matipanchen0202_入菩薩行論廣釋文義明顯

瑪德班欽大師教言集JSMP3བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་གཞུང་དོན་རབ་གསལ་སྣང་བ་བཞུགས་སོ།། 2-19 ༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་གཞུང་དོན་རབ་གསལ་སྣང་བ་བཞུགས་སོ།། ༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ བཤད་པ་གཞུང་དོན་རབ་གསལ་སྣང་བ་ བཞུགས་སོ། ། ༄༅། །ༀ་ན་མོ་མཉྫུ་ནཱ་ཐཱ་ཡ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ བཤད་པ་གཞུང་དོན་རབ་གསལ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གསུང་གི་དབང་ ཕྱུག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། གང་གིས་དང་པོར་སྨོན་འཇུག་བདག་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ཐུགས་བསྐྱེད་ནས། ། གྲངས་མེད་བསྐལ་པར་ཚོགས་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་ལེགས་སྤྱད་པས། ། སྒྲིབ་གཉིས་རྣམ་སྤངས་དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་སྐུ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་རབ་བརྙེས་པ། ། བཅོམ་ལྡན་ཐུབ་དབང་ལྷ་ཡི་ལྷ་ལ་འགྲོ་ཀུན་ཀུན་ནས་དང་བས་འདུད། ། མཁྱེན་རབ་དབང་ཕྱུག་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་རྟག་ཏུ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་འགྲོ་ཀུན་རྟག་ཏུ་སྐྱོང་གྱུར་ཅིག ། མཐུ་སྟོབས་ཐོགས་མེད་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་བར་མཛོད། ། ཐུགས་རྗེ་རབ་མྱུར་སྒྲོལ་མའི་མཐུ་ཡིས་ཆོས་དོན་མ་ལུས་མྱུར་འགྲུབ་ཤོག ། འཁོར་བའི་བྱ་བ་སྙིང་པོ་མེད་ལ་ཆགས་པ་མཐའ་དག་རབ་ཞི་ཞིང་། ། བྱམས་དང་ཐུགས་རྗེའི་ཆུ་རྒྱུན་བསིལ་བས་ཞེ་སྡང་མེ་ཚོགས་ཞི་མཛད་ལ། ། 2-20 མཁྱེན་རབ་རྣམ་དག་ཉིན་བྱེད་འོད་ཀྱིས་གཏི་མུག་མུན་པ་ཞི་གྱུར་པ། ། ཞི་ཞིང་དུལ་བས་དུག་གསུམ་ཞི་མཛད་ཞི་བའི་ལྷ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། དེ་ཡི་གསུང་རབ་རྣམ་པར་འགྲེལ་མཛད་འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་མཁས་རྣམས་དང་། ། གངས་ཅན་ཁྲོད་འདིར་གསལ་བར་སྟོན་མཛད་དམ་པ་རྣམས་ལའང་ཕྱག་འཚལ་ནས། ། དད་ལྡན་སློབ་མས་ཡང་ཡང་བསྐུལ་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་ལ་འཇུག་པའི་གཞུང་། ། ཇི་ལྟར་ནུས་བཞིན་ལེགས་པར་བཤད་ཀྱིས་དོན་གཉེར་ལྡན་རྣམས་དགྱེས་པར་མཛོད། ། འདིར་གང་དག་ཐར་བ་མཐར་ཐུག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འདོད་ པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས། དལ་འབྱོར་གྱི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པའི་དུས་སུ་འཁོར་ བའི་བྱ་བ་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལ་ཆགས་པ་སྤངས་ནས། བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་ བསྐྱེད་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བརྩོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ སྒོ་གསུམ་གྱི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་བསྒྱུར་ཏེ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ བྱ་བ་ཁོ་ན་ནན་ཏན་སྙིང་པོར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཚུལ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཉིད་ཀྱིས་སྨོན་པ་དང་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ཐུགས་བསྐྱེད་ནས། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་

【現代漢語翻譯】 瑪德班欽大師教言集JSMP3《入菩薩行論》釋——顯明論義之光明 2-19 ༄༅། །《入菩薩行論》釋——顯明論義之光明 ༄༅། །《入菩薩行論》釋——顯明論義之光明 ༄༅། ། ༄༅། །嗡 敬禮妙吉祥。 《入菩薩行論》釋——顯明論義之光明。敬禮薄伽梵語自在。 以何最初發愿入，菩提大心之自性。 無數劫中二資糧，雙運六度善修持。 二障凈除二利圓，二身雙運極成就。 薄伽能仁天中天，眾生至誠皆敬禮。 智慧自在妙音尊，恒時恭敬我頂禮。 大悲自性觀世音，祈願恒常護眾生。 威力無礙金剛持，祈願戰勝諸違緣。 2-20 悲心迅疾度母力，祈願一切法成辦。 輪迴之事無實義，祈願一切貪執寂。 慈悲之水清涼流，祈願息滅嗔恚火。 清凈智慧之日輪，祈願息滅愚癡暗。 寂靜調柔息三毒，敬禮寂靜之天尊。 彼之經論善解釋，印度聖地諸智者。 雪域之中善闡釋，頂禮一切諸聖賢。 具信弟子再三請，為解《入行論》之義。 盡力而爲善解說，祈願具緣皆歡喜。 此處凡是 желающих 獲得解脫，究竟圓滿正等覺果位之有緣者，當獲得暇滿人身寶之時，捨棄對輪迴無意義之事的貪執。以希求菩提之心為首，以精進修持六度為輔，以三門的一切善根轉化為成佛的道路，務必將修法作為唯一的重心。其修持之理，即是如來薄伽梵自身，發起了發願和入行的菩提心，積累了福德和智慧

【English Translation】 Collection of Teachings by Master Madhyamaka JSMP3 Explanation of Entering the Bodhisattva's Practice - A Clear Illumination of the Meaning of the Text 2-19 ༄༅། །Explanation of Entering the Bodhisattva's Practice - A Clear Illumination of the Meaning of the Text ༄༅། །Explanation of Entering the Bodhisattva's Practice A Clear Illumination of the Meaning of the Text ༄༅། ། ༄༅། །Oṃ namo mañjunāthāya. (藏文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思) Explanation of Entering the Bodhisattva's Practice - A Clear Illumination of the Meaning of the Text. Homage to the Lord of Speech, the Conqueror. By whom, first with aspiration and engagement, the very nature of great Bodhi is awakened. In countless kalpas, the union of two accumulations, the six perfections are well practiced. Having completely abandoned the two obscurations, perfected the two purposes, and attained the union of the two bodies. To the Lord, the Powerful Sage, the God of Gods, all beings from all directions bow with devotion. To Mañjuśrī, the Lord of Wisdom, I always pay homage with reverence. May Avalokiteśvara, the embodiment of compassion, always protect all beings. May Vajradhara, with unobstructed power and strength, be victorious over adverse forces. 2-20 By the power of Tārā, swift in compassion, may all Dharma affairs be swiftly accomplished. Attachment to the meaningless activities of saṃsāra is completely pacified. With the cool stream of loving-kindness and compassion, pacify the fire of hatred. With the pure light of the sun of wisdom, may the darkness of ignorance be pacified. Peaceful and tamed, pacifying the three poisons, I pay homage to the peaceful deity. Those scholars of the noble land who explained His scriptures, And those who clearly elucidated them in this land of snow, I also pay homage to the holy ones. At the repeated urging of faithful disciples, I will explain the text of Entering the Bodhisattva's Practice as well as I can. May those who are interested be pleased. Here, those fortunate ones who desire to attain liberation, the ultimate state of perfect enlightenment, should, at this time when they have obtained the precious human body with leisure and opportunity, abandon attachment to the meaningless activities of saṃsāra. With the aspiration to generate the supreme Bodhicitta, and with the practice of diligently cultivating the six perfections, transform all the virtues of the three doors into the path of great enlightenment. It is essential to make the practice of the sacred Dharma the sole focus. The way to do this is as follows: the Buddha, the Bhagavan himself, having generated the Bodhicitta of aspiration and engagement, accumulated merit and wisdom.

---

ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་ཉེ་བར་ བསགས་པ་ལས། རང་གཞན་གྱི་དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་པ་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཕུན་སུམ་ ཚོགས་པ་བརྙེས་ཏེ། གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལ་དགོད་པའི་ཆེད་དུ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་ལྟར་བསྐོར་བས་གསལ་བར་མཛད་ཅིང་རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་དམ་པ་ རྣམས་ཀྱི་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་བསྟན་བཅོས་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་གིས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ མཛད་པས། རེ་ཞིག་དང་པོར་བླང་དོར་གྱི་གནས་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གསུང་ 2-21 རབ་ལུང་གི་ཆོས་ལ་ཐོས་བསམ་རྣམ་པར་དག་པས་འཇུག་པར་བྱའོ། ། དེ་ལ། དམ་པའི་ཆོས་ལ་འཇུག་ཚུལ་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་དང་། སྐབས་སུ་བབ་པའི་ བསྟན་བཅོས་ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པ་གཉིས་ལས། ༄། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་འཇུག་ཚུལ་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ། དང་པོ་ལའང་། ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཐར་པའི་ཕན་ཡོན། སྤང་བར་བྱ་བ་འཁོར་བའི་ཉེས་ དམིགས། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་ལ་འཇུག་ཚུལ་ལོ། ། ༈ ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཐར་པའི་ཕན་ཡོན། དང་པོ་ནི། དམ་པའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི། སངས་ རྒྱས་ལ་མངའ་བའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡིན་ལ། དེའང་རྒྱ་ཆེར་ལུང་རྣམ་དག་ལས་འབྱུང་བ་ ལྟར་མཐའ་ཡས་ཤིང་། མདོར་བསྡུ་ན་དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་པ་སྐུ་གཉིས་དང་འབྲེལ་བའི་ འབྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མར། བདག་ཉིད་ཀྱི་ནི་འབྱོར་བའི་གནས། ། དམ་པའི་དོན་གྱི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། །དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱི་བརྡ་ཡི་སྐུ། །ཕ་རོལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ གནས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འབྱོར་པ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་ཡང་གསུངས་ཏེ། མདོ་སྡེའི་རྒྱན་ལས། ཉན་ ཐོས་རྣམས་ཀྱི་འབྱོར་པས་ནི། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །རང་སངས་རྒྱས་གྱི་ས་ པ་ཡིས། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡང་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །དེ་ཡིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི། །འབྱོར་ བའི་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་དོ། །དེ་ཡིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡི། །འབྱོར་བའི་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་ དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་འབྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ ནི། གང་ལས་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ། ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པའི་ཚུལ། གང་ཞིག་གྲུབ་པའི་དོན། སྒྲུབ་པར་ རིགས་པའི་ཚུལ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ༈ གང་ལས་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ། དེ་ལ་དང་པོ་རྒྱུ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་པ་ལྟར་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་ བསྐྱེད་ནས་སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་བསྡུས་པའི་ཚོགས་གཉིས་རྒྱ་ཆེན་པོ་རིམ་ 2-22 གྱིས་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསོད་ནམས་ཀྱི། །ཚོགས་ཡིན་ཤེས་རབ་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི། །གསུམ་པོ་གཞན་ནི་གཉི་གའི་སྟེ། །ལྔ་ཆར་ཡང

【現代漢語翻譯】 通過在無數劫中積累廣大的智慧資糧，圓滿成就自他二利，獲得圓滿的二身果位。爲了引導有緣眾生證得此果位，（佛陀）次第轉動深廣的法輪，並由諸位聖者菩薩以眾多釋經論著加以闡明。因此，首先應以清凈的聞思修，深入經藏，以便輕易地瞭解取捨之處。 對此，可分為共同宣說進入佛法之方式，以及特別闡述目前論典兩部分。 進入佛法之共同方式 首先，包括應獲得的解脫利益、應斷除的輪迴過患，以及應修習的進入佛法之方式。 應獲得的解脫利益 首先，進入佛法者的究竟果位，即是佛陀所具有的功德。這些功德如清凈的經文所說，是無邊無際的。簡而言之，就是圓滿二利，與二身相關的圓滿成就。《寶性論》中說：『自性為自利之所依，勝義為法身，正士之化身，乃他利圓滿之所依。』 這（佛果）是世間和出世間一切成就中最殊勝的。《經莊嚴論》中說：『聲聞之成就，能勝伏世間，緣覺之地位，亦勝伏聲聞，菩薩之成就，聲聞不及也，如來之成就，菩薩亦不及。』 具有究竟功德成就的佛陀，將從成就之因、如何成就之方式、成就之意義，以及修習之合理性等方面進行闡述。 成就之因 首先，如後文將要闡述的那樣，其因是發起殊勝的菩提心，並通過佈施等六度所攝持的廣大二資糧，次第圓滿。即：佈施和持戒是福德資糧，智慧是智慧資糧，其餘三者（忍辱、精進、禪定）則是二者的共同資糧。

【English Translation】 Through accumulating vast stores of wisdom over countless eons, one perfects the benefit of oneself and others, attaining the complete state of the Two Bodies (Dharmakaya and Rupakaya). To guide fortunate beings to realize this state, (the Buddha) turns the wheel of Dharma in profound and extensive ways, and these are clarified by numerous commentaries by holy bodhisattvas. Therefore, one should first engage in the scriptures with pure hearing, thinking, and meditation, in order to easily understand what to accept and reject. Regarding this, there are two parts: the common explanation of how to enter the Dharma, and the specific explanation of the present treatise. The Common Way to Enter the Dharma First, it includes the benefits of liberation to be attained, the faults of samsara to be abandoned, and the way to enter the Dharma to be cultivated. The Benefits of Liberation to be Attained First, the ultimate result for those who enter the Dharma is the qualities possessed by the Buddha. These qualities, as stated in the pure scriptures, are limitless. In brief, they are the perfect fulfillment of the two benefits (self and others), and the perfect accomplishments related to the Two Bodies. As stated in the Uttaratantra: 'The self-nature is the basis of self-benefit, the ultimate truth is the Dharmakaya, the emanation body of the righteous is the basis for the perfect fulfillment of others.' This (Buddhahood) is also said to be the most supreme among all worldly and transmundane accomplishments. As stated in the Ornament of the Sutras: 'The accomplishments of the Shravakas (listeners) overcome the world, the state of the Pratyekabuddhas (solitary realizers) also overcomes the Shravakas, the accomplishments of the Bodhisattvas are unmatched by the Shravakas, the accomplishments of the Tathagatas (Buddhas) are unmatched by the Bodhisattvas.' The Buddha, who possesses the ultimate accomplishment of qualities, will be explained in terms of the cause from which it is accomplished, the manner in which it is accomplished, the meaning of what is accomplished, and the reasons for which it is reasonable to accomplish. The Cause of Accomplishment First, as will be explained later, the cause is generating the supreme Bodhicitta (mind of enlightenment), and gradually perfecting the vast Two Accumulations (of merit and wisdom) gathered by the six paramitas (perfections) such as generosity. That is: generosity and discipline are the accumulation of merit, wisdom is the accumulation of wisdom, and the other three (patience, diligence, and concentration) are the common accumulations of both.

---

་ནི་ཡེ་ཤེས་ཚོགས། །ཞེས་པ་ རྣམས་སོ། །དེའང་གཙོ་ཆེར་མཉམ་གཞག་ཏུ་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ ཚོགས་ཡིན་ལ། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནི་བསོད་ནམས་ ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་པས་དེ་དག་ལ་འབད་པར་རིགས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ནི། །སངས་ རྒྱས་ཆོས་རྣམས་སྦྱོང་བར་བྱེད། །གཞན་ནི་ཇི་བཞིན་རྣམ་འཇོག་པས། །སེམས་ཅན་རྣམ་ ཡོངས་སྨིན་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ གཅིག་གི་བར་དུ་ཚོགས་བསགས་པ་ལས་ས་དང་པོ་ཐོབ་ཅིང་། གྲངས་མེད་གཉིས་པས་ས་ བདུན་པའི་བར་དང་། གྲངས་མེད་གསུམ་པས་ས་བཅུ་པའི་བར་ཐོབ་ནས་མངོན་པར་རྫོགས་ པར་འཚང་རྒྱ་བ་སྟེ། (མཛོད་དུ་)དེ་གྲངས་མེད་གསུམ་ལ་འཚང་རྒྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །འོན་ ཀྱང་བརྩོན་འགྲུས་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བསྐལ་པ་མང་པོའང་དུས་ཐུང་ ངུར་འདུ་བ་སྲིད་དེ། དུས་གསུམ་བརྟག་པར། རྨི་ལམ་ན་ནི་ལོ་གཅིག་ཀུན། །ཡུད་ཙམ་གྱིས་ ནི་དམིགས་པ་སྟེ། །དེས་ནི་དཔག་མེད་དུས་རྣམས་ཀྱང་། །སྐད་ཅིག་ཉིད་དུ་འདུ་བར་འགྱུར། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཇི་ལྟར་འགྲུབ་པའི་ཚུལ། (གཉིས་པ་)འགྲུབ་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་) གང་ལས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། བསོད་ནམས་ ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབས་པ་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་འགྲུབ་ཅིང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དོན་དུ་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་ པ་ལས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འགྲུབ་པ་སྟེ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར། སངས་ རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ། །བསོད་ནམས་ཚོགས་ལས་ཡང་དག་འཁྲུངས། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ དེ་མདོར་བསྡུ་ན། རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་ལས་འཁྲུངས། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-23 (གཉིས་པ་)གནས་གང་དུ་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། འོག་མིན་ཆེན་པོར་ལོངས་སྐུའི་རྟེན་ལ་ཆོས་ཀྱི་ སྐུ་མངོན་དུ་མཛད་ཅིང་། གླིང་བཞི་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་ལ་སོགས་པར་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ཅིག་ཅར་ མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་མཛད་པ་སྟེ། ལང་ཀར་གཤེགས་པར། གཙང་མའི་གནས་རྣམས་ སྤངས་པ་ཡི། །འོག་མིན་ཞེས་བྱ་ཉམས་དགའ་བར། །ཡང་དག་རྫོགས་སངས་དེར་སངས་ རྒྱས། །སྤྲུལ་པ་པོ་འདིར་མངོན་སངས་རྒྱས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)གནས་གྱུར་ལས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། དཔྱད་ན་དོན་ལ་མེད་པའི་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ མཐའ་དག་སྤངས་ནས་མི་སྣང་ཞིང་། རྟག་ཏུ་མི་འགྱུར་བར་ཡོད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མཐའ་ དག་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བས། ཇི་ལྟར་བཞེད་པ་བཞིན་ཟག་པ་མེད་པའི་འབྱོར་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ སྟེ། རྒྱན་ལས། དོན་མེད་པ་དང་དོན་ཡོད་དག །མི་སྣང་སྣང་བ་ཡིན་ཤེས་བྱ། །དེ་ནི་གནས་ གཞན་གྱུར་པ་སྟེ། །འདོད་དགུར་སྤྱོད་ཕྱིར་ཐ

【現代漢語翻譯】 是智慧之聚。（藏文：ཡེ་ཤེས་ཚོགས།） 這些是（積聚二資糧的方法）。主要是在入定狀態中修習無分別的禪定是智慧之聚，在出定狀態中使眾生完全成熟是福德之聚，因此應該努力修習這些。如《寶性論》所說：『無分別智慧，能凈佛法，其他如實安立，令眾生完全成熟。』 這樣，從發菩提心開始，經過無數劫積聚資糧，獲得初地；經過第二個無數劫，到達七地；經過第三個無數劫，到達十地，然後圓滿成佛。《俱舍論》中說：『彼於三無數劫成佛。』 然而，憑藉精進和善巧方便的差別，許多劫也能縮短為短暫的時間。如《三時觀察》所說：『夢中一年，瞬間即逝，因此，無數的時間，也能在一剎那間彙集。』 如何成就之理 （第二）成就之理有三，（第一）從何處成就之理：爲了福德之聚，行利益眾生之事，從而成就異熟果色身；爲了智慧之聚，修習無分別禪定，從而成就離垢果法身。《寶鬘論》中說：『諸佛之色身，從福德之聚中真實產生，彼法身簡而言之，從智慧之聚中產生。』 （第二）在何處成就之理：在色究竟天（藏文：འོག་མིན་ཆེན་པོ།，梵文天城體：अकनिष्ठ，梵文羅馬擬音：Akaniṣṭha，漢語字面意思：非下），于報身之所依處顯現法身；在百俱胝四大洲等處，以化身同時顯現成佛。《楞伽經》中說：『捨棄清凈之處，名為色究竟天，令人喜悅，在那裡真正圓滿成佛，化身在此顯現成佛。』 （第三）從轉依中成就之理：經過觀察，捨棄一切實際上不存在的突發性的垢染，不顯現；恒常不變地存在的一切法界完全顯現，如所愿般享用無漏的受用。《寶性論》中說：『無意義和有意義，不顯現和顯現，應知這是轉依，爲了隨心所欲地享用。』

【English Translation】 Is the accumulation of wisdom. (Tibetan: ཡེ་ཤེས་ཚོགས།) These are (the methods for accumulating the two accumulations). Mainly, meditating on non-conceptual samadhi in the state of meditative equipoise is the accumulation of wisdom, and in the state of post-meditation, bringing sentient beings to complete maturity is the accumulation of merit, therefore one should strive to practice these. As stated in the Ratnagotravibhāga: 'Non-conceptual wisdom purifies the Buddhadharma, while the other establishes things as they are, bringing sentient beings to complete maturity.' Thus, starting from generating bodhicitta, accumulating merit for countless kalpas, one attains the first bhumi; after the second countless kalpa, one reaches the seventh bhumi; after the third countless kalpa, one reaches the tenth bhumi, and then attains complete enlightenment. As stated in the Abhidharmakośa: 'He attains enlightenment in three countless kalpas.' However, due to the difference in diligence and skillful means, many kalpas can also be shortened into a short time. As stated in the Examination of the Three Times: 'In a dream, a year passes in an instant, therefore, countless times can be gathered in an instant.' How to Accomplish (Second) The way of accomplishment has three aspects. (First) The way of accomplishment from what: For the sake of the accumulation of merit, performing actions that benefit sentient beings, thereby accomplishing the resultant form body; for the sake of the accumulation of wisdom, practicing non-conceptual samadhi, thereby accomplishing the stainless resultant dharmakaya. As stated in the Ratnavali: 'The form bodies of the Buddhas are truly born from the accumulation of merit; that dharmakaya, in brief, is born from the accumulation of wisdom.' (Second) The way of accomplishment in what place: In Akanishta (Tibetan: འོག་མིན་ཆེན་པོ།, Sanskrit Devanagari: अकनिष्ठ, Sanskrit Romanization: Akaniṣṭha, Chinese literal meaning: Not Below), manifesting the dharmakaya in the support of the sambhogakaya; in hundreds of billions of four continents and so on, simultaneously manifesting enlightenment with the nirmanakaya. As stated in the Lankavatara Sutra: 'Having abandoned the pure abodes, called Akanishta, delightful, there the truly perfect Buddha becomes enlightened; the emanation manifests enlightenment here.' (Third) The way of accomplishment from the transformation of the basis: After examining, abandoning all adventitious defilements that do not exist in reality, not appearing; all the dharmadhatu that exists constantly and unchangingly completely appears, enjoying the uncontaminated possessions as desired. As stated in the Ornament: 'Meaningless and meaningful, non-appearing and appearing, one should know that this is the transformation of the basis, for the sake of enjoying whatever is desired.'

---

ར་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ གང་ཞིག་གྲུབ་པའི་དོན། (གསུམ་པ་)གྲུབ་པའི་དོན་ལ། སྐུ་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དོན། །ཡེ་ཤེས་བཞི་དང་ ལྡན་པའི་དོན། །ཕྲིན་ལས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དོན། །ཟག་མེད་དབྱིངས་ན་ཟབ་པའི་དོན་ ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཐུན་མོང་གི་དབྱེ་བ་ནི། རང་དོན་མཐར་ཕྱིན་པ་ངོ་བོ་ ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་། གཞན་དོན་ལའང་གདུལ་བྱ་ཉེ་བ་ལ་སྣང་བ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ དང་། རིང་བ་ལ་སྣང་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་གསུམ་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་དང་པོ་ནི་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱི་ རྟེན་ཡིན་ཞིང་། ཕྱི་མ་གཉིས་པོའང་རིམ་པ་ལྟར་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ སྐུ་དབྱེ་བ། །རང་གཞན་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་། །གཞན་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། །དང་ པོ་གཉིས་པོའི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སོ་སོའི་རང་བཞིན་ལ། (གསུམ་གྱི་དང་པོ་རང་བཞིན་ལ་)ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ནི། ཟག་ པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་ 2-24 དག་པ་ཉིད་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དང་ཡང་བྲལ་ནས་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ དུ་གྱུར་པ་སྟེ། ཡུམ་གྱི་རྒྱན་དུ། ཐུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ནི། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་གང་དག ། ཐོབ་གྱུར་རྣམ་ཀུན་རྣམ་དག་པ། །དེ་དག་རང་བཞིན་མཚན་ཉིད་ཅན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི། འོག་མིན་ཆེན་པོར་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཀྱིས་ བརྒྱན་པའི་སྐུས་རྒྱལ་སྲས་འཕགས་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཁོ་ན་ལ་ རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཉེ་པར་སྤྱོད་པ་སྟེ། མཚན་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། །དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ ཅུའི་བདག་ཉིད་འདི། །ཐེག་ཆེན་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་ཕྱིར། །ཐུབ་པའི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་ སྐུར་བཞེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་གདུལ་བྱ་མཐའ་ཡས་པ་དང་མཐུན་པར་རྣམ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་ པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་མཛད་པ་སྟེ། གང་གི་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར། །འགྲོ་ ལ་ཕན་པར་སྣ་ཚོགས་དག །མཉམ་དུ་མཛད་པའི་སྐུ་དེ་ནི། །ཐུབ་པའི་སྤྲུལ་སྐུ་རྒྱུན་མི་འཆད། ། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེའང་དྲི་ཟ་གདུལ་བའི་དོན་དུ་རྒྱུད་མངས་བསྒྲེང་བ་ལ་སོགས་པ་བཟོའི་ སྤྲུལ་པ་དང་། རི་བོང་དང་རུ་རུ་ལ་སོགས་པར་སྟོན་པ་སྐྱེ་བའི་སྤྲུལ་པ་དང་། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་ སོགས་པར་སྟོན་པ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པ་དང་། དུས་ལ་བབ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ ཡང་སྟོན་པས་གདུལ་བྱ་རྣམས་རྣམ་གྲོལ་ལ་སྦྱོར་བར་མཛད་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། བཟོད་དང་ སྐྱེ་དང་བྱང་ཆུབ་ཆེ། །མྱ་ངན་འདས་པ་རྟག་སྟོན་པ། །སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེ་ནི། །རྣམ་ པར་གྲོལ་བའི་ཐབས་ཆེན་པོ། །ཞེས་

【現代漢語翻譯】 如是說。 ༈ 何為成就之義？ (第三)成就之義包含：圓滿具足三身之義、具足四智之義、事業圓滿興盛之義、以及在無漏法界中深邃之義。 首先，關於三身，(第一)共同的分類是：為自身利益達到究竟的是法身；為利益他人，對易於教化的眾生顯現的是報身；對不易教化的眾生顯現的是化身。這三身中，第一身是后兩身的所依；后兩身也依次是所依和能依。如經中所說：『諸佛之身份類，為自他圓滿報身，以及為他之化身，第一是第二之所依。』 (第二)各自的自性，(三身中的第一身，法身的自性是)：具足一切無漏功德的法界，自性清凈，遠離一切暫時的垢染，是具有二種清凈的自性。如《現觀莊嚴論》中所說：『佛陀的法身，是獲得一切無漏之法，完全清凈，具有自性之相。』 (第二)報身是：在殊勝的色究竟天，以具足妙相和隨好之身，與諸佛之子聖者們一起，恒常不斷地享用大乘佛法。如經中所說：『具足三十二相和八十隨好之身，爲了享用大乘，被認為是佛陀的報身。』 (第三)化身是：爲了適應無量無邊的所化眾生，以種種化現，恒常不斷地利益眾生。如經中所說：『只要輪迴存在，就以種種方式利益眾生，那樣的身就是佛陀恒常不斷的化身。』 例如，爲了調伏樂神，示現彈奏琵琶等是工巧化身；示現為兔和鹿等是生類化身；示現為釋迦牟尼佛等是證悟菩提之化身；時機成熟時，也示現涅槃，從而使所化眾生與解脫相聯結。如《現觀莊嚴論》中所說：『恒常示現忍耐、出生、大菩提和涅槃，佛陀的化身，是獲得解脫的偉大方法。』

【English Translation】 As it is said. ༈ What is the meaning of accomplishment? (Third) The meaning of accomplishment includes: the meaning of fully possessing the three Kayas (bodies of a Buddha), the meaning of possessing the four wisdoms, the meaning of flourishing and perfect activity, and the meaning of being profound in the uncontaminated realm. Firstly, regarding the three Kayas, (first) the common division is: the Dharmakaya (Body of Essence) which perfects one's own benefit; the Sambhogakaya (Body of Enjoyment) which appears to those who are easily guided; and the Nirmanakaya (Body of Emanation) which appears to those who are difficult to guide. Among these three Kayas, the first is the basis of the latter two; and the latter two are also, in order, the basis and what depends on it. As it is said in the scriptures: 'The division of the Buddhas' bodies is the Sambhogakaya which perfects self and others, and the Nirmanakaya for others; the first is the basis of the second.' (Second) The individual nature of each, (the nature of the first of the three Kayas, the Dharmakaya, is): the Dharmadhatu (Realm of Dharma) which possesses all uncontaminated qualities, is naturally pure, free from all temporary defilements, and is the nature of possessing two purities. As it is said in the Ornament of the Mother Sutra: 'The Dharmakaya of the Buddha is the nature of all uncontaminated dharmas that are attained, completely pure, and possesses the characteristic of self-nature.' (Second) The Sambhogakaya is: in the great Akanishta heaven, with a body adorned with marks and signs, together with the sons of the Buddhas, the Bodhisattvas, constantly enjoying the Mahayana Dharma without interruption. As it is said in the scriptures: 'Possessing the thirty-two major marks and eighty minor signs, it is considered the Sambhogakaya of the Buddha for the sake of enjoying the Mahayana.' (Third) The Nirmanakaya is: in accordance with the infinite number of beings to be tamed, constantly benefiting sentient beings with various emanations. As it is said in the scriptures: 'As long as samsara exists, that body which benefits beings in various ways is the constant Nirmanakaya of the Buddha.' For example, showing the playing of a lute to tame the Gandharvas (celestial musicians) is an emanation of craftsmanship; showing oneself as a rabbit or a deer is an emanation of birth; showing oneself as Shakyamuni Buddha is an emanation of supreme enlightenment; and when the time is right, also showing Nirvana, thereby connecting the beings to be tamed with liberation. As it is said in the Ornament Sutra: 'Constantly showing patience, birth, great enlightenment, and Nirvana, the Nirmanakaya of the Buddha is the great method of obtaining liberation.'

---

པ་ལྟར་རོ། །ཁྱད་པར་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་ པས་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་སྟོན་ཚུལ་ནི། རྒྱུད་བླ་མར། དགའ་ལྡན་གནས་ནས་འཕོ་བ་༡དང་། ། ལྷུམས་སུ་འཇུག་༢དང་བལྟམས་པ་༣དང་། །བཟོ་ཡི་གནས་ལ་མཁས་པ་༤དང་། །བཙུན་ མོའི་འཁོར་དགྱེས་རོལ་པ་༥དང་། །ངེས་འབྱུང་༦དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་༧དང་། །བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་ 2-25 གཤེགས་པ་༨དང་། །བདུད་སྡེ་འཇོམས་༩དང་རྫོགས་པར་ནི། །བྱང་ཆུབ་༡༠ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ ༡༡དང་། །མྱ་ངན་འདས་པར་༡༢གཤེགས་མཛད་རྣམས། །ཡོངས་སུ་མ་དག་ཞིང་རྣམས་སུ། ། སྲིད་པ་ཇི་སྲིད་གནས་པར་སྟོན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེའང་སྟོན་པ་འདི་ཉིད་ལ་ཉེ་བར་ མཚོན་ན། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེས་དགའ་ལྡན་པའི་ལྷའི་བུ་དམ་པ་ཏོག་དཀར་པོ་ཞེས་བྱ་ བར་འཁྲུངས་ནས་ལྷའི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྨིན་ཅིང་གྲོལ་བར་མཛད་དེ་འཛམ་བུའི་ གླིང་པ་རྣམས་གདུལ་བའི་དུས་ལ་བབ་པ་ན་རིན་པོ་ཆེའི་ཅོད་པན་བྱམས་པ་ལ་གནང་ནས་ རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་ཞིང་ལྷ་རྣམས་ལ་ཁོ་བོ་མི་རྣམས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་འགྲོ་སྟེ་ཁྱེད་ རྣམས་ལ་མི་ཕམ་པས་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་གྱི་བག་ཡོད་པར་གྱིས་ལ་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་ ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ན་ཡང་མཉན་པའི་ཆེད་དུ་ཤོག་ཅིག་ཅེས་གསུངས་ནས་རིམ་ གྱིས་བྱོན་པ་ལྟ་བུ་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ནས་འཕོ་བའི་མཛད་པ་༡དང་། དེ་ནས་སྤྲུལ་པའི་ ལུས་ལེན་པའི་ཚུལ་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱི་རིག་བྱེད་ལས་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་པར་གླང་པོ་ཆེ་ཤིན་ ཏུ་དཀར་བ་མཆེ་བ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་རྒྱབ་གསེར་གྱི་དྲྭ་བས་གཡོགས་པ་ཞིག་ཏུ་སྤྲུལ་ཏེ་ཡུམ་ གསོ་སྦྱོང་ལ་གནས་པའི་གློ་གཡས་པ་ནས་དགེ་བའི་ལྟས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་བཅས་ པས་ཞུགས་ཤིང་། ལྷུམས་དེ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞལ་མེད་ཁང་ཆེན་པོར་ བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་ཟླ་བ་བཅུའི་བར་དུ་བདེ་བའི་ངང་ལ་བཞུགས་པ་ལྟ་བུ་ལྷུམས་སུ་ འཇུག་པའི་མཛད་པ་༢དང་། དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ རྣམས་སུ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཁ་འབུས་པ་དང་། གཏེར་ཆེན་པོ་ཉི་ཁྲི་ཡང་ཁ་བྱེ་བ་དང་མཛོད་ ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ལས་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེའི་མྱུ་གུ་འཕེལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལྟས་བཟང་པོ་ བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱུང་ཞིང་། བཙའ་བའི་དུས་ལ་བབ་པ་ན་ལྷ་མོ་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་ལུམྦི་ ནིའི་ཚལ་ལེགས་པར་བརྒྱན་པའི་ནང་དུ་གཤེགས་པ་ལ། ཤིང་ལྗོན་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་བྱས་ 2-26 པའི་ཡལ་ག་ནས་བཟུང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐུ་ནོར་བུ་ལྟར་དྭང་ཞིང་མཚན་དང་ དཔེ་བྱད་ཀྱིས་མཛེས་པ་རྒྱན་དང་ན་བཟའ་དང་བཅས་པ་ཡུམ་ལ་གནོད་པ་མེད་པར་གློ་ གཡས་པ་ནས་འཁྲུངས་པ་ལ་ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་ མེད་པས་མཆོད་ཅིང་། ཕྱོགས་དྲུག་ཏུ་གོམ་པ་བད

【現代漢語翻譯】 如是。特別是，關於至高菩提之化身所行的十二事業的示現方式，如《寶性論》所說：'從兜率天降生（1），入胎（2）和誕生（3），精通工藝（4），享受妃嬪的圍繞（5），出離（6），苦行（7），前往菩提樹王（8），降伏魔軍（9），圓滿正覺（10），轉法輪（11），示現涅槃（12）。'在不清凈的剎土中，如其所應地示現存在的一切。 同樣，就這位導師而言，接近的象徵是，偉大的自在者從兜率天界的善男子白幢（Śvetaketu）處降生，使無數天神成熟和解脫，當調伏贍部洲眾生的時機成熟時，將珍寶冠冕賜予慈氏（Maitreya），授權其為代理人，並告訴諸天：'我將為調伏人類而去，彌勒（Maitreya）將為你們說法，要謹慎，當我在贍部洲轉法輪時，也要來聽法。'然後逐漸降臨，如從兜率天降生之事業（1）。 然後，爲了示現受生之方式，與婆羅門吠陀所說一致，化現為一頭極其潔白、有六顆牙齒、背上覆蓋著金色網的白象，從正在進行齋戒的母親的右脅進入，伴隨著難以想像的吉祥之兆。子宮也被加持為名為珍寶莊嚴（Ratnavyūha）的巨大宮殿，並在其中安樂地住了十個月，如入胎之事業（2）。 然後，在王舍城（Rājagṛha）的各大花園裡，各種鮮花盛開，兩萬個大寶藏也被開啟，寶庫中的珍寶也長出了珍寶的嫩芽等等，出現了難以想像的吉祥之兆。當分娩的時刻到來時，摩耶夫人（Māyādevī）前往藍毗尼園（Lumbinī），那裡裝飾得非常漂亮。當她抓住一棵大樹的樹枝時，菩提薩埵（Bodhisattva）的身體像寶石一樣清澈，具足妙相和好，帶著裝飾和衣服，從母親的右脅出生，沒有給母親帶來任何痛苦，梵天（Brahmā）和帝釋天（Indra）等無數天神供養了他，並在六個方向走了七步。

【English Translation】 Thus it is. In particular, regarding the way of demonstrating the twelve deeds performed by the supreme Bodhi emanation, as stated in the Uttaratantra: 'Departing from the Joyful realm (1), entering the womb (2) and being born (3), being skilled in the crafts (4), delighting in the retinue of consorts (5), renunciation (6), practicing austerities (7), going to the Bodhi tree essence (8), destroying the hosts of demons (9), and perfectly, awakening (10), the wheel of Dharma (11), passing into Nirvana (12). In impure realms, he demonstrates existence as long as samsara exists.' Similarly, concerning this teacher, the near representation is that the great self-master was born as the holy son of the gods of the Joyful realm, Śvetaketu, and matured and liberated countless gods. When the time came to tame the beings of Jambudvīpa, he gave the jeweled crown to Maitreya, empowered him as regent, and told the gods, 'I am going to tame humans, Maitreya will teach you the Dharma, be mindful, and when I turn the wheel of Dharma in Jambudvīpa, come to listen.' Then he gradually descended, like the deed of departing from the Joyful realm (1). Then, to demonstrate the manner of taking birth, in accordance with what arises from the Vedas of the Brahmins, he manifested as a very white elephant with six tusks, covered with a golden net on its back, and entered from the right side of his mother, who was observing the purification practice, with inconceivable auspicious signs. The womb was also blessed as a great palace called Ratnavyūha, and he remained there in comfort for ten months, like the deed of entering the womb (2). Then, in the great gardens of the city of Rājagṛha, various flowers bloomed, twenty thousand great treasures were also opened, and sprouts of jewels grew from the jewels of the treasury, and so on, inconceivable auspicious signs occurred. When the time of birth arrived, Queen Māyādevī went to Lumbinī Garden, which was beautifully decorated. When she grasped the branch of a large tree that bowed down, the body of the Bodhisattva, clear as a jewel, adorned with marks and signs, with ornaments and clothes, was born from his mother's right side without causing her any harm, and countless hosts of gods, such as Brahmā and Indra, made offerings and took seven steps in six directions.

---

ུན་བདུན་བོར་བ་ལས་པད་མ་འདབ་མ་ སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་རེ་རེ་ཡང་བྱུང་ཞིང་ང་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མཆོག་གོ་ ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སེང་གེའི་སྒྲ་བསྒྲགས་པར་ཡང་མཛད་དེ་མངོན་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ བྲམ་ཟེས་མཚན་བཟང་པོར་ཡང་ལུང་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་ལྷུམས་ནས་བལྟམས་པའི་མཛད་པ་ ༣དང་། དེ་ནས་ཡིག་ཤིང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེས་སྤྲས་པ་གསེར་གྱི་ཡང་མིག་ཅན་ཐོགས་ཏེ་བྱིས་ པ་ཀུན་གྱི་བཤེས་གཉེན་གྱི་ཡི་གེའི་གྲར་བྱོན་ནས་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལི་རྣམས་ལ་སློབ་པའི་ཚུལ་ བསྟན་ཞིང་། སློབ་དཔོན་གྱིས་མིང་ཙམ་ཡང་མི་ཤེས་པའི་ཡི་གེའི་རིགས་མཐའ་ཡས་པ་ མངོན་སུམ་དུ་བསྟན་པས་བྱིས་པ་སུམ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ཡང་སྨིན་པར་མཛད་ལ། རྩིས་པ་ཤཱཀྱ་ སྲིད་སྒྲུབ་ཀྱི་དྲུང་དུ་བྱོན་ནས་རྩིས་དང་ཤོད་དགོད་པ་དང་འཕོང་དང་གྱད་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་ལ་ སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་བསླབ་པའི་གནས་རྣམས་ལ་ཡང་སློབ་པ་ལྟར་མཛད་ཅིང་སློབ་ དཔོན་ལས་ལྷག་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས་པས་སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་བར་མཛད་པ་ལྟ་ བུ་བཟོའི་གནས་ལ་མཁས་པའི་མཛད་པ་༤དང་། དེ་ནས་དགུང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ལོན་པ་ན་རྒྱལ་ པོའི་གདུང་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་དོན་དུ་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པའི་བཙུན་མོ་རྣམས་ བཞེས་པར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང་། དེ་དག་གི་ཕ་ཤཱཀྱ་ལག་ན་བེ་ཅོན་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་ སྒྱུ་རྩལ་མཁས་པ་དེ་ལ་སྦྱིན་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལྷས་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོས་ ཐོས་ནས། ཡི་གེ་དང་རྩིས་དང་གྱད་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་དང་བང་དང་འཆོངས་པ་དང་འཕོང་གི་ སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྱུ་རྩལ་ཐམས་ཅད་ལ་འགྲན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཆོག་ཏུ་ 2-27 གྱུར་ཏེ། ས་འཚོ་མ་དང་གྲགས་འཛིན་མ་དང་ལེགས་སྐྱེས་མ་དང་རི་དྭགས་འཛིན་མ་རྣམས་ འཁོར་ཉི་ཁྲི་{ཉི་ཁྲི་}དང་བཅས་པ་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་བཙུན་མོའི་འཁོར་ དང་དགྱེས་པར་རོལ་པའི་མཛད་༥པ་དང་། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུས་ལས་མི་ འདའ་ཡང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་བ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་དག་གིས་བྱིན་གྱིས་ བརླབས་པའི་རོལ་མོ་རྣམས་ལས་སྔོན་གྱིས་དམ་བཅས་པ་དྲན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་པ་ཡང་ ཡང་བྱུང་བས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་བཞེད་པ་ལ། ཡབ་ཀྱིས་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་འདོད་ཡོན་ལ་ རྩེར་བཏང་བའི་ལམ་དུ་རྒས་བ་དང་ན་བ་དང་ཤི་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་གཟིགས་ཤིང་དགེ་ སྦྱོང་གི་ཡོན་ཏན་ཡང་གཟིགས་ནས་ཡབ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་ཞུས་པས་མ་གནང་བར་ཁང་ བཟངས་ཟབ་མོར་བཅུག་སྟེ་ཕྱོགས་བཞི་ནས་ཤཱཀྱ་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བརྒྱས་སྲུང་ཞིང་གནས་པ་ ལས། ཞག་བདུན་འདས་པའི་ནམ་བྱེད་ན་ལྷའི་མཐུས་མི་རྣམས་གཉིད་འཐུག་པོར་གྱུར་པ་ དང་ཡབ་ལ་ཞུས་ཤིང་གནང་སྟེ། འདུན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་རྟའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ཆིབས་ནས་རྒྱལ་པོ་ ཆ

【現代漢語翻譯】 從失去七天後，蓮花的花瓣有一千片，每個都像車輪一樣大，並且宣稱『我是世界上最偉大的』等等，像獅子吼一樣。具有神通的婆羅門也預言了他的吉祥之相，就像從誕生到出生的行為3一樣。然後，他拿著裝飾著寶石的筆和金色的墨水，前往所有孩子的老師那裡學習字母，並展示學習元音和輔音的方式。老師當面展示了無數他連名字都不知道的字母，使三萬二千個孩子成熟。他前往釋迦族掌管歷算的釋迦世襲者那裡，學習歷算、笑話、摔跤和投擲等世俗學科，並且像學習一樣行事，獲得了超越老師的地位，使民眾感到非常驚訝，就像在工藝方面表現出精湛技藝的行為4一樣。然後，當他十五歲時，爲了不中斷王室血統，他被請求迎娶具有特殊品質的妃子。那些妃子的父親，比如手持棍棒的釋迦族人，也說應該把女兒嫁給這位精通技藝的人。天授等許多人聽到后，通過在寫作、歷算、摔跤、跑步、跳躍和投擲等所有技藝上的競爭，菩薩成爲了最傑出的人。他迎娶了土地女神、名聲女神、吉祥女神和獵物女神，以及兩萬名隨從，就像展示了與妃子和隨從一起享受快樂的行為5一樣。然後，菩薩雖然不會超越時間，但由於諸佛的勸告是法性，因此他們反覆說：『記住你先前在那些被他們加持的樂器中所做的誓言。』因此，他想要出家。他的父親在花園裡用最高的享樂方式引導他，在那裡他看到了衰老、疾病和死亡的痛苦，也看到了苦行的優點。他請求父親允許他出家，但沒有被允許，而是被關在深深的宮殿里，由來自四個方向的五百名釋迦族人守護。七天過去後的黎明，由於神的力量，人們都沉睡了。他請求了父親並獲得了允許，與侍從一起騎著馬王，離開了王宮。 From losing seven days, lotus petals numbered a thousand, each as large as a chariot wheel, and proclaiming 'I am the greatest in the world,' etc., like a lion's roar. Brahmins with clairvoyance also prophesied his auspicious signs, like the act of being born from the womb to birth 3. Then, holding a pen adorned with jewels and golden ink, he went to the teacher of all children to learn letters, and showed how to learn vowels and consonants. The teacher directly showed countless letters that he did not even know the names of, maturing thirty-two thousand children. He went to the Shakya lineage holder in charge of calculations, Shakya Srisgrub, to learn calculations, jokes, wrestling, and throwing, etc., worldly subjects, and acted as if learning, attaining a status surpassing the teacher, making the people very surprised, like the act of showing expertise in crafts 4. Then, when he was fifteen years old, in order not to interrupt the royal lineage, he was requested to marry consorts with special qualities. The fathers of those consorts, such as the Shakyas holding clubs, also said that they should give their daughters to this skilled person. Devadatta and many others, upon hearing this, through competition in all the arts such as writing, calculation, wrestling, running, jumping, and throwing, the Bodhisattva became the most outstanding. He married the earth goddess, the fame goddess, the auspicious goddess, and the prey goddess, along with twenty thousand attendants, like showing the act of enjoying pleasure with consorts and attendants 5. Then, although the Bodhisattva does not transcend time, since the exhortation of the Buddhas is the Dharma nature, they repeatedly said, 'Remember the vows you made earlier in those instruments blessed by them.' Therefore, he wanted to renounce the world. His father guided him in the garden with the highest enjoyment, where he saw the suffering of old age, sickness, and death, and also saw the merits of asceticism. He requested his father to allow him to renounce the world, but was not allowed, and was confined in a deep palace, guarded by five hundred Shakyas from four directions. At dawn seven days later, due to the power of the gods, people fell into a deep sleep. He requested his father and was granted permission, riding the horse king with his attendant, and left the palace.

【English Translation】 From losing seven days, lotus petals numbered a thousand, each as large as a chariot wheel, and proclaiming 'I am the greatest in the world,' etc., like a lion's roar. Brahmins with clairvoyance also prophesied his auspicious signs, like the act of being born from the womb to birth 3. Then, holding a pen adorned with jewels and golden ink, he went to the teacher of all children to learn letters, and showed how to learn vowels and consonants. The teacher directly showed countless letters that he did not even know the names of, maturing thirty-two thousand children. He went to the Shakya lineage holder in charge of calculations, Shakya Srisgrub, to learn calculations, jokes, wrestling, and throwing, etc., worldly subjects, and acted as if learning, attaining a status surpassing the teacher, making the people very surprised, like the act of showing expertise in crafts 4. Then, when he was fifteen years old, in order not to interrupt the royal lineage, he was requested to marry consorts with special qualities. The fathers of those consorts, such as the Shakyas holding clubs, also said that they should give their daughters to this skilled person. Devadatta and many others, upon hearing this, through competition in all the arts such as writing, calculation, wrestling, running, jumping, and throwing, the Bodhisattva became the most outstanding. He married the earth goddess, the fame goddess, the auspicious goddess, and the prey goddess, along with twenty thousand attendants, like showing the act of enjoying pleasure with consorts and attendants 5. Then, although the Bodhisattva does not transcend time, since the exhortation of the Buddhas is the Dharma nature, they repeatedly said, 'Remember the vows you made earlier in those instruments blessed by them.' Therefore, he wanted to renounce the world. His father guided him in the garden with the highest enjoyment, where he saw the suffering of old age, sickness, and death, and also saw the merits of asceticism. He requested his father to allow him to renounce the world, but was not allowed, and was confined in a deep palace, guarded by five hundred Shakyas from four directions. At dawn seven days later, due to the power of the gods, people fell into a deep sleep. He requested his father and was granted permission, riding the horse king with his attendant, and left the palace.

---

ེན་པོ་བཞི་ལ་སོགས་པ་ལྷའི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་མཆོད་བཞིན་བས་བར་སྣང་ལ་ མཆོད་རྟེན་རྣམ་དག་དྲུང་དུ་བྱོན་ཏེ་རྟ་མཆོག་རྒྱན་དང་བཅས་པ་འདུན་པ་ལ་བཟློག་ཅིང་། རལ་གྲི་ཨུཏྤལ་ལྟ་བུས་ཉིད་ཀྱི་དབུ་སྐྲ་ཉིད་ཀྱིས་བཞར་ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་རྔོན་ པས་ན་བཟའ་ངུར་སྨྲིག་ཕུལ་བ་ཡང་བླངས་ཏེ་དཔལ་རང་བྱུང་གི་བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་ མཛད་པ་ལྟ་བུ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་མཛད་པ་༦དང་། དེ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ དང་བརྟུལ་ཞུགས་དམན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ལྟ་བས་གཅེར་བུ་དང་རྩེ་གསུམ་ལ་ འཕྱོང་བ་དང་མེ་ལྔ་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་སྤྱད་ཙམ་གྱིས་གྲོལ་བར་རློམ་པའི་མུ་ སྟེགས་པ་རྣམས་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཆུ་བོ་ནཻ་རཉྫ་ནའི་འགྲམ་དུ་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་བཀག་ སྟེ་མི་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐའ་ཡས་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཏིལ་ 2-28 ཕྱེད་ཕྱེད་ཙམ་གསོལ་བའི་དཀའ་བ་ལོ་དྲུག་སྤྱད་པས་སྐུ་ཤིན་ཏུ་རིད་ཅིང་སྐེམས་པར་གྱུར་པ་ ལ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཐུགས་རྗེའི་འོད་ཟེར་གྱིས་བསྐུལ་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ བཞེངས་པ་དང་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་ནས་ཞིང་བའི་བུ་མོ་ལེགས་སྐྱེས་མ་ལ་སོགས་པས་ འབྲས་ཆན་དང་འོ་ཐུག་དྲངས་པ་གསོལ་བས་སྐུ་གསེར་གྱི་གཏན་པ་ཕྱིས་པ་ལྟར་གྱུར་པ་ལྟ་ བུ་དཀའ་བ་སྤྱད་པའི་མཛད་པ་༧དང་། དེ་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་མང་པོས་ཀྱང་བྱང་ ཆུབ་བརྙེས་པའི་གནས་རྡོ་རྗེའི་གདན་ལ་ཐུགས་གཏད་དེ་གཤེགས་པའི་ལམ་དུ་རྩྭ་འཚོང་ བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་རྩྭ་ཀུ་ཤ་རྨ་བྱའི་མགྲིན་པ་ལྟར་སྔོ་ཞིང་འཇམ་ལ་དྲི་ཞིམ་པ་ཕུལ་བ་རྣམས་ བླངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་དུ་མ་འཁྲུགས་པར་བཏིང་བ་ལ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གིས་བཞུགས་ ཤིང་སྐུ་དྲང་པོར་བསྲང་བའི་ཞལ་ཤར་ཕྱོགས་སུ་གཟིགས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་མ་ཐོབ་ཀྱི་ བར་དུ་སྟན་དེ་ཉིད་ལས་མི་གཡོ་བར་དམ་བཅའ་བ་མཛད་པ་ལ་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་ རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྟོད་པ་ལྟ་བུ་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་༨དང་། དེ་ནས་སྲོད་ཀྱི་དུས་སུ་སྨིན་མཚམས་ནས་བདུད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་ བའི་འོད་ཟེར་མཐའ་ཡས་པ་བཀྱེ་ཞིང་། འོད་ཀྱི་རྩེ་མོ་ལས་བདུད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྒྲ་ ཆེན་པོ་བྱུང་བས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང་ བཅས་པས་ཁྱབ་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་། བདུད་སྡིག་ཅན་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཤིན་ ཏུ་འཁྲུགས་ནས་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་རྣམ་འགྱུར་དུ་མ་དང་བཅས་པའི་དཔུང་གི་ཚོགས་ཆེན་ པོ་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་འོངས་ཏེ། རི་དང་བྲག་དང་མེ་དང་ཐོག་དང་འཁོར་ལོ་དང་མདུང་ཐུང་ དང་རལ་གྲི་དང་གཏུན་ཤིང་དང་མདའ་བོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་ཆ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སེར་

【現代漢語翻譯】 諸如四大天王等無數天神供養，于虛空中， 來到清凈佛塔前，以駿馬和裝飾品勸退（佛陀）的意願。 （佛陀）自己用如同烏 উৎপལ་（藏文，梵文天城體，उत्पल,梵文羅馬擬音，utpala，漢語字面意思：青蓮花）的寶劍剃除自己的頭髮，接受天神幻化的獵人獻上的袈裟，如吉祥自生（佛陀）圓滿受比丘戒一般，從王舍城出家的行為是第六件。 之後，爲了駁斥那些認為僅僅依靠戒律和苦行就能解脫，而將低劣的戒律和苦行視為至上的外道徒，如裸體、三尖杖、拜火等，（佛陀）在尼連禪河邊，通過控制呼吸等方式，進入無邊的禪定，每天只吃半粒芝麻，苦修六年，身體變得極其瘦弱。 諸佛以慈悲之光勸請，從禪定中起身，在天神的勸請下，接受農家女樂施瑪等供養的米粥和牛奶，身體恢復如鍍金一般，這便是苦行的第七件。 之後，如同過去無數諸佛證悟菩提的金剛座，（佛陀）也決心前往。吉祥草販獻上孔雀頸般青翠、柔軟、芬芳的吉祥草，（佛陀）取之，鋪在菩提樹下，結跏趺坐，身軀正直，面朝東方，發誓若不證得大菩提，絕不起身，諸佛菩薩皆讚歎不已，這便是前往菩提樹下的第八件。 之後，在夜晚時分，從眉間放出名為『摧毀魔眾壇城』的無量光芒，光芒頂端發出降伏魔眾的巨響，三千大千世界充滿光明，加持一切。兇惡的魔及其眷屬極度驚慌，帶著無數可怖的形象，率領大軍來到空中。 無數的兵器，如山、巖石、火焰、冰雹、輪、短矛、寶劍、杵、箭等，如雨般落下。

【English Translation】 Immeasurable hosts of gods, including the Four Great Kings, made offerings, and in the sky, they came before the pure stupa, dissuading (the Buddha's) intention with excellent horses and ornaments. (The Buddha) himself shaved his own hair with a sword like an utpala (藏文，梵文天城體，उत्पल,梵文羅馬擬音，utpala，English meaning: blue lotus), and accepted the saffron robe offered by a hunter manifested by the gods, just as the glorious Self-Arisen (Buddha) fully took the vows of a monk, the act of leaving the royal palace was the sixth. Thereafter, in order to refute the heretics who esteemed inferior discipline and asceticism as supreme, such as nakedness, tridents, and fire worship, and who boasted of liberation through mere asceticism, (the Buddha) on the bank of the Nairanjana River, by controlling his breath and remaining motionless, entered into limitless samadhi, consuming only half a sesame seed each day, practicing austerities for six years, his body becoming extremely thin and emaciated. Urged by the compassionate rays of light from the Buddhas, he arose from samadhi, and at the urging of the gods, he accepted rice porridge and milk offered by the farmer's daughter Lekshama and others, his body becoming like gold that had been polished, this was the seventh act of practicing austerities. Thereafter, like the vajra seat where many Buddhas of the three times had attained enlightenment, (the Buddha) resolved to go there. The grass vendor Tashi offered kusha grass, blue, soft, and fragrant like a peacock's neck, (the Buddha) took it, spread it unmoving beneath the Bodhi tree, sat in the lotus position, straightened his body, faced east, and vowed not to move from that seat until he attained great enlightenment, praised by all the Buddhas and their sons, this was the eighth act of going to the Bodhi tree. Thereafter, at nightfall, from between his eyebrows, he emitted immeasurable rays of light called 'Destroying the Mandala of the Mara,' and from the tip of the light came a great sound subduing the Mara, blessing the three thousand great thousand world realms with great light. The wicked Mara and his retinue were extremely agitated, leading a great army with countless terrifying appearances, coming into the sky above. Countless weapons, such as mountains, rocks, fire, hail, wheels, short spears, swords, clubs, and arrows, fell like rain.

---

བ་དྲག་པོའི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་བར་དང་མཚམས་མེད་པ་ཕབ་ཀྱང་། དེ་ཡི་བྱམས་པའི་མཐུ་ལས་ གནོད་པ་མེད་ཅིང་མེ་ཏོག་གི་ཆར་འབབ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ནས་ལྡིང་ཞིང་འབབ་པར་གྱུར་བས་ཞེ་ 2-29 སྡང་གི་རྣམ་འགྱུར་གྱིས་ཀྱང་བརྫི་བར་མ་ནུས་ལ། བདུད་ཀྱི་བུ་མོ་ཤིན་ཏུ་མཛེས་མ་རྣམས་ ཀྱིས་ཆགས་པའི་རྣམ་འགྱུར་མཐའ་ཡས་པ་བསྟན་པས་ཀྱང་བསླུ་བར་མ་ནུས་པ་ལྟ་བུ་བདུད་ ཀྱི་སྡེ་མཐའ་དག་འཇོམས་པའི་མཛད་པ་༩དང་། དེ་ནས་ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་ལ་བསམ་གཏན་ བཞི་མངོན་དུ་མཛད་ཅིང་གུང་ཐུན་ལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་བསྐྱེད་ནས་ཐོ་རངས་ཟག་ པ་ཟད་པ་མངོན་དུ་མཛད་དེ། ས་བཅུ་རྒྱུན་གྱི་ཐ་མར་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐད་ཅིག་ གཅིག་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པ་སྤངས་ཤིང་རྟོགས་ པ་མཐར་ཐུག་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་ པར་སངས་རྒྱས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ས་གཡོ་བ་དང་འོད་གསལ་བ་དང་ མེ་ཏོག་གི་ཆར་འབབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྟས་བཟང་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱུང་བ་ལ་ ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྔགས་ཤིང་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་མང་ པོས་ཀྱང་མཆོད་ཅིང་བསྟོད་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་ལྟ་བུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་ པའི་མཛད་པ་༡༠དང་། དེ་ནས་ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་ མེད་པས་གསེར་གྱི་འཁོར་ལོ་རྩིབས་སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཡོན་དུ་ཕུལ་ཏེ་གསོལ་བ་ཡང་ཡང་ བཏབ་པས་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་བྱོན་ཏེ་འཁོར་ལྔ་སྡེ་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ བཀའ་དང་པོ་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལོ་བདུན་དུ་བསྐོར་བས་གང་ཟག་གི་བདག་ ཏུ་ལྟ་བ་ལས་བཟློག་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པར་མཛད་པ་དང་། བྱ་རྒོད་ ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པར་བྱོན་ཏེ་གང་ཟག་སྡེ་བཞི་ལ་སོགས་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་བཀའ་ བར་བ་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལོ་བཅུའི་བར་དུ་བསྐོར་བས་དངོས་པོར་ འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ལས་བཟློག་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱིས་སྨིན་པར་མཛད་པ་དང་། མཉན་ཡོད་དང་ལང་ཀ་པུ་རི་ལ་སོགས་པར་བྱོན་ཏེ་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་པའི་གདུལ་བྱ་ 2-30 རྣམས་ལ་བཀའ་ཐ་མ་དོན་དམ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལོ་སུམ་ཅུར་བསྐོར་ བས་ཡོད་མེད་རྟག་ཆད་ཀྱི་མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ལས་བཟློག་ནས་མུ་བཞིའི་སྤྲོས་པ་དང་ བྲལ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ལ་སྦྱོར་བར་མཛད་པ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་མཛད་ པ་༡༡དང་། དེ་ནས་རེ་ཞིག་འོས་སུ་གྱུར་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པར་གཟིགས་ཏེ་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་ཆོས་ལ་བསྐུལ་བ་དང་། རྟག་འཛིན་ཅན་རྣམས་དེ་ལས་ བཟློག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་གྲོང་ཁྱེར་རྩྭ་མཆོ

【現代漢語翻譯】 即使像猛烈的暴雨般無間斷地降下，憑藉他的慈悲力量，也不會造成任何損害，反而會變成花雨飄落，既不會被憤怒的表情所壓倒，也不會被妖女們展現的無盡愛慾所迷惑，就像這樣摧毀一切魔軍的作為（降魔成道）。然後，在上半夜顯現四禪，半夜生起各種神通，黎明時分證得漏盡通。在十地修行的最後階段，以金剛喻定一剎那間的智慧，斷除所有應斷的殘餘，圓滿究竟的證悟，顯現身與智慧的自性，圓滿成佛，導致所有世界發生地震、光明照耀、花雨降落等不可思議的吉祥之兆，十方諸佛都讚歎，天人等眾多眾生也供養和讚頌，獲得這樣的果位，這就是圓滿證悟菩提的作為（成道）。之後，梵天、帝釋天等無數天神獻上千輻金輪，再三祈請，於是前往瓦拉納西，為五比丘等應化之眾，初轉四諦法輪，歷時七年，使他們從執著於人我的觀念中解脫出來，進入涅槃之道。前往鷲峰山等地，為四眾弟子等應化之眾，中轉無相法輪，歷時十年，使他們從執著于實有的觀念中解脫出來，以大乘道使他們成熟。前往舍衛城、楞伽城等地，為各種根性的應化之眾，後轉了義決定法輪，歷時三十年，使他們從執著于有無常斷的邊見中解脫出來，與遠離四邊戲論的大菩提相結合，這就是轉法輪的作為（轉法輪）。之後，暫時觀察到應度的眾生之事已經圓滿，爲了策勵懈怠者修行佛法，以及使執著于常有者從中解脫出來等目的，前往拘尸那伽羅城。 即使像猛烈的暴雨般無間斷地降下，憑藉他的慈悲力量，也不會造成任何損害，反而會變成花雨飄落，既不會被憤怒的表情所壓倒，也不會被妖女們展現的無盡愛慾所迷惑，就像這樣摧毀一切魔軍的作為（降魔成道）。然後，在上半夜顯現四禪，半夜生起各種神通，黎明時分證得漏盡通。在十地修行的最後階段，以金剛喻定一剎那間的智慧，斷除所有應斷的殘餘，圓滿究竟的證悟，顯現身與智慧的自性，圓滿成佛，導致所有世界發生地震、光明照耀、花雨降落等不可思議的吉祥之兆，十方諸佛都讚歎，天人等眾多眾生也供養和讚頌，獲得這樣的果位，這就是圓滿證悟菩提的作為（成道）。之後，梵天、帝釋天等無數天神獻上千輻金輪，再三祈請，於是前往瓦拉納西（Vārāṇasī），為五比丘等應化之眾，初轉四諦法輪，歷時七年，使他們從執著於人我的觀念中解脫出來，進入涅槃之道。前往鷲峰山等地，為四眾弟子等應化之眾，中轉無相法輪，歷時十年，使他們從執著于實有的觀念中解脫出來，以大乘道使他們成熟。前往舍衛城（Śrāvastī）、楞伽城（Laṅkāpurī）等地，為各種根性的應化之眾，後轉了義決定法輪，歷時三十年，使他們從執著于有無常斷的邊見中解脫出來，與遠離四邊戲論的大菩提相結合，這就是轉法輪的作為（轉法輪）。之後，暫時觀察到應度的眾生之事已經圓滿，爲了策勵懈怠者修行佛法，以及使執著于常有者從中解脫出來等目的，前往拘尸那伽羅城。

【English Translation】 Even if it rained down like a fierce storm without interruption, by the power of his loving-kindness, it would not cause any harm, but would instead turn into a rain of flowers, floating and falling. He could not be subdued by expressions of hatred, nor could he be seduced by the endless expressions of desire shown by the beautiful daughters of demons. Like this, he destroyed all the armies of demons (Subduing Mara). Then, in the first part of the night, he manifested the four dhyanas (meditative absorptions), at midnight he generated various superknowledges, and at dawn he realized the exhaustion of defilements. At the final stage of the ten bhumis (grounds), with the vajra-like samadhi (diamond-like concentration), a wisdom possessed in a single instant, he abandoned all the remaining things to be abandoned, and perfected the ultimate realization, manifesting as the nature of body and wisdom, and completely awakened as a Buddha. This caused earthquakes, shining lights, and rains of flowers in all realms of the world, and other inconceivable auspicious signs occurred. All the Buddhas of the ten directions praised him, and many beings, including gods, also made offerings and praised him, attaining such a state. This is the act of complete enlightenment (Enlightenment). After that, countless hosts of gods, including Brahma and Indra, offered a golden wheel with a thousand spokes and repeatedly requested him to teach. So he went to Varanasi (Vārāṇasī), and for the five good disciples and other beings to be tamed, he first turned the wheel of Dharma of the Four Noble Truths for seven years, causing them to turn away from the view of self and enter the path of nirvana. He went to Vulture Peak and other places, and for the four assemblies of disciples and other beings to be tamed, he turned the middle wheel of Dharma of no characteristics for ten years, causing them to turn away from the view of substantiality and mature through the Mahayana path. He went to Shravasti (Śrāvastī), Lanka (Laṅkāpurī), and other places, and for the beings to be tamed of various natures, he turned the final wheel of Dharma of definitive meaning for thirty years, causing them to turn away from the views of existence, non-existence, permanence, and annihilation, and to be joined with the great bodhi (enlightenment) that is free from the four extremes of elaboration. This is the act of turning the wheel of Dharma (Turning the Wheel of Dharma). Then, for a while, he saw that the work for the beings who were fit to be tamed was completely fulfilled, and for the sake of encouraging the lazy to practice the Dharma, and to turn away those who cling to permanence, etc., he went to the city of Kushinagar.

---

ག་ཏུ་གཤེགས་ནས་ཤིང་སཱ་ལ་ཟུང་གི་ཚལ་ དུ་གཟིམས་མལ་གྱི་ཐ་མ་མཛད་ཅིང་། ས་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་བསམ་གྱིས་མི་ ཁྱབ་པ་དང་བཅས་པས་བུད་ཤིང་ཟད་པའི་མེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ བའི་ཚུལ་བསྟན་པ་དང་། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པས་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ བྱ་བ་བཞིན་དུ་སྐུ་ལ་ཤིང་བལ་འཇམ་པོས་དཀྲིས་ཤིང་རས་ཟུང་སྟོང་གིས་ཀྱང་དཀྲིས་ནས་ འབྲུ་མར་གྱིས་བཀང་བའི་སྒྲོམ་དུ་བཅུག་སྟེ་ཙན་དན་གྱི་མེ་ཤིན་ཏུ་ཚ་བས་སྦྱངས་ཀྱང་འཚིག་ པར་མ་གྱུར་བ་ལས་ཉིད་ཀྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་བྱུང་བས་ཞག་བདུན་དུ་སྦྱངས་པ་ལ་ ལྷ་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པས་མཆོད་པའི་ཚོགས་ཚད་མེད་པ་ཕུལ་བས་རིང་ བསྲེལ་མ་ག་དྷཱའི་ཁལ་བཅུ་གཉིས་བྱོན་པ་ཆ་བརྒྱད་དུ་གྱུར་ནས་སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པའི་གྲོང་ ཁྱེར་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་བབས་ཏེ་སྐུ་གདུང་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཛད་པ་ ལྟ་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་༡༢རྣམས་སོ། ། (གསུམ་པ་)དེ་དག་གི་འཇོག་ཚུལ་ནི། འགའ་ཞིག་སྐུ་བཞིར་འདོད་པའང་རང་དོན་དོན་ དམ་པའི་སྐུ་ལ་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཆ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་མཐར་ཐུག་པའི་ཆ་ ཆོས་ཀྱི་སྐུར་ཕྱེ་བའམ། ཡང་ན་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དེ་དག་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་གྱི། བསྡུ་ན་སྐུ་གསུམ་དུ་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་དག་སྐུ་གཉིས་སུ་འདོད་པའང་རང་དོན་ 2-31 གྱི་སྐུ་གཉིས་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། གཞན་དོན་གྱི་སྐུ་གཉིས་པོ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུར་འདོད་པ་ཡིན་ གྱི། ཕྱེ་ན་གསུམ་དང་བཞིར་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་པར་ བལྟ་སྟེ། རྒྱན་ལས། སྐུ་གསུམ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །སྐུ་བསྡུས་པར་ནི་ཤེས་བྱ་སྟེ། །སྐུ་ གསུམ་དག་གིས་རང་བཞིན་གྱི། །དོན་འདི་རྟེན་དང་བཅས་པར་བསྟན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཡེ་ཤེས་ལའང་(གསུམ་ལས་དང་པོ་) ཐུན་མོང་གི་དབྱེ་བ་ནི། ལྔར་འབྱེད་པ་ན། ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད། །སྒྲིབ་གཉིས་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། །དངོས་པོ་ཤེས་ པ་དེ་ལ་དམིགས། །དབང་ཟད་མི་ཤེས་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་དག་པ་ གཉིས་ལྡན་དུ་གྱུར་པ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ བཞིའི་དང་པོ་ནི་མི་གཡོ་ཞིང་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཕྱི་མ་གསུམ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་པ་ སྟེ། མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་མི་གཡོ་སྟེ། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན། །མཉམ་པ་ཉིད་དང་སོ་སོར་ རྟོག །བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ན་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སོ་སོའི་ངོ་བོ་ལ། (བཞི་ལས་དང་པོ་)མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི། ང་ཡིར་འཛིན་པ་ མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་མཐའ་དག་དུས་རྟག་ཏུ་མེ་ལོང་གི་གཟུགས

【現代漢語翻譯】 何處逝世？在雙娑羅樹林中，示現最後的臥姿。伴隨著地震等不可思議的神變，如薪盡火滅般示現色身入滅之相。在拘那含牟尼等人的操持下，如轉輪王般，以柔軟的木棉包裹遺體，再以雙層細布纏繞，放入裝滿麻油的棺槨中，雖以極熱的旃檀木火焚燒，卻無法焚燬。此時，從佛陀的心間生出智慧之火，焚燒了七日。天人等無量眾生供養了無量的供品，最終火化后得到摩揭陀國十二佉梨量的舍利，分為八份，降臨到劫比羅衛等大城市，佛陀的遺骨也做了廣大的利益眾生之事，這便是如來涅槃示現的十二種事業。 (第三部分)關於這些（佛身）的安立方式：有些人認為有四身，將自利、勝義諦之身中的清凈二者合一，分為自性身；將究竟智慧之身，分爲了法身。或者將大樂和空性分為這些（自性身和法身）。如果歸納起來，並不是不承認有三身。另一些人認為有二身，將自利二身歸為法身，將利他二身歸為色身。如果細分，並不是不承認有三身和四身，所以一切都應視為沒有矛盾。《寶性論》中說：『以三身故，應知佛之身是總攝；以三身故，此自性之義，是顯示有依處。』 (第二部分)關於智慧，（分為三種，此處是第一種）共同的分類方式：分為五種，如經文所說：『諸法之真如，二障清凈之體性，以事物之知識為對境，無力不能知是其體性。』如是，真如成為清凈二者合一，即是法界智。此處，譬如鏡子等四種智慧，第一個是不動搖且作為基礎的，後面的三種是依賴於它的。如頌云：『鏡智不動搖，三智依于彼，平等性與妙觀察，唯成辦事業。』 (第二種)關於各自的體性。（分為四種，此處是第一種）如鏡般的智慧是：以無我執的方式，於一切時，如鏡子般映照一切境。

【English Translation】 Where did he pass away? In the grove of twin Sal trees, assuming his final reclining posture. Accompanied by inconceivable miracles such as earthquakes, he demonstrated the manner of the physical body passing into Nirvana like a fire extinguished when the fuel is exhausted. Under the care of figures like Kaundinya, his body was wrapped in soft cotton, like that of a Chakravartin king, and then wrapped again in two layers of fine cloth. It was placed in a coffin filled with sesame oil, and although burned with extremely hot sandalwood fire, it could not be consumed. At that moment, the fire of wisdom arose from the Buddha's heart, burning for seven days. Limitless beings, including gods, offered immeasurable offerings. Finally, after cremation, twelve 'khal' measures of relics from Magadha were obtained, divided into eight parts, and descended upon great cities such as Kapilavastu. The Buddha's relics also performed vast deeds for the benefit of sentient beings. These are the twelve acts of the Tathagata's passing into Nirvana. (Third part) Regarding the ways of establishing these (Buddha bodies): Some consider there to be four bodies, combining the two purities in the self-benefiting, ultimate truth body, dividing it into the Svabhavikakaya (Essence Body); and dividing the ultimate wisdom body into the Dharmakaya (Dharma Body). Or, dividing great bliss and emptiness into these (Svabhavikakaya and Dharmakaya). If summarized, it is not that they do not acknowledge the existence of three bodies. Others consider there to be two bodies, categorizing the two self-benefiting bodies as the Dharmakaya, and the two other-benefiting bodies as the Rupakaya (Form Body). If divided, it is not that they do not acknowledge the existence of three or four bodies, so everything should be viewed as without contradiction. As the Ornament says: 'By the three bodies, it should be known that the Buddha's body is summarized; by the three bodies, this meaning of self-nature is shown with its basis.' (Second part) Regarding wisdom, (divided into three, this is the first) the common classification: It is divided into five types, as the scripture says: 'The suchness of all dharmas, the characteristic of purity from the two obscurations, with the knowledge of things as its object, the characteristic of not knowing without power.' Thus, suchness becomes the union of the two purities, which is the Dharmadhatu wisdom. Here, like the four wisdoms such as the mirror, the first is unmoving and serves as the basis, and the latter three rely on it. As the verse says: 'The mirror wisdom is unmoving, the three wisdoms rely on it, equality and discriminating, only accomplishing activities.' (Second type) Regarding their individual nature. (Divided into four, this is the first) The mirror-like wisdom is: in the manner of non-attachment to self, at all times, reflecting all objects like a mirror.

