JKTT0212六支瑜伽註釋精要
土杰尊珠大師全集JKTT15རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་པའི་འགྲེལ་པ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ། 2-116 ༄༅། །རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་པའི་འགྲེལ་པ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ། ༈ རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཡོ་ག་ཥཊ་ཨཾ་ག་བྲྀ་ཏི་ཧྲི་ད་ཡ་ལ་གྷུ་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། རྣལ་འབྱོར་ ཡན་ལག་དྲུག་པའི་འགྲེལ་པ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ། དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་ ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཕྱག་འཚལ་ནས། །རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་བཤད་བྱ། །ཞེས་པས་ མཆོད་པར་བརྗོད་དེ། བཤད་པར་དམ་བཅས་པའི་མན་ངག་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ། མདོར་ བསྟན་དང་། རྒྱས་བཤད་གཉིས་ལས། མདོར་བསྟན་ནི། དབང་པོ་ལྔ་ཡུལ་ལྔ་ལ་སོ་སོར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཅོད་པ་ དང་། དུ་བ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྣ་ཚོགས་སྟོང་གཟུགས་མཐོང་བ་ལས་བསམ་པ་གཞན་དུ་ མི་གཡོ་བར་བརྟན་པ་དང་། སྲོག་རླུང་གཡས་གཡོན་ནས་རྒྱུ་བ་རྩོལ་བས་འགོག་པས་དབུ་ 2-117 མའི་ཐིག་ལེར་ཆུད་པ་དང་། རླུང་དབུ་མར་ཆུད་པ་དེ་ཀ་བཞིན་དུ་སྤྱི་གཙུག་གི་ཧཾ་གི་ཐིག་ ལེར་ཟིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱང་སེམས་ཞུ་བ་དུས་མེར་ཞུགས་པའི་གཏུམ་མོའི་མེ་ལྟེ་བར་ འབར་བའི་རྗེས་སུ་ཕྱག་རྒྱ་དྲན་པ་དང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའི་སྟོང་གཟུགས་བསྟེན་པ་ལས་བྱུང་ བའི་འགྱུར་མེད་བདེ་སྟོང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་གཞི་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཉིད་ལ། ལམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་དག་གིས། འབྲས་བུ་རྟོག་མེད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུས་ དོན་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འབྱོར་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་མཆོག་ཡན་ལག་དྲུག་དཔལ་ དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་གསུངས་སོ། ། གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་དྲུག་ལས། དང་པོ་སོ་སོར་གཅོད་པ་ལ་གཉིས་ལས། སོ་སོར་གཅོད་པའི་དོན་ནི། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ ལྔ་མི་ལེན་པའོ། ། གཉིས་པ་ཐབས་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་མཚན་མོའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་པ་ནི། དབེན་ཁང་ མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པར་སྟན་བདེ་བ་ལ་འདུག་སྟེ། མི་གཡོ་བ་ནི་གསུམ་ལྡན་གྱིས། །བསྒོམ་ པ་ནི། དེ་ལ་ལུས་མི་གཡོ་བར་བཞག་པ་ནི། (བྱེད་པ་ལྔ་ནི། )རྐང་པ་སྐྱིལ་ཀྲུང་བཅའ། སྒལ་ ཚིགས་དྲང་པོར་བསྲང་། ལག་པ་གཉིས་ཁུ་ཚུར་བརླ་སྟེང་བཞག མགྲིན་པ་ཅུང་ཟད་སྒུ་བར་ བྱ། མིག་མི་འཛུམས་པར་མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་ཧྲེག་གེ་བ་སྣའི་སྒོ་ནས་སོར་བཅུ་གཉིས་སམ་ བཅུ་དྲུག་གི་ཐད་དུ་ལུས་མི་གཡོ་མི་འགུལ་བར་བལྟ་བ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་། མིག་གཉིས་མ་ ཕྱེ་མ་བཙུམ་པས། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ངག་མི་གཡོ་བར་གཞག་པ་ནི། དབུགས་ཆེད་དུ་ུནང་དུ་མི་བཟུང་། ཆེད་དུ་ཕྱིར་མི་ བཏང་། རང་སོར་བཞག་གོ། དེ་ལྟར་བཞག་པས་རླུང་ནང་དུ་ཟིན་དྲགས་པའི་གེགས་སྟོད་དུ་ ཚ་བ་དང་། སྨད་ད
【現代漢語翻譯】 《六支瑜伽釋·精華撮要》 ༈ 梵語：瑜伽沙達昂嘎布日底赫日達亞拉古那瑪 藏語：རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་པའི་འགྲེལ་པ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ། 頂禮吉祥金剛薩埵！ 頂禮金剛薩埵后，當解說六支瑜伽。 這是爲了表達敬意，並承諾進行解釋。接受口訣的實踐分為總說和廣說兩部分。 總說：斷除五根對五境各自執著的分別念；不為所見煙霧等各種空相所動搖而保持堅定；通過努力阻止左右脈的氣流動，使其融入中脈的明點；氣融入中脈后，同樣地，憑藉力量使菩提心從頂輪的ཧཾ་（藏文：ཧཾ，梵文天城體：हं，梵文羅馬擬音：haṃ，漢語字面意思：種子字）明點融化，如同時入火葬場的拙火之火在臍輪燃燒；隨後憶念手印；從依止大手印的空相中產生的無變樂空三摩地。如此，以眾生之基的心性，通過道路——清凈的無分別三摩地，以果——無分別智慧之身來成辦利益，六支瑜伽是使眾產生就佛陀的殊勝方便，從吉祥時輪等所有續部之王中宣說。 第二，廣說分為六個部分。首先，斷除各別分為兩個部分。 斷除各別的意義是：眼等五根不取色等五境。 第二，方法分為三個部分。首先，修持夜晚瑜伽：在具備條件的寂靜處，坐在舒適的坐墊上。不動的三個條件是：跏趺坐，脊椎正直，雙手握拳放在大腿上，頸部稍微彎曲，眼睛不閉合，凝視前方虛空，從鼻尖向下十二或十六指處，身體不動搖。如是說：『雙眼不睜也不閉』。 保持語言不動：不要特意吸氣，不要特意呼氣，保持自然。如此保持，如果氣息吸入過多，會導致上方發熱；如果氣息呼出過多，會導致下方寒冷。
【English Translation】 The Condensed Essence of the Commentary on the Six-Branched Yoga In Sanskrit: Yoga Shat Anga Briti Hridayalaghunama In Tibetan: རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་པའི་འགྲེལ་པ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ། Homage to glorious Vajrasattva! Having paid homage to Vajrasattva, I shall explain the six-branched yoga. This is to express reverence and to promise an explanation. The practice of receiving the oral instructions is divided into two parts: a concise statement and a detailed explanation. Concise statement: Cutting off the individual grasping of the five senses for the five objects; remaining steadfast without being moved by the various empty forms such as seeing smoke; stopping the flow of the right and left channels of the life force through effort, causing them to enter the bindu of the central channel; once the air has entered the central channel, similarly, through the power of grasping the ཧཾ་（Tibetan: ཧཾ，Sanskrit Devanagari: हं，Sanskrit Romanization: haṃ，Chinese literal meaning: seed syllable）bindu at the crown of the head, the melting of bodhicitta, like the fire of tummo entering the cremation ground, blazing in the navel chakra; subsequently, remembering the mudra; the immutable bliss-emptiness samadhi arising from relying on the empty form of the great mudra. Thus, the six-branched yoga is the supreme method for attaining Buddhahood, which accomplishes the benefit of beings through the basis—the mind itself, the path—pure non-conceptual samadhi, and the result—the body of non-conceptual wisdom. It is taught in all the king of tantras, such as the glorious Kalachakra. Second, the detailed explanation is divided into six parts. First, cutting off individually is divided into two parts. The meaning of cutting off individually is: the five senses, such as the eye, do not take the five objects, such as form. Second, the method is divided into three parts. First, practicing the night yoga: in a secluded place with the proper conditions, sit on a comfortable cushion. The three conditions for immobility are: sitting in the vajra posture, keeping the spine straight, placing the hands in fists on the thighs, slightly bending the neck, and gazing at the sky in front without closing the eyes, twelve or sixteen fingers' breadths down from the tip of the nose, without moving the body. As it is said: 'With eyes neither open nor closed.' Keeping the speech still: do not deliberately hold the breath in, do not deliberately exhale, keep it natural. By keeping it thus, if the air is held in too much, there will be heat in the upper body; if the air is exhaled too much, there will be cold in the lower body.