---

་བརྙན་ལྟར་གསལ་བར་ མཁྱེན་པས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་མ་རྨོངས་ཤིང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཆར་པ་ལ་ལྟོས་པའང་ མ་ཡིན་པ་སྟེ། མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ང་ཡིར་མེད། །ཡོངས་སུ་མ་ཆད་རྟག་ཏུ་ལྡན། །ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་ མ་རྨོངས་ཤིང་། །རྟག་ཏུ་དེ་ལ་མངོན་ཕྱོགས་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི། སློབ་ལམ་དུ་བདག་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ བསྒོམས་པ་ལས་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པས་ན་སྲིད་ཞི་མཉམ་པ་ཉིད་ དུ་མཁྱེན་པ་སྟེ། མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་སེམས་ཅན་ལ། །སྒོམ་པ་དག་པ་ལས་འདོད་དེ། །མི་ གནས་ཞི་བར་ཞུགས་པ་ནི། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-32 (གསུམ་པ་)སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཐོགས་མེད་དུ་མཁྱེན་ཞིང་ ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། ། ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་རྟག་མི་ཐོགས། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་རྣམས་ཀྱི། །གཏེར་དང་འདྲ་བ་ ཁོ་ན་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། ཞིང་ཁམས་མཐའ་ཡས་པར་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་མཁྱེན་པ་སྟེ། བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། ། ཁམས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སྣ་ཚོགས་ཤིང་། །དཔག་མེད་བསམ་ཡས་སྤྲུལ་བ་ཡིས། །སེམས་ཅན་ ཀུན་དོན་སྒྲུབ་པ་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)འབྱུང་ཚུལ་གྱིས་བསྡུ་བ་ནི། དམ་པའི་ཆོས་མང་དུ་ཐོས་ཤིང་འཛིན་པ་དང་། བདག་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བསྒོམ་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ཆོས་གསལ་བར་བསྟན་པ་ དང་། གཞན་གྱི་དོན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ལས་རིམ་པ་ལྟར་འབྱུང་བ་སྟེ། འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང་ སེམས་མཉམ་ཕྱིར། །ཡང་དག་ཆོས་རབ་སྟོན་ཕྱིར་དང་། །བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །ཡེ་ ཤེས་བཞི་བོ་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ཕྲིན་ལས་ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་)ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དོན་ནི། དཔེར་ན་ལྷའི་རྔ་ ལ་རྟོག་པ་མེད་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞི་སྟོན་པ་དང་། ནོར་བུ་ལ་འབད་རྩོལ་མེད་བཞིན་ དུ་འོད་ཟེར་སྤྲོ་བ་དང་མཐུན་པར་རང་རང་གི་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་པ་དང་ སྤྲུལ་པ་མཛད་པ་ལ་སོགས་པས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་ཀྱང་རྣམ་རྟོག་ དང་འབད་རྩོལ་མི་མདའ་བར་འཇུག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རྔ་དག་མ་བརྡུངས་པར། །སྒྲ་ནི་ཀུན་ཏུ་ འབྱུང་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་རྒྱལ་བ་གཟོ་མེད་པར། །བཤད་པ་དག་ནི་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་། །ཇི་ལྟར་ ནོར་བུ་འབད་མེད་པར། །རང་གི་འོད་ནི་སྟོན་པ་ལྟར། །སངས་རྒྱས་རྣམ་ཀྱང་གཟོ་མེད་པར། ། 2-33 དེ་བཞིན་མཛད་པ་ངེས་པར་སྟོན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དོན་ནི། དཔེར་ན་འདུས་མ་བྱས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་ འདུས་

【現代漢語翻譯】 猶如影像般清晰地了知，對於一切所知事物沒有迷惑，並且不依賴於外境的顯現。正如所說：『明鏡般智慧無我性，永不間斷恒時具。對於一切所知無迷惑，恒時于彼不顯現。』 (第二，)平等性智：在修學道上，通過修習自他平等，從而獲得不住涅槃，因此了知輪涅平等。正如所說：『平等性智于有情，從修習清凈中生起。不住寂滅而安住，是名平等性智。』 (第三，)妙觀察智：對於一切所知事物毫無阻礙地了知，並且具有無量的三摩地和陀羅尼。正如所說：『妙觀察智即是，對於一切所知恒無礙。如三摩地與總持，猶如寶藏一般。』 (第四，)成所作智：在無量剎土中示現種種化身，從而成辦一切有情眾生的利益。正如所說：『成所作智即是，於一切剎土中種種，以無量不可思議之化身，成辦一切有情之利益。』 (第三，)從生起方式歸納：從多聞受持正法，修習自他平等，清晰地開示真實之法，以及成辦他人的利益等，依次產生四種智慧。正如所說：『為受持故心平等，為真實開示正法故，以及為成辦事業之故，四種智慧如是生起。』 (第三，)事業方面，(分為二，第一)任運成就之義：譬如天鼓，雖然沒有分別念，卻能宣說四法印；又如如意寶，雖然無需努力，也能散發光芒。同樣，如來隨應各自的意願而說法和示現化身等，雖然使所化眾生得以成熟，卻不帶任何分別念和勤作。正如所說：『如那天鼓未敲擊，聲音亦能處處生；如是勝者無造作，說法亦能處處現。猶如如意寶無勤，自然顯現其光芒；如是佛陀無造作，自然示現諸事業。』 (第二，)相續不斷的意義：譬如無為的虛空法界，不會聚集。

【English Translation】 Knowing clearly like a reflection, without confusion about all knowable things, and not relying on the appearance of external objects. As it is said: 'Mirror-like wisdom is without self, it is eternally present without interruption. It is without confusion about all knowable things, and it does not always appear to them.' (Second,) Equality Wisdom: On the path of learning, by meditating on the equality of self and others, one attains non-abiding Nirvana, thus knowing the equality of Samsara and Nirvana. As it is said: 'Equality Wisdom arises in sentient beings, from the purification of meditation. Entering into non-abiding peace, is considered Equality Wisdom.' (Third,) Discriminating Awareness Wisdom: Knowing all knowable things without obstruction, and possessing infinite Samadhi and Dharani. As it is said: 'Discriminating Awareness Wisdom is, always unobstructed to all knowable things. Like Samadhi and Dharani, it is like a treasure.' (Fourth,) Accomplishing Activity Wisdom: Manifesting various emanations in infinite realms, thereby accomplishing the benefit of all sentient beings. As it is said: 'Accomplishing Activity Wisdom is, in all realms in various ways, with immeasurable and inconceivable emanations, accomplishing the benefit of all sentient beings.' (Third,) Gathering by the way of arising: From hearing and holding the sacred Dharma, meditating on the equality of self and others, clearly revealing the true Dharma, and accomplishing the benefit of others, the four wisdoms arise in sequence. As it is said: 'For the sake of holding and for the mind's equality, for the sake of truly revealing the Dharma, and for the sake of accomplishing activities, the four wisdoms arise correctly.' (Third,) In terms of activity, (divided into two, first) the meaning of spontaneous accomplishment: For example, the drum of the gods, although without conceptual thought, proclaims the four seals of Dharma; and like a wish-fulfilling jewel, although without effort, it radiates light. Similarly, the Buddhas teach the Dharma and manifest emanations according to the inclinations of each being to be tamed, and although they bring these beings to maturity, they do so without any conceptual thought or effort. As it is said: 'Just as the drum of the gods, without being struck, produces sound everywhere; so too, the Victorious Ones, without contrivance, cause teachings to arise everywhere. Just as the wish-fulfilling jewel, without effort, naturally displays its light; so too, the Buddhas, without contrivance, certainly show their deeds.' (Second,) The meaning of continuous succession: For example, the unconditioned space of the Dharma realm does not accumulate.

---

བྱས་ཀྱི་སྐྱེ་འཇིག་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ལྟར། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་སངས་རྒྱས་ ནས་ཀྱང་གདུལ་བྱ་ནམ་དུས་ལ་བབ་པ་ན་ཕྲིན་ལས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ མཁའ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི། །བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཟག་མེད་དབྱིངས་ན་ཡང་། ། རྒྱལ་བའི་མཛད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཟབ་པའི་དོན་ནི། འཁོར་འདས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དག་ དགོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་པ་ན་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་མཐའ་དག་སྤངས་བའི་ཕྱིར་མ་ དག་པའང་མ་ཡིན་པས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། སྔ་མ་ཕྱི་མ་ཁྱད་མེད་ཀྱང་། །སྒྲིབ་པ་ཀུན་ གྱི་དྲི་མེད་པ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་སངས་རྒྱས་འདོད། །དག་པ་མ་ཡིན་མ་དག་མིན། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནམ་མཁའ་ལྟར་རོ་གཅིག་པའི་ ཕྱིར་མང་པོ་མ་ཡིན་ལ། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ བའི་ཕྱིར་གཅིག་པུ་ཡང་མ་ཡིན་པས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། ཟག་མེད་དབྱིངས་ན་སངས་ རྒྱས་རྣམས། །མཁའ་ལྟར་ལུས་ནི་མེད་ཕྱིར་དང་། །སྔོན་གྱི་ལུས་རྗེས་འབྲང་བའི་ཕྱིར། །མང་ པོ་མ་ཡིན་གཅིག་ཉིད་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ སྒྲུབ་པར་རིགས་པའི་ཚུལ། (བཞི་པ་)སྒྲུབ་པར་རིགས་པ་ནི། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པ་ན་ཡོན་ཏན་མཐར་ཐུག་པ་ དང་ལྡན་པས་དོན་གཉིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་བློ་དང་ལྡན་པ་ རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་དགེ་བ་ལ་འབད་པར་ རིགས་ཏེ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་དཀར་པོའི་ཆོས། །དཔེ་མེད་ལྡན་ཕྱིར་ཕན་བདེའི་རྒྱུ་ མཚན་ཕྱིར། །བདེ་དགེ་དམ་པ་མི་ཟད་རྒྱུ་མཚན་ཕྱིར། །བློ་ལྡན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དགེ་བླང་ 2-34 བའི་རིགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དོན་དམ་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་དག་ པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོར་བཞུགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ སྦྱོང་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་ལ། །ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་དག་ གྱུར་པས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་ཉིད་དེ་ཡི་ཕྱིར། །འགྲོ་ཀུན་དེ་ཡི་སྙིང་པོ་ཅན། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། ། ༈ སྤང་བར་བྱ་བ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས། (གཉིས་པ་)སྤང་པར་བྱ་བ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་ནི། དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་ བཞིན་དུ་གནས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ལ་བརྩོན་པར་མ་བྱས་ན། མེད་བཞིན་དུ་བདག་ཏུ་འཛིན་ པ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དབང་གིས་ཉོན་ མོངས་པ་རྣམས་འབྱུང་ཞིང་། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་སྤྱད་ པ་ལས། མཐའ་མེད་པའི་འཁོར་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེས་ནས་བཟོད་པར་དཀའ་བའི

【現代漢語翻譯】 正如生滅之輪持續不斷，當無漏法界中的佛陀度化眾生的時機成熟時，其事業亦將持續不斷地涌現。正如：『如同虛空中，世間之事永不絕。如是無漏界，勝者事業亦無盡。』 (第四點)甚深之義在於：輪迴與涅槃的自性並無差別，因此無需凈化；而當證悟成佛時，已然斷除一切突發性的垢染，因此也並非不清凈，此乃不可思議之境界。正如：『前後無別亦無染，離諸垢染即佛陀，清凈非凈非不凈。』 同樣，在無漏法界中，法身如虛空般一味一體，因此並非眾多；又因往昔願力的影響，色身顯現為種種形象，因此也並非唯一，此乃不可思議之境界。正如：『無漏界中諸佛陀，如虛空般無身形，隨順往昔之身形，非多非一不可說。』 （第四點）應修持之理：如是，當證得佛果時，便具備了究竟圓滿的功德，因此一切二利皆能成辦。是故，具慧之人應發起殊勝菩提心，並精勤于積累二資糧之善行。正如：『如是佛陀乃白法，具足無匹之功德，是故能成利樂因，安樂善妙無盡故，智者應發菩提心，精勤修持諸善行。』 究竟真實的佛陀，以自性清凈之方式安住於一切眾生之心髓中，因此更應努力凈除突發性的垢染。正如：『如來藏性遍一切，無有差別然清凈，是故如來之藏性，一切眾生皆具之。』 （第二點）應斷除者，輪迴之過患：如是，雖然法界自性本然存在，然若不精勤于修持正法，則會因無有而執著為有，以及不如理作意之分別唸的影響，而生起種種煩惱。又由此等煩惱所驅使，造作種種有漏之業，從而於無盡輪迴中受生，並承受難以忍受之苦痛。

【English Translation】 Just as the cycle of birth and death continues uninterrupted, when the time is ripe for the Buddhas in the uncontaminated realm of reality to tame beings, their activities will also arise continuously. As it is said: 'Just as in the sky, worldly affairs never cease, so too in the uncontaminated realm, the deeds of the Victorious Ones are also endless.' (Fourth point) The profound meaning is that there is no difference in the nature of samsara and nirvana, so there is no need for purification; and when enlightenment is attained, all sudden defilements have been eliminated, so it is not impure either, which is an inconceivable state. As it is said: 'There is no difference between before and after, and there is no stain of all obscurations. Suchness is considered enlightenment, neither pure nor impure.' Similarly, in the uncontaminated realm of reality, the Dharmakaya is of one taste like the sky, so it is not many; and due to the influence of past aspirations, the Rupakaya appears in various forms, so it is not one either, which is an inconceivable state. As it is said: 'In the uncontaminated realm, the Buddhas are like the sky, without bodies, and because they follow past bodies, they are neither many nor one.' (Fourth point) The reason for practicing is that when Buddhahood is attained, one possesses ultimate and complete qualities, so all two benefits can be accomplished. Therefore, intelligent people should generate the supreme Bodhicitta and diligently engage in accumulating the merits of the two accumulations. As it is said: 'Thus, the Buddha is the white Dharma, possessing unparalleled qualities, therefore it is the cause of benefit and happiness, the reason for endless happiness and virtue, intelligent people should generate Bodhicitta and diligently practice virtues.' The ultimate and true Buddha abides in the essence of all sentient beings in the manner of self-nature purity, so one should also strive to purify sudden defilements. As it is said: 'Suchness is in all, without difference but pure, therefore the Tathagata's essence, all beings possess it.' (Second point) What should be abandoned is the fault of samsara: Thus, although the nature of reality exists naturally, if one does not diligently practice the Dharma, then due to the influence of conceptual thoughts that grasp at self as existent when it is non-existent, and due to improper attention, various afflictions arise. And driven by these afflictions, one engages in contaminated actions, thereby being born in endless samsara and enduring unbearable suffering.

---

་སྡུག་བསྔལ་ སྣ་ཚོགས་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་སྟེ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོར་འཛིན་ཡོད་པ། །དེ་ སྲིད་དེ་ལ་ངར་འཛིན་ཡོད། །ངར་འཛིན་པ་ལས་ཡང་ལས་ཏེ། །ལས་ལས་ཀྱང་ནི་སྐྱེ་བར་ འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་བཤེས་སྤྲིང་དུ། འདི་ན་ཁ་ཅིག་མདུང་ཐུང་སུམ་བརྒྱ་ ཡིས། །རབ་ཏུ་དྲག་བཏབ་སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་པ། །དེས་ནི་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཆུང་ ངུའི་ཡང་། །དཔེར་ཡང་མི་ཕོད་འོལ་ཡང་མི་མཆི་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་དམྱལ་བ་རྣམས་ལ་ཚ་ གྲང་དང་གཅོད་འདྲལ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་ཡས་པ་དང་། ཁ་ཅིག་ཁ་ནི་ཁབ་ཀྱི་ མིག་ཙམ་ལ། །ལྟོ་བ་རི་ཡི་གཏོས་ཙམ་བཀྲེས་པས་ཉེན། །མི་གཙང་གྱི་ནར་བོར་བ་ཅུང་ཟད་ ཙམ། །འཚལ་བའི་མཐུ་དང་ལྡན་པ་མ་ལགས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ཡི་དྭགས་རྣམས་ལ་བཀྲེས་ སྐོམ་དང་དབུལ་ཕོངས་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཁ་ཅིག་མུ་ཏིག་བལ་དང་རུས་པ་ ཁྲག །ཤ་དང་པགས་པའི་ཆེད་དུ་འཆི་བར་འགྱུར། །དབང་མེད་གཞན་ནི་རྡོག་པ་ལག་པ་ 2-35 དང་། །ལྕགས་དང་ལྕགས་ཀྱུ་རྣམས་ཀྱིས་བཏབ་སྟེ་བཀོལ། །ཞེས་པ་ལྟར་དུད་འགྲོ་རྣམས་ ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ཟ་བ་དང་དབང་མེད་པར་གཞན་གྱིས་བཀོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་ བསྔལ་དང་། སྐྱེས་རབ་ལས། གཅིག་ནི་སྲུང་བས་ཉོན་མོངས་ལ། །གཉིས་པ་ཚོལ་བས་ཤ་ ཐང་ངོ་། །ཕྱུག་གམ་ཡང་ན་དབུལ་ཡང་རུང་། །གང་ནའང་དགའ་བ་མེད་འགྱུར་བ། །ཞེས་ པ་ལྟར་མི་རྣམས་ལའང་ཡོད་པ་སྲུང་བ་དང་མེད་པ་ཚོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ཏུ། ལྷ་ཡི་གནས་ནས་ལྟུང་བ་ན། །སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ནི། །དེ་ལ་ སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡིས། །བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ལྷ་རྣམས་ལའང་ འཆི་འཕོ་ལྟུང་འགྱུར་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡོད་ལ། ཟག་བཅས་ ཀྱི་བདེ་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་ཀྱང་དཔྱད་ན་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་མེད་ཅིང་། ཐམས་ཅད་ལའང་ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པས་འགྲོ་བ་རྒྱུད་ལྔས་བསྡུས་པའི་ འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ནི་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པ་ཉིད་དེ། རྒྱུད་བླ་མར། མི་གཙང་ བ་ལ་དྲི་ཞིམ་མེད་བཞིན་འགྲོ་ལྔ་དག་ན་བདེ་བ་མེད། །དེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་རྟག་ཏུ་མེ་མཚོན་རྒྱ་ ཚྭ་ལ་སོགས་རེག་སྐྱེས་བཞིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ གང་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཆོས། (དང་པོ་)གང་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི། རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། ཆོས་ནི་ཤེས་ བྱ་ལམ་དང་ནི། །མྱ་ངན་འདས་དང་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ། །བསོད་ནམས་ཚེ་དང་གསུང་རབ་དང་། ། འབྱུང་འགྱུར་ངེས་དང་ཆོས་ལུགས་ལའོ། །ཞེས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཡུལ་བཅུ་ལ་འཇུག་པར་གསུངས་ པ་ལས། མྱ་ངན་ལས་འདས་བའི་བདེ་བ་ཐོབ་པའི་ཆེད་དུ་ལམ་གྱི་ཆོས་ལ་འབད་དགོས་ ཤིང་། དེའི་ཕྱིར་ཡང་གསུང་རབ་ལུང་གི་ཆོས་ལ་ཐ

【現代漢語翻譯】 遭受各種各樣的痛苦。如《寶鬘論》所說：『只要有對蘊的執著，就有對自我的執著。從自我執著產生業，從業又產生輪迴。』就像這樣。又如《親友書》中所說：『有些人被三百支短矛猛烈刺擊，所感受的痛苦，與地獄眾生的微小痛苦相比，也無法比擬，甚至無法提及。』就像這樣，地獄眾生遭受寒熱、切割等無邊痛苦。有些人，口如針眼，腹如山大，飽受飢餓的折磨，連一點點不凈之物，也沒有能力去尋覓。』就像這樣，餓鬼眾生遭受飢渴和貧困等痛苦。『有些人爲了珍珠、毛髮、骨頭、血、肉和面板而死亡，不由自主地被他人用腳踢、用手打，用鐵和鐵鉤驅使。』就像這樣，畜生眾生遭受互相吞食和不由自主地被他人驅使等痛苦。如《本生經》所說：『守護已有而受煩惱，尋求未有而身心疲憊。無論富有還是貧窮，無論何種境地都不會感到快樂。』就像這樣，人類也有守護已有和尋求未有等痛苦。如《念住經》所說：『從天界墮落時，所產生的巨大痛苦，地獄眾生連十六分之一也無法忍受。』就像這樣，天人也遭受死亡、轉移和墮落等無法估量的痛苦。即使有少許有漏的安樂，如果加以分析，也是變異的痛苦，沒有意義。而且，一切都普遍存在行苦，因此，被五道所包含的整個輪迴，實際上都處於極度的痛苦之中。』如《寶性論》所說：『就像不凈之物沒有香味一樣，五道之中沒有安樂。它的痛苦就像火、武器、鹽等接觸所產生的感受一樣。』就像這樣。 應修之法 （第一）應修之法是：如《釋量論》中所說：『法是所知、道、涅槃和意境，福德、壽命、聖教和未來、決定和法理。』其中，『法』字有十種含義。爲了獲得超越痛苦的安樂，必須努力修持道之法。因此，也必須聽聞聖教之法。

【English Translation】 Experiencing various kinds of suffering. As the 'Ratnavali' says: 'As long as there is clinging to the aggregates, there is clinging to self. From clinging to self, karma arises, and from karma, rebirth occurs.' Like that. Also, as the 'Letter to a Friend' says: 'The suffering that some experience from being fiercely stabbed by three hundred short spears cannot even be compared to the small suffering of hell beings, nor can it even be mentioned.' Like that, hell beings experience endless suffering of heat, cold, cutting, and so on. 'Some, with mouths as small as the eye of a needle and bellies as large as mountains, are afflicted by hunger, and have no power to seek even a little bit of impure waste.' Like that, hungry ghosts experience suffering of hunger, thirst, and poverty. 'Some die for the sake of pearls, wool, bones, blood, meat, and skin, and are involuntarily driven by others, kicked with feet, struck with hands, and used with iron and iron hooks.' Like that, animals experience suffering of eating each other and being involuntarily driven by others. As the 'Jataka' says: 'One is tormented by guarding what one has, and exhausted in body and mind by seeking what one does not have. Whether rich or poor, in whatever situation, there is no happiness.' Like that, humans also have suffering of guarding what they have and seeking what they do not have. As the 'Mindfulness Sutra' says: 'When falling from the realm of the gods, the great suffering that arises is something that hell beings cannot endure even a sixteenth of.' Like that, gods also experience immeasurable suffering of death, transference, and falling. Even if there is a little bit of contaminated happiness, if analyzed, it is the suffering of change and has no meaning. Moreover, since the suffering of conditioning is universally present in everything, the entire cycle of existence, encompassed by the five realms, is indeed situated in extreme suffering. As the 'Uttaratantra' says: 'Just as there is no fragrance in impurity, there is no happiness in the five realms. Its suffering is like the feeling of being touched by fire, weapons, salt, and so on.' Like that. The Dharma to be Practiced (First) The Dharma to be practiced is: As the 'Commentary on Valid Cognition' says: 'Dharma is knowable, the path, nirvana, and the object of mind, merit, life, scripture, and future, certainty, and law.' Among these, the word 'Dharma' has ten meanings. In order to attain the happiness of transcending suffering, one must strive to practice the Dharma of the path. Therefore, one must also listen to the Dharma of the scriptures.

---

ོས་བསམ་གྱིས་འཇུག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ ལ། ཁྱད་པར་དུའང་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་ལས་དད་པ་སྐྱེ་ བས་ཐོག་མར་དགེ་བ། བསམ་པ་ལས་དགའ་བ་སྐྱེ་བས་བར་དུ་དགེ་བ། བསྒོམས་པ་ལས་ 2-36 རྟོགས་པ་སྐྱེ་བས་ཐ་མར་དགེ་བ། བདེན་པ་གཉིས་ཀའི་དོན་སྟོན་པས་དོན་བཟང་པོ་གྲགས་ པ་བརྗོད་ཅིང་གཟུང་སླ་བས་ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ། ཕྱི་རོལ་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྟོན་ པས་མ་འདྲེས་བ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤོངས་བར་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། རང་ བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་སྟོན་པས་ཡོངས་སུ་དག་པ། གློ་བུར་གྱིས་དྲི་མས་དག་པ་སྟོན་ པས་ཡོངས་སུ་བྱང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དད་དང་ དགའ་དང་བློ་རྣམས་ཀྱི། །རྒྱུ་ཕྱིར་ཆོས་འདི་དགེ་བ་ཡིན། །དོན་རྣམས་གཉིས་ལྡན་གཟུང་ སླ་དང་། །ཡོན་ཏན་བཞི་ཅན་ཚངས་སྤྱོད་སྟོན། །གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་སྟོན་པ་དང་། ། ཁམས་གསུམ་ཉོན་མོངས་རྣམ་སྤོང་རྫོགས་བྱེད་དང་། །ངོ་བོ་ཉིད་དག་དྲི་མས་དག་པ་སྟེ། ། ཚངས་སྤྱོད་ཡོན་ཏན་བཞི་ལྡན་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་ཚུལ། (གཉིས་པ་)དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་ཚུལ་ནི། མཛོད་ལས། ཚུལ་གནས་ཐོས་དང་བསམ་ ལྡན་པས། །སྒོམ་པ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར། །ཞེས་པ་ལྟར་གཉིས་ལས། དང་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་དག་ལ་འཇུག་ཚུལ་ནི། ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ རྟེན་ཡིན་པས་སོ་སོར་ཐར་བ་རིས་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ནས་ཇི་ལྟར་ནུས་པའི་བསླབ་པ་བླངས་ནས་ ཡང་དག་པར་སྲུང་པ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་ལས། ཁྲིམས་ནི་རྒྱུ་དང་མི་རྒྱུའི་ས་བཞིན་དུ། །ཡོན་ ཏན་ཀུན་གྱི་གཞི་རྟེན་ལགས་པར་གསུངས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་དག་ལས་ཀྱང་རབ་ཏུ་བྱུང་ བའི་སྡོམ་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་ དག་ནི། །ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་རྣམས་དང་ལྡན། །དེས་ན་སྡོམ་བརྩོན་ཁྱི མ་པ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ལས་ཁྱད་འཕགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ལ་འཇུག་ཚུལ་ནི། མཛོད་ལས། སྟོན་པའི་དམ་ ཆོས་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །ལུང་དང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་འཛིན་བྱེད་པ་སྨྲ་བྱེད་དང་། ། 2-37 སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་གཉིས་ལས། (དང་པོ)ལུང་གི་ཆོས་ལ་འཆད་ཉན་གྱིས་འཇུག་ཚུལ་ལ། གང་ལ་འཆད་ཉན་བྱ་བའི་ གཞུང་ལུགས། གང་གིས་འཆད་ཉན་བྱེད་པའི་གང་ཟག ཇི་ལྟར་འཆད་ཉན་བྱེད་ཚུལ་བསྟན་ པ། དེ་ལྟར་འཆད་ཉན་བྱས་པའི་ཕན་ཡོན་ནོ། ། དང་པོ་ལ་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་བཀའ་དང་། དགོངས་པ་འགྲེལ་བའི་བསྟན་འཆོས་ གཉིས་ལས། (དང་པོ་)བཀའ་ལ་བཞིའི། (དང་པོ་)བསྡུས་ཚུལ་ལ་རིམ་པ་གསུམ་གྱི་དང་པོ་ནི། ལྷ་རྣམས་འཕྱ་བ་སྤང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་སྟོན་

【現代漢語翻譯】 因此，應當用心投入。尤其殊勝的是，聽聞善逝（Sugata，如來）的教法，能生起信心，故最初是善的；思惟能生起喜悅，故中間是善的；修習能生起證悟，故最終是善的。因為它闡釋了兩種真諦（two truths），所以宣說意義優美，詞句易於理解和掌握，所以詞句優美。因為它闡釋了不與外道（non-Buddhist schools）相同的教義，所以不混雜。因為它能使所有煩惱止息，所以是圓滿的。因為它闡釋了自性清凈（naturally pure），所以是完全清凈的。因為它闡釋了從暫時性的垢染中解脫，所以是完全凈化的，等等，具備無量功德。如頌云： 『信喜與慧之因故，此法是善妙之源。意義二具易掌握，四種功德梵行示。不共外道之教義，三界煩惱皆斷除，自性本凈離垢染，梵行四德具足矣。』 如是宣說。 如何進入（佛法）： （第二）那麼，如何進入佛法呢？如《俱舍論》（Abhidharmakośa）所說：『具戒住，聞思，應勤修。』因此，分為兩種。 首先，進入清凈戒律的方法是：因為它是所有殊勝功德的基礎，所以在八種別解脫戒（Prātimokṣa vows）中，盡己所能地受持戒律並如法守護。如《親友書》（Suhrllekha）所說：『戒如大地，為一切，功德之本。』 其中，擁有比丘戒（ordination vows）是最殊勝的。如《寶鬘論》（Ratnávalī）所說：『出家之功德，具足無量德，故勤持戒者，勝過在家菩薩。』 （第二）進入聞、思、修三學的方法是：如《俱舍論》所說：『佛陀之聖法，體性有二種，謂教及證法，持彼即說者，及唯修行者。』因此，分為兩種。 （第一）通過講聞進入教法（scriptural teachings）的方法包括：講聞的對象（subject matter），講聞的主體（person），講聞的方式（manner），以及講聞的利益（benefits）。 首先，講聞的對象包括：善說之佛語（Buddha's words）和解釋佛語的論著（commentaries）。（第一）佛語有四種。（第一）歸納的方式有三種，首先是：爲了避免諸天（devas）的嘲笑等原因而宣說。

【English Translation】 Therefore, one should engage with diligence. Especially excellent is that from hearing the Dharma of the Sugata (Tathagata, One Thus Gone), faith arises, hence it is virtuous in the beginning; from thinking, joy arises, hence it is virtuous in the middle; from meditating, realization arises, hence it is virtuous in the end. Because it elucidates the meaning of the two truths, it proclaims excellent meaning; because the words are easy to understand and grasp, the words are excellent. Because it elucidates teachings that are not common with non-Buddhists, it is unmixed. Because it causes all afflictions to be abandoned, it is complete. Because it elucidates naturally pure, it is completely pure. Because it elucidates purification from adventitious stains, it is completely cleansed, and so forth, possessing immeasurable qualities. As the verse says: 'Because it is the cause of faith, joy, and wisdom, this Dharma is virtuous. The meanings are twofold and easy to grasp, showing the four qualities of pure conduct. It elucidates what is not common with others, completely abandoning the afflictions of the three realms, being complete. Its essence is naturally pure, purified from stains; pure conduct is considered to possess four qualities.' Thus it is said. How to Enter: (Second) Now, how to enter? As the Abhidharmakośa says: 'Abiding in discipline, possessing hearing and thought, one should diligently apply oneself to meditation.' Thus, there are two aspects. First, the way to enter pure ethical conduct is: because it is the basis of all special qualities, one should take the vows of individual liberation (Prātimokṣa) to the best of one's ability from among the eight categories and protect them correctly. As the Suhrllekha says: 'Discipline is like the earth, the basis and foundation of all qualities.' Among these, possessing the vows of ordination (becoming a monastic) is the most excellent. As the Ratnávalī says: 'The qualities of ordination are endowed with immeasurable virtues; therefore, a diligent monastic is superior to a bodhisattva householder.' (Second) The way to engage in the three trainings of hearing, thinking, and meditating is: As the Abhidharmakośa says: 'The sacred Dharma of the Buddha has two aspects: the nature of scripture and realization. Those who uphold it are only those who speak and those who practice.' Thus, there are two aspects. (First) The way to engage in the Dharma of scripture through teaching and listening includes: the subject matter to be taught and listened to, the person who teaches and listens, the manner in which teaching and listening are done, and the benefits of teaching and listening in this way. First, the objects of teaching and listening include: the well-spoken words of the Buddha and the commentaries that explain the Buddha's intention. (First) The Buddha's words have four aspects. (First) The method of summarizing has three stages, the first of which is: teaching for the sake of avoiding the scorn of the gods, and so on.

---

པ་མྱ་ངན་འདས་པའི་ཕྱི་ལོ་དབྱར་ནྱ་གྲོ་ དྷའི་ཕུག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་སྦྱིན་བདག་མཛད་དེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱར་གཅིག་ གིས་མ་ཚང་བ་འཚོགས་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་མདོ་སྡེ་དང་ཉེ་བ་འཁོར་གྱིས་འདུལ་བ་དང་ འོད་སྲུང་གིས་མངོན་པ་རྣམས་བསྡུས་ཤིང་། གཉིས་པ་ནི། དགེ་སློང་ལྷ་ཆེན་པོས་རུང་བ་མ་ ཡིན་པའི་བསླབ་པའི་གཞི་བཅུ་བཅས་པ་བསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་རྒྱལ་བ་གཤེགས་ ནས་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཡངས་པ་ཅན་དུ་ཆོས་རྒྱལ་མྱ་ངན་མེད་ཀྱིས་སྦྱིན་བདག་མཛད་ ནས་ཆོས་སྐྱོབ་ལ་སོགས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་བདུན་བརྒྱས་ཞལ་ཐོན་དུ་མཛད་ཅིང་བསྡུས་ལ། གསུམ་པ་ནི། སྡེ་བ་སོ་སོའི་ལྟ་སྤྱོད་ལ་སྒྲོ་སྐུར་སྤང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་སྟོན་པ་གཤེགས་ ནས་ལོ་སུམ་བརྒྱ་ན་ཁ་ཆེའི་དགོན་པར་རྒྱལ་པོ་ཀ་ནིཥྐས་སྦྱིན་བདག་མཛད་དེ། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་པཎྜི་ཏ་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་ བཅུ་རྣམས་འཚོགས་ནས་བསྡུས་ཤིང་གཞུང་ཡི་གེར་ཡང་བཀོད་པས་བསྟན་པ་ཡུན་རིང་དུ་ གནས་པར་མཛད་པའོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། དངོས་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་སངས་རྒྱས་ལས་བྱུང་བའི་ངག་གང་ཞིག་ བརྗོད་བྱའི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ 2-38 འབྲེལ་ལ། བྱེད་ལས་ཁམས་གསུམ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་པར་བྱེད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་ འདས་པའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། གང་ཞིག་དོན་ལྡན་ཆོས་དང་ཉེར་ འབྲེལ་ཞིང་། །ཁམས་གསུམ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སྤོང་བྱེད་གསུང་། །ཞི་བའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་ པར་བྱེད་པ་གང་། །དེ་ཉིད་དྲང་སྲོང་གསུང་ཡིན་བཟློག་པ་གཞན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་) དབྱེ་བ་ནི། བརྗོད་བྱའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན་ཞིང་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་སྡེ་སྣོད་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་དང་། བརྗོད་ཚུལ་གྱིས་ཕྱེ་ན་མདོའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་ རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་། མཆོག་དམན་གྱིས་ཕྱེ་ན་ཐེག་པ་གསུམ་དང་གྲུབ་མཐའ་ བཞི་དང་སྔགས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། འབྱུང་ཁུངས་ཀྱིས་ཕྱེ་ན་ཞལ་ནས་ གསུངས་པའི་བཀའ་དང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་དང་རྗེས་སུ་གནང་བའི་བཀའ་ལ་ སོགས་པ་དང་། རིམ་པས་ཕྱེ་ན་འཁོར་ལོ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། ། (བཞི་པ་)ངེས་ཚིག་ནི། གསུང་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་རབ་བམ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱིས་ ན་གསུང་རབ་ཅེས་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)བསྟན་བཅོས་ལའང་། (གསུམ་ལས་དང་པོ་)མཚན་ཉིད་ནི། རྩོམ་པ་པོ་ཚད་མར་ གྱུར་པས་བཀའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་བྱས་པའི་ངག་གང་ཞིག་བྱེད་ལས་བཀའ་དང་མཐུན་པ་ སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་གི། དབང་བྱས་རྣམ་གཡེང་ མེད་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཤ

【現代漢語翻譯】 在佛陀涅槃后的夏季，于尼拘陀樹洞中，阿阇世王（Ajatasatru，未生怨，一位國王）作為施主，五百位阿羅漢（Arhat，梵文，應供，殺賊，不生）聚集，僅缺一位。阿難（Ananda，慶喜，佛陀十大弟子之一）彙集了經藏（Sutra，修多羅，契經）和毗奈耶（Vinaya，律，調伏），優波離（Upali，近執，佛陀十大弟子之一）彙集了阿毗達磨（Abhidharma，論，對法）。 第二次結集發生在佛陀逝世八十年後，于毗舍離城（Vaishali），迦羅阿育王（Kalashoka）作為施主。爲了消除比丘（Bhikshu，乞士）摩訶提婆（Mahadeva，大天）等人提出的十條非法戒律，七百位阿羅漢，包括法護（Dharmapala）等參與了結集。 第三次結集發生在佛陀逝世三百年後，于克什米爾（Kashmir）的寺院中，迦膩色迦王（Kanishka）作為施主。爲了消除各部派的錯誤觀點，五百位菩薩（Bodhisattva，覺有情）、五百位阿羅漢和兩百五十位分別部（Sarvastivada）的班智達（Pandita，智者）聚集並進行結集，並將經典記錄成文字，使佛法得以長久住世。 （第二）定義：佛語是直接的因緣，源於佛陀，其言辭具有圓滿的意義，表達方式純凈，其作用是消除三界（Trailokya，欲界、色界、無色界）的煩惱，並展示涅槃（Nirvana，梵文，解脫，滅）的利益。《寶性論》（Ratnagotravibhāga）中說：『凡是具有意義、與正法緊密相連、能夠消除三界一切煩惱的言語，以及能夠展示寂靜利益的言語，那就是聖者的言語，與此相反則不是。』 （第三）分類：從所詮釋的內容來看，分為三藏（Tripitaka，經、律、論），即詮釋和修持三學（Trisiksa，戒、定、慧）的經藏、律藏和論藏；從表達方式來看，分為十二部經（Dvadasanga-Buddhavacana），如契經等；從高低來看，分為三乘（Triyana，聲聞乘、緣覺乘、菩薩乘）、四宗（四大宗派，指有部宗、經部宗、唯識宗、中觀宗）以及密咒（Mantra，陀羅尼，真言）和波羅蜜多（Paramita，到彼岸，度）等；從來源來看，分為佛陀親口宣說的教言、加持的教言和允許的教言等；從次第來看，分為三轉法輪（Tri-dharmacakra，初轉法輪、二轉法輪、三轉法輪）等。 （第四）詞義解釋：在所有言語中，由於是最殊勝的，所以稱為『聖言』（Vacana）。 （第二）論典：（分為三部分，第一部分）定義：論典是由具量（Pramana，量）的作者所作，作為對佛語的解釋，其作用與佛語相符。《寶性論》中說：『凡是完全依隨佛陀的教義，沒有散亂之心的智者所說』

【English Translation】 In the summer following the Parinirvana (passing away) of the Buddha, at the cave of Nyagrodha, King Ajatasatru (Unborn Enemy) acted as the patron. Five hundred Arhats (Foe Destroyer) assembled, lacking only one. Ananda (Joy) compiled the Sutra (Thread) and Vinaya (Discipline), and Upali (Close Attendant) compiled the Abhidharma (Higher Dharma). The second council occurred eighty years after the Buddha's passing, in the city of Vaishali. King Kalashoka (Sorrowless) acted as the patron. To eliminate the ten unlawful precepts proposed by Bhikshu (Mendicant) Mahadeva (Great God) and others, seven hundred Arhats, including Dharmapala (Guardian of Dharma), participated in the compilation. The third council occurred three hundred years after the Buddha's passing, at a monastery in Kashmir. King Kanishka acted as the patron. To eliminate the distorted views of various schools, five hundred Bodhisattvas (Enlightenment Being), five hundred Arhats, and two hundred and fifty Panditas (Scholars) from the Sarvastivada (All Exists) school assembled and compiled the scriptures, recording them in writing to ensure the long-lasting presence of the teachings. (Second) Definition: The Buddha's words are the direct cause, originating from the Buddha, whose speech possesses complete meaning, pure expression, and whose function is to eliminate the afflictions of the three realms (Desire Realm, Form Realm, Formless Realm) and demonstrate the benefits of Nirvana (Extinction). The Ratnagotravibhāga (Treatise on the Jewel Family) states: 'Whatever speech is meaningful, closely related to the Dharma, eliminates all afflictions from the three realms, and demonstrates the benefits of peace, that is the speech of a sage; the opposite is not.' (Third) Classification: From the perspective of the content, it is divided into the three Pitakas (Three Baskets), which explain and cultivate the three trainings (Discipline, Concentration, Wisdom): the Sutra Pitaka, the Vinaya Pitaka, and the Abhidharma Pitaka; from the perspective of expression, it is divided into the twelve divisions of the scriptures (Twelve Branches of the Buddha's Teachings), such as the Sutras; from the perspective of superiority and inferiority, it is divided into the three vehicles (Hearer Vehicle, Solitary Realizer Vehicle, Bodhisattva Vehicle), the four schools (Vaibhashika, Sautrantika, Yogacara, Madhyamaka), and Mantras (Incantation) and Paramitas (Perfections); from the perspective of origin, it is divided into the words spoken by the Buddha, the words of blessing, and the words of permission; from the perspective of sequence, it is divided into the three turnings of the Dharma wheel (First Turning, Second Turning, Third Turning). (Fourth) Etymology: Among all words, because it is the most supreme, it is called 'Sacred Word' (Vacana). (Second) Treatises: (Divided into three parts, the first part) Definition: A treatise is composed by an author who is a reliable authority, as an explanation of the Buddha's words, and its function is consistent with the Buddha's words. The Ratnagotravibhāga states: 'Whatever is spoken by a wise person who is completely dependent on the Buddha's teachings, without any distraction'

---

ད། །ཐར་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་དང་རྗེས་མཐུན་པ། །དེ་ཡང་དྲང་སྲོང་ བཀའ་བཞིན་སྤྱི་བོས་བླང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དབྱེ་བ་ནི། མཆོག་དམན་གྱིས་ཕྱེ་ན་རྣམ་པར་ངེས་པར་སྡུ་བར། དོན་མེད་དོན་ ལོག་དོན་མཆོག་ལྡན། །ཐོས་རྩོད་སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་དང་། །སྙིང་མེད་ངན་གཡོ་སྡུག་བསྔལ་ སྤོང་། །བསྟན་བཅོས་གསུམ་ཚན་གསུམ་དུ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱི་མ་རེ་རེ་བླང་བྱ་ 2-39 ཡིན་པ་ལྟ་བུ་དང་། བྱེད་ལས་ཀྱིས་ཕྱེ་ན་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྡུད་པར་བྱེད་པ་དང་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་ འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་དང་། བཤད་བྱའི་དབང་གིས་ཕྱེ་ན་བཀའ་ སྤྱིའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་པར་བྱེད་པ་སྒྲ་དང་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ལྟ་བུ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་ བཀའ་དང་པོའི་ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པ་གཙོ་ཆེར་གསལ་བར་སྟོན་པ་མཛོད་དང་འདུལ་བ་མདོ་ རྩ་ལྟ་བུ་དང་། བར་བའི་ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པ་གཙོ་ཆེར་གསལ་བར་སྟོན་པ་དབུ་མ་རིགས་པའི་ ཚོགས་དང་བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཐ་མའི་ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པ་གཙོ་ཆེར་ གསལ་བར་སྟོན་པ་ས་སྡེ་ལྔ་དང་སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་བ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། ། (གསུམ་པ་)ངེས་ཚིག་ནི། སྤྱིར་བཏང་དུ་སློབ་མའི་བློ་འཆོས་པས་སམ། ཁྱད་པར་ཅན་ནི་ ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ལས་འཆོས་ཤིང་ངན་འགྲོ་དང་སྲིད་པ་ལས་སྐྱོབ་པར་ བྱེད་པས་ན་བསྟན་བཅོས་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་བཤད་རིགས་པར། ཉོན་མོངས་དགྲ་རྣམས་མ་ ལུས་འཆོས་པ་དང་། །ངན་འགྲོ་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་པ་གང་ཡིན་པ། །འཆོས་སྐྱོབ་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་ ན་བསྟན་འཆོས་ཏེ། །གཉིས་པོ་འདི་དག་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)གང་ཟག་ནི། མདོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་རྗེས་སུ་སྐོར་བར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ནི་གཉིས་ཏེ། གང་ཞིག་གུས་ པས་ཆོས་འཆད་པ་དང་། གང་ཞིག་གུས་པས་དེ་ཉན་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་གཉིས་ལས། (དང་ པོ་)འཆད་པ་པོའི་སློབ་དཔོན་ནི། བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ལ་གནས་ཤིང་ལུང་དང་མངོན་ པར་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྷག་པར་ལྡན་པས་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་སྐལ་བ་དང་མཐུན་པར་ཇི་ལྟར་ འོས་པའི་ཕན་འདོགས་པ་ལ་བརྩོན་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། བཤེས་གཉེན་དུལ་བ་ཞི་ཞིང་ཉེར་ ཞི་བ། །ཡོན་ཏན་ལྷག་པ་བརྩོན་བཅས་ལུང་གིས་ཕྱུག །དེ་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་སྨྲ་མཁས་ 2-40 ལྡན། །བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་སྐྱོ་ཡིད་སྤངས་ལ་བརྟེན། །ཞེས་པ་དང་། འོད་ལྡན་དུའང་། ཚུལ་ ཁྲིམས་ལྡན་ཞིང་འདུལ་བའི་(བི་དྷི་ཆོ་གའམ)རྣམ་པ་ཤེས། །ནད་པར་སྙིང་བརྩེ་འཁོར་ནི་དག་པ་ དང་། །ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་ཕན་འདོགས་བརྩོན་པ་སྟེ། །དུས་སུ་འདོམས་པའ

【現代漢語翻譯】 因此，要獲得解脫，必須遵循正道，正如經中所說：『應以頭頂恭敬地接受聖者的教誨。』 (第二部分)分類：從優劣來區分，可以歸納為確定性的集合：無意義、意義顛倒、意義殊勝；勤于聞法、辯論、修行；捨棄無意義、邪惡、痛苦。經論可分為三類三組。』如上所述，後者是應該接受的。從作用來區分，有廣集經論和深刻辨析經論等。從所詮釋的內容來區分，有解釋佛陀總意的經論，如聲明和因明；有主要闡明最初佛陀見解和行持的經論，如《俱舍論》和《律經根本》；有主要闡明中間佛陀見解和行持的經論，如《中觀理聚》和《集學論》；有主要闡明最後佛陀見解和行持的經論，如《五地論》和《二十頌律儀》等。 (第三部分)詞源：一般來說，經論能調伏學者的心智；特別而言，它能從煩惱和惡行中調伏，並從惡趣和輪迴中救護，因此稱為『經論』。如《釋量論》中說：『能調伏一切煩惱之敵，能從惡趣輪迴中救護，因其具有調伏和救護的功德，故名為經論，此二者在其他宗派中是沒有的。』 (第二部分)補特伽羅（梵文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思，person)：經中說：『有兩種補特伽羅（梵文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思，person)能隨順如來之法，轉法輪：即以恭敬心說法者，和以恭敬心聽法者。』因此，分為兩種：(第一種)說法者的上師：應安住於三學（戒定慧）的珍寶之中，圓滿具備經教和證悟的功德，尤其是不貪圖利養和恭敬，以大悲心，根據所化眾生的根器，盡力給予相應的利益。如《莊嚴經論》中說：『善知識應調伏、寂靜、極寂靜，具足殊勝功德，精進且通達經教，善於講述真實，具有慈悲心，捨棄懈怠。』《光明經》中也說：『應具足戒律，通曉調伏（毗奈耶，梵文天城體，vinaya，毗奈耶），對比迪（藏文，梵文天城體，vidhi，方法）或儀軌，慈悲對待病人，眷屬清凈，精勤于以法和財物利益他人，並適時教誡。』

【English Translation】 Therefore, to attain liberation, one must follow the correct path, as it is said in the scriptures: 'One should respectfully accept the teachings of the sage with the crown of one's head.' (Second part) Classification: Distinguishing by superiority and inferiority, it can be summarized into a definite collection: meaningless, meaning reversed, meaning supreme; diligently listening to the Dharma, debating, practicing; abandoning meaninglessness, evil, suffering. Treatises can be divided into three categories of three groups.' As mentioned above, the latter is what should be accepted. Distinguishing by function, there are treatises that widely gather and treatises that deeply analyze, etc. Distinguishing by the content to be explained, there are treatises that explain the general intention of the Buddha, such as grammar and epistemology; there are treatises that mainly clarify the views and practices of the initial Buddha, such as the Abhidharmakosha and the Vinaya-mula-sutra; there are treatises that mainly clarify the views and practices of the intermediate Buddha, such as the Madhyamaka-karika and the Sikshasamuccaya; there are treatises that mainly clarify the views and practices of the final Buddha, such as the Five Treatises on the Stages and the Twenty Verses on Vows, etc. (Third part) Etymology: Generally speaking, treatises can tame the minds of scholars; in particular, it can tame from afflictions and evil deeds, and protect from evil destinies and samsara, therefore it is called 'treatise'. As it is said in the Pramanavarttika: 'It can tame all the enemies of afflictions, it can protect from evil destinies and samsara, because it has the merits of taming and protecting, therefore it is called a treatise, these two are not found in other schools.' (Second part) Pudgala (梵文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思，person): It is said in the sutra: 'There are two kinds of Pudgalas (梵文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思，person) who can follow the Dharma of the Tathagata and turn the wheel of Dharma: that is, those who teach the Dharma with respect, and those who listen to the Dharma with respect.' Therefore, it is divided into two types: (First type) The teacher of the speaker: should abide in the jewel of the three learnings (sila, samadhi, prajna), fully possess the merits of scripture and realization, especially without being greedy for profit and respect, with great compassion, according to the capacity of the disciples to be tamed, strive to give corresponding benefits. As it is said in the Ornament of Clear Realization: 'A spiritual friend should be tamed, peaceful, extremely peaceful, possess superior qualities, be diligent and understand the scriptures, be good at speaking the truth, have compassion, and abandon laziness.' It is also said in the Bright Light Sutra: 'Should be virtuous in morality, know the form of discipline (Vinaya, 梵文天城體，vinaya，毗奈耶), compare Vidhi (藏文，梵文天城體，vidhi，方法) or rituals, treat patients with compassion, have pure retinues, be diligent in benefiting others with Dharma and wealth, and admonish in due time.'

---

ི་བླ་མ་དེ་ལྟར་ བསྔགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཉན་པ་པོའི་སློབ་མ་ཡང་ལྟ་བ་ངན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཕྱོགས་ཞེན་ སྤངས་པས་གཟུ་པོར་གནས་ཤིང་། ལེགས་བཤད་དང་། ཉེས་བཤད་ཀྱི་ཆ་རྣམ་པར་འབྱེད་ པའི་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་ལ། གང་ཉན་པར་འདོད་པའི་ཆོས་དེ་ཉིད་དད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ ཆེན་པོས་དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱེད་པ་སྟེ། བཞི་བརྒྱ་བར། གཟུར་གནས་བློ་ལྡན་དོན་གཉེར་ བ། །ཉན་པོ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བར་བཤད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)བྱེད་ཚུལ་ནི། འཆད་པ་པོས་ཀྱང་རྒྱུད་འཇམ་ཞིང་རྒྱགས་པ་དང་བྲལ་པའི་སྒོ་ ནས་སྐྱོ་བ་མེད་པར་དཔེ་མཁྱུད་སྤངས་ཏེ་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་པས་རིགས་པ་དང་མི་འགལ་ བར་གོ་བདེ་བས་རྙེད་བཀུར་ལ་ལྟོས་མེད་དུ་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་དང་མཐུན་པར་བཤད་པ་བྱ་ སྟེ། རྒྱན་ལས། སེམས་དཔའ་མཆོག་གི་སྟོན་པ་ནི། །འཇམ་ཞིང་རྒྱགས་བྲལ་མི་སྐྱོ་དང་། ། གསལ་ཞིང་སྣ་ཚོགས་རིགས་པ་དང་། །གོ་ཞིང་ཟང་ཟིང་མེད་ཀུན་འགྲོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ཉན་པ་པོས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ཀུན་ཤེས་པར་འདོད་ པའི་བསམ་པས་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་གུས་པ་ཆེན་པོས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉན་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་ བཤད་རིགས་པར། ང་རྒྱལ་དང་ནི་མ་དད་དང་། །དོན་དུ་གཉེར་བ་མེད་ཉིད་དང་། །ཕྱི་རོལ་ རྣམ་གཡེང་ནང་དུ་བསྡུས། །སྐྱོ་བ་ཉན་པའི་དྲི་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ གས་ཀྱང་སྦྱོར་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས། དངོས་གཞི་ཆོས་འཆད་པ་དང་དེའི་ཆེད་ དུ་ཡོན་འབུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱིན་པ་དང་། འཆད་ཉན་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ 2-41 ཁྲིམས་དང་། ཆོས་ལ་ལོག་སྒྲུབ་ཀྱིས་མི་སྐྱོ་བའི་བཟོད་པ་དང་། དཀའ་སྤྱད་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྲོ་ བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཆོས་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་བསམ་གཏན་དང་། དོན་རབ་ཏུ་རྣམ་ པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལྡན་དུ་ཉམས་སུ་བླངས་ནས། འཇུག་ ཏུ་དགེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་བསྔོས་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བར་བྱ་སྟེ། ཡུམ་ གྱི་རྒྱན་དུ། དེ་དག་སོ་སོར་སྦྱིན་ལ་སོགས། །རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་བསྡུས་པ་ཡིས། །གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་ གང་ཡིན་དེ། །དྲུག་ཚན་དྲུག་གིས་ཇི་བཞིན་བཤད། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ལ། (གསུམ་ལས་དང་པོ་)ལེགས་པར་བཤད་པའི་ཕན་ཡོན་ནི། འཕགས་པ་ སྡུད་པར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་ཤེས་རབ་མཆོག་བསྒོམས་ཏེ། །དེ་ལས་ལངས་ ནས་གོས་པ་མེད་པའི་ཆོས་བརྗོད་ཅིང་། །དེ་ཡང་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་རྒྱུར་བསྔོ་ན། ། དགེ་བ་དེ་དང་མཉམ་པ་འཇིགས་རྟེན་གསུམ་ན་མེད། །ཅེས་པ་དང་། བྱམས་པ་སེང་གེའི་སྒྲ་ ཆེན་པོར་ཡང་། སྟོང་ཆེན་འཇིག་རྟེན་ཁམས་འདི་གསེར་དག་གིས། །བཀང་སྟེ་གང

【現代漢語翻譯】 如是讚歎上師。（如是說） （二、聽者）聽法者應捨棄對惡見的執著，保持公正，具備辨別善說與惡說的智慧，並以極大的信心和精進追求所欲聽聞之法。如《四百論》所云：『公正具慧求義者，是說聽者之法器。』（如是說） （三、如何做）講法者應以柔和、不驕慢的態度，不厭倦地、不隱瞞典故，以各種方式合乎邏輯、易於理解地講解，不求名利，與一切乘法相符。如《莊嚴經論》所云：『最勝菩薩之導師，調柔離驕不厭倦，清晰多樣合乎理，易懂無雜普皆通。』（如是說） 聽法者應捨棄我慢等一切過失，以求知一切的心態，對法和說法者懷有極大的恭敬，一心專注聽聞。如《釋量論》所云：『我慢不信不求義，外散內攝及厭倦，是為聽法之垢染。』（如是說） 講法者和聽法者都應具備菩提心，在講法和為講法供養等方面行佈施，遵守戒律以避免講法和聽法的不利因素，安忍對佛法的誹謗而不生厭倦，以極大的熱情投入廣大的苦行，以專注的心修習禪定，以智慧徹底辨別法義。即修持六波羅蜜，最終將善根迴向于偉大的菩提，從而成為大乘的修行者。如《現觀莊嚴論》所云：『彼等一一施等性，總攝為六種體性，是為披甲之修行，六組次第如是說。』（如是說） （四、利益）關於利益，（分為三點，此處為第一點）善說的利益。如《聖者集經》所云：『若有菩薩修勝慧，從彼起已說無垢，為利有情迴向覺，此善三界無可比。』以及《慈氏獅吼經》所云：『若以純金充滿此，大千世界之世界，'

【English Translation】 Thus, praise the Lama. (As it is said.) (2) The disciple who listens should also abandon partiality, holding wrong views as supreme, remain impartial, possess the wisdom to distinguish between good and bad explanations, and diligently seek the Dharma he desires to hear with great faith and diligence. As it is said in the Four Hundred Verses: 'An impartial, wise, and diligent seeker is said to be a vessel for listening.' (As it is said.) (3) The method is as follows: The expounder should also explain without discouragement, avoiding metaphors and concealment, with various methods that are not contrary to reason, easy to understand, and without regard for gain and honor, in accordance with all vehicles. As it is said in the Ornament: 'The teacher of the supreme Bodhisattva is gentle, free from pride, not discouraged, clear, diverse, in accordance with reason, easy to understand, without confusion, and universal.' (As it is said.) The listener should also abandon all faults such as arrogance, and listen attentively with great respect for the Dharma and the person, with the intention of knowing everything. As it is said in the Commentary on Reasoning: 'Arrogance, disbelief, lack of interest, external distraction, internal absorption, and discouragement are the defilements of listening.' (As it is said.) Both should be endowed with the mind of enlightenment, and practice the six perfections: giving, such as offering gifts for the Dharma and for the sake of it; discipline, abandoning the unfavorable aspects of teaching and listening; patience, not being discouraged by false accusations against the Dharma; diligence, being enthusiastic about great austerities; concentration, focusing the mind on the Dharma; and wisdom, thoroughly distinguishing the meaning. Thus, by practicing the six perfections and dedicating the merit to great enlightenment at the end, one should become a practitioner of the Great Vehicle. As it is said in the Ornament of the Mother: 'These, each of giving and so on, are summarized into six aspects. That which is the practice of armor is explained as six sets of six in order.' (As it is said.) (4) The benefits include: (First of the three) The benefits of explaining well. As it is said in the Noble Collection: 'If a Bodhisattva cultivates supreme wisdom, and having arisen from it, speaks the undefiled Dharma, and dedicates it as a cause for enlightenment for the sake of beings, there is no merit equal to that in the three realms.' And also in the Great Lion's Roar of Maitreya: 'If this great thousandfold world realm were filled with pure gold,'

---

་ལ་སྦྱིན་ པ་བྱིན་པས་ནི། །ཚིག་བཞིའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་བརྗོད་པ། །དེ་ཡི་ཕན་འདོགས་དེ་ ལྟར་འགྱུར་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་དགེ་བ་མཚུངས་པ་མེད་པ་འཕེལ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་ མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་ཅིང་། (གཉིས་པ་)གུས་པས་མཉན་པའི་ཕན་ཡོན་ཡང་། མདོ་སྡེ་ལས། མིག་ལྡན་སྣང་བ་ཡོད་ གྱུར་ན། །གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བ་ཇི་ལྟ་བར། །དེ་བཞིན་དགེ་དང་སྡིག་པའི་ཆོས། །ཐོས་ པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལས། ཐོས་ པས་ཆོས་རྣམས་ཤེས་པར་འགྱུར་། ཐོས་པས་སྡིག་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར། །ཐོས་པས་དོན་མ་ ཡིན་པ་སྤོང་། །ཐོས་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ། །ཅེས་པ་ལྟར་གནས་སྐབས་སུ་བླང་དོར་གྱི་ དམིགས་ཕྱེད་ཅིང་། མཐར་ཐུག་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་ལ། 2-42 (གསུམ་པ་)གཉི་གས་བསྒྲུབས་པའི་ཕན་ཡོན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། གང་ཆོས་ཉན་ པའི་རྒྱུའམ་ཆོས་འཆད་པའི་རྒྱུར་ཐ་ན་གོམ་པ་གཅིག་འདོར་རམ། ཐ་ན་དབུགས་གཅིག་ འབྱིན་ནམ་རྔུབ་ཀྱང་རུང་སྟེ་འདི་ཡང་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ ཞིང་། དེ་བཞིན་བཤེགས་པའི་གསང་བའི་མདོ་ལས། དམ་ཆོས་འཛིན་པའི་བསོད་ནམས་ གང་། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་ནན་ཏན་དུ། །བསྐལ་པ་བྱེ་བར་བརྗོད་མཛད་ཀྱང་། །མཐར་ ཕྱིན་པར་ནི་འགྱུར་མ་ལགས། །ཞེས་པ་ལྟར་བསོད་ནམས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་ཞིང་མཐའ་ ཡས་པ་རྣམས་འཐོབ་པའོ། ། གཉིས་པ་རྟོགས་པའི་ཆོས་ལ་སྒྲུབ་པས་འཇུག་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་ལུང་རྣམ་པར་དག་པ་ ལས་འབྱུང་བའི་དོན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལས་ཐོས་ཤིང་རང་གིས་ཀྱང་བསམས་པ་ལས་ རྟོགས་པ་རྣམས་བླང་དོར་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་ པོ་ལས། ང་ཡིས་རབ་ཏུ་བཟང་བའི་ཆོས་བཤད་ཀྱང་། །ཁྱེད་ཀྱིས་ཐོས་ནས་ཚུལ་བཞིན་མ་ བསྒྲུབ་ན། །ནད་པ་སྨན་གྱི་རྐྱལ་པ་ཐོགས་ན་ཡང་། །རང་གི་ནད་ནི་གསོ་བར་མི་ནུས་བཞིན། ། ཞེས་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཤེས་ཀྱང་ཉམས་སུ་མ་བླངས་ན་ནི་སྨན་བཟང་བོ་ཡོད་ཀྱང་མ་སྤྱད་ པ་དང་འདྲ་བར་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཟབ་མོའི་ དོན་མ་བསྒོམས་ན་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་གཙོ་ཆེར་མཉམ་ བཞག་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་སྟེ། མདོ་ལས། ཆོས་འདི་བསྒོམས་པར་མ་ གྱུར་ན། །ཆོས་ཉིད་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། །ཆུ་ནི་མཐོང་དང་ཐོས་པ་ཡིས། །མ་འཐུངས་ སྐོམ་པ་ཇི་ལྟར་སེལ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །རང་དོན་འབའ་ཞིག་དོན་དུ་གཉེར་བས་ནི་དེ་ཡང་ མི་འགྲུབ་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པས། གཞན་དོན་གཙོ་བོར་བྱས་ན་གཉི་གའི་དོན་ གྲུབ་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་ཁ

【現代漢語翻譯】 如經文所說，佈施供養，哪怕只是唸誦一句四句偈，其功德利益也是無法比擬的。因此，聽聞佛法能獲得無與倫比的功德增長和殊勝利益。 （二）恭敬聽聞的利益：如經中所說：『有眼之人若有光，見諸色相亦如是，如是善與不善法，聽聞能令善分別。』又如《菩薩藏經》所說：『聽聞能知諸法義，聽聞能離諸罪業，聽聞能捨非義事，聽聞能得解脫果。』因此，聽聞佛法能使人在當下明辨取捨，最終獲得解脫。 （三）精進修持的利益：世尊曾說：『凡為聽法之因，或為說法之因，乃至行走一步，或一呼一吸，皆為護持正法。』又如《如來秘密經》所說：『執持正法之福德，諸佛縱經無數劫，精勤演說亦難盡。』因此，修持佛法能獲得無量無邊的福德。 二、如何通過修行來證悟佛法：如是，從清凈的經論中聽聞，並從善知識處學習，自己思維后所證悟的道理，都要通過取捨來實踐，並融入到修行中。如《三昧王經》所說：『我雖宣說最勝法，汝等聞已不修行，如人雖持藥囊在，不能療愈自身病。』因此，即使瞭解佛法的道理，如果不去實踐，就像擁有良藥卻不服用一樣，無法平息煩惱的疾病。所以，如果不修習甚深之義，就無法親見法性。因此，要努力修習止觀禪定。如經中所說：『此法若不勤修習，終不能得見法性，如人雖見雖聞水，不飲如何能止渴？』 如果只為自己謀求利益，不但無法成就，反而會陷入痛苦。如果以利他為主，就能成就自他二利，最終獲得解脫。因此，在後得位時，要利益眾生。

【English Translation】 As the scriptures say, offering with generosity, even reciting a single four-line verse, its merits and benefits are incomparable. Therefore, listening to the Dharma can bring unparalleled merit and supreme benefits. (Two) The benefits of listening respectfully: As the scriptures say: 'If a person with eyes has light, just as they see all forms, so too, good and bad dharmas, listening enables one to clearly distinguish.' Also, as the 'Bodhisattva Pitaka Sutra' says: 'Listening enables one to know the meaning of all dharmas, listening enables one to turn away from sins, listening enables one to abandon meaningless things, listening enables one to attain liberation.' Therefore, listening to the Dharma enables one to discern what to accept and reject in the present, and ultimately attain liberation. (Three) The benefits of diligent practice: The World Honored One once said: 'Whatever the cause for listening to the Dharma, or the cause for teaching the Dharma, even taking one step, or one breath in or out, is upholding the true Dharma.' Also, as the 'Tathagata Secret Sutra' says: 'The merit of upholding the true Dharma, even if all the Buddhas diligently explain for countless eons, it is still impossible to fully express.' Therefore, practicing the Dharma brings immeasurable and boundless merit. Two, how to enter the Dharma of realization through practice: Thus, the principles heard from pure scriptures and learned from virtuous friends, and realized through one's own contemplation, should be practiced through acceptance and rejection, and integrated into practice. As the 'Samadhiraja Sutra' says: 'Although I have taught the most excellent Dharma, if you hear it but do not practice it accordingly, it is like a sick person holding a bag of medicine, unable to cure their own illness.' Therefore, even if one understands the principles of the Dharma, if one does not practice it, it is like having good medicine but not taking it, unable to pacify the disease of afflictions. Therefore, if one does not meditate on the profound meaning, one cannot directly see the nature of reality. Therefore, one should diligently practice shamatha-vipassana meditation. As the scriptures say: 'If this Dharma is not diligently practiced, one will never see the nature of reality, just as one may see and hear of water, but how can one quench thirst without drinking?' If one only seeks one's own benefit, not only will it not be achieved, but one will also remain in suffering. If one focuses on benefiting others, one will achieve both one's own and others' benefit, and ultimately attain liberation. Therefore, in the post-meditation period, one should benefit sentient beings.

---

ོ་ན་བསྒྲུབ་ 2-43 པར་བྱ་སྟེ། རྒྱན་ལས། སྐྱེ་བོ་རྨོངས་པར་རང་གི་བདེ་དོན་བརྩོན། །དེ་མ་ཐོབ་པར་རྟག་ཏུ་ སྡུག་བསྔལ་འགྱུར། །བརྟན་པ་རྟག་ཏུ་གཞན་དོན་བརྩོན་པ་ནི། །གཉི་གའི་དོན་བྱས་མྱ་ངན་ འདའ་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །མདོར་ན་ཆོས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ཡང་སྒོ་ གསུམ་གྱི་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ཤེས་བཞིན་དུ་རང་གཞན་ཕན་ལ་པར་འཇུག་པ་སྟེ། རིན་ ཆེན་ཕྲེང་བར། གང་ཞིག་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་ལས། །ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་ཡོངས་བརྟགས་ ཏེ། །བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་ཤེས་ནས། །རྟག་ཏུ་བྱེད་པ་དེ་མཁས་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡང་ཉེས་སྤྱོད་སྡིག་པའི་ལས་ཐམས་ ཅད་སྤངས་ནས་ལེགས་སྤྱོད་དགེ་བའི་ལས་ཕུན་ཚོགས་པ་ལ་བརྩོན་པས་རང་གི་སེམས་རྒྱུད་ འདུལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་མི་བྱ་སྟེ། དགེ་བ་ཕུན་ སུམ་ཚོགས་པ་སྤྱད། །རང་གི་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་གདུལ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་དལ་འབྱོར་གྱི་ལུས་ཐོབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་ པ་དང་མཇལ་བ་འདི་ལྟ་བུའི་དུས་སུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འབད་པར་རིགས་ཏེ། དབུ་ མའི་སྙིང་པོར། དམ་ཆོས་སྒྲོན་མ་དང་བཅས་ཤིང་། །མི་ཁོམ་བརྒྱད་སྤངས་དལ་བ་འདི། ། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་ཡིས། །འབྲས་བུ་ཡོད་པར་བྱ་བའི་རིགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༄། །སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྟན་བཅོས་ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པ། (གཉིས་པ་)སྐབས་སུ་བབས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པ་ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་) ༈ མཛད་པ་པོའི་སློབ་དཔོན། མཛད་པ་པོའི་སློབ་དཔོན་ནི་དཔལ་ལྡན་འཕགས་པ་ཞི་བའི་ལྷ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་། རྒྱལ་ སྲིད་རབ་སྤངས་༡གྲུབ་པ་བརྙེས༢། །གཙུག་ལག་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་༣ལས་རྒྱལ༤། རབ་བྱུང་ ༥བདེན་གཟིགས་༦རྫུ་འཕྲུལ་བསྟན༧། །ངོ་མཚར་བདུན་ལྡན་དེ་ལ་འདུད། །ཅེས་པ་ལ་ སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་ཡུལ་ ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་མིའི་དབང་པོ་འཇམ་དཔལ་གོ་ཆ་ཞེས་པའི་སྲས་ 2-44 རྒྱལ་བུ་ཞི་བའི་གོ་ཆ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཅིང་། དེ་ཡང་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་བྱ་བ་བྱས་པ་དང་། ཐར་བ་ཆ་མཐུན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོབ་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ལ་ཡང་དག་པར་ གནས་པས། བླ་མ་དང་དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་ལ་སོགས་པ་རྒན་རབས་ལ་གུས་པ་དང་། ནང་ བློན་དང་མཛའ་བཤེས་དང་ཕོ་བྲང་འཁོར་གྱི་མི་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་འོས་པ་བཞིན་ ཕན་འདོགས་པ་དང་། ཕོངས་པ་དང་ནད་པ་དང་སློང་མོ་པ་ལ་སོགས་པ་དམན་མ་རྣམས་ ཀྱང་སྙིང་རྗེས་སྐྱོང་བ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་འབའ་ཞིག་ལ་ཐུགས་གཞོལ་བའི་ ངང་ནས་རིག་

【現代漢語翻譯】 應努力修行。如《寶鬘論》所說：『愚者為己樂，勤勞恒受苦，智者常為他，二利證涅槃。』總而言之，所謂『通達佛法』，是指三門的一切行為都了知，並努力利益自他。如《寶鬘論》所說：『身語意業皆善察，知自他利恒常行，是名智者。』同樣，所謂『護持佛法』，是指斷除一切惡行罪業，努力行持一切善行功德，調伏自心。如薄伽梵（Bhagavan，世尊）所說：『諸惡莫作，眾善奉行，調伏自心，是諸佛教。』因此，在獲得暇滿人身，值遇佛法之時，應努力修持聖者的行為。如《中觀心要論》所說：『具足正法明燈，遠離八無暇，此暇滿人身，應以大士行，令成果實。』 現在開始講解本論的殊勝之處。 (第二)講解本論的殊勝之處，(分為二部分，這是第一部分) 導師： 本論的作者是聖者寂天。他具有以下功德：『捨棄王位，獲得成就，通達二學，戰勝一切，出家修行，證悟真諦，示現神通，頂禮具足七種稀有功德者。』這位大士是南方種姓的都城中，國王妙吉祥鎧甲（Manjushri Varma）之子，名為寂鎧（Shanti Varma）的王子。他往昔曾利益過去的諸佛，獲得與解脫分相應的善根，安住于大乘種姓。他恭敬上師、沙門、婆羅門等長者，以適當的方式利益內臣、摯友和王宮的所有人，以慈悲心守護貧困者、病人、乞丐等弱者，一心專注于菩提行。

【English Translation】 Should strive to practice. As stated in the 'Ratnavali': 'Fools strive for their own happiness, and constantly suffer. The wise always strive for the benefit of others, achieving both benefits and attaining Nirvana.' In short, the meaning of 'being learned in the Dharma' is to know all the actions of the three doors and diligently benefit oneself and others. As stated in the 'Ratnavali': 'All actions of body, speech, and mind are well examined, knowing the benefit of oneself and others, and constantly acting accordingly, that is called wisdom.' Similarly, the meaning of 'upholding the teachings' is to abandon all evil and sinful deeds, diligently practice all virtuous deeds, and tame one's own mind. As the Bhagavan (Bhagavan, the Blessed One) said: 'Do no evil, practice all good, tame your own mind, this is the teaching of the Buddhas.' Therefore, having obtained the leisure and fortune of a human body and encountering the Buddha's teachings, one should strive to practice the conduct of noble beings. As stated in the 'Madhyamaka-hrdaya': 'Possessing the lamp of the true Dharma, abandoning the eight unfree states, this leisure and fortune, should be made fruitful by the conduct of great beings.' Now, we will begin to explain the special features of this treatise. (Second) Explaining the special features of this treatise, (divided into two parts, this is the first part) The Author's Teacher: The author of this treatise is the noble Shantideva. He possesses the following qualities: 'Abandoned the kingdom, attained accomplishment, mastered the two disciplines, conquered all, renounced and practiced, realized the truth, displayed miraculous powers, I prostrate to the one who possesses seven rare qualities.' This great being was the prince named Shanti Varma, the son of King Manjushri Varma in the great city of the southern lineage. He had benefited past Buddhas, obtained the roots of virtue corresponding to liberation, and rightly abided in the Mahayana lineage. He respected elders such as lamas, shramanas, and brahmins, benefited inner ministers, close friends, and all the people of the palace as appropriate, and protected the poor, the sick, and beggars with compassion, focusing solely on the conduct of Bodhi.

---

པ་དང་སྒྱུ་རྩལ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་མཁས་པར་གྱུར་པས་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་ བསྐུར་བར་བགྲོས་ཏེ། རིན་པོ་ཆེའི་ཁྲི་ཆེན་པོ་བཤམས་པ་ན་རྨི་ལམ་དུ་ཁྲི་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ ལ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་བཞུགས་ནས། བུ་གཅིག་འདི་ནི་ང་ཡི་སྟན་ཡིན་ཏེ། །ང་ནི་ ཁྱོད་ཀྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན། །ཁྱོད་དང་ང་གཉིས་སྟན་གཅིག་ལ་འདུག་པ། །འདི་ ནི་ཚུལ་དང་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་རྨི་བ་དང་། རང་གི་ཡུམ་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་ མའི་སྤྲུལ་པས་ཆུ་དྲོན་མོའི་ཁྲུས་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་ན་དེའི་དྲོད་མི་བཟོད་པ་གཟིགས་ནས། བུ་ སྙིགས་མའི་དུས་སུ་རྒྱལ་སྲིད་བཟུང་ན་ཉོན་མོངས་བའི་དབང་གིས་མི་དགེ་བ་སྤྱད་དེ། ཕྱི་མ་ ངན་སོང་དུ་འདི་བས་ཆེས་དྲག་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་ གྱི་བྱ་བ་ལ་སྙིང་པོ་མེད་ཀྱི་ཤར་ཕྱོགས་བྷང་གའི་ཡུལ་དུ་སོང་ཞིག དེར་འཇམ་པའི་དབྱངས་ ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་འབྱོར་པ་ ལ་ཆགས་པ་སྤངས་ཏེ༡། རྟ་མཆོག་ལྗང་གུ་ལ་ཆིབས་ནས་ཉིན་ཞག་དུ་མར་བཟའ་བ་དང་ བཏུང་བ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པར་དམ་པའི་ཆོས་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་འབའ་ཞིག་ཡིད་ ལ་བྱེད་ཅིང་སོང་བ་ལས། བྷང་གའི་ནགས་མཐར་སླེབས་པ་དང་སྤྲུལ་བའི་བུ་མོ་ཞིག་དང་ ཕྲད་པ་རྟ་འཛིན་དུ་བཅུག་སྟེ་ངལ་བས་ཆུ་འཐུང་བར་བརྩམས་པ་ན། དེ་ནི་དུག་གི་ཆུ་ཡིན་ 2-45 པས་མ་འཐུང་ཞིག་ཟེར་ནས་བདུད་རྩིའི་ཆུས་ཚིམ་པར་བྱས་པ་ལ་ཁྱེད་གང་ནས་འོངས་ཞེས་ དྲིས་པས། ནགས་ཚལ་ཆེན་པོ་འདིའི་དབུས་ན་བདག་གི་བླ་མ་ཡོན་ཏན་དུ་མའི་ཚོགས་ཀྱིས་ བརྒྱན་ཞིང་། ཐུགས་རྗེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མངའ་བ་འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒྲུབ་པ་ བཞུགས་ཏེ་དེའི་སྤྱན་སྔ་ནས་འོངས་སོ་ཞེས་ཐོས་སོ། །དེ་མ་ཐག་དབུལ་བོས་རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་ པ་ལྟར་དགའ་བས་དབུགས་ཕྱུང་བར་གྱུར་ཏེ། ཀྱེ་དེ་བདག་ལ་སྟོན་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ནས་སོང་ བ་ན་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་ཐུགས་དང་ལྡན་ཞིང་ལུས་ངག་དུལ་བའི་སྤྱོད་ལམ་ལ་གནས་པའི་ བླ་མ་དེ་ཉིད་གསེར་གྱི་རི་བོ་བཞིན་དུ་གཟི་བྱིན་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ནས། གུས་པས་ཕྱག་ བྱས་ཏེ་རྟ་མཆོག་རྒྱན་དང་བཅས་པ་ཕུལ་ནས་འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གདམས་ པས་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་ཞུས་ཤིང་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང་། དེས་ཀྱང་སྐལ་བ་དང་འཚམ་ པར་གདམས་ངག་གནང་ཞིང་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟབ་མོ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ བསྒྲུབས་པས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་ཏེ་གྲུབ་པ་བརྙེས་པར་༢གྱུར་ ཏོ། །དེ་ནས་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་སྤྱོད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་སོང་ཞིག་ཅེས་བླ་ མས་རྗེས་སུ་གནང་བ་ལྟར་གཤེགས་ཏེ། མ་ག་དྷཱའི་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྲུང་མཛད

【現代漢語翻譯】 並且精通所有藝術，因此商議讓他繼承王位。當鋪設好巨大的寶座時，他夢見文殊菩薩（藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས།，梵文天城體：मञ्जुश्री，梵文羅馬擬音：Mañjuśrī，漢語字面意思：妙吉祥）坐在寶座上說：『唯一的孩子，這是我的座位！我是你的善知識（藏文：དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན།，梵文天城體：कल्याणमित्र，梵文羅馬擬音：kalyāṇamitra，漢語字面意思：吉祥友）。你我二人同坐一個座位，這不合規矩！』 他做了這樣的夢，並且他的母親，是金剛瑜伽母（藏文：རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་མ།，梵文天城體：वज्रयोगिनी，梵文羅馬擬音：Vajrayoginī，漢語字面意思：金剛瑜伽母）的化身，讓他用熱水沐浴，看到他無法忍受熱度，就說：『孩子，末法時代如果執掌王位，會被煩惱控制，造作惡業，來世會在惡道中遭受比這更強烈的痛苦！因此，世間的事情沒有意義，去東方邦嘎（Bangga）的地方吧！在那裡，文殊菩薩會加持你。』 因此，他放棄了對王位財富的貪戀，騎上青色的駿馬，日夜不思飲食，心中只想著正法（藏文：དམ་པའི་ཆོས།，梵文天城體：सद्धर्म，梵文羅馬擬音：saddharma，漢語字面意思：正法）和善知識（藏文：དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན།，梵文天城體：कल्याणमित्र，梵文羅馬擬音：kalyāṇamitra，漢語字面意思：吉祥友），最終到達了邦嘎的森林邊緣，遇到一個化身的女童，讓她照看馬匹，自己因為疲勞想要喝水。 那水是毒水，不要喝！』女童說完，用甘露之水讓他滿足。他問：『你從哪裡來？』女童回答說：『在這片大森林的中央，我的上師（藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師）以無量功德莊嚴，擁有無限的慈悲，正在修持文殊金剛（藏文：འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ།，梵文天城體：मञ्जुवज्र，梵文羅馬擬音：Mañjuvajra，漢語字面意思：文殊金剛）的禪定，我就是從他那裡來的。』 聽到這些話，他像窮人得到珍寶一樣欣喜若狂，說：『請你指引我！』於是跟著女童前行，見到了那位具足甚深智慧，身語行為都非常調柔的上師（藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師），他像金山一樣光芒四射。他恭敬地頂禮，獻上駿馬和裝飾品，祈求上師（藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師）用文殊金剛（藏文：འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ།，梵文天城體：मञ्जुवज्र，梵文羅馬擬音：Mañjuvajra，漢語字面意思：文殊金剛）的禪定法門來攝受自己，並向上師祈禱。上師也根據他的根器，賜予了教導。他專心致志地修持了十二年甚深禪定，最終親眼見到了文殊菩薩（藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས།，梵文天城體：मञ्जुश्री，梵文羅馬擬音：Mañjuśrī，漢語字面意思：妙吉祥），獲得了成就。 之後，上師（藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師）允許他前往中部地區的城市，去那裡行持苦行。於是他動身前往，成爲了摩揭陀（Magadha）國王的侍衛。

【English Translation】 And he became proficient in all arts, so they discussed enthroning him as regent. When a great precious throne was prepared, he dreamed that Je Tsongkhapa (རྗེ་བཙུན) Manjushri (藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས།，梵文天城體：मञ्जुश्री，梵文羅馬擬音：Mañjuśrī，漢語字面意思：妙吉祥) was sitting on the great throne and said: 'Only child, this is my seat! I am your spiritual friend (藏文：དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན།，梵文天城體：कल्याणमित्र，梵文羅馬擬音：kalyāṇamitra，漢語字面意思：吉祥友)! It is not proper for you and me to sit on the same seat!' He had such a dream, and his mother, an incarnation of Vajrayogini (藏文：རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་མ།，梵文天城體：वज्रयोगिनी，梵文羅馬擬音：Vajrayoginī，漢語字面意思：金剛瑜伽母), had him take a hot bath, and seeing that he could not bear the heat, she said: 'Child, if you hold the kingdom in the degenerate age, you will be controlled by afflictions and commit unwholesome deeds, and in the next life you will experience suffering in the lower realms that is even more intense than this! Therefore, worldly affairs are meaningless, go to the land of Bangga in the east! There, Manjushri (藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས།，梵文天城體：मञ्जुश्री，梵文羅馬擬音：Mañjuśrī，漢語字面意思：妙吉祥) will bless you.' Therefore, he abandoned his attachment to the wealth of the kingdom, rode a fine green horse, and day and night did not think of food or drink, but only of the Dharma (藏文：དམ་པའི་ཆོས།，梵文天城體：सद्धर्म，梵文羅馬擬音：saddharma，漢語字面意思：正法) and spiritual friends (藏文：དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན།，梵文天城體：कल्याणमित्र，梵文羅馬擬音：kalyāṇamitra，漢語字面意思：吉祥友), and eventually reached the edge of the forest of Bangga, where he met an emanation girl and had her hold the horse while he began to drink water out of exhaustion. 'That is poisonous water, do not drink it!' she said, and satisfied him with nectar water. He asked, 'Where did you come from?' She replied, 'In the center of this great forest, my lama (藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師) is adorned with a collection of countless virtues and possesses immeasurable compassion, practicing the samadhi of Manjushri Vajra (藏文：འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ།，梵文天城體：मञ्जुवज्र，梵文羅馬擬音：Mañjuvajra，漢語字面意思：文殊金剛), and I came from his presence.' As soon as he heard this, he was overjoyed as if a poor man had found a jewel, and said, 'Please show me!' And as he went, he saw that lama (藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師) who possessed very profound wisdom and whose body and speech were disciplined, shining like a golden mountain. He respectfully prostrated, offered the fine horse with its ornaments, and requested and prayed that he be taken in by the instructions of the samadhi of Manjushri Vajra (藏文：འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ།，梵文天城體：मञ्जुवज्र，梵文羅馬擬音：Mañjuvajra，漢語字面意思：文殊金剛). And he also gave instructions according to his capacity, and for twelve years he single-mindedly practiced profound samadhi, and he actually saw Manjushri (藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས།，梵文天城體：मञ्जुश्री，梵文羅馬擬音：Mañjuśrī，漢語字面意思：妙吉祥) and attained accomplishment. Then, as the lama (藏文：བླ་མ།，梵文天城體：गुरु，梵文羅馬擬音：guru，漢語字面意思：上師) permitted him to go to the great city of the central country to practice asceticism, he went and became a bodyguard of the king of Magadha.

---

་ཅིང་འཇམ་པའི་ དབྱངས་ཀྱི་ཕྱག་མཚན་ཤིང་གི་རལ་གྲི་ཤུབས་དང་བཅས་པ་ཞིག་བཟུང་ནས་ཆོས་ཀྱི་མཐུ་ ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པས་ཕྱིར་རྒོལ་བ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ་སྐྱེ་དགུ་ཐམས་ཅད་ བདེ་བར་མཛད་པ་ན་མཚན་ཡང་མི་གཡོ་བའི་སྡེ་ཞེས་གྲགས་ཤིང་བཀུར་སྟི་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ ན། ཕྲག་དོག་ཅན་གཞན་དག་གིས་མ་བཟོད་པར་འདི་ལ་ནི་མཚོན་ཆ་ཡང་ཤིང་གི་རལ་གྲི་ ལས་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྲུང་མི་ནུས་པས་བརྟག་པར་འཚལ་ལོ་ཞེས་ཞུས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚོན་ཆ་རིམ་གྱིས་བལྟས་པ་ན་བདག་གི་རལ་གྲི་བལྟ་བར་མི་བཟོད་ཅེས་ གསུངས་ཀྱང་ཡང་ཡང་ནན་གྱིས་གསོལ་བ་བཏབ་པས། འོ་ན་ཕྱོགས་དབེན་པར་སྤྱན་ཡ་ 2-46 ཅིག་ཕྱག་གིས་བཀབ་སྟེ་གཟིགས་སུ་གསོལ་ཞེས་སྨྲས་ནས་ཕྱུང་བས་དེའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ རྒྱལ་པོའི་མིག་ཡ་གཅིག་ས་ལ་ལྷུང་སྟེ་དཔུང་དང་བཅས་པ་སྐྲག་ནས་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ལས། མིག་གི་བུ་གར་མིག་བཅུག་ནས་ཟུག་རྔུ་མེད་ཅིང་མཐོང་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་འཇིག་ རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་དད་པར་མཛད་༣དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་གནས་ བཞིན་དུ་སོང་བ་ལས་ཕྱི་ནང་གཉི་གིས་སྦྱིན་བདག་རྒྱལ་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་སར་ཕྱི་པའི་པཎྜི་ ཏ་ཤངྐ་ནནྡ་ཞེས་བྱ་བ་འོངས་ནས་ནང་པ་དང་རྩོད་ཅིང་རྫུ་འཕྲུལ་འགྲན་ཏེ་གང་ཕམ་པ་རྒྱལ་ པ་དེའི་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་དགོས་སོ་ཞེས་ཟེར་བ་ཐོས་ནས། ནང་པའི་གནས་བརྟན་ཐུགས་ མ་བདེ་བར་འཁོར་རྣམས་ལ་བསྙད་པས་དགེ་བསྙེན་ཞིག་ན་རེ་བདག་གིས་བཀྲུ་བཤལ་ དོར་བའི་ཟེགས་མ་ཅུང་ཟད་སྒོ་དྲུང་ན་འདུག་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞིག་གི་ཞབས་ལ་འཐོར་བ་ རྣམས་ལྕགས་བསྲེགས་ལ་ཕོག་པ་བཞིན་ཁོལ་ཞིང་འབར་བར་མཐོང་བས་དེས་བཟློག་པར་ ནུས་སམ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཙལ་ནས་གསོལ་བ་བཏབ་ཅིང་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ པ་དང་། རྒྱལ་པོ་ལ་ཞུས་ནས་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་འདུས་པའི་དབུས་སུ་ཁྲི་ཆེན་པོ་བཤམས་པ་ལ་ཕྱི་ ནང་གི་པཎྜི་ཏ་རྣམས་འཁོད་ནས་གྲུབ་མཐའ་ལ་བརྩད་པས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ ཅིང་། མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བར་སྣང་ལ་རྡུལ་ཚོན་གྱི་དཀྱི ལ་འཁོར་བྲིས་པ་ན་སློབ་དཔོན་ གྱིས་ཟད་པར་རླུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་མ་ཐག་དཀྱིལ་འཁོར་དང་བཅས་ པའི་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་དང་རྒྱལ་པོ་ཡང་རླུང་གིས་ཁྱེར་ཏེ་ལྗོན་ཤིང་རྣམས་ཀྱང་འགྱེལ་ཞིང་ གྲུག་པར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པས་ཚར་བཅད་ཅིང་། སླར་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུས་རྗེས་སུ་ བཟུང་སྟེ་མདུན་དུ་བཀུག་པ་ལ་ཁྲུས་དང་བྱུག་པ་དང་གོས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པས་བདེ་བར་ བྱས་ནས་མུ་སྟེགས་ཅན་མང་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བཅུག་པས་ཆོས་ཀྱི་གཙུག་ལག་ ཀྱང་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད་༤དོ། །དེ་ནས་དཔལ་ལྡན་ན་ལེནྡྲའི་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་ 2-47 པོར་བྱོན་ནས་མཁ

【現代漢語翻譯】 手持著妙吉祥（梵文：Mañjuśrī，文殊菩薩）的標誌——帶鞘的木劍，具備圓滿的佛法力量，壓倒外道，使眾生安樂，因此被稱為『不動部』，受到極大的尊敬。 然而，心懷嫉妒的其他人無法忍受，稟告說：『此人手中只有木劍，無法護衛國王，應該加以考察。』 當要依次檢查所有人的武器時，他說：『我的劍不可觀看。』但人們再三懇求，於是他說：『那麼，在偏僻的地方，用手遮住一隻眼睛觀看吧。』 當他拔劍時，其光芒使國王的一隻眼睛掉到地上，隨從們都嚇得尋求庇護。他將眼睛放回眼眶，加持使其無痛並能看見，從而使所有世人都產生了信仰。 同樣，他安住于苦行之中，後來，一位外道班智達（梵文：Paṇḍita，學者）名為商羯罹難陀（梵文：Śaṅkarananda），來到一位內外施主國王那裡，與佛教徒辯論並比試神通，約定失敗者要皈依勝利者的教派。 佛教的住持們感到不安，向眷屬們抱怨。一位居士說：『我曾看到一位瑜伽士（梵文：Yogin，修行者）的腳上，被我丟棄的洗滌廢水濺到，就像碰到燒紅的鐵一樣沸騰燃燒，或許他能制止。』 於是大家找到他，懇求他，他答應了。稟告國王后，在聚集了眾多民眾的中央，擺設了巨大的法座，內外道的班智達們就座，開始辯論宗義，這位上師非常卓越。 當外道們在空中繪製粉末壇城（梵文：Mandala，曼荼羅）時，上師立即進入了滅盡風三摩地（梵文：Samādhi，禪定），剎那間，包括壇城在內的外道們和國王都被風颳走，樹木也被吹倒折斷，以此擊敗了他們。 之後，他又以三摩地的力量將他們帶回來，用沐浴、涂香和佈施衣物等使他們安樂，並使許多外道皈依了佛教，從而使佛法興盛廣大。 之後，他前往吉祥那爛陀（梵文：Nālandā）大寺。

【English Translation】 Holding the emblem of Mañjuśrī (妙吉祥) - a wooden sword with a scabbard, endowed with the abundant power of Dharma, he subdued the opponents and brought happiness to all beings. Therefore, he was known as 'Immovable Division' and received great respect. However, other jealous individuals could not bear it and reported, 'This person only has a wooden sword, so he cannot protect the king. He should be investigated.' When all the weapons were about to be inspected in turn, he said, 'My sword is unbearable to look at.' But people repeatedly pleaded, so he said, 'Then, in a secluded place, cover one eye with your hand and look.' When he drew the sword, its radiance caused one of the king's eyes to fall to the ground, and the retinue was frightened and sought refuge. He put the eye back into its socket and blessed it to be painless and able to see, thereby making all the world believe. Similarly, he stayed in the practice of asceticism. Later, an outsider Paṇḍita (學者) named Śaṅkarananda (商羯罹難陀) came to a king who was a patron of both insiders and outsiders, and debated with the Buddhists and competed in magical powers, agreeing that the loser should convert to the doctrine of the winner. The Buddhist abbots felt uneasy and complained to their entourage. A layperson said, 'I once saw a Yogin's (修行者) feet splashed with a little of the washing water I had discarded at the door, and they boiled and burned as if touched by red-hot iron. Perhaps he can stop it.' So everyone searched for him, pleaded with him, and he agreed. After reporting to the king, a large throne was set up in the center of a gathering of many people, and the insider and outsider Paṇḍitas sat down and began to debate the tenets, and the master was extremely outstanding. When the heretics drew a mandala (曼荼羅) of colored powders in the sky, the master immediately entered the Samādhi (禪定) of the Exhausting Wind, and in an instant, the heretics, including the mandala, and the king were carried away by the wind, and the trees were knocked down and broken, thus defeating them. Afterwards, he brought them back with the power of Samādhi, made them comfortable with bathing, anointing, and giving clothes, and converted many heretics to the Buddha's doctrine, thus making the Dharma flourish and expand. Then he went to the great monastery of glorious Nālandā (那爛陀).

---

ན་པོའི་ཁྱུ་མཆོག་རྒྱལ་བའི་ལྷ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ཡང་ཞི་བའི་ལྷ་ ཞེས་བྱ་བར་བཏགས་ཤིང་༥། སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་ཐོས་བསམ་རྣམ་པར་དག་པའང་མཛད་ནས་ ཤིན་ཏུ་གཅེས་པའི་དོན་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་ མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའང་མཛད་ལ། གཙོ་ཆེར་ནང་དུ་ཡང་དག་ འཇོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟབ་མོ་སྒོམ་པ་ལ་ཆེས་ཆེར་བརྩོན་པར་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བརྩོན་པས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མངའ་ཡང་ གཞན་དག་གིས་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པར་ཕྱིའི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ལ་དཔགས་ཏེ་ཟ་བ་(བྷུཀྟ་)ཉལ་བ་ (སུཔྟ་)འཆག་པ་(ཀུཙྪི་ཝ་)གསུམ་ལས་གཞན་མི་བྱེད་པར་སྣང་བས་བྷུ་སུ་ཀུ་པ་ཞེས་བསྒྲགས་ ཤིང་། འདི་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་བྱ་བ་འཁོར་ལོ་གསུམ་ལས་གང་ཡང་མི་བྱེད་པར་དགེ་འདུན་ གྱི་ནང་དུ་འདུག་པར་མི་རིགས་པས་བརྟགས་ལ་སུན་དབྱུང་བར་རིགས་སོ་ཞེས་བགྲོས་ནས། ལོ་རེ་ཞིང་ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་ཟླ་བ་ལ་གསུང་རབ་འདོན་པའི་སྲོལ་ཡོད་པ་སློབ་དཔོན་ལ་ཞུས་པས་ བདག་གིས་ནི་ཅི་ཡང་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་ཡང་ཡང་གསུངས་ཀྱང་ནན་གྱིས་བཅོལ་བ་ཞལ་གྱིས་ བཞེས་པ་དང་། གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཕྱི་རོལ་དབང་ལྡན་གྱི་མཚམས་སུ་ས་ཕྱོགས་ཡངས་པར་ མཆོད་པ་རྣམ་པ་མང་པོ་བཤམས་ཤིང་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་མང་པོ་འདུས་པའི་དབུས་སུ་སེང་གེའི་ ཁྲི་མཐོན་པོ་བཤམས་པ་ལ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་བཞུགས་ནས། སྔོན་དྲང་སྲོང་གིས་གསུངས་པ་ གྲགས་པ་ཞིག་གདོན་ནམ། དེའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བ་སྔར་མ་གྲགས་པ་ཞིག་གདོན་ཞེས་གསུངས་ པ་ན། ཐམས་ཅད་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏེ་མ་གྲགས་པ་ཞིག་འདོན་པར་ཞུས་པས། བསྟན་ འཆོས་འདི་གསུངས་པ་ལས། གང་ཚེ་དངོས་དང་དངོས་མེད་དག། ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་ཤིང་༦། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ཡང་ མདུན་གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་བཞུགས་པ་སྐྱེ་བོ་མང་པོས་མཐོང་ནས་ཤིན་ཏུ་དད་པར་གྱུར་ཏེ་སྐྱེས་ 2-48 བུ་དམ་པ་འདི་ནི་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའོ་ཞེས་ཀྱང་གྲགས་སོ། །དེ་ནས་བསྔོ་བའི་ལེའུ་གསུངས་ ཤིང་རྗེ་བཙུན་དང་བཅས་པ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་ནས་སྐུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཀྱང་གསུང་ ཐོས་པའི་སྒོ་ནས་གཞུང་རྫོགས་པར་གསུངས་ཏེ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་སོ་བ་ནཱ་ཐ་ཞེས་བྱ་བའི་ རྟེན་ཡོད་པ་དང་ཉེ་བར་བྱོན་པ་ན། མུ་སྟེགས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་གནས་པ་ཞག་བདུན་ གྱི་བར་དུ་རླུང་ཚུབ་ཆེན་པོ་བྱུང་བས་འཚོ་བ་ཆད་པ་རྣམས་བདག་ཅག་གི་འཚོ་བ་སྒྲུབ་ནུས་པ་ ཡོད་ན་དེའི་གསུང་སྤྱི་བོས་ལེན་ཏོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། སློབ་དཔོན་གྱིས་འབྲས་ཆན་ལྷུང་བཟེད་ གང་ཙམ་གྱི་བསོད་སྙོམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མང་པོར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་ཐམས་ཅད་ བདེ་བས་ཚིམ་པར་མཛད་དེ་སངས

【現代漢語翻譯】 那波（地名）的殊勝導師，從勝者（佛陀）的化身中出世，被命名為寂靜天（梵文：Śāntideva，寂靜天）。他精通三藏，通過聞思修持，將極其重要的內容彙集在一起，著有《學處總集》（梵文：Śikṣāsamuccaya）、《經集》（梵文：Sūtrasamuccaya）和《入菩薩行論》（梵文：Bodhicaryāvatāra）。他主要致力於深入禪定，精進修習。雖然他一心修行，證悟了無量功德，但其他人並不瞭解，只看到他外在的行為，認為他除了吃（梵文：bhukta）、睡（梵文：supta）、走（梵文：kucciva）之外什麼也不做，因此稱他為布蘇庫巴（梵文：Bhusuku-pa，遊蕩者）。他們商議說：『這個人出家后，對三輪（聞思修）的任何一項都不做，不應該待在僧團里，應該加以考察並驅逐。』 每年神變月（藏文：cho phrul）都有誦經的傳統，他們請求導師誦經，導師多次回答說：『我什麼也不會。』但經不住再三請求，最終答應了。在寺院外圍的空地上，陳設了各種各樣的供品，聚集了很多人。導師被請到中央，坐在一張高高的獅子座上。他問道：『是誦讀以前聖賢說過的話呢，還是誦讀以前沒說過的話？』大家都感到驚奇，請求他誦讀沒說過的話。於是，他開始宣講這部論著，從『何時有事與非事』開始，直接證悟了四諦的法性。聖者文殊菩薩也顯現在他面前的虛空中，被眾人所見，大家都非常信服，稱這位聖人為『智慧無盡者』。 之後，他宣講了迴向品，然後與眷屬一同升入虛空，身體隱沒不見，但聲音依然清晰可聞，完整地宣講了經文。之後，他前往南方，靠近一個名為索瓦納塔（梵文：Sovana-tha）的聖地。那裡住著大約五百名外道遊行者，他們因為連續七天的大風而斷了生計，便說：『如果他能解決我們的生計問題，我們就接受他的教導。』導師用禪定加持了滿滿一缽的糙米飯，使之變得很多，讓所有人都飽足安樂，從而...

【English Translation】 The supreme guide of Napo (a place name), arising from the divine incarnation of the Victorious One (Buddha), was named Śāntideva (Peaceful God). He thoroughly mastered the three baskets (Tripitaka), and through hearing, contemplation, and meditation, he compiled the most essential teachings into works such as the Śikṣāsamuccaya (Compendium of Trainings), the Sūtrasamuccaya (Compendium of Sutras), and the Bodhicaryāvatāra (A Guide to the Bodhisattva's Way of Life). He primarily devoted himself to profound samadhi (meditative absorption), diligently practicing meditation. Although he single-mindedly practiced and possessed immeasurable qualities of realization, others did not understand this, judging him only by his external behavior, seeing that he did nothing but eat (bhukta), sleep (supta), and walk (kucciva). Therefore, they proclaimed him Bhusuku-pa (Wanderer). They deliberated, saying, 'This person, having become ordained, does not engage in any of the three wheels (hearing, contemplation, and meditation), and it is not appropriate for him to remain in the Sangha (community of monks). He should be investigated and expelled.' Every year during the month of miracles (cho phrul), there was a tradition of reciting scriptures. They requested the teacher to recite, but the teacher repeatedly replied, 'I know nothing.' However, after repeated requests, he finally agreed. Outside the monastery, in a spacious area, various offerings were arranged, and a large crowd gathered. The teacher was invited to the center and seated on a high lion throne. He asked, 'Shall I recite something that was said by former sages, or shall I recite something that has not been said before?' Everyone was amazed and requested him to recite something that had not been said before. Thereupon, he began to expound this treatise, starting with 'When there are things and non-things,' directly realizing the nature of the Four Noble Truths. The noble Mañjuśrī (Gentle Glory) also appeared in the sky before him, seen by many people, and everyone became very devoted, calling this holy person 'Inexhaustible Wisdom.' Afterward, he recited the dedication chapter, and then, together with his retinue, ascended into the sky, his body becoming invisible, but his voice remained clearly audible, completely expounding the text. Then, he went to the south, near a sacred site called Sovana-tha. There, about five hundred non-Buddhist wanderers lived, who, having lost their livelihood due to a great storm that lasted for seven days, said, 'If he can provide for our livelihood, we will accept his teachings.' The teacher blessed a bowl full of coarse rice with samadhi, making it abundant, so that everyone was satisfied and happy, and thus...

---

་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བཙུད་པར་༧གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཤུལ་དུ་ ན་ལེནྡྲར་པཎྜི་ཏ་རྣམས་ཀྱིས་གཞུང་ཡི་གེར་བཀོད་པ་ན་ཁ་ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལེའུ་དགུའི་བདག་ ཉིད་ཤློ་ཀ་བདུན་བརྒྱ་ཡོད་པར་བཟུང་ལ། ཡུལ་དབུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལེའུར་བཅུའི་བདག་ ཉིད་ཤློ་ཀ་སྟོང་ཡོད་པར་བཟུང་བ་མ་མཐུན་པ་དང་། བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་། མདོ་རྣམས་ཀུན་ལས་བཏུས་པའང་བལྟ་ཞེས་གསུངས་པའི་བསྟན་འཆོས་གཉིས་པོའང་མ་ རྙེད་པར། གཟུངས་ཐོབ་པའི་པཎྜི་ཏ་གཉིས་ཀྱིས་ཕྱིན་ནས་ཞུས་པས། གཞུང་གི་ཚད་ཡུལ་ དབུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། བསྟན་འཆོས་གཉིས་པོའང་ཁོ་བའི་སྤོང་ཁང་ ན་ཡོད་པས་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་རྗེས་སུ་བསྟན་ཞིང་། དེ་དག་གི་ལུང་ཡང་གནང་བས་བསྟན་པ་ ལ་ཕན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཛད་དེ། གཞན་ཡང་། འཇམ་དབྱངས་སྤྲུལ་བ་ཞི་བའི་ལྷས། །ཞེས་ཛེ་ ཏཱ་རིས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་གསུངས་པ་དང་། འཕགས་པ་ཞི་བའི་ ལྷ་ཉིད་ཀྱིས། །ཞེས་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཏུ་གསུངས་པ་དང་། རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་བདག་ཉིད་ཆེ། །སྐྱེས་བུ་མང་པོ་བྱོན་མོད་ཀྱི། །ཞི་བ་ལྷ་ཡི་མཛད་པ་འདྲ། ། ཉམས་དང་དགོངས་པ་ཅན་མི་རྙེད། །ཅེས་བི་བྷཱུ་ཏི་ཙནྡྲས་མཛད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཅན་ 2-49 དུ་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པའོ། ། ༈ དེས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས། (གཉིས་པ་)དེས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ། དོན་དང་མཐུན་པའི་མཚན་གྱི་དོན། དོན་ ཆེན་སྒྲུབ་པ་སྤྱིའི་ཕྱག དོན་མཆོག་ལྡན་པའི་བསྟན་འཆོས་དངོས། དོན་དེ་ལེགས་པར་བསྒྱུར་ བའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ དོན་དང་མཐུན་པའི་མཚན་གྱི་དོན། དང་པོ། དོན་དང་མཐུན་པའི་མཚན་གྱི་དོན་ལ་བཞི། (དང་པོ་)བསྒྱུར་བ་ནི་ལེགས་པར་སྦྱར་བའི་སྐད་ཡིན་ཡང་འདྲ་བ་ལ་བཏགས་ནས་རྒྱ་གར་ གྱི་སྐད་དུ་གཞུང་གི་མཚན་བོ་དྷི་སཏྭ་ཙཪྻ་ཨ་ཝ་ཏཱ་ར་ཞེས་པ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ན་བོ་དྷི་བྱང་ ཆུབ་སཏྭ་སེམས་དཔའ་ཙཪྻ་སྤྱོད་པ་ལ་ཨ་ཝ་ཏཱ་ར་འཇུག་པ་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)བཤད་པ་ནི་སྤངས་རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་ཆེད་དུ་དེའི་ ཐབས་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའམ་ལམ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉམས་སུ་བླང་ བའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་སྟོན་པའོ། ། (གསུམ་པ་)འདོགས་ཚུལ་ནི་དཔེ་དང་གཞུང་ཚད་དང་ཞུ་བ་པོ་དང་ཡུལ་དང་དུས་དང་ བརྗོད་བྱ་ལས་བཏགས་པ་ལ་སོགས་པ་མང་དུ་ཡོད་པ་ལས། འདིར་ནི་བརྗོད་བྱ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་ཚུལ་སྟོན་པས་ན་རྗོད་བྱེད་ལའང་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། (ཕྱོགས་གླང་གིས་)བསྒྲུབ་ བྱའི་དོན་དེ་དང་ལྡན་པས། །གཞུང་ལམ་དག་ལ་དེའི་སྒྲ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)དགོས་པ་ལ་སྤྱིར་མིང་བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོས་པ་ནི། གང་ལ་བརྡ་ སྦྱར་

【現代漢語翻譯】 進入佛法。此後，在納蘭陀，班智達們將經文記錄成文字時，克什米爾人認為有九品，七百頌；中部地區的人認為有十品，一千頌，兩者不一致。此外，他們也沒有找到寂天論師所說的《學處彙集》和《經集論》這兩部論著。後來，兩位獲得陀羅尼的班智達前去詢問，得知經文的量以中部地區的人所收集的為準，並且這兩部論著在他的禪房裡，可以去看一下。他還允許他們引用這些論著，從而對佛法做出了巨大的貢獻。此外，寂天被杰達日稱為是文殊菩薩的化身，智慧生稱讚寂天為聖者，比布底旃陀羅稱讚寂天的功德圓滿，說：『文殊化身寂天尊，眾多智者雖涌現，無人能及寂天賢，修持證悟無倫比。』他具有無數的功德。 接下來是寂天所著的論著。 （第二部分）寂天所著的論著包括：名稱的含義與內容相符、為成就大事而作的共同禮讚、具有殊勝意義的論著正文、以及如何正確翻譯此論著。 名稱的含義與內容相符。 第一，名稱的含義與內容相符，分為四點： （第一點）翻譯是指將梵語的詞彙按照相似性進行轉換，因此，這部論著在印度的梵語名稱為Bodhisattvacaryāvatāra，翻譯成藏語就是菩提（Byang chub，覺悟）薩埵（Sems dpa'，有情）行（Spyod pa，行為）入（'Jug pa，進入）。 （第二點）解釋是指爲了獲得圓滿的覺悟，展現了菩薩們的行為或道路，即修持六度波羅蜜多的方式。 （第三點）命名的方式有很多種，例如根據例子、經文的量、校對者、地點、時間和所表達的內容等。這裡，因為論述的是進入菩提行的方式，所以表達者也這樣稱呼它。正如（陳那）所說：『因其具備所證之義，故經道亦以此名之。』 （第四點）通常，所有命名的目的都是爲了便於理解。

【English Translation】 He was initiated into the teachings of the Buddha. Subsequently, when the Panditas at Nalanda were writing down the scriptures, the Kashmiris held that there were nine chapters with seven hundred shlokas, while those in the central region held that there were ten chapters with a thousand shlokas, which was inconsistent. Furthermore, they could not find the two treatises mentioned by Shantideva, the 'Shiksha Samuccaya' (Compendium of Trainings) and the 'Sutra Samuccaya' (Compendium of Sutras). Later, two Panditas who had attained Dharani went to inquire and learned that the extent of the scriptures was as compiled by those in the central region, and that the two treatises were in his meditation room and could be consulted. He also granted them permission to quote these treatises, thereby making a great contribution to the Dharma. Moreover, Jetaari called Shantideva an emanation of Manjushri, Jnana Shribhadra praised Shantideva as a noble being, and Bibhutichandra praised Shantideva's deeds as perfect, saying, 'Shantideva, the emanation of Manjushri, although many wise men have emerged, none can match Shantideva, whose practice and realization are unparalleled.' He possessed countless virtues. Next are the treatises written by Shantideva. (Part Two) The treatises written by Shantideva include: the meaning of the name corresponding to the content, the common salutation made to accomplish great deeds, the actual treatise possessing excellent meaning, and how to correctly translate this treatise. The meaning of the name corresponds to the content. First, the meaning of the name corresponds to the content, which is divided into four points: (First point) Translation refers to converting Sanskrit words according to similarity. Therefore, the name of this treatise in Indian Sanskrit is Bodhisattvacaryāvatāra, which translated into Tibetan is Bodhi (Byang chub, enlightenment) Sattva (Sems dpa', sentient being) Carya (Spyod pa, conduct) Avatara ('Jug pa, entering). (Second point) The explanation refers to showing the way in which the conduct or path of the great Bodhisattvas, namely the practice of the six paramitas, is entered into in order to attain perfect enlightenment. (Third point) There are many ways of naming, such as according to examples, the extent of the scriptures, the collator, the place, the time, and the content expressed. Here, because it discusses the way of entering into the conduct of Bodhi, the expression is also called that. As (Dignāga) said: 'Because it possesses the meaning to be proven, the scriptures are also named after it.' (Fourth point) Generally, the purpose of all naming is to facilitate understanding.

---

བ་དེའི་དོན་བདེ་བླག་ཏུ་གོ་བ་སྟེ། མདོ་(ལང་གཤེགས་)ལས། མིང་དུ་གདགས་པར་མ་ མཛད་ན། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྨོངས་པར་འགྱུར། །དེ་བས་རྨོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། ། མགོན་པོས་མིང་དུ་གདགས་པར་མཛད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཁྱད་པར་བརྗོད་བྱ་དང་མཐུན་ པར་བཏགས་པས་ནི་བསྟན་འཆོས་ཀྱི་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཙམ་གོ་བ་ཡིན་ལ་ཀླད་དུ་སྨོས་པ་དང་རྒྱ་ སྐད་བོད་སྐད་གཉིས་ཀས་སྨོས་པ་ནི་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ལེགས་སྦྱར་ལ་བག་ཆགས་ 2-50 འཇོག་པ་དང་སྒྱུར་པ་པོའི་བཀའ་དྲིན་དྲན་པ་དང་ཕལ་ཆེར་འབྱུང་ཁུངས་བཟང་བར་ཤེས་པ་ ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུའོ། ། ༈ དོན་ཆེན་སྒྲུབ་པ་སྤྱིའི་ཕྱག (གཉིས་པ་)སྤྱིའི་ཕྱག་ནི། གང་ཟག་དམ་པ་རྣམས་བྱ་བ་དམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྔོན་དུ་དེ་ མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་དམ་པ་ལ་འདུད་པ་ཡིན་ལ། འདིར་ཡང་བསྟན་འཆོས་ རྩོམ་པ་དང་སྒྱུར་བ་པོ་དང་ཡི་གེ་པ་དང་འཆད་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་གཞུང་ལུགས་ལ་འཇུག་ པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་དང་དེའི་སྔོན་དུ་དགོས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་དག་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡུལ་བླ་ན་མེད་པ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༵། ། ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་། (སྐྱབས་གསུམ་བདུན་ཅུ་པར་)མ་རིག་གཉིད་ལས་སངས་ཕྱིར་དང་། ། ཤེས་བྱ་ལ་ཡང་བློ་རྒྱས་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་པདྨ་ལྟར་སངས་རྒྱས། །དེ་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཞེས་ བྱ་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་མ་ལུས་པར་སྤངས་ཤིང་ཤེས་ བྱ་ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙེད་པའི་དོན་མཐའ་དག་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ དང་། (རྒྱན་ལས་)འདོད་ལ་མ་ཆགས་(སྦྱིན་པ་དང་)ལས་གསུམ་རྣམ་པར་དག(ཚུལ་ཁྲིམས་དང་)། ཁྲོ་ བ་ཟིལ་གནོན་(བཟོད་པ་དང་)ཡོན་ཏན་མཆོག་ལྷུར་ལེན(བརྩོན་འགྲུས་དང་)། །ཆོས་ལ་མི་གཡོ་ (བསམ་གཏན་དང་)དེ་ཉིད་ཟབ་མོ་མཐོང་(ཤེས་རབ་ཀྱིས་)། །བྱང་ཆུབ་(ཆེན་པོ་ལ་)དགའ་ལྡན་(ནི་)བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་ལ་ སྙིང་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གུས་ པའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་བཟུང་དུ་གསོལ་ ལོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་དང་། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བས་རིམ་པ་ ལྟར་འདུལ་བ་དང་མདོ་སྡེ་དང་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་རྣམས་སུ་མཚོན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ 2-51 མོད། སྔོན་དེ་ལྟར་བཀས་བཅད་པ་སྲིད་ཀྱང་། ད་ལྟ་ངེས་པ་མེད་དེ་སྒྱུར་བ་པོ་རང་དད་པའི་ ལྷ་དང་། རྒྱུད་དང་སྒྲུབ་ཐབས་ཕལ་ཆེར་བར་བརྗོད་བྱ་དང་མཐུན་པར་ཕྱག་འཚལ་བའི་ཕྱིར་ རོ། ། ༈ དོན་མཆོག་ལྡན་པའི

【現代漢語翻譯】 爲了容易理解它的意義，如《楞伽經》所說：『如果不施設名稱，整個世界都會陷入迷惑。因此，爲了消除迷惑，怙主施設了名稱。』就像這樣。特別是，因為所表達的內容相符而命名，只能理解教典的一般特徵。但在開頭提到，並且用藏漢兩種語言來表達，是爲了容易理解、在梵文上留下印象、記住譯者的恩德，以及知道它大致來源於好的出處等等。 總的來說，是爲了成就偉大的意義而作的禮敬。 （第二，）總的禮敬是：高尚的人們在開始做高尚的事情之前，爲了使之圓滿完成，會對神聖的對象表示敬意。在這裡，著書、翻譯、書寫和講授佛法的人們，在開始學習經論之前，爲了成就那些特殊的必要之事，會對至高無上的對象——一切佛和菩薩——頂禮。也就是說，如（《七十皈依頌》）所說：『爲了從無明的睡眠中醒來，也爲了智慧在所知境上增長，佛陀如蓮花般綻放，因此被稱為佛陀。』就像這樣，完全斷除了包括習氣在內的兩種障礙，並且如實地現證了所有應知的事物，這就是圓滿的佛陀。並且，如（《現觀莊嚴論》）所說：『不貪著慾望（佈施），三業清凈（持戒），克服憤怒（忍辱），熱衷於殊勝的功德（精進），對法不動搖（禪定），以（智慧）證悟甚深之真如，喜愛（偉大的）菩提，被稱為菩薩。』就像這樣，爲了菩提而修持六度，具有勇猛精神的一切大菩薩，以身語意三門恭敬地頂禮，並皈依，祈請在一切時中攝受。這就是它的意義。有些人說，向一切智者、佛陀和菩薩，以及文殊童子頂禮，分別代表了律藏、經藏和論藏。雖然以前可能有這樣的規定，但現在不一定了，因為譯者大多會根據自己信仰的神祇、續部和儀軌，以及所要表達的內容來頂禮。

【English Translation】 To easily understand its meaning, as stated in the Laṅkāvatāra Sūtra: 'If names were not assigned, the entire world would fall into confusion. Therefore, to dispel confusion, the Protector assigned names.' It is like that. In particular, naming something in accordance with what is being expressed only allows one to understand the general characteristics of the teachings. However, mentioning it at the beginning, and expressing it in both Chinese and Tibetan, is for the sake of easy understanding, leaving an impression of Sanskrit, remembering the kindness of the translators, and knowing that it generally comes from a good source, and so on. In general, it is a prostration made to accomplish great meaning. (Second,) The general prostration is: Noble individuals, before engaging in noble activities, pay homage to sacred objects in order to bring them to completion. Here, too, those who compose, translate, write, and teach the scriptures, before engaging in the study of the scriptures, in order to accomplish those special necessities, prostrate to the supreme objects—all Buddhas and Bodhisattvas. That is to say, as stated in (the Seventy Verses on Refuge): 'To awaken from the sleep of ignorance, and also for wisdom to increase in the objects of knowledge, the Buddha blossoms like a lotus, therefore he is called Buddha.' Just like that, having completely abandoned the two obscurations, including their imprints, and directly realizing all that is to be known as it is and as much as there is to know, this is the complete Buddha. And, as stated in (the Ornament for Clear Realization): 'Not attached to desires (generosity), pure in the three actions (ethics), overcoming anger (patience), devoted to supreme qualities (diligence), unwavering in the Dharma (meditation), seeing the profound suchness (with wisdom), delighting in (great) enlightenment, is a Bodhisattva.' Just like that, for the sake of enlightenment, practicing the six perfections, all great heroes endowed with courageous spirit, respectfully prostrate with body, speech, and mind, and take refuge, praying to be cared for at all times. That is its meaning. Some say that prostrating to the Omniscient One, the Buddhas and Bodhisattvas, and Mañjuśrīkumārabhūta, represents the Vinaya, Sutra, and Abhidharma Pitakas respectively. Although there may have been such a rule in the past, it is not certain now, because translators mostly prostrate according to their own deities of faith, tantras, and sadhanas, and in accordance with what is to be expressed.

---

་བསྟན་འཆོས་དངོས། (གསུམ་པ་)བསྟན་འཆོས་དངོས་ལ། ཐོག་མར་རྩོམ་པ་ལ་འཇུག་ཚུལ། འཇུག་བྱ་བསྟན་ འཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན། ཞུགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱ་བའོ། ། ༈ ཐོག་མར་རྩོམ་པ་ལ་འཇུག་ཚུལ། དང་པོ་ལ། མཆོད་པར་བརྗོད་པ། བརྩམ་པར་དམ་བཅའ་བ། བརྩམས་པའི་དགོས་པའོ། ། (དང་པོ་)མཆོད་བརྗོད་ལ་དགོས་པ་གང་གི་དོན་དུ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཐོས་ པས་དང་བའི་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་ལམ་དང་གཞུང་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡུལ་དམ་པ་ལ་ཕྱག་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་ འབྲས་བུ་འཐོབ་པ་སྟེ། (སངས་རྒྱས་མང་བྱེད་ཀྱི་)མདོ་ལས། གང་ཞིག་རྒྱལ་བ་རྣམ་འདྲེན་ལ། །བྱ་ བ་ཆུང་ངུའང་བྱེད་གྱུར་པ། །དེས་ནི་མཐོ་རིས་སྣ་ཚོགས་དག །བགྲོད་ནས་(ཨ་མྲྀ་ཏ་བདུད་རྩི་འམ་) འཆི་མེད་གོ་འཕང་འཐོབ། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །གང་ཟག་གང་གིས་ཞེ་ན། རྩོམ་པ་པོ་རྗེས་ འཇུག་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཡུལ་གང་ལ་ཞེ་ན། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་མ་ལུས་ པ་སྤངས་ཤིང་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པའི་ངང་དུ་གཤེགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ དཀོན་མཆོག་ཡིན་ལ། དེའང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་སོ་སོ་ རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པས་རང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གྲུབ་ཅིང་། དེ་ ཉིད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པར་མཁྱེན་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ལམ་སྟོན་ཅིང་སྡུག་ བསྔལ་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་ནུས་པ་གཞན་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་བའང་གྲུབ་པས་ དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་ གྱིས་གྲུབ། །གཞན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྟོགས་མིན་པ། །མཁྱེན་དང་བརྩེ་དང་ནུས་པར་ལྡན། །དོན་ 2-52 གཉིས་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའང་མངའ་བ་ནི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གང་ཞིག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འགོག་པའི་བདེན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ ཁྱབ་ཅིང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞི་བ་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ ལ་གང་གིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དྲི་མས་དག་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་ བ་གསལ་བ་ཅན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་མཐར་ཐུག་པ་དང་ཡང་ལྡན་ པ་སྟེ། བསམ་མེད་གཉིས་མེད་རྟོག་མེད་པ། །དག་གསལ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཀྱིས། ། གང་ཞིག་གང་གིས་ཆགས་བྲལ་བ། །བདེན་གཉིས་མཚན་ཉིད་ཅན་དེ་ཆོས། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་ལས་འཁྲུངས་པའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་ དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ཡིན་ལ། དེའང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་ མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང

【現代漢語翻譯】 正文：論著。 (三)論著正文包括：首先，如何著手寫作；其次，所寫論著的性質；最後，完成寫作的任務。 首先，如何著手寫作： 第一，禮讚；第二，立誓寫作；第三，寫作的必要性。 (第一)禮讚的必要性是什麼呢？因為聽聞佛陀的功德，會生起歡喜的信心，從而進入正道和經論。僅僅是對神聖的對境頂禮，也能獲得增上生和決定勝的果報。《（能生佛陀）經》中說：『無論誰對引導者佛陀，做出多麼微小的行為，他都將經歷各種天界，並獲得（阿姆利塔，梵文天城體：अमृत，梵文羅馬擬音：amṛta，漢語字面意思：不死）不死的果位。』就像這樣。那麼，是誰來做這件事呢？是作者和後來的學習者們。對境是什麼呢？是已經斷除了輪迴中所有痛苦，證悟了無漏大樂的佛陀。佛陀的法身是無為、任運自成的，通過各自的自證智慧現量證悟，從而成就了自利圓滿。並且，佛陀了知一切眾生皆具此（法身），以大悲心引導眾生，能夠斷除痛苦和煩惱，從而也成就了利他圓滿。因此，佛陀具有自利利他二利圓滿的功德。《寶性論》中說：『無為且任運自成，非由他緣所證悟，具足智慧、慈悲和力量，是具足二利的佛陀。』就像這樣。其中，法身是具足一切殊勝的空性，並且現量證悟了空性，這就是法寶。此外，對於那些遠離貪慾的滅諦，是不可思議的，並且是業、煩惱和分別唸的究竟寂滅。對於那些以遠離貪慾的道諦，清凈無垢，具有明亮的智慧之光，是完全對治一切煩惱的究竟對治品。如是說：『無思、無二、無分別，清凈、明亮、對治品，誰以何者離貪慾，二諦體性即是法。』就像這樣。從佛陀的心中誕生的佛子大菩薩們，就是僧寶。他們如實地證悟了法界，具有如所有智和...

【English Translation】 The actual treatise. (3) The actual treatise includes: First, how to begin writing; second, the nature of the treatise to be written; and finally, the task of completing the writing. First, how to begin writing: First, salutation; second, vowing to write; third, the necessity of writing. (First) What is the necessity of salutation? Because hearing the virtues of the Buddha generates joyful faith, thereby entering the path and the scriptures. Merely prostrating to a sacred object also obtains the fruits of higher rebirth and definite goodness. The '(Buddha-multiplying) Sutra' says: 'Whoever performs even a small act for the guide, the Victorious One, will traverse various heavens and attain the (Amrita, Devanagari: अमृत, Romanization: amṛta, literal meaning: immortality) state of immortality.' Like that. So, who does this? The author and subsequent learners. What is the object? It is the Buddha, who has abandoned all the sufferings of samsara and realized the great bliss free from defilements. The Dharmakaya of the Buddha is unconditioned and spontaneously accomplished, realized directly through the self-aware wisdom of each individual, thereby accomplishing the perfection of self-benefit. Moreover, knowing that all sentient beings possess this (Dharmakaya), with great compassion, the Buddha guides beings and is able to abandon suffering and afflictions, thereby also accomplishing the perfection of benefiting others. Therefore, the Buddha possesses the qualities of perfect self-benefit and benefit for others. The 'Uttaratantra' says: 'Unconditioned and spontaneously accomplished, not realized by the conditions of others, possessing wisdom, compassion, and power, is the Buddha who possesses two benefits.' Like that. Among them, the Dharmakaya is the emptiness that possesses all the supreme aspects, and directly realizes emptiness, which is the Dharma Jewel. Furthermore, for those who are free from attachment, the truth of cessation is inconceivable, and it is the ultimate pacification of karma, afflictions, and conceptualizations. For those who are free from attachment, the truth of the path is pure and stainless, possessing the clear light of wisdom, and is the ultimate antidote to all afflictions. Thus it is said: 'Without thought, without duality, without conceptualization, pure, clear, the aspect of antidote, who by what is free from attachment, the two truths are the characteristic of the Dharma.' Like that. The great Bodhisattvas, the sons born from the heart of the Buddha, are the Sangha Jewel. They realize the Dharmadhatu as it is, possessing the wisdom of knowing all things as they are and...

---

་། དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་གཟིགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་ མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་དང་ལྡན་པས་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཡོན་ཏན་ དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཇི་སྙེད་ནང་གི་ནི། །ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་དག་པས་ན། །བློ་ལྡན་ཕྱིར་ མི་ལྡོག་པའི་ཚོགས། །བླ་མེད་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་དང་བཅས་པའི་ དཀོན་མཆོག་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱབས་གནས་མཆོག་ཏུ་ གྱུར་པ། འབྱུང་བ་དཀོན་ཕྱིར་དྲི་མེད་ཕྱིར། །མཐུ་ལྡན་ཕྱིར་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི། །རྒྱན་གྱུར་ ཕྱིར་དང་མཆོག་ཉིད་ཕྱིར། །འགྱུར་བ་མེད་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟ་བུ་ད༵ང་། དེར་མ་ཟད་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ཞིང་ཕན་འདོགས་པ་ལ་སོགས་པས་ཕྱག་བྱ་བའི་འོས་སུ་གྱུར་ པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་དང་སྐུ་གཟུགས་དང་མཆོད་ རྟེན་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ལའང་ཞེས་པའོ། །ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ལུས་གུས་པས་འབུལ་ཞིང་ 2-53 འདུད་པ་དང་། ངག་གུས་པས་བསྟོད་པའི་ཚིག་བརྗོད་པ་དང་། ཡིད་གུས་པས་ཡོན་ཏན་རྗེས་ སུ་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་ཞབས་ལ་གུས་པས་བཏུད་དེ༵་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)དམ་བཅའ་ལའང་དགོས་པ་གང་གི་དོན་དུ་སྙམ་ན། བརྩམ་པར་དམ་བཅའི་ ངག་སྔོན་དུ་སྨོས་པས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་དམ་བཅས་པའི་ཁུར་མི་འདོར་བའི་ཕྱིར་རྩོམ་ པ་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་པ་སྟེ། བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་བར། གཞན་དོན་བརྩེ་བ་ཅན་རྣམས་ སྲོག་ཕྱིར་ཡང་། །རང་གི་ནུས་པ་ལྷོད་པར་མི་བྱེད་དེ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཁུར་ལྕི་ཁུར་བ་དག ། ཉམ་ངའི་གནས་སུ་ནམ་ཡང་འདོར་མི་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཞིག་ སྙམ་ན། བདེ་བར་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ བསྐྱེད་སྔོན་དུ་སོང་བའི་སྡོམ་པ་མི་དགེ་བ་སྤོང་བ་དང་དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་དང་སེམས་ཅན་དོན་ བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་སུ་བླང་བའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་ནི༵་ཞེས་པའོ། །ཅི་སྟེ་རང་དགར་ བརྗོད་དམ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་གི་དབང་བྱས་ཞེས་ པ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལུང་རྣམ་དག་ལས་འབྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོ་ན་ལུང་ཉིད་ཀྱིས་ཆོག་མོད་སྙམ་ན། མདོ་སྡེ་སྣ་ཚོགས་ལས་ཚིག་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བཤད་ པ་རྣམས་བློ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཞན་པ་དག་གིས་གཟུང་བར་མི་ནུས་པས། དོན་ཚང་ལ་མ་ ནོར་བར་མདོར་བསྡུས་ནས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ༵་གཞུང་ཉུང་ངུས་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་བདེ་བླག་ཏུ་ རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (དང་པོ་)གཞན་དོན་འགྲུབ་པར་དཀའ་ཚུལ་ནི། སྔོན་ཆད་ལུང་རྣམ་དག་རྣམས་ལས་མ་ བྱུང་བའི་དོན་ལྷག་པོ་འགའ་ཡང་གཞུང་འདིར་བརྗོད་པར་བྱར་མེ༵ད་ཅིང་། དེར་མ་ཟད་ཚིག་

【現代漢語翻譯】 因此，憑藉著具備遍觀一切眾生的智慧和知曉一切事物的智慧這二者，大乘聖者便具備了不退轉的功德。正如經文所說：『以智慧觀照一切，具慧者不退轉之眾，具足無上之功德。』 連同這（不退轉的功德）在一起的三寶，乃是所有有情眾生最殊勝的皈依之處。正如經文所說：『因其難得故，因其無垢故，因其具力故，以及作為世間之莊嚴，因其至高無上，因其不變異，故為珍寶。』不僅如此，對於那些具備功德且能利益眾生者，例如聲聞、緣覺、堪布、阿阇黎、佛像和佛塔等，都應恭敬禮拜。 那麼，應如何做呢？以身恭敬地禮拜和頂禮，以語恭敬地讚頌，以意恭敬地憶念功德，通過這些方式來禮拜和恭敬地頂禮。 （第二，）關於立誓，思考是爲了什麼目的呢？因為事先宣說立誓之語，是爲了使那些高尚的人們不放棄所立下的誓言，從而使著作得以完成。正如《八千頌釋》中所說：『慈愛他人者，縱捨生命，亦不放鬆自己的努力。高尚之人，肩負重任，絕不會在困境中放棄。』 那麼，要闡述的內容是什麼呢？就是要闡述那些已發菩提心的佛子——菩薩們，如何進入到持守三律儀的修行中，即捨棄不善、積聚善法和利益眾生之律儀。 如果有人認為可以隨意闡述，那是不對的。正如經文所說：『完全依據佛陀的教法』，因此，要按照大乘清凈的經論中所說的那樣來闡述。如果有人認為僅僅依靠經論就足夠了，那也是不對的。因為在各種經藏中，對意義的闡述非常廣博，那些智慧和精進不足的人難以領會。因此，要將意義完整且無誤地進行概括總結，以便用簡短的文字輕鬆地理解廣大的意義。 （第一，）關於成就他利之艱難：本論中不會闡述任何過去未曾在清凈經論中出現過的額外內容。不僅如此，文字...

【English Translation】 Therefore, by possessing the two wisdoms of seeing all sentient beings and knowing all things, the Mahayana Arya possesses the qualities of non-retrogression. As the scripture says: 'With wisdom, one sees everything, and the assembly of wise ones does not regress, possessing the supreme qualities.' Together with this (quality of non-retrogression), the Three Jewels are the supreme refuge for all living beings. As the scripture says: 'Because they are rare, because they are stainless, because they are powerful, and because they are the ornaments of the world, because they are supreme, and because they are immutable, they are the Jewels.' Moreover, all those who possess qualities and benefit beings, such as Shravakas, Pratyekabuddhas, Khenpos, Acharyas, Buddha images, and stupas, should be revered. Then, how should one do it? By offering respectful prostrations and bows with the body, by uttering words of praise with respectful speech, and by respectfully remembering the qualities with the mind, one should pay homage and respectfully bow. (Second,) Regarding vows, what is the purpose of thinking? Because stating the vow in advance is to ensure that those noble individuals do not abandon the vows they have made, so that the work can be completed. As it says in the commentary on the Eight Thousand Verse Prajnaparamita Sutra: 'Those who are compassionate towards others, even for the sake of their lives, do not slacken their efforts. Noble individuals, bearing heavy burdens, never abandon them in times of distress.' Then, what is to be explained? It is to explain how the sons of the Buddhas, the Bodhisattvas, who have generated the mind of enlightenment, enter into the practice of the three vows: abandoning non-virtue, accumulating virtue, and the discipline of benefiting sentient beings. If someone thinks that they can explain it arbitrarily, that is not right. As the scripture says: 'Completely based on the Buddha's teachings,' therefore, it should be explained as it appears in the pure Mahayana scriptures. If someone thinks that relying on the scriptures alone is sufficient, that is also not right. Because in various sutras, the explanations of the meanings are very extensive, and those who lack wisdom and diligence cannot grasp them. Therefore, the meanings should be summarized completely and accurately, so that the vast meanings can be easily understood with concise words. (First,) Regarding the difficulty of accomplishing the benefit of others: This treatise will not explain any additional content that has not appeared in the pure scriptures in the past. Moreover, the words...

---

རྒྱན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཛེས་པའི་སྙན་ངག་དང་ཡི་གེ་ཡང་ཐད་ཀར་འགོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ སྡེབ་སྦྱོར་གཞན་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མཁས་པའང་བདག་ལ་ཡོད་པ་མིན་ཏེ༵། རྒྱུ་མཚན་ 2-54 དེ་དག་གི་ཕྱིར་གཞན་མང་པོ་དགའ་ནས་འཇུག་པའི་དོན་དུ་བྱའོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་བདག་ ལ་མེ༵ད་ཅེས་ཚིག་དང་དོན་ལ་མཁས་པའི་ང་རྒྱལ་སྤངས་ནས་དུལ་པར་སྟོན་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རང་དོན་གཙོ་བོར་སྟོན་ཚུལ་ནི། གཞན་མང་པོ་མགུ་བར་དགའ་བ་དེ་ལྟ་ན་ ཡང་རང་གི་ཡིད་ལ་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒོམ་ ཞིང་ཉམས་སུ་བླང་བའི་ཕྱིར་ངས་གཞུང་འདི་བརྩ༵མས་ཞེས་ཐུགས་ཡུལ་དུ་བརྩམས་ཟིན་ པའོ། །རང་དོན་དུ་བརྩམ་མི་དགོས་ཏེ་བློ་ཡུལ་དུ་ཤར་བས་ཆོག་མོད་སྙམ་ན་ཚོགས་གཉིས་ ཀྱི་དགེ་བ་བསྒོམ་ཞིང་འདྲིས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་གི་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་དད་ པ་དང་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་དང་བའི་དད་པ་དང་ནུས་པ་ལ་འདོད་པའི་དད་པའི་ཤུ༵གས་རྣམས་ གཞུང་ཡི་གེར་བཀོད་པ་འདི་དག་མཐོང་བའི་དབང་གིས་ཀྱང་རེ་ཞིག་གོང་ནས་གོང་དུ་ འཕེལ་བར་འགྱུར་ལ༵། དེ་བཞིན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་དང་དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་ རབ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་འཕེལ་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པའི་ཆེད་དུའོ། ། (གསུམ་པ་)སྐལ་མཉམ་གཞན་ལའང་ཕན་ཚུལ་ནི། རེ་ཞིག་དང་པོར་རང་དོན་གྲུབ་པར་ མ་ཟད་བདག་དང་རིགས་དང་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་གཞན་དག་གིས་ ཀྱ༵ང་ཅི་སྟེ་གཞུང་འདི་དག་མཐོང་ཞིང་རྟོགས་ནས་དོན་ཉམས་སུ་བླངས་ན་གནས་སྐབས་ དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་འགྱུ༵ར་བས་གདུལ་བྱར་གྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྤྲོ་ བས་འཇུག་པར་རིགས་སོ་ཞེས་པའོ། །འདི་དག་གིས་ནི་དགོས་འབྲེལ་བཞི་ཡང་བསྟན་པས་ དེ་འཆད་པ་ན། དགོས་འབྲེལ་བཀོད་པའི་དགོས་པ། དགོས་འབྲེལ་སོ་སོའི་ངོ་བོ། ཐ་དད་ གྲངས་ངེས་དཔྱད་པ། གཞུང་གིས་ཇི་ལྟར་བསྟན་ཚུལ་ལོ། ། (དང་པོ་)དགོས་པ་ནི། དགོས་འབྲེལ་གྱི་སྐབས་སྔོན་དུ་བྱས་ནས་བསྟན་འཆོས་བརྩམས་ པས་གཞུང་གི་བཀོད་པ་མཛེས་པར་འགྱུར་བ་དང་། མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་རྗེས་སུ་ 2-55 བསྐྱང་བའི་དོན་དང་། ངག་ལས་བསྟན་བཅོས་ལ་དགོས་སོགས་ཆོས་བཞི་ཡོད་པར་རྟོགས་ ཤིང་། དེའང་དབང་པོ་རྟུལ་པོས་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་ལ། རྣོན་པོས་དོན་འགྱུར་ཐེ་ ཚོམ་གྱི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་ནས་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུའོ། ། (གཉིས་པ་)སོ་སོའི་ངོ་བོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)བདེན་ཚིག་ཙམ་ལ་ཡོད་པའི་དགོས་ འབྲེལ་བཞི་ནི། དོན་དང་མཐུན་པའི་ངག་གང་ཡིན་པ་དེས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་བྱ་ དང་། དེ་ལས་དེའི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་དགོས་པ་དང་། རྟོགས་ནས་དགོས་པ་གཞན་ཡང་རིམ་ གྱིས་འགྲུབ་པ་ནི་ཉིང་དགོས་དང་། དེ་དགོས་པ

【現代漢語翻譯】 我並沒有像那些精通各種裝飾華麗的詩歌和文字，以及在其他組合方面超越他人的學者那樣的能力。原因在於，我並沒有爲了讓許多人高興而去做這件事的想法。我放棄了對詞句和意義的精通的傲慢，展現出謙遜。 （第二）主要展示自身利益的方式是：即使讓許多人高興是令人愉悅的，我創作這部論著是爲了讓自己的心與菩提心相結合，並修習和實踐六度波羅蜜。我已經在心中完成了創作。如果有人認為沒有必要爲了自身利益而創作，僅僅在心中浮現就足夠了，那麼爲了修習和熟悉二資糧的善行，我將自己對因果的堅定信仰、對有功德者的敬佩之信，以及對能力的渴望之信的力量，都寫在了這部論著中。僅僅通過看到這些，這些力量也會逐漸增長。同樣，通過精進、正念、禪定和智慧等逐漸增長，是爲了獲得解脫。 （第三）對有緣的其他人的利益是：暫且不說首先成就自身利益，與我在種姓、功德等方面相同的人，如果他們看到並理解這些論著，並實踐其中的意義，那麼他們將獲得暫時和究竟的巨大利益。因此，所有可以被調伏的人都應該高興地參與其中。這些也展示了四種必要關聯，接下來將解釋它們：闡述必要關聯的必要性、每個必要關聯的本質、對差異和數量的確定性的分析，以及論著如何展示它們。 （第一）必要性是：在論著的開頭就闡述必要關聯，這使得論著的結構更加優美，並遵循了古代學者的傳統。通過口頭教導，人們可以理解一部論著包含四個要素：必要性等。即使是遲鈍的人也能以信任的方式理解，而聰明的人則以懷疑的方式理解意義，然後參與其中等等。 （第二）每個要素的本質分為三部分：（第一）僅存在於真實語詞中的四種必要關聯是：與意義相符的任何言語都是所要表達的內容（主題），從中所理解的意義是必要性，理解之後逐漸實現的另一個必要性是究竟必要，而那個必要性...

【English Translation】 I do not possess the skill of a scholar who excels in various ornate poems and writings, and who surpasses others in other compositions. The reason is that I do not have the intention of doing this to please many others. I have abandoned the arrogance of mastering words and meanings, and I show humility. (Second) The way to primarily show one's own benefit is: Even if it is pleasing to please many others, I composed this treatise in order to combine my mind with the Bodhicitta and to practice and cultivate the six Paramitas. I have already completed the composition in my mind. If someone thinks that it is not necessary to compose for one's own benefit, and that it is enough to have it arise in the mind, then in order to cultivate and familiarize oneself with the merits of the two accumulations, I have written in this treatise the power of my own firm faith in cause and effect, the faith of admiration for those with qualities, and the faith of desire for abilities. Merely by seeing these, these powers will gradually increase. Similarly, through the gradual increase of diligence, mindfulness, Samadhi, and wisdom, it is for the sake of attaining liberation. (Third) The way to benefit others who are equally fortunate is: For the time being, not only will one's own benefit be accomplished first, but if others who are equal to me in lineage, qualities, etc., see and understand these treatises and practice their meaning, then they will have great temporary and ultimate benefits. Therefore, all those who can be tamed should joyfully participate. These also show the four necessary connections, and next, they will be explained: the necessity of stating the necessary connections, the essence of each necessary connection, the analysis of the certainty of differences and numbers, and how the treatise shows them. (First) The necessity is: By stating the necessary connections at the beginning of the treatise, the structure of the treatise becomes more beautiful, and it follows the tradition of ancient scholars. Through oral teachings, people can understand that a treatise contains four elements: necessity, etc. Even dull people can understand in a way of trust, while clever people understand in a way of doubt about the meaning, and then participate in it, etc. (Second) The essence of each element is divided into three parts: (First) The four necessary connections that exist only in true words are: Any speech that is in accordance with the meaning is what is to be expressed (the subject), the meaning understood from it is the necessity, the other necessity that is gradually achieved after understanding is the ultimate necessity, and that necessity...