ུ་གྲང་བའི་གེགས་སྨད་དུ་གྲང་བའི་ནད་མི་འབྱུང་ངོ་། ། 2-118 སེམས་མི་གཡོ་བར་བཞག་པ་ནི། སེམས་མ་བཅོས་པར་གཉུག་མའི་ངང་དུ་ཤེས་པ་ད་ ལྟ་བ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཞག་པ་ཅི་ཡང་མི་སེམས་མི་མནོ་བར་ལྷོད་དེ་གློད་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ པའོ། །དེ་ལ་ཡང་གསུམ། དང་པོ་ཤེས་པ་ད་ལྟ་བ་འཛིན་མེད་དུ་བཞག་པ་ནི། ལུས་མི་གཡོ་མི་འགུལ་བར་མིག་ ཧྲིག་གེ་བཞག །ངག་མི་གཡོ་བར་སྨྲ་བརྗོད་དང་བྲལ་བར་བཞག །སེམས་འདས་པའི་རྗེས་ མི་གཅོད། མ་འོངས་པའི་སྔུན་མི་བསུ། ད་ལྟ་བ་ལ་རྩི་བགྲང་མི་བྱ་བར། གཉུག་མ་འཛིན་ མེད་དུ་ས་ལེ་བཞག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་པའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། དང་པོ་ཐོག་མཐའ་དང་བྲལ་ ཞིང་། །བར་མ་ཙམ་ཅིག་བསྟེན་པར་བྱ། །དེ་ལ་གནས་ཤིང་དེ་སྤོང་གང་། །དེ་ལས་མཚན་མ་ བཅུ་འབྱུང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་པས། དུས་གསུམ་བར་མ་རྟོག་མེད་དུ་བཞག་པ་སྤུན་གསུམ་ བར་མ་དང་འགྲོགས་པ་ལྟ་བུའི་མན་ངག་གོ། ཤེས་པ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཞག་པ་ནི། ལུས་དང་ངག་མི་གཡོ་བ་སྔར་བཞིན་བཞག་ནས། ཡིད་མིག་རླུང་གསུམ་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་ཐད་ཀའི་ནམ་མཁའ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཧྲིག་གེ་འཛིན་པ་ སྟེ། དེ་སྐད་དུ། ཡིད་མིག་རླུང་གསུམ་བར་སྣང་དུ། །རྣལ་འབྱོར་མཁས་པས་དུས་མཉམ་བྱ། ། རྒྱལ་བའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་འབྱུང་། །ཀུན་མཁྱེན་ཀུན་གྱི་གསུང་འདི་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་ པས། དེ་ནི་རྣམ་ཤེས་སྒོ་གཅིག་ཏུ་སྟོད་ནས་བཞག་པ་སྤྲེའུ་སྒོ་གཅིག་ཏུ་བཏགས་པ་ལྟ་བུའི་ མན་ངག་གོ། སེམས་ཅི་ཡང་མི་སེམས་པར་བཞག་པ་སྔར་བཞིན་ལས། སེམས་ས་ལེ་འཛིན་མེད་ཅི་ ཡང་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པར་སྟོང་པའི་ངང་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ། དངོས་མིན་དངོས་པོར་ བསྟེན་ནས་སུ། ། དངོས་པོ་དངོས་པོ་མིན་པར་བྱ། །སེམས་ནི་སེམས་མིན་བྱས་ནས་སུ། །ཅི་ཡང་སེམས་ 2-119 པར་མི་བྱའོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ནི། ཅི་ཡང་མི་སེམས་པ་ལྷ་ཁང་གི་ལྡཻར་བཟོ་ལྟ་བུའི་མན་ངག་གོ། སེམས་ལྷོད་ནས་བཞག་པ་ནི། ལུས་ངག་མི་གཡོ་བ་སྔར་བཞིན་ལ། སེམས་བཅས་ བཅོས་དང་ཕྲལ་བའི་ངང་དུ་ཁོང་ལྷོད་ནས་གང་དུ་ཡང་མི་རྟོག་པར་མ་ཡེངས་པར་ཏིང་ངེ་ འཛིན་པའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བཅིངས་ན་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱུགས་ནས་འགྲོ། །བཀྲོལ་ན་གཡོ་ མེད་གནས་པ་ལྟར། །མཛའ་མོ་དག་གིས་རྔ་མོ་མཐོང་། །བདག་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་སྣང་། ། ཞེས་གསུངས་པས། དེ་ནི་སེམས་ལྷོད་ན་རང་གྲོལ་དུ་གནས་པ་རྔ་མོ་དཀྲོལ་བ་ལྟ་བུའི་མན་ ངག་གོ། དེ་ལྟར་རྣམ་རྟོག་གཅོད་པའི་མན་ངག་བཞི་པོ་ལ་མ་ཡེངས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་པའོ། །དེ་ ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་གཅེས་ཏེ། ཡུམ་ལས། སེམས་ཡེངས་པས་ནི་བདག་གི་དོན་ཡང་མི་ནུས་ན། གཞན་གྱི་དོན་ལྟ་ཅི་སྨོས། སེམས་མ་ཡེངས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི། དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལམ་མོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་
【現代漢語翻譯】 2-118 將心安住于不動的狀態，就是不改造心，而是將覺知置於本然狀態，專注于當下，不思不想，放鬆並安住于禪定之中。這又分為三種。 第一種是將覺知安住于無執的狀態：身體不動不搖，眼睛睜大。語言不搖動，遠離言語。心不追憶過去，不迎接未來，不對當下進行分別計數，而是將本然狀態無執地安住于當下，這就是禪定。正如所說：『最初遠離初始與終結，中間稍微依靠一下，安住於此並捨棄它，由此產生十種征相。』因此，將過去、現在、未來三時安住于無分別的狀態，就像與三位兄弟一起處於中間狀態的訣竅。 將覺知專注於一點：身體和語言保持不動，如前所述。將意、眼、氣三者專注于眉間前方的虛空一點，並睜大眼睛。正如所說：『意、眼、氣三者于虛空中，瑜伽行者應同時進行，必將生起勝者的功德，這是全知者的教言。』因此，這是將意識集中於一個門，就像猴子被拴在一個門上的訣竅。 將心安住于什麼都不想的狀態，如前所述，心無執地安住于空性之中，什麼都不去想。正如所說：『不以實物為實物，而將實物視為非實物，將心視為非心，什麼都不要想。』 2-119 正如所說，這就是什麼都不想，如同神殿中的壁畫一般的訣竅。 將心放鬆安住：身體和語言保持不動，如前所述。心處於不加改造的狀態，內心放鬆，不對任何事物進行分別，不散亂地安住于禪定之中。正如所說：『束縛則奔向十方，解脫則如如不動，少女們看到的是鼓聲，而我看到的卻是顛倒。』 正如所說，這就是心若放鬆則安住于自解脫的狀態，如同敲擊鼓聲一般的訣竅。 像這樣，對於斷除分別唸的四種訣竅，不散亂地安住于禪定之中。這非常重要。經書中說：『心若散亂，則連自己的利益都無法成辦，更何況是利益他人？心不散亂的禪定，是過去、現在、未來一切諸佛的道路。』
【English Translation】 2-118 To keep the mind unmoving is to not alter the mind, but to place awareness in its natural state, focusing on the present moment, without thinking or contemplating, relaxing and abiding in samadhi. This is further divided into three. The first is to place awareness in a state of non-attachment: the body remains still and unmoving, the eyes wide open. Speech remains still, free from words. The mind does not chase after the past, nor does it anticipate the future, but without counting or distinguishing the present moment, the natural state is placed in a state of non-attachment, and this is samadhi. As