---

་ལས་བྱུང་ཞིང་དགོས་པ་བདེན་ཚིག་ལས་ བྱུང་བ་ནི་འབྲེལ་བའོ། ། (གཉིས་པ་)དགོས་འབྲེལ་ངག་ལ་ཡོད་པའི་དགོས་འབྲེལ་བཞི་ནི། ངག་གིས་བསྟན་པར་ བྱ་བ་བསྟན་འཆོས་ལ་ཡོད་པའི་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་བཞི་ནི་བརྗོད་བྱ་དང་། ངག་ ལས་བསྟན་འཆོས་ལ་ཆོས་བཞི་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་ནི་དགོས་པ་དང་། དེ་ལས་རྟོག་ལྡན་ བསྟན་འཆོས་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་ནི་ཉིང་དགོས་དང་། བསྟན་འཆོས་ལ་འཇུག་པ་དགོས་ སོགས་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་། དེ་ཡང་དགོས་འབྲེལ་གྱི་ངག་ལས་བྱུང་བ་ནི་ འབྲེལ་བའོ། ། (གསུམ་པ་)བསྟན་འཆོས་ལུས་ལ་ཡོད་པའི་དགོས་འབྲེལ་བཞི་ནི། གཞུང་འདིས་བསྟན་ པར་བྱ་བ་ཐེག་ཆེན་གྱི་བསམ་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་བརྗོད་བྱ་དང་། འདི་ལས་དེ་དག་ གི་དོན་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྟོགས་ཤིང་མཁས་པ་ནི་དགོས་པ་དང་། རྟོགས་པ་ལྟར་བླང་དོར་ ཉམས་སུ་བླངས་བས་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་འཕེལ་ནས་མཐར་ཐུག་བྱང་ཆུབ་ཆེན་ པོ་ཐོབ་པ་ནི་ཉིང་དགོས་དང་། དེ་དག་ཀྱང་མཁས་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་མཁས་པའང་བསྟན་ འཆོས་ལས་བྱུང་བ་ནི་འབྲེལ་བའོ། ། 2-56 (གསུམ་པ་)ཐ་དད་བརྟག་པ་ནི། བརྗོད་བྱའི་ཁོངས་སུ་གཞན་གསུམ་ཡང་འདུ་བས་ཐམས་ ཅད་བརྗོད་བྱ་ཙམ་དུ་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་ལ། སྔར་བསྟན་པ་ལྟར་གང་ལས་གང་འབྱུང་བ་རྒྱུ་ འབྲས་ཀྱི་ཆ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ། ། (བཞི་པ་)གྲངས་ལ་དཔྱད་པ་ནི། འགྲེལ་ཆེན་མང་པོར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་ བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་བ་དང་དགོས་པ་དང་དགོས་པའི་དགོས་པ་སྟེ་སྔར་གསུངས་པས་དངོས་ པོ་ལ་གྲུབ་པའི་གྲངས་དང་གོ་རིམས་ངེས་པ་ནི་མེད་ཅིང་དེ་དག་གི་འབྲེལ་བའང་བརྗོད་བྱ་ རྗོད་བྱེད་ཀྱི་འབྲེལ་བར་གསུངས་ལ། དགོས་འབྲེལ་གྱི་ངག་བཞིར་བསྟན་པ་ནི་འགའ་ཞིག་ གི་བློ་ཡུལ་དུ་བསྟན་འཆོས་ལ་འཇུག་པའི་གེགས་བརྗོད་བྱ་ལ་སོགས་པ་བཞི་མེད་དོ་ཞེས་ འཛིན་པའི་ལོག་རྟོག་བཞི་སྐྱེ་སྲིད་པས་དེ་དག་སེལ་བ་ལ་བཀོད་པའོ། ། (བཞི་པ་)གཞུང་གིས་བསྟན་ཚུལ་ནི། བདེ་གཤེགས་སྲས་ཀྱི་སྡོམ་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཞེས་ པས་བརྗོད་བྱ་བསྟན་ཞིང་། རང་གི་ཡིད་ལ་བསྒོམ་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། འདི་དག་མཐོང་ན་ དོན་ཡོད་འགྱུར་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་གནས་སྐབས་ཀྱི་དོན་འགྲུབ་པའི་ཆ་ནས་དགོས་པ་དང་། མཐར་ཐུག་གི་དོན་འགྲུབ་པའི་ཆ་ནས་ཉིང་དགོས་བསྟན་ལ། འབྲེལ་བ་ནི་དེ་དག་གི་ཤུགས་ ལ་བསྟན་པའོ། ། ༈ འཇུག་བྱ་བསྟན་འཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན། (གཉིས་པ་)བསྟན་འཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ། (ནག་པོ་བ་ལ་སོགས་)ཁ་ཅིག་ལེའུ་དང་པོ་གསུམ་ དང་བསྔོ་བས་སྦྱིན་པ་དང་། ལེའུ་བཞི་བ་དང་ལྔ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དྲུག་པ་ལ་སོགས་ པ་བཞིས་(ཕར་ཕྱིན་)ཕྱི་མ་བཞི་བསྟན་པར་བཞེད་ཅིང་། (སྔ་རབས་པ་)འགའ་ཞིག་ནི་དལ་འབྱོར་ ཆུད་མི་གསན་པར་སྙིང་པོ་བ

【現代漢語翻譯】 （從語言）產生，以及必要性從真實語中產生，這就是關係。 （第二）存在於語言中的四種必要關係是：語言所要表達的，存在於論著中的必要性等四法是所詮；從語言中理解論著具有四法是必要性；從理解中，有智慧者因對論著的興趣而進入是究竟必要；進入論著是因為理解到必要性等而產生，而這又從必要關係的語言中產生，這就是關係。 （第三）存在於論著主體中的四種必要關係是：此論著所要表達的是大乘的殊勝發心和行為是所詮；從此論著中如實理解它們的意義和成為智者是必要性；如所理解的那樣，通過取捨修行，使聞思修的功德增長，最終獲得大菩提是究竟必要；而這些也從智者產生，智者也從論著產生，這就是關係。 2-56 （第三）對差異的辨析是：由於所詮中也包含其他三者，因此一切僅在所詮的層面是同一本體。如前所述，什麼從什麼產生，什麼是因果關係，這些都是各不相同的。 （第四）對數量的考察是：在許多大疏中，所要表達的、能表達的、關係、必要性和必要的必要性，如前所述，對於事物來說，數量和順序的確定性是不存在的，它們的關係也被說成是所詮和能詮的關係。而將必要關係顯示為四種，是爲了消除某些人認為進入論著的障礙是所詮等四者不存在的錯誤觀念，爲了消除這四種邪見而設立的。 （第四）論著的顯示方式是：『進入善逝之子的律儀』，以此顯示所詮；『爲了在自心中修習』，從這句到『見到這些，便有意義』之間，從實現暫時利益的角度顯示必要性，從實現究竟利益的角度顯示究竟必要。而關係則是在這些的暗示中顯示。 ༈ 進入論著的自性 （第二）關於論著的自性，（黑派等）一些人認為前三品和迴向是佈施，第四品和第五品是持戒，第六品等四品顯示了（波羅蜜多）后四度。（早期）一些人認為不要白白浪費暇滿人身，要抓住要點。

【English Translation】 （It）arises from language, and the necessity arises from truthful words, this is the relationship. （Second）The four necessary relationships that exist in language are: what is to be expressed by language, the four dharmas such as necessity that exist in the treatise are the subject matter; understanding from language that the treatise has four dharmas is the necessity; from that understanding, the wise enter the treatise with interest is the ultimate necessity; entering the treatise arises from understanding that there are necessities, etc., and that also arises from the language of necessary relationships, this is the relationship. （Third）The four necessary relationships that exist in the body of the treatise are: what this treatise is to express is the excellence of the thought and practice of the Mahayana is the subject matter; from this, truly understanding their meaning and becoming wise is the necessity; as understood, by taking up and abandoning practice, the qualities of learning and realization increase, and ultimately attaining great enlightenment is the ultimate necessity; and these also arise from the wise, and the wise also arise from the treatise, this is the relationship. 2-56 （Third）The analysis of differences is: because the other three are also included in the subject matter, therefore everything is only the same essence in the aspect of the subject matter. As previously shown, what arises from what, and what is the cause-and-effect relationship, these are all different. （Fourth）The examination of numbers is: in many great commentaries, what is to be expressed, what is expressing, the relationship, the necessity, and the necessity of the necessity, as previously said, for things, the certainty of number and order does not exist, and their relationship is also said to be the relationship of the subject matter and the expressing. And showing the necessary relationship as four is to eliminate the misconception of some people who think that the obstacles to entering the treatise are the four, such as the subject matter, do not exist, and it is set up to eliminate these four wrong views. （Fourth）The way the treatise shows is: 'Entering the vows of the Sugata's sons', this shows the subject matter; 'In order to cultivate in one's own mind', from this sentence to 'Seeing these, it will become meaningful', from the perspective of achieving temporary benefits, it shows the necessity, and from the perspective of achieving ultimate benefits, it shows the ultimate necessity. And the relationship is shown in the implication of these. ༈ The nature of entering the treatise （Second）Regarding the nature of the treatise, some （Black School, etc.）think that the first three chapters and the dedication are giving, the fourth and fifth chapters are ethics, and the latter four chapters of the sixth chapter, etc., show the （Paramita）latter four perfections. Some （early）think that do not waste the leisure and opportunity, grasp the essence.

---

ླང་པར་གདམས་པ་ཚིགས་བཅད་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ནས་ ཐབས་ཀྱི་མཆོག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སྤྱོད་ཚུལ་ལེའུ་དང་པོ་དང་། སེམས་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ བསྐྱེད་ཚུལ་ལེའུ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་དང་། སེམས་བསྐྱེད་ནས་བསླབ་པ་མི་ཉམས་པར་ 2-57 སྲུང་ཚུལ་ལེའུ་བཞི་བ་དང་ལྔ་བ་དང་། བསྲུང་བྱ་བསླབ་པའི་རང་བཞིན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ དྲུག་ལས་དང་པོ་གཉིས་སྔར་གྱི་ལེའུ་ལྔ་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པས་ཕྱི་མ་བཞི་ལེའུ་རེ་རེས་ བསྟན་པའོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་མོད། འདིར་ནི། (གཉིས་ཏེ)བསམས་ནས་ཆོས་ལ་འཇུག་ཚུལ་ དང་། ཞུགས་ནས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ བསམས་ནས་ཆོས་ལ་འཇུག་ཚུལ། (དང་པོ་)དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་བསམ་པ་ནི། (ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་) འགྲེལ་ཆེན་ དུ། དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་དུད་འགྲོ་དང་། །ཚེ་རིང་ལྷ་དང་ཀླ་ཀློ་དང་། །ལོག་ལྟ་སངས་རྒྱས་ ཀྱིས་སྟོངས་དང་། །ལྐུགས་པ་འདི་དག་མི་ཁོམ་བརྒྱད། །ཅེས་པ་འདི་རྣམས་སུ་སྐྱེས་ན་ཆོས་ སྒྲུབ་པའི་སྐབས་མེད་པས་མི་ཁོམ་པའི་གནས་ཡིན་ལ། དེ་དག་དང་བྲལ་བའི་དལ་བ་ཕུན་ སུམ་ཚོགས་པ་དང་། མིར་གྱུར་ཡུལ་དབུས་སྐྱེས་པ་དང་། །དབང་པོ་ཚང་ཞིང་གནས་ལ་དད། ། དེ་བཞིན་ལས་མཐའ་མ་ལོག་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རང་འབྱོར་ལྔ་དང་། སངས་རྒྱས་(འཇིག་ རྟེན་དུ་) བྱོན་དང་(དེས་)ཆོས་གསུངས་དང་། །བསྟན་པ་གནས་དང་རྗེས་འཇུག་(གཞན་ཡང་ཡོད་པ་) དང་། །གཞན་(གྱི་)ཕྱིར་(སྦྱིན་བདག་ལ་སོགས་པའང་)བརྩེ་བས་ཕན་འདོགས་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ གཞན་འབྱོར་ལྔ་སྟེ་ཡོན་ཏན་གྱི་འབྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་ ལྟ་བུ་འདི་ནི། (ཡུམ་གྱི་)མདོ་ལས། མིར་གྱུར་པ་ཡང་དཀོན་ན་དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྟ་ ཅི་སྨོས་ཞེས་པ་ལྟར་རྙེད་པར་ཤིན་ཏུ་དཀ༵འ་ཞིང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་དོན་མངོན་པར་མཐོ་བ་ དང་ངེས་པར་ལེགས་པ་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པར་གྱུར་བ་ལ༵། གལ་ཏེ་སྐབས་ འདིར་ནི་རང་དང་གཞན་ལ་འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་ཕན་པའི་རྒྱུ་མཐོ་རིས་དང་ཐར་བ་ཐོབ་བྱེད་ ཀྱི་དགེ་བ་མ་བསམས་ཤིང་མ་བསྒྲུབས་ན༵་ཕྱིས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་འདི་ལྟ་བུ་ཡང་དག་པར་ འབྱོར་ཞིང་རྙེད་པར་ག་ལ་འགྱུ༵ར་ཏེ། མདོ་ལས། འཇིག་རྟེན་ན་ནི་མི་རྙེད་དཀའ། །སངས་ རྒྱས་འབྱུང་བའང་ཤིན་ཏུ་དཀའ། །དེ་བས་དད་དང་རབ་བྱུང་དང་། །སྒྲུབ་པའང་ཤིན་ཏུ་རྙེད་ 2-58 པར་དཀའ། །ཞེས་པ་ལྟར་མཆོག་ཏུ་དཀོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དལ་འབྱོར་གྱི་སྙིང་པོ་ བླང་བའི་ཆེད་དུ་འབྲས་བུའི་མཆོག་སྒྲུབ་པ་ལ་འབད་པར་རིགས་ཏེ། སློབ་མ་ལ་སྤྲིང་བར། གང་ཞིག་ཐོབ་ན་སྐྱེ་བའི་རྒྱ་མཚོ་མཐར་འབྱིན་ཞིང་། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་ས་བོན་དགེ་བའང་ འདེབས་འགྱུར་བ། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་བས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ལྷག་པ་ཡི། །མི་ཉིད་དེ་ནི་སུ་

{ "translations": [ "在兩個偈頌中展示瞭如何引導弟子，第一章是關於在通往菩提心的殊勝道路上的行為方式，第二章和第三章是關於如何生起菩提心，第四章和第五章是關於生起菩提心后如何守護不退失，第六章是關於所守護的學處自性——六度中的前二者，通過前五章的修習而證悟，后四者則各用一章來闡述。也有人這樣說。這裡（分為）兩種：首先是思考後進入佛法的方式，然後是進入后如何修持。", "第一，思考獲得閑暇圓滿人身之難。（《智慧之源》的）《大疏》中說：『地獄、餓鬼、畜生和長壽天、邊地人和邪見者，以及無佛之世和瘖啞者，這八種是沒有空閑之處。』如果投生於這些地方，就沒有修法的機會，因此是無空閑之處。遠離這些，具備閑暇和圓滿，如偈云：『得人身、生於中土，諸根具足且具信心，不造顛倒之罪業。』如是五種自圓滿。『佛陀出世說法，教法住世且有隨行者，為他人慈愛而行饒益。』如是五種他圓滿。具備這些功德圓滿的珍寶人身，如（《般若經》）云：『得人身尚且稀有，何況是閑暇圓滿的人身？』因此極難獲得。成為能夠成辦增上生和決定勝的殊勝所依。如果此時不思不修自他暫時和究竟利益之因——獲得天界和解脫的善業，那麼未來世怎能再次獲得如此圓滿的人身呢？』經中說：『世間人難得，佛出世亦難得，因此信心、出家和修行，皆是極難獲得。』因此，（閑暇人身）極為珍貴。因此，爲了獲取閑暇人身的精華，理應努力修持殊勝的果實。給弟子的信中說：『若得此身能渡生死海，亦能播下無上菩提種，勝過如意寶珠具功德，此人身汝當善護持。』」 ], "english_translations": [ "Having shown the instructions to disciples in two verses, the first chapter is about the way of conduct on the supreme path of Bodhicitta (the mind of enlightenment), the second and third chapters are about how to generate that mind, the fourth and fifth chapters are about how to protect it from degenerating after it has been generated, and the sixth chapter is about the nature of what is to be protected—the first two of the six perfections, which are realized through the practice of the previous five chapters, while the latter four are each explained in a chapter. Some say so. Here (it is divided into) two: first, the way to enter the Dharma after contemplation, and then how to practice after entering.", "First, contemplating the difficulty of obtaining leisure and endowment. In the Great Commentary (of She Rab Jung Ne), it says: 'Hell beings, hungry ghosts, animals, long-lived gods, barbarians, those with wrong views, those without a Buddha, and the mute—these eight are without leisure.' If born in these places, there is no opportunity to practice the Dharma, so they are places without leisure. Being free from these, possessing leisure and endowment, as the verse says: 'Having obtained a human body, being born in the central land, having complete faculties and faith, not committing inverted actions.' These are the five personal endowments. 'The Buddha appeared (in the world) and taught the Dharma, the teachings abide and there are followers, and benefiting others with love.' These are the five other endowments. Possessing this precious human body endowed with complete qualities, as (the Mother Sutra) says: 'Even obtaining a human body is rare, what need is there to mention a human body with leisure and endowment?' Therefore, it is extremely difficult to obtain. Becoming a special basis capable of accomplishing higher rebirth and definite goodness. If at this time one does not think about and cultivate the virtues that cause temporary and ultimate benefit for oneself and others—obtaining heaven and liberation—then how could one obtain such a complete human body again in future lives? The sutra says: 'It is difficult to find in the world, and it is also very difficult for a Buddha to appear. Therefore, faith, renunciation, and practice are also very difficult to obtain.' Therefore, (a human body with leisure and endowment) is extremely precious. Therefore, in order to take the essence of leisure and endowment, one should strive to cultivate the supreme fruit. In a letter to a disciple, it says: 'If one obtains this body, one can cross the ocean of samsara, and also sow the seeds of supreme enlightenment, surpassing the wish-fulfilling jewel in qualities, you should protect this human body well.'" ] }

---

ཞིག་འབྲས་བུ་མེད་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཆོས་ཀྱི་བློ་ཡང་དཀོན་པར་བསམ་པ་ནི། དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་ཉི་མ་ནུབ་པའི་མཚན་ མོ་ཟླ་བའང་མེད་པའི་མུན་ནག་སྐར་མའི་སྣང་བ་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་སྤྲིན་རུམ་ཤིན་ཏུ་འཐུག་ པོས་ཁེབས་པ་ན༵། གློ་བུར་དུ་གློག་འགྱུ་བའི་འོད་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་ཙམ་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་དངོས་ པོ་ཅུང་ཟད་སྟོན་པ་ལྟ༵ར་དོན་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ རྗེའི་འོད་ཟེར་གྱི་མཐུ་ཡིས་བརྒྱ་ལམ་རེས་འགའ་ཞིག་ན༵་འཁོར་བའི་མུན་པར་གནས་པའི་ འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་རང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་ བསོད་ནམས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐང་འགའ་ཙམ་འབྱུ༵ང་བ་སྲིད་ཀྱི་ཕལ་ཆེར་མི་འབྱུང་ཞིང་ བྱུང་ཡང་ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་པས་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་རྙེད་པའི་དུས་སུ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་ པ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ་ཞེས་པ་སྟེ། དབུ་མའི་སྙིང་པོར། དམ་ཆོས་སྒྲོན་མ་དང་བཅས་ ཤིང་། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཞུགས་ནས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཚུལ། (གཉིས་པ་) སྒྲུབ་ཚུལ་ལ། བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་གཟུང་ཚུལ་དང་། སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལོ། ། ༈ བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་གཟུང་ཚུལ། སྤྱི་དོན། དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྤྱི་དོན་ལ། སྐྱེ་ཚུལ། ངོ་བོ། དབྱེ་བ། ཕན་ཡོན་ནོ། །དང་ པོ་ནི། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལས་སྐྱེ་བ་སྟེ། མདོ་ལས། རྒྱལ་དང་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ལ་གང་དད་ཅིང་། །རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ལ་དད་བྱེད་ 2-59 ལ། །བྱང་ཆུབ་བླ་ན་མེད་ལ་དད་གྱུར་ན། །སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་འོ། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱན་ལས། དེ་ཡི་རྩ་བ་སྙིང་རྗེར་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་སེམས་ཅན་ལ་ དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། བསླབ་བཏུས་ལས། སྡུག་བསྔལ་མཐར་ཕྱིན་འདོད་པ་ དང་། །བདེ་བའི་མཐར་ཡང་ཕྱིན་འདོད་པས། །དད་པའི་རྩ་བ་བརྟན་བྱ་སྟེ། །བྱང་ཆུབ་ལ་ ཡང་བློ་བརྟན་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་དད་པ་དང་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བའོ། །དེ་ བས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ གང་སྒྲུབ་ཀྱང་ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དགོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་མ་བསྐྱེད་པར། །སངས་རྒྱས་ནམ་ཡང་མི་འཐོབ་སྟེ། །སྲིད་ན་བདག་ གཞན་དོན་སྒྲུབ་པའི། །ཐབས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ངོ་བོ་ནི། སྤྲོ་བ་ཆེན་པོས་དོན་ཟབ་མོ་དང་ཡུན་རིང་བོའི་དཀའ་སྤྱད་ལ་གོ་ཆ་ བགོས་ཏེ། རྩོམ་པ་ཆེན་པོས་གོ་ཆ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་

【現代漢語翻譯】 正如所說，它會使果實消失。 (二)思維佛法的稀有性：例如，在日落的夜晚，沒有月亮的黑暗中，連星星的光芒也沒有，被非常濃厚的雲層覆蓋時，突然閃電的光芒短暫地照亮，稍微顯示出事物，就像這樣，由於諸佛世尊的慈悲光芒的力量，偶爾在輪迴的黑暗中的世間人，爲了自己和他人而進入神聖的佛法，生起想要這樣做的福德智慧的光芒，這種情況很少發生，即使發生也不會持續很久，所以非常稀有，在獲得的時候應該努力修持偉大人物的行為，正如《中觀心髓》中所說：『伴隨著神聖佛法的明燈』等等。 如何進入后修持的方法。 (二)修持的方法：思維發起菩提心的殊勝，以及實踐波羅蜜多。 殊勝菩提心的生起方法。總義。 首先分為兩部分：(一)總義，包括生起的方式、體性、分類和利益。(一)生起的方式：從對三寶的信仰和追求偉大的菩提心而生起，如經中所說：『無論誰信仰佛陀和佛陀的教法，並信仰菩薩們的行為，如果信仰無上的菩提，那麼偉大人物的心就會生起。』正如《寶鬘論》中所說：『它的根源被認為是慈悲。』正如《學集論》中所說：『想要徹底擺脫痛苦，也想要徹底獲得快樂，應該堅定信仰的根基，也要堅定對菩提的決心。』因此，也從信仰和願望等產生。因此，進入大乘道的人們，無論修持暫時和究竟的利益，首先必須發起菩提心，正如《入菩薩行論》中所說：『沒有生起菩提心，永遠無法成佛，在輪迴中沒有其他方法可以實現自他利益。』 (二)體性：以極大的喜悅披上深刻意義和長期苦行的盔甲，以偉大的努力像穿戴盔甲一樣進行結合。

【English Translation】 As it is said, it makes the fruit disappear. (2) Thinking about the rarity of Dharma: For example, in the night when the sun has set, in the darkness without the moon, without even the light of the stars, covered by very thick clouds, suddenly the light of lightning flashes briefly, showing things slightly, just like that, due to the power of the rays of compassion of the Buddhas, the Bhagavat, occasionally in the darkness of samsara, worldly people, for the sake of themselves and others, enter the sacred Dharma, the light of meritorious wisdom arises with the thought of doing so, this rarely happens, and even if it does, it does not last long, so it is very rare, and when it is obtained, one should strive to practice the conduct of great beings, as it is said in the Essence of Madhyamaka: 'Accompanied by the lamp of the sacred Dharma,' etc. How to practice after entering. (2) The method of practice: Thinking about generating the supreme Bodhicitta, and practicing the Pāramitās. How to generate the supreme Bodhicitta. General meaning. First, it is divided into two parts: (1) General meaning, including the way it arises, its essence, its divisions, and its benefits. (1) The way it arises: It arises from faith in the Three Jewels and pursuing great Bodhicitta, as it is said in the Sutra: 'Whoever has faith in the Buddha and the Buddha's teachings, and has faith in the conduct of the Bodhisattvas, if they have faith in the unsurpassed Bodhi, then the minds of great beings will arise.' As it is said in the Garland of Jewels: 'Its root is considered to be compassion.' As it is said in the Compendium of Trainings: 'Wanting to completely eliminate suffering, and also wanting to completely attain happiness, one should strengthen the root of faith, and also strengthen the resolve for Bodhi.' Therefore, it also arises from faith and aspiration, etc. Therefore, those who enter the path of the Great Vehicle must first generate Bodhicitta, no matter what temporary and ultimate benefits they practice, as it is said in the Commentary on Bodhicitta: 'Without generating Bodhicitta, one can never attain Buddhahood, there is no other way to accomplish the benefit of oneself and others in samsara.' (2) Essence: With great joy, putting on the armor of profound meaning and long-term asceticism, combining with great effort just like wearing armor.

---

བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཀྱང་ ཞུགས་ནས། དོན་ཆེན་པོ་རང་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབས་པ་ལས། འབྱུང་བ་ ཆེན་པོ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་དོན་ དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་གཉིས་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སེམས་བསྐྱེད་ཅེས་གསུངས་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། སྤྲོ་བ་ཆེ་དང་རྩོམ་པ་ཆེ། །དོན་ ཆེ་བ་དང་འབྱུང་བ་ཆེ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་དཔའ་སྟེ། །དོན་གཉིས་ལྡན་པའི་ སེམས་འབྱུང་བ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དབྱེ་བ་ལ། ལམ་ལྔའམ་ས་མཚམས་ཀྱིས་དབྱེ་བ། སྲོགས་ཅན་ནམ་དཔེས་ མཚོན་ཏེ་དབྱེ་བ། བདེན་གཉིས་སམ་བརྡ་དོན་གྱིས་དབྱེ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ཚོགས་ལམ་དང་ སྦྱོར་ལམ་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་། མཐོང་ལམ་ 2-60 ས་དང་པོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་སྒོམ་ལམ་ས་བདུན་པའི་བར་ལ་ལྷག་བསམ་དག་པ་ལས་བྱུང་ བའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་། སྒོམ་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ས་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ལ་རྣམ་ པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་། མི་སློབ་ལམ་མཐར་ཕྱིན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ ལ་སྒྲིབ་པ་སྤངས་བའི་སེམས་བསྐྱེད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། (རྒྱན་དུ་)སེམས་བསྐྱེད་དེ་ནི་ ས་རྣམས་ལ། །མོས་དང་ལྷག་བསམ་དག་པ་དང་། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཞན་དུ་འདོད། །དེ་ བཞིན་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ལ་དབྱེ་བ་ནི། (རྒྱན་གྱི་འབྲེལ་བའི་དོན་བསྡུས་ཏེ་)འདུན་པ་བསམ་པ་སྦྱོར་བ་ལྷག་ བསམ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག །ཚད་མེད་མངོན་ཤེས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་རིག །རྟོན་པ་ ཚོགས་གཉིས་ཕྱོགས་མཐུན་ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་དང་། །གཟུངས་སྤོབས་ཆོས་བཤད་ བགྲོད་གཅིག་ལམ་དང་ཐབས་མཁས་ལྡན། །ཞེས་སྡོམ་དུ་བྱས་པའི་འདུན་པ་དང་མཚུངས་ པར་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ས་ལྟ་བུ་ནས། ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྤྲིན་ལྟ་བུའི་བར་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་ལས། དེ་ཡང་ས་གསེར་ཟླ་བ་མེ། །(སྦྱིན་པ་)གཏེར་དང་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་མཚོ། །རྡོ་རྗེ་རི་སྨན་ བཤེས་གཉེན་དང་(ཚད་མེད་)། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཉི་མ་གླུ། །རྒྱལ་པོ་མཛོད་དང་ལམ་པོ་ཆེ། ། བཞོན་པ་བཀོད་མའི་ཆུ་དང་ནི། །སྒྲ་སྙན་ཆུ་བོ་སྤྲིན་རྣམས་ཀྱིས། །རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)བདེན་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལ། ཀུན་རྫོབ་བརྡ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་། དོན་དམ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དོ། ། དང་པོ་ལ། ཐུན་མོང་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ། སྨོན་པ་དང་འཇུག་པའི་ཁྱད་པར། སེམས་ བསྐྱེད་དང་སྡོམ་པའི་ཁྱད་པར་དེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་བླང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། ག

【現代漢語翻譯】 以精進力加入，成辦自他廣大利益，最終圓滿大菩提。總而言之，以大菩提之義和利益有情二者為目標的殊勝心，被稱為菩薩發心。如《現觀莊嚴論》所說：『大歡喜與大精進，大利益與大生起，乃菩薩之發心，具足二利之心生。』 (三)分類：從五道或地（Bhumi，土地，層次）的角度分類；從有生命之物或比喻的角度分類；從二諦或名言實義的角度分類。第一種：資糧道和加行道是因信解而修行的階段，由此產生的發心稱為信解發心；見道從初地開始，到修道七地之間，是因清凈增上意樂而產生的發心；修道中，從第八地等開始，是因異熟而產生的發心；無學道達到圓滿佛地時，是因斷除障礙而產生的發心。這四種發心。《現觀莊嚴論》中說：『發心于諸地，勝解與增上，意樂及異熟，如是斷障性。』 (二)從比喻分類：(總結《現觀莊嚴論》的關聯意義)『希求、意樂、加行、增上意樂、六度、四無量、神通、四攝事、正理、依止、二資糧、順解分、止觀，總持、辯才、說法、一乘道與方便具。』如頌詞所說，從如大地般具有希求的發心，到如雲般具有善巧方便的發心，共有二十二種。如《現觀莊嚴論》所說：『地、金、月、火、（佈施）寶藏、寶源、海、（持戒）金剛、山、藥、善友與（忍辱）如意寶、日、歌、（精進）輪王、寶藏、大道、（禪定）車乘、妙高樓閣、水與（智慧）琴、河流、云。』共有二十二種。 (三)從二諦分類：從世俗名言產生的發心和從勝義法性獲得的法性發心。 第一種：共同的體相，發願和行愿的差別，發心和律儀的差別，以及如何受持這些發心。

【English Translation】 Entering with diligence, accomplishing vast benefits for oneself and others, ultimately perfecting the Great Bodhi. In short, the extraordinary mind that aims at both the meaning of Great Bodhi and the benefit of sentient beings is called the Bodhisattva's generation of Bodhicitta. As stated in the Ornament: 'Great joy and great effort, great benefit and great arising, are the Bodhisattva's courageous mind, the arising of a mind endowed with two benefits.' (3) Classification: Classified by the five paths or Bhumis (lands, levels); classified by living beings or metaphors; classified by the two truths or conventional and ultimate meanings. The first is: the stages of accumulation and preparation paths are the stages of practice through faith and understanding, and the Bodhicitta arising from this is called the Bodhicitta of faith and understanding; the path of seeing, starting from the first Bhumi to the seventh Bhumi of the path of cultivation, is the Bodhicitta arising from pure superior intention; in the path of cultivation, starting from the eighth Bhumi, etc., it is the Bodhicitta arising from Vipaka (fruition); when the path of no more learning reaches the perfect Buddhahood, it is the Bodhicitta arising from the removal of obscurations. These are the four types of Bodhicitta. As stated in the Ornament: 'Bodhicitta in the Bhumis, faith and pure intention, Vipaka and likewise, the nature of removing obscurations.' (2) Classification by metaphors: (Summarizing the related meanings of the Ornament) 'Aspiration, intention, application, superior intention, six perfections, four immeasurables, supernormal powers, four ways of gathering disciples, correct reasoning, reliance, two accumulations, favorable conditions for liberation, Shamatha and Vipassana, Dharani, eloquence, teaching the Dharma, the one vehicle path, and skillful means.' As the verse says, from the Bodhicitta that is like the earth and has aspiration, to the Bodhicitta that is like the clouds and has skillful means, there are twenty-two types. As stated in the Ornament of Clear Realization: 'Earth, gold, moon, fire, (giving) treasure, treasure source, sea, (ethics) Vajra, mountain, medicine, spiritual friend and (patience) wish-fulfilling gem, sun, song, (diligence) wheel-turning king, treasury, great road, (meditation) chariot, celestial mansion, water and (wisdom) lute, river, clouds.' There are twenty-two types. (3) Classification by the two truths: Bodhicitta arising from conventional terms and Dharmata Bodhicitta obtained from ultimate reality. The first: the common characteristics, the difference between aspiration and application, the difference between Bodhicitta and vows, and how to receive these Bodhicittas.

---

ྲོགས་དགེ་ 2-61 བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་སྟོབས་དང་། རྒྱུ་རང་གཞན་གྱི་རིགས་སད་པའི་སྟོབས་དང་། དགེ་ བའི་རྩ་བ་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་རིགས་འཕེལ་བའི་སྟོབས་དང་། ཟབ་མོའི་ཆོས་ཐོས་པའི་སྟོབས་ དང་། ཉན་པ་དང་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་གྱིས་བསྟན་ཅིང་ གཞན་གྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ལས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གྲོགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་ ནི་མི་བརྟན་པར་བྱུང་བ་དང་། རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ལས་ནི་བརྟན་པར་བྱུང་བ་ཞེས་ཀྱང་ བྱ་སྟེ། རྒྱན་ལས། གྲོགས་སྟོབས་རྒྱུ་སྟོབས་རྩ་བའི་སྟོབས། །ཐོས་སྟོབས་དགེ་བ་གོམས་ པ་ལས། མི་བརྟན་པ་དང་བརྟན་འབྱུང་བ། །གཞན་གྱིས་བསྟན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་བཤད། ། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །མདོར་ན་གཞན་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་བསམ་པ་ཁྱད་ པར་ཅན་ཏེ། ཡུམ་གྱི་རྒྱན་དུ། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་ བྱང་ཆུབ་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྨོན་འཇུག་གི་ཁྱད་པར་ལ་དམ་པ་གཞན་གྱི་བཞེད་ཚུལ་ནི་དཾཥྚ་སེ་ན་(དང་ཡེ་ཤེས་ ཞབས་)ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་སྨོན་པ་དང་། འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་འཇུག་པར་འདོད་ཅིང་། ཨ་བྷཱ་ཡ་དང་ཡེ་ཤེས་ གྲགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འདུན་ལྡན་སེམས་བསྐྱེད་ལ་སོགས་པ་གསུམ་སྨོན་པ་དང་། ཕྱི་མ་ བཅུ་དགུ་འཇུག་པར་འདོད་དེ། འདུན་སོགས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ཡིས། །སྨོན་པའི་སེམས་ནི་ རྣམ་པ་གསུམ། །འཇུག་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །རྣམ་པ་བཅུ་དགུ་དག་ཏུ་བཞེད། །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། །(བྱང་སའི་འགྲེལ་བ་)རྒྱ་མཚོ་སྤྲིན་ལ་སོགས་པའི་དགོངས་པས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་འདོད་ ཀྱི་བློ་དེ་ཆོ་གས་མ་བསྐྱེད་པ་སྨོན་པ་དང་། ཆོ་གས་བསྐྱེད་པ་འཇུག་པར་བཞེད་ཅིང་། ཤེས་ རབ་འབྱུང་གནས་ལ་སོགས་པ་སེམས་དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པས་མ་ཟིན་པ་སྨོན་པ་དང་ཟིན་ པ་ལ་འཇུག་པར་འདོད་ལ། ཇོ་བོ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ལ་དམིགས་པ་ 2-62 སྨོན་པ། རྒྱུ་ལམ་ལ་དམིགས་པ་འཇུག་པར་བཞེད་དེ། ཁ་ཅིག་ཕྱིར་མི་ལྡོག་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་ ལ་སྨོན་པ་དང་། ཐོབ་ནས་འཇུག་པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱལ་སྲས་འདིའི་དགོངས་ པ་ནི་ཆོ་ག་མེད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་མཐོང་བ་དང་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་ པའི་དབང་གིས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྲོ་བར་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་སྨོན་པ་ སེམས་བསྐྱེད་དང་། ཆོ་གས་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་ ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་བཞིན་པ་ནི་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་ཅེས་བྱ་ སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་ཡང་། དེ་ལ་དང་པོ་མགོན་པོ་ཡིས། །དོན་གཉེར་རྣམ་པར་ ཡང་དག་བཤད། །གཉིས་པ

【現代漢語翻譯】 友伴善知識的力量，因自身與他人的根性覺醒的力量，善根增長的根性增上的力量，聽聞深奧之法的力量，以及依靠聽聞和受持等力量，由他人教導和他人啓發而生起菩提心。其中，友伴的力量所生起的菩提心是不穩固的，而根性等的力量所生起的菩提心是穩固的。如《莊嚴經論》所說：『友力根性力，根本增上力，聞力善串習，不穩固與穩，由他所教生，菩提心當說。』總而言之，爲了利益他人而希求證得佛果的殊勝發心，如《現觀莊嚴論》所說：『發心為利他，欲得正等覺。』 （第二，關於）愿菩提心和行菩提心的差別，其他大德的觀點是，當底迦色那（Dṛṣṭasena）和耶謝夏瓦（Ye shes zhabs）等一些人認為，以世俗道所攝持的是愿菩提心，以出世間道所攝持的是行菩提心。阿巴雅（Abhaya）和耶謝扎巴（Ye shes grags pa）等人則認為，具有希求心的發心等三種是愿菩提心，之後的十九種是行菩提心。如雲：『以欲等三差別，願心有三種，行心之體性，許為十九種。』（《菩薩地論釋》）嘉措云（rGya mtsho sprin）等人的觀點是，未通過儀軌生起希求證得菩提之心的是愿菩提心，通過儀軌生起的是行菩提心。謝饒炯乃（Shes rab 'byung gnas）等人認為，未被菩提之行所攝持的心是愿菩提心，被攝持的則是行菩提心。覺沃仁波切（Jo bo chen po）等人認為，以果位佛為對境的是愿菩提心，以因位道為對境的是行菩提心。有些人則認為，在未獲得不退轉地之前是愿菩提心，獲得之後是行菩提心等等。這位王子的觀點是，即使沒有儀軌，由於見到佛身和對眾生生起慈悲心等原因，而希求並實際追求趨向圓滿菩提的是愿菩提心；通過儀軌如法受持戒律，行持六波羅蜜，進入並正在行進于大菩提道的是行菩提心。正如《入行論》所說：『彼入真實義， प्रथमम्（藏文དེ་ལ་དང་པོ།，梵文prathamam，梵文羅馬擬音prathamam，漢語字面意思：首先） म्（藏文མགོན་པོ།，梵文m，梵文羅馬擬音mam，漢語字面意思：怙主） यिस्（藏文ཡིས།，梵文yis，梵文羅馬擬音yis，漢語字面意思：以） དོན་གཉེར་རྣམ་པར་ཡང་དག་བཤད། །（藏文དོན་གཉེར་རྣམ་པར་ཡང་དག་བཤད།，無梵文，無梵文羅馬擬音，漢語字面意思：真實義中尋求真實。)』

【English Translation】 The power of virtuous spiritual friends, the power of awakening one's own and others' potential, the power of increasing the potential for the growth of virtuous roots, the power of hearing profound Dharma, and relying on the power of listening and retaining, etc., the Bodhicitta arises from being taught by others and being inspired by others. Among these, the Bodhicitta arising from the power of friends is unstable, while the Bodhicitta arising from the power of potential, etc., is stable. As stated in the Ornament for Clear Realization: 'The power of friends, the power of potential, the power of the root, the power of hearing, the power of virtuous habituation, unstable and stable arising, the Bodhicitta taught by others should be explained.' In short, it is the extraordinary thought of desiring to attain Buddhahood for the benefit of others, as stated in the Ornament of the Mother: 'Bodhicitta is for the sake of others, desiring perfect and complete enlightenment.' (Secondly, regarding) the difference between Aspirational Bodhicitta and Practical Bodhicitta, the views of other great masters are that some, such as Dṛṣṭasena and Yeshe Zhabs, consider Aspirational Bodhicitta to be encompassed by the worldly path, and Practical Bodhicitta to be encompassed by the transcendental path. Abhaya and Yeshe Drakpa, among others, consider the three, including the mind with aspiration, to be Aspirational Bodhicitta, and the subsequent nineteen to be Practical Bodhicitta. As it is said: 'By the distinction of desire and the three, Aspirational Bodhicitta has three aspects, Practical Bodhicitta, is considered to have nineteen aspects.' (Commentary on the Bodhisattva Grounds) The view of Gya Tsho Trin and others is that the mind desiring to attain enlightenment that has not been generated through ritual is Aspirational Bodhicitta, and that generated through ritual is Practical Bodhicitta. Sherab Jungne and others consider the mind that is not encompassed by the practice of enlightenment to be Aspirational Bodhicitta, and that which is encompassed to be Practical Bodhicitta. Jowo Chenpo and others consider that which focuses on the fruit, Buddhahood, to be Aspirational Bodhicitta, and that which focuses on the path, the cause, to be Practical Bodhicitta. Some consider it to be Aspirational Bodhicitta until one attains the irreversible stage, and Practical Bodhicitta after attaining it, and so on. The view of this prince is that even without ritual, due to seeing the Buddha's form and generating compassion for sentient beings, etc., desiring and actually striving to go towards perfect enlightenment is Aspirational Bodhicitta; and having properly taken vows through ritual, practicing the six perfections, entering and proceeding on the path of great enlightenment is called Practical Bodhicitta. As it is said in Entering the Bodhisattva's Way: 'He enters the meaning of reality, prathamam (Tibetan: དེ་ལ་དང་པོ།, Sanskrit: prathamam, literal meaning: first) mam (Tibetan: མགོན་པོ།, Sanskrit: m, literal meaning: protector) yis (Tibetan: ཡིས།, Sanskrit: yis, literal meaning: by) དོན་གཉེར་རྣམ་པར་ཡང་དག་བཤད། ། (Tibetan: དོན་གཉེར་རྣམ་པར་ཡང་དག་བཤད།, no Sanskrit, literal meaning: seeks truth in reality.)'

---

་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་ལ། །འཇུག་པའི་རྣམ་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། ། ཞེས་པ་དང་། དབུ་མ་སྒོམ་རིམ་དུ། འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ལ་ཕན་པའི་ཆེད་དུ་བདག་སངས་ རྒྱས་སུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཐོག་མར་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་སྨོན་པའི་སེམས་སོ། །གང་ཕན་ཆད་ སྡོམ་པ་གཟུང་སྟེ་ཚོགས་རྣམས་ལ་ཞུགས་པ་དེ་ནི་འཇུག་པའི་སེམས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་དང་ ཡང་མཐུན་པ་ཉིད་དོ། ། (གསུམ་པ་)སེམས་བསྐྱེད་དང་སྡོམ་པའི་ཁྱད་པར་ལ། སེམས་བསྐྱེད་ནི་སྔར་བཤད་པ་ ལྟར་སྨོན་འཇུག་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ། སྡོམ་པ་ནི་(བྱེ་བཤད་དུ་)ལུས་དང་ལོངས་ སྤྱོད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྒོ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་ལ་ཕན་པར་ཞུགས་པ་ འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །དེ་ ལ་དབྱེ་ན་སྤང་བྱ་མི་དགེ་བ་མཐའ་དག་སྤོང་བ་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། གཉེན་པོ་དགེ་བ་ མཐའ་དག་སྒྲུབ་པ་དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བྱེད་ལས་གཞན་གྱི་དོན་ཁོ་ན་བྱེད་ པ་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་མོ། །དེ་ལྟར་གསུམ་ནི་དག་པར་བྱེད་པ་ཚུལ་ ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ལ། གནས་པར་བྱེད་པ་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ 2-63 ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་སྟེ་བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་སློབ་པའང་སྡོམ་པའི་ ཁྱད་པར་ཉིད་དོ། །དེས་ན་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་ལ་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཡོད་དེ་ཆོ་གས་མ་བསྐྱེད་ ཅིང་སྤྱོད་པ་དང་མ་འབྲེལ་བའི་སྨོན་པ་ཙམ་སྐྱེས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྡོམ་པ་ཡིན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ མ་ཡིན་པ་ནི་མེད་དེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྡོམ་པ་གང་ཡིན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)བླང་ཚུལ་ལ། སོ་སོར་བླང་ཚུལ་དང་། ཐུན་མོང་དུ་བླང་ཚུལ་ལོ། །(དང་པོ་) སེམས་བསྐྱེད་བླང་ཚུལ་ནི། ཡུལ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནམ་རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་མདུན་ དུ་དམིགས་པའི་སྤྱན་སྔར། གང་ཟག་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྦྱོར་བ་ཡན་ ལག་བདུན་པ་ལ་སོགས་པས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ཏེ། དངོས་གཞི། ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་བདེ་ གཤེགས་ཀྱིས། །བྱང་ཆུབ་ཐུགས་ནི་བསྐྱེད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་འགྲོ་ལ་ཕན་དོན་དུ། །བྱང་ ཆུབ་སེམས་ནི་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བླངས་ནས། མཇུག་ཏུ་སྲོག་ གི་ཕྱིར་ཡང་བརྫུན་མི་སྨྲ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྟོན་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ དང་། སེམས་ཅན་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པས་གནས་པ་དང་། གཞན་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ འགོད་པ་སྟེ་དཀར་པོའི་ཆོས་བཞི་བསྟེན་པ་དང་། བླ་མ་དང་མཆོད་པར་འོས་པ་སླུ་བ་དང་། གཞན་འགྱོད་པའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་འགྱོད་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ སྡང་ཤུགས་ཀྱིས་སྐྱོན་བརྗོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་གཡོ་སྒྱུས་ཀུན་ཏུ་སྤ

【現代漢語翻譯】 『進入佈施等』，以及《入中觀論自釋》中『宣說進入之相』等語句，與《菩提道次第中論》中『爲了利益一切有情而愿我成佛，最初致力於此是發願心。』，『此後受持律儀，進入資糧道等，是趣入心』的說法也是一致的。 (三)關於發心和律儀的差別：發心如前所述，具有發願和趣入兩種性質。律儀（在《分別解脫經》中）是不依賴身體和受用，通過身語意三門以各種方式利益他人，是趣入的性質，即大乘行者相續中的戒律。對此進行區分，有斷除一切應斷的非善行，是斷惡律儀；修持一切對治的善行，是攝善法戒；以及行為上只做利益他人的事情，是饒益有情戒三種。這三種是清凈的行為，是戒律的學處；安住於此是心的學處；解脫的是智慧的學處，如理修學這三種珍貴的學處也是律儀的差別。 因此，有的是發心但不是律儀，例如沒有通過儀軌生起，也沒有與行為相關的僅僅是生起了愿菩提心的情況。有的是律儀但不是發心的情況是不存在的，因為凡是大乘的律儀都遍及發心。 (四)關於受持的方式：分為各自受持的方式和共同受持的方式。(第一)受持發心的方式是：在善知識或諸佛菩薩面前，面向想要獲得大菩提的眾生，通過加行七支供等來調伏自相續，然後正行：『如昔諸善逝，先發菩提心，如是於一切，我亦發覺心。』等語句來受持，最後，受持即使爲了生命也不說謊，對菩薩生起導師之想，以增上意樂安住于有情，引導他人進入大乘等四種白法，以及捨棄欺騙上師和應供處，不于非應後悔處生後悔心，以嗔恨心誹謗菩薩，以虛偽欺騙有情等四種黑法。

【English Translation】 『Entering into generosity and so on,』 and the statement in the Madhyamakavatara Commentary, 『Declaring the aspect of entering,』 etc., are consistent with the statement in the Stages of Meditation on the Middle Way, 『For the sake of benefiting all sentient beings, may I become a Buddha; initially striving for this is the aspiration mind.』, 『After that, taking vows and entering the accumulations, etc., is the engaging mind.』 (Three) Regarding the difference between generating the mind of enlightenment and vows: Generating the mind of enlightenment, as previously explained, has both the nature of aspiration and engagement. Vows (in the Pratimoksha Sutra) do not depend on the body and possessions, and through the three doors of body, speech, and mind, benefit others in various ways, which is the nature of engagement, i.e., the discipline in the continuum of a Mahayana practitioner. Distinguishing this, there is abandoning all negative actions that should be abandoned, which is the vow of abandoning evil; practicing all antidotal virtuous actions, which is the vow of accumulating virtuous dharmas; and in terms of action, only doing things that benefit others, which is the vow of benefiting sentient beings. These three are pure actions, which are the training in discipline; abiding in this is the training in mind; liberation is the training in wisdom, and properly training in these three precious trainings is also the difference of vows. Therefore, there are cases where there is the generation of the mind of enlightenment but not vows, such as when it is not generated through ritual, and it is not related to action, but only the arising of aspirational Bodhicitta. There is no case where there are vows but not the generation of the mind of enlightenment, because all Mahayana vows are pervaded by the generation of the mind of enlightenment. (Four) Regarding the manner of taking them: There are individual ways of taking them and common ways of taking them. (First) The way to take the generation of the mind of enlightenment is: in front of a virtuous spiritual friend or the Buddhas and Bodhisattvas, facing beings who want to attain great enlightenment, purify one's own continuum through preliminary practices such as the seven-branch offering, and then the main practice: 『As the Sugatas of the past, first generated the mind of enlightenment, so too for the benefit of all beings, I will generate the mind of enlightenment.』 etc., and finally, take the vows to not lie even for the sake of one's life, to generate the perception of the Bodhisattva as a teacher, to abide in sentient beings with superior intention, to guide others into the Mahayana, etc., the four white dharmas, and to abandon deceiving the guru and those worthy of offerings, not generating regret in places where one should not regret, slandering Bodhisattvas with hatred, deceiving sentient beings with deceit, etc., the four black dharmas.

---

ྱོད་པ་སྟེ་ནག་པོའི་ ཆོས་བཞི་སྤོང་བ་དང་། གཞན་ཡང་བསླབ་བྱ་མཐའ་ཡས་པ་སྲུང་བ་དང་། བསྡུ་ན་གང་གིས་ སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པ་དང་། གནོད་པ་ཐམས་ཅད་སྤང་བ་ལ་བསླབ་ཅིང་། གལ་ཏེ་རྟེན་སྨོན་པ་བཏང་བ་ལ་སོགས་པས་ཉམས་ན་འགྱོད་པས་བཤགས་བསྡམས་བྱས་ ཏེ། སླར་ཡང་ཆོ་གས་ཡང་དག་པར་བླངས་ནས་སྲུང་བའོ། ། 2-64 (གཉིས་པ་)སྡོམ་པ་བླང་ཚུལ་ནི། ཡུལ། (སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་པར་) བླ་མ་སྡོམ་ལ་གནས་ཤིང་མཁས། ། ནུས་དང་ལྡན་ལས་བླང་བར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནམ། (བྱང་སར་)དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར། གང་ཟག་(ཇོ་བོས་)སོ་སོར་ཐར་བ་རིས་བདུན་ གྱི། །རྟག་ཏུ་སྡོམ་གཞན་ལྡན་པ་ལ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ཡི། །སྐལ་བ་ཡོད་ཀྱི་ གཞན་དུ་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་དག་པའི་རྟེན་ནམ་ལེན་སེམས་དང་སྲུང་སེམས་ཡོད་པ་གཞན་ གྱིས་ཀྱང་རུང་། སྦྱོར་བ་བདུན་རྣམ་དག་དང་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པས་སེམས་སྦྱངས་ ཏེ། དངོས་གཞི། ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་བདེ་གཤེགས་ཀྱིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ ལ། །རིམ་བཞིན་གནས་ལྟར་བསླབ་པ་ལ། །རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསླབ་པར་བགྱི། །ཞེས་པ་ ལ་སོགས་པས་བླངས་ནས། མཇུག་ཏུ་མཁྱེན་པར་གསོལ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ལ། (བསླབ་ བཏུས་སུ་)རྩ་ལྟུང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་དཀོར་འཕྲོག་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བ་ དང་། །དགེ་སློང་(ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཡིན་ཡང་)ཆད་པས་གཅོད་ཅིང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་འབེབས་པ་ དང་། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་བྱེད་པ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་འཛིན་པ་(རྒྱལ་པོ་ལ་འབྱུང་ཉེ་བ་ལྔ་)དང་། གྲོང་(དང་ལྗོངས་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་དང་ཡུལ་འཁོར་)ལ་སོགས་པ་འཇོམས་པ་(བློན་པོ་ལ་འབྱུང་ཉེ་བ་ ལྔ་)དང་། བློ་མ་སྦྱངས་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་པ་དང་། ཐེག་ཆེན་ལ་ཞུགས་པ་ཕྱིར་བཟློག་པ་ དང་། སོ་སོར་ཐར་བ་སྤངས་ཏེ་ཐེག་ཆེན་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། སློབ་པའི་ཐེག་པས་ཆགས་སོགས་ སྤོང་བ་མིན་པར་འཛིན་པ་དང་། རྙེད་བཀུར་གྱི་ཕྱིར་བདག་ལ་བསྟོད་ཅིང་གཞན་ལ་སྨོད་པ་ དང་། རང་ཉིད་ཟབ་མོ་བཟོད་པར་སྨྲ་བ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་དཀོར་སྦྱིན་ཞིང་ལེན་ པར་བྱེད་པ་དང་། བསམ་གཏན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཁ་ཏོན་པ་ལ་སྦྱིན་པ་(ཕལ་བ་ལ་འབྱུང་ཉེ་བ་བརྒྱད་) ལ་སོགས་སྤོང་ཞིང་། གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ལྟུང་བ་བྱུང་ན། (སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་པར་) སྡོམ་པ་སླར་ཡང་བླང་བར་བྱ། །ཟག་པ་འབྲི ང་ནི་གསུམ་ལ་བཤགས། །གཅིག་གི་མདུན་དུ་ 2-65 ལྷག་མ་རྣམས། །ཞེས་པ་ལྟར་རམ། རྨི་ལམ་འཕགས་པ་མཁའ་སྙིང་པོའི། །མདུན་དུ་འདུག་ སྟེ་བཤགས་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་སོར་ཆུད་པར་བྱས་ཏེ་སྲུང་བའོ། ། (གཉིས་པ་)ཐུན་མོང་དུ་བླང་ཚུལ་ནི། སློབ་དཔོན་འདིའི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པར་གཞུང་

【現代漢語翻譯】 放棄四種黑法，即不敬上師等，守護無量學處，總而言之，學習成辦一切利益眾生的事，斷除一切損害眾生的事。如果因為墮罪等原因而違犯，則以後悔之心懺悔，併發誓不再重犯，然後再次如法受持並守護。 (第二，)受持律儀的方式是：關於地點，(在《二十頌》中說：)『從具律儀、精通、有能力的上師處受持。』因此，應在善知識或(如《菩薩地論》所說)如來佛像前受持。關於受持者，(如喬沃所說：)『只有那些具備七種別解脫律儀，並且恒常持有其他律儀的人，才有資格受持菩薩律儀，否則不行。』因此，清凈的所依或具有利他心和守護心的人也可以。通過七支供和皈依等方式調伏自心，然後是正行。如(《入菩薩行論》所說：)『如昔諸善逝，先受菩薩戒，次第而安住，我亦如是行。』等方式受持。最後，進行祈請等。(如《學集論》所說)根本墮罪包括：盜取三寶財物，捨棄正法，驅逐僧人(即使是破戒的比丘)，犯五無間罪，持有邪見(國王容易犯的五種罪)，摧毀鄉村(包括村落、田野、城鎮、市集和地方)，(大臣容易犯的五種罪)，為未經調伏者宣講空性，使已入大乘者退轉，捨棄別解脫而修大乘，認為學習乘不應斷除貪慾等，爲了名利而贊 खुद貶低他人，自稱能忍受甚深之法，將三寶財物施捨或接受，將禪修者的受用施捨給誦經者(普通人容易犯的八種罪)等。如果因煩惱而犯戒，(如《二十頌》所說：)『應再次受持律儀，輕微的罪在三人前懺悔，其餘的在一人前懺悔。』或者，如(《寶積經》所說：)『應在聖者虛空藏菩薩面前懺悔。』等方式恢復清凈並守護。 (第二，)共同受持的方式是：按照這位論師的觀點，經典中……

【English Translation】 Abandoning the four black dharmas, which include disrespecting the guru, and guarding the immeasurable precepts. In summary, one should learn to accomplish all that benefits sentient beings and abandon all that harms them. If one violates the vows due to transgressions, one should confess with regret and vow not to repeat the offense. Then, one should properly receive and guard the vows again. (Second,) the way to take the vows is: Regarding the place, (as stated in 'Twenty Verses'): 'One should take the vows from a guru who is disciplined, knowledgeable, and capable.' Therefore, one should receive them in front of a spiritual friend or (as stated in 'Bodhisattvabhumi') a statue of the Tathagata. Regarding the recipient, (as Jowo said:) 'Only those who possess the seven types of individual liberation vows and constantly hold other vows are qualified to receive the Bodhisattva vows; otherwise, it is not possible.' Therefore, a pure basis or someone with altruistic intention and a protective mind is also acceptable. One should tame one's mind through the seven-branch offering and taking refuge, etc. Then comes the main practice. As (stated in 'Bodhicaryavatara'): 'Just as all the Sugatas of the past first took the Bodhisattva vows and gradually abided by them, so shall I also do.' etc. Finally, one should make requests, etc. (As stated in 'Compendium of Trainings') The root downfalls include: stealing the property of the Three Jewels, abandoning the Dharma, expelling monks (even if they are monks who have broken their vows), committing the five heinous crimes, holding wrong views (the five sins that kings are prone to commit), destroying villages (including hamlets, fields, towns, markets, and regions), (the five sins that ministers are prone to commit), teaching emptiness to those who have not trained their minds, causing those who have entered the Mahayana to regress, abandoning individual liberation and engaging in the Mahayana, believing that the learning vehicle should not abandon desire, etc., praising oneself and disparaging others for the sake of gain and honor, claiming to be able to endure profound Dharma, giving or receiving the property of the Three Jewels, giving the possessions of meditators to reciters (the eight sins that ordinary people are prone to commit), etc. If one breaks the vows due to afflictions, (as stated in 'Twenty Verses'): 'One should take the vows again, minor sins should be confessed before three people, and the remaining ones before one person.' Or, as (stated in 'Ratnakuta Sutra'): 'One should confess in front of the noble Akashagarbha.' etc., restore purity and guard the vows. (Second,) the way to take them in common is: According to the view of this teacher, in the scriptures...

---

ལས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་བཞིན་གཉི་ག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་བསླབ་བྱ་རྒྱ་ཆེན་ པོ་རྣམས་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་དུ་སློབ་པའོ། །ཁ་ཅིག་དབུ་མ་ལུགས་དང་སེམས་ཙམ་ལུགས་ཀྱི་ སེམས་བསྐྱེད་ཅེས་བྱ་བ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ་ནི་མ་བརྟགས་པ་སྟེ་ཐ་དད་དུ་འདོད་པའི་གཞུང་ རྣམས་ཀྱང་། (འདིའི་འགྲེལ་བ་རྣམས་སུ་སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་དྲངས་བ་ལྟ་བུ་)ཕན་ཚུན་གཅིག་ནས་ གཅིག་ཏུ་དྲངས་ཤིང་འཆད་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་རྣམས་ནི་(ཐུབ་པའི་དགོངས་རྒྱན་ དུ་བྱང་ས་དང་སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་བ་དང་འདི་དང་བསླབ་བཏུས་ལ་སོགས་པ་ནས་འབྱུང་བ་རྣམས་ལུགས་གཅིག་ཏུ་བཤད་པ་ལྟ་བུ་) ལུགས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྔོན་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཀྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་ནི། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ མཉེས་པར་བྱས་ཏེ་མན་ངག་གི་ལུང་བླངས་ནས། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ གཉིས་རིམ་པ་ལྟར་བསགས་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རབ་མཉེས་བྱས། །བསོད་ ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་རབ་བསགས། །ཆོས་ལ་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ནི། །སྐྱེས་ཕྱིར་དེ་ནི་དམ་པར་ འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་པ་ནི་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་ཆོས་ཐམས་ ཅད་བདག་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཏུ་ མཉམ་པ་ཉིད་དང་། རང་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་བྱ་བར་མཉམ་པ་ཉིད་ དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་ཉིད་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་དབྱེར་མེད་པར་མཉམ་ པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ལས་ཐོབ་སྟེ། ཆོས་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་ནི། །དེ་ཡི་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ 2-66 ཉིད། །མཆོག་ལ་སེམས་མཉམ་རྙེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡི་རབ་དགའ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་ པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར། སྐྱེས་བུ་གང་ཞིག་བྱང་ཆུབ་སེམས། །སྐད་ཅིག་ ཙམ་ནི་སྒོམ་བྱེད་ན། །དེ་ཡི་བསོད་ནམས་ཕུང་པོ་འདི། །རྒྱལ་བ་ཡིས་ཀྱང་བགྲང་མི་སྤྱོད། ། ཅེས་པ་དང་། དཔས་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པར། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང་། །གལ་ ཏེ་དེ་ལ་གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་བཀང་སྟེ། །དེ་བས་ཀྱང་ནི་ལྷག་ པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་བསོད་ནམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱན་ལས། བློ་ལྡན་སེམས་མཆོག་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ཡང་། །མཐའ་ཡས་ཉེས་པ་བྱེད་ལས་སེམས་རབ་ བསྡམས། །གཉིས་འཕེལ་བྱེད་པ་རྟག་ཏུ་དགེ་བ་དང་། །བརྩེ་ལྡན་བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ གིས་དགའ། །ཞེས་པ་ལྟར་ཉེས་སྤྱོད་སྤོང་བས་ངན་སོང་ལས་གྲོལ་བ་དང་། དགེ་བ་འཕེལ་ བས་བདེ་བ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་འཕེལ་བས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཀྱང་དགའ་བ་ལ་སོགས་ མཐའ

【現代漢語翻譯】 就像業力如何產生一樣，將二者一起正確地接受，並且共同學習廣大的教誨。有些人將中觀宗和唯識宗的發心分為兩種，這是未經考察的，因為那些認為發心不同的論典（例如，在這些註釋中引用的《二十頌》等）互相引用和解釋，所以大乘的發心（例如，在彌勒菩薩的《現觀莊嚴論》中，將菩薩地、二十頌、此論和《入菩薩行論》等處所說的發心解釋為同一種方式）被古代的智者們闡明為同一種方式。 （第二，）勝義發心是：通過使佛陀等善知識歡喜，接受口訣的傳承，然後次第地積累福德和智慧二資糧，從而使對一切法不分別的智慧現前。如《現觀莊嚴論》所說：『使圓滿佛陀極歡喜，積累福德智慧之資糧，對於法不分別之智慧，生起故彼勝義發心。』就像這樣。其體性是，在初地極喜地時，證悟到一切法無我的平等性，以及一切眾生都具有這種自性的平等性，以及一切自他的痛苦都應被斷除的平等性，以及對於一切佛陀在自性和法界中無二無別的平等性。如經中所說：『法與有情眾，以及彼之事業佛陀性，于勝義心平等證得故，彼之極喜地超勝。』就像這樣。 （第四，）利益是。在《寶鬘論》中說：『任何眾生，若於菩提心，剎那作意者，此福德蘊聚，諸佛亦難數。』就像這樣。在《勝義生經》中說：『菩提心之福德，若彼有形色，虛空界充滿，較彼尤有餘。』就像這樣，獲得不可思議的福德。如《現觀莊嚴論》所說：『具慧發勝義心之剎那，亦能極遮止無邊諸罪業，二利能成辦，恒常具喜樂，兼以慈悲喜，安樂及諸苦。』就像這樣，通過斷除惡行而從惡趣中解脫，通過增長善行而享受安樂，通過增長慈悲而對痛苦也感到喜悅等等，有無邊的利益。

【English Translation】 Just as how karma arises, both are properly taken together, and the vast teachings are commonly studied. Some divide the Bodhicitta (mind of enlightenment) of the Madhyamaka (Middle Way) and Cittamatra (Mind-Only) schools into two, which is unexamined, because the texts that consider them different (such as those quoted from the Twenty Verses in these commentaries) mutually quote and explain each other. Therefore, the Bodhicittas of the Mahayana (Great Vehicle) (such as those explained in Maitreya's Ornament of Clear Realization, where the Bodhisattva grounds, Twenty Verses, this text, and the Compendium of Trainings are explained as the same way) are clarified by the ancient wise ones as being the same way. (Secondly,) the ultimate Bodhicitta is: by pleasing the virtuous friends such as the Buddhas, receiving the transmission of the oral instructions, and then accumulating the two accumulations of merit and wisdom in sequence, thereby making the non-conceptual wisdom towards all dharmas manifest. As the Ornament of Clear Realization says: 'Making the perfect Buddhas extremely pleased, accumulating the accumulations of merit and wisdom, for the wisdom that does not discriminate against dharmas, because it arises, that is considered supreme.' Just like this. Its nature is that, at the first ground, the Joyful Ground, realizing the equality of all dharmas as selfless, and the equality of all sentient beings having this nature, and the equality of all self and other's sufferings that should be abandoned, and the equality of all Buddhas being inseparable in self-nature and the realm of dharma. As the sutra says: 'Dharmas and sentient beings, and that which is the activity of Buddhahood, because of equally attaining the supreme mind, that which is the Joyful Ground is particularly excellent.' Just like this. (Fourth,) the benefits are. In the Garland of Jewels, it says: 'Any being, who for a moment, contemplates on the Bodhicitta, this accumulation of merit, even the Buddhas cannot enumerate.' Just like this. In the Sutra Requested by Giving, it says: 'The merit of the Bodhicitta, if that had form, filling all of space, would be even more than that.' Just like this, obtaining inconceivable merit. As the Ornament of Clear Realization says: 'The wise, at the moment of generating the supreme mind, also extremely prevent limitless misdeeds, accomplish two benefits, are always joyful, and with love and compassion, are happy with both happiness and suffering.' Just like this, by abandoning misdeeds, one is liberated from the lower realms, by increasing good deeds, one enjoys happiness, and by increasing compassion, one is also happy with suffering, and so on, there are limitless benefits.