it is said: 'Initially, be free from beginning and end, in the middle, rely on it briefly, abide in it and abandon it, from this, ten signs will arise.' Therefore, placing the three times—past, present, and future—in a state of non-discrimination is like the instruction of being with three brothers in an intermediate state. To focus awareness on one point: the body and speech remain still as before. Focus the mind, eyes, and breath on one point in the sky directly in front of the space between the eyebrows, and keep the eyes wide open. As it is said: 'Mind, eyes, and breath in the space between, the skilled yogi should do simultaneously, surely the qualities of the Victorious One will arise, this is the word of the All-Knowing One.' Therefore, this is like placing consciousness through one door, like a monkey tied to one door. To keep the mind in a state of not thinking anything, as before, the mind abides without attachment in emptiness, without thinking of anything. As it is said: 'Not taking what is not real as real, but taking what is real as not real, taking the mind as not mind, do not think of anything.' 2-119 As it is said, this is the instruction of not thinking of anything, like a painting on the wall of a temple. To relax and abide the mind: the body and speech remain still as before. The mind is in a state of being free from fabrication, relaxing inwardly, not discriminating anything, and abiding in samadhi without distraction. As it is said: 'If bound, it runs in ten directions, if released, it remains unmoving, maidens see the drum, but I see it as inverted.' As it is said, this is the instruction that if the mind is relaxed, it abides in self-liberation, like the sound of a drum being struck. Like this, for the four instructions on cutting off conceptual thoughts, abide in samadhi without distraction. This is extremely important. In the scriptures, it says: 'If the mind is distracted, one cannot even accomplish one's own benefit, let alone the benefit of others? The samadhi of an undistracted mind is the path of all Buddhas of the past, present, and future.'
ལྟར་མི་གཡོ་བ་གསུམ་ལྡན་དུ་བསྒོམས་པས། དུ་བ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་རྟགས་བཅུ་ཐུན་གཅིག་ལ་ཡང་འབྱུང་བར་གསུངས་ ཏེ། དེ་ཀའི་ངང་ལ་མི་གཡོ་བ་གསུམ་དང་མ་བྲལ་བར་ཉམས་སུ་བླངས་ན། རྟགས་བཅུ་ རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་གཟུགས་རྣམས་ཞག་གཅིག་ལའང་འབྱུང་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་། བསམ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་ནས། །ཉི་མ་གཅིག་ནི་རྟག་པར་གྱིས། །དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་མ་ བྱུང་ན། །དེ་ནི་ང་ཡིས་རྫུན་སྨྲས་ཡིན། །ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དམ་བཅའ་བ་མཛད་པ་ ནི། འདི་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་རྟོག་གི་འཁོར་ལོ་སྒོམ་པ་ནི་ཉིན་ཞག་གཅིག་ལ་རྟགས་འབྱུང་ བ་མ་ཡིན་ནོ། ། ༈ དེ་ནས་ཉིན་མོའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་ནི། མཚན་མོའི་རྟགས་རྣམས་རྫོགས་པར་ 2-120 མཐོང་ནས། དབེན་གནས་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པར་སྟན་བདེ་བ་ལ་འདུག་སྟེ། སྔ་དྲཽ་དང་ཕྱི་ དྲཽ་ཉི་མ་ལ་རྒྱབ་བསྟན་ནས། རང་འདིར་ཡོད་པ་ལ་མི་ལྟ། ཡུལ་གཞན་ན་འདུག་པ་ལ་མི་ལྟ་ བར་སྤྲིན་མེད་ནམ་མཁའ་དྭངས་པའམ། བར་སྣང་དུ་ལྟ་སྟེ། མི་གཡོ་བ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ སྔར་བཞིན་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཉིན་གུང་མིག་ལ་གནོད་པས་མི་སྒོམ་མོ། །དེས་ན་དབེན་པ་ གསུམ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། ། ༈ གཉིས་པ་(གསུམ་སུ་ཟེར་)བསྒོམས་པས་མཐོང་བའི་རྟགས་ནི། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་ ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིར་གཡས་ནས་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའི་རླུང་སྡུད་རིམ་གྱིས་རྒྱུ་བ་ལྔ་དང་། གཡོན་ ནས་ནམ་མཁའ་རླུང་མེ་ཆུ་སའི་རླུང་བསྐྱེད་རིམ་གྱིས་རྒྱུ་བ་ལྔ་སྟེ། རླུང་བཅུ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ ཆུད་པར་གྱུར་པས། ཕྱི་གཟུང་བ་ཡུལ་གྱི་རྟོག་པ་དང་། ནང་འཛིན་པ་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཕྲ་ རགས་ཅི་རིགས་པར་འགག་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེས་པའི་ཚེ། མཚན་ མོའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ངེས་པའི་རྟགས། དུ་བ་ལྟ་བུ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ུདང་། སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་ བུ་དང་། མར་མེ་ལྟ་བུ་དང་། སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་རྣམས་མཐོང་བའོ། །ཉིན་མོའི་ རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ངེས་པའི་རྟགས། འབར་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཟླ་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཉི་མ་ལྟ་བུ་དང་། ར་ཧུ་ལའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟ་བུ་དང་། གློག་ལྟ་བུ་རྣམས་མཐོང་བའོ། ། དེ་ལྟར་རྟགས་ཅན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལྗང་ཁུ་དང་། ཐིག་ལེ་ནག་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་སྣང་བ་ ལྟ་བུ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྒོམས་པས། ཐིག་ལེ་སྣ་ཚོགས་སྟོང་གཟུགས་སུ་ མཐོང་བ་ནི། དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་བཅུ་ཆུད་གྱུར་པས། །ཕྱི་ནང་རྟོག་འགགས་རྟགས་འབྱུང་བ། །སོ་ སོར་གཅོད་པའི་ཡན་ལག་གོ། ཞེས་དང་། དེ་སྐད་དུ། སེམས་ནི་གཡོ་བ་མེད་བྱས་ནས། །དུ་ བ་ལ་སོགས་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་པའོ། ། ༈ གསུམ་པ་སྒོམ་གྱི་གེགས་བྱིང་རྒོད་སྤང་བ་ནི། རྒྱུད་ལས། བཀྲེས་པ་དང་ནི་གཉིད་ 2-121 དང་ངལ་བ་ད
【現代漢語翻譯】 如果修習安住於三不動的狀態，據說在一次禪修中就能出現如煙霧般的等持等十種徵兆。如果安住於此狀態，不離三不動而修習，那麼十種徵兆，以及具足一切殊勝的空色，甚至在一天之內就能顯現。正如經中所說：『斷除一切思慮，一日恒常修。若對此不信，我即妄語者。』世尊如此立誓，並非指修習分別唸的輪轉，而是在一日之內就能出現徵兆。 接下來是修習白天的瑜伽。在圓滿見到夜晚的徵兆后，在具備功德的寂靜處，舒適地安坐。早晚背對太陽，不看自己所在之處，也不看其他地方，而是觀看無雲的晴空或虛空。如前一樣，修習安住於三不動的狀態。中午因為陽光對眼睛有害，所以不修習。因此，應當安住於三種寂靜之中。 接下來是修習（三處）所見的徵兆。如此修習后，在阿瓦都帝（avaduti，中脈）中，從右側開始，依次是地、水、火、風、空的收攝之風，以及從左側開始，依次是空、風、火、水、地的生起之風。當十種風自然融入時，外在所取的對境之念，以及內在能取的心之念，無論粗細都會止息。當生起無分別的等持時，夜晚瑜伽的確定徵兆是：如煙霧般、如陽焰般、如螢火蟲般、如燈火般、如無雲晴空般。白天瑜伽的確定徵兆是：如火焰般、如月亮般、如太陽般、如羅睺羅（rahu，羅睺）的壇城般、如閃電般。 如此，具有徵兆的智慧明點，會出現綠色明點和黑色明點，如同珍寶般的光芒。如此反覆修習，就能在空色中見到各種明點。這是因為在中脈中，十種風融入，內外念頭止息，徵兆顯現，是各自斷除的支分。正如經中所說：『心無動搖后，應修煙等相。』 接下來是斷除禪修的障礙，昏沉和掉舉。經中說：飢餓、睡眠和疲勞
【English Translation】 If you meditate on the state of being immovable in three ways, it is said that ten signs, such as the samadhi of smoke, will appear in one session. If you practice without separating from the three immovables in that state, then the ten signs, and all the supreme empty forms, will appear even in one day. As it is said in the scriptures: 'Abandon all thoughts, and constantly practice for one day. If you do not believe in this, then I am a liar.' The Blessed One made such a vow, which does not refer to meditating on the wheel of conceptual thoughts, but rather that signs will appear in one day. Next is the practice of daytime yoga. After fully seeing the signs of the night, sit comfortably on a cushion in a secluded place with the qualities. In the morning and evening, turn your back to the sun, not looking at where you are, nor looking at other places, but looking at the clear, cloudless sky or the space. As before, practice being immovable in three ways. Do not practice at noon because the sun is harmful to the eyes. Therefore, one should abide in the three solitudes. Next are the signs seen by practicing (the three). After practicing in this way, in the Avadhuti (central channel), from the right side, the five winds of earth, water, fire, wind, and space are gradually absorbed, and from the left side, the five winds of space, wind, fire, water, and earth are gradually generated. When the ten winds are naturally absorbed, the external grasping of the objects of perception and the internal grasping of the mind, whether subtle or gross, will cease. When the non-conceptual samadhi arises, the definite signs of night yoga are: like smoke, like mirage, like fireflies, like a lamp, and like a cloudless sky. The definite signs of daytime yoga are: like a flame, like the moon, like the sun, like the mandala of Rahu, and like lightning. In this way, the wisdom bindu with signs will appear as green bindus and black bindus, like the appearance of jewels. By meditating in this way again and again, various bindus will be seen as empty forms. This is because when the ten winds are absorbed in the Duti, the external and internal thoughts cease, and the signs appear, which are the limbs of separate cutting. As it is said in the scriptures: 'After the mind is made immovable, one should meditate on smoke and so on.' Next is to abandon the obstacles of meditation, dullness and agitation. The tantra says: Hunger, sleep, and fatigue
ང་། །དབང་ཕྱུག་དང་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཡིད་ཆགས་དང་། །ནོར་དང་བསྟོད་སྒྲ་ ཆོས་དང་རིགས་རྣམས་ཀུན། །མི་དེས་སྐྱོན་བཅུར་ཤེས་པར་བྱས་ལ་སྤང་། །ཞེས་གསུངས་ པས། བྱིང་རྒོད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ལུས་པར་སྤངས་ལ་སྒོམ་མོ། །གལ་ཏེ་རྒོད་ན་རང་སྐད་ཅིག་གིས་ཡི་ དམ་གྱི་ལྷར་བསྐྱེད་པའི་ཐུགས་ཀའི་ས་བོན་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་སྣོད་བཅུད་མ་ལུས་པ་ ལ་ཕོག་པས་འོད་དུ་གྱུར། འོད་ཚུར་འདུས་པས་བདག་ལ་ཕོག་ཅིང་འོད་ཏུ་གྱུར་ཏེ། ཇེ་ཆུང་ ཇེ་ཕྲ་ལ་རིམ་གྱིས་འདུས་པས་སྟོང་པར་མོས་ཏེ། ལྟ་སྟངས་ཅུང་ཟད་སྨད་ལ་སྒོམ་མོ། །གལ་ ཏེ་བྱིང་ན་གདན་བདེ་བ་ལ་སྐྱིལ་ཀྲུང་བཅས་པའི་པུས་མོ་ལ་ལག་པ་གཉིས་འཇུས་ལ་རླུང་ཁ་ སྣ་ནས་ནར་དྲངས་ཏེ་ཐུབ་ཚད་དུ་བཟུང་། མི་ཐུབ་པའི་དུས་སུ་ཁ་སྣ་གསུམ་ནས་དྲག་ཏུ་ཕུའོ། ། དེ་ལྟར་ཡང་ཡང་ལྟ་སྟངས་སྟོད་ལ་སྒོམ་མོ། ། ༈ གཉིས་པ་བསམ་གཏན་ལ་གཉིས་ལས། བསམ་གཏན་གྱི་ངོ་བོ་ནི། དུ་བ་ལ་སོགས་ ཀྱི་རྟགས་རྣམས་བརྟན་པར་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་ལ། སེམས་གཞན་དུ་མི་འཕྲོ་བར་རྩེ་ གཅིག་ཏུ་བརྟན་པའོ། །ཐབས་ལ་དྲུག་ལས། ཤེས་རབ་ནི་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཉིད་ སྣང་བའོ། །རྟོག་པ་ནི་དོན་དམ་གྱི་དངོས་པོར་འཛིན་པའོ། །དཔྱོད་པ་ནི་དེའི་དོན་ངེས་པར་ བྱེད་པའོ། །དགའ་བ་ནི་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་ཆགས་པའོ། །བདེ་བ་ནི་སྟོང་པའི་ གཟུགས་བརྙན་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་སེམས་སོ། །རྩེ་གཅིག་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ གཟུགས་སྣང་བ་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་མི་གཡོ་མི་ལྡེག་པར་རྟོག་མེད་དུ་གནས་པའོ། །དེ་བས། རྟགས་བཅུ་བརྟན་པར་གྱུར་པ་ལ། །ཤེས་རབ་རྟོག་སྤྱོད་དགའ་བདེ་དང་། །རྩེ་གཅིག་མི་གཡོ་ རྟོག་མེད་ནི། །བསམ་གཏན་གྱི་ནི་ཡན་ལག་གོ། ཞེས་དང་། དེ་སྐད་དུ། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་ བསྒོམས་པ་ཡིས། །དབུ་མ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ གསུམ་པ་སྲོག་རྩོལ་ལ་ཡང་གཉིས་ལས། སྲོག་རྩོལ་གྱི་དོན་ནི། རླུང་བཅུ་དབུ་མར་ 2-122 ཆུད་གྱུར་པས། །འཁོར་ལོ་བཞི་ཡི་ཐིག་ལེའི་ནང་། །ཞེས་པས། སྲོག་ནི་རླུང་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་ཡིན་ ལ། རྩོལ་བ་ནི་འགོག་པ་སྟེ། གཡས་གཡོན་གྱི་རྒྱུ་བའི་རླུང་བཅུ་དབུ་མར་ཆུད་པས་གཅིག་ ཏུ་གྱུར་པའོ། །ཐབས་ནི། སྣ་ཚོགས་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ། མི་གཡོ་མ་ལྡེག་པར་ བསྒོམས་པས་རླུང་བཅུ་དབུ་མར་ཆུད་ནས་ལྟེ་བ་དང་། སྙིང་ག་དང་། མགྲིན་པ་དང་། དཔྲལ་ བའི་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ནང་ནས་རྒྱུ་བ་ན་བྱེད་པ་ནི། རླུང་ཉིད་འགྲོ་འོང་བྱེད་པ་ནི། །སྲོག་རྩོལ་ གྱི་ནི་ཡན་ལག་གོ། ཞེས་དང་། དེ་སྐད་དུ། སྲོག་ནི་ཐིག་ལེར་གཞུག་པར་བྱ། །ཐིག་ལེ་འཁོར་ ལོ་རྣམས་རིམ་པས། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ བཞི་པ་འཛིན་པ་ལ་གཉིས་ལས། འཛིན་པའི་དོན་ནི། སྲོག་རླུང་དབུ་མའི་ཐིག་ལེའི་
【現代漢語翻譯】 他說：'對於權力、財富和滿足感，對於財富、讚美、佛法和種姓，那個人應該認識到這十種過失並放棄它們。' 因此，要放棄所有散亂和昏沉的根源並進行禪修。如果出現散亂，立即觀想自身為本尊，從本尊心間的種子字（藏文：ས་བོན།，梵文天城體：बीज，梵文羅馬擬音：bīja，漢語字面意思：種子）發出光芒，照耀整個外器內情世界，使其轉化為光。光芒收攝回來，融入自身，自身也轉化為光，變得越來越小，逐漸融入虛空。稍微向下看，進行禪修。如果出現昏沉，保持舒適的坐姿，雙腿跏趺，雙手抓住膝蓋，用鼻子深吸一口氣，儘可能地屏住呼吸。當無法再屏住時，從口鼻中猛烈地呼出。像這樣反覆練習，稍微向上看，進行禪修。 接下來是禪定，分為兩種。禪定的本質是：穩定地看到煙霧等各種徵兆，心不散亂，專注於一境。方法有六種：智慧是空性的顯現。覺是執著于勝義諦的實有。觀是確定其意義。喜是執著于空性的顯現。樂是與空性顯現同在的心。專注一境是不動搖、不搖擺地安住于各種空性顯現中，不起分別念。因此，當十種徵兆變得穩定時，智慧、覺、觀、喜、樂和專注一境、不動搖、不起分別念是禪定的支分。'正如所說：通過修習不改變的至高之法，應該完全凈化中觀。' 接下來是調息，也分為兩種。調息的意義是：十種氣息融入中脈，在四個脈輪的明點之中。'因此，生命是氣息向外流動的狀態，而調息是阻止它。左右流動的十種氣息融入中脈，合而爲一。方法是：不搖擺、不動搖地禪修各種空性顯現，十種氣息融入中脈，在臍輪、心輪、喉輪和眉心輪中流動。這樣做的人是：氣息自身出入往返，是調息的支分。'正如所說：生命應該進入明點，明點依次進入各個脈輪。' 接下來是持身，分為兩種。持身的意義是：生命氣息融入中脈的明點之中。
【English Translation】 He said, 'For power, wealth, and enjoyment, for riches, praise, Dharma, and lineage, that person should recognize these ten faults and abandon them.' Therefore, abandon all causes of agitation and dullness and meditate. If agitation arises, immediately visualize oneself as the Yidam deity, and from the seed syllable (藏文：ས་བོན།，梵文天城體：बीज，梵文羅馬擬音：bīja，漢語字面意思：seed) at the heart of the deity, radiate light, illuminating the entire external world and internal beings, transforming them into light. The light is drawn back, merging into oneself, and oneself is also transformed into light, becoming smaller and smaller, gradually merging into emptiness. Look slightly downward and meditate. If dullness arises, maintain a comfortable posture, sit in the lotus position, grasp