---

་ཡས་པ་ཐོབ་སྟེ་རྒྱ་ཆེར་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལྟར་རོ། ། ༈ བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་གཟུང་ཚུལ། གཞུང་དོན། (གཉིས་པ་)གཞུང་དོན་ལ། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པ་དང་། ཕན་ཡོན་ཅན་ཇི་ ལྟར་བླང་ཚུལ་ལོ། ། ༈ སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པ། དང་པོ་ལ། ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་འཐོབ་ཚུལ། དེའི་འཐད་པ་སྒྲུབ་བྱེད། རྒྱལ་ སྲས་མཆོད་པར་འོས་ཚུལ་ལོ། ། ༈ ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་འཐོབ་ཚུལ། དང་པོ་ལ། ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་དང་། སྨོན་འཇུག་གི་ཁྱད་ པར་རོ། ། ༈ ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ། དང་པོ་ལ། སེམས་བསྐྱེད་བརྟན་པར་བཟུང་བ། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོར་འགྱུར་ཚུལ། ཕན་ ཡོན་དཔེ་ཡིས་བསྔགས་པ། ལུང་གི་ཤེས་བྱེད་དགོད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་) སྡིག་ཆེན་སེལ་བས་བརྟན་པར་བཟུང་བ་ནི། དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་ བ་ཡང་དཀོན་ལ། སྐྱེས་ཀྱང་ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་པ་དེ་ལྟ་བས་ན། བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་ 2-67 གྱི་དགེ་བ་ནི་གློག་འགྱུ་བ་དང་འདྲ་བར་རེས་འགའ་ཙམ་ཡིན་པས་ཉམ་སྟོབས་ཆུང་བ་ཉིད་ ལ་རྟ༵ག་ཏུ་གནས་ཤིང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་སྤྲིན་རུམ་གྱི་མུན་ནག་ལྟར་སྟོབས་ནུས་ཆེན་པོས་ དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་སྐྱེད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པ༵་གང་ཡིན་པ་དེ་ ནི་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཅན་མིན་པ༵་དགེ་བ་ཕལ་བ་ གཞན་གང་གིས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ་མི་འགྱུར་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་ནི་ཟིལ་ གྱིས་གནོན་པས་གཟུང་བར་རིགས་ཏེ། ཆོས་བཞི་བསྟན་པ་ལས། རྟེན་གྱི་སྟོབས་ནི་སངས་ རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་གཏོང་བ་སྟེ། དེ་དག་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ལ་བརྟེན་པས་སྡིག་པ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཕན་བདེ་ཐོབ་པས་བརྟན་པར་གཟུང་བ་ནི། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་གསུམ་ལ་ སོགས་དུ་མར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་ཐབས་འབའ་ཞིག་རབ་ཏུ་དགོངས་པར་མཛད་པ་ཡི༵་ ཐུབ་དབང་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་པ་ དང་བདེ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་གཟིག༵ས་ཏེ་འདིས་ནི་གྲངས་དང་། ཚད་གཞལ་ དུ་མེད་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི༵ས་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་བདེ་བ་ མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་རྣམས་ཀྱང་དཀའ་སྤྱད་དྲག་པོ་དང་ངན་ངོན་གྱི་འབད་རྩོལ་ལ་མི་ལྟོས་པར་ བདེ་བླག་ཉིད་དུ་ཐོབ་པར་བྱེ༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)འདོད་པ་འགྲུབ་པས་བརྟན་པར་གཟུང་བ་ནི། ཤེས་ལྡན་གང་ཞིག་སྲིད་པ་ འཁོར་བར་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་གཞོམ་པར་འདོད་ཅི༵ང་ དེའི་ཐབས་ལ་འཇུག་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་བདེ་བ་སྐྱ

【現代漢語翻譯】 就像獲得了地位，並被廣泛宣揚一樣。 ༈ 發菩提心之殊勝方法。正文要義： （第二）正文要義包括：宣說發心的利益，以及如何獲得具有利益的發心。 ༈ 宣說發心的利益： 第一部分包括：獲得巨大利益的方式，證明其合理性的論據，以及值得諸佛之子供養的方式。 ༈ 獲得巨大利益的方式： 第一部分包括：共同宣說，以及發願和行持的差別。 ༈ 共同宣說： 第一部分包括：堅定地持有發心，成為佛子的方式，用比喻讚歎利益，以及引用經文作為依據。第一部分分為三點：（第一） 通過消除重大罪業來堅定地持有發心：暇滿人身難以獲得，生起修法的意樂也很稀有，即使生起也難以長久保持。因此，順應善緣的善行就像閃電一樣，只是偶爾出現，力量微弱。而罪惡的不善行就像烏雲中的黑暗一樣，以強大的力量產生地獄等劇烈痛苦，極其難以忍受。這種痛苦無法被其他普通的善行所壓倒，只有具有空性與慈悲之心的圓滿菩提心才能壓倒它，因此應該持有菩提心。正如《四法經》中所說：『依靠的力量是皈依佛、法、僧三寶，以及不捨棄菩提心。依靠這些具有力量的事物，就能壓倒罪業。』 （第二）通過獲得利益和安樂來堅定地持有發心：無數劫以來，僅僅爲了利益眾生而深思熟慮的諸佛世尊們，已經看到只有通過這菩提心才能成就一切利益和安樂。因此，無數的眾生群體，無需經歷艱苦的修行和辛勤的努力，就能輕易地獲得人天福報和殊勝的安樂。 （第三）通過實現願望來堅定地持有發心：任何有智慧的人，如果想要摧毀輪迴中地獄等無數的痛苦，並尋求其方法，以及想要消除一切眾生的不安

【English Translation】 Just as one gains status and is widely proclaimed. ༈ How to Take the Supreme Mind of Bodhicitta: The Essence of the Text. (Second) The essence of the text includes: showing the benefits of generating the mind, and how to take the one with benefits. ༈ Showing the Benefits of Generating the Mind: The first part includes: how to obtain great benefits, arguments for proving its validity, and how it is worthy of being offered to the sons of the Buddhas. ༈ How to Obtain Great Benefits: The first part includes: a common explanation, and the difference between aspiration and engagement. ༈ Common Explanation: The first part includes: holding the mind generation firmly, how to become a son of the Buddhas, praising the benefits with examples, and quoting scriptural authorities. The first part has three points: (First) Holding firmly by eliminating great sins: it is difficult to obtain leisure and opportunity, and it is also rare to generate the mind of Dharma. Even if it is generated, it does not last long. Therefore, the merit of favorable conditions is like lightning, only occurring occasionally and with little strength. Sins and non-virtues, like the darkness of a cloud, generate intense suffering such as hell with great power and are extremely unbearable. These cannot be overcome by any other ordinary virtues, but only by the mind of perfect enlightenment, which has emptiness and compassion as its essence. Therefore, it is appropriate to hold onto it. As stated in the 'Teaching on the Four Dharmas': 'The power of reliance is taking refuge in the Buddha, Dharma, and Sangha, and not abandoning the mind of enlightenment. By relying on these powerful things, sins will be overcome.' (Second) Holding firmly by obtaining benefit and happiness: the Buddhas, who have contemplated only the means of benefiting sentient beings for countless eons, have seen that all benefits and happiness are accomplished by this very mind of enlightenment. Therefore, countless beings can easily obtain the supreme happiness of high status and definite goodness without relying on intense asceticism and arduous effort. (Third) Holding firmly by fulfilling desires: any wise person who wishes to destroy the hundreds of sufferings of hell and so on in cyclic existence and engages in the means to do so, and who wishes to eliminate the unhappiness of all sentient beings

---

ེ་རྒ་ན་འཆི་ལ་སོགས་ པའི་ཕོངས་པ་འཐའ་དག་བསལ་བར་འདོད་པ་ད༵ང་རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གནས་ 2-68 སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་བདེ་བ་མང་པོ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འདོད་པས་ཀྱ༵ང་ དེ་དག་ངེས་པར་འགྲུབ་པའི་ཐབས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཉིད་རྟག་པར་དུས་ཐམས་ཅད་ དུ་གཏང་བར་མི་བྱ་སྟེ༵་གཟུང་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱལ་སྲས་སུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། གང་ལ་བསམ་པ་ཁྱད་པར་ཅན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ན་སྐྱེས་མ་ཐག་པ་དེའི་སྐད་ཅིག་གིས༵་སྔར་འཁོར་བའི་བརྩོན་རར་ ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བས་བསྡམས་པའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ ཉམ་ཐག་པའི་སེམས་ཅན་རྣ༵མས་ཀྱང་། མིང་འཕོས་ནས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་ཞི༵ང་དོན་འཕོས་ནས་འཇིག་རྟེན་ པ་ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མིན་དང་བཅས་པས་འགྲོ་བ་མང་པོའི་ཕྱག་དང་མཆོད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ བྱ་བའི་འོས་སུ་འགྱུ༵ར་བའོ། ། (དང་པོ་)གསེར་འགྱུར་གྱི་དཔེས་བསྔགས་པ་ནི། དངུལ་ཆུ་སྨིན་པའི་རིགས་གསེར་འགྱུར་ རྩི་ཞེས་བྱ་བ་ཉུང་ངུས་ཡིས་ཀྱང་ལྕགས་མང་པོ་ཞིག་གསེར་བཟང་པོའི་རྣམ་པ་མཆོག་ཏུ་ བསྒྱུར་ནུས་པ་ལྟ་བུ༵ར་མི་གཙང་བའི་རྫས་མང་པོ་ལས་གྲུབ་པའི་ལུས་འདི་བླངས་ནས་ཀྱང་ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཟིན་ན་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ༵་རྒུད་པ་མཐའ་དག་ ལས་སྐྱོབ་ཅིང་དགོས་འདོད་མ་ལུས་པ་རྩོལ་{སྩོལ}་བའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ རིན་ཐང་གཞལ་དུ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་བསྒྱུར་བས་ན༵། རྩི་ཁྱད་པར་ཅན་བྱང་ ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རབ་ཏུ་བརྟན་ཞིང་གཡོ་བ་མེད་པར་ཟུ༵ངས་ཤིག་ཅེས་པ་སྟེ། མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་དངུལ་ཆུའི་རིགས་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ ཡོད་དེ། དེ་སྲང་གཅིག་གིས་ལྕགས་སྲང་སྟོང་གསེར་དུ་སྒྱུར་རོ། །དངུལ་ཆུ་སྲང་གཅིག་པོ་ དེ་ནི་ལྕགས་སྲང་སྟོང་པོ་དེས་ཟད་པར་བྱ་བའམ་ལྕགས་སུ་སྒྱུར་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བཞིན་ 2-69 དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྩི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཡེ་ ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པས་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ལྕགས་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱས་ཏེ། ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་བྱེད་ཀྱང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ ཉིད་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྩི་གཅིག་པོ་དེ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉོན་ མོངས་པའམ་ཟད་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རིན་པོ་ཆེའི་དཔེས་བསྔགས་པ་ནི། དཔེར་ན་དེད་དཔོན་མཁས་པས་ལེགས་ པར་བརྟགས་པའི་ནོར་བུ་ཚོང་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཅེས་པར་འཛིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ མཐའ་ཡས་པ་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བའི་

【現代漢語翻譯】 那些想要消除衰老、死亡等所有痛苦，以及想要自己和他人享受無數百千種暫時和究竟安樂的人，任何時候都不要捨棄這顆菩提心，而要受持它。 （二、如何成為佛子）：無論誰生起了殊勝的菩提心，就在生起的那一剎那，之前被業和煩惱的束縛捆綁在輪迴牢獄中，被各種痛苦折磨的眾生，也會名號改變，被稱為諸佛之子——菩薩，意義也隨之改變，成為世間天、人、非天等眾多有情頂禮、供養和恭敬的對象。 （一、以點金術的比喻讚歎）：就像少量的水銀精華（藏文：དངུལ་ཆུ་སྨིན་པའི་རིགས་གསེར་འགྱུར་རྩི་，梵文天城體：rasāyana，梵文羅馬擬音：rasāyana，漢語字面意思：藥），被稱為點金劑，也能將大量的鐵變成上好的黃金一樣，同樣，從許多不凈之物組成的這個身體，如果被菩提心所攝持，就能轉變成能從一切衰敗中拯救出來，並能成辦一切所需所愿的如意寶，具有無可估量的珍貴功德。因此，要牢固且毫不動搖地受持這殊勝的點金劑——菩提心。正如經中所說：『善男子，譬如有一種名為點金術的水銀精華，僅用一兩就能將一千兩鐵變成黃金。這一兩水銀精華不會被一千兩鐵所耗盡或變成鐵。同樣，發起了爲了一切智的菩提心，並以迴向善根的智慧所攝持，就能耗盡一切業和煩惱之鐵，並將一切法變成一切智之黃金色。然而，這唯一的爲了一切智而發起的菩提心，不會被一切業和煩惱所染污或耗盡。』 （二、以珍寶的比喻讚歎）：譬如一位精通航海的船長精心挑選的珍寶，被商人們珍視，同樣，將無邊眾生從輪迴大海中解救出來的……

【English Translation】 Those who wish to eliminate all sufferings such as aging, death, and so on, and who wish themselves and others to enjoy countless hundreds of thousands of temporary and ultimate happiness, should never abandon this Bodhicitta at any time, but should uphold it. (2. How to become a Bodhisattva): Whoever generates the extraordinary thought of Bodhicitta, at the very moment of its arising, those sentient beings who were previously bound in the prison of samsara by the chains of karma and afflictions, and tormented by various sufferings, will also have their names changed and be called the sons of the Buddhas—Bodhisattvas. Their meaning will also change, and they will become objects of prostration, offerings, and reverence for many beings, including gods, humans, and asuras in the world. (1. Praising with the metaphor of alchemy): Just as a small amount of mercury essence (藏文：དངུལ་ཆུ་སྨིན་པའི་རིགས་གསེར་འགྱུར་རྩི་，梵文天城體：rasāyana，梵文羅馬擬音：rasāyana，漢語字面意思：medicine)，called the alchemical elixir, can turn a large amount of iron into excellent gold, similarly, if this body, composed of many impure substances, is possessed by Bodhicitta, it can be transformed into a wish-fulfilling jewel that can save from all decay and accomplish all needs and desires, possessing immeasurable precious qualities. Therefore, firmly and unshakably uphold this extraordinary alchemical elixir—Bodhicitta. As it is said in the sutra: 'Noble son, for example, there is a kind of mercury essence called gold-transforming, which with just one ounce can transform a thousand ounces of iron into gold. That one ounce of mercury essence will not be exhausted or turned into iron by the thousand ounces of iron. Similarly, the essence of generating Bodhicitta for the sake of omniscience, possessed by the wisdom of dedicating the roots of virtue, can exhaust all the iron of karma and afflictions, and transform all dharmas into the golden color of omniscience. However, this single essence of generating Bodhicitta for the sake of omniscience will not be defiled or exhausted by all karmas and afflictions.' (2. Praising with the metaphor of precious jewels): Just as a precious jewel carefully selected by a skilled captain is cherished by merchants, similarly, the one who liberates limitless beings from the ocean of samsara...

---

དེད་དཔོན་མཚུངས་མེད་གཅིག་པུ་རྫོགས་ པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་རབ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་བློས༵། ལེགས་པར་ཡོངས་སུ་ བརྟགས་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་རིན་ཐང་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་མཁྱེན་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྟགས་ པ་ལ་འཁྲུལ་བ་མི་མངའ་བ༵ས་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ གནས་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣ༵མས་ཀྱིས་རྙེད་པར་དཀའ་ ཞིང་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ལྟ་བུའི་བྱང་ ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་གུས་པ་ཆེན་པོས་ལེགས་པར་གཡོ་བ་མེད་པས་བརྟན་པར་ཟུང༵ས་ཤིག་ ཅེས་པ་སྟེ། མདོ་ལས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགེ་ བའི་རྩ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དབང་གི་རྒྱལ་པོའི་རིན་ཐང་དུ་མི་ ཆོག་གོ །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ལྗོན་ཤིང་གི་དཔེས་བསྔགས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་ པའི་དགེ་བ་གཞན་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་སེམས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པ་ཀུན་ནི་ཆུ་ཤིང་ལན་ཅིག་འབྲས་ 2-70 བུ་སྨིན་ན་རྩ་བ་ཟད་དེ་སླར་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་ནི༵་རང་རང་གི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་ནས་བསོད་ ནམས་ཆ་མཐུན་གྱི་རྣམ་སྨིན་ཕྱུངས་ནས་ཟད་ཅིང་། ཉན་རང་གི་ཕུང་པོ་ལྷག་མེད་དུ་ཟད་ པར་འགྱུར་བ་ཉིད༵་ཡིན་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་དགེ་བ་ནི་དཔག་ བསམ་ལྗོན་ཤིང་གི་འབྲས་བུ་མི་ཟད་ཅིང་འཕེལ་བ་བཞིན་དུ་རྟག་པར་ཡ༵ང་འཁོར་བ་ནས་ མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་སྐབས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ལ་སོགས་ པའི་བདེ་བ་དང་མཐར་ཐུག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་འབྲས་བུ་འབྱིན་པས་ཀྱང་ མི་ཟད་ཅིང་གོང་ནས་གོང་དུ་ལྷག་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར༵་རོ་ཞེས་པ་སྟེ། (དཀོན་མཆོག་ཟ་ མ་ཏོག་གི་)མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་འདི་ལྟ་ལྟེ་དཔེར་ན་སྤོས་ཀྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་སྣ་ཚོགས་ནི་ ཁམས་བཞིས་བཟུང་ན་རྣམ་པར་འཕེལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོགས་སྣ་ཚོགས་བསགས་པའི་ དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་བཟུང་ཞིང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ ཡོངས་སུ་བསྔོས་ན་རྣམ་པར་འཕེལ་ལོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ)དཔའ་བོའི་དཔེས་བསྔགས་པ་ནི། མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་ཤིན་ ཏུ་མི་བཟད་པ་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཡ༵ང་ སྲུང་མ་དཔའ་བོ་ལ་བརྟེན་ནས་ལམ་དུ་དགྲའི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཡུད་ཙམ་གྱིས་སྒྲོལ་ བ་ལྟར༵་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ལ་བརྟེན་ནས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་ཡུད་ཙམ་གྱིས་སྒྲིབ་པ་ ཟད་དེ་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྒྲོལ་བར་འགྱུར་བ༵ས་གཉེན་པོ་སྟོབས་ཆེན་དེ་ལ་བག་ཡོད

【現代漢語翻譯】 憑藉著無與倫比的導師、圓滿正覺的佛陀所擁有的無限智慧，如果能很好地審查，就會知道菩提心具有巨大的功德價值，佛陀的審查絕不會有錯謬。因此，對於那些想要脫離在六道輪迴中遭受各種痛苦的輪迴大海的眾生來說，要珍惜這難得且功德圓滿、猶如如意寶珠般的菩提心，以極大的恭敬心，毫不動搖地牢牢抓住它。 正如經中所說：『所有眾生以及聲聞和緣覺的有漏和無漏的善根，都比不上發起菩提心的珍寶之王的價值。』 （三）以樹木為例讚歎：世間和出世間的一切善行，如果沒有被菩提心所攝持，就像樹木一樣，一旦果實成熟，根就會枯竭，無法再生。同樣，它們在產生各自的果報后，會耗盡相應的福德，最終導致聲聞和緣覺的無餘涅槃。然而，被菩提心完全攝持的善行，就像如意樹的果實一樣，永不耗盡且不斷增長。它將永遠持續下去，從輪迴到涅槃，在所有時間裡，都能帶來暫時的轉輪王之樂，以及究竟的一切智智的功德果報，因此永遠不會耗盡，而且會越來越增長。 正如（《寶積經》）中所說：『文殊，例如，各種香樹，如果被四大元素所滋養，就會繁榮生長。同樣，積累各種資糧的善根，如果被菩提心所攝持，並完全迴向於一切智智，也會繁榮增長。』 （四）以勇士為例讚歎：即使造作了無間罪等極其嚴重的惡業，註定要遭受地獄之苦，但如果依靠勇士護衛，就能像在道路上迅速從巨大的敵人恐懼中解脫出來一樣，依靠菩提心，就能在不久的將來迅速消除障礙，從痛苦中解脫出來。因此，要謹慎對待這個強大的對治力。

【English Translation】 With the immeasurable wisdom of the unparalleled teacher, the perfectly enlightened Buddha, if examined well, it is known that Bodhicitta has great value of merit, and the Buddha's examination is never mistaken. Therefore, for those sentient beings who wish to be free from the ocean of samsara where they experience various sufferings in the six realms, cherish this rare and perfectly virtuous Bodhicitta, like a precious wish-fulfilling jewel, and hold it firmly with great reverence, without wavering. As it is said in the sutra: 'All the wholesome roots of all sentient beings, as well as those of Shravakas and Pratyekabuddhas, whether with or without outflows, are not worth the value of the great jewel king of generating Bodhicitta.' (3) Praising with the example of a tree: All worldly and transmundane virtues that are not grasped by Bodhicitta are like a tree that, once its fruit ripens, its roots are exhausted and it does not regenerate. Similarly, after producing their respective fruits, they exhaust the corresponding merits and eventually lead to the nirvana without remainder of Shravakas and Pratyekabuddhas. However, the virtue that is fully grasped by Bodhicitta is like the fruit of a wish-fulfilling tree, which never diminishes and always increases. It will last forever, from samsara to nirvana, at all times, bringing the temporary happiness of a Chakravartin and the ultimate fruit of the qualities of omniscience, so it will never be exhausted and will increase more and more. As it is said in the (Ratnakuta) Sutra: 'Manjushri, just as various fragrant trees, if sustained by the four elements, will flourish. Similarly, the roots of virtue accumulated from various collections, if grasped by Bodhicitta and fully dedicated to omniscience, will also flourish.' (4) Praising with the example of a hero: Even if one has committed extremely terrible sins such as the five heinous crimes, which are destined to experience the suffering of hell, but if one relies on a heroic protector, one can be liberated from the great fear of enemies on the road in an instant, just as by relying on Bodhicitta, one can quickly eliminate obscurations and be liberated from suffering in a short time. Therefore, be mindful of this powerful antidote.

---

་པ་ཅན་ གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཅིས་མི་བརྟེན༵་ཏེ་བརྟེན་པར་རིགས་སོ། །རྒྱ་དཔེ་ལ། དེ་ལ་མི་ཤེས་སྐྱེ་ བོས་ཅིས་མི་བརྟེན། །ཞེས་པ་ཡོད་ཅིང་། འགྲེལ་ཆེན་དུའང་། མི་ཤེས་པའི་སེམས་ཅན་ཤེས་ རབ་དང་བྲལ་བའི་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཅིས་མི་བརྟེན་ཞེས་བཤད་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ བརྟེན་པར་རིགས་ཏེ། མདོ་ལས་ཀྱང་། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་དཔའ་བོ་ 2-71 ལ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པ་ནི་དགྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཇིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་དཔའ་བོ་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ ཡང་ཉེས་པར་སྤྱོད་པའི་དགྲ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཇིགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ རོ། ། (ལྔ་པ་)དུས་མཐའི་མེའི་དཔེས་བསྔགས་པ་ནི། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདག་ཉིད་ ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེས་ནི། དུས་ཀྱི་མཐའ་འཇིག་རྟེན་འཇིག་པའི་དུས་སུ་ཉི་མ་ བདུན་ཤར་བའི་མེས་བསམ་གཏན་དང་པོ་མན་ཆད་ཀྱི་སྣོད་ཐལ་བ་ཙམ་ཡང་མ་ལུས་པར་ སྲེག་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་རྣམ༵ས་ཀྱང་ བཟོད་ཆེན་ཐོབ་པའི་སྐད་ཅིག་གམ་བྱ་རྫོགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ངེས་པར་སྲེག་ པར་བྱེད༵་ཅིང་རྣམ་སྨིན་རྩ་བ་ནས་འཇོམས་པར་བྱེད་པས། དེ་ལ་བག་ཆགས་རྣམས་ཀྱིས་ ཅིས་མི་བརྟེན། །ཞེས་འདིར་ཡང་གདམས་ཏེ། མདོ་ལས། ཉེས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྲེག་བར་ བྱེད་པས་སྲེག་པའི་བསྐལ་པའི་མེ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཤེས་བྱེད་ནི། དེ་དག་ལས་གཞན་ཡང་(གང་)བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡི་ཕན་ཡོན་ དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་མཐའ་ཡས་པ་ད༵ག (གང་གིས་)རྒྱལ་བའི་རྒྱལ་ཚབ་འཕགས་པ་བྱམས་པ་ མགོན་པོ་ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པས་(གང་ལ་)ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ གཞོན་ནུ་ནོར་བཟང་འཇམ་དཔལ་གྱི་དྲུང་དུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཚོལ་ཞིང་ དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བསྟེན་ནས་བྱམས་པའི་སྤྱན་སྔར་འོངས་པ་ལ་བཤ༵ད་དེ། (ཇི་ ལྟར་)སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། ལྟོས་ཤིག་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་འདི། །ནོར་བཟང་ནོར་ རྣམས་རབ་ཏུ་བརྟན་པའི་བུ། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་དམ་པ་ཡོངས་ཚོལ་ཞིང་། །མཁས་པ་ང་ཡི་ དྲུང་དུ་ལེགས་པར་འོངས། །ཞེས་འཁོར་རྣམས་ལ་གསུངས་ནས། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ 2-72 སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པའི་ས་བོན་ལྟ་བུའོ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ དཀར་བོའི་ཆོས་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་བས་ཞིང་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྟེན་ པས་ས་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་པ་དང་། དབུལ་བ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པས་རྣམ་ཐོས་ཀྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། ། དོན་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུའོ། །བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་

【現代漢語翻譯】 那麼，有情眾生為何不依賴它呢？理應依賴啊！在梵文版本中寫道：『那麼，無知之人為何不依賴它呢？』在《大疏》中也說：『無知的眾生，缺乏智慧的愚昧之人，為何不依賴它呢？』因此，所有人都理應依賴它。正如經中所說：『善男子，例如，依靠勇敢的英雄，就不會畏懼一切敵人。同樣，依靠發起菩提心的勇敢之人，菩薩也不會畏懼一切作惡的敵人。』 (五)以劫末之火作比喻：具有世俗和勝義本性的菩提心，就像劫末世界毀滅時，七個太陽出現，將初禪以下的一切器物焚燒殆盡一樣，能夠使包括五無間罪在內的一切大罪，在獲得大忍的瞬間或圓滿行為的瞬間，必定焚燒殆盡，從根本上摧毀異熟果，那麼，為何不依賴它的習氣呢？這裡也進行了勸誡。正如經中所說：『因為它能焚燒一切罪業，所以就像焚燒劫末之火一樣。』 (四)證明：除此之外，菩提心的利益是不可估量和無邊無際的。彌勒菩薩，作為諸佛的繼承者，具有知曉一切的能力，他向商人子諾桑（意為『善財』）講述了菩提心的功德，當時諾桑在文殊菩薩處發起了菩提心，尋求菩薩行，並依止了許多善知識，之後來到了彌勒菩薩面前。正如《寶積經·樹的莊嚴》中所說：『看啊，這位心念完全清凈的諾桑，是財富中最堅定的兒子，他尋求殊勝的菩薩行，來到了我這位智者面前。』彌勒菩薩對眷屬們說：『善男子，菩提心就像產生一切佛法的種子，像使一切眾生的善法增長的田地，像支撐一切世間的大地。』又說：『它像斷除一切貧困的財神，像實現一切願望的如意寶。』

【English Translation】 Then, why wouldn't sentient beings rely on it? They should rely on it! The Sanskrit version says: 'Then, why wouldn't the ignorant rely on it?' In the Great Commentary, it is also said: 'Why wouldn't ignorant beings, the foolish who lack wisdom, rely on it?' Therefore, everyone should rely on it. As it is said in the sutra: 'Son of good family, for example, relying on a brave hero, one will not fear all enemies. Similarly, relying on a brave person who has generated Bodhicitta, a Bodhisattva will not fear all enemies who commit evil deeds.' (Five) Praising with the example of the fire at the end of time: The Bodhicitta, which has the nature of both conventional and ultimate truth, is like the fire that arises when seven suns appear at the end of the world, destroying everything below the first dhyana (meditative absorption) to ashes. It can certainly burn away even the greatest sins, including the five heinous crimes, in a single moment of attaining great patience or a moment of completing an action, destroying the karmic results from the root. So, why wouldn't one rely on its habitual tendencies? Here, too, there is admonishment. As the sutra says: 'Because it burns all misdeeds, it is like the fire of the eon of burning.' (Four) Proof: Apart from these, the benefits of Bodhicitta are immeasurable and limitless. Maitreya (བྱམས་པ་，慈氏，Maitreya, Loving-kindness) Bodhisattva, as the successor of the Buddhas, possesses the wisdom to know everything. He spoke of the merits of Bodhicitta to the merchant's son Norzang (ནོར་བཟང་，善財，Norzang, Good Wealth), who had generated Bodhicitta at Manjushri's (འཇམ་དཔལ་，文殊，Mañjuśrī, Gentle Glory) place, sought the practice of Bodhisattvas, and relied on many virtuous friends before coming to Maitreya Bodhisattva. As it is said in the Ratnakuta Sutra (sdong po bkod pa, 寶積經·樹的莊嚴): 'Look, this Norzang, whose mind is completely pure, is the most steadfast son of wealth. He seeks the supreme practice of Bodhisattvas and has come well to me, the wise one.' Maitreya Bodhisattva said to the assembly: 'Son of good family, Bodhicitta is like the seed that produces all the Buddha's teachings, like the field that causes the white dharmas of all beings to increase, like the earth that supports all the worlds.' And: 'It is like Vaishravana (རྣམ་ཐོས་ཀྱི་བུ་，多聞天子，Vaiśravaṇa, Son of All-Hearing), who cuts off all poverty, like the wish-fulfilling jewel that accomplishes all purposes.'

---

རྫོགས་པར་བྱེད་པས་བུམ་པ་བཟང་པོ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་མང་དུ་གསུངས་ནས། ཡོན་ཏན་དེ་དག་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཚད་མེད་པ་གཞན་དང་ཡང་ལྡན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ པ་ལྟར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་ལ་བག་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཅིས་མི་བརྟེན་ཞེས་སྦྱར་རོ། ། ༈ སྨོན་འཇུག་གི་ཁྱད་པར། (དང་པོ་)སྨོན་འཇུག་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་ནི། དབྱེ་གཞི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཕན་ཡོན་ཅན་ གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ལ་རིགས་དང་ས་མཚམས་དང་དཔེ་དང་གྲོགས་ལ་སོགས་པས་ཕྱེ་ ན་མང་པོར་འགྱུར་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན༵་དབྱེ་གྲངས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ༵། རང་ གི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་ནི༵། དེས་ཀུན་ནས་ བསླངས་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་བཞིན་པ་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་ཉིད་ཡིན་ནོ༵། ། མདོ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་གང་དག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ སེམས་སྨོན་པ་དེ་དག་ནི་དཀོན་ནོ། །དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་ དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་དཀོན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་དག་དཔེ་དང་སྦྱར་བ་ནི། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་མངོན་པར་འདོད་ པའི་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་། དེས་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་ བཞིན་པ་དག་ལ་བསམ་པ་དང་སྒྲུབ་པ་ཡི༵་བྱེ་བྲག་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཤེས་པ་ལྟར༵་དེ་བཞིན་དུ་ ཤེས་བྱའི་གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་མཁས་པས་སྨོན་པ་དང་འཇུག་པ་ 2-73 འདི་གཉིས་ཀྱི་བྱེ༵་བྲག་ཀྱང་གོ་རིམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་འགྲོ་བར་འདོད་པ་ སྨོན་པ་སེམས་བསྐྱེད་དང་། ལམ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་བཞིན་པ་འཇུག་ པ་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ༵འོ། ། (གསུམ་པ་)འཇུག་པ་ཁྱད་པར་འཕགས་ཚུལ་ནི། སྒྲུབ་པ་དང་བྲལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ པ་ཙམ་གྱི་སེམས་སྐྱེས་པ་ལས་ནི༵་གནས་སྐབས་འཁོར་བ་ན་སྤྱོད་པའི་ཚེ་ལྷ་དང་མིའི་དབང་ ཕྱུག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་འབྱུང་ཡ༵ང་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ ནན་ཏན་དང་བཅས་པས་སྦྱིན་སོགས་ལ་འཇུག་པའི་སེམས་བཞིན་དུ༵་བསོད་ནམས་སམ་ དགེ་བ་རྒྱུན་ཆགས་པར་མ་ཆད་དུ་འབྱུང་བ་མིན༵་ལ། འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེས་པ་ལས་ནི་ དུས་གང་ནས་བཟུང་སྟེ་ཆེད་དུ་བྱ་བ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁ༵མས་མཐའ་ཡས་ཤིང་མུ་མེད་པ་རྣམས་ ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་གྱི་འཁོར་བ་ལས་རབ་ཏུ་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར༵། གཞན་དོན་ལས་ མི་ལྡོག་པའི་སེམས་ཀྱིས་སུ༵་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཆོ་གས་ཡང་དག་པར་བླངས་པར་ གྱུར་པ༵་དེང་ནས་བཟུང་སྟེ་གཉིད་ལོག་ག༵མ་སེམས་གཡེངས་པས་བག་མེད་པར་གྱུར་ཏམ་ བརྒྱལ་བའམ་ར་རོ་བའམ་འགྲོ་འམ་འ

【現代漢語翻譯】 如經中說：『能令圓滿如賢瓶。』像這樣宣說了許多功德，還具有其他無量功德。 因此，有智慧的人為什麼不依止它呢？ 殊勝發心之差別 （第一）發願與趣入之分：分類的依據是如前所說的具有利益的菩提心，以種姓、地界、比喻和友伴等來區分，雖然可以分為多種，但總的來說，要知道分類的數量是兩種：即渴望獲得自身之體性——大菩提的發願心，以及由此發起的趣入菩提之行——趣入心。 經中也說：『希求無上正等覺之心者甚為稀有，而能趣入無上正等覺者，則更為稀有。』 （第二）以比喻說明：譬如某人想要去渴望之地併爲之努力，以及他已踏上道路並正在前進，要知道這二者在發心和修行上的差別。同樣，通達諸法實相的智者，也應如是瞭解發願和趣入二者的差別：想要前往大菩提是發願菩提心，踏上六度彼岸之路並正在前進是趣入菩提心。 （第三）趣入殊勝之理：僅僅生起希求菩提之心，即使沒有修行，也能在輪迴中獲得天人和人王的圓滿權勢等廣大果報。然而，不像以精進修行而趣入佈施等那樣，能使福德或善根持續不斷地增長。而生起趣入菩提心后，從那時起，爲了將無量無邊的眾生從三界輪迴中徹底解脫出來，以不退轉的決心趣入，一旦以儀軌如法受持了趣入心，從今以後，即使在睡眠、心散亂、昏厥、醉酒、行走或...

【English Translation】 As it is said in the scriptures: 'It makes perfect like a good vase.' Thus, many virtues are spoken of, and it also possesses other immeasurable virtues. Therefore, why wouldn't the wise rely on it? The Distinction Between Aspiration and Application (First) The division into aspiration and application: The basis for this division is the mind of enlightenment (bodhicitta) which, as previously stated, possesses benefits. Although it can be divided into many categories based on lineage, levels, metaphors, companions, etc., it can be summarized into two types: the mind of aspiration, which desires to attain the great enlightenment of one's own nature, and the mind of application, which engages in the practice of enlightenment motivated by that aspiration. As it is also said in the scriptures: 'Rare are those sentient beings who aspire to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment. Even rarer are those sentient beings who engage in unsurpassed, perfect, and complete enlightenment.' (Second) Explaining with metaphors: For example, just as there is a difference between someone who wants to go to a desired place and strives for it, and someone who has embarked on the path and is proceeding, similarly, a wise person who understands the true nature of phenomena should understand the difference between aspiration and application: wanting to go to great enlightenment is the aspiration bodhicitta, and embarking on the path of the six perfections and proceeding is the application bodhicitta. (Third) How application is particularly superior: Merely generating the mind of aspiring to enlightenment, even without practice, can bring great results such as obtaining the complete power of gods and humans in samsara. However, it does not continuously increase merit or virtue like engaging in generosity and other practices with diligent effort. But once the mind of application is generated, from that moment on, with the unwavering intention to completely liberate limitless sentient beings from the cycle of the three poisons, once the mind of application is properly taken with the ritual, from then on, even while sleeping, distracted, fainting, drunk, walking, or...

---

གྲེང་ངམ་འདུག་ཀྱང་རུང་། ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་ལས་ བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཤུག༵ས་རྒྱུན་བར་མི་ཆད་པར་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་ཟད་མི་ཤེས་པ་དུ་མ་ཞིག༵་ ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང༵་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༈ དེའི་འཐད་པ་སྒྲུབ་བྱེད། (དང་པོ་)ལུང་གི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི། གང་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་ལས་བསོད་ནམས་རྒྱུན་ ཆགས་པ་འབྱུང་བ་འདི་ནི་འཐད་པ་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ༵ར་(གང་ལས་)འཕགས་པ་ལག་ བཟང་གིས་ནི་ཞུས་པའི་མདོ་ལ༵ས། (གང་གི་ཕྱིར་)ཐེག་པ་དམན་པ་ལ་མོས་པའི་སེམས་ཅན་ རྣམས་ཐེག་ཆེན་ལ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར༵་དང་(གང་གིས་)དེ་བཞིན་ཉིད་དག་པ་གཉིས་ ལྡན་དུ་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་གསུ༵ངས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ 2-74 མཐའ་ཡས་པ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཕྱིར་གོ་ཆ་བགོས་ན། དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མཐའ་ ཡས་པ་དག་བག་མེད་པར་གྱུར་ཏམ་སེམས་གཞན་དུ་གྱུར་ཏམ་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པར་གྱུར་ ཀྱང་རུང་། ཉིན་དང་མཚན་དུ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་འཕེལ་བ་དང་རྒྱས་པ་དང་ཡོངས་སུ་ རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པ་སྐྱེ་བས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྙེད་ པར་དཀའ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རིགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ལ། བསོད་ནམས་དཔག་མེད་ཐོབ་ཚུལ་དང་། ཀུན་ལས་ མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)དམིགས་རྣམ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་ འཐོབ་ཚུལ་ནི། དཔེ་དང་བཅས་པས་སྟོན་པ་སྟེ། སྔོན་དེད་དཔོན་མཛའ་བོའི་བུ་མོ་ཞེས་བྱ་ བས་མའི་མགོ་ལ་རྐང་བས་བསྣུན་ཏེ་རིན་པོ་ཆེ་ལྡོན་{ལེན}དུ་ཕྱིན་པའི་ཚེ་ལས་དེ་མཐོང་ བའི་ཆོས་ལ་སྨིན་ནས་ཉི་ཚེ་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཁང་བར་མགོ་ལ་ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ ལོ་མེ་འབར་བ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བ་ན་འདི་ལྟ་བུ་མྱོང་བར་འགྱུར་པའི་ སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བདག་ལ་སྨིན་པར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་དུ་བསམས་པ་དང་ཤི་ འཕོས་ནས་ལྷར་སྐྱེས་པ་ལྟར། དམིགས་ཡུལ་སེམས་ཅན་མའི་མགོ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ རྣམས་ཀྱི་ཀླད་པའི་ནད་ཙ༵མ་བསལ་ལོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན་ཡ༵ང་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ འདོད་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ༵་དགའ་ལྡན་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསོད་ནམས་དཔག་ ཏུ་མེད་ཅིང་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ན༵་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ ཚད་མེད་པ་རེ་རེའི་མི་བདེ་བ༵་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་མ་ལུས་པར་བསལ་བར་ འདོད་ཅིང༵་། དེ་དག་རེ་རེ་འང་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ༵་སྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་བསོད་ནམས་མཐའ་ཡས་ པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས༵་ཞེས་པའོ། ། 2-75 (གཉིས་པ་)ཕན་སེམས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་འཐོབ་ཚུལ་ནི། འཇིག་རྟེན་སོ་སོ་ལ་ཕན་པར་ སེམས་པའ

【現代漢語翻譯】 即使處於昏睡狀態，從三種戒律中產生的福德力量也不會中斷，而是廣大且無窮無盡，如同虛空般顯現。 爲了證明其合理性，有以下論證： （首先）從經文的角度進行論證：凡是進入菩提心，福德就會持續不斷地產生，這是有充分理由和原因的。在《勝幡經》中，爲了使那些傾向於小乘的有情眾生對大乘產生興趣，以及爲了如實清凈地證悟真如的佛陀親自宣說：『爲了利益和安樂無邊無際的有情眾生界而披上鎧甲，即使他的善根無意識、心不在焉或昏睡，日日夜夜，他的心念都會增長、廣大和圓滿，因為產生無邊無際的菩提資糧，所以證得圓滿菩提並不困難。』 （其次）從理證的角度進行論證，包括獲得無量福德的方式，以及如何變得勝過一切。首先，有四點： （第一）通過無量所緣境而獲得的方式：通過比喻來說明，就像以前一位名叫『商主之女』的人，用腳踢了母親的頭，去取寶物時，那個業力立即成熟，導致她在地獄的鐵室中，頭部被燃燒的鐵輪旋轉，遭受劇烈的痛苦。當她想到：『愿像我一樣遭受痛苦的有情眾生的痛苦都成熟在我身上』時，她就去世並轉生為天人。同樣，如果僅僅想到消除那些傷害有情眾生母親頭部的人的腦部疾病，那麼，僅僅是懷有利益他人的想法，就能獲得轉生到兜率天等無量無邊的福德。更何況想要消除如同虛空般無量有情眾生的所有痛苦，並且想要使他們各自都具備暫時和究竟的無量功德的菩提心，所產生的福德更是不可思議。 （第二）通過殊勝的利他心而獲得的方式：如果僅僅想著利益各個世間

【English Translation】 Even if one is drowsy, the power of merit arising from the three disciplines will not be interrupted, but will be vast and inexhaustible, appearing like the sky. To prove its validity, there are the following arguments: (First) The scriptural proof is: Whatever enters the Bodhicitta, merit will continuously arise. This is with sufficient reason and cause. In the 'Excellent Banner Sutra', for the sake of arousing the interest of sentient beings who are inclined to the Lesser Vehicle in the Great Vehicle, and because the Tathagata, who has gone to the purity of suchness, himself spoke: 'For the benefit and happiness of limitless sentient beings, if one puts on armor, even if his roots of virtue are unconscious, inattentive, or asleep, day and night, his mind will increase, expand, and be perfected in an instant, because the accumulation of limitless Bodhi is born, it will not be difficult to attain perfect Bodhi.' (Second) The logical proof includes how to obtain immeasurable merit and how to become superior to all. First, there are four points: (First) The way to obtain through immeasurable objects: Showing with examples, like the daughter of a merchant leader, who kicked her mother's head to take treasures, that karma matured immediately, causing her to experience severe suffering in the hellish iron chamber where a burning iron wheel rotated on her head. When she thought, 'May the suffering of sentient beings who suffer like me ripen on me,' she died and was reborn as a god. Similarly, if one merely thinks of eliminating the brain diseases of those who harm the heads of sentient beings, then merely having the thought of benefiting others will lead to immeasurable and boundless merit, such as being born in Tushita. What need is there to mention the limitless merit arising from the Bodhicitta, which desires to eliminate all the immeasurable suffering of sentient beings as vast as the sky, and desires to establish each of them with immeasurable temporary and ultimate qualities? (Second) The way to obtain through supreme altruism: If one merely thinks of benefiting each world

---

ི་ཕའམ་ཡང་ན་མ་དང་སྤུན་ཟླ་དང་མཛའ་བཤེས་ལ་ཡང་རུང༵་གང་ཟག་སུ་ལ་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ལ་དགོད་པར་འདོད་པ་འདི་འདྲ་བའི་ཕན་སེམས་ ཡོད༵་དེ་མེད་ཅིང་། ཐུན་མོང་དུ་ཕན་པར་སེམས་པ་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའི་ལྷ་དང་བདེན་པར་ སྨྲ་བའི་དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱང་རུང༵་ཚད་མེད་པ་བཞི་ལ་སྦྱངས་ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མེས་པོར་ འདོད་པའི་ཚངས་པ་ལ་ཡང་ཕན་སེམས་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་དམ༵་སྟེ་མེད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ སེམས་ཅན་ཕལ་བ་དེ་དག་ཉིད་ལ་སྔོན༵་ཆད་རང་གི་དོན་དུའང་འདི་འདྲ་བའི་སེམ༵ས་ཁྱད་ པར་ཅན་ཐ་ན་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མ་རྨིས་ཤིང་སྐྱེ་མ་མྱོང་ན༵། གཞན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ དོན་དུ་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་ག་ལ་སྐྱེ༵་སྟེ་ཤིན་ཏུ་སྐྱེ་བ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ། རྒྱན་ལས་ ཀྱང་། ཇི་ལྟར་རྒྱལ་སྲས་ཕན་པའི་བསམ་པས་འདིར། །འགྲོ་ཀུན་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་གནས་ པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཕ་དང་མ་དང་གཉེན་བཤེས་རྣམས། །བུ་དང་གཉེན་པ་རྣམས་ལ་ལེགས་ མི་གནས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)རྨད་བྱུང་དགེ་བ་ཡིན་པས་འཐོབ་ཚུལ་ནི། གང་ཟག་གཞན་དག་ལ་གཞན་ དོན་དུ་ལྟ་ཞོག་རང་གི་དོན་དུའང༵་མི་འབྱུང་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ ཐོབ་པར་འདོད་པའི་སེམས་གང༵་ཡིན་པ། སེམས་ཅན་སུའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་དེ་དགོས་འདོད་ ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་མཚུངས་ པར་འགྱུར་བ་འདི༵་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་སྔ་རོལ་ན་མེད་པའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཁྱད་པར་ ཅིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་འཁྲུང༵ས་པ་ཡིན་པས་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ངེས་སོ། ། (བཞི་པ་)བྱེད་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་འཐོབ་ཚུལ་ནི། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱི་འཕྲལ་ དང་ཡུན་དུ་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་༵བྱེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ 2-76 དང་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནད་མཐའ་དག་སེལ་བའི་སྨན་ཆེན་པོའམ་རྩིར་གྱུར་པ༵་རྒུད་ པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ལྟ་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ག༵ང་ ཡིན་པ་དེ་ལ་རྟགས་དང་དཔེ་དང་གྲངས་ལ་སོགས་པས་ཇི་ལྟར་གཞལ་གྱིས་ལ༵ང་སྟེ་མི་ལང་ བས་ནམ་མཁའ་ལྟར་མཐའ་ཡས་པའི་ཕན་ཡོན་ཐོབ་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ལའང་བཞི་ལས། (དང་པོ་)མཆོད་པ་ཀུན་ལས་མཆོག་ ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སྦྱོར་བ་དང་བྲལ་ཡང་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་ བསམས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང༵་། ཟླ་བ་སྒྲོན་མར། མཆོད་པ་ཚད་མེད་རྣམ་མང་ཇི་སྙེད་པས། ། ཞིང་ནི་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གཏམས་སྙེད་ཀྱི། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་བས་ཀྱང་། ། བྱམས་པའི་སེམས་ལ་གྲངས་དང་ཆར་མི་ཕོད། །ཅེས་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ ལ་མཆོད་པ་མཐའ་ཡས་པ་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་

【現代漢語翻譯】 即使是對父親、母親、兄弟姐妹或朋友，也沒有人會像這樣希望所有眾生都能證得偉大的菩提之心。即使是共同利益著想的世間護法神和誠實正直的仙人，或者被認為是萬物之父的梵天，他們修習四無量心，也沒有這樣的利他之心。原因在於，這些普通的眾生，過去甚至從未為自己做過這樣的特別發心，哪怕是在夢中也沒有夢到過，更沒有生起過。那麼，爲了其他所有眾生，在清醒的狀態下又怎麼會生起呢？這實在是太難了。正如《寶鬘論》中所說：『如同佛子以利他之心，在此令一切眾產生熟安住，父母親友等，對子女親屬卻不能如此。』 (三)因其為殊勝善行故如何獲得：對於其他人，不要說爲了他人，即使是為自己也不會生起爲了所有眾生證得佛陀果位的發心。無論在哪個眾生的相續中生起這種發心，那就像是能滿足一切願望的如意寶，極其珍貴。這種菩提心是菩薩獨有的、前所未有的殊勝之處，因此必定能獲得巨大的利益。 (四)因其具有卓越作用故如何獲得：菩提心能為一切眾生帶來暫時和究竟的快樂與安樂，能消除眾生的輪迴和惡趣的痛苦之疾病，如同偉大的良藥或甘露，能遣除一切衰敗，如同珍貴的寶珠。這種菩提心的福德，無論用任何標誌、比喻或數量都無法衡量，因此能獲得如虛空般無邊無際的利益。 (二)轉為殊勝之理也有四種，(一)轉為勝過一切供養之理：即使沒有實際的供養行為，僅僅以慈愛之心想著利益眾生，也勝過一切供養。《月燈經》中說：『以無量無數的供養，充滿無數百千萬億佛土，供養諸佛，也不及對慈愛心的一念。』因此，即使對無數的佛陀作無盡的供養，也不及菩提心殊勝。

【English Translation】 Even towards a father, mother, siblings, or friends, no one has such a mind that wishes all sentient beings to attain great Bodhi. Even the worldly guardian deities who commonly think of benefiting others, and the honest and upright sages who speak the truth, or even Brahma, who is considered the father of all and cultivates the four immeasurables, do not have such altruistic thoughts. The reason is that these ordinary sentient beings have never even had such a special thought for their own sake in the past, not even in a dream, let alone given rise to it. So, how could it arise in a waking state for the sake of all other sentient beings? It is indeed very difficult to arise. As it says in the Garland of Jewels: 'Just as the sons of the Victorious Ones, with the thought of benefiting, abide here causing all beings to fully ripen, likewise, fathers, mothers, and relatives do not properly abide for their children and relatives.' (3) How to obtain it because it is a wonderful virtue: For other people, let alone for others, even for oneself, the mind that desires to attain Buddhahood for the sake of all sentient beings does not arise. Whichever sentient being's mindstream this mind arises in, it becomes like a wish-fulfilling jewel that fulfills all needs and desires, and is particularly excellent. This is a wonderful and unprecedented characteristic of a Bodhisattva, so it is certain to obtain great benefits. (4) How to obtain it because of its outstanding function: The mind of enlightenment is the cause of happiness and well-being for all beings in the immediate and long term, and it is the great medicine or elixir that cures all the diseases of suffering in samsara and the lower realms of sentient beings. Like a precious jewel that eliminates all adversity, the merit of the mind of enlightenment cannot be measured by any sign, metaphor, or number, so it obtains benefits as limitless as the sky. (2) There are also four ways in which it becomes supreme. (1) The way in which it becomes supreme over all offerings: Even without actual offering, just thinking of benefiting sentient beings with a loving heart is superior to all offerings. As the Moon Lamp Sutra says: 'With countless and various offerings, filling hundreds of millions of billions of lands, offering to the Victorious Ones, is not equal to a single thought of loving-kindness.' Therefore, even making endless offerings to countless Buddhas is not as excellent as the mind of enlightenment.

---

འཕགས་པར་གསུངས་ན༵། ནམ་ འཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི༵་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་ གི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་སྦྱོར་བས་བརྩོན་པས་འཇུག་པ་ལ་བསོད་ནམས་ཁྱད་ པར་འབྱུང་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས༵་ཏེ། དཔེས་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པར་ཡང་། གང་གཱའི་བྱེ་མའི་ གྲངས་སྙེད་ཀྱི། །སངས་རྒྱས་ཞིང་ཀུན་མི་གང་གིས། །རིན་ཆེན་བདུན་གྱིས་ཡོངས་བཀང་སྟེ། ། འཇིག་རྟེན་མགོན་ལ་ཕུལ་བ་བས། །གང་གིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བྱས་ཏེ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་ བསྐྱེད་ན། །མཆོད་པ་འདི་ནི་ཁྱད་འཕགས་ཏེ། །དེ་ལ་མཐའ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། ། (གཉིས་པ)དགེ་བ་ཀུན་ལས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སེམས་ཅན་བླུན་པོ་རྣམས་སྡུག་ བསྔལ་འདོར་བར་འདོད་པའི་སེམས་ཡོད་ཀྱང༵་བཀྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའི་ དོན་དུ་སྲོག་གཅོད་ལ་སོགས་པའི་མི་དགེ་བ་བྱས་ནས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ 2-77 ཉིད་ལ་ཕྱེ་མ་ལེབ་མར་མེ་ལ་མཆོངས་བ་བཞིན་མངོན་པར་རྒྱུག༵་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་བདེ་ བའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་བློ་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ཐབས་ལ་རྨོངས་ཤིང་གཏི་མུག་པ༵ས། མི་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞུགས་ཏེ་རང་གི་བདེ་བ་དགྲ་བོ་མཐོང་བ་ལྟར་འཇོམ༵ས་པར་བྱེད་ དོ། །དེ་བས་ན་དམན་པ་གང་ཞིག་བདེ་བ་རྒྱུ་དང་བཅས་པས་ཕོངས་ཤིང་དབུལ་བ་ད༵ང་སྡུག་ བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་མང་པོ་དང་ལྡན་ཞིང་ཉམ་ཐག་པ་དེ་དག་ལ༵། བྱམས་པས་མཐོ་རིས་ དང་ཐར་བའི་བདེ་བ་ཀུན་གྱིས་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང༵་། སྙིང་རྗེས་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་ གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་གཅོད་པར་བྱེད་ཅིང༵་། ཤེས་རབ་ཀྱིས་བླང་དོར་གྱི་གནས་ བསྟན་ནས་གཏི་མུག་ཀྱང་(ནི་)སེལ་བར་བྱེད་པ༵འི་ཀུན་སློང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དང་དགེ་ བ་སྟོབས་མཚུངས་གཞན་ག་ལ་ཡོད༵་དེ་མེད་ལ། དེ་དང་འདྲ་བའི་ཡིད་ཆེས་པའི་བཤེས་སམ་ གྲོགས་ཀྱང་ག་ལ་ཡོད༵་དེ་མེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ ཚོགས་དེ་འདྲ་བའང་གཞན་ག་ལ་ཡོད༵་དེ་མཉམ་པ་མེད་དོ། ། (གསུམ་པ་)བསྔགས་འོས་ཀུན་ལས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སྔར་ཕན་བཏགས་པ་ལ་ འདིས་བདག་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་ཞེས་ཕན་པའི་ལན་ལྡོན་པའི་གང་ཟག་གང་ཡིན་པ༵་དེ་ཡང་ རེ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་ན་རིགས་པ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བསྟོད་ཅིང་བསྔགས་པར་འོས་ན༵། སྔར་ཕན་ བཏགས་པའི་ལན་མེད་ཅིང་གཞན་གྱིས་མ་བཅོལ་ཡང་སྙིང་རྗེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ ལེགས་ཤིང་དགེ་བ་ལ་སྦྱར་ནས་ལན་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མི་རེ་བར་ཕན་འདོགས་པར་ བྱེད་པ༵འི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་བསྐྱེད་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟོད་ཅིང་ཕྱག་ འཚལ་བ་དང་མཆོད་ཅིང་བསྔགས་པར་འོས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས༵་ཞེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)སྦྱིན་བདག་ཀུན་ལས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ན

【現代漢語翻譯】 聖者（འཕགས་པ་）說：『爲了使如虛空般無量無邊的眾生，獲得暫時和究竟的安樂，以精進之心投入，所產生的福德是不可思議的。』譬如，在《賜予論》（དཔེས་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པ）中也說：『如恒河沙數般多的佛土，若有人以七寶充滿，獻給世間怙主（སངས་རྒྱས），不如有人合掌，發起菩提心，此供養最為殊勝，無有邊際。』 （二）善行中最為殊勝的原因：愚笨的眾生雖然有想要擺脫痛苦的想法，但爲了平息飢渴等痛苦，反而造作殺生等惡業，如同飛蛾撲火般奔向地獄等痛苦。同樣，雖然有想要獲得安樂的想法，卻因愚昧無知，造作各種惡業，如同對待仇敵般摧毀自己的安樂。因此，對於那些貧乏、缺少安樂之因，充滿痛苦之因、困苦可憐的眾生，以慈愛令其滿足於天界和解脫的一切安樂，以悲憫斷除輪迴和惡趣的一切痛苦，以智慧指示取捨之處，從而消除愚癡，這樣的發菩提心，還有什麼其他功德可以與之相比呢？沒有的。還有什麼可以與之相比的值得信賴的善知識或朋友呢？沒有的。還有什麼能像這樣利益眾生的福德資糧呢？沒有的，無與倫比。 （三）值得讚頌的原因：如果有人報答之前施予恩惠的人，說『這個人曾幫助過我』，那麼這個人尚且在世間被讚揚和稱頌。更何況是那些不求回報，不待他人請求，就以慈悲心將一切眾生安置於善良和美德之中，不求回報和果報，利益眾生的菩薩，他們所擁有的菩提心，難道不更應該被讚頌、頂禮、供養和稱讚嗎？』 （四）施主中最為殊勝的原因：

【English Translation】 The Blessed One (འཕགས་པ་) said: 'To strive with diligence to accomplish the temporary and ultimate great happiness of all sentient beings as numerous as the sky, the merit that arises is beyond words. ' For example, in the Giving Example (དཔེས་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པ) it also says: 'Better than filling Buddhafields as numerous as the sands of the Ganges with the seven precious substances and offering them to the Protector of the World (སངས་རྒྱས), is to generate the mind of enlightenment (བྱང་ཆུབ་) with folded hands. This offering is the most excellent, it has no end.' (Two) How it becomes supreme among all virtues: Foolish sentient beings, although they have the mind to abandon suffering, engage in non-virtue such as killing in order to pacify suffering such as hunger, and manifestly run towards suffering such as hells, like a moth jumping into a flame. Similarly, although they have the mind to obtain excellent happiness, they are bewildered and deluded as to the means for that, and engage in various non-virtues, destroying their own happiness as if seeing an enemy. Therefore, what inferior being is impoverished and destitute of happiness and its causes, and is endowed with many sufferings and their causes and is miserable, that is satisfied with all the happiness of heaven and liberation by love, and that cuts off all the suffering of samsara and bad migrations by compassion, and that shows the place of acceptance and rejection by wisdom and also eliminates delusion, what other virtue is equal in strength to that mind of enlightenment (བྱང་ཆུབ་)? There is none. And what trustworthy friend or companion is like it? There is none. And what accumulation of merit that benefits sentient beings is like that? There is none equal. (Three) How it becomes supreme among all praiseworthy things: Whoever repays a previous favor, saying, 'This one has favored me,' that person is praised and commended as one who acts reasonably in the world. What need is there to say that a Bodhisattva (བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་) endowed with the mind of enlightenment (སེམས་བསྐྱེད་), who does not expect a return or fruition, but out of compassion joins all sentient beings to goodness and virtue, should be praised, prostrated to, offered to, and extolled? (Four) How it becomes supreme among all benefactors:

---

ི། ཡུལ་དམན་པ་འགྲོ་བ་ཉུང་ཟད་ ཙམ་ཕྱོགས་རེ་བགྲངས་སུ་བྱས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་དམིགས་ནས་ལོ་དུས་སམ་ཟླ་དུས་ལ་ 2-78 སོགས་པར་ནར་མའི་ཟས་སྦྱོར་བ༵ས། དུས་ཐུང་ངུ་སྐད་ཅིག་ཙམ་ལ་སོགས་པར། དངོས་པོ་ དམན་པ་ཡོན་འབུལ་བ་མེད་པའི་ཟས་ཙམ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ད༵ང་། སྦྱོར་བ་དམན་པ་འཐབ་ པ་དང་རྡེག་པ་ལ་སོགས་པས་བརྙས་ཤིང་ཐོ་འཚམ་པ་དང་བཅས་པས། ཕན་འདོགས་དམན་ པ་ཉིན་ཕྱེད་ཙམ་འགྲངས་པར་བྱེད་པའི་(ཡ༵ང)སྦྱིན་བདག་ལ། འཇིག་རྟེན་ན་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་ པོ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐྱེ་བོ་མང་པོས་བསྟོད་ཅིང་བཀུར༵་བར་འོས་པ་ཡིན་ན། ཡུལ་རྒྱ་ཆེན་ པོ་སེམས་ཅན་ཀྱི་ཁམས་གྲངས་ལས་འདས་ཤིང་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ལ་དམིགས་ནས་དུས་ ཡུན་རིང་པོ་ནམ་མཁའ་གནས་པ་དང་འཁོར་བ་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ༵། དངོས་པོ་བཟང་བོ་ བདེ་བར་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བདེ་བ་བླ་ན་མེད༵་པ། སྦྱོར་བ་ཞི་ཞིང་ དུལ་ལ་གུས་པ་དང་བཅས་པས། ཕན་འདོགས་ཁྱད་པར་ཅན་རང་རང་གི་ཡིད་ལ་གང་ཅི་ བསམ་པ་མཐའ་དག་མ་ལུས་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ༵་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་ བདག་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བསྟོད་ཅིང་བཀུར་བར་འོས་པ་ལྟ་ཞིག་ སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས༵་ཞེས་པའོ། །རྒྱ་དཔེ་ལས་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་ཀྱི་བདེ་བ་བླ་ན་མེད། ། ཅེས་པའི་ཚབ་ལ། མཁའ་དང་སྐྱེ་བོ་ཡོངས་ཟད་མ་ཟད་པར། །ཞེས་པ་ཡོད་དེ། ནམ་མཁའ་ གནས་པ་དང་འཁོར་བ་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། ༈ རྒྱལ་སྲས་མཆོད་པར་འོས་ཚུལ། (གསུམ་པ་)མཆོད་པར་འོས་ཚུལ་ལ། ཞིང་གི་མཆོག་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་དང་། འདུད་ཅིང་སྐྱབས་ སུ་འགྲོ་བའོ། ། དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྡིག་པའི་ཞིང་གི་མཆོག་ཏུ་གསུངས་ཚུལ་ནི། སེམས་ ཅན་དམན་པ་གང་ཞིག་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་འདྲ་བའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་བའི་ སྲས་པོ་སྦྱིན་བདག་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ༵་ལུས་ངག་གིས་གནོད་པ་ལྟ་ཞོག གལ་ཏེ་ཞེ་སྡང་ལ་ སོགས་པའི་ངན་སེམས་ཙམ་ཞིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་ཡང་། བྱེད་པ་པོ་དེ༵་ངན་སེམས་གཅིག་ 2-79 ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པའི་གྲངས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་སོགས་པར་ནི་༵དམྱལ་ བར་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་ཞིང་གནས་པར་འགྱུར་ཞེས་ཐུབ་པས་གསུང༵ས་ཏེ། རབ་ཏུ་ཞི་ བ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ལ་ཁྲོ་བའམ་བརྙས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ན་དེ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པར་བདག་ཉིད་ དམྱལ་བར་གནས་པའི་གོ་ཆ་བགོ་བར་བྱའོ། །ཞེས་སོ། ། (གཉིས་པ་)དགེ་བའི་ཞིང་གི་མཆོག་ཏུ་བསྟན་པ་ནི་འོན་ཏེ་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཞིག་ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་ཡིད་རབ་ཏུ་དང་བར་བྱེད་ན༵་དད་པ་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་ནི་ ངན་སེམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ

【現代漢語翻譯】 對於少數幾個地方，只針對少數一些眾生，在特定的時間（如年、月），提供粗劣的食物；在短暫的時間裡（如片刻），施捨微薄的、沒有額外供養的食物；以粗暴的方式（如爭鬥、毆打）輕蔑對待，甚至加以侮辱；對於只能讓人半天吃飽的（劣質）施主，世人卻讚揚和尊敬他們，認為他們做了偉大的善事。而對於廣闊的地域，針對無數無邊的眾生，在漫長的時間裡（直到虛空存在、輪迴未空），提供美好的事物——諸如善逝（梵文：Sugata，含義：如來）的無上安樂，以平和、恭敬的方式，滿足他們各自心中所想的一切願望，持續不斷地進行佈施的大施主，那些擁有菩提心的人，難道不更應該受到讚揚和尊敬嗎？這還用多說嗎！ 在梵文版本中，『善逝的無上安樂』被替換為『直到虛空和眾生完全消失』，意思與『直到虛空存在、輪迴未空』相同。 （三）如何成為應供養者： 成為應供養者的方式包括：成為殊勝的福田，以及值得皈依和救護的對象。 首先，分為兩部分：（一）說明如何成為惡業的殊勝福田：如果有人對具有上述功德的菩薩（最殊勝的施主）——哪怕只是身語上的一點傷害，哪怕只是生起嗔恨等惡念，那麼，造作者將因其所生起的每一個惡念，在地獄中遭受巨大的痛苦，並停留相應劫數。正如能仁（釋迦牟尼佛）所說，在《寂靜決定神變經》中提到：『文殊，若有菩薩對菩薩生起嗔恨或輕蔑之心，他將披上盔甲，在地獄中停留與嗔恨或輕蔑之心數量相等的劫數。』 （二）闡述如何成為善業的殊勝福田：如果有人對具有菩提心的人心生歡喜，那麼這種信仰的果報將遠遠超過惡念的果報。

【English Translation】 For a few inferior places, targeting only a small number of beings, providing crude food at specific times (such as years or months); in a short time (such as a moment), giving meager food without additional offerings; treating them with contempt in a rude manner (such as fighting, beating), even insulting them; for the (inferior) patrons who can only feed people for half a day, the world praises and respects them, thinking they have done great good deeds. But for the vast regions, targeting countless and boundless beings, for a long time (until the existence of space and the emptiness of samsara), providing beautiful things—such as the unsurpassed bliss of the Sugata (Sanskrit: Sugata, meaning: Tathagata), with peaceful and respectful ways, fulfilling all the desires in their hearts, constantly and continuously giving alms to the great patrons, those who possess Bodhicitta, shouldn't they be praised and respected even more? Is there any need to say more! In the Sanskrit version, 'the unsurpassed bliss of the Sugata' is replaced by 'until the space and beings completely disappear,' which means the same as 'until the existence of space and the emptiness of samsara.' (3) How to become worthy of offerings: The ways to become worthy of offerings include: becoming a supreme field of merit, and being worthy of refuge and protection. First, divided into two parts: (1) Explaining how to become a supreme field of demerit: If someone harms a Bodhisattva (the most supreme patron) who has the above-mentioned merits—even a little harm in body and speech, even just generating evil thoughts such as hatred, then the creator will suffer great pain in hell for each evil thought they generate, and stay for the corresponding number of kalpas. As the Thubpa (Shakyamuni Buddha) said, in the 'Quiet Determination Miraculous Transformation Sutra': 'Manjushri, if a Bodhisattva generates anger or contempt towards a Bodhisattva, he will put on armor and stay in hell for as many kalpas as the number of anger or contempt thoughts.' (2) Explaining how to become a supreme field of merit: If someone rejoices in those who have Bodhicitta, then the result of this faith will far exceed the result of evil thoughts.

---

་བས་ཀྱང་ཆེས་ལྷག་པར་འཕེལ༵་བ་སྐྱེ་སྟེ། ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ ལ་འཇུག་པ་ཕྱག་རྒྱའི་མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ་ཕྱོགས་ བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིག་བཏོན་པར་གྱུར་ལ། བྱམས་ པའི་སེམས་ལ་གནས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིག་བསྐྱེད་པར་བྱས་པ་ བས། གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སེམས་ དང་བས་ལྟ་ན། འདི་ནི་དེ་བས་བསོད་ནམས་ཆེས་ལྷག་པར་སྐྱེའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་གཞན་དག་གིས་དོ་གལ་ལམ་ འབད་རྩོལ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཟབ་མོའི་བར་ཆད་བྱས་ཀྱང༵་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་ལ་སོགས་ པའི་སྡིག་པ་ནམ་ཡང་མི་འབྱུང་ཞིང་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ངང་གིས་ གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ༵་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)འདུད་པ་ནི། གང་ཟག་གང་ལ་སེམས་ཀྱི་དམ་པ་རྒུད་པ་མཐའ་དག་སེལ་ཞིང་ འབྱོར་བ་མ་ལུས་པ་སྩོལ་བས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ དེ༵་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཡི་སྐུ་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པའི་སྒོ་ནས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཕྱག་འཚལ་ 2-80 ཞིང༵་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ལ་ཕན་པ་བྱས་ན་བདེ་བ་སྟེར་བར་མ་ཟད། བརྙས་ཐབས་ ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་བདེ་བ་ འབྲེལ་ཞིང་སྦྱིན་པར་མཛད་པ༵། མཐའ་གཅིག་ཏུ་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་པའི་འབྱུང་བའི་གནས་ སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་བརྟེན་པར་ཁས་བླངས་ནས་བློ་གཏད་དེ་སྐྱབས་སུ་མཆི༵འོ། ། ཡུལ་དམ་པ་ལ་ངན་སེམས་བསྐྱེད་ན་དམྱལ་བར་ལྟུང་བ་ཡང་མི་འགལ་ཞིང་། ཐུགས་རྗེ་ ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུ་ལས་མཐར་བདེ་བ་ ཆེན་པོ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡང་མི་འགལ་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་དམ་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མོས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་ པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་ཐོག་མར་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ སྟེ་ལེའུ་དང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ༵།། །། ༈ ཕན་ཡོན་ཅན་ཇི་ལྟར་བླང་ཚུལ། དེ་ལྟར་ཕན་ཡོན་རིག་ནས། ཕན་ཡོན་ཅན་ཇི་ལྟར་བླང་ཚུལ་ལ་གསུམ་སྟེ། སྦྱོར་བ་ཡན་ ལག་བདུན་པ་བྱ་བ། དངོས་གཞི་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་གཟུང་བ། མཇུག་ཏུ་ཇི་ལྟར་བྱ་བའི་ རིམ་པའོ། ། ༈ སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་བདུན་པ་བྱ་བ། དེ་ཡང་གོས་ཚོས་སུ་སྒྱུར་བ་ལ་དྲི་མ་འཁྲུ་བ་དང་འདྲ་བར་སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེ་བ་ལ་རྒྱུད་ ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཆེད་དུ་སྦྱོར་བ་ནི། མཆོད་བསྟོད་ཕྱག་འཚལ་སྐྱབས་འགྲོ་དང་། །སྡིག་ བཤགས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་དང་། །བསྐུལ་ཞིང་གསོལ་བ་གདབ་པ་དང་།

【現代漢語翻譯】 甚至會更加增長。關於確定和不確定的道理，在《手印經》中說：『文殊，假設有人以嗔恨心，取走十方世界所有眾生的眼睛；另有人以慈悲心，令所有眾生復明。相比之下，如果有人以歡喜心看待發菩提心的大乘菩薩，此人所獲福德更為殊勝。』 因此，對於諸佛之子菩薩們，即使其他人以極大的努力或重要性來阻礙他們修持深奧的佛法，他們也永遠不會造作諸如傷害眾生之類的罪業，而且慈悲等善行會自然而然地不斷增長。 （二）頂禮：對於能消除一切心之衰損，並賜予所有財富，如意寶般的菩提心，生起此菩提心之聖者，以身語意恭敬頂禮，並且菩薩不僅能以利益之心給予安樂，即使以輕蔑等方式加以損害，他們也會以大悲心施予暫時和究竟的安樂。完全是所有安樂之源的聖者，承諾永遠依止並信賴，作為皈依之處。 如果對神聖的對境生起惡意，也不會墮入地獄。由於具有大悲者們善巧的方便和願力的力量，最終獲得大安樂也不會相違。因此，應通過憶念菩提心的利益，對具有菩提心的聖者們也生起敬信。在《入菩薩行論》中，首先講述了發菩提心的利益，這是第一品的釋義。 如何受持利益之法 如是知曉利益后，如何受持利益之法有三：行七支供，正行受持發菩提心，結尾如何行之次第。 行七支供 如同將衣服染色前需清洗污垢一樣，爲了生起菩提心而使自相續完全清凈，首先要進行七支供：禮敬、供養、懺悔罪業、隨喜功德、請轉法輪、祈請住世。

【English Translation】 it will increase even more. Regarding the certain and uncertain, the Mudra Sutra says: 'Manjushri, suppose someone, with hatred, takes away the eyes of all sentient beings in the ten directions; and another, with compassion, restores the eyes of all those beings. Compared to that, if someone looks with joy at a Bodhisattva who aspires to the Great Vehicle, the merit of this person will be even more supreme.' Therefore, for the sons of the Buddhas, the Bodhisattvas, even if others obstruct their practice of the profound Dharma with great effort or importance, they will never commit sins such as harming sentient beings, and virtues such as compassion will naturally increase more and more. (Two) Prostration: To the one who eliminates all the decline of the mind and bestows all wealth, like a precious wish-fulfilling jewel, the Bodhicitta; to the holy being in whom that Bodhicitta has arisen, I prostrate at all times with the three doors of respect. And the Bodhisattva, not only gives happiness with a beneficial mind, but even if harmed by contempt, etc., they bestow temporary and ultimate happiness with great compassion. The holy being who is entirely the source of all happiness, I promise to always rely on and trust, as a refuge. If evil thoughts arise towards a sacred object, it is not contradictory that one may fall into hell. Because of the skillful means and the power of the aspirations of those who possess great compassion, it is also not contradictory that one may ultimately be led to great happiness. Therefore, one should also develop faith in the holy beings who possess Bodhicitta by remembering the benefits of Bodhicitta. In 'Entering the Bodhisattva's Way of Life,' the benefits of generating Bodhicitta are explained first, which is the explanation of the first chapter. How to Take the Benefit Having understood the benefits in this way, there are three ways to take the benefit: performing the seven-branch practice, the main practice of taking the Bodhicitta vow, and the order of how to act at the end. Performing the Seven-Branch Practice Just as washing away dirt is necessary before dyeing clothes, the preliminary practice for generating Bodhicitta is to purify one's mindstream completely. This involves the seven-branch practice: prostration, offering, confession of sins, rejoicing in merit, requesting to turn the wheel of Dharma, and requesting to remain.