the knees with both hands, take a deep breath through the nose, and hold it as long as possible. When it is no longer possible to hold it, exhale forcefully through the mouth and nose. Repeat this process, look slightly upward, and meditate. Next is Dhyana (meditation), which is divided into two types. The essence of Dhyana is: to stably see the various signs such as smoke, and to keep the mind focused on one point without distraction. There are six methods: Wisdom is the appearance of emptiness. Conception is the clinging to the reality of ultimate truth. Discernment is the determination of its meaning. Joy is the attachment to the appearance of emptiness. Bliss is the mind that is together with the appearance of emptiness. One-pointedness is to abide without wavering or shaking in the various appearances of emptiness, without conceptual thought. Therefore, when the ten signs become stable, wisdom, conception, discernment, joy, bliss, and one-pointedness, without wavering or conceptual thought, are the limbs of Dhyana. As it is said: 'Through the practice of the supreme unchanging, one should completely purify the Madhyamaka (Middle Way).' Next is Pranayama (breath control), which is also divided into two types. The meaning of Pranayama is: the ten breaths enter the central channel, within the bindus (drops) of the four chakras (wheels). 'Therefore, life is the state of breath flowing outward, and Pranayama is the act of stopping it. The ten breaths flowing to the left and right enter the central channel, becoming one. The method is: without wavering or shaking, meditate on the various appearances of emptiness, the ten breaths enter the central channel, flowing within the four chakras of the navel, heart, throat, and forehead. The one who does this is: the breath itself goes in and out, is the limb of Pranayama.' As it is said: 'Life should enter the bindu, the bindus enter the chakras in order.' Next is Dharana (concentration), which is divided into two types. The meaning of Dharana is: the life breath enters the bindu of the central channel.
ནང་ཆུད་པ་དེ་བརྟན་པར་འཛིན་པའོ། ། བཟུང་བར་བྱ་བའི་ཐབས་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ། འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ སེམས་ཞུགས་པར་བསྒོམས་པས་རླུང་སེམས་སྤྱི་གཙུག་བདེ་ཆེན་གྱི་འཁོར་ལོའི། ཧཾ་གི་ཐིག་ ལེར་ཟིན་པ་ནི། །འཛིན་པ་ཡི་ནི་ཡན་ལག་གོ། དེ་སྐད་དུ། འཕོ་བ་རྡོ་རྗེ་བཀག་པ་ཡིས། ། མཚན་མ་འཁྲང་པོའི་རྣལ་འབྱོར་པ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ ལྔ་པ་རྗེས་དྲན་གྱི་ཡན་ལག་ལ་གཉིས་ལས། རྗེས་སུ་དྲན་པའི་དོན་ནི། ལྟོགས་ན་ ཟས་དང་། སྐོམ་ན་བཏུང་བ་དྲན་པ་ལྟར། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཐིག་ལེར་རླུང་སེམས་འདུས་པའི་ བྱང་སེམས་ཞུ་བ་དུས་མེར་ཞུགས་པས་ལྟེ་བར་གཏུམ་མོའི་མེ་འབར་བའི་རྗེས་སུ་ཕྱག་རྒྱ་ དྲན་པའོ། །ཐབས་ནི་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་འཁྱུད་པའི་སེམས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་བསྒོམས་པས། རླུང་སེམས་བདེ་ཆེན་འཁོར་ལོའི་ཧཾ་གི་ཐིག་ལེར་ ཟིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྟེ་བར་གཏུམ་མོའི་མེ་འབར་བའི་སྐུ་གཟུགས་དང་། རང་ལ་འོད་ཀྱིས་ བསྐོར་བའི་སྣང་བ་དང་། ལུས་ལ་བདེ་དྲོད་ཁྱད་པར་ཅན་འབྱུང་བ་ནི། རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཡན་ 2-123 ལག་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ། པད་མར་རྡོ་རྗེ་རབ་བཅུག་ནས། །གྱེན་དུ་བྱང་སེམས་རྒྱུན་དུ་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ དྲུག་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གཉིས་ལས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དོན་ནི། བཟུང་བའི་ཡུལ་སྣང་ སྟོང་དང་། འཛིན་པའི་ཤེས་པ་གསལ་སྟོང་དང་། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཚོར་བ་བདེ་སྟོང་ཟུང་ འཇུག་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏིང་ངེ་འཛིན་པའོ། ། ཐབས་ནི། མི་གཡོ་བ་གསུམ་ལྡན་གྱིས་བསྒོམས་པས་སོ་སོའི་རྟོག་པ་ཕྲ་རགས་ཅི་ རིགས་ཆོད་དེ། རླུང་དབུ་མར་ཆུད་པའི་རྟགས་བཅུ་རྫོགས་པར་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ན། ཐིག་ ལེ་ལྗང་ཁུ་དང་། ནག་པོ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ནས་འོད་ཟེར་གྱི་ཐིག་ ཕྲན་ཤིན་ཏུ་ཆ་ཕྲ་བ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་དེ་ལ། རེ་ཁཱ་ནག་པོའི་ཐིག་ལེའི་ སྣང་བ་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་ནང་དུ་རགས་པ་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ བརྙན་སྣ་ཚོགས་པ་མཐོང་བ་དང་། དེའི་དུས་སུ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་སྒྲ་སྙན་སྣ་ཚོགས་ཐོས་ པ་དང་། དྲི་བཟང་པོ་སྣ་ཚོགས་བྲོ་བ་དང་། རོ་བཟང་པོ་སྣ་ཚོགས་མྱང་བ་དང་། རེག་བྱ་ ཁྱད་པར་ཅན་རེག་པ་འབྱུང་ཞིང་། དུས་ཀྱི་རྩའི་ཐིག་ལེ་རེ་ཁཱ་ནག་པོའི་ནང་དུ། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ བའི་སྤྲུལ་སྐུ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དུ་མ་མཐོང་བར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ནི་སྣ་ཚོགས་ གཟུགས་བརྙན་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ཞིང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་ཡིན་པར་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ ཐིག་ལེའི་རྒྱུད་ལས། ཕྲ་རབ་རྡུལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་འདས། །པྲ་ཕབ་པ་ཡི་རང་བཞིན་ཅན། །མི་ འགྱུར་བདེ་བ་བསྐྱེད་པ་པོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ཁྱོད་
【現代漢語翻譯】 包含在其中的是保持穩定。 保持穩定的方法是：在空性的影像中，觀想能執之心融入，從而使風心匯聚于頂輪大樂輪的 ཧཾ་（藏文，梵文天城體：हं，梵文羅馬擬音：haṃ，漢語字面意思：హం）明點中，這就是保持的支分。如是說：『以金剛遷轉之禁制，成為堅固相之瑜伽士。』 第五，憶念支分有二。憶念的意義是：如飢餓時憶念食物，口渴時憶念飲水一樣，風心融入大樂明點，菩提心融化如火入薪，之後憶念手印。方法是：對空性的影像生起愛戀之心，觀想遠離一切分別念，以風心融入大樂輪的 ཧཾ་（藏文，梵文天城體：हं，梵文羅馬擬音：haṃ，漢語字面意思：హం）明點的力量，使臍輪拙火燃起的身像，以及自身被光芒圍繞的景象，和身體產生特殊的樂暖，這就是憶念的支分。如是說：『蓮花中安立金剛，向上菩提心恒常。』 第六，三摩地有二。三摩地的意義是：所執之境顯空，能執之識明空，所體驗之覺受樂空雙運，心一境性入於三摩地。 方法是：以不動的三個條件進行觀修，從而斷除各自的粗細分別念，當完全見到風融入中脈的十種征相時，就會出現綠色和黑色等景象。之後，在具有各種極細微光芒的巨大明點中，會出現黑色線條明點的景象。其中會看到粗大的六道眾生等各種影像，同時聽到不可摧毀的各種美妙聲音，聞到各種美妙的香味，嚐到各種美妙的滋味，感受到特殊的觸感。在時間脈的黑色線條明點中，會看到極細微的化身和報身等，這便是各種影像光明，也是大手印。如《大手印明點續》所說：『超越極微塵之自性，具有拋棄之自性，產生不變之安樂者，汝乃大手印。』
【English Translation】 That which is contained therein is to hold firm. The method of holding is: In the image of emptiness, contemplate the mind that grasps entering, thereby causing the wind-mind to gather in the ཧཾ་（Tibetan, Devanagari: हं, Romanized Sanskrit: haṃ, Literal Chinese meaning: హం）bindu of the great bliss wheel at the crown. This is the limb of holding. As it is said: 'By the Vajra transference restraint, one becomes a yogi of solid signs.' Fifth, the limb of remembrance has two aspects. The meaning of remembrance is: Just as when hungry, one remembers food, and when thirsty, one remembers drink, similarly, after the bodhicitta has melted as fire enters fuel, with the wind-mind gathered in the great bliss bindu, one remembers the mudra. The method is: To the image of emptiness, generate a loving mind, contemplate being free from all discriminations. By the power of the wind-mind gathering in the ཧཾ་（Tibetan, Devanagari: हं, Romanized Sanskrit: haṃ, Literal Chinese meaning: హం）bindu of the great bliss wheel, the form of the body with the tummo fire blazing at the navel, and the appearance of oneself surrounded by light, and the special bliss-warmth arising in the body, this is the limb of remembrance. As it is said: 'In the lotus, firmly place the vajra, upward may the bodhicitta be constant.' Sixth, samadhi has two aspects. The meaning of samadhi is: The object grasped appearing empty, the consciousness that grasps clear empty, and the feeling experienced bliss-emptiness united, the mind one-pointedly entering samadhi. The method is: By contemplating with the three unchanging conditions, one cuts off whatever coarse and subtle discriminations there may be. When one fully sees the ten signs of the wind entering the central channel, then appearances of green and black, and so forth, will arise. Thereafter, in the great bindu possessing various extremely subtle rays of light, the appearance of a black line bindu will arise. Within that, one will see various images such as the coarse six realms of beings, and at that time, one will hear various indestructible melodious sounds, smell various pleasant fragrances, taste various pleasant flavors, and experience special tactile sensations. Within the black line bindu of the time channel, one will see many extremely subtle nirmanakayas and sambhogakayas. That itself is the clear light of various images, and that is also the mahamudra. As the Mahamudra Bindu Tantra says: 'Transcending the nature of the finest dust, possessing the nature of abandonment, generating unchanging bliss, you are the Mahamudra.'
ལ་འདུད། །ཅེས་གསུངས་པས་སོ། །དབང་ བཞི་པའི་དོན་ཡང་དེ་ཡིན་པ་གསུངས་སོ། །དེའི་དུས་སུ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་མཐོང་ལམ་རྣམ་ པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེའོ། །གསུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བུའི་སྟོང་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་སྣ་ ཚོགས་གཟུགས་བརྙན་འོད་གསལ་དོན་དམ་རྟག་བརྟན་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དེ་དང་། རྣལ་འབྱོར་ 2-124 པའི་སེམས་ཉིད་ཆོས་སྐུ་འོད་གསལ་བ་འདི་ནི་དབྱེར་མེད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ན། ཏིང་འཛིན་ ཡན་ལག་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །དེ་སྐད་དུ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེ་ལ་རབ་འཁྱུད་པས། །རྡོ་རྗེ་འབེབས་པར་ བྱིན་གྱིས་བརླབས། །སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་དང་། །དྲུག་བརྒྱ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བར། ། སྐད་ཅིག་གང་ལ་རྒྱལ་པོ་ཀྱེ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔར་བདག་ཉིད་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ གསུམ་པ་དོན་བསྡུ་བ་ནི། སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་དྲུག་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་དུས་སུ། རིམ་ པ་བཞིན་བསླབ་མི་དགོས། དྲུག་ག་མི་གཡོ་བ་གསུམ་ལྡན་གྱིས་སྒོམ་མོ། །དེ་ཡང་མཚན་ མོའི་རྟགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་མཚན་མོའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ། དེ་ནས་ཉིན་མོ། ཉིན་མོའི་ རྣལ་འབྱོར་སྒོམ། རྟགས་བཅུ་རྫོགས་ནས། མཚན་མོ། མཚན་མོའི་རྣལ་འབྱོར། ཉིན་མོ། ཉིན་མོའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ། སྔར་བཞིན་རེ་མོས་སུ་བསྒོམས་ཀྱང་ཆོག་གསུང་ངོ་། །དེ་ནས་ ཀྱང་རྟགས་བྱུངཙམ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་བཞག་པར། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་པའི་བར་ དུ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གསུང་ངོ་། ། དེ་ནས་གཉིས་པ་དེ་ལྟར་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ནི། གནས་སྐབས་སུ་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པའི་ཞལ་མཐོང་ཞིང་། ཚིག་གི་མཆོག་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། མཐར་ཐུག་ དམིགས་པ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཟུང་དུ་ འཇུག་པ། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ལྔའམ། གཞི་དབྱེར་མེད་པའི་དང་པོའི་ སངས་རྒྱས། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ། རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཅན་གྱི་མཚན་ཅན་ ཐོབ་པར་གསུངས། གཞན་དོན་དུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལས་ འཁྲུངས་པའི་སྐུ་གཉིས་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་མཆོག་ལ་བཀོད་ཀྱི་བར་དུ་མཛད་ པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་རྒྱུད་འགྲེལ་རྣམ་དག་རྣམས་ནས་གསུངས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་ཞག་ཟླ་ལོ་ བསྒོམ་པས། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་ས་ཐོབ་ཤོག །རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་གི་འགྲེལ་པ་སྙིང་ 2-125 པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ། སོ་སོར་གཅོད་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དོན། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཤྭ་ བ་རི་དབང་ཕྱུག་གིས། མཧཱ་པཎྜི་ཏ་བི་བྷུ་ཏི་ཙནྡྲ་ལ་གསུངས་པའི་གདམས་ངག་ཁ་འཐོར་ བ་རྣམས། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྣལ་འབྱོར་པ། དཔལ་མི་བསྐྱོད་རྡོ་རྗེ་(ཀུན་སྤངས་ཆོས་ རྗེ་)ལ། སྣོད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་བའི་དོན་དུ་ཕྱོགས
【現代漢語翻譯】 敬禮！』這樣說的。也說了四灌頂的意義也是如此。那時，瑜伽士會生起無分別的智慧。這樣說的。像這樣的大手印的空性，各種顯現、影像、光明、勝義、常恒、大樂，以及瑜伽士的自性、法身、光明，這兩者無別成為一體時，就是禪定支分圓滿的時候。如是說：『以大手印善加擁抱，加持降臨金剛，兩萬一千六百次，剎那之間，國王啊，自身轉為金剛薩埵。』這樣說的。 第三，總結意義：修持六支瑜伽時，不必依次學習，以三具足的六不搖來修習。也就是，直到夜晚的征相圓滿為止，修習夜晚的瑜伽，之後是白天，修習白天的瑜伽。十個征相圓滿后，夜晚，修習夜晚的瑜伽，白天，修習白天的瑜伽。像之前一樣輪流修習也可以。這樣說的。之後，也不要只看征相出現就停止，直到沒有獲得無上菩提之間，要不間斷地修習。這樣說的。 之後，第二，像這樣修習的果實是：暫時會見到如來，獲得殊勝的語言佈施等等，最終會獲得無所緣的空性和有緣的大樂雙運，獲得無上不變的五種智慧身，或者獲得無別之基的原始佛，吉祥時輪等等，具有多種名稱。爲了利益他人，由福德資糧和廣大願力所生的二身，直到將一切眾生的利益安置於最殊勝的境界為止。經續和清凈的註釋中這樣說到。修習瑜伽月和年，愿獲得金剛持的果位！這部名為《六支瑜伽釋·精華》的著作，是圓滿斷除一切道的意義。化身夏瓦日·旺秋，對瑪哈班智達·比布底·旃陀羅所說的零散的教言，由吉祥時輪的瑜伽士，對吉祥不動金剛（貢邦·曲吉）應具器者的請求而彙集。
【English Translation】 'Homage!' Thus it is said. It is also said that the meaning of the four empowerments is also like this. At that time, a yogi will generate non-conceptual wisdom. Thus it is said. Such emptiness of the Great Seal, various appearances, images, luminosity, ultimate truth, permanence, great bliss, and the yogi's own nature, Dharmakaya, luminosity, when these two become inseparable and one, it is the perfection of the limb of Samadhi. Thus it is said: 'By embracing the Great Seal well, may blessings descend upon the Vajra, twenty-one thousand six hundred times, in an instant, O King, may oneself transform into Vajrasattva.' Thus it is said. Third, summarizing the meaning: When practicing the six-limbed yoga, it is not necessary to learn in sequence, but to meditate with the three-fold six unmoving aspects. That is, until the signs of the night are complete, practice the yoga of the night, then the day, practice the yoga of the day. After the ten signs are complete, at night, practice the yoga of the night, during the day, practice the yoga of the day. It is also permissible to practice alternately as before. Thus it is said. Furthermore, do not stop merely by observing the appearance of signs, but practice continuously until unsurpassed enlightenment is attained. Thus it is said. Then, secondly, the result of practicing in this way is: temporarily, one will see the face of the Tathagata, and receive the supreme gift of speech, etc., and ultimately, the union of emptiness without object and great bliss with object, attaining the five wisdom bodies that are supremely immutable, or the Primordial Buddha of the inseparable ground, the glorious Kalachakra, etc., attaining names with many variations. For the benefit of others, the two bodies born from the accumulation of merit and vast aspirations will work until all beings' benefit is placed in the most excellent state. This is stated in the tantras and pure commentaries. By practicing yoga for months and years, may one attain the state of Vajradhara! This work called 'Essence of the Commentary on the Six-Limbed Yoga' is the meaning of completely severing all paths. The emanation body Shawaari Wangchuk, the scattered instructions spoken to Mahapandita Vibhutichandra, were compiled by the yogi of the glorious Kalachakra, for the sake of those with the capacity, at the request of the glorious Akshobhya Vajra (Kunpang Chökyi).
་གཅིག་ཏུ་ཇོ་ནང་དུ་བཀོད་པའོ། ། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་ཐོགས་པར་གྱུར་ཅིག །ཞུས་དག ། མ་དཔེ་འབྲས་སྤུངས་ཡིག་རྙིང་། ཕྱི་ཀ ༢༩༢
目錄 རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་པའི་འགྲེལ་པ་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ།
【現代漢語翻譯】 合集於覺囊派。（覺囊派：藏傳佛教的一個派別） 愿利益一切眾生！校對完畢！ 底本為哲蚌寺舊稿，頁碼 292。
目錄 名為《六支瑜伽釋·精華撮要》
【English Translation】 Compiled in Jonang. (Jonang: A school of Tibetan Buddhism) May it benefit all sentient beings! Proofread! The original manuscript is an old copy from Drepung, page 292.
Table of Contents The commentary on the Six-Branched Yoga, called 'Essence Summary'.