---

།ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ ཡན་ལག་གོ ། ༈ མཆོད་བསྟོད། མཆོད་བསྟོད་ལ། མཆོད་པ་འབུལ་བ་དང་། བསྟོད་དབྱངས་བསྒྲགས་པའོ། །དང་པོ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། (གང་གི་ཆེད་དུ་)དེ་ལྟར་ཡོན་ ཏན་རིན་ཆེན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་ 2-81 བྱ་བའི་ཕྱིར༵་དུ། (ཡུལ་གང་ལ་)དེ་བཞིན་ཉིད་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ངང་དུ་གཤེགས་པ་སངས་ རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་། ལུང་དང་རྟོགས་པས་བསྡུས་པའི་དམ་པའི་ཆོས༵་དཀོན་ མཆོག་དྲི་མ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས༵་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་ཏེ་དཀོན་མཆོག་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་ རྒྱ་མཚོ་ལྟར་གཏིང་དཔག་དཀའ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ། (ཚུལ་)དངོས་དང་ཡིད་ལས་བྱུང་ བའི་མཆོད་རྫས་རྣམས་ཀྱིས་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་ཤིན་ཏུ་དང་བས་ལེགས་པར་ མཆོད༵་དོ་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ཡིད་ཀྱི་མཆོད་པ། ལུས་ཀྱི་མཆོད་པ། འབྱོར་བའི་མཆོད་པའོ། ། དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)དབུལ་བྱའི་དངོས་པོ་ནི། ཞིང་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ ན་པདྨ་དང་ཀུ་མུད་ལ་སོགས་པའི་མེ་ཏོག་དང་། ཛཱ་ཏི་དང་ཨ་མྲ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཇི་ སྙེད་ཡོད་པ་དང༵་། ནད་ཞི་བར་བྱེད་པའི་སྨན་གྱི་རྣམ་པའམ་རིགས་སུ་གཏོགས་པ་གང་དག་ ཡོད་པ་དང༵་། བཻཌཱུརྱ་དང་ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ན་རིན་ཆེན་གྱི་ཁྱད་པར་ཇི་སྙེད་ ཡོད་པ་དང༵་། རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཀྱིས། བསིལ་དང་ཞིམ་དང་ཡང་དང་མཇམ། །དྭངས་བ་དང་ནི་ དྲི་མ་མེད། །འཐུངས་ན་ལྟོ་ལ་མི་གནོད་དང་། །མགྲིན་པ་ལ་ཡང་མི་གནོད་པའོ། །ཞེས་བཤད་ པ་ལྟར་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུ་གཙང་མ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང༵་། ནོར་ བུ་རིན་ཆེན་གྱི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་རི་བོ་དང་ནི་དེ་བཞིན་དུ༵་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ ནགས་ཚལ་དང་བཅས་པའི་ས་ཕྱོགས་རབ་ཏུ་དབེན་ཞིང་ཉམས་དགའ་བ་རྣམས་དང༵་། ལྗོན་ པའི་ཤིང་མེ་ཏོག་མང་པོའི་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་པས་རབ་ཏུ་སྤུད་ཅིང་འབར་བས་ལྷག་གེ་བར་ གནས་པ་དང༵་། ཤིང་ལྗོན་པ་གང་ཞིག་ཁ་དོག་དང་དྲི་རོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ འབྲས་བུ་བཟང་ལ་མང་བའི་ལྗིད་ཀྱིས་ཡལ་ག་རྣམས་དུད་ཅིང་དམའ་བར་འདུག་པ་དང༵་། 2-82 ཁྱད་པར་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་ཙན་དན་ལ་སོགས་པའི་ དྲི་ཞིམ་པོ་དང་ནི༵། ཨ་ག་རུ་ནག་པོ་ལ་སོགས་པའི་བདུག་སྤོས་རྣམས་དང་། ཅི་འདོད་པ་ ཐམས་ཅད་བསམ་མ་ཐེག་འབྱུང་བའི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་དང་། ཤེལ་དང་པདྨ་རཱ་ ག་ལ་སོགས་པའི་རིན་ཆེན་མང་པོ་ལས་གྲུབ་པའི་ཤིང༵་ལྗོན་པ་དང་རབ་ཏུ་མཛེས་པའི་མཚོ་ དང་རྫིང་བུ་པད

【現代漢語翻譯】 是完全迴向的支分。 供養和讚頌 供養和讚頌包括供養和唱誦讚歌。首先是： 簡述、詳述和總結三部分。首先是：（爲了誰）爲了完全接受具有無量功德珍寶之自性的菩提心。（在何處）爲了向安住在真如清凈二者之狀態中的諸佛世尊，以及包含經和證悟的清凈無垢之正法，以及佛子——菩薩聖眾，即三寶，對具有如海般深廣功德、難以估量的三寶，（以何種方式）以真實和意幻的供品，以三輪清凈和極大的虔誠來供養。 （第二）詳述包括意幻供養、身供養和財富供養。首先是三種：（第一）供養的物品是：無量剎土中所有蓮花和睡蓮等花朵，以及薔薇和芒果等果實，所有能平息疾病的藥物種類，所有世間存在的毗琉璃和因陀羅尼羅等珍寶，以及國王之子所說的：『清涼、甘甜、輕盈和柔軟，清澈、無垢，飲用不傷腸胃，也不傷喉嚨。』所有具有八支功德的清凈悅意之水，所有由各種珍寶組成的山，以及同樣悅意的森林和極其寂靜宜人的地方，所有以眾多花朵裝飾、極其華麗閃耀的樹木，所有具備顏色、香味和味道，結滿豐碩美好果實，枝條因果實纍纍而彎曲低垂的樹木， 特別是三十三天等世間所有旃檀等香，以及沉香等薰香，以及能滿足一切願望的如意樹，以及由琉璃和紅蓮寶等眾多珍寶組成的樹木，以及極其美麗的湖泊和池塘，

【English Translation】 It is the branch of complete dedication. Offering and Praise Offering and praise include making offerings and chanting praises. First is: Brief statement, detailed explanation, and summary. First is: (For whom) In order to fully grasp the Bodhicitta, which is the essence of immeasurable qualities and preciousness. (Where) To the Buddhas, the Bhagavad-Tathagatas, who have passed into the state of purity of suchness, and to the pure and immaculate Dharma, which is gathered by scripture and realization, and to the sons of the Buddhas, the Bodhisattva Sangha, the Three Jewels, to those who possess the qualities of the profound and vast ocean of the Three Jewels, which are difficult to fathom, (in what manner) with actual and mental offerings, with the three circles completely pure and with great devotion, I offer. (Second) The detailed explanation includes mental offerings, body offerings, and wealth offerings. First, there are three: (First) The objects to be offered are: all the lotus and water lily flowers, etc., in the infinite realms, and all the fruits such as jasmine and mango, etc., all the kinds of medicines that pacify diseases, all the different kinds of jewels in the world such as beryl and indranila, etc., and as said by the king's son: 'Cool, sweet, light, and soft, clear, and without impurities, drinking it does not harm the stomach, nor does it harm the throat.' All the pure and pleasing water with eight qualities, all the mountains made of various precious jewels, and similarly, all the pleasing forests and extremely secluded and delightful places, all the trees adorned with many flowers, extremely splendid and shining, all the trees that are rich in color, fragrance, and taste, bearing abundant and good fruits, with branches bent and lowered by the weight of the fruits, Especially all the fragrant sandalwood, etc., in the world of the thirty-three gods, etc., and all the incense such as black agarwood, etc., and the wish-fulfilling trees that produce all that is desired, and the trees made of many jewels such as crystal and padmaraga, etc., and the extremely beautiful lakes and ponds,

---

ྨ་ལ་སོགས་པའི་མེ་ཏོག་མང་པོས་རྣམ་པར་བརྒྱན་པ་དག་ལ། ངང་བ་དང་བྱ་ བཞད་ལ་སོགས་པ་སྐད་སྙན་པ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་སྒྲོགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དང་མ་ རྨོས་ཤིང་མ་བཏབ་པར་འཁྲུངས་པའི་འབྲས་སཱ་ལུ་གྲ་མ་དང་ཕུབ་མ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ ལོ་ཐོག་གི་རྣམ་པ་མང་པོ་དང༵་། སྔར་སྨོས་པ་དེ་དག་ལས་གཞན་ཡང་རེ་རེ་ནས་བརྗོད་ཀྱིས་ མི་ལང་བའི་མཆོད་པར་འོས་པའི་རྒྱན་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་ནི༵་{མཚོ་དང་རྫིང་བུ་ པདྨས་བརྒྱན་པ་དག །ངང་པ་ཤིན་ཏུ་སྐད་སྙན་ཡིད་འོང་ལྡན། །ནམ་མཁའ་རབ་འབྱམས་ ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། །འདི་དམར་རྟགས་བཞག་ས་མ་རྙེད སྡེ་དགེའི་ཤིང་པར་ན་མེད} ཡུལ་ནམ་ མཁའ་རབ་འབྱམས་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པར་ཁྱབ་པ་སུས་ཀྱང་བདག་གི་བར་ཡོངས་ སུ་བཟུང་བ་མེད་པ་སྒྲ་མི་སྙན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ལྟ་བུ་དེ་དག་ཀུན༵་དབུལ་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཇི་ལྟར་འབུལ་ཚུལ་ནི། ཤིན་ཏུ་དད་པའི་བློ་ཡིས་བླངས་ནས་ཐུབ་པའི་དབང་ པོ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག༵་ཏུ་གྱུར་པ་སངས་རྒྱས་དང་དེའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ཚོགས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ལེགས་པར་འབུལ་ན༵་ཡོན་ གནས་དམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་བཞེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ རྣམས་ཀྱིས༵་རྣམས་བདག་ཅག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་ཉེ་བར་དགོངས་ནས་བདག་གི་ཡིད་ཀྱིས་ སྤྲུལ་པའི་མཆོད་པ་འདི་དག་ཅི་བདེ་བར་བཞེས༵་སུ་གསོལ་ཞེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)འབུལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བདག་ནི་སྔོན་གྱི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བསོད་ 2-83 ནམས་དང་མི་ལྡན་པས་ཚེ་འདིར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་དབུལ་ཞིང་བཀྲེན་པ་ཆེན་པོ་ལ་གྱུར་ པ་སྟེ༵། འཕགས་པ་མཆོད་པར་འོས་པའི་ནོར་སྔར་བསྟན་པ་དེ་དག་ལས་གཞན་དངོས་སུ་ བདག་ལ་ཅང་མ་མཆིས༵་པ་དེས་ན་རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་ཁོ་ན་དགོངས་ པར་མཛད་པའི་མགོན་པོ་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱིས་ཕུལ་བའི་མཆོད་ པ་འདི༵་རྣམས་ཁྱེད་ལ་ཕོངས་པ་མི་མངའ་ཡང་བདག་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་ པའི་དོན་གྱི་སླད་དུ་ཉིད་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་ཞིང་ཁམས་སོ་སོ་ན་གནས་པ་རྣམས་ལེགས་ པར་བཞེས་ཤིག༵་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ལུས་ཀྱི་མཆོད་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཇི་ལྟར་འབུལ་ཚུལ་ནི། (གང་ལ་) བདུད་བཞི་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་དེའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ། (གང་གིས་)དད་པ་དང་ལྡན་པ་བདག་གིས་ནི༵་བདག་གི་ལུས་དངོས་ སུ་ཡོད་པ་འདི་ཀུན། དུས་(ཇི་སྲིད་)གཏན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་དབུལ་བར་བགྱི༵འོ། །གཞན་ ལ་ལེགས་པ་ཁོ་ན་སེམས་པ་སེམས་དཔའ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་གི་བདོག་ པའི་དངོས་པོ་འདི་ནི་ཡོངས་སུ་བཞེས་པར་མཛོད་ཅིག༵་ཤིན་

【現代漢語翻譯】 以蓮花等多種鮮花莊嚴點綴的地方，伴隨著天鵝和妙音鳥等發出極其悅耳動聽的聲音，無需耕耘播種便自然生長的無殼稻米等各種農作物，以及上述之外，多到無法一一列舉的、適合供養的各種珍寶飾品，{湖泊和水池都以蓮花莊嚴點綴，天鵝發出極其悅耳動聽的聲音，充滿美感。無垠的虛空遍及法界的邊際，這紅色標記放置之處無法尋覓，德格印經院的木刻版中沒有。} 遍佈無垠虛空，無人佔有，如同不悅耳的享受一般，所有這些都應供養。 （第二，）如何供養：以極其虔誠之心，獻給諸佛之王、人中之尊——佛陀及其聖子菩薩眾，以三輪清凈的方式供養。祈請作為殊勝福田、心懷利益一切眾生之大慈悲者，以慈悲之心垂念我等，歡喜納受我以意幻化之供養。 （第三，）供養的理由：我因往昔缺乏佈施等福德，今生貧困潦倒。除了上述可供養的聖物之外，我一無所有。因此，恒常心繫利益和安樂的怙主佛陀及其聖子們，雖然你們並不匱乏我以意幻化的供養，但爲了我等相續中圓滿二資糧，請以你們的神通力，歡喜納受安住于各個剎土的供養。 （第二，）身體的供養分為兩部分：（第一，）如何供養：（向誰）向戰勝四魔的圓滿正等覺佛陀及其聖子大菩薩們。（以何種方式）以具足信心的我，將我這如實的身體，（何時）直至永久，永不間斷地供養。祈請那些心中只有利益他人的殊勝菩薩們，歡喜納受我的所有之物。

【English Translation】 Places adorned with many flowers such as lotuses, accompanied by swans and melodious birds making extremely pleasant and delightful sounds, various crops such as huskless rice that grow naturally without plowing or sowing, and beyond those mentioned above, countless varieties of ornaments suitable for offering that are too numerous to list individually, {Lakes and ponds are adorned with lotuses, swans make extremely pleasant and delightful sounds, full of beauty. The boundless sky reaches the edge of the realm of phenomena, this red mark cannot be found where it is placed, it is not in the woodblock print of Dege.} pervading the boundless sky, unowned by anyone, like unpleasant enjoyments, all of these should be offered. (Second,) How to offer: With extremely devout mind, offer to the King of the Buddhas, the Supreme among humans - the Buddha and his sons, the assembly of Bodhisattvas, offering in a way that is completely pure in the three spheres. Pray that those who are the supreme field of merit, possessing great compassion with the intention to benefit all sentient beings, with compassionate hearts, remember us and joyfully accept the offerings that I have emanated through my mind. (Third,) The reason for offering: Because I lacked merit such as generosity in the past, I am impoverished and destitute in this life. Apart from the sacred objects suitable for offering mentioned above, I have nothing. Therefore, the protectors, the Buddhas and their sons, who constantly have in mind the benefit and happiness of others, although you do not lack the offerings that I have emanated through my mind, for the sake of perfecting the two accumulations in our continuum, please, through your miraculous power, joyfully accept the offerings that abide in each of the Buddha-fields. (Second,) The offering of the body is divided into two parts: (First,) How to offer: (To whom) To the fully enlightened Buddhas who have conquered the four maras and their sons, the great Bodhisattvas. (In what way) With faith, I offer this real body of mine, (when) perpetually, without interruption. I pray that those supreme Bodhisattvas who only have the benefit of others in their minds, joyfully accept all of my possessions.

---

ཏུ་གུས་པས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཁྱེད་ ཀྱི་བཀའ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་བྲན་ནམ་འབངས་སུ་མཆི་བར་བགྱི༵འོ། ། (གཉིས་པ་)ཕུལ་ནས་སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། དམན་པ་བདག་ནི་དམ་པ་ཁྱེད་ཀྱིས་བདག་གི་བར་ ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ན༵་མཉེས་པའི་སླད་དུ་སྲིད་པ་འཁོར་བ་ན་གནས་པ་ན་ཡང་གཞན་གྱི་ དོན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་མི་འཇིགས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འཕྲལ་དང་ཡུན་ དུ་ཕན་པའི་དོན་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བགྱི༷འོ། །མི་དགེ་བ་སྤྱད་ན་གཞན་ལ་ཕན་པ་ལྟ་ཞོག་རང་ དོན་ཡང་མི་ནུས་པས་སྔོན་གྱི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་རྣམས་ལས་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་ཚུལ་ གྱིས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བགྱིད་ཅིང༵་། སྡིག་པ་གཞན་ཡང་སླན་ཆད་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ 2-84 གྱིས་མི་བགྱེད་དེ་སྤོང་བར་དམ་འཆའ་ཞིང་དགེ་བ་ལ་འབད་པར་བགྱིད་དོ༵། ། (གསུམ་པ་)འབྱོར་བའི་མཆོད་པ་ལ། ཁྲུས་དང་དབྱི་བ་གོས་རྒྱན་དྲི་བཟང་དང་། །མེ་ཏོག་ བདུག་སྤོས་ཞལ་ཟས་སྣང་གསལ་དང་། །ས་གཞི་ཕོ་བྲང་གདུགས་ཀྱི་མཆོད་པ་དང་། །རོལ་ མོ་དབུལ་ཞིང་སྨོན་ལམ་གདབ་པའོ། །(དང་པོ་)ཁྲུས་ཀྱི་མཆོད་པ་ནི། (གང་དུ་)གནས་ཡིད་དུ་ འོང་བར་ཁྲུས་ཀྱི་ཁང་པ་བཟང་པོ་ག་བུར་ལ་སོགས་པས་བསྒོས་པས་ཤིན་ཏུ་དྲི་ཞིམ་པ༵་འོག་ ཐམས་ཅད་ཤེལ་གྱིས་རང་བཞིན་གྱི་ས་གཞི་དྲི་མ་མེད་པས་གསལ་ཞིང་འོད་འཕྲོ་བས་འཚེར་ བ་བྱི་དོར་བྱས་ཤིང་ལེགས་པར་བསྟར་བ། བར་བར་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་ འབར་བའི་ཀ་བ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དུ་མ་དང་ལྡ༵ན་པ་སྟེང་ཐམས་ཅད་དུ་མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བས་ སྤྲས་པས་དེའི་འོད་ཆགས་པའི་བླ་རེ་རབ་ཏུ་མཛེས་པས་བྲེས་ཤིང་བརྒྱན་པ་དེར༵། (གང་ལ་) ཡུལ་དམ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་དེ་ཡི་སྲས་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ༵། (གང་གིས་)ཡོ་བྱད་བཻཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པའི་རིན་ཆེན་མང་ པོ་ལས་བྱས་པའི་བུམ་པ་དྲི་ཞིམ་པོ་སྣ་ཚོགས་སྦྱར་བའི་སྤོས་ཀྱི་ཆུ༵་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་ལེགས་ པར་བཀང་བ་ཡིད་འཕྲོག་པའི་གླུ་དབྱངས་སྙན་པ་དང་ནི༵་རྔ་ཟླུམ་ལ་སོགས་པའི་རོལ་མོར་ བཅས་པ་དུ་མས་སྐུ་ཁྲུས་གསོལ༵་བའོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ནས་སྐུ་དབྱི་བ་ནི། ཁྲུས་གསོལ་མ་ཐག་པའི་རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་དེ་དག་གི་ སྐུ་ལ་དུ་ཀཱུལའི་རས་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་མེད་པའི་གོས༵་དྲི་མ་མེད་པས་གཙང་མར་གྱུར་ བ་ལ་གུར་གུམ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་ཞིམ་པོ་རབ་ཏུ་བསྒོས་པས་སྐུ་ཕྱི་ཞིང་ཕྱི་དོར་ལེགས་པར་ འགྱིའོ༵། ། (གསུམ་པ་)གོས་དང་རྒྱན་གྱི་མཆོད་པ་ནི། སྐུ་ཕྱིས་པའི་རྗེས་དེ་ནས་ཡུལ་དམ་པ་དེ་དག་ལ་ རུང་བའི་ཚོན་གྱིས་ཁ་དོག་ལེགས་པར་བསྒྱུར་བའི༵་ན་བཟའ་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་ 2-85 དྲི་ཞིམ་པོས་བྱུགས་པའི་དམ་པ་རྣམས་འབུ༵ལ་ཞིང་། ཁྱད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱི མ་ པའི་ཆ་ལུགས་ཅ

【現代漢語翻譯】 以恭敬之心，我將成為尊貴的您，遵照您的旨意行事的奴僕或臣民。 (第二部分)供養后的修行方式：卑微的我，被尊貴的您完全攝受之後，爲了使您歡喜，即使身處輪迴之中，我也會不畏懼為他人承受痛苦，一心一意地為一切眾生謀求當下和長遠的利益。如果我行不善，莫說利益他人，連自己的利益也無法實現，所以我將以徹底懺悔的方式，完全消除過去所造的罪惡和不善業。並且，我發誓以後不再造作新的罪業，努力行善。 (第三部分)供養的物品包括：沐浴、擦拭、衣飾、香、花、焚香、食物、燈、土地、宮殿、傘蓋，以及音樂和祈願。(第一部分)沐浴的供養：(在何處)在令人愉悅的地方，建造一個美好的浴室，用樟腦等香料薰染，使其散發著極其芬芳的香氣。整個地面都用琉璃製成，自然形成的地面潔凈無瑕，光亮照人，經過擦拭和精心佈置。其間，有許多令人愉悅的柱子，柱子上鑲嵌著閃耀著各種光芒的珍貴寶石。整個上方都用珍珠串裝飾，珍珠的光芒與華麗的帷幔交相輝映，裝飾得美輪美奐。(供養給誰)供養給聖地中的如來（Tathāgata，梵文，如來，the Thus-Gone One），圓滿正等覺的佛陀，以及他的聖子大菩薩們。(用什麼供養)用由青金石等多種珍貴寶石製成的寶瓶，盛滿混合著各種芬芳香料的香水，令人心曠神怡。伴隨著動聽的歌聲和鼓等各種樂器，為佛陀沐浴。 (第二部分)沐浴后擦拭身體：為剛剛沐浴完畢的佛陀及其眷屬，用無與倫比的細布等潔凈的布擦拭身體，這些布料用藏紅花等香料浸泡過，散發著濃郁的香氣，仔細擦拭佛身。 (第三部分)供養衣飾：在擦拭佛身之後，為聖地中的佛陀供養適合他們的、用顏料精心染色的衣物，如法衣等，這些衣物都塗滿了芬芳的香氣。特別是對於在家居士形象的菩薩，

【English Translation】 With reverence, I shall be a servant or subject who, according to your command, O noble one, will act accordingly. (Second part) The method of practice after offering: I, the inferior one, after being completely taken by you, the noble one, in order to please you, even while dwelling in the cycle of existence, without fear of the suffering for the sake of others, will single-mindedly accomplish the benefit of all sentient beings, both immediately and in the long term. If I engage in non-virtue, let alone benefit others, I cannot even achieve my own benefit, so I will completely purify all past sins and non-virtuous deeds through thorough repentance. Furthermore, I vow to abandon the creation of new sins in the future and strive to engage in virtue. (Third part) Offerings of possessions include: bathing, wiping, clothing, ornaments, fragrance, flowers, incense, food, light, land, palace, umbrella, as well as music and prayers. (First part) The offering of bathing: (Where) In a pleasant place, construct a beautiful bathroom, perfumed with camphor and other fragrances, making it extremely fragrant. The entire floor is made of crystal, the naturally formed ground is immaculate, clear, and radiant, having been cleaned and well arranged. In between, there are many pleasing pillars adorned with various radiant jewels. The entire top is decorated with strings of pearls, the light of which reflects on the exquisitely beautiful canopy. (To whom) Offer to the holy land, the Tathāgata (Tathāgata, Sanskrit, 如來, the Thus-Gone One), the perfectly complete Buddha, and his sons, the great Bodhisattvas. (With what) With vases made of many precious jewels such as lapis lazuli, filled with fragrant water mixed with various perfumes, pleasing and well-filled, accompanied by captivating melodies and various musical instruments such as drums, offer the bathing. (Second part) Wiping the body after bathing: For the Victorious One and his retinue who have just been bathed, wipe their bodies with incomparable cloths such as silk, which are pure and immaculate, and thoroughly perfumed with fragrances such as saffron, carefully wiping and adorning the body. (Third part) Offering of clothing and ornaments: After wiping the body, offer to those holy beings suitable garments, such as robes, beautifully colored with dyes, and thoroughly perfumed with fragrance. Especially for Bodhisattvas in the guise of householders,

---

ན་རྣམས་ལ་ལྷ་རྫས་ལས་གྲུབ་པའི་གོས་བཟང་པོ་སྲབ་ཅིང་ཡང་ལ་རེག་བྱ་ འཇམ་པ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་པའི་ལྷབ་ལྷུབ་ལ་སོགས་པ་ད༵ང་། རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་ རྒྱན་དང་སྙན་ཆ་དང་གདུ་བུ་དང་སྐ་རགས་དང་དོ་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་མཆོག་བརྒྱ་ཕྲག་ མང་པོ་དེ་དང་དེ་དག་གིས༵་འཕགས་པ་མི་ཕམ་མགོན་པོ་དང་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང་འཇམ་ པའི་དབྱངས་དང༵་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་སའི་སྙིང་ བོ་དང་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་རྣམས་ལའང་བརྒྱན་པར་བགྱི༵འོ། ། (བཞི་པ་)དྲི་བཟང་གི་མཆོད་པ་ནི། གླིང་བཞི་བ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་ཡོད་པའི་སྟོང་གསུམ་ནི་ ཞིང་ཁམས་གཅིག་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུ་མཐའ་ཡས་པ་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ཁམས་ཀུན་ཏུ་དྲི་ཞིམ་ པོའི་ངད་རབ་ཏུ་ལྡང་ཞིང་འཕྲོ་བའི༵་ཙན་དན་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས་ཐུབ་པའི་ དབང་པོ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ༵་གསེར་བཟང་པོ་ལེགས་པར་ བཏུལ་ཞིང་སྦྱངས་ཏེ་བཙོ་མར་གྱུར་པ་ལ་བྱི་དོར་བྱས་པ་ལྟར༵་འོད་ཟེར་གྱི་མདངས་ཆགས་ ཤིང་འབར་བ་དེ་དག་ལ་བྱུགས་ཏེ་བསྐུས་ནས་མཆོད་པར་བགྱི༷འོ། ། (ལྔ་པ་)མེ་ཏོག་གི་མཆོད་པ་ནི། (གང་ལ་)ཐུབ་པའི་དབང་པོ་མཆོད་པར་བྱ་བའི་གནས་ མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་རྣམས་ལ་(གང་གིས་)ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་མཛེས་པས་ཡིད་དུ་འོང་བའི༵་ལྷ་ རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་མནྡཱ་ར་བ་དང་། དཔག་བསམ་ཤིང་གི་མེ་ཏོག་མནྡཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་དང་། པདྨ་ དང༵་ཨུཏྤལ་དང་ཙམ་པ་ཀ་ལ་སོགས་པ་དྲི་ཞིམ་པོ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་སིལ་མ་འཐོར་ ཞིང་ཚལ་དུ་བཀྲམ་པ་དང༵་། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་པའི་ཕྲེང་བ་སྤེལ་ལེགས་པར་བརྒྱུས་པའི་ཆུན་ འཕྱང་ལ་སོགས་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད༵་པར་བྱའོ། ། (དྲུག་པ་)བདུག་སྤོས་ཀྱི་མཆོད་པ་ནི། ཨ་ག་རུ་ལ་སོགས་པའི་སྤོས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཚོར་ 2-86 མ་ཐག་ཡིད་འཕྲོག་པར་བྱེད་པའི་དྲི་ཞིམ་པོའི་ངད་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་ཅིང་ལྡང་པ་ཡི༵་ བདུག་པ་བསྲེགས་པའི་དུ་བ་སྤྲིན་གྱི་ཚོགས་ལྟར་འཁྲིགས་པ་རྣམས་ཀྱང་། (གང་ལ་)ཡུལ་དམ་ པ་དེ་དག་ལ་གུས་པས་འབུ༵ལ་བའོ། ། (བདུན་པ)ཞལ་ཟས་ཀྱི་མཆོད་པ་ནི། འབྲས་ཆན་དང་ཀ་ར་དང་སྣུམ་ཁུར་ལ་སོགས་ པའི་ཞལ་ཟས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཟའ་བ་དང་བཅའ་བ་དང་བཏུང་བ་དང་གཞིབ་པ་ལ་སོགས་ པ་ཁ་དོག་དང་དྲི་རོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡི༵་ལྷ་རྫས་ལས་གྲུབ་ པའི་བཤོས་གཙང་མ་རྣམས་ཀྱང་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དེ་དག་ལ་རབ་ཏུ་དང་བས་དབུལ་བར་ འགྱི༵འོ། ། (བརྒྱད་པ་)སྣང་གསལ་གྱི་མཆོད་པ་ནི། སྣོད་གསེར་གྱི་རང་བཞིན་ལས་བྱས་ཤིང་ དབྱིབས་པདྨ་རྒྱས་པ་ལྟར་མཛེས་པའི་གོང་བུ་གྲལ་ལ་ཚར་དུ་དངར་སྟེ་བསྒྲིགས་པ་ཡི༵་ནང་ དུ། བཅུད་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ལ

【現代漢語翻譯】 對於諸位，我將用天界材質製成的上好絲綢，輕薄柔軟，觸感光滑，色彩和款式各異的飄逸衣物等；以及珍貴的頭飾、耳環、手鐲、腰帶和項鍊等數百種精美飾品，來莊嚴供養聖者彌勒怙主（Maitreya-nātha，慈氏怙主）和普賢（Samantabhadra，遍吉）、文殊（Mañjuśrī，妙吉祥），以及觀世音（Avalokiteśvara，觀自在）等。『等』字包括金剛手（Vajrapāṇi，恰那多杰）、地藏（Kṣitigarbha，賽寧布）和虛空藏（Ākāśagarbha，南喀寧布）等其他聖尊。 (第四部分) 香供養：四大部洲，百億為一三千大千世界，這樣的無量世界，在十方一切世界中，散發著旃檀等各種妙香，以這些妙香塗抹於世尊佛陀和菩薩們的身軀上，他們的身軀如同經過千錘百煉的純金，光彩照人，以此塗抹供養。 (第五部分) 花供養：對於值得供養的世尊佛陀，以色彩和形態美麗的曼陀羅花（mandārava，ମନ୍ଦାରଵ，mandārava，適意花）等天界之花，以及如意樹之花，大曼陀羅花，蓮花（padma，पद्म，padma，蓮花）、烏 উৎপལ་（utpala，उत्पल，utpala，青蓮花）和瞻波迦花（campaka，चम्पक，campaka，黃玉蘭）等各種香花，或散佈，或堆積成壇，或用各種鮮花編織成精美的花環，以此供養。 (第六部分) 香焚香供養：以沉香（agaru，अगरु，agaru，沉香）等上妙之香，點燃后，其令人心曠神怡的香味瀰漫於四方，如同雲霧般繚繞，以此虔誠地供養于聖地。 (第七部分) 食物供養：將米飯、糖、油餅等各種美食，包括可食用的、可咀嚼的、可飲用的、可吸吮的各種具備色香味的美食，以及天界材質製成的純凈食物，以歡喜心供養於世尊佛陀。 (第八部分) 光明供養：將盛放在黃金製成的、形狀如盛開蓮花的精美容器中，一排排整齊排列的燈盞，其內盛滿如意寶珠般的珍貴油。

【English Translation】 To all of you, I offer fine silk garments made of divine materials, light and soft, with a smooth touch, and fluttering in various colors and styles; as well as hundreds of exquisite ornaments such as precious head ornaments, earrings, bracelets, belts, and necklaces, to adorn the noble Maitreya-nātha (慈氏怙主), Samantabhadra (遍吉), Mañjuśrī (妙吉祥), and Avalokiteśvara (觀自在), etc. The 'etc.' includes Vajrapāṇi (恰那多杰), Kṣitigarbha (賽寧布), and Ākāśagarbha (南喀寧布), and other holy beings. (Fourth part) Incense Offering: The four continents, with a hundred billion forming one three-thousand-great-thousand world, such infinite worlds, in all directions, filled with the fragrance of sandalwood and other excellent scents, with these fragrant scents applied to the bodies of the Thus-Gone-One Buddhas and Bodhisattvas, their bodies like pure gold that has been hammered and refined, shining with radiance, with this I offer and anoint. (Fifth part) Flower Offering: To the Thus-Gone-One Buddhas, who are worthy of offering, with the beautiful colors and forms of the divine flowers such as mandārava (mandārava，मन्दार्वा，mandārava，Pleasing Flower), flowers, as well as the flowers of the wish-fulfilling tree, great mandārava flowers, lotus (padma，पद्म，padma，Lotus), উৎপལ་ (utpala，उत्पल，utpala，Blue Lotus) and campaka (campaka，चम्पक，campaka，Magnolia) and other fragrant flowers, either scattered, or piled up into altars, or woven into exquisite garlands with various fresh flowers, with this I offer. (Sixth part) Incense Offering: With the excellent incense such as agarwood (agaru，अगरु，agaru，Agarwood), once smelled, its delightful fragrance fills all directions, like clouds gathering, with this I reverently offer to the holy places. (Seventh part) Food Offering: Rice, sugar, oil cakes, and other various delicacies, including edible, chewable, drinkable, and suckable foods with various colors, flavors, and tastes, as well as pure foods made of divine materials, with joy I offer to the Thus-Gone-One Buddhas. (Eighth part) Light Offering: Lamps placed in exquisite containers made of gold, shaped like blooming lotuses, arranged in neat rows, filled with precious oil like wish-fulfilling jewels.

---

་སོགས་པ་འོད་རབ་ཏུ་གསལ་བས་ཉིན་མཚན་ རྟག་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་པའི་སྒྲོན་མེ་རྣམས་ཀྱང་མཆོད་གནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ་ དབུལ་བར་བགྱི༵འོ། ། (དགུ་པ་)ས་གཞི་བསྟར་བའི་མཆོད་པ་ནི། ས་གཞི་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་བསྟར་ཞིང་ བྱི་དོར་བྱས་པ་དྲི་ཞིམ་པོའི་སྤོས་ཀྱིས་ཉེ་བར་བྱུགས་པ་དེར༵་མེ་ཏོག་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་སྣ་ ཚོགས་པ་ཡིད་ དུ་འོང་བ་སིལ་མ་མང་པོ་རྣམས་གཅལ་དུ་དགྲམ་ཞིང་དགོད་པར་བགྱི༵འོ། ། (བཅུ་པ་)ཕོ་བྲང་གི་མཆོད་པ་ནི། (གང་)གཞལ་མེད་ཁང་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ལས་ གྲུབ་པའི་ཕོ་བྲང་ནང་ན་ལྷའི་བུ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟོད་པའི་དབྱངས་ཡིད་དུ་འོང་བ་སྒྲོགས་ པ་དང་ལྡ༵ན་ཞིང་། ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་དུ་མུ་ཏིག་དང་རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་ཆུན་པོ་ 2-87 འཕྱང་བས་མཛེས་པ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་འོད་ཟེར་རབ་དུ་འབར་བ༵ས་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་མཐའ་ ཡས་པ་ནམ་མཁའི་རྒྱན་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀྱ༵ང་། (གང་ལ་)སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ ཐུགས་རྗེའི་རང་བཞིན་ཅན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་དབུལ་བར་ བགྱི༵འོ། ། (བཅུ་གཅིག་པ་)གདུགས་ཀྱི་མཆོད་པ་ནི། རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་ཅིང་ཚ་བ་སྐྱོབ་པའི་ གདུགས་རབ་ཏུ་མཛེས་པ་གསེར་གྱི་ཡུ་བ་རིང་བོ་ཅ༵ན་ཁོར་ཡུག་ཐམས་ཅད་དུ་མུ་ཏིག་གི་སེ་ མོ་དོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་རྣམ་པ་མང་པོས་ཡིད་དུ་འོང་བ༵ར་རྣམ་པར་བརྒྱན་པ་དབྱིབས་ ཤིན་ཏུ་ལེགས་ཤིང་བལྟ་ན་སྡུག་པ་གྱེན་དུ་བསླང་སྟེ་གྱེན་དུ་བསྒྲེང་བའ༵ང་དུས་རྟག་ཏུ་ཐུབ་ པའི་དབང་བོ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་དབུལ་བར་བགྱི༵འོ། ། (བཅུ་གཉིས་པ་)རོལ་མོ་དབུལ་བ་ནི། སྔར་བཤད་པ་དེ་དག་ལས་གཞན་ཡང་མཆོད་པའི་ ཚོ༵གས་དུང་དང་པི་ཝང་དང་རྔ་བོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་རོལ་མོའི་བྱེ་བྲག་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ དང་། གར་དང་བཅས་པའི་གླུ་དབྱངས་སྙན་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ལྡ༵ན་པ། གང་ཞིག་ཐོས་ པས་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་ཀྱང་དགའ་བས་ཚིམ་པར་བྱེད་པའི༵་མཆོད་པའི་སྤྲིན་ དཔུང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་དམ་པ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་འབྱུང་ཞིང་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ སོ་སོར་གནས་པར་གྱུར་ཅི༵ག (བཅུ་གསུམ་པ་)སྨོན་ལམ་གདབ་པ་ནི། དམ་པའི་ཆོས་ལ་སོགས་པ་དཀོན་མཆོག་རིན་པོ་ ཆེ་ཐམས་ཅད་ད༵ང་ཆོས་སྐུའི་རྟེན་མཆོད་རྟེན་རིང་བསྲེལ་གྱི་སྙིང་བོ་ཅན་རྣམས་དང་གཟུགས་ སྐུའི་རྟེན་རི་མོར་བྲིས་པ་དང་ལུགས་སུ་བླུག་པ་དང་། འབུར་དུ་བཏོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐུ་ གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལ༵་རིན་ཆེན་དང་མེ་ཏོག་དང་དྲི་བཟང་དང་གོས་དང་རྒྱན་དང་འབྲུ་དང་ སྨན་ལ་སོགས་པའི་ཆ༵ར་བ་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བར་མཚམས་མེད་པར་འབབ་ 2-88 པར་ཤོ༵ག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)དོན་བསྡུ་ནི། ཇི་ལྟར་ན་འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་ཀུན་ཏུ་བཟང་

【現代漢語翻譯】 燈盞，其光芒極為明亮，晝夜恒常照耀，我也將這些燈盞供養于那些至高無上的應供處。 (第九)陳設大地的供養：將所有的大地都妥善陳設，清掃乾淨，用芬芳的香氣塗抹，在那裡，將各種顏色和形狀的悅意鮮花和眾多水果鋪撒開來。 (第十)宮殿的供養：(那)由各種珍寶構成的大型無量宮殿，其中有天女們發出悅耳的讚歌之聲，內外都以珍珠和各種珍寶的串飾垂掛裝飾，光輝燦爛，無量無邊，如同天空的莊嚴一般，我也將這些供養于(那些)對一切有情懷有慈悲之心的佛陀和菩薩們。 (第十一)傘的供養：由各種珍寶構成，能遮蔽暑熱的華美傘蓋，具有金色的長柄，周圍以珍珠等各種裝飾品點綴，形態優美，賞心悅目，將其高高舉起，獻給恒常存在的導師及其眷屬們。 (第十二)音樂的供養：除了上述供品之外，還有各種各樣的供養品，如海螺、琵琶、大鼓等無盡的樂器，以及伴隨著舞蹈的動聽悅耳的歌聲，凡是聽聞者，即使是痛苦的有情也能感到喜悅滿足，愿這無量的供養雲團在諸位聖者面前顯現，並恒常不斷地存在。 (第十三)祈願：愿珍貴的正法等一切三寶，以及法身的所依——具有舍利子之心的佛塔，和色身的所依——繪畫、鑄造、雕塑等一切佛像，都恒常不斷地下起珍寶、鮮花、香氣、衣物、裝飾、穀物和藥物等的雨水，永不間斷。 (第三)總結意義：如何文殊菩薩和普賢菩薩……

【English Translation】 Lamps, whose light is extremely bright, constantly illuminating day and night, I also offer these lamps to those supreme objects of offering. (Ninth) Offering of Arranging the Earth: Having properly arranged all the earth, swept it clean, and anointed it with fragrant incense, there, I will scatter various colors and shapes of pleasing flowers and numerous fruits. (Tenth) Offering of Palaces: (That) vast immeasurable palace made of various jewels, inside which the daughters of the gods utter pleasing melodies of praise, adorned inside and out with hanging clusters of pearls and various precious ornaments, blazing with glorious rays of light, immeasurable and boundless, like an ornament of the sky, I also offer these to (those) Buddhas and Bodhisattvas who possess compassion for all sentient beings. (Eleventh) Offering of Umbrellas: A beautiful umbrella made of various jewels, protecting from heat, with a long golden handle, adorned all around with various ornaments such as strings of pearls, of excellent shape and pleasing to behold, raising it high, I offer it to the ever-enduring master and his retinue. (Twelfth) Offering of Music: Other than the aforementioned offerings, there are also endless varieties of offerings, such as conches, lutes, large drums, and other musical instruments, as well as beautiful and pleasing songs accompanied by dances, which, when heard, even cause suffering sentient beings to be filled with joy and satisfaction. May these immeasurable clouds of offerings appear before the noble ones and constantly and continuously abide. (Thirteenth) Aspiration: May the precious Dharma and all the Three Jewels, as well as the support of the Dharmakaya—stupas containing relics—and the support of the Rupakaya—all Buddha images, whether painted, cast, or sculpted—constantly and continuously rain down showers of jewels, flowers, fragrances, garments, ornaments, grains, and medicines, without interruption. (Third) Summary of Meaning: How Manjushri and Samantabhadra...

---

བོ་ལ་སོགས་ པ་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་མཐའ་ཡས་པ༵ས་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པའི་ སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་མཛད་པ༵འི་ཚུལ། དཀོན་མཆོག་ཏ་ལ་ལའི་མདོར། མེ་ཏོག་ ཕལ་ཆེར་མེ་ཏོག་བླ་རེ་དང་། །མེ་ཏོག་བཀོད་པའི་འོད་ཟེར་རབ་བཀྱེ་སྟེ། །མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ ཀུན་ཏུ་བཀྲམ་བྱས་ནས། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེ་དག་རྒྱལ་བ་མཆོད། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ དང་། ལག་པའི་མཐིལ་ནས་མཆོད་པ་བསམ་ཡས་རྣམས། །རྒྱལ་བ་གཅིག་ལ་དེ་དག་བྱེད་ པ་ལྟར། །རྒྱལ་བ་མ་ལུས་ཀུན་ལའང་དེ་བཞིན་ཏེ། །དྲང་སྲོང་ཏིང་འཛིན་རྣམ་འཕྲུལ་དེ་འདྲ་ འོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་མོས་པའི་བསམ་པས་དེ་བཞིན་གཤེ༵གས་ པ་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་བླ་ན་མེད་ པའི་མཆོ༵ད་པ་དབུལ་བར་འགྱིའོ། ། (གཉིས་པ་)བསྟོད་པ་ནི། ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ཟད་མི་ ཤེས་པ་མངའ་བ་རྣམས་ལ་བད༵ག་གིས་བསྟོད་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཀྱང་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ ཟད་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟོད༵་པར་བགྱིའོ། །བསྟོད་པའི་གླུ་དབྱངས་སྙན་པར་བསྒྲགས་ པའི་སྤྲིན་དཔུང་རྣམས་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་དེ་དག་ལ༵་ངེས་པར་ཏེ་གདོན་མི་ཟ་བར་ དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་པ་སྟེ། དེ་དག་བསྔགས་པ་མི་ཟད་རྒྱ་མཚོ་ རྣམས། །དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱ་མཚོའི་སྒྲ་ཀུན་གྱིས། །རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ཡོན་ཏན་རབ་བརྗོད་ ཅིང་། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་བདག་གིས་བསྟོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-89 རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དམ་པའི་ཆོས་དང་ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་ཐེག་ཆེན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ༵་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀུན་གྱི་གྲངས་ ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི༵་གྲངས་དང་མཉམ་པར་ལུས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སྤྲུལ་ནས་གུས་ པས་བཏུད་པས་ནི་བདག་ཉིད་ཕྱག་འཚ༵ལ་ཏེ། བཟང་པོ་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་སྟོབས་དག་ གིས། །རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་ཡིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ། །ཞིང་གི་རྡུལ་སྙེད་ལུས་རབ་བཏུད་པ་ ཡིས། །རྒྱལ་བ་ཀུན་ལ་རབ་ཏུ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ སེམས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་པའི་གཞི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་ད༵ང་། གནས་ཆེན་པོ་ བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་ན་བཞུགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཀུན་ལའང་བདག་ཉིད་ཕྱག་འཚ༵ལ་ཞིང་། ལུང་ནོད་པའི་ཡུལ་མཁན་པོ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཐར་པའི་དོན་སྟོན་པའི་སློབ་དཔོན་དང༵་ ཚངས་སྤྱོད་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ལ་གནས་པ་རྣམས་ལའང་གུས་ པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ༵། ། ༈ སྐྱབས་འགྲོ། (གསུམ་པ་)སྐྱབས་འགྲོའི་སྤྱི་དོན་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཐུན་མོང་བ་ནི་དོན་ལྔས་ རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་དང་ཡུལ་ད

【現代漢語翻譯】 諸如自在天等十地菩薩，以無量化身供養圓滿正覺之諸佛之儀軌。《寶積經》云：『花多為優曇花，花之莊嚴光芒普照，種種鮮花遍散佈，大士以此供養諸佛。』等等。又如：『掌中無量供，如是供養一佛，如是供養一切佛，聖者禪定之幻化。』如是說。我亦以虔誠之心，向如來、眾生之怙主、菩薩眷屬等，獻上無上供養。 （二）讚頌：對於具備如海般深廣無盡功德者，我亦以如海般無盡之讚頌之音讚頌。愿讚頌之美妙歌聲之云，恒時不斷地降臨于諸佛菩薩。如雲：『以無盡讚頌之海，以讚頌之海之音聲，讚頌諸佛之功德，我讚頌一切善逝。』 對於證悟之自性、殊勝之法、殊勝之僧伽——大乘不退轉之僧眾，我以等同十方世界微塵數之身體，恭敬頂禮。即以賢善行願力，於心中顯現一切佛，以等同世界微塵數之身體，向一切佛恭敬頂禮。』如是說。此外，對於發菩提心之所依殊勝處，以及八大聖地等處之所有佛塔，我亦頂禮。對於傳授戒律之堪布，以及開示解脫之阿阇黎，以及安住于梵行戒等殊勝律儀者，我亦恭敬頂禮。 皈依。 （三）皈依之總義分二：(一)共同皈依分五方面理解：因和處。

【English Translation】 The manner in which the lords of the ten bhūmis, such as Bhava, make offerings to the fully enlightened Buddhas with immeasurable emanations. In the Ratna-megha-sūtra: 'Most of the flowers are udumbara flowers, and the light of the flower arrangement shines brightly. Various flowers are scattered everywhere, and the great beings worship the victorious ones.' And so on. Also: 'From the palms of their hands, countless offerings, as they make to one Buddha, so they do to all Buddhas. Such is the emanation of the ṛṣi's samādhi.' As it is said, so too, with a mind of devotion, I offer supreme offerings to the Tathāgata, the protector of beings, together with the assembly of bodhisattvas. (2) Praise: To those who possess a collection of profound and vast qualities, inexhaustible as the ocean, I offer praise with branches of song, also inexhaustible as the ocean. May the clouds of sweet songs of praise surely and unfailingly arise at all times and in all ways for those victorious ones together with their sons. That is to say: 'With inexhaustible oceans of praise, with all the sounds of the ocean of song, fully proclaiming the qualities of all the victorious ones, I praise all the Sugatas.' As it is. To the holy Dharma, the essence of realization, and the supreme Saṅgha, the irreversible Mahāyāna Saṅgha, I prostrate with reverence, emanating countless bodies equal to the number of atoms in all the realms of the ten directions. 'With the power of the aspirations of excellent conduct, all the victorious ones are manifest in my mind. With bodies prostrating as many as the atoms of the realms, I prostrate to all the victorious ones.' As it is. Furthermore, to the special places that are the basis for generating the mind of enlightenment, and to all the stūpas in the eight great places and so on, I also prostrate. To the preceptors who grant vows, and likewise to the teachers who show the meaning of liberation, and to those who abide in the supreme vows such as celibacy, I also prostrate with reverence. Refuge. (3) The general meaning of taking refuge is twofold: (1) The common one is to be understood in five aspects: cause and object.

---

ང་ངོ་བོ་དང་། །བསླབ་བྱ་དང་ནི་ཕན་ཡོན་ནོ། །(དང་པོ་)རྒྱུ་ནི། ལས་རྒྱུ་འབྲས་བདེན་པར་ཡོད་པ་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་དད་པ་དང་། ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་ དང་བའི་དད་པ་དང་། །ནུས་པ་ལ་འདོད་པའི་དད་པ་སྐྱེས་པ་ལས་སོ། ། (གཉིས་པ་)ཡུལ་ནི། སངས་རྒྱས་སྐུ་གཉིས་དང་། ཆོས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། དགེ་ འདུན་གང་ཟག་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྐྱབས་གསུམ་བདུན་ཅུ་བར། ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་ སྐུ་གཉིས་དང་། །མྱ་ངན་འདས་དང་གང་ཟག་བརྒྱད། །དེ་ལ་གུས་པས་སྐྱབས་འགྲོ་གང་། ། གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ངོ་བོ་ནི། འཇིགས་པའི་ཉེན་ནས་ཡུལ་དམ་པ་ལ་བློ་གཏོད་ཅིང་བརྟེན་པར་ 2-90 ཁས་ལེན་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ལ་སྟོན་པ་དང་། ཆོས་ལ་ལམ་དང་། དགེ་འདུན་ལ་གྲོགས་སུ་ འདུ་ཤེས་པས་སོ། ། (བཞི་པ་)བསླབ་བྱ་ནི། ཐུན་མོང་དུ་ཐོས་པའི་སའི་བསྡུ་བར། སྦྱོར་བས་དགེ་བའི་རྟེན་ གཞི་དང་། དབང་པོ་མི་རྒོད་པར་བྱ་བ་དང་། བསླབ་པའི་གཞི་བླང་བར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་བར་བྱ་བ་དང་། དུས་དུས་སུ་དཀོན་མཆོག་མཆོད་པར་བྱ་བ་ལ་བསླབ་པར་ གསུངས་ཤིང་། ཁྱད་པར་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོར། གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་སྐྱབས་ སོང་བ། །དེ་ནི་ཡང་དག་དགེ་བསྙེན་ཏེ། །ནམ་དུ་ཡང་ནི་ལྷ་གཞན་ལ། །སྐྱབས་སུ་སོང་བ་མ་ ཡིན་ནོ། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྐྱབས་སོང་བས། །འཚེ་ཞིང་གནོད་པའི་སེམས་དང་བྲལ། །དགེ་ འདུན་ལ་ཡང་སྐྱབས་སོང་བ། །མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་ཕྱོགས་མི་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། བསྡུ་བར། སྲུང་བ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་། ལོག་པར་མོས་པའི་ སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ནང་དུ་བགྲང་བ་དང་། སྟོན་པ་དང་ཆོས་ གྲོགས་དང་བསྟན་པ་ལ་དད་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་དུ་འོང་བ་སྟེ་བཞི་དང་། བསོད་ནམས་ ཆེན་པོ་དང་དགའ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ་བཞི་ཐོབ་པར་ གསུངས་ཤིང་། མཐར་སྲིད་པའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བའི་ཐར་བ་ཐོབ་པ་ སྟེ། མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་རྣམས། །སྐྱབས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། ། སྐྱབས་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །སྲིད་པའི་འཇིགས་པ་ཆེ་ལས་སྒྲོལ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ)ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལུགས་ནི། སེམས་བསྐྱེད་དང་མཐུན་པས་ དོན་དྲུག་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སྐྱབས་གནས་མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ དེའི་ལམ་སྒྲུབ་པར་ཁས་ལེན་པ་ངོ་བོའི་དོན་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་ སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་རྒྱུའི་དོན་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ 2-91 ཐོབ་པ་འབྲས་བུའི་དོན་དང་། གདུལ་བྱ་རྣམས་ངེས་པར་ལེགས་པའི་ཕན་པ་དང་། མངོན་ པར་མ

【現代漢語翻譯】 皈依的自性、學處和利益。（第一）因： 從對業果的真實性生起堅定的信賴，對具功德者生起歡喜的信賴，以及對能力生起希求的信賴。 （第二）境：佛陀的二身（色身和法身），法（正法）的寂滅（涅槃），以及僧伽的八種聖者（四向四果）。如《七十皈依頌》所說： 『皈依怙主勝者二身尊，皈依法之寂滅及八聖士，恭敬皈依彼等即皈依三寶。』 （第三）自性：從怖畏的危險中，將心託付並依賴於神聖的對境，承認佛為導師，法為道路，僧為助伴。 （第四）學處：共同的學處，如《聲聞地》所說：以加行作為善的基礎，不使根門放逸，受持學處，慈悲眾生，時時供養三寶。特別的學處，如《涅槃經》所說： 『凡皈依佛者，是為真優婆塞，終不皈依其他天神。皈依法者，遠離損惱之心。皈依僧者，不與外道為伍。』 （第五）利益：如《攝事品》所說：具有大守護，一切邪見之障盡除，列于聖者之數，令導師、法友及信法諸天歡喜，此為四種利益。獲得大福德、大歡喜、三摩地和清凈，此為四種利益。最終，從一切有海的怖畏中解脫，獲得解脫。如經中所說： 『佛陀、正法與僧伽，是為最勝之皈依處，依止彼等皈依處，能從有海大怖畏中解脫。』 （第二）不共大乘的宗義：與發菩提心相應，具有六種意義。由於希求獲得究竟的皈依處——佛陀，因此承諾修持成佛之道，這是自性的意義。對一切眾生生起大悲心，這是因的意義。獲得一切種智的智慧，這是果的意義。必定能給予所化眾生利益，並且顯現... （藏文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思）種子字和咒語部分請補充

【English Translation】 The nature, precepts, and benefits of refuge. (First) Cause: From generating unwavering faith in the truth of karmic cause and effect, joyful faith in those with qualities, and aspirational faith in abilities. (Second) Object: The two bodies of the Buddha (Rūpakāya and Dharmakāya), the quiescence (Nirvana) of the Dharma (true doctrine), and the eight noble individuals of the Sangha (the four paths and four fruits). As stated in the 'Seventy Verses on Refuge': 'Taking refuge in the Victorious One's two bodies, taking refuge in the quiescence of the Dharma and the eight noble individuals, respectfully taking refuge in them is taking refuge in the Three Jewels.' (Third) Nature: From the danger of fear, entrusting and relying on the sacred object, acknowledging the Buddha as the teacher, the Dharma as the path, and the Sangha as companions. (Fourth) Precepts: Common precepts, as stated in the 'Hearer's Ground': With application as the basis of virtue, not letting the senses run wild, upholding the precepts, being compassionate to sentient beings, and offering to the Three Jewels from time to time. Special precepts, as stated in the 'Nirvana Sutra': 'Whoever has gone for refuge to the Buddha is a true Upasaka, and will never go for refuge to other gods. Having gone for refuge to the sacred Dharma, one is free from the mind of harming and injuring. Having gone for refuge to the Sangha, one does not side with the Tirthikas (non-Buddhists).' (Fifth) Benefits: As stated in the 'Compendium': Having great protection, all obscurations of wrong views are exhausted, being counted among the noble individuals, pleasing the teacher, Dharma friends, and the gods who believe in the Dharma, these are the four benefits. Obtaining great merit, great joy, Samadhi, and purity, these are the four benefits. Ultimately, being liberated from all the fears of Samsara, obtaining liberation. As stated in the Sutra: 'The Buddha, Dharma, and Sangha are the supreme refuge. Relying on these refuges, one is liberated from the great fear of Samsara.' (Second) The Uncommon Mahayana System: Corresponding to the generation of Bodhicitta, it has six meanings. Because one desires to attain the ultimate refuge—Buddhahood itself—one promises to practice the path to Buddhahood, this is the meaning of nature. Generating great compassion towards all sentient beings, this is the meaning of cause. Obtaining the wisdom of omniscience, this is the meaning of result. Certainly being able to give benefit to those to be tamed, and manifesting...

---

ཐོ་བའི་བདེ་བ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་དེ་དག་གི་དཀའ་སྤྱད་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པ་ལས་ཀྱི་དོན་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བར་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་དང་མཐུན་པར་ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་ཉེ་བར་ རྟོན་པའི་ཡོན་ཏན་ཟད་མི་ཤེས་པ་མངའ་བ་ལྡན་པའི་དོན་དང་། རགས་པ་ཡང་དག་པར་ བླངས་པ་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་དང་། ཕྲ་བ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པར་འབྱེད་པ་འཇུག་ པའི་དོན་ཏོ། །དེའང་རྒྱན་ལས། འདི་ནི་དེ་དངོས་འདོད་པས་ཁས་ལེན་དེ་ཡང་སྙིང་རྗེ་ལས་ རིག་བྱ། །དེ་ལས་རྣམ་པ་ཀུན་མཁྱེན་ཕན་དང་བདེ་བྱེད་དཀའ་ལ་སྐྱོ་བ་མེད། །ངེས་པར་ འབྱུང་ལ་ཐེག་པ་ཀུན་གྱིས་རྟོན་པའི་ཡོན་ཏན་རྟག་ཏུ་ལྡན། །བརྡ་བཏགས་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་ བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་འགྲོ་འདི་མཆོག་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)གཞུང་དོན་ནི། ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ དུས་འདི་ནས་བཟུང་སྟེ་ཇི་སྲིད་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོ་ལ་མཆིས་ཀྱི་བར༵་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ འདས་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི༵འོ། །དམ་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་(ཡི༵་) འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་ཚོགས་ལའང་སྔ་མ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་གཏོད་ཅིང་བརྟེན་པར་ཁས་ ལེན་པས་སྐྱབས་སུ་མཆི༵འོ་ཞེས་པའོ། ། ༈ སྡིག་བཤགས། (བཞི་པ་)སྡིག་བཤགས་ཀྱི་སྤྱི་དོན་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)སྦྱང་བྱ་སྡིག་པའི་ཁྱད་པར་ནི། ཡུལ་བླ་མ་དང་དཀོན་མཆོག་དང་ཕ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་ནས། དུས་འཁོར་བ་ཐོག་ མ་མེད་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ། རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་དུག་གསུམ་གྱིས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ། རྟེན་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས། ངོ་བོ་མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་དང་། ཕྱི་ དྲོས་ཁ་ཟས་ལ་སོགས་པ་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ། སྦྱོར་བ་རང་གིས་བྱས་པ་དང་། གཞན་ བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དང་། བྱེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བས་བསྡུས་པ། བྱེད་ལས་མཐོ་རིས་དང་ 2-92 ཐར་པ་ལ་སྒྲིབ་ཅིང་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བ་རྣམས་སོ། ། (གཉིས་པ་)སྦྱོང་བྱེད་གཉེན་པོའི་དབྱེ་བ་ནི། ཆོས་བཞི་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། བྱམས་པ་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་སྡིག་པ་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་སྟོབས་དང་། གཉེན་པོ་ཀུན་ཏུ་ སྤྱོད་པའི་སྟོབས་དང་། སོར་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་སྟོབས་དང་། རྟེན་ཀྱི་སྟོབས་སོ། །དེ་ལ་དང་ པོ་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་བྱས་ན་དེ་ལ་འགྱོད་པ་མང་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་མི་དགེ་བའི་ ལས་བྱས་ཀྱང་དགེ་བའི་ལས་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་ པར་བླངས་ནས་སྡིག་པ་མི་བྱེད་པའི་སྡོམ་པ་ཐོབ་པའོ། །བཞི་པ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་ དང་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་གཏོང་བ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་ ལ

【現代漢語翻譯】 將（眾生）與解脫的安樂相連，並且不厭倦為他們精進努力，這是事業的意義。 爲了必定解脫，與一切乘（車輛，教法）相一致，依靠二資糧（福德資糧和智慧資糧），具有無盡功德，這是具足的意義。粗分的正確理解來自於表詮（通過語言文字等符號來表達意義），細微的證悟來自於法性（事物本來的性質），像這樣區分是進入的意義。 正如《寶性論》中所說：『因為希求此（利益眾生），所以承諾；此（承諾）又源於慈悲。由此（慈悲）生起一切智智，利益和安樂眾生，不畏艱難。爲了必定解脫，一切乘都依靠，功德恒時具足。通過表詮和法性獲得（證悟），具慧者以此為皈依，此乃殊勝。』 （第二，正文的意義）如同虛空般無邊無際的一切眾生，從現在起直至證得菩提果之間，皈依諸佛世尊。對於正法和菩薩（的）聖者僧團，也如前一樣，以信賴和依靠之心承諾皈依。 懺悔罪業。 （第四，懺悔罪業的總義）分為四部分。（第一）所凈化的罪業的差別： 以（所針對的）對境為上師、三寶、父母等。時間從無始輪迴至今。起因是被煩惱三毒所驅使。憑藉身語意三門。本體是不善業，如十不善業等，是自性罪；以及下午的食物等，是佛制罪。行為包括自己所做、勸他人做、以及隨喜他人所做。作用是遮蔽通往人天善道和解脫的道路，並且墮入輪迴和惡趣。 （第二）凈除罪業的對治力的差別：在《四法經》中說：『慈氏（彌勒菩薩），菩薩若具足四法，則能壓伏已作和積累的罪業。』四法是什麼呢？是厭患力、對治力、遮止力、依止力。其中，第一是做了不善業后，對此生起強烈的後悔心。第二是即使做了不善業，也精勤于善業。第三是正確地受持戒律，從而獲得不造罪業的誓言。第四是皈依佛、法、僧三寶，並且不捨棄菩提心。

【English Translation】 Connecting (beings) to the bliss of liberation and not being discouraged by their hard work is the meaning of activity. In order to definitely attain liberation, in accordance with all vehicles (yāna, teachings), relying on the two accumulations (accumulation of merit and accumulation of wisdom), possessing inexhaustible qualities, is the meaning of possessing. The correct understanding of the coarse comes from expression (expressing meaning through symbols such as language and writing), and the subtle realization comes from the nature of reality (the inherent nature of things), distinguishing like this is the meaning of entering. As stated in the Ratnagotravibhāga: 'Because of desiring this (benefiting beings), one makes a promise; this (promise) arises from compassion. From this (compassion) arises omniscience, benefiting and bringing happiness to beings, without fear of difficulties. For definite liberation, all vehicles rely on it, qualities are always possessed. Through expression and the nature of reality, one obtains (realization), the wise take refuge in this, this is supreme.' (Second, the meaning of the text) All sentient beings, as infinite as the sky, from now until attaining the essence of enlightenment, take refuge in the Buddhas, the Bhagavat. To the Dharma and the Sangha of noble Bodhisattvas, in the same way as before, with trust and reliance, we promise to take refuge. Confession of sins. (Fourth, the general meaning of confessing sins) is divided into four parts. (First) The distinctions of the sins to be purified: With the object (of focus) being the guru, the Three Jewels, parents, etc. The time is from beginningless samsara until now. The cause is being driven by the three poisons of afflictions. Through the three doors of body, speech, and mind. The essence is non-virtuous actions, such as the ten non-virtuous actions, which are natural transgressions; and food in the afternoon, etc., which are violations of precepts. Actions include what one has done oneself, encouraged others to do, and rejoiced in what others have done. The effect is obscuring the path to higher realms and liberation, and falling into samsara and lower realms. (Second) The distinctions of the antidotes for purifying sins: In the Sūtra of Four Dharmas, it is said: 'Maitreya (Maitreya Bodhisattva), if a Bodhisattva possesses four dharmas, they will suppress the sins they have committed and accumulated.' What are the four dharmas? They are the power of regret, the power of application, the power of restraint, and the power of reliance. Among them, the first is to have strong regret after committing a non-virtuous action. The second is to be diligent in virtuous actions even after committing a non-virtuous action. The third is to correctly take vows, thereby obtaining the vow not to commit sins. The fourth is to take refuge in the Buddha, Dharma, and Sangha, and not to abandon the mind of enlightenment.

---

ྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སྦྱོང་ཚུལ་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གསུམ་ནི། སྦྱོར་བ་དཀོན་མཆོག་གི་སྤྱན་སྔར་ཕྱག་ འཚལ་བ་དང་མཆོད་པ་འབུལ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས། དངོས་གཞི་སྡིག་པ་བྱས་པ་འགྱོད་ པ་དྲག་པོ་དང་སླན་ཆད་སྡོམ་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བཤགས་ཏེ། རྗེས་སུ་བཤགས་ པས་འདག་པར་གསུངས་པ་ལྟར་ཅིས་ཀྱང་དག་ངེས་སྙམ་དུ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པའོ། ། (བཞི་པ་)སྦྱངས་པས་འདག་པའི་ཤེས་བྱེད་ནི། བྱམས་པ་སེང་གེའི་སྒྲ་ཆེན་པོ་ལས། མི་ ཤེས་པས་ནི་གང་བྱས་པའི། །སྡིག་པའི་ལས་ནི་བཤགས་པར་གྱིས། །མཁས་པས་ཉེས་ པ་བཤགས་ན་ནི། །ལས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །ཞེས་པ་དང་། གསེར་འོད་དམ་པ་ ལས། གང་གིས་བསྐལ་པ་སྟོང་རྣམས་སུ། །སྡིག་པ་ཤིན་ཏུ་མི་ཟད་བགྱིས། །ལན་ཅིག་རབ་ ཏུ་བཤགས་པ་ཡིས། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང་། ལུང་རྣམ་འབྱེད་ ལས། གང་གིས་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་པ། །དགེ་བ་ཡིས་ནི་འགོག་བྱེད་དེ། །ཉི་ཟླ་སྤྲིན་ལས་ 2-93 བྱུང་བ་བཞིན། །འཇིག་རྟེན་འདིར་ནི་དེ་སྣང་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང་། ལས་རྣམ་འབྱེད་ལས། ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་ལས་རྣམས་བྱས་པ་ནི། །བདག་ལ་རྣམ་པར་སྨོད་པས་བསྲབས་པར་འགྱུར། ། རབ་ཏུ་བཤགས་དང་སྡོམ་པར་བྱེད་པ་ཡིས། །དེ་དག་ཤིན་ཏུ་རྩད་ནས་བཏོན་པ་བཞིན། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཞུང་དོན་ལ། བཤགས་ཚུལ་ཐུན་མོང་ དུ་བསྟན་པ་དང་། གཉེན་པོ་ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་) ཐོག་ མེད་སྡིག་པ་བཤགས་པ་ནི། ཡུལ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ ཀུན་ན་བཞུགས་པ་ཡི༵་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་ བྱང་ཆུབ་སེ༵མས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མངའ་བ་རྣམས་མདུན་དུ་ དམིགས་པ་ལ༵་ལུས་ཀྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ངག་ཏུ་གསོལ་བ་ནི༵་དུས་སྔོན་ཐོག་མ་མེད་པ་དང་ ལྡན་པའི་འཁོར་བ་ན༵ས་བཟུང་སྟེ་ད་ལྟར་གྱི་ཚེ་རབས་འདིའམ་སྔ་མའི་སྐྱེ་བ་གཞན་དག་ཏུ༵་ རྒྱུ་བདག་གིས་བླང་དོར་གྱི་གནས་མ་འཚལ་ཞིང་མ་རིག་པ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས། ངོ་ བོ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་རང་བཞིན་དང་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ། སྦྱོར་བ་རང་གིས་དངོས་སུ་ བགྱིས་པའམ༵་གཞན་དག་བགྱིད་དུ་སྩལ་བ་ཉིད་དང་ནི༵། རྒྱུ་འབྲས་ལ་རྨོངས་པའི་གཏི་མུག་ གིས་འཁྲུལ་པར་གྱུར་པས་བདག་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ཏེ༵་གཞན་སྡིག་པ་བྱེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ བ་གང་བགྱིས་པ༵འི་ནོངས་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ནོངས་པར་མཐོང་ཞིང་རྟོགས་པར་བགྱིས་ན༵ས་ བསམ་པ་ཞེ་ཐག་པས་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་རྣམས་ལ་འཐོལ་ཞིང་བཤ༵གས་ཏེ་སླན་ཆད་ཀྱང་ སྡོམ་པར་བགྱིད་དོ་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ལྕི་བའི་ཁྱད་པར་བཤགས་པ་ནི། བདག་གིས་ཡུལ་དམ་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཞིང་ དཀོན་མཆོག་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་

【現代漢語翻譯】 （三）懺悔的方法包括前行、正行和後行三個方面。前行是指在諸佛菩薩面前頂禮、供養等。正行是指以強烈的後悔心和未來不再造惡的決心，如實懺悔所造的罪業。後行是指相信如經中所說，懺悔能夠清凈罪業，並對此深信不疑。 （四）通過懺悔可以清凈罪業的依據是：《慈氏獅子吼經》中說：『因無知所造的罪業，應當懺悔。智者懺悔罪業，罪業便不會與之共存。』《金光明經》中說：『無論在千百劫中所造的無盡罪業，一次如理懺悔，便能全部清凈。』《律分別經》中說：『無論造了何種罪業，都能以善行來遮止，就像日月從雲中出現一樣，在世間顯現光明。』《業分別經》中說：『造作了極不善的罪業，通過自我譴責可以減輕。通過如理懺悔和立誓不再造惡，可以像連根拔除一樣徹底清除罪業。』等等經文都可以作為依據。 關於正文的內容，分為共同的懺悔方法和特殊的對治方法。首先，分為兩個部分：（一）懺悔無始以來的罪業：在十方無盡的世界中，所有圓滿正等覺的佛陀和具有大慈大悲的菩薩摩訶薩面前，觀想他們，合掌，口中唸誦：從無始輪迴以來，直到現在這一世或之前的生世中，因為我沒有分辨善惡的能力，受到無明煩惱的控制，造作了本質為罪惡的不善業，或者親自造作，或者教唆他人造作，或者因為愚癡迷惑而隨喜他人造惡。對於這些過錯，我認識到這是過錯，並以真誠的心向諸佛菩薩懺悔，併發誓未來不再造作。 （二）懺悔較重的罪業：我（向）殊勝的對境，功德的福田，珍寶三寶

【English Translation】 (3) The method of purification consists of three parts: preliminary, main practice, and subsequent practice. The preliminary involves prostrating and making offerings to the Three Jewels. The main practice involves sincerely confessing the committed sins with strong remorse and the determination to refrain from them in the future. The subsequent practice involves believing that confession purifies sins, as stated in the scriptures, and having unwavering faith in this. (4) The evidence that purification occurs through confession is found in the Great Lion's Roar of Maitreya: 'Whatever sinful deeds are done out of ignorance, confess them. If the wise confess their faults, the deeds will not remain with them.' And in the Golden Light Sutra: 'Whatever endless sins one has committed over thousands of kalpas, all of them will be purified by a single, thorough confession.' And in the Vinaya-vibhaṅga: 'Whatever sinful deeds one has done, they are counteracted by virtue, just as the sun and moon emerge from the clouds, and thus appear in this world.' And in the Karma-vibhaṅga: 'Having done extremely unpleasant deeds, they are diminished by self-reproach. By thorough confession and making vows, they are completely uprooted.' These and other statements should be understood as evidence. The main topic is divided into the common method of confession and the specific antidotes. The first is divided into two parts: (1) Confessing beginningless sins: In all the boundless realms of the ten directions, before all the perfectly enlightened Buddhas and Bodhisattva Mahasattvas who possess great compassion, visualizing them, joining palms, and reciting: 'From beginningless time in samsara until this present life or other previous lives, because I did not discern what to accept and reject, and under the influence of ignorance and afflictions, I committed sins that are by nature evil and unwholesome, either by directly doing them myself or by causing others to do them, or because I was deluded by ignorance of cause and effect and was overwhelmed by delusion, I rejoiced in others doing evil. Recognizing these faults as faults, with sincere intention, I confess and admit them to the protectors of beings, and I vow to refrain from them in the future.' (2) Confessing particularly heavy sins: I (confess to) the supreme objects, the field of merit, the precious Three Jewels

---

གསུམ་དང་ནི༵་ཕན་འདོགས་པའི་ཞིང་ཕ་དང་མའམ་བཀུར་ བར་འོས་པའི་ཞིང་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས་པ་བླ་མ་གཞན་དག་ལ༵་ཡང་དམིགས་ 2-94 ཏེ། ཀུན་སློང་ཉོན་མོངས་པ་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྦྱོར་བ་ལུས་དང་ངག་ད༵ང་ཡིད་ ཀྱིས་གནོད་པའི་ལས་བགྱིས་པ་གང་ལགས་པ། སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པ་ད༵ང་ཐར་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་ ལ་སོགས་པ་ཉེས་པ་དུ་མའི་སྐྱོན་ཆགས་ཤིང་གནས་པའི༵་སྡིག་པ་དང་ལྡན་པ་བདག་གིས་ སྡིག་པ་ག༵ང་ཤིན་ཏུ་ལྕི་ཞིང་མི་བཟད་པ་བགྱིས་པ་དེ༵་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་གྱི་འདྲེན་པ་ རྣམས་ལ་སོ་སོར་མཐོལ་ཞིང་བཤ༵གས་སོ་ཞེས་པའོ། ། གཉེན་པོ་ལ། རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་སྟོབས་དང་། རྟེན་ལ་སྐྱབས་པའི་སྟོབས་དང་། གཉེན་པོ་སྤྱོད་པའི་སྟོབས་དང་། སླན་ཆད་སྡོམ་པའི་སྟོབས་སོ། །དང་པོ་ལ། འགྱོད་པས་མྱུར་ དུ་བཤགས་ཚུལ། དོན་མེད་སྡིག་པ་སྤྱད་ཚུལ། མྱུར་དུ་འཆི་བས་འགྱོད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ ནི། མ་བཤགས་ན་བདག་ནི་སྡིག་པའི་ལས་མ་བྱང་ཞིང་མ་ཟད་པ༵འི་སྔོན་དུ་བསྡད་ལོང་མེད་ པར་མྱུར་དུ་འགུམ་པར་འགྱུར་དུ་འཆི༵་ཞིང་། སྡིག་པ་མ་བྱང་བར་ཤི་ན་ཕྱི་མར་སྡུག་བསྔལ་ དྲག་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐབས་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་སྡིག་པ་འདི་ ལས་ངེས་པར་ཐར་བ༵ར་འགྱུར་པ་དེས་མྱུར་ཞིང་རིངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྡིག་པ་འབྲས་བུ་དང་ བཅས་པ་འདི་ལས་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་ཏུ་གསོ༵ལ་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་མེད་སྤྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། སུས་ཀྱང་ཡིད་ ཆེས་བརྟན་པོ་བྱར་མི་རུང་བའི་འཆི་བདག་འདི༵་ནི་བདག་གི་བྱ་བ་སྔ་མ་རྣམས་བྱས་ཟིན་པ་ དང་ཕྱི་མ་དག་མ་བྱས་ཏེ་མ་ཟིན་པ་ལ་དཔྱོད་ཅིང་མི་སྡོད་པ༵ས་ན་བ་དང་བཅས་པ་དང་མི་ན་ ཞིང་བདེ་བར་གནས་པ་ཀུན་གྱིས་ཀྱ༵ང་རུང་། གློ་བུར་དུ་ནམ་འཆི་ངེས་པ་མེད་པས་ཚེ་འདི་ལ་ ཡིད་མི་བརྟ༵ན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ལ། ལུས་ལོངས་སྤྱོད་དགྲ་གཉེན་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་ བོར་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཆས་ཤིང་འགྲོ་དགོས་པ༵ར་བདག་གིས་ཚུལ་དེ་ལྟར་མ་ཤེས་ པ༵ས་མཛའ་བ་བསྐྱང་བ་དང་མི་མཛའ་བ་གཞོམ་པའི་དོན་གྱི་ཕྱི༵ར། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ 2-95 ལ་བརྟེན་པའི་སྡིག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས༵་ཏེ་ཤིན་ཏུ་འགྱོད་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ནི། གང་གི་དོན་དུ་སྡིག་པ་བྱས་པའི་མི་མཛའ་བ་དགྲ་རྣམས་ཀྱང་ མེད་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་མཛའ་བ་གཉེན་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུ༵ར་ལ། བྱེད་པ་པོ་བདག་ ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བ་སྟེ༵། དེ་བཞིན་དུ་དགྲ་གཉེན་བར་མར་གནས་པ་དང་བསགས་པའི་ ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུ༵ར་བས་དེ་དག་གི་དོན་དུ་སྡིག་པ་བྱས་པ་ནི་འཁྲུལ་ པའོ། །དཔེར་ན་རྨི་ལམ་དུ་བདེ་སྡུག་སྣ་ཚོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་ཡང་སད་པ་ན་དྲན་ཡུལ་ཙམ་ དུ་འགྱུར་གྱི

【現代漢語翻譯】 此外，還要觀想那些有恩于自己的眾生，如父母，或應尊敬的眾生，如堪布（Khenpo，住持）和老師等上師，以嗔恨等煩惱為動機，通過身、語、意造作惡業，造成痛苦，遮蔽解脫等諸多過患的罪行。我所造作的罪業極其深重，難以忍受，現在於世間導師面前一一懺悔。 對治力包括：厭患對治力、依止對治力、現行對治力和返回對治力。首先，以追悔之心迅速懺悔。其次，說明無意義地造作罪業。再次，說明因迅速死亡而追悔莫及。首先，如果不懺悔，我的罪業未凈除之前，我沒有時間停留，會迅速死亡。如果罪業未凈除而死亡，來世將感受劇烈痛苦。因此，無論如何都要想方設法從束縛輪迴的罪業中解脫出來，以迅速而迫切的心情祈求從罪業及其果報中保護和救護。 （第二，）無意義地造作罪業分三部分。（第一，）簡要說明：誰也不能對其產生堅定信任的死主，會審查我已完成和未完成的事情，不會停留。因此，無論是生病還是健康安樂的人，都無法確定何時會突然死亡，所以不應該對今生抱有信任。我將拋棄身體、受用以及親友等一切，前往來世。我沒有認識到這一點，爲了維護親友和摧毀敵人，基於貪嗔造作了各種罪業，對此我深感後悔。 （第二，）詳細說明：我為之造作罪業的敵人也會消失，親友也會消失，造作者我也會消失。同樣，處於敵友之間的中立者和積累的受用也會消失。因此，爲了這些而造作罪業是錯誤的。例如，在夢中體驗各種苦樂，醒來時只會留下回憶。

【English Translation】 Furthermore, visualize those beings who have been kind to you, such as parents, or those who should be respected, such as Khenpos (abbots) and teachers, and other lamas. With afflictive emotions such as hatred as motivation, through body, speech, and mind, whatever harmful actions have been done, causing suffering, obscuring liberation, and other numerous faults, the sins that are accumulated and remain. I have committed sins that are extremely heavy and unbearable. Now, before the guides of the world, I confess and repent each one. The opponent forces include: the power of revulsion, the power of reliance, the power of application, and the power of restraint. First, quickly confess with regret. Second, explain the meaninglessly committing sins. Third, explain regretting due to rapid death. First, if I do not confess, before my sins are not purified and exhausted, I have no time to stay, and I will quickly die. If I die without purifying my sins, I will experience severe suffering in the future. Therefore, no matter what, one must find a way to be liberated from the sins that bind samsara, and with a swift and urgent mind, pray for protection and salvation from sins and their consequences. (Second,) Meaninglessly committing sins is divided into three parts. (First,) Brief explanation: The Lord of Death, in whom no one can place firm trust, will examine my past deeds, both completed and uncompleted, and will not stay. Therefore, whether one is sick or healthy and happy, one cannot be certain when one will suddenly die, so one should not trust this life. I will abandon my body, possessions, and all my friends and enemies, and go to the next world. I did not realize this, and in order to maintain friends and destroy enemies, I committed various sins based on attachment and hatred, for which I deeply regret. (Second,) Detailed explanation: The enemies for whom I committed sins will also disappear, and the friends will also disappear, and the doer, myself, will also disappear. Similarly, those who are neutral between enemies and friends, and all the accumulated possessions will also disappear. Therefore, committing sins for the sake of these is a mistake. For example, in a dream, one experiences various kinds of happiness and suffering, but upon awakening, only memories remain.

---

་དངོས་སུ་མི་མཐོང་བ་བཞི༵ན་དུ་དགྲ་དང་འཐབ་པ་དང་གཉེན་དང་འགྲོགས་པ་ དང་ཟས་ཟོས་པ་དང་ནོར་བསགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཟག་བཅས་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་དང་གང་ ལོངས་སྤྱད་པ༵་དེ་དང་དེ་རྣམས་འདི་དང་འདི་འདྲ་མྱོང་ངོ་ཞེས་དྲན་པའི་ཡུལ་ཙམ་དུ་འགྱུ༵ར་ གྱི། སྔར་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱིས་མཐོང་ཞིང་སྡོད་པར་མི་འགྱུ༵ར་བས་དེ་དག་གི་ཆེད་དུ་ སྡིག་པ་སོག་པར་མི་རིགས་སོ། །དགྲ་གཉེན་ཚེ་འཕོས་ནས་འཐོང་བ་ལྟ་ཞོག རེ་ཞིག་ད་ལྟ་ གསོན་པའི་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ༵འང་མཛའ་བ་དང་མི་འཛའ་བ་དུ་མ་ཞིག་འད༵ས་ནས་དྲན་ཡུལ་ ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་སླར་མི་མཐོང་བར་མྱོང་བས་གྲུབ་པོ། །སྡིག་པའང་འདས་པས་མི་མྱོང་ངམ་ སྙམ་ན། མཛའ་མི་མཛའ་དེ་དག་གི་དོན་དུ་ཆགས་སྡང་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་པའི་སྡི༵ག་པ་རྣམ་ སྨིན་མི་བཟད་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གི་མདུན་ན་གན༵ས་ཤིང་རྗེས་སུ་ འབྲང་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པར། རྒྱལ་པོ་དུས་ཀྱིས་བསྙེན་ཏེ་འགྲོ་འགྱུར་ན། །འཁོར་ དང་ལོངས་སྤྱོད་གཉེན་བཤེས་རྗེས་མི་འབྲང་། །སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་གང་དང་གང་སྐྱེས་ཀྱང་། །ལས་ ནི་གྲིབ་མ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དོན་བསྡུ་ནི། དེ་ལྟར་བདག་ནི་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་ནས་ཐམས་ཅད་བོར་ཏེ་འོངས་པ་ དང་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་ཐམས་ཅད་བོར་ཏེ་འགྲོ་བའི་གློ་བུར་བ་འགྲོན་པོ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེ༵ས་བདག་ 2-96 གིས་རྟོགས་ཤིང་རིག་པར་མ་གྱུར་བ༵ས་བླང་དོར་ལ་རྨོངས་པའི་གཏི་མུག་དང་རང་ཕྱོགས་ལ་ ཆགས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་གཞན་ཕྱོགས་ལ་སྡང་བའི་ཞེ་སྡང་གི་དབང་གི༵ས་སྲོག་གཅོད་ ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྱ༵ས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་འགྱོད་པས་བཤགས་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)འཆི་བས་འགྱོད་ཚུལ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)ངེས་པར་འཆི་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དུས་ཉིན་མོ་དང་མཚན་མོ་རེས་མོས་ཀྱིས་འོང་བ་ལ་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་སྡོད་པའི་གོ་སྐབས་ ཡོང་ཡེ་མེད་པ༵ར་སྐྱེས་བུའི་ཚེ་འདི་རྟག་ཏུ་འགོད་དེ་འབྲིད་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་ཚེ་ལ་སྣོན་པའང་ གུད་ནས་འོང་བ་མེད་ན༵་བདག་ལྟ་བུ་ངེས་པར་འཆི་བར་ཅིས་མི་འགྱུ༵ར་ཏེ་ཅེས་ཀྱང་འགྱུར་ བས་འབད་པར་རིགས་ཏེ། མི་རྟག་པའི་གཏམ་ལས། ལྟག་ཆུ་བཅད་པའི་རྫིང་བཞིན་དུ། ། སྣོན་མེད་འབྲིད་པ་དང་བཅས་པས། །ཀུན་ཀྱང་འཆི་བའི་ལམ་ཞུགས་ན། །གློ་བུར་ཚེ་ལ་སུ་ ཡིད་བརྟན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ལ་སྐྱབས་གཞན་མེད་ཚུལ་ནི། བདག་ནི་ནད་པའི་མལ་ན་འདུག་བཞིན་དུ༵་ གཉེན་ཉེ་དུ་དང་གྲོགས་དགའ་བཤེས་དང་སྨན་པ་དང་ནད་གཡོག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ མཐའ་ཐམས་ཅད་བསྐོར་ཞི༵ང་ཡོངས་སུ་བསྲུངས་ན་ཡང་སྲོག་འཆད་པའི་ཚེ་གནད་གཅོད་ པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དྲག་པོ་ད༵ག་ཉེ་བ་སུས་ཀྱང་མི་ལེན་པར་བདག་ཉིད་གཅིག་པུས་ ཉམས་སུ་མྱོང

【現代漢語翻譯】 正如實際上看不到的那樣，無論是與敵人戰鬥、與朋友交往、吃飯還是積累財富等等，所有這些有漏的事物，無論享受了什麼，都會變成『這個和這個一樣經歷過』的記憶對象。所有過去的事情都不會在以後被看到和停留，因此不應該爲了它們而積累罪業。更不用說敵人和朋友去世后看到他們了，即使是現在活著的這一生，也有許多親密和不親密的人已經過去，變成了記憶的對象，再也見不到了，這已經證明了。如果認為罪業也已經過去，不會再經歷了嗎？那麼，爲了那些親密和不親密的人，基於貪嗔所造的罪業，其不可忍受的異熟果報將會降臨，它會停留在你的面前，並跟隨你。正如對國王的教誨中所說：『國王終將被時間帶走，眷屬、享用、親友都不會跟隨。無論這個人出生在何處，業都會像影子一樣跟隨。』 （第三）總結要點：像這樣，我從前世而來，捨棄了一切，來世也要捨棄一切而去，就像一個突然出現的客人。因為我不明白、不瞭解自己，由於對取捨的無知，以及對自身一方的貪戀和對他方一方的憎恨，造作了殺生等各種罪業，對此我深感後悔，應當懺悔。 （第三）臨終後悔的方式有四種：（第一）必定會死亡的原因是：時間、白天和夜晚交替到來，沒有片刻停留的機會，人的生命不斷減少，而且沒有增加的可能，像我這樣的人怎麼可能不死呢？因此應該努力。正如無常的教言中所說：『就像截斷水源的水池一樣，只有減少沒有增加。一切都走在死亡的道路上，誰能相信這短暫的生命呢？』 （第二）沒有其他救護的方式是：我躺在病床上，即使親戚、朋友、愛人、醫生和護士等等圍繞在我身邊，並全面守護著我，但在斷絕生命時，感受到的劇烈痛苦，誰也無法分擔，只能獨自承受。

【English Translation】 Just as one does not actually see, whether it is fighting with enemies, associating with friends, eating, or accumulating wealth, etc., whatever contaminated things are enjoyed, all of them will become objects of memory, 'experienced this and that.' All past things will not be seen and remain later, so one should not accumulate sins for them. Let alone seeing enemies and friends after they have passed away, even in this very life that is now alive, many intimate and non-intimate people have passed away and become objects of memory, never to be seen again, which has been proven. If one thinks that sins have also passed and will not be experienced, then the unbearable ripening of sins committed based on attachment and aversion for the sake of those intimate and non-intimate people will come, it will stay in front of you and follow you. As it is said in the advice to the king: 'The king will eventually be taken away by time, retinue, enjoyments, relatives, and friends will not follow. Wherever that person is born, karma will follow like a shadow.' (Third) Summary of the points: Like this, I have come from previous lives, abandoning everything, and in future lives I will also abandon everything and leave, like a sudden guest. Because I do not understand and do not know myself, due to ignorance of what to take and abandon, and due to attachment to my own side and hatred towards the other side, I have committed various sins such as killing, and I deeply regret this and should confess. (Third) There are four ways to regret at the time of death: (First) The reason for certain death is: time, day and night come alternately, there is no chance to stay for a moment, and this life of a person is constantly decreasing, and there is no possibility of increasing it from somewhere else, how can someone like me not die? Therefore, one should strive. As the words of impermanence say: 'Like a pond with its water source cut off, only decreasing and not increasing. Everyone is on the path of death, who can trust this fleeting life?' (Second) There is no other refuge: I am lying on the sickbed, even if relatives, friends, loved ones, doctors, and nurses, etc., surround me and protect me completely, but at the time of cutting off life, the intense feeling of suffering that cuts off the vital point, no one can share, and I can only experience it alone.

---

་བར་འགྱུ༵ར་རོ། །འཇིགས་སུ་རུང་བའི་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉས་མངོན་སུམ་དུ་ཟིན་ ཏེ་ཞགས་པས་བཅིངས་ན་ཐོ་བས་རྡུང་ཞིང་འབྲོག་དགོན་པ་ཚེར་མ་སྟུག་པོ་ཅན་དང་ཕ་བོང་ ཐག་ཐུག་ཅན་དུ་རྐང་ལག་གཅོད་ཅིང་ཁྲིད་པ་ལ༵། གཉེན་(གྱི་)ཉེ་བ་ཡོད་པས་ཅི་ཞིག་ཕན་ ཞིང་གྲོགས་དགའ་བཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཅི་ཞིག་ཕ༵ན་ཏེ་སུས་ཀྱང་བསྐྱབ་པར་མི་ནུས་ཀྱི། དེའི་ ཚེ་བསོད་ནམས་བསགས་པ་གཅིག་པུ་བསྐྱབས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་ཡིན་ན༵་དེ་ཡང་བདག་ གིས་སྔར་མ་བསྟེན་པས་འགྱོད་དོ༵། །མགོན་པོ་ཞེས་བོས་ནས་སྒོ་གསུམ་གྱིས་སྤྱོད་པ་བག་ 2-97 མེད་པའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་བདག་གིས་ནི༵་མྱུར་དུ་འཆི་བ་དང་གཤིན་རྗེས་ཁྲིད་པ་དང་དམྱལ་ བ་ལྟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་འདི་འདྲ་མ་འཚལ་ཞིང་མ་རིག་ན༵ས་མི་རྟག་ཅིང་མི་ བརྟན་ལ་སྙིང་པོ་མེད་པ་ཚེ་འདིའི་འཚོ་ཐབས་ཅུང་ཟད་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དག་ཏུ༵་སྡིག་པ་མང་པོ་ ཉེ་བར་བསྒྲུ༵བས་པ་ཤིན་ཏུ་འགྱོད་པས་གཉེན་པོ་དགེ་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ ལ་གདམས་པའི་མདོར། འགྲོ་བ་གཞན་དག་ཏུ་ནི་འགྲོ། མལ་གྱི་ཐ་མར་ནི་ཉལ། སྲོག་ནི་ ཅུང་ཟད་ཅིག་ལུས། གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུས་ནི་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག བྱུར་གྱི་དབང་དུ་ནི་སོང་། དབུགས་འགྱུ་བ་ནི་འཆད། ཁ་དང་སྣ་ནི་གདངས། སོ་ནི་གཙིགས། ཕ་མ་དང་ཕུ་ནུ་དང་སྲི ང་ མོ་དང་བུ་དང་བུ་མོས་ནི་བསྐོར། ནོར་རྣམས་བགོ་བཤའ་བྱ་ཞེས་ནི་ཟེར། ཀྱི་ཧུད་མ་ཀྱི་ཧུད་ ཕ་ཀྱི་ཧུད་བུ་ཞེས་ཟེར་བ་ན་ཆོས་མ་གཏོགས་པ་སྐྱབས་གཞན་མེད། མགོན་གཞན་མེད། གནས་གཞན་མེད། དཔུང་གཉེན་གཞན་མེད་དོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཆོས་ ནི་གླིང་དང་གནས་དང་མགོན་དང་རྟོན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)འཇིགས་པའི་སྣང་བ་འཆར་ཚུལ་ནི། སྐྱེ་བོ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པས་ཕོག་པ་འགའ་ ཞིག་ཡན་ལག་གཅོད་པའི་ས༵ར་དེ་རིང་ཙམ་ཞིག་སྐལ་བ་མཉམ་པས་ཁྲིད་པའང་ཤིན་ཏུ་བྲེད་ ཅིང་འཇིགས་པར་གྱུར་ཏེ༵་སྐོམ་པས་ཁ་སྐོམ་པ་དང་མིག་རྩ་ངན་ཞིང་དམའ་བ་ལ་སོ༵གས་པ་ སྔར་ཀྱི་གནས་སྐབས་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་སྣང་ན༵་སྐལ་བ་མི་མཉམ་པ་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ ཉ་བ་ཆེན་པོ་སྲིན་པོ་ལྟར་རབ་ཏུ་འཇིགས་འཇིགས་ལྟ༵ར་གྱུར་པའི་ཤ་ཚུགས་ཅན་གྱིས་བཟུང་ བར་གྱུར་ཅི༵ང་། དམྱལ་བའི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོའི་ནད་དྲག་པོ་རྣམས་ ཀྱིས་ཐེབས་པར་གྱུ༵ར་པ༵ས་རབ་ཏུ་ཉམ་ཐག་སྟེ་བཤང་གཅིས་ལུས་ལ་གོས་པར་གྱུར་པ་སྨོས་ ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས་དེའི་ཕྱིར་ཡང་དགེ་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ། ། (བཞི་པ་)སྐྱབས་མེད་ཉམ་ཐག་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སྙིང་རྗེ་ཅན་སུ་ཞིག་གཤིན་རྗེས་བཟུང་ 2-98 བའི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལས་ཕོངས་པ་བད༵ག་ལེགས་པར་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ ཞེ༵ས་སྨྲ་ཞིང་། འཇིགས་པས་བྲེད

【現代漢語翻譯】 將要轉變。當恐怖的閻羅使者顯現抓住你，用繩索捆綁，用錘子擊打，拖到荊棘叢生的荒涼之地和巨石嶙峋之處，砍斷手腳時，親近的親戚有什麼用呢？朋友和知己又有什麼用呢？沒有人能夠救你。那時，只有積累的功德才能成為最好的救護，但我也後悔以前沒有依止它。呼喚『怙主』，以三門放縱無度，我卻不知道、不瞭解迅速死亡、閻羅的抓捕和墮入地獄等恐怖，爲了稍微謀求這無常、不穩固、無意義的今生生計，造作了許多罪業，對此深感後悔，因此應該努力行善。正如《國王教誡經》中所說：『將前往其他地方，將睡在最後的臥榻上，生命只剩下一點點，閻羅的使者令人恐懼戰慄，將被迫前往，呼吸將停止，口和鼻將張開，牙齒將咬緊。父母、兄弟姐妹、兒女們圍繞著你，說要瓜分財產。』當他們說『可憐啊，我的父親！可憐啊，我的孩子！』的時候，除了佛法之外，沒有其他的救護，沒有其他的怙主，沒有其他的歸處，沒有其他的依靠。偉大的國王啊，在那個時候，佛法將成為你的島嶼、你的歸處、你的怙主和你的依靠。』 （三）顯現恐怖景象的方式：有些人因國王的懲罰而被判處斷肢，僅僅因為今天與他們有相同命運的人被帶走，也會感到非常恐懼和害怕，口渴、眼睛無神等，看起來與之前的狀態完全不同。更何況那些命運不同的人，被像羅剎一樣極其恐怖的閻羅使者抓住，地獄景象等巨大恐怖的劇烈痛苦所折磨，極度痛苦以至於大小便沾滿身體，更不用說了，因此更應該努力行善。 （四）變得無助可憐的方式：誰能慈悲地從閻羅抓捕的巨大恐懼中拯救可憐的我呢？』這樣說著，因恐懼而顫抖。

【English Translation】 will transform. When the terrifying messengers of Yama visibly seize you, bind you with ropes, strike you with hammers, and drag you to desolate places thick with thorns and rocky areas with closely packed stones, cutting off your limbs, what help will close relatives be? What help will friends and beloved companions be? No one will be able to save you. At that time, only the accumulation of merit will be the supreme refuge, but I regret not having relied on it before. Calling out 'Protector,' indulging immoderately with the three doors, I did not know or understand such terrors as swift death, Yama's capture, and falling into hell. For the sake of slightly securing this impermanent, unstable, and meaningless livelihood of this life, I accumulated many sins, and I deeply regret it. Therefore, one should strive in virtue. As it is said in the Advice to the King Sutra: 'One will go to other places, one will lie on the final bed, life will remain only a little, the messengers of Yama will inspire fear and dread, one will be forced to go, the breath will cease, the mouth and nose will gape open, the teeth will clench. Parents, siblings, children will surround you, saying they will divide the wealth.' When they say, 'Alas, my father! Alas, my child!' there is no other refuge, no other protector, no other place, no other support than the Dharma. Great king, at that time, at that moment, the Dharma will become your island, your place, your protector, and your support.' (3) The manner in which terrifying appearances arise: Some people who are punished by the king with the amputation of limbs, even just seeing those who share the same fate being taken away today, become extremely frightened and terrified, experiencing thirst, bad eyesight, and other changes that make them appear completely different from their previous state. How much more so for those whose fate is different, seized by the messengers of Yama, who are like rakshasas and appear extremely terrifying, afflicted by the intense pain of hellish visions and other great terrors, becoming so utterly miserable that their bodies are covered in excrement and urine. Needless to say, therefore, one should strive in virtue. (4) The manner of becoming helpless and wretched: 'Who, with compassion, will save wretched me from this great terror of being seized by Yama?' Thus speaking, trembling with fear.

---

་ཤ་ཐོན་པའི་མིག་རབ་ཏུ་བགྲད་ན༵ས་ཁ་ཕྱོགས་བཞིར་ བལྟས་ཏེ་སྐྱབས་དག་ཚོལ་བར་བྱེ༵ད་ལ། དེ་ལྟར་ཕྱོགས་བཞིར་བཙལ་ཡང་ལས་ངན་པའི་ དབང་གིས་སྐྱབས་སུ་ཡང་མེད་པར་མཐོང་ནས་ནི༵། དེ་ནས་སྐྱབས་མ་རྙེད་པས་ཀུན་ཏུ་ཡི་ མུག་པར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། ཤི་ནས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ལྷུང་བའི་གནས་དེར་སྡིག་པ་ཅན་ལ་ སྐྱབས་སུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན༵་དེའི་ཚེ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་བྱ༵་སྟེ་འགྱོད་ཀྱང་བཅོས་ཐབས་ མེད་པས་ད་ལྟ་ཉིད་ནས་འབད་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)རྟེན་ཀྱི་སྟོབས་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ ཚུལ་ནི། རྒྱུ་མཚན་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འགྲོ་བ་ མ་ལུས་པའི་མགོ༵ན་པོ་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་སྐྱོབ་པའི་དོན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་མཐར་ཐུག་པ་དང་ ལྡན་པ༵་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྟོབས་ཆེན་པོས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིགས་པ་ཀུན་སེལ་ བར་མཛད་པ་དེ་ལ༵་དུས་དེ་རིང་ཉིད་ནས་བཟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོ་ལ་མཆིས་ཀྱི་བར་དུ་ སྐྱབས་སུ་མཆི༵འོ། །རྒྱལ་བ་དེ་ཡི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་དམ་པའི་ཆོ༵ས་གང་ཞིག་ཉམས་སུ་བླངས་ པ་ལས་འཁོར་བའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་མཛད་པ་ད༵ང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་འཕགས་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་ཚོགས་ལ་ཡ༵ང་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་ སོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་ཏེ་གཡོ་སྒྱུ་དང་ཐེ་ཙོམ་མེད་པར་མཆོག་ཏུ་དད་པས་སྐྱབས་ སུ་མཆི༵འོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཉི་མའི་སྙིང་པོ་ལས། སངས་རྒྱས་སྐྱབས་སུ་སེམས་ཅན་སུ་འགྲོ་བ། ། བདུད་རྣམས་བྱེ་བས་གསང་བར་མི་ནུས་ཏེ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་ཤིང་བློ་ནི་འཁྲུགས་ཟིན་ ཡང་། དེ་ནི་ངེས་པར་སྐྱེ་བའི་ཕ་རོལ་འགྲོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟར་འཇིགས་ པ་ལས་རྣམ་པར་སྒྲོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། 2-99 (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སྐྱབས་ཚུལ་ནི། བདག་ནི་འཁོར་བ་དང་ངན་ སོང་གི་འཇིགས་པས་རྣམ་པར་སྐྲག་ན༵ས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་བཟང་བོ་ལ་བདག་ ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་དང་བཅས་པ་འབུ༵ལ་ཞིང་། དེ་བཞིན་དུ་མགོན་པོ་འཇམ་པའི་ དབྱངས་ལའང་གཞན་གྱིས་མ་བསྐུལ་བར་བདག་སེམས་དང་བ་ཉིད་ཀྱི༵ས་བདག་གི་ལུས་ འདི་དབུལ་བར་བགྱི༵འོ། །ཐུགས་རྗེས་གཞན་གྱི་དོན་སྤྱོད་པ་མ་འཁྲུལ་བ༵་མངའ་བའི་སྤྱན་ རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མགོན་པོ་དེ་ལ་ཡ༵ང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉམ་ ཐག་པའི་ང་རོས་སྐད་གསང་མཐོན་པོར་འོ་དོད་འབོ༵ད་ཀྱིས་སྡིག་པ་དང་ལྡན་པ་བདག་ལ་ ཅིས་ཀྱང་བསྐྱབ་ཏུ་གསོ༵ལ་ལོ། །དེ་བཞིན་ཏུ་འཕགས་པ་ནམ་མཁའི་སྙིང་བོ་ད༵ང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ས་ཡི་སྙིང་པོ་དག་དང་ནི༵་བྱམས་པ་དང་སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ་ལ་སོགས་པ་ཐུགས་ རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་མགོན་པོ་ཐམས་ཅད་ལ༵་སྐྱབས་ཚོལ་ཞིང་སྙི

【現代漢語翻譯】 睜著血紅的眼睛，向四面八方張望，尋求救護。像這樣向四面八方尋求，卻因惡業所致，見到沒有任何救護。之後，因未找到救護而完全沮喪。死後墮入地獄等處，罪惡者沒有救護，那時我該怎麼辦呢？後悔也無濟於事，所以現在就應該努力。 （第二，）依靠的力量有三，（第一，）皈依三寶的方式是：正如剛才所說的理由，因此，圓滿正等覺的勝者（རྒྱལ་བ་，勝利者，指佛陀）是所有眾生的怙主，爲了救護一切眾生而具有究竟的精進，以無礙能力的強大力量遣除一切痛苦的怖畏，從今天開始直至菩提果位之間，我都要皈依您。勝者所證悟的聖法（ཆོ༵ས་，Dharma），從修持中所生，能遣除輪迴的一切怖畏，以及不退轉的聖者菩薩僧眾，如同皈依佛陀一樣，以真誠、不猶豫的極大信心皈依。如《日藏經》所說：『眾生若有皈依佛，魔眾縱多亦難藏，縱犯戒律心散亂，彼 निश्चित 定能渡彼岸。』等等，是爲了從怖畏中解脫。 （第二，）特別是皈依勇識（སེམས་དཔའ་，菩薩）的方式是：我因輪迴和惡趣的怖畏而極度恐懼，將自己的身體和受用供養給普賢菩薩。同樣，對於怙主文殊菩薩，我也在未經勸請的情況下，以自己清凈的心意供養我的身體。對於具有不誤利益他眾之悲心的觀世音自在（སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་，Avalokiteśvara）怙主，我也以痛苦的哀號高聲呼救，祈求您務必救護具有罪業的我。同樣，對於聖者虛空藏（ནམ་མཁའི་སྙིང་བོ་，Ākāśagarbha）菩薩和地藏（ས་ཡི་སྙིང་པོ་，Kṣitigarbha）菩薩，以及慈氏（བྱམས་པ་，Maitreya）和除蓋障（སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ་，Sarvanivāraṇaviṣkambhin）等具有大悲心的所有怙主，我也尋求救護和祈求。

【English Translation】 With bloodshot eyes wide open, one looks in all four directions, seeking refuge. Like this, searching in all directions, but due to the power of bad karma, seeing that there is no refuge. Then, not finding refuge, one becomes completely despondent. After death, falling into places like hell, there is no refuge for the sinful. What should I do at that time? Regret is of no use, so one should strive from this very moment. (Second,) Regarding the power of reliance, there are three aspects. (First,) The way to take refuge in the Three Jewels is: As the reasons just explained, therefore, the Victorious One, the perfectly enlightened Buddha (རྒྱལ་བ་, Gyalwa, Victorious One, referring to the Buddha), is the protector of all beings. With ultimate diligence to protect all beings, and with the great power of unobstructed ability, he dispels all fears of suffering. From this day forth, until reaching the essence of enlightenment, I take refuge. The sacred Dharma (ཆོ༵ས་, Dharma) realized by the Victorious One, arising from practice, dispels all fears of samsara, and the Sangha of noble Bodhisattvas who do not turn back. Just as one takes refuge in the Buddha, so too, with genuine, unwavering, supreme faith, I take refuge. As it says in the 'Essence of the Sun': 'Whoever among sentient beings takes refuge in the Buddha, myriads of demons cannot hide it. Even if one's discipline is broken and one's mind is confused, that one will definitely cross to the other shore.' And so forth, for the sake of completely liberating from fear. (Second,) In particular, the way to take refuge in the heroes (སེམས་དཔའ་, Sempas, Bodhisattvas) is: I, being completely terrified by the fears of samsara and the lower realms, offer my body and possessions to the Bodhisattva Samantabhadra. Likewise, to the protector Mañjuśrī, without being asked by others, with my own pure mind, I offer this body of mine. To Avalokiteśvara (སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་, Avalokiteśvara), the lord of compassion who possesses unerring skill in benefiting others, I cry out loudly with a voice of suffering, pleading with you to definitely protect me, who am full of sin. Likewise, to the noble Ākāśagarbha (ནམ་མཁའི་སྙིང་བོ་, Ākāśagarbha) Bodhisattva and Kṣitigarbha (ས་ཡི་སྙིང་པོ་, Kṣitigarbha) Bodhisattva, as well as Maitreya (བྱམས་པ་, Maitreya) and Sarvanivāraṇaviṣkambhin (སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ་, Sarvanivāraṇaviṣkambhin), and all the protectors who possess great compassion, I seek refuge and pray.

---

ང་ནས་ཞེ་ཐག་པ་ནས་ མཚན་ནས་བརྗོད་དེ་འོ་དོད་འབོ༵ད་དོ། །མཐུ་སྟོབས་གང་ཞིག་མཐོང་བ་ཙམ་ཉིད་ན་གཤིན་ རྗེའི༵་ཕོ་ཉ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྡང་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣ༵མས་རབ་ ཏུ་སྐྲག་ནས་ཕྱོགས་བཞིར་འབྱེར་ཞིང་འབྲོས་པར་བྱེད་པ༵་དཔལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཅན་ལ་ཤིན་ཏུ་ གུས་པས་སྐྱབས་སུ་མཆི༵འོ། ། (གསུམ་པ་)འགྱོད་པའི་སྒོ་ནས་གསོལ་བ་འདེབས་ཚུལ་ནི། སྔོན་ཆད་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་ བཅས་པ་ཁྱེད་ཀྱི་བཀའ། སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་མི་བྱ་སྟེ། །དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱད། ། ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་འད༵ས་པ་འགྱོད་པས་ད་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་ ཆེན་པོ་མཐོང་ཞིང་རིག་ན༵ས་མགོན་པོ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཁྱེད་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ ལགས་ཀྱི༵ས། སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིགས་པ་ལས་ཅིས་ཀྱང་མྱུར་དུ་བསལ་ དུ་གསོ༵ལ་ཞེས་པའོ། ། 2-100 (གསུམ་པ་)གཉེན་པོའི་སྟོབས་ལ། འབད་པར་རིགས་པ། མྱུར་དུ་འབད་པ། ཇི་ལྟར་ འབད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ནད་ཀྱི་དཔེས་འབད་པར་རིགས་པ་ནི། ཐ་ མལ་བའི་ནད་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་འདུས་པ་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་དུས་མིན་དུ་འཆི་བ་བརྒྱ་ བརྒྱ་དང་དུས་སུ་འཆི་བ་རེ་རེ་སྟེ་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གང་རུང་རེས་ཐེབས་པ་ལ་ འཇིགས་ན་ཡ༵ང་སྨན་པའི་ངག་བཞིན་དུ་སྨན་བསྟེན་པར་བྱ་དགོས་ན༵་ཐོག་མེད་ནས་འདྲིས་ པའི་འདོད་ཆགས་དང་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་ང་རྒྱལ་གྱི་ཉེས་པ་བཞི་པོ་ རེ་རེ་ལའང་གཉེན་པོ་མེད་པ་བརྒྱ༵་བརྒྱ་དང་། གཉེན་པོ་ཡོད་པ་རེ་རེ་སྟེ་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་པོ་ ཡི་བྱེད་ལས་ནད་དྲག་པོ་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་རྟག་ཏུ་བཏབ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ བཞིན་དུ་གཉེན་པོ་བསྟེན་དགོས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས། རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་ཆེན་དུ། བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞིའི་ནད་རྣམས་ཀྱིས། །ཟིན་པར་གྱུར་པ་སྨོས་ཅི་དགོས། །ཞེས་བཤད་དེ་དོན་ ནི་སྔར་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་གཅིག་གཅིག་གིས་གོས་པས་ ཀྱང་འཛམ་བུའི་གླིང་ན༵་གནས་པའི་མི་རྣམས་ཀུན་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་རླག་པར་བྱེད་ན༵། ཉོན་ མོངས་པའི་ནད་དེ་དག་གསོ་བར་བྱེད་པའི་སྨན་གཉེན་པོ་ལས་གཞན་ནི༵་ཕྱོགས་རྣམས་ཀུན་ ནས་བཙལ་ཡང་སུས་ཀྱང་མི་རྙེད་ན༵་དེ་ལ་སྨན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ མཁྱེ༵ན་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཟུག་རྔུ་ཐམས་ཅད་འབྱིན་པ་ཡི༵་བཀའ་ལུང་ནས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ ལྟར་གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་སྨན་སྟེན་པར་མི་བྱེད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སེམས་པ་ནི༵་ཤིན་ཏུ་ བླུན་ཞིང་གཏི་མུག་ཅན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པར་བྱ་བའི་གན༵ས་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)གཡང་སའི་དཔེས་འབད་པར་རིགས་པ་ནི། ལྷུང་ཡང་ཡན་ལག་ཙམ་གནད་ པར་འགྱུ

【現代漢語翻譯】 我從內心深處 呼喊著您的名字，發出懇切的祈禱！僅僅是看到您的威力和力量，閻羅王的使者、夜叉和羅剎等懷有敵意者，都會極度恐懼，四處逃散。我以極大的敬意皈依于尊貴的持金剛（Vajrapani，金剛手菩薩），尋求您的庇護！ (第三部分)以懺悔的方式祈禱：過去，諸佛及其眷屬的教誨是：『不做任何惡事，行持一切善行。』等等。我因違背這些教誨而感到後悔，現在我看到了地獄等巨大的恐懼，並意識到這一點。我皈依于具有大慈悲心的怙主您！請迅速從罪惡的果報和痛苦的恐懼中解脫我！' 2-100 (第三部分)關於對治力的運用：努力的必要性、迅速努力、如何努力。 首先，分為兩部分：（第一部分）以疾病為例說明努力的必要性：對於普通的疾病，如風、膽、痰和混合引起的疾病，每一種都有百種非時死亡和一種按時死亡，總共四百零四種。如果害怕其中任何一種降臨，就必須按照醫生的囑咐服藥。那麼，對於從無始以來就熟悉的貪慾等，即嗔恨、愚癡和傲慢這四種過患，每一種都有百種沒有對治和一種有對治的情況，總共四百零四種。這些過患的作用就像劇烈的疾病一樣，總是不斷地侵襲我們。因此，更不用說必須按照佛陀的教誨來尋求對治了！在印度範本和註釋中說：『四百零四種疾病，一旦纏身，更不用說什麼了。』意思是與之前所說的一樣。僅僅是被這些煩惱中的任何一種所染污，就會使居住在贍部洲（Jambudvipa，我們所居住的大陸）的所有人都遭受痛苦。因此，如果沒有對治這些煩惱疾病的藥物，即使從各個方向尋找也無人能找到。那麼，對於那些痛苦的根源，一切智者（指佛陀）是醫生的至尊，他已經從教誨中說明了如何運用強大的對治力之藥。如果不如法地思考，而不去服用這種藥物，那就是非常愚蠢和無知的，是會被聖者們所譴責的。 （第二部分）以懸崖為例說明努力的必要性：即使只是從懸崖上掉落，也可能會傷及肢體。

【English Translation】 From the depths of my heart, I call upon your name and offer fervent prayers! Merely seeing your might and power, the messengers of Yama (Lord of Death), yakshas, and rakshasas, and others filled with animosity, are utterly terrified and scatter in all directions. I take refuge with utmost reverence in the glorious Vajrapani (Holder of the Vajra), seeking your protection! (Third Part) How to supplicate through repentance: In the past, the teachings of the Buddhas and their retinues were: 'Do no evil, practice all that is good.' etc. I regret transgressing these teachings, and now I see and realize the great fears of hell and so forth. I take refuge in you, the protector, who possesses great compassion! Please swiftly deliver me from the fears of suffering, the result of evil deeds!' 2-100 (Third Part) Regarding the power of antidote: The need to strive, to strive quickly, and how to strive. First, divided into two parts: (First Part) Using the example of illness to illustrate the need to strive: For ordinary illnesses, such as those caused by wind, bile, phlegm, and combinations thereof, each has a hundred untimely deaths and one timely death, totaling four hundred and four. If one fears being afflicted by any of these, one must take medicine as prescribed by the doctor. Then, for afflictions such as attachment, which we have been familiar with since beginningless time, namely hatred, ignorance, and pride, each has a hundred cases without antidote and one with antidote, totaling four hundred and four. The effects of these afflictions are like severe illnesses, constantly assailing us. Therefore, it goes without saying that we must seek an antidote according to the teachings of the Buddha! In the Indian texts and commentaries, it is said: 'What need is there to say when one is seized by the four hundred and four diseases?' The meaning is the same as what was stated earlier. Merely being tainted by any one of these afflictions causes all the people dwelling in Jambudvipa (the continent we inhabit) to suffer. Therefore, if there is no medicine to cure these afflictive diseases, no one can find it even if they search in all directions. Then, for those sources of suffering, the all-knowing one (referring to the Buddha) is the supreme of doctors, who has explained from his teachings how to apply the powerful medicine of antidote. If one thinks improperly and does not take this medicine, that is extremely foolish and ignorant, and is a situation to be condemned by the noble ones. (Second Part) Using the example of a cliff to illustrate the need to strive: Even just falling from a cliff can injure limbs.

---

ར་བའི་གཡང་ས་དང་ངམ་གྲོག་ཐ་མལ་བ་ཆུང་ངུ་ལའང༵་རྩ་བའི་ཚིག་རྐང་འདི་ ལ་བརྟག་དགོས་འགྲོ་འོང་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ལམ་བག་ཡོད་པས་གནས་པར་བྱ་དགོས་ 2-101 ན༵། དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལ་སོགས་པའི་འོག་ཏུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་བ་ཡི༵་མནར་མེད་ལ་ སོགས་པའི་གནས་སུ་ཚེ་ཚད་བར་གྱི་བསྐལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡུན་རིང་པོར་སྡུག་བསྔལ་དྲག་ པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་གཡང་སར་ལྷུང་གིས་དོགས་ནས་བག་ཡོད་པར་བྱེད་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ ཅི་དགོ༵ས་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)མྱུར་དུ་འབད་པ་ལའང་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ངེས་པར་འཆི་བས་འབད་པ་ ནི། དུས་དེ་རིང་ཙམ་ཁོ་ནའང་མི་འཆིའོ་ཞེ༵ས་བག་ཕབ་སྟེ་ཡིད་དལ་དུ་བདེ་བར་འདུག་པ་ནི་ རིགས་པ་མ་ཡི༵ན་ཏེ། བདག་ནི་ཤི་ནས་མེད་པར་འགྱུར་བའི་དུ༵ས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་ གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུ༵ང་ཞིང་དེའང་ནམ་འབྱུང་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཤེས་སྤྲིང་དུའང་། ཚེ་འདི་གནོད་མང་རླུང་གིས་བཏབ་པ་ཡི། །ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་བས་ཀྱང་མི་རྟག་ན། །དབུགས་ འབྱུང་དབུགས་རྔུབ་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ལས། །སད་ཁོམ་གང་ལགས་དེ་འདྲ་ངོ་མཚར་ ལགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཞན་ཡང་བདག་ལ་འཆི་བས་མི་འཇིགས་པ་གང་ཟག་སུ་ཡིས་ བྱི༵ན་ཏེ་སུས་ཀྱང་བྱིན་པ་མེད་ལ། འཆི་བའི་འཇིགས་པ་འདི་ལས་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་ཐར་བར་ འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་ཞི༵ང་། གདོན་མི་ཟ་བར་ཤི་ནས་མེད་པར་འགྱུར་བར་ངེས་ན༵་ཅིའི་ཕྱིར་ བདག་ཉིད་ཡིད་དལ་དུ་བདེ་བར་འདུ༵ག་སྟེ་འདུག་པར་མི་རིགས་སོ། །མྱ་ངན་བསལ་བར་ ཡང་། ས་འོག་གམ་ནི་མཐོ་རིས་ན། །སྐྱེས་ནས་ལ་ལ་མ་ཤི་བ། །འགའ་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་ བའམ། །ཐོས་སམ་འོན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་ཟ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །སྔོན་ཆད་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་ པ་ནས་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་འདི་ལྟ་བུ་ཡང་ཡང་མྱོང་སྟེ་ཞིག་པ་ལ༵ས་བདག་ལ་ལྷག་པའི་ དངོས་པོ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ན༵། བདག་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འབྱོར་བ་ ཐམས་ཅད་དམན་པ་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ན༵ས་བླ་མ་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པའི་བཀའ་ དང་འགལ་པར་བྱ༵ས་པ་ནི་མི་རིགས་པས་ད་ནི་བཀའ་བཞིན་བསྒྲུབ་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། 2-102 (གཉིས་པ་)ཐམས་ཅད་འདོར་བས་འབད་པ་ནི། རང་གི་གསོན་པའི་ཚེ་སྲོག་ཆུའི་ཆུ་བུར་ ལྟ་བུ་འདི་དང་། དེ་བཞིན་དུ༵་ཕ་དང་མ་དང་ཕུ་ནུ་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་དང་བཤེས་པ་དང་ ལོངས་སྤྱོད་གང་ཡོད་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་སྤངས་ན༵ས་བདག་ཉིད་གཅིག་པུར་གྲོགས་མེད་ པར་ག་ཤེད་ངེས་མེད་ཀྱི་གནས་སུ་འགྲོ་དགོས་ན༵་མཛའ་བ་ལ་ཆགས་པ་དང་མི་མཛའ་བ་ལ་ སྡང་བས་སྡིག་པ་སྤྱད་པ་ཀུན་ཅི་ཞིག་རུ༵ང་སྟེ་དོན་མེད་པ་བྱས་པས། ད་ནི་དགེ་བ་ལ་འབད་ པར་རིགས་སོ། །ཇི་ལྟར་འབད་པ་ལའང་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)བསམ་པའི་སྒོ་ནས་འབད་པ་ ནི། རྒྱུ་མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པ

【現代漢語翻譯】 即使是普通的懸崖和峽谷，也應該考察這些根本的偈頌，通過謹慎的起居等行為來安住。 如果擔心墮入深淵，比如會墮入二十千俱胝（藏文：དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་，含義：yojana，一個長度單位，此處指極遠的地方）之下的地獄，比如無間地獄，並在那裡經歷中劫（藏文：བསྐལ་པ་，含義：kalpa，時間單位）等漫長的時間，遭受劇烈的痛苦，那更不用說要謹慎了。 （二、精進）在迅速努力方面也有兩點：（一、因必定死亡而努力）如果認為『僅僅今天不會死』，就放鬆警惕，悠閒地安住，這是不合理的。因為我死後消失的時間是必定會到來的，而且何時到來也不確定。如《親友書》中所說：『此生多損害，如風中燭，比水中浮泡，更加無常。一呼一吸間，醒來亦是奇。』 此外，誰賜予我不懼怕死亡的力量呢？沒有人賜予。我如何能確定從死亡的恐懼中解脫呢？無法解脫。既然必定會死亡並消失，為何我還要悠閒地安住呢？不應該這樣安住。在《遣悲》中也說：『地下或天界，出生而不死，汝曾見聞否？抑或心生疑？』 過去從無始輪迴以來，我已經無數次經歷過這樣的身體和受用，並最終消逝，我還有什麼剩餘的呢？什麼也沒有。既然我對所有有漏的財富都如此執著，違背了上師、佛陀及其眷屬的教誨，這是不合理的，現在應該努力遵從他們的教誨。 （二、因必須捨棄一切而努力）自己的生命如同水泡一樣短暫，同樣，父母、兄弟等親友以及所有的受用，都必須捨棄。自己將孤身一人，無依無靠地前往不知何處的境地。那麼，對親友的貪戀和對敵人的憎恨所造作的罪業又有什麼用呢？都是徒勞的。現在應該努力行善。 關於如何努力，也有兩點：（一、從意念上努力）要斷除不善的十業等。

【English Translation】 Even for ordinary cliffs and ravines, one should examine these fundamental verses and abide with mindful conduct such as careful living. If one is worried about falling into an abyss, such as falling into the hells twenty thousand yojanas (藏文：དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་，meaning: yojana, a unit of length, here referring to a very distant place) below, such as Avici Hell, and experiencing intense suffering for a long time, such as intermediate kalpas (藏文：བསྐལ་པ་，meaning: kalpa, a unit of time), then how much more should one be mindful? (2. Diligence) There are also two aspects to swift effort: (1. Effort due to the certainty of death) It is unreasonable to relax and abide comfortably, thinking, 'I will not die just today.' Because the time when I will die and disappear is certain to come, and it is uncertain when it will come. As it says in 'Letter to a Friend': 'This life is full of harm, like a lamp in the wind, even more impermanent than a bubble in water. What a wonder it is to wake up from sleep between one breath in and one breath out!' Furthermore, who has given me the power not to fear death? No one has given it. How can I be certain to be liberated from the fear of death? I cannot be liberated. Since I am certain to die and disappear, why should I abide comfortably and leisurely? It is not appropriate to abide like that. In 'Dispelling Sorrow' it also says: 'In the earth or in the heavens, have you ever seen or heard of anyone born who has not died? Or do you doubt it?' In the past, from beginningless samsara, I have experienced such bodies and enjoyments countless times, and they have ultimately perished. What remains for me? Nothing remains. Since I am so attached to all contaminated wealth, and I have contradicted the teachings of the guru, the Buddha, and his retinue, it is unreasonable. Now I should strive to follow their teachings. (2. Effort due to having to abandon everything) One's own life, like a bubble of water, is short. Similarly, one must abandon parents, siblings, and all enjoyments. One will go alone, without companions, to an uncertain place. Then, what is the use of the sins committed through attachment to friends and hatred of enemies? It is all in vain. Now it is appropriate to strive for virtue. Regarding how to strive, there are also two aspects: (1. Effort through intention) One must abandon the ten non-virtuous actions, etc.

---

་སྡིག་པ་སྤྱད་པ་ལས་འབྲས་བུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་འབྱུ༵ང་བས་ན། སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་དེ་ལས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་བྱས་ ན་ངེས་པར་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ་འོན་ཀྱང་སྡིག་པའི་གཉེན་པོ་དགེ་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ་ ཞེ༵ས་དུས་ཉིན་མཚན་རྟག་ཏུ་བདག་གིས་ནི༵་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་དད་ པ་འདི་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཐོག་མར་བསམ་པར་རི༵གས་ཏེ། མདོ་ལས། འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་ཡང་ དག་ལྟ། །ཆེན་པོ་སུ་ལ་ཡོད་གྱུར་པ། །དེ་ནི་བསྐལ་པ་སྟོང་དུ་ཡང་། །ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་མི་ འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྦྱོར་བའི་སྒོ་ནས་འབད་པ་ནི། བདག་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བླང་དོར་གྱི་གནས་མི་ ཤེས་པ་ཉོན་མོངས་པ་གཏི་མུག་གི་དབང་དུ་གྱུར་བ༵ས་མི་དགེ་བ་བཅུ་ལྟ་བུ་སུས་སྤྱད་ཀྱང་ སྡིག་པར་འགྱུར་བ་རང་བཞིན་གྱི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བའ༵མ་ཁས་བླངས་པའི་སྡོམ་པ་དང་འགལ་བ་ ཆང་འཐུང་བ་ལྟ་བུ་བཅས་པའི་སྡིག་པ་གང་ཡིན་པ་ལ༵ས་དེ་དག་གི་ནང་ནས་སྲོག་གཅོད་ པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་བགྱིས་པ་རྣ༵མས་མགོན་པོ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་མངོན་སུམ་དུ༵་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ འཇིགས་པའི་སེམས་ཀྱི༵ས་ཡང་དང་ཡང་དུ། གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ༵་ཉེས་པ་དང་ལྟུང་བ་དེ་ 2-103 དག་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་མཐོལ་ཞིང་བཤགས་པར་བགྱི༵འོ། ། (བཞི་པ་)སྡོམ་པའི་སྟོབས་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་འདྲེན་པ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་གི་སྡི༵ག་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་བགྱིས་པ་རྣམས་ནོངས་ཤིང་ཉེས་པ་ ལགས་པར་བཟུང་ཞིང་མཁྱེན་པར་མཛད་དུ་གསོ༵ལ། མི་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ སྨིན་པ་མི་བཟད་པ་སྐྱེད་ཅིང་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་སྤྱོད་པ་བཟང་པོ་མ་ ལགས་པ༵ས་དུས་འདི་ནས་བརྩམས་ཏེ་སླན་ཆད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་བདག་ནི་ཤེས་བཞིན་དུ་ སྲོག་ལ་བབ་ཀྱང་ཡོང་ཡེ་མི་བགྱི༵ད་ཅིང་སྡོམ་ལགས་སོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ ལ་བསླབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡུམ་ལས། སེམས་འདི་བཟང་བ་མིན་སྙམ་དྲན་པ་སྐྱེད་བྱེད་ཅིང་། ། སོ་སོར་འཆགས་པར་བྱེད་ཅིང་ཕྱིས་ཀྱང་སྡོམ་བྱེད་ལ། །དགའ་བར་མི་བྱེད་དེ་ནི་སངས་ རྒྱས་ཆོས་འདིར་སློབ། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་ པ་ལ༵ས་མཆོད་པ་འབུལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་སྡིག་པ་བཤགས་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ཞེས་ བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་གཉིས་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ༵།། །། ༈ རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ཡན་ལག དེ་ལྟར་མཆོད་ཅིང་བཤགས་པ་བསྟན་ནས། (ལྔ་པ་)རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ཡན་ལག་ལ་ གཉིས་ལས། (དང་པོ)བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་གྱི་དགེ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི། སེམས་ཅན་ འཁོར་བར་གནས་པ་ཀུན་གྱི་ཁ

【現代漢語翻譯】 由於作惡會導致地獄等惡果的劇烈痛苦，那麼，如何才能從包括痛苦之因在內的痛苦中獲得解脫呢？因此，應該努力行善以對抗罪惡。因此，無論白天黑夜，我首先應該想到的是對業果深信不疑的信念。正如經文所說：『世間人的真正見解，誰擁有偉大的見解？那人即使經歷千劫，也不會墮入惡道。』 （第二）從行為上努力：我等凡夫俗子，不明辨取捨，受無明愚癡的支配，無論誰造作殺生等十不善業，都會成為罪惡的自性罪，或者違背所受的戒律，如飲酒等破誓之罪。對於這些罪惡，無論我曾犯下殺生等任何一種，如今在具有大慈悲的怙主（觀世音菩薩）面前，合掌，以畏懼罪惡果報的恐懼之心，一次又一次地，恭敬地頂禮，懺悔並坦白所有這些罪過和過失。 （第四）以誓言的力量：祈請世間的引導者佛陀和菩薩們，將我所犯下的罪過和過失視為錯誤和罪過，並請知曉。行不善業會產生令人厭惡的果報，會受到聖者的譴責，不是好的行為。因此，從現在開始直到證得菩提之前，我寧可犧牲生命，也絕不再犯，我發誓！』這樣才能學習聖法。正如《母經》所說：『生起認為此心不好之念，分別懺悔，之後也發誓，不喜悅，那人就在學習佛陀的教法。』正如《入菩薩行論》中所說，雖然有供養等行為，但主要強調懺悔罪業，這是第二品的解釋。 因此，在展示了供養和懺悔之後，（第五）隨喜支分分為兩部分：（第一）隨喜順應善根的功德：隨喜所有安住于輪迴中的眾生所擁有的功德。

【English Translation】 Since engaging in sinful deeds leads to intense suffering such as the hell realms, how can one definitely be liberated from suffering along with its causes? Therefore, one should strive to engage in virtue as an antidote to sin. Thus, day and night, I should first and foremost contemplate this faith of firmly believing in the law of cause and effect. As the sutra says: 'The true view of worldly people, who possesses the great view? That one, even in a thousand kalpas, will not fall into the lower realms.' (Second) Effort through action: I, an ordinary being, not knowing what to accept or reject, being under the influence of the affliction of ignorance, whatever of the ten non-virtuous actions such as killing is committed by anyone, becomes a natural transgression, or violating vows that have been taken, such as drinking alcohol, becomes a transgression of precepts. From among these sins, whatever I have done, such as taking life, now in the presence of the protectors who possess great compassion (Avalokiteśvara), with palms joined, with a mind fearing the suffering of the results of sin, again and again, respectfully prostrating, I confess and acknowledge all those sins and faults individually. (Fourth) The power of vows: I beseech the guides of the world, the Buddhas and Bodhisattvas, to regard and know that the sins and transgressions I have committed are mistakes and faults. Engaging in non-virtue produces unbearable ripening and is to be condemned by the noble ones, it is not good conduct. Therefore, from this time forth until enlightenment, even if my life is at stake, I will never do it knowingly, I vow! Thus, one will learn the holy Dharma. As the Mother Sutra says: 'Generating the thought that this mind is not good, separately confessing, and later also vowing, not rejoicing, that one is learning in the Dharma of the Buddha.' As it is in the Bodhisattvacharyavatara, although there are offerings and so forth, the main emphasis is on confessing sins, this is the explanation of the second chapter. Thus, having shown offering and confession, (Fifth) the limb of rejoicing is in two parts: (First) Rejoicing in the merit that accords with virtue: Rejoicing in the merit that all sentient beings abiding in samsara possess.

---

ྱད་པར་ངན་སོང་གསུམ་པོ་དག་གི༵་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བས་ ངལ་ཞིང་དུབ་པ་རྣམས་གནས་སྐབས་མཐོ་རིས་སུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ངལ་སོས་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་ པའི་རྒྱུ་འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ད༵ང་སྡུག་བསྔལ་ཅན་དེ་དག་རྒྱུ་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་ བཅས་པའི་མཐུས་འབྲས་བུ་མངོན་པར་མཐོ་བ་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ གནས་པ་ལ༵་ཡང་ཕྲག་དོག་སྤངས་ཏེ་དགའ་ཞིང་མགུ་བས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ༵་། ། (གཉིས་པ་)ཐར་བ་ཆ་མཐུན་གྱི་དགེ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི། ཐུན་མོང་དུ་ངེས་པར་ 2-104 ལེགས་པ་བྱང་ཆུབ་གསུམ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དགེ་བ་ཚོགས་གཉིས་ཉེ་བར་བསགས་ པ༵་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དགའ་ཞིང་ཡི་རང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཚོགས་བསགས་པ་ལས་ལུས་ཅན་ རྣམས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ངེས་པར་ཐར་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ལ་ཡང་ རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ༵་། །ཁྱད་པར་དུ་སྐྱོབ་པ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་བླ་ན་ མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ད༵ང་། དེའི་རྒྱུ་རྒྱལ་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ ས་དང་ལམ་གྱི་དགེ་བ་ལ་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ༵་། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་ སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་བདེ་བ་མཛད་པའི༵་ཆེད་དུ་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཐུགས་བསྐྱེད་ པའི་དགེ་བ་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམས་ད༵ང་། སྦྱོར་བ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་མཛད་པ་ལ༵་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་དང་བས་ རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ༵་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཕན་ཡོན་ཚད་མེད་པ་འཐོབ་སྟེ། མི་ལྡོག་བྱང་ཆུབ་ མཆོག་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ཡི། །སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་བསམ་པ་ཐག་པས་ཡི་རང་ལ། །སྟོང་ གསུམ་རི་རབ་སྲང་ལ་གཞལ་བས་ཚད་གཟུང་རུང་། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་དགེ་བ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་མིན། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་བ། (དྲུག་པ་)ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་བ་ནི། ཕྱོགས་བཅུ་པོ་རྣམས་ན་དུས་གསུམ་ པོ་ཀུན་ཏུ་བཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ༵་ཡོན་དུ་གསེར་གྱི་ འཁོར་ལོ་ཕུལ་བར་མོས་ཤིང་ལུས་ཀྱི་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ངག་ཏུ་གསོལ་བ་ནི༵་སེམས་ཅན་སྡུག་ བསྔལ་གྱིས་གདུངས་ཤིང་མ་རིག་པའི་མུན་པས་འཐོམས་པས་ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་མི་ ཤེས་པ་རྣམས་ལ༵། རང་རང་གི་སྐལ་བ་དང་མཐུན་པར་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་སྒྲོན་མ་ གསལ་བ་ལྟ་བུ་སྦར་ཏེ་མི་ཤེས་པའི་མུན་པ་བསལ་ནས་ཡང་དག་པའི་ལམ་བསྟན་དུ་གསོ༵ལ་ ཞེས་པའོ། ། 2-105 ༈ མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་གསོལ་བ་གདབ་པ། (བདུན་པ་)མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་གསོལ་བ་གདབ་པ་ནི། རྒྱལ་བ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མྱ་ངན་ ལས་མི་འདའ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་མཛད་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཚུལ་ སྟོན་པར་བཞེད་པ་དེ་དག་ལ༵་ལ

【現代漢語翻譯】 特別是，對於那些在三惡道中遭受痛苦，感到疲憊不堪的眾生，僅僅因為行持世間的善業，而暫時獲得在天界稍微休息的安樂，以及那些痛苦的眾生，憑藉有漏善業的力量，而安住在殊勝的果報，即天人和人間的圓滿安樂之中，我也要捨棄嫉妒，以歡喜和滿足的心情隨喜。 (第二，)隨喜與解脫分相關的善業：對於共同的、決定性的、能夠圓滿菩提三要素的善業，即積累二資糧，我感到歡喜並隨喜。從積累資糧中，眾生必定能夠從輪迴的痛苦中解脫，獲得涅槃，我也隨喜。特別是，對於救護者圓滿正等覺佛陀們獲得究竟無上的大菩提，以及其因，即佛子菩薩們在道位和地位的善業，我也非常隨喜。爲了利益一切有情，使他們獲得暫時和究竟的安樂，發起如海般深廣的菩提心，以及通過四攝事利益一切有情，我也以極大的歡喜和恭敬隨喜。正如經文所說：『進入無退轉之無上菩提道，以真誠之心隨喜發心，即使能用秤量出三千大千世界的須彌山，也無法衡量隨喜的功德。』 （第六，）請轉法輪：對於十方三世的一切諸佛世尊，我以黃金輪供養，合掌祈請：對於那些被痛苦折磨、被無明黑暗籠罩，不辨道路和非道的眾生，請像點亮明燈一樣，根據他們各自的根器，點亮正法的光明，驅散無明黑暗，指示正確的道路。 （第七，）請勿入涅槃：對於諸佛的法身雖然不入涅槃，但色身的利生事業圓滿后，示現涅槃之相的諸佛，我...

【English Translation】 In particular, for those beings who are exhausted from experiencing the suffering of the three lower realms, and who temporarily obtain the happiness of resting in the higher realms by practicing worldly virtues, and for those suffering beings who, through the power of contaminated virtues, abide in the abundant happiness of gods and humans, which is a manifest result, I rejoice and am delighted, abandoning jealousy. (Second,) Rejoicing in the virtues that are in harmony with liberation: I rejoice and am delighted in the accumulation of the two accumulations, which are the common, definite, and excellent causes for accomplishing the three aspects of enlightenment. From the accumulation of these accumulations, beings will surely be liberated from the suffering of samsara and attain nirvana, and I rejoice in that as well. In particular, I rejoice greatly in the ultimate, unsurpassed great enlightenment attained by the saviors, the fully enlightened Buddhas, and in the virtues of the bodhisattvas, the sons of the Buddhas, on the grounds and paths, which are the cause of that enlightenment. For the sake of benefiting all sentient beings and bringing them temporary and ultimate happiness, I rejoice and am delighted with great joy and respect in the vast and profound ocean-like virtues of generating the mind of enlightenment, and in benefiting all sentient beings through the four objects of gathering. As it is said: 'Entering the supreme, irreversible enlightenment, rejoicing with sincere intention in the generation of the mind of enlightenment, even if one could measure Mount Sumeru in the three thousand worlds with a scale, the merit of rejoicing is not like that.' (Sixth,) Requesting the turning of the wheel of Dharma: To all the Buddhas, the Bhagavad-ones, who reside in the ten directions and in all three times, I offer a golden wheel as a gift, and with folded hands, I pray: For those sentient beings who are tormented by suffering and confused by the darkness of ignorance, and who do not know the path and the non-path, please light up the light of the holy Dharma like a bright lamp, according to their respective capacities, dispel the darkness of ignorance, and show the correct path. (Seventh,) Requesting not to pass into nirvana: To those victorious ones who, although the Dharmakaya does not pass into nirvana, but after the deeds of the Rupakaya are completed, intend to show the manner of passing into nirvana, I...

---

ུས་ཀྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ངག་ཏུ་གསོལ་བ་ནི༵། འགྲོ་བ་མཐའ་ ཡས་པ་འདི་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གཏི་མུག་གི་ལིང་ཏོག་གིས་ལྡོངས་པར་མི་དགོད་ཅི༵ང་། བླང་དོར་གྱི་གནས་གསལ་བར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་མང་པོའི་བར་དུ་ མྱ་ངན་ལ་མི་འདའ་བར་ཡུན་རིང་དུ་བཞུགས་པར་གསོ༵ལ་བ་འདེབས་སོ་ཞེས་པའོ། ། ༈ བསྔོ་བ། (བརྒྱད་པ་)བསྔོ་བ་ལ། སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ། ལུས་སོགས་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ བསྒྱུར་བ། ཁྱད་པར་སྨོན་ལམ་རྒྱ་ཆེར་གདབ་པའོ། ། དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། གོང་དུ་བཤད་ པ་དེ་ལྟར་མཆོད་པ་ནས་གསོལ་བ་གདབ་པའི་བར་གྱི་ཡན་ལག་འདི་དག་ཀུན་ཐོག་མར་ བྱས་ཏེ༵་དེ་དག་ལས་དགེ་བ་བདག་གིས་བསགས་པ་ག༵ང་ཞིག་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ནི་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི༵་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་བསལ་ཞིང་ བྱང་བར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། ཁྱད་པར་དུ་སྙིང་རྗེ་བའི་གནས་ནད་ཀྱི་ བསྐལ་པ་བར་མ་ལ་སོགས་པར་འགྲོ་བ་ནད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གཟིར་བ་རྣམས་ཇི་སྲིད་དུ༵་ནད་ ལས་གྲོལ་ཞིང་སོས་པར་གྱུར་གྱི་བར་དུ་ནི༵་བདག་ཉིད་ནད་ཞི་བར་བྱེད་པའི་སྨན་བཟང་པོ་ དང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་སྨན་པ་ཉིད་དང་ནི༵་དེ་ཡི་ནད་གཡོག་དང་རིམ་གྲོ་ལ་སོགས་ པ་ཇི་ལྟར་མཁོ་བ་བྱེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)བཀྲེས་སྐོམ་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། སེམས་ཅན་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་ པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེན་པ་རྣམས་ལ་ཟས་དང་སྐོམ་བདུད་རྩི་ལྟ་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཆར་བ་རྒྱུན་ 2-106 མི་འཆད་པར་ཕབ་སྟེ༵་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པའི་གནོད་པ་མཐའ་དག་བས༵ལ་ནས་རབ་ཏུ་ཚིམ་ པའི་བདེ་བ་ལ་འཁོད་པར་གྱུར་ཅིག མཛོད་ལས། དེ་ནས་(མི་དགེ་བའི་)ལས་ཀྱི་ལམ་ལྷག་ པས། །ཚེ་ཐུང་(ཤོས་)ལོ་ནི་བཅུ་པར་འགྱུར། །(དེ་ལ་)བསྐལ་པ་(བར་མ་ནི་)མཚོན་དང་(ཞག་བདུན་) ནད་(ཞག་བདུན་)དང་ནི། །མུ་གེ་(ཞག་བདུན་ཟླ་བ་བདུན་ལོ་བདུན་)རྣམས་ཀྱིས་མཐར་ཕྱིན་ཏོ། །ཞེས་ པ་ལྟར་མི་དགེ་བའི་དབང་གིས་ཚེ་ལོ་བཅུ་པ་ལ་མུ་གེའི་བསྐལ་པ་བར་མ་ལ་ལོ་བདུན་ལ་ སོགས་པ་ཡུན་རིང་པོ་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ༵་བདག་ནི་ཟས་དང་སྐོམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར་ཏེ་ བཀྲེས་སྐོམ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་གྱུ༵ར་ཅིག དེས་མཚོན་ནས་མཚོན་གྱི་བསྐལ་ པ་བར་མའི་ཚེ་བདག་གི་མཐུས་མཚོན་ཆ་རྣམས་མེ་ཏོག་གི་ཆར་བར་བསྒྱུར་ནུས་པར་གྱུར་ ཅིག་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། ། (བཞི་པ་)ཕོངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཆོག་མི་ཤེས་པས་ཕོངས་ ཤིང་ནོར་མེད་པས་དབུལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ༵་བདག་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ནམ་ཡང་མི་ཟད་ པའི་གཏེར་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏེ༵་ཟས་དང་གོས་ད

【現代漢語翻譯】 然後，他合掌祈請道：『爲了不讓這些無邊無際的眾生，因愚昧的眼翳而盲目，爲了清楚地辨明取捨之處，我祈請您在無數劫中，不要進入涅槃，長久住世。』 （第八）迴向分三：為平息痛苦而回向，將自身等轉化為利益他者，以及特別發廣大愿。 初者有四：(第一)為平息一切痛苦而回向：如前所述，從供養到祈請之間的這些支分，首先，我所積累的善根，愿它能消除並凈化一切眾生的輪迴和惡趣之苦。 （第二）為平息疾病之苦而回向：特別是對於那些可憐的眾生，在疾病的中劫等時期，遭受各種疾病折磨的眾生，愿我能成為消除疾病的良藥，以及能提供幫助的醫生，以及在他們未從疾病中解脫和康復之前，成為他們的疾病護理者和提供各種所需之物。 （第三）為平息飢渴之苦而回向：對於那些遭受飢渴之苦的眾生，愿我能降下甘露般的食物和飲料之雨，永不停歇，消除一切飢渴之害，讓他們安住在極度滿足的喜樂之中。如《俱舍論》所說：『由於（不善）業道的殘餘，壽命（最短）變為十年。』（那時）中劫以刀兵（七日）、疾病（七日）和饑荒（七月七年）而告終。』如是，由於不善業的力量，在壽命十歲時，會發生長達七年的饑荒中劫等災難，在那時，愿我能成為食物和飲料的豐富來源，平息一切飢渴。以此類推，在刀兵中劫之時，愿我能以我的力量將刀劍轉化為鮮花之雨。 （第四）為平息貧困之苦而回向：對於那些因不知滿足而貧困，因無財物而貧窮的眾生，愿我能成為永不耗盡的巨大寶藏，提供食物和衣物等。

【English Translation】 Then, he folded his palms and prayed: 'In order not to let these boundless beings be blinded by the cataracts of ignorance, and in order to clearly discern the places of acceptance and rejection, I pray that you will not enter into sorrow for countless kalpas, but will remain for a long time.' (Eighth) Dedication is divided into three: dedicating to pacify suffering, transforming oneself and others for the benefit of others, and making great aspirations in particular. The first has four parts: (First) Dedicating to pacify all suffering: As mentioned above, these limbs from offering to prayer, first of all, whatever merit I have accumulated, may it eliminate and purify all the suffering of samsara and evil destinies of all sentient beings. (Second) Dedicating to pacify the suffering of disease: Especially for those poor beings, in the middle kalpa of disease and so on, those beings who are tormented by various diseases, may I be a good medicine to eliminate diseases, and a doctor who can provide help, and until they are liberated from disease and recover, may I be their disease caregiver and provide all the necessities. (Third) Dedicating to pacify the suffering of hunger and thirst: For those sentient beings who are afflicted by the suffering of hunger and thirst, may I continuously rain down nectar-like food and drink, eliminating all the harm of hunger and thirst, and may they abide in the bliss of extreme satisfaction. As the Abhidharmakośa says: 'Due to the remaining paths of (non-virtuous) karma, life (shortest) becomes ten years.' (Then) the middle kalpa ends with weapons (seven days), disease (seven days), and famine (seven months seven years).' Thus, due to the power of non-virtuous karma, when life is ten years old, there will be a famine middle kalpa lasting seven years, etc. At that time, may I become an abundant source of food and drink, pacifying all hunger and thirst. By analogy, at the time of the weapon middle kalpa, may I be able to transform weapons into a rain of flowers by my power. (Fourth) Dedicating to pacify the suffering of poverty: For those sentient beings who are impoverished because they do not know contentment, and who are poor because they have no wealth, may I become a great treasure that never runs out of enjoyment, providing food and clothing, etc.

---

ང་ནོར་དང་སྨན་དང་གནས་དང་བཞོན་པ་ལ་ སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་མཁོ་དགུ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་སུ༵་རང་རང་གི་མདུན་དུ་ཉེ་བར་གནས་པར་ གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ལུས་སོགས་གཞན་དོན་དུ་བསྒྱུར་བ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཐམས་ཅད་ གཞན་ལ་བཏང་ཚུལ་ནི། སེམས་བསྐྱེད་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་བདག་གིས་ གཅེས་པར་བཟུང་བའི་ལུས་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་འདི་དང་དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་དང་ནོར་དང་ཁ་ ཟས་ལ་སོགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ད༵ང་དུས་གསུམ་དུ་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ ཐམས་ཅད་ཀྱ༵ང་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱི་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་ དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ། སེར་སྣས་ཕངས་པ་དང་ལན་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རེ་བ་ 2-107 མེད་པར་སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་གཏང་བར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)བཏང་བས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། ལུས་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་བཏང་ནས་ ཚོགས་བསགས་པ་ལས་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འད༵ས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། བདག་ གི་བློ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བསྒྲུ༵བ་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མཐར་ཟག་ པ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་གཏོང་དགོས་ཤིང་འཇིགས་པར་ཆབས་གཅིག་པ་ ལ༵། ད་ལྟ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཆེད་དུ་གང་ལ་ཅི་འདོད་པ་བཏང་བ་ནི་ རང་གཞན་གྱི་དོན་ཆེན་པོ་མཆོ༵ག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ཁྱད་པར་ལུས་ཉིད་གཏོང་ཚུལ་ནི། བདག་གིས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་ ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ༵་རང་རང་གི་འདོད་པ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་ལུས་འདི་ཉིད་ཅི་བདེར་ ལྟོས་མེད་དུ་བྱིན་ཟིན་གྱི༵ས་ད་ནི་དུས་རྟག་ཏུ་ལུས་ཀྱིས་གསོད་དང་ངག་གིས་སྨོད་པའམ༵་ དབྱུག་པས་རྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་ཅི་དགར་བྱེད་ལ་ར༵ག་སྟེ་ཅི་འདོད་པར་སྤྱོད་ཅིག དེའང་ བདག་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྩེད་འཇོ་བྱེད་ད༵མ་ངག་གིས་ཅོ་འདྲི་བར་བྱེད་དམ་མང་པོས་ བཞད་གད་དང་ག་ཞའི་རྒྱུ་བྱེད་ཀྱ༵ང་རུང་བདག་གི་ལུས་འདི་གཞན་དོན་དུ་བྱིན་ཟིན་གྱི༵ས་ འདི་ལ་གནོད་པ་སྲུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡི་ཁ་ཏས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་བདག་གིར་གཟུང་བ་མེད་པའི་ ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ལུས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འདི་དང་ཕྱི་མར་རང་དང་གཞན་ལ་གནོད་པ་སྡིག་ པར་མི་འགྱུར་བ༵འི་ལས་གང་ཡིན་པ་དེ་བྱེད་དུ་ཆུ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)སྨོན་ལམ་གདབ་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)དོན་ཀུན་གྲུབ་པའི་སྨོན་ལམ་ནི། གང་ཟག་བདག་ལ་དམིགས་ནས་དུས་ནམ་དུ་ཡ༵ང་སེམས་ཅན་འགའ་ཡང་དོན་མེད་པ་ཉིད་ དུ་མ་གྱུར་ཅི༵ག དེའང་བདག་ལ་དམིགས་ནས་ཕ་རོལ་པོ་གང་དག་གི༵་རྒྱུད་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བའི་ སེམས་སྐྱེས་པའམ་འོན་ཏེ་འགའ་ཞིག་གི་རྒྱུད་ལ་དད་པའི་སེམས་བྱུང་བ༵ར་གྱུར་ན་སེམས་ 2-108 དེ་དག་ཉིད་དུས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི༵ས་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐ

【現代漢語翻譯】 愿我所擁有的財富、醫藥、住所、交通工具等各種生活必需品，都能隨時出現在需要它們的人面前。 (第二部分)將身體等轉化為利他之用，分為三點。 (第一點)完全佈施所有：發起菩提心后，爲了利益眾生，我將自己珍愛的身體——這個由聚合而成的身軀，以及我的眷屬、財富、食物等一切受用，還有過去、現在、未來三時所積累的一切善根，都爲了實現一切眾生的現世安樂和究竟利益，毫無吝嗇地佈施出去，不求回報，也不期望果報。 (第二點)佈施後轉為殊勝：佈施身體和一切受用，通過積累資糧，可以獲得不住涅槃（梵文：apratisthita-nirvana，梵文羅馬擬音：apratisthita-nirvāṇa，漢語字面意思：無住涅槃）。因為我的心渴望成就涅槃的大樂，並且最終一切有漏之物都必須捨棄，而且伴隨著恐懼，所以現在爲了利益眾生，將他們所需之物佈施出去，這將會成就自他二利的大事。 (第三點)特別是佈施身體的方法：我爲了滿足如虛空般無邊無際的眾生的願望，已經毫不吝惜地將這個身體佈施出去。從現在開始，無論何時，都可以隨意使用我的身體，或殺、或罵、或用棍棒擊打等，隨心所欲地使用吧！無論是用我的身體來嬉戲，還是用言語來嘲諷，或者讓大眾以此為笑料，都沒關係。因為我的身體已經佈施給他人，所以沒有必要保護它，也不需要任何囑咐，因為它已經不屬於我了。但是，要允許這個身體去做那些不會導致今生來世自他受害的善業。 (第三部分)發願，分為兩點。 (第一點)成就一切願望的祈願：愿任何眾生，無論何時，都不會因我而毫無意義。無論誰對我生起嗔恨心，或者對誰生起信心，愿這些心念都能永遠成為他們獲得暫時安樂和究竟利益的原因。

【English Translation】 May all the various necessities of life, such as wealth, medicine, shelter, and vehicles, always be present before those who need them. (Second part) Transforming the body and so on for the benefit of others, divided into three points. (First point) Completely giving away everything: Having generated Bodhicitta, for the sake of benefiting sentient beings, I give away without any reservation this body, which I cherish—this aggregate of aggregates—as well as all my retinue, wealth, food, and all enjoyments, and all the roots of virtue accumulated in the past, present, and future, in order to accomplish the temporary happiness and ultimate benefit of all sentient beings, without stinginess, without expecting repayment, and without hoping for karmic results. (Second point) Transformation into excellence through giving: Having given away the body and all enjoyments, by accumulating merit, one will attain non-abiding Nirvana (Sanskrit: apratisthita-nirvana, Romanized Sanskrit: apratisthita-nirvāṇa, literal meaning: non-abiding Nirvana). Because my mind desires to accomplish the great bliss of Nirvana, and ultimately all contaminated things must be abandoned and are accompanied by fear, therefore, now, for the sake of benefiting sentient beings, giving away whatever they desire will lead to the great accomplishment of both self and others. (Third point) Especially the method of giving away the body itself: For the sake of fulfilling the desires of all beings as infinite as the sky, I have already given away this body without any regard for comfort. From now on, at any time, you may use my body as you wish, whether to kill, to scold, or to strike with sticks, etc., use it as you please! Whether you use my body for play, or mock it with words, or make it a source of laughter and ridicule for the masses, it doesn't matter. Because my body has already been given to others, there is no need to protect it, nor is there any need for instructions, because it no longer belongs to me. However, allow this body to do those virtuous deeds that will not cause harm to oneself or others in this life or the next. (Third part) Making aspirations, divided into two points. (First point) The aspiration to accomplish all wishes: May no sentient being ever be meaningless because of me, at any time. Whether anyone generates anger towards me, or whether anyone generates faith in me, may these thoughts always be the cause for them to attain temporary happiness and ultimate benefit.

---

ུག་གི་དོན་མ་ ལུས་པ་ཀུན་འགྲུབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅི༵ག སེམས་ཅན་གང་དག་བདག་ལ་སྨོད་ཅིང་ཁ་ཟེར་ ར༵མ། གཞན་དག་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའ༵མ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱོན་མེད་ཀྱང་ སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཕྱར་ཁ་སྣ་ཚོགས་གཏོང་ཡང་རུ༵ང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ ཐོབ་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུ༵ར་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)འདོད་དགུ་འབྱུང་བའི་སྨོན་ལམ་ནི། བདག་ནི་ལུས་ཅན་མགོན་མེད་པ་རྣམས་ ཀྱི་མགོ༵ན་སྐྱབས་དམ་པ་བྱེད་པར་གྱུར་ཅིག དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་ཚོང་པ་ལ་སོགས་ལམ་ དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེད་དཔོན་གྱི་གཙོ་བོ་ད༵ང་། ཕ་རོལ་ཏུ་བརྒལ་བར་འདོད་པ་རྣམས་ ཀྱི་ཆུ་བོ་ལས་སྒྲོལ་བའི་གྲུ་བཟང་པོ་དང་ནི༵་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བའི་གཟིངས་ཆེན་པོ་དང་ ཆུ་བྲན་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཟམ་པ་ཉིད་དུའང་གྱུ༵ར་ཅིག གླིང་དོན་གཉེར་ལ་ཞེས་པ་ནི་རྒྱ་དཔེ་ དང་འགྲེལ་བ་ན་མེད་དེ། འགའ་ཞིག་གིས་དཱི་པ་(མར་མེ་)ཞེས་པ་དྭཱི་པར་(གླིང་)བཀླགས་ནས་ བཅུག་པའང་སྲིད་དོ། །མུན་པས་ཉེན་ནས་མར་མེ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་མར་མེ་སྟེ་སྒྲོན་མ་ གསལ་བ་ཉིད་དང་། གནས་ཁང་དང་མལ་ཆ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་གནས་མལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ ད༵ང་བདག་ནི་ལུས་ཅན་བྲན་གཡོག་འདོད་པ༵་ཀུན་གྱི་ཅི་བསྒོ་བ་ཉན་པའི་བྲན་དུའང་འགྱུར་ བར་ཤོ༵ག་ཅིག རྒུད་པ་སེལ་ཞིང་འབྱོར་པ་སྟེར་བའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་། ནང་དུ་ ལག་པ་བཅུག་པ་ན་ཅི་འདོད་པ་འབྱུང་བའི་བུམ་པ་བཟ༵ང་པོ་དང་། བཀླགས་པ་ཙམ་གྱིས་ དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་རིག་སྔགས་གྲུབ་པ་དང་གནོད་པ་དང་ཟུག་རྔུ་ཐམས་ཅད་ ཞི་བར་བྱེད་པའི་སྨན་ཆེན་པོ་ད༵ང་། གང་བསམས་པའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་སྟེར་བའི་དཔག་ བསམ་གྱི་ནི་ཤིང་དག་ད༵ང་། ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞོས་པས་འབྱུང་བའི་ འདོད་འཇོར་ཡང་གྱུ༵ར་ཅིག གཞན་ཡང་ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་ 2-109 ས་ད༵ང་ཆུས་སྡུད་པ་དང་མེས་སྨིན་པ་དང་རླུང་གིས་མི་འདྲུལ་བར་བྱེད་པས་སྨན་དང་རྩི་ཤིང་ དང་ལོ་ཐོག་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་བྱས་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཉེར་འཚོ་བྱེད་པ་དང་ནམ་མཁས་ ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་ཅིང་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་འབྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཉེར་འཚོ་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་ དུ་བདག་གི་ལུས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་འདུས་པ་འདིས་དུས་རྟག་པར་ཡ༵ང་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་ མེད་ཅིང་མཐའ་ཡས་པ་ཡི༵་རྟེན་དང་སྡུད་པ་དང་སྨིན་པ་དང་གཡོ་བ་དང་གོ་སྐབས་ཡངས་པ་ ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་མང་པོའི་ཉེ་བར་འཚོ་བ་ཇི་སྙེད་པའི་གཞིར་ཡང་ཤོ༵ག་ཅིག ཉེར་འཚོའི་ གཞིར་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པར་ཁྱབ་པ༵འི་སེམས་ཅན་གྱི་ ཁམས་རྣམས་ལ་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ༵་སྟེ་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་ བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཐ

【現代漢語翻譯】 愿所有遺漏的都能實現！愿所有眾生，無論他們是誹謗我、惡語相向，還是以身語意加害於我，或者無緣無故地捏造各種罪名加於我，愿他們都具備獲得偉大菩提的資格！ (第二)如意寶珠祈願文：愿我成為無依無靠眾生的守護者和神聖的庇護所。同樣，愿我成為商旅等行路者的領路人，成為想要渡過彼岸者的良船，成為渡過大海的巨輪，以及渡過河流的橋樑。『尋求島嶼』在藏文版本中沒有，但在梵文版本和註釋中也沒有。有些人可能將『dīpa』（燈）誤讀為『dvīpa』（島嶼）並新增了它。愿我成為那些因黑暗而需要燈的人的光明之燈，成為那些需要住所和床鋪的人的舒適住所，愿我成為所有需要僕人的眾生的忠實奴僕，聽從他們的吩咐。 愿我成為消除貧困、帶來財富的如意寶珠，成為放入手中就能變出所需之物的寶瓶，成爲念誦就能成就一切悉地的真言，成為平息一切痛苦的良藥，成為滿足一切願望的如意樹，以及滿足眾生一切需求的如意牛。此外，愿我成為地等大種的所依，通過水來聚集，通過火來成熟，通過風來防止腐爛，從而使藥物、草木和莊稼等生長，為眾生提供食物。如同虛空遍佈一切處，通過開啟一切事業之門來提供食物一樣，愿我的身體，由大種組成，也能恒常地成為無量無邊眾生的所依、聚集、成熟、運動和廣闊空間等各種資生之源。如同資生之源一樣，愿我恒時救度如虛空般無邊無際的眾生界，脫離輪迴的痛苦，直至涅槃。

【English Translation】 May all that is left undone be accomplished! May all sentient beings, whether they slander me and speak harshly, or harm others' bodies and possessions, or even fabricate various accusations against me without reason, may they all be endowed with the fortune to attain great Bodhi! (Second) The wish-fulfilling jewel prayer: May I become the protector and sacred refuge for those sentient beings who are without protection. Likewise, may I become the chief guide for merchants and others who are on the road, a good boat for those who wish to cross to the other shore, a great ship for crossing the ocean, and a bridge for crossing the river. 'Seeking islands' is not in the Tibetan version, nor is it in the Sanskrit version or commentary. Some may have misread 'dīpa' (lamp) as 'dvīpa' (island) and added it. May I be the bright lamp for those who need a lamp because of darkness, a comfortable dwelling for those who need a dwelling and bedding, and may I become the faithful servant of all sentient beings who need servants, listening to their commands. May I be the wish-fulfilling jewel that eliminates poverty and brings wealth, the good vase that produces whatever is desired when put into the hand, the accomplished mantra that brings about all siddhis upon recitation, the great medicine that pacifies all harm and pain, the wish-fulfilling tree that bestows all the desired implements, and the wish-fulfilling cow that produces whatever is desired when milked by sentient beings. Furthermore, may I be the support of the great elements such as earth, gathering through water, ripening through fire, and preventing decay through wind, thereby causing medicines, plants, and crops to grow, providing sustenance for sentient beings. Just as space pervades everywhere, providing sustenance by opening the door to all activities, may my body, composed of the great elements, also constantly be the basis for countless and limitless sentient beings, providing support, gathering, ripening, movement, and vast space, and all the various sources of sustenance. Just as the source of sustenance, may I constantly liberate the realms of sentient beings, as vast as space, from the suffering of samsara, until Nirvana.

---

ོབ་ཀྱི་བར་དུ༵་བདག་ནི་གང་ལ་ཅི་དགོས་པའི་ཉེར་འཚོའི་ ཁྱད་པར་ལོངས་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུར་ཡང་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། ༈ དངོས་གཞི་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་གཟུང་བ། (གཉིས་པ་)དངོས་གཞི་ནི། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའམ་དེ་མེད་ན་ རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་མདུན་དུ་ བསམས་ལ་དད་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ། ཕྱོགས་བཅུ་ན་བཞུགས་པའི་ སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་བདག་ཅག་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ་ཞེས་ པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱིས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ རྣམས་ཀྱི༵ས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ཐུགས་ནི་བསྐྱེད་པ་ད༵ང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་བསླབ་པར་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ༵་བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་དག་གིས་ལས་དང་ པོ་བ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་ལ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསླབས་ཤིང་གནས་པ་ལྟ༵ར་བདག་ གིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་ཕན་པ་བསྒྲུབ་ པའི་དོན་དུ༵་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་ནི་བསྐྱེད་པར་བགྱི་ཞི༵ང་། སེམས་བསྐྱེད་ 2-110 པ་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ནི་སྦྱོར་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པར་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམས་ ལའ༵ང་དུས་འདི་ནས་བཟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསླབ་པར་བགྱི༵འོ། ། ཞེས་པ་ལན་གསུམ་གྱིས་བླང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བླངས་པའི་གང་ཟག་གིས་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ཟུར་དུ་ནོད་མི་དགོས་ཏེ། སེམས་བསྐྱེད་ནས་བསླབ་བྱ་ལ་སློབ་པར་ དམ་བཅས་པ་ལས་ལྷག་པའི་སྡོམ་པ་མ་གསུངས་ཤིང་། འདི་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ སྡོམ་པ་བླངས་པ་ཡིན་པར་ཡང་འགྲེལ་པ་རྣམས་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༈ མཇུག་ཏུ་ཇི་ལྟར་བྱ་བའི་རིམ་པ། (གསུམ་པ་)མཇུག་གི་བྱ་བ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཕན་ཡོན་བསམས་དེ་གཟེངས་བསྟོད། དམ་ བཅའ་བརྟན་པར་གཟུང་ཚུལ། རང་གཞན་དགའ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །དང་པོ་ནི། སྔར་བཤད་ པ་དེ་ལྟར་བློ་གྲོས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡི༵ས་སྦྱོར་བ་དང་དངོས་གཞིའི་ཆོ་གས་རབ་ ཏུ་དང་ཞིང་རྙོག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཟུང་ན༵ས་ མཇུག་ཀྱང་རྒྱས་ཤིང་འཕེལ་བ་དང་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་རང་གི་སེམས་ནི་འདི་ལྟར་ གཟེངས་བསྟོད་ཅིང་དགའ་བར་བྱ་བ་ཉིད་དོ༵། །དེང་སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེས་བའི་དུས་འདིར་ བདག་ཉིད་གསོན་པའི་ཚེ་འབྲས་བུའམ་དོན་ཡོ༵ད་པར་བྱས་ལ་མི་ཡི་སྲིད་པའམ་སྐྱེ་བ་ཐོབ་ པའང་ལེགས་པར་ཐོ༵བ་པར་བྱས་ཏེ། དུས་དེ་རིང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེ༵ས་ཤིང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གདུང་འཚོབ་བའི་སྲས་ སུ་དེང་ནས་བདག་ཉ

【現代漢語翻譯】 乃至菩提之間，我願成為滿足一切需求的各種資具之源。 正行：受持菩提心 （第二）正行是：在具德善知識面前，或若無此條件，則于具足無礙智慧之眼的諸佛菩薩前，以信心和大悲心發起：『祈請十方諸佛菩薩垂念我等』。如昔日諸佛世尊發起無上菩提心，並於菩薩廣大行中，如諸佛世尊從初發心乃至佛地之間次第修學安住般，我亦如是為利一切有情，成辦暫時與究竟之利益，發起殊勝菩提心。』 如是發心之後，於行菩薩廣大行中，亦從此時起乃至菩提之間次第修學。』應如是念誦三遍而受持。如是受持之人，無需另受菩薩戒，因無有勝於發心后誓願修學之戒律。此即是受持菩薩戒，經論中亦如是宣說。 結行次第 （第三）結行有三：思惟利益而讚歎、堅定誓願之方式、自他生歡喜。 第一：如前所說，以具足清凈智慧者，以加行和正行之儀軌，以清凈無垢之方式受持殊勝菩提心后，為使結行亦能增長廣大且穩固，當如是讚歎並歡喜自心：『今日本身生起菩提心，此生已得果實，人身亦已善得。從今日起，我已生於大乘佛陀之種姓中，從今以後，我乃繼承諸佛之子。』

【English Translation】 Until enlightenment, may I be the source of various resources that fulfill all needs. Main Practice: Taking the Bodhicitta Vow (Second) The main practice is: In front of a virtuous spiritual friend who possesses the qualities, or if that is not possible, in front of the Buddhas and Bodhisattvas who possess unobstructed wisdom eyes, generate with faith and great compassion: 'Please, all Buddhas and Bodhisattvas residing in the ten directions, heed us.' Just as the Buddhas, the Bhagavat, of the past generated the supreme Bodhicitta and, within the vast practices of the Bodhisattvas, just as those Sugatas gradually trained and abided from the initial generation of the mind to the stage of Buddhahood, so too, for the sake of benefiting all beings, accomplishing temporary and ultimate benefit, I will generate the supreme mind of enlightenment.' Having generated the mind in this way, within the vast practices of the Bodhisattvas, I will also gradually train from this time until enlightenment.' One should recite this three times and take the vow. A person who takes the vow in this way does not need to take the Bodhisattva vows separately, because there is no vow greater than vowing to train after generating the mind. This is taking the Bodhisattva vows, and it is also explained as such in the commentaries. The Order of the Concluding Practice (Third) The concluding practice has three parts: contemplating the benefits and praising them, the way to hold the vow firm, and generating joy in oneself and others. First: As mentioned before, one who possesses pure wisdom, having taken the supreme mind of enlightenment in a pure and undefiled manner through the rituals of preparation and main practice, in order to make the conclusion also grow, expand, and be stable, one should praise and rejoice one's own mind in this way: 'Today, at this time of generating Bodhicitta, I have made this life fruitful, and I have also obtained a good human existence. From today onwards, I have been born into the lineage of the Mahayana Buddhas, the Bhagavat, and from now on, I am the son who continues the lineage of all the Buddhas.'

---

ིད་གྱུ༵ར་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དམ་བཅའ་ནི། ད་ཕྱིན་ཆད་ནི་བདག་གིས་ཅི་ལ་བབ་ནས་འདུག་ཀྱ༵ང་ཐེག་ ཆེན་གྱི་རིགས་དང་མཐུན་པའི་བྱེད་ལས་གཞན་དོན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཁོ་ན་བརྩམས་ཏེ༵་བསླབ་བྱ་ དང་འགལ་བའི་སྐྱོན་མེད་ཅིང་བཙུན་པར་གྱུར་པའི་རིགས་ཐོབ་པ་འདི་ལ༵་ཉེས་ལྟུང་གི་དྲི་ མས་རྙོག་པ་དང་བཅས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། 2-111 (གསུམ་པ་)དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ལ་རང་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་དང་། གཞན་དགའ་བ་བསྐྱེད་ པའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)དཀོན་པ་རྙེད་པས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། དཔེར་ན་གང་ ཟག་མིག་ལོང་བས་གནས་ཕྱག་དར་བྱས་བའི་རྡུལ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ༵ས་དངོས་པོ་ཇི་ཞིག་ལྟར་ ནོར་བུ་རིན་ཆེན་རྙེད་པ་ནི་ཡ་མཚན་ཆེ་བ་ལྟ༵ར་དོན་དེ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ གནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཁྲོད་ནས་ཇི་ཞིག་ལྟར་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྟེས་ལེགས་པར་གྱུར་ན༵ས་ དངོས་པོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་བདག་ལ་སྐྱེ༵ས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡ་མཚན་ཆེ་ བས་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒུད་པ་སེལ་བས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་འཆི་བདག་གི་ བདུད་རྩ་བ་ནས་འཇོམས་ཤིང་བྱང་ཆུབ་རྒ་ཤི་མེད་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ༵འི་ཕྱིར་འཆི་བ་མེད་ པའི་བདུད་རྩིའི་མཆོག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ༵། །ཡོ་བྱད་ལ་དབང་ཐོབ་ པ་ན་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་དབུལ་བ་མཐའ་དག་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཡི༵་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་མི་ཟད་ པའི་གཏེར་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ༵། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་ པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནད་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ༵འི་ཕྱིར་སྨན་ བཟང་པོ་རྣམས་ཀུན་གྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་ཉིད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཡིན་ནོ༵། །སྲིད་པ་ འཁོར་བའི་ལམ་དུ་ཡུན་རིང་པོར་འཁྱམས་ཤིང་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བས་ངལ་ཞིང་དུབ་པ་ རྣམས་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡི༵་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་འགྲོན་པོ་རྣམས་ངལ་གསོ་བའི་ལྗོན་ཤིང་གི་བསིལ་ གྲིབ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཡི༵ན་ནོ། །འགྲོ་བ་སྡིག་པ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ ཅད་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བའི་ཆུ་བོའམ་འདམ་རྫབ་ལ༵ས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའི་ ཕྱིར། ཐུན་མོང་གི་སྤྱི་སྟེགས་སམ་ཟམ་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཡི༵ན་ནོ་ ཞེས་པའོ། ། 2-112 (གསུམ་པ་)སྒྲིབ་གཉིས་བྱང་བའི་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་ཐར་བ་ཐོབ་ པའི་གེགས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའི་ཚ་གདུང་མཐའ་དག་སེལ་བ༵ར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ནི་བསིལ་བའི་འོད་ཅན་གྱི་ཟླ་བ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་ཡི༵ན་ལ། འགྲོ་བ་མ་ལུས་ པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་པའི་གེགས་མི་ཤེས་པ་གཏི་མུག་ག

{ "translations": [ "因此，它已經轉變。", "(第二部分)誓言：從今以後，無論我身處何種境地，我將只致力於符合大乘教義的行為，即利益他人的行為。我將努力避免任何與教義相悖的過失，並保持我所獲得的這種高尚地位，不讓其被罪惡的污垢所玷污。", "2-111", "(第三部分)生起歡喜分為自生歡喜和令他生歡喜。第一部分有四點：（第一點）因獲得稀有之物而生歡喜：例如，一個盲人從灰塵堆中摸索，偶然發現了一顆珍貴的寶石，這非常令人驚奇。同樣，眾生在煩惱的處境中，因福德的巧合，生起了這顆至高無上的菩提心，這真是太令人驚奇了，我們應該感到歡喜和快樂。", "（第二點）因消除衰敗而生歡喜：爲了徹底摧毀所有眾生的死主，並獲得無老死的菩提，這菩提心本身就是不死甘露的精華。當獲得資具的支配權時，它能消除所有眾生的貧困，因此，這菩提心也是取之不盡、用之不竭的寶藏。爲了平息所有眾生的煩惱和痛苦，這菩提心是所有良藥中的至尊。爲了平息那些在輪迴中漂泊已久，因煩惱的折磨而疲憊不堪的眾生，這菩提心是為旅行者提供休息的巨大蔭涼之樹。爲了從罪惡行為中拯救眾生，使他們免於墮入惡道，這菩提心就像一座共同的橋樑或平臺。", "2-112", "（第三點）因清凈二障而生歡喜：爲了消除所有眾生獲得解脫的障礙——煩惱障的熱惱，這菩提心就像一輪清涼的明月。爲了消除所有眾生獲得一切智智的障礙——無明愚癡，

---

ི་རབ་རིབ་མུན་པ་ལྟ་བུར་ གྱུར་པའི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མཐའ་ད༵ག་དྲུངས་ནས་དཔྱིས་འབྱིན་ཞིང་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ནི་ཉི་མ་ཆེན་པོ་སྤྲིན་ལས་གྲོལ་བ་ལྟ་བུ་ཡི༵ན་ནོ་ཞེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)སྙིང་པོ་རྙེད་པས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། དཔེར་ན་འོ་མ་མང་པོ་བསྲུབས་པ་ ལས་མར་གྱི་སྙིང་པོ་ཐོབ་པ་བཞིན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་འོ་མ་ལྟ་བུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ བསྲུབས་ཤིང་བསྡུས་པ་ལ༵ས་ཟབ་མོ་མཐར་ཐུག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ནི་མར་གྱི་ཉིང་ ཁུ་ཕྱུ༵ང་བ་དང་འདྲ་བར་སྙིང་པོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྙེད་པ་ཡི༵ན་པས་དགའ་བས་བཟུང་བར་ རིགས་སོ་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)གཞན་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)བདེ་བའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ བས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་མཐའ་ཡས་པའི་འགྲོན་པོ་སྲིད་པ་འཁོར་ བའི་ལམ་བགྲོད་དཀའ་བ་རྣམས་སུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་རྒྱུ་ཞི༵ང་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དུབ་ པར་གྱུར་པ་ལས། མཐར་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ལོངས་སྤྱོད་ཟད་མི་ཤེས་པ་ཐོབ་ཅིང་སྤྱད་པར་ འདོད་པ་རྣམས་ལ༵་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ནི་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་བདེ་བའི་ མཆོག་མ་ལུས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་གནས་ཏེ༵། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ འགྲོན་པོ་ཆེན་པོ་རྣམས་བདེ་བའི་བསྙེན་བཀུར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་ཡི༵ན་ པས་དགའ་བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)འགྲོན་གྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་སེམས་ 2-113 བསྐྱེད་པ་བདག་གིས་དུས་དེ་རིང་ནས་བརྩམས་ཏེ་སྐྱོབ་པ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་ཐམས་ཅད་དཔང་པོར་བཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱི༵་སྤྱན་སྔར་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ མཐར་ཐུག་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་ནི༵། གནས་སྐབས་དེ་མ་ཐོབ་ཀྱི་ བར་དུ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་འགྲོན་དུ་བོས་ཟིན་གྱི༵ས་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་ཁས་བླངས་པ་ལས་ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མིན་ ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་དང་བས་རབ་དུ་དགའ་ཞིང་མགུ་བར་གྱི༵ས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་གཙོ་བོར་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་གསུམ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ།། །། ༈ སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ། སྤྱི་དོན། དེ་ལྟར་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཤད་ནས། ད་ནི་(གཉིས་པ་)སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་འཆད་པ་ལ་གཉིས་ལས། སྤྱི་དོན་ནི། རྒྱན་དང་ཐེག་བསྡུས་ལས། གྲངས་དང་དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་གོ་རིམ་དང་། །ངེས་པའི་ཚིག་དང་གོམས་བྱའི་ཡོན་ཏན་དང་། ། རབ་ཏུ་དབྱེ་དང་བསྡུ་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས། །ཡོན

【現代漢語翻譯】 猶如能驅散昏暗無光的愚昧之障，爲了徹底根除和消除一切知識的障礙，這菩提心就像一輪從雲層中掙脫的太陽啊。 (第四)因獲得精華而生喜悅：譬如從大量牛奶中攪拌出酥油的精華一樣，從如牛奶般浩瀚的聖法中，通過攪拌和提煉，這深奧至極的菩提心，就像提取酥油的精華一樣，因尋得最殊勝的精華而理應歡喜。 (第二)令他人生喜悅分二：(第一)因成為安樂之最而生喜悅：對於無邊無際、往返于輪迴險途的六道眾生，他們飽受各種痛苦的折磨，最終渴望獲得和享用無盡的巨大安樂，這菩提心是成辦暫時和究竟一切安樂的根本因，因此，要以圓滿的安樂盛宴來滿足這些偉大的眾生旅客，併爲此而歡喜。 (第二)因成為殊勝的賓客而生喜悅：我自今日起，在救怙者佛陀和諸菩薩的見證下，已邀請無邊眾生赴往究竟安樂涅槃的盛宴，並在未證得涅槃之前，也邀請他們享受圓滿增上的安樂。我已承諾利益一切有情，因此，諸天、人、非天等一切眾生，都應心懷喜悅，歡欣鼓舞。 《入菩薩行論》中，主要講述的是受持菩提心，即第三品的釋義。 修持度的方法，總義： 如是宣說了圓滿的意樂之後，現在宣講(第二)修持度的方法，分二，總義是：在《寶性論》和《攝大乘論》中： 數量及其體性與次第，決定詞義及串習之功德，詳細分類與攝集及相違品，功德

【English Translation】 Like dispelling the darkness of ignorance, to completely eradicate and eliminate all obscurations of knowledge, this Bodhicitta is like a great sun emerging from the clouds. (Fourth) Generating joy by finding the essence: Just as obtaining the essence of butter from churning a lot of milk, from the vast sacred Dharma like milk, through churning and extracting, this profound and ultimate Bodhicitta, like extracting the essence of butter, is worthy of joy for finding the most supreme essence. (Second) Causing others to rejoice in two parts: (First) Generating joy by becoming the best of happiness: For the infinite six realms of beings traveling repeatedly on the difficult path of Samsara, they are tormented by various sufferings, and ultimately desire to obtain and enjoy endless great happiness, this Bodhicitta is the very cause of accomplishing all temporary and ultimate happiness, therefore, satisfy these great sentient being guests with a complete feast of happiness, and rejoice in this. (Second) Generating joy by becoming a supreme guest: From this day forward, with the Savior Buddha and all Bodhisattvas as witnesses, I have invited infinite beings to the feast of ultimate happiness Nirvana, and before attaining Nirvana, I also invite them to enjoy the complete and increasing happiness. I have promised to benefit all sentient beings, therefore, all beings such as gods, humans, and asuras should be joyful and rejoice. In 'Entering the Bodhisattva's Way of Life', the main discussion is about upholding the Bodhicitta, which is the explanation of the third chapter. The method of practicing the perfections, general meaning: Having explained the complete intention in this way, now explaining (second) the method of practicing the perfections, divided into two parts, the general meaning is: In the 'Ratnagotravibhāga' and the 'Mahāyānasaṃgraha': Number and its nature and order, definitive meaning and the merit of habituation, detailed classification and collection and conflicting aspects, merit

---

་ཏན་ཕན་ཚུན་རྣམ་ངེས་ཡིན་ཤེས་བྱ། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བཅུའོ། ། དེ་ལ་(དང་པོ་)གྲངས་ངེས་ནི། (ཐེག་བསྡུས་སུ་)འཁོར་བ་ལས་མི་འཕགས་པའི་རྒྱུ་ལོངས་ སྤྱོད་དང་ཁྱི མ་ཐབས་ལ་ཆགས་པའི་གཉེན་པོར་དང་པོ་གཉིས་དང་། འཕགས་ཀྱང་ལྡོག་པའི་ རྒྱུ་ལོག་སྒྲུབ་དང་དཀའ་སྤྱད་ལ་སྐྱོ་བའི་གཉེན་པོར་བར་བ་གཉིས་དང་མི་ལྡོག་ཀྱང་ཆུད་ཟ་ བའི་རྒྱུ་རྣམ་གཡེང་དང་གཏི་མུག་གི་གཉེན་པོར་ཕྱི་མ་གཉིས་ཏེ་སྤང་བྱ་ལ་ལྟོས་ནས་གཉེན་ པོ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཏུ་ངེས་ཤིང་། དང་པོ་བཞིས་མི་གཡེང་བའི་རྒྱུ་བྱས་ནས་མི་གཡེང་ བ་གཅིག་འགྲུབ་ཅིང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བར་ཤེས་པའི་སྟོབས་ལ་ སོགས་པ་འགྲུབ་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འགྲུབ་པའི་གཞིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཀྱང་དྲུག་ 2-114 ཏུ་ངེས་ལ། གཞན་ཡང་རྒྱན་དུ། མི་ཕོངས་པ་དང་རྣམ་པར་མི་འཚེ་དང་། །རྣམ་འཚེ་བཟོད་ དང་བྱ་བས་མི་སྐྱོ་དང་། །དགའ་བྱེད་ལེགས་པར་བརྗོད་པ་དེ་ཡི་ཕྱིར། །གཞན་གྱི་དོན་ཉིད་ རང་གི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་དངོས་སུ་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པས་ཤུགས་ལ་རང་གི་དོན་ འགྲུབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཀྱང་དྲུག་ཏུ་ངེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ལ་(གསུམ་ལས་དང་པོ་)སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི། (ཐེག་བསྡུས་སུ་)དམ་པ་དྲུག་ དང་ལྡན་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་རྟེན་པའི་རྟེན་དམ་པ་དང་། གཞིའམ་དངོས་པོ་མཐའ་ དག་ལ་འཇུག་པས་དངོས་པོ་དམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་ པས་ཆེད་དུ་བྱ་བ་དམ་པ་དང་། འཁོར་གསུམ་དུ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པས་ཐབས་ ལ་མཁས་པ་དམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས་བསྔོ་བ་དམ་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་གཉིས་བྱང་བར་བྱེད་པས་རྣམ་པར་དག་པ་དམ་པའོ། །དེས་ན་མུ་བཞི་སྟེ་སྦྱིན་པ་ ཡིན་ལ་ཕར་ཕྱིན་མ་ཡིན་པ་དམ་པ་དྲུག་དང་བྲལ་བའི་སྦྱིན་པ་དང་། ཕར་ཕྱིན་ཡིན་ལ་སྦྱིན་ པ་མ་ཡིན་པ་དམ་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྟ་བུ་དང་། གཉི་ག་ཡིན་པ་དམ་པ་དྲུག་ དང་ལྡན་པའི་སྦྱིན་པ་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དམ་པ་དྲུག་དང་བྲལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ སོགས་པའོ། །ཉན་རང་རྣམས་ལ་ནི་སྦྱིན་སོགས་ཡོད་ཀྱང་ཕར་ཕྱིན་མེད་ལ། མཐར་ཐུག་པ་ ནི་སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ལ་མངའ་བ་སྟེ། (ཐེག་བསྡུས་སུ་) བཤད་སྦྱར་དུ། བསེ་རུ་ལྟ་བུ་རྣམས་ལ་ ནི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་མིང་ཡང་མེད། །བཅོམ་ལྡན་ཉག་གཅིག་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །དྲུག་གི་སྤྱི་ལ་ བཞུགས་པ་ལགས། །ཞེས་དྲངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་ནི། ཡུམ་ལས། ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་དང་། གདུང་བ་མེད་པ་ དང་། འཁྲུག་པ་མེད་པ་དང་། དགེ་བ་སྡུད་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དང་། རབ་ཏུ་འབྱེད་ པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་གསུངས་པ་རྣམས་ཏེ། ར

【現代漢語翻譯】 如是說，應知其為決定之相互利益。 如是說，共有六種。 其中，（第一）數量決定：(在《攝大乘論》中說)對於不超越輪迴之因，即貪著受用和家業的對治，最初有兩種；對於即使超越輪迴，但成為退轉之因，即厭倦苦行和苦修的對治，中間有兩種；對於即使不退轉，但成為虛耗之因，即散亂和愚癡的對治，最後有兩種。因此，相對於所斷之法，對治的波羅蜜多決定為六種。最初的四種作為不散亂之因，從而成就一種不散亂，依靠此不散亂，就能如實了知諸法之實相的力量等，因此，就成就佛法之基礎而言，也決定為六種。此外，《莊嚴經論》中說：『不貧乏且不害，忍耐惱害不厭倦，令人喜悅善言說，因此利他即自利。』如是，直接利益他人，從而間接成就自利，就此而言，也決定為六種等等。 （第二）體性方面（分為三，第一）共同體性：(在《攝大乘論》中說)具有六種殊勝，即以菩提心為所依的殊勝所依；涵蓋一切所依或事物之殊勝事物；為利益和安樂有情而行之殊勝事業；以不分別三輪之智慧所攝持之殊勝方便；完全迴向于大菩提之殊勝迴向；能凈除二障之殊勝清凈。因此，有四句，即是佈施而非波羅蜜多者，是與六種殊勝相離之佈施；是波羅蜜多而非佈施者，是具有六種殊勝之戒律等；二者皆是者，是具有六種殊勝之佈施；二者皆非者，是與六種殊勝相離之戒律等。聲聞和獨覺雖有佈施等，但無波羅蜜多，而究竟者唯有佛陀具有。(在《攝大乘論》中)《釋論》中說：『如犀牛角者，無有六度之名，唯有薄伽梵，圓滿六度行。』如是引用。 （第二）各自體性：在《母經》中說：『完全施捨，無有吝嗇，無有爭鬥，積聚善根，心一境性，善於分別之自性。』等，即是。

【English Translation】 As it is said, one should know that it is the definite mutual benefit. As it is said, there are six. Among these, (first) the determination of number: (In the Compendium of Mahayana) regarding the causes that do not transcend samsara, the antidotes to attachment to enjoyment and household affairs, there are initially two; regarding the causes that even transcend samsara but become causes of regression, the antidotes to weariness of asceticism and hardship, there are two in the middle; regarding the causes that even do not regress but become causes of waste, the antidotes to distraction and ignorance, there are two at the end. Therefore, in relation to what is to be abandoned, the pāramitās of antidotes are determined to be six. The first four act as causes of non-distraction, thereby accomplishing one non-distraction, and relying on this non-distraction, the power to know the suchness of dharmas as they are, etc., is accomplished. Therefore, in terms of the basis for accomplishing the Buddha's teachings, it is also determined to be six. Furthermore, in the Ornament of Sutras, it says: 'Not impoverished and not harming, enduring harm and not weary of actions, making joyful and speaking well, therefore, benefiting others is one's own benefit.' Thus, directly benefiting others, thereby indirectly accomplishing one's own benefit, in this regard, it is also determined to be six, and so on. (Second) Regarding characteristics (divided into three, first) the general characteristic: (In the Compendium of Mahayana) it possesses six perfections, namely, the perfect basis relying on the mind of enlightenment; the perfect object encompassing all objects or things; the perfect purpose of acting for the benefit and happiness of sentient beings; the perfect skillful means encompassed by the wisdom that does not conceptualize the three spheres; the perfect dedication completely dedicated to great enlightenment; and the perfect purity that purifies the two obscurations. Therefore, there are four possibilities: that which is giving but not pāramitā is giving devoid of the six perfections; that which is pāramitā but not giving is like ethics possessing the six perfections; that which is both is giving possessing the six perfections; and that which is neither is like ethics devoid of the six perfections, and so on. The Hearers and Solitary Realizers have giving, etc., but do not have pāramitā, while the ultimate possessor is only the Buddha. (In the Compendium of Mahayana) In the commentary, it says: 'Like the rhinoceros horn, there is not even the name of the six pāramitās; only the Bhagavan abides in the entirety of the six.' As quoted. (Second) Individual characteristics: In the Mother Sutra, it says: 'Completely giving, without stinginess, without conflict, accumulating merit, single-pointedness of mind, and the nature of thoroughly distinguishing.' etc., that is.

---

ེ་རེ་ཤིང་དམ་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་པའམ། 2-115 ཡང་ན། སྦྱིན་པ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ ལྟར་ཁྱད་པར་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཞེས་སྦྱར་བ་རྣམས་སོ། ། (གསུམ་པ་)གོ་རིམ་ནི། ཕྱི་ནང་གི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་བཏང་བ་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལེན་ཅིང་། དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པ་ལས་བཟོད་པ་འབྱུང་ལ། གནོད་པས་མི་སྐྱོ་བའི་བརྩོན་ འགྲུས་ཀྱིས་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཤེས་རབ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་། སྔ་མ་ རྣམས་དམན་ཞིང་ཕྱི་མ་རྣམས་མཆོག་ཏུ་གནས་པའི་རིམ་པ་དང་། སྔ་མ་རྣམས་རགས་ཤིང་ ཕྱི་མ་རྣམས་ཕྲ་བའི་རིམ་པས་གསུངས་པ་སྟེ། སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ཕྱི་མ་སྐྱེ། །དམན་དང་མཆོག་ཏུ་ གནས་ཕྱིར་དང་། །རགས་པ་དང་ནི་ཕྲ་བའི་ཕྱིར། །དེ་དག་རིམ་པར་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ངེས་ཚིག་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྤྱིའི་ནི། སྲིད་པ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཞི་བ་ཉན་ རང་གི་སྦྱིན་སོགས་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་སོང་བས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ ཞེས་བྱ་ཞིང་། (གཉིས་པ་)སོ་སོའི་ནི། དབུལ་བ་འདོར་བས་ན་སྦྱིན་པ་དང་། བསིལ་བ་ཐོབ་ པས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཁྲོ་བ་བཟོད་པས་ན་བཟོད་པ་དང་། མཆོག་ལ་སྦྱོར་བས་ན་བརྩོན་ འགྲུས་དང་། ཡིད་ནང་དུ་འཛིན་པས་ན་བསམ་གཏན་དང་། དོན་དམ་པ་ཤེས་པས་ན་ཤེས་ རབ་ཅེས་བྱ་བ་དག་སྟེ། དབུལ་བ་འདོར་བར་བྱེད་པ་དང་། །བསིལ་བ་ཐོབ་དང་ཁྲོ་བཟོད་ དང་། །མཆོག་ལ་སྦྱོར་དང་ཡིད་འཛིན་དང་། །དོན་དམ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)སྒོམ་ཚུལ་ནི། (རྒྱན་གྱི་འབྲེལ་བར་)རྒྱུ་རིགས་སད་པ་དང་། རྣམ་སྨིན་ལུས་ཕུན་སུམ་ ཚོགས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་སྟོབས་ལ་ བརྟེན་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་དངོས་པོ་རྟོན་པ་བཞི་དང་། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་སྟོན་པའི་གསུང་ 2-116 རབ་ཟབ་མོ་ལ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་བསྒོམས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་ བ་རོ་མྱོང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རང་གཞན་ལ་མ་འོངས་པ་ན་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་འབྱུང་བ་ལ་མངོན་པར་ དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་པ་བཞི་དང་། བསྐལ་པ་གང་གཱའི་ ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཕྱིར་ཡང་ལུས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་ བྱེ་མ་སྙེད་[ཞིང་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་]རིན་པོ་[ཆེ་]སྣ་བདུན་(གསེར་དངུལ་བཻཌཱུརྱ་ ཤེལ་སྤུག །རྡོ་ཡི་སྙིང་པོ་མུ་ཏིག་དམར་)གྱིས་གང་བ་བྱིན་ཡང་མི་ངོམས་པ་དང་། དུས་དེ་སྲིད་དུ་ལུས་ དེ་སྙེད་ཀྱིས་སྟོང་གསུམ་མེས་གང་བར་ཡང་སྤྱོད་ལམ་བཞི་བྱེད་ཅིང་ཡོ་བྱ

【現代漢語翻譯】 或者說，如『具備六種殊勝』，或『佈施能摧毀相違品』等，所說的具備四種特點等。 (三)次第：從捨棄內外受用而持戒，從具備四種沙門之法而生忍辱，以不因損害而沮喪的精進進行禪定，從而生出智慧，如同因果的次第；以及前者低劣，後者殊勝的次第；以及前者粗大，後者微細的次第而宣說。即依靠前者而生後者。 因為低劣和殊勝的緣故，以及粗大和微細的緣故，這些是依次顯示的。如是。 (四)詞義分為兩種：(一)總的詞義：由於勝過世間和寂滅聲聞緣覺的一切佈施等善行，所以稱為波羅蜜多（到達彼岸）。(二)各自的詞義：由於捨棄貧窮，所以是佈施；由於獲得清涼，所以是持戒；由於忍受憤怒，所以是忍辱；由於致力於殊勝，所以是精進；由於內心專注，所以是禪定；由於了知勝義諦，所以是智慧。 捨棄貧窮，獲得清涼，忍受憤怒，致力於殊勝，內心專注，了知勝義諦，因此而宣說。 (五)修習之法：(與莊嚴經論的關聯)依靠覺醒的因緣，圓滿的果報之身，清凈的往昔願力，以及依靠個別觀察的力量而修習四種所依之事物，以及信解、作意宣說六度之甚深經典，作意修習六度之功德，作意隨喜世間之六度，作意歡喜未來自他之六度。即依靠四種作意。在恒河沙數劫的每一剎那，爲了每一個眾生，即使佈施充滿恒河沙數[佛土恒河沙數]的身體，以及充滿七寶(金、銀、吠琉璃、水晶、硨磲、紅玉髓、珍珠)也不滿足。在那段時間裡，即使身體充滿三千大千世界的火焰，也行持四種威儀。

【English Translation】 Or, as in 'possessing six excellent qualities,' or 'charity can destroy opposing factors,' etc., it is said to possess four characteristics. (Three) Order: From abandoning internal and external enjoyments, one takes up morality; from possessing the four qualities of a renunciate, patience arises; if one meditates with diligence that is not discouraged by harm, wisdom arises, like the order of cause and effect; and the order where the former are inferior and the latter are superior; and the order where the former are coarse and the latter are subtle. That is, the latter arises depending on the former. Because of inferiority and superiority, and because of coarseness and subtlety, these are shown in order. Like that. (Four) Definition: (One) General: Because it surpasses all virtues such as generosity of worldly beings and peaceful Hearers and Solitary Realizers, it is called Pāramitā (Perfection). (Two) Individual: Because it abandons poverty, it is generosity; because it obtains coolness, it is morality; because it endures anger, it is patience; because it applies to excellence, it is diligence; because it holds in the mind, it is meditation; because it knows the ultimate meaning, it is wisdom. It abandons poverty, obtains coolness, endures anger, applies to excellence, holds in the mind, and knows the ultimate meaning, therefore it is explained. (Five) How to meditate: (In relation to the Ornament of Realization) Relying on the awakening of the cause, the complete fruition body, the complete purification of previous aspirations, and relying on the power of individual investigation, one practices the four reliances on phenomena, and one has faith in and contemplates the profound scriptures that teach the six perfections, one contemplates the qualities of meditating on the six perfections, one contemplates rejoicing in the six perfections of the world, and one contemplates delighting in the future arising of the six perfections for oneself and others. That is, relying on the four contemplations. Even if one gives bodies filling as many Ganges rivers of sand [fields filling as many Ganges rivers of sand] filled with the seven precious things (gold, silver, beryl, crystal, conch, ruby, pearl) for each sentient being in each moment of as many kalpas as there are grains of sand in the Ganges, one is not satisfied. During that time, even if the body is filled with the fire of a thousand-million world systems, one still performs the four activities.

---

ད་ཅི་ཡང་མེད་ ཀྱང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མི་ངོམས་པའི་བསམ་པ་དང་། དེ་ལྟ་བུ་སྐད་ ཅིག་ཙམ་ཡང་ཉམས་པ་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ཡངས་པའི་བསམ་ པ་དང་། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་གིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་ཐོགས་པའི་དགའ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ བདག་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་སྙམ་པའི་དགའ་བ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དགའ་བའི་བསམ་པ་ དང་། ཕན་བཏགས་པའི་འགྲོ་བ་འདི་རྣམས་དགེ་བའི་གྲོགས་སུ་གྱུར་པས་བདག་ལ་ཤིན་ཏུ་ ཕན་འདོགས་པར་མཐོང་གི་བདག་གིས་དེ་ཙམ་དུ་གཞན་ལ་ཕན་བཏགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ དུ་སེམས་པ་ཕན་པའི་བསམ་པ་དང་། ལན་དུ་ཕན་འདོགས་པ་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རེ་བ་ མེད་པར་འཇུག་པ་མ་གོས་པའི་བསམ་པ་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་བསོད་ནམས་མཐའ་དག་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་དུ་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དགེ་བའི་ བསམ་པ་སྟེ་བསམ་པ་ལ་རྟེན་པ་དྲུག་དང་། འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཐབས་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ ཐོབ་པ་སྐུ་ལ་དབང་འབྱོར་བ་དང་། སྤྲུལ་བའི་སྐུས་སྐལ་བ་དང་མཐུན་པར་འཇུག་པ་སྤྱོད་པ་ 2-117 ལ་དབང་འབྱོར་པ་དང་། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ཐོགས་མེད་དུ་འཆད་ནུས་པ་སྟོན་པ་ལ་དབང་འབྱོར་ བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བར་གཞན་ལ་དབང་འབྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ རྣམས་ཏེ། ཐམས་ཅད་སྒོམ་པ་དངོས་པོ་དང་། །དེ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། །བསམ་པ་ དང་ནི་ཐབས་དག་དང་། །དབང་འབྱོར་ཉིད་ལ་རྟེན་པར་བརྗོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (དྲུག་པ་)དབྱེ་བ་ནི། དོན་རྣམས་གཏོང་བར་བྱེད་པ་དང་། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་ པར་འགྱུར་པ་ལྟར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངོ་བོ་རྒྱུ་འབྲས་ལས་ལྡན་འཇུག་པ་སྟེ་དོན་དྲུག་དྲུག་ཏུ་ འབྱེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་འཇུག་པ་ལའང་། སྦྱིན་པ་ལ། (མཛོད་དུ་)ཆོས་སྦྱིན་ཉོན་མོངས་ཅན་ མིན་པས། །མདོ་སོགས་ཡང་དག་ཇི་བཞིན་སྟོན། །ཞེས་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དང་། འཚོ་ བའི་ཡོ་བྱད་ཡོངས་སུ་བཏོང་བ་ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པ་དང་། གསོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་ པ་ལས་སྐྱོབ་པ་མི་འཇིགས་པའི་སྦྱིན་པ་སྟེ་གསུམ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ། མི་དགེ་བ་མཐའ་ དག་སྤོང་བ་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པ་དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་ཀྱི་ཚུལ་ ཁྲིམས་དང་། ཆོས་དང་མཐུན་པས་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་ ཁྲིམས་ཏེ་། གསུམ་དང་། བཟོད་པ་ལ། གཞན་གྱི་གནོད་པ་ལ་མཁོ་བར་འཛིན་པ་གནོད་ པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པ་དང་། དགེ་བའི་དཀའ་སྤྱད་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་སྡུག་བསྔལ་ དང་དུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་ལ་མི་སྐྲག་པ་ཆོས་ལ་ངེས་པར་ སེམས་པའི་བཟོད་པ་སྟེ་གསུམ་དང་།

【現代漢語翻譯】 雖然現在一無所有，但仍然不厭倦地顯現諸如戒律等功德，並且像這樣，哪怕只是一瞬間，這種不厭倦的心念都不會減退，直到證得菩提之間都不會中斷，這就是廣大的發心（yongs pa'i bsam pa）。以六度波羅蜜多利益眾生，因利益眾生而歡喜，勝過認為眾生對自己有恩的歡喜，這就是歡喜的發心（dga' ba'i bsam pa）。這些受到自己利益的眾產生為善友，因此認為他們對自己有極大的幫助，而不是自己對他們有多少利益，這就是饒益的發心（phan pa'i bsam pa）。不期待回報利益和果報而行事，這就是不染著的發心（ma gos pa'i bsam pa）。將所有這些功德與一切眾生共同分享，完全迴向于偉大的菩提，這就是善的發心（dge ba'i bsam pa）。以上是依于發心的六種。以不分別三輪的智慧完全攝持，這是依于方便。獲得自性身和圓滿報身，這是對身獲得自在。以化身根據根器而行事，這是對行為獲得自在。能夠無礙地宣說六度波羅蜜多，這是對教導獲得自在。這些都是根據各自的根器，依于對他人獲得自在而修持。所有這些都是：『一切修持依於事，如是作意與發心，以及方便與自在。』 （第六）分類是：『捨棄諸事物』等等，如將要解釋的那樣，一切都是本體、因果、具足、行事，分為六種意義。特別是在行事方面，佈施方面，（在《俱舍論》中說）『法施非煩惱，如實宣說經』，如是法佈施；完全施捨生活所需之物，是財物佈施；從殺害等損害中救護，是無畏佈施，共有三種。戒律方面，捨棄一切不善，是律儀戒；成辦廣大善事，是攝善法戒；與法相應，利益他人，是饒益有情戒，共有三種。忍辱方面，認為他人的損害是必要的，是不介意損害的忍辱；以歡喜之心投入善行的苦行，是安受苦忍；不畏懼深廣的法，是對法確信的忍辱，共有三種。

【English Translation】 Although now there is nothing, still not being satiated in manifesting merits such as discipline, and like that, even for a moment, this mind of non-satiation does not diminish, and without interruption until attaining Bodhi, this is the vast mind (yongs pa'i bsam pa). Benefiting sentient beings with the six paramitas, rejoicing because of benefiting sentient beings, surpassing the joy of thinking that sentient beings have been kind to oneself, this is the joyful mind (dga' ba'i bsam pa). These beings who have been benefited by oneself become virtuous friends, therefore thinking that they are of great help to oneself, rather than how much benefit oneself has given to them, this is the benefiting mind (phan pa'i bsam pa). Acting without expecting returns of benefit and fruition, this is the unattached mind (ma gos pa'i bsam pa). Sharing all these merits with all sentient beings, completely dedicating them to great Bodhi, this is the virtuous mind (dge ba'i bsam pa). These are the six that rely on the mind. Completely grasping with the wisdom that does not discriminate the three spheres, this relies on skillful means. Obtaining the Svabhavikakaya and Sambhogakaya, this is having power over the body. Acting with the Nirmanakaya according to the capacity, this is having power over action. Being able to teach the six paramitas without obstruction, this is having power over teaching. These are all practicing based on having power over others according to their respective capacities. All of these are: 'All practices rely on the object, likewise on attention and mind, as well as skillful means and power.' (Sixth) The divisions are: 'Giving up all things' etc., as it will be explained, everything is essence, cause and effect, complete, action, divided into six meanings. Especially in terms of action, in terms of giving, (in the Abhidharmakosa it says) 'Dharma giving is not afflicted, truly explains the sutras', thus is Dharma giving; completely giving away the necessities of life, is material giving; protecting from harm such as killing, is fearlessness giving, there are three. In terms of discipline, abandoning all non-virtue, is the discipline of restraint; accomplishing vast virtue, is the discipline of accumulating virtue; being in accordance with Dharma, benefiting others, is the discipline of benefiting sentient beings, there are three. In terms of patience, considering the harm of others as necessary, is patience that does not mind harm; engaging in the asceticism of virtue with joy, is patience that accepts suffering; not being afraid of the profound and vast Dharma, is patience that is certain about the Dharma, there are three.

---

བརྩོན་འགྲུས་ལ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ལྟ་བུ་བྱའོ་ཞེས་ ཐོག་མར་གོ་ཆ་གྱོན་པ་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། བསམས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བས་ ཀྱང་ཉམས་སུ་ལེན་པ་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མ་ཞུམ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ གྱིས་མི་འཁྲུགས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ་གསུམ་ དང་། བསམ་གཏན་ལ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བདེ་བར་བྱེད་པ་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་ 2-118 པའི་བསམ་གཏན་དང་། མངོན་ཤེས་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་དང་། མུ་གེ་དང་ནད་ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་བྱེད་པ་སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་ཏེ་གསུམ་དང་། ཤེས་རབ་ལ་(ཐེག་བསྡུས་སུ་)རྣམ་པར་ མི་རྟོག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པ་དང་། དངོས་གཞི་ལ་གནས་པ་དང་། རྗེས་ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་ བའི་ཤེས་རབ་གསུམ་མམ། ཀུན་རྫོབ་ལ་དམིགས་པ་དང་། དོན་དམ་པ་ལ་དམིགས་པ་ དང་། གཞན་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་རབ་གསུམ་མམ། (རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་བར་)འཇིག་རྟེན་པའི་ ཤེས་རབ་དང་། ཉན་རང་གི་ཤེས་རབ་དང་། ཐེག་ཆེན་པའི་ཤེས་རབ་གསུམ་དུ་འབྱེད་པ་ལ་ སོགས་པའོ། ། (བདུན་པ་)བསྡུས་ཚུལ་ནི། དཀར་པོ་དགེ་བའི་ཆོས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ཐམས་ཅད་ སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་བསྡུས་ཤིང་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཐམས་ཅད་བསམ་གཏན་ དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བསྡུས་ལ། མཉམ་པར་བཞག་མ་བཞག་གཉི་ག་ཡིན་པ་རྣམས་བཟོད་ པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་བསྡུས་པས། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཏུ་ འདུས་པ་སྟེ། དཀར་པོའི་ཆོས་ཀུན་རྣམ་གཡེང་དང་། །མཉམ་གཞག་གཉི་གར་ཤེས་པར་བྱ། ། ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་གཉིས་དང་གཉིས། །གཉིས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ཡང་ན་(ཐེག་བསྡུས་སུ་)སྦྱིན་སོགས་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་ཤིང་། དད་སོགས་ དེ་དག་དང་མཐུན་པས་བསྡུས་ལ། སྟོབས་སོགས་དེ་དག་གི་འབྲས་བུས་བསྡུས་པས་དགེ་བ་ ཐམས་ཅད་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་གིས་བསྡུས་པའོ། ། (བརྒྱད་པ་)མི་མཐུན་ཕྱོགས་ནི། སེར་སྣ་དང་འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཁོང་ཁྲོ་དང་ ལེ་ལོ་དང་རྣམ་གཡེང་དང་འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་སྟེ་ཉོན་མོངས་བའི་སྒྲིབ་པ་དང་། འཁོར་ གསུམ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྟེ། (རྒྱུད་བླར་)སེར་སྣ་ལ་སོགས་རྣམ་རྟོག་གང་། ། 2-119 དེ་ནི་ཉོན་མོངས་སྒྲིབ་པར་འདོད། །འཁོར་གསུམ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་། །དེ་ནི་ཤེས་བྱའི་ སྒྲིབ་པར་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་རང་རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་ཕྱི་བཤོལ་དང་དེ་ ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་དང་ལན་ལ་རེ་བ་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རེ་བ་དང་མི་མཐུན་ ཕྱོགས་ཀྱི་བག་ལ་ཉལ་དང་(ཐེག་དམན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་འཁོར་གསུམ་རྟོག་པས་)རྣམ་པར་གཡེང

【現代漢語翻譯】 關於精進，應如是行持善法： 首先，披上盔甲，是盔甲般的精進；如所思般地修習，也是修習的精進；對於廣大的事業不畏懼，不被痛苦所動搖，不以少許為滿足的精進，此為三種。 關於禪定，在此生中獲得安樂的是現法樂住禪定；成就神通等的是成就殊勝功德禪定；平息饑荒和疾病等的是成辦利益有情事業禪定，此為三種。 關於智慧（在《攝大乘論》中），進入無分別的瑜伽，安住于正行，以及后得的衡量智慧三種；或者，緣於世俗諦，緣于勝義諦，以及緣于利他之事的智慧三種；（在《現觀莊嚴論》的解釋中）分為世間智慧、聲聞緣覺的智慧和大乘的智慧等。 （第七，）總攝之理：所有未入定的白凈善法都由佈施和持戒所攝，所有入定的都由禪定和智慧所攝，而既非入定也非未入定的則由忍辱和精進所攝。因此，一切善法都包含在六波羅蜜中。如雲：『白凈之法知為散，入定二者，二二攝持。』 或者（在《攝大乘論》中），由佈施等的體性所攝，由信心等隨順品所攝，由力量等的結果所攝，因此一切善法都由六波羅蜜所攝。 （第八，）相違品：慳吝和破戒、憤怒和懈怠、散亂和惡慧是煩惱障，三輪分別念是所知障。如（《寶性論》）云：『慳等分別念，是為煩惱障，三輪之分別，是為所知障。』 此外，還有各自的相違品、拖延、以少為足、希求回報、希求異熟果、相違品的習氣，以及（小乘作意和三輪執著所致的）散亂。

【English Translation】 Regarding diligence, one should engage in virtuous practices in this way: First, donning armor is armor-like diligence; practicing as one has contemplated is also diligence in practice; not being daunted by vast undertakings, not being disturbed by suffering, and not being content with little, this is threefold diligence. Regarding meditation, that which brings happiness in this life is the meditation of dwelling in bliss in the present life; that which accomplishes supernormal powers and the like is the meditation of accomplishing extraordinary qualities; that which pacifies famine and disease and the like is the meditation of accomplishing the activity of benefiting sentient beings, this is threefold. Regarding wisdom (in the Compendium of Determinations), entering into non-conceptual yoga, abiding in the main practice, and the wisdom of subsequent attainment are threefold; or, the three wisdoms that focus on the conventional truth, focus on the ultimate truth, and focus on the benefit of others; (in the commentary on the Ornament of Clear Realization) they are divided into worldly wisdom, the wisdom of Hearers and Solitary Realizers, and the wisdom of the Great Vehicle, and so forth. (Seventh,) The way of summarizing: all white, virtuous dharmas that are not in meditative equipoise are gathered by generosity and discipline, and all that are in meditative equipoise are gathered by meditation and wisdom, while those that are neither in nor out of meditative equipoise are gathered by patience and diligence. Thus, all virtuous dharmas are included in the six pāramitās. As it is said: 'Know that white dharmas are scattered, the two in meditative equipoise, are gathered by two and two.' Or (in the Compendium of Determinations), they are gathered by the characteristics of generosity and so forth, gathered by accordance with faith and so forth, and gathered by the results of strength and so forth, thus all virtuous dharmas are gathered by the six pāramitās. (Eighth,) Opposing factors: miserliness and immoral discipline, anger and laziness, distraction and evil wisdom are the obscurations of affliction, and the conceptualization of the three spheres is the obscuration of knowledge. As (the Ratnagotravibhāga) says: 'Whatever miserliness and so forth are conceptualized, these are considered the obscurations of affliction; whatever conceptualization of the three spheres, that is considered the obscuration of knowledge.' Furthermore, there are the respective opposing factors, procrastination, being content with little, hoping for reward, hoping for fruition, the predispositions of opposing factors, and distraction (caused by Hinayana mental engagement and the conceptualization of the three spheres).

---

་བ་ལ་ ཆགས་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་གཉེན་པོར་མ་ཆགས་པ་བདུན་གསུངས་པ་སྟེ། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་ནི། །(སེར་སྣ་ལ་)མ་ཆགས་(ཕྱི་བཤོལ་ལ་)མི་ཆགས་(ཆོག་འཛིན་ལ་)ཆགས་ པ་མེད། །(ལན་ལ་རེ་བ་ལ་)ཆགས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། །(རྣམ་སྨིན་ལ་རེ་བ་ལ་)མ་ཆགས་(བག་ལ་ ཉལ་ལ་) མི་ཆགས་(རྣམ་གཡེང་ལ་)ཆགས་པ་མེད། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། (དགུ་པ་)ཡོན་ཏན་ནི། ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་ དང་། ལན་ལ་སོགས་པ་ལ་མ་ཆགས་པས་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལུས་ཅན་ རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པས་དོན་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་ སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་ལྡན་པ་སྟེ། རྒྱ་ཆེ་བ་དང་ཟང་ཟིང་ མེད། །དོན་ཆེ་བ་དང་མི་ཟད་པ། །སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཡོན་ཏན་བཞི་ནི་ཤེས་ བར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཞན་ཡང་རིམ་པ་ལྟར་ཕྱུག་ཅིང་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་དང་། བདེ་ འགྲོར་བདེ་བ་མྱོང་བ་དང་། གཟུགས་བཟང་ཞིང་འཁོར་མང་བ་དང་། བརྗིད་ཆེ་ཞིང་ལས་ཀྱི་ མཐའ་གྲུབ་པ་དང་། ཞི་ཞིང་གནོད་པ་མེད་པ་དང་། གྲོལ་ཞིང་རིག་པ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ རྣམས་ཀྱང་འགྲུབ་སྟེ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར། སྦྱིན་པས་ལོངས་སྤྱོད་ཁྲིམས་ཀྱིས་བདེ། །བཟོད་ པས་གཟུགས་བཟང་བརྩོན་པས་བརྗིད། །བསམ་གཏན་གྱིས་ཞི་བློ་ཡིས་གྲོལ། །སྙིང་བརྩེ་ བས་ནི་དོན་ཀུན་འགྲུབ། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཅུ་པ་)ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི། ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་དང་མི་འཇིགས་པ་གསུམ་གའི་ 2-120 དབང་དུ་བྱས་ན་དྲུག་ཀ་སྦྱིན་པ་ལྟ་བུར་འདུ་ཞིང་དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་སུའང་ ཐམས་ཅད་འདུ་བ་ལྟ་བུ་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དང་། དྲུག་པོ་རེ་རེ་ ཞིང་ཡང་རང་རང་གི་གཞན་རྒྱུད་ལ་འཇོག་པའི་གཏོང་བ་དང་། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་གནོད་པ་ སྡོམ་པ་དང་། དཀའ་སྤྱད་ལ་ཅི་མི་སྙམ་པ་དང་། ཕྱིར་ཞིང་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་དང་། སོ་སོ་ལ་ སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་དང་། གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་སྟེ་དྲུག་དྲུག་ ཏུ་དབྱེར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། བརྗོད་བྱ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་། རྗོད་བྱེད་མདོ་སྡེ་ ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་སྣང་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། སྦྱིན་པས་ལོངས་ སྤྱོད་ལ་མི་ལྟ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་ཅིང་། དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་བླངས་ན་ ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཐམས་ཅད་གཏོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལས་གཅིག་འགྲུབ་པའི་ རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་ངེས་པར་ཤེས་ པར་བྱ་སྟེ། ཕན་ཚུན་བསྡུས་ཕྱིར་རབ་དབྱེའི་ཕྱིར། །ཆོས་ཉིད་ཕྱིར་དང་རྒྱུ་མཚན་ཕྱིར། །ཕ་ རོལ་ཕྱིན་དྲུག་རྣམ་ཀ

【現代漢語翻譯】 執著是（煩惱的）根本。爲了對治這些執著，佛陀宣說了七種不執著。菩薩的佈施是：不執著（吝嗇），不執著（拖延），不執著（滿足），甚至不執著（回報），不執著（異熟果），不執著（習氣），不執著（散亂）。等等。 （第九）功德：一切都具有各自的自性廣大之功德，不執著回報等，具有無染之功德，能將有情安置於三菩提，具有意義重大之功德，乃至無餘涅槃亦不間斷，具有不盡之功德。如雲：『廣大且無染，意義大不盡，佈施等一切，四種功德知。』此外，依次獲得財富和巨大受用，善趣中體驗安樂，相貌端莊且眷屬眾多，威嚴且事業圓滿，寂靜且無損害，解脫且智慧明瞭等等。如《寶鬘論》云：『佈施得受用，持戒得安樂，忍辱得妙色，精進得威嚴，禪定得寂靜，智慧得解脫，慈愛能成辦，一切諸事業。』 （第十）相互決定：就法、財物和無畏三種佈施而言，六度都可歸納為佈施；就善法而言，一切都可歸納為戒律。因為彼此相互包含。而且，六度中的每一個，都能使他相續生起佈施，防護不順品之損害，不畏艱難困苦，歡喜趣入，專注一境，如實了知實相。因為有六六之別。因為所詮釋的佈施等法，與能詮釋的經藏等法，彼此互為顯現的法性。如果佈施不求回報，就能趣入戒律等；如果受持比丘戒，那麼一切受持都成為佈施等。因為一個能成為另一個的因。因此，應當了知諸波羅蜜多是相互決定的。如雲：『相互攝故及，善分別故與，法性故因故，六度決定知。』

【English Translation】 Attachment is the root of (afflictions). To counteract these attachments, the Buddha taught seven non-attachments. The generosity of a Bodhisattva is: not attached to (stinginess), not attached to (procrastination), not attached to (contentment), not even attached to (retribution), not attached to (Vipāka), not attached to (latent tendencies), not attached to (distraction). And so on. (Ninth) Qualities: Everything has the quality of being vast and extensive in its own nature, and not being attached to retribution, etc., it has the quality of being unadulterated, and it places sentient beings in the three Bodhisattvas, so it has the quality of being of great significance, and even in Nirvāṇa without remainder, it is not interrupted, so it has the quality of being inexhaustible. As it is said: 'Vast and unadulterated, significant and inexhaustible, generosity and all others, know the four qualities.' In addition, one obtains wealth and great enjoyment in sequence, experiences happiness in the good realms, has a beautiful appearance and many attendants, is majestic and accomplishes the end of one's deeds, is peaceful and without harm, is liberated and has clear wisdom, and so on. As it is said in the Ratnavali: 'Generosity obtains enjoyment, discipline obtains happiness, patience obtains beauty, diligence obtains majesty, meditation obtains peace, wisdom obtains liberation, and loving-kindness accomplishes all purposes.' (Tenth) Mutual Determination: In terms of the three types of generosity—Dharma, material, and fearlessness—all six perfections can be summarized as generosity; in terms of virtue, all can be summarized as ethics. Because they include each other. Moreover, each of the six perfections can cause the giving of others to arise in their own continuum, protect against the harm of opposing factors, not fear difficulties, enter with joy, abide in one-pointedness, and know the nature of reality without distortion. Because there are six sixes of distinctions. Because the Dharma that is expressed, such as generosity, and the Dharma that expresses, such as the Sutras, are the nature of Dharma in which one appears to the other. If generosity does not seek retribution, one can enter into ethics, etc.; if one takes the vows of a Bhikshu, then all that is taken becomes generosity, etc. Because one can become the cause of another. Therefore, one should know that the Pāramitās are mutually determined. As it is said: 'Because of mutual inclusion, because of good distinction, because of Dharma nature, and because of cause, know the six Pāramitās are determined.'

---

ུན་ཏུ། །རྣམ་པར་ངེས་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ། གཞུང་དོན། གཞུང་དོན་ལ། སྦྱིན་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟོད་པ་དང་། །བརྩོན་འགྲུས་བསམ་གཏན་ཤེས་ རབ་ཀྱི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་ལ། །བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ཚུལ་བཞིན་བསླབ། །ཅེས་པ་(སྡོམ་ དུ་བསྡུས་) ལྟར་དྲུག་གི་དང་པོ་སྦྱིན་པ་གཏོང་ཚུལ་ལའང་སྤྱི་དོན་བཞི་སྟེ། བྱེད་ལས་མཚན་ཉིད་ དབྱེ་བ་ཕན་ཡོན་ནོ། ། ༈ སྦྱིན་པ་གཏོང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན། (དང་པོ་)བྱེད་ལས་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ངོམས་པ་མེད་པར་བྱིན་པས་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚེ་འདི་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་། དེས་བསྡུས་ནས་དགེ་བ་ལ་འགོད་པའི་ཕྱིར་ ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ཕན་འདོགས་པས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དག །གཞན་ལ་མི་སྦྱིན་པ་ནི་ཡོད་མེད་དེ། །མཉམ་པར་ 2-121 སྦྱིན་པའི་ཡོན་ཏན་ངོམས་མི་འགྱུར། །ཕན་འདོགས་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་གཞན་སྨིན་བྱེད། ། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། མི་མཐུན་ཕྱོགས་སེར་སྣ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་དང་། གཉེན་པོ་ ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་ པ་དང་། བྱེད་ལས་གནས་སྐབས་སུ་གང་ལ་ཅི་འདོད་པ་བྱིན་ནས་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐར་ཐུག་རང་རང་གི་འདོད་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་ གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ཆོས་བཞི་དང་ ལྡན་པ་སྟེ། སྦྱིན་པ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་ ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་བྱེད་རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དབྱེ་བ་ནི། ངོ་བོ་རྒྱུ་འབྲས་ལས་ལྡན་འཇུག་པ་དང་། །ཞེས་པ་ལྟར་ལེན་པ་པོ་ ལ་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྣམས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་བྱེད་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ དོན་དང་། མ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བསམ་པས་ཀུན་ནས་བསླང་ བ་རྒྱུའི་དོན་དང་། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འགྲུབ་པ་འབྲས་བུའི་དོན་དང་། རང་གཞན་རྗེས་སུ་འཛིན་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ལས་ ཀྱི་དོན་དང་། སེར་སྣ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་དང་། སྔར་བཤད་ པ་ལྟར་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་མི་འཇིགས་པར་འབྱེད་པས་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ་དོན་དྲུག་དང་ལྡན་ པར་ཤེས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དོན་རྣམས་གཏོང་བར་བྱེད་པ་ དང་། །རྩ་བ་སེམས་པ་ལ་བརྟེན་དང་། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་ཚོགས་དང་། །གཉིས་ རྗེས་འཛིན

【現代漢語翻譯】 如是說：『完全、徹底地瞭解。』 殊勝的行持波羅蜜多的方式。正文要義： 正文要義：『佈施、持戒、忍辱，精進、禪定、智慧的，六度波羅蜜多，有智慧的人們應如法修學。』（總結）如是，六度之首佈施的行持方式也有四個要點：作用、定義、分類、利益。 行持佈施的四個要點： （第一）作用是：菩薩的身和受用，一切平等，永不厭足地施予，從而圓滿一切願望，因此利益今生；由此攝持而安立於善法，因此也利益來世，從而使所化眾生得以成熟。如是說：『菩薩的身和受用，不施予他人則有或無，平等施予的功德永不厭足，以兩種利益的方式使他人成熟。』 （第二）定義是：完全斷除與佈施相違的吝嗇，爲了對治而證悟無我之法，因此具有不分別三輪的智慧；作用是在暫時給予眾生所需之物，從而圓滿一切願望；最終是將眾生安置於符合各自意願的三乘涅槃，從而使其成熟，因此具備四法。如是說：『佈施能消除相違品，具有不分別的智慧，圓滿一切眾生的願望，成熟有情眾生有三種方式。』 （第三）分類是：本體、因、果、業、具、入。如是，對於接受者，完全施予其所需的法和財物等，是本體的意義；與無執等同時生起的意樂所引發，是因的意義；成就圓滿的身和受用，是果的意義；攝受自他，圓滿大菩提的資糧，是業的意義；具有無慳吝等功德，是具的意義；如前所述，無畏地施予法和財物，是入的意義，瞭解這六種意義后，便能付諸實踐等等。如是說：『施予一切事物，根源在於意樂，身和受用圓滿，二者皆攝受。』

【English Translation】 As it says: 'To know completely and thoroughly.' The way to practice the Pāramitā of joining. The main points of the text: The main points of the text: 'Giving, ethics, patience, diligence, meditation, and wisdom, the six Pāramitās, those with intelligence should learn properly.' (Summarized) Thus, the first of the six, the way to practice giving, also has four main points: function, definition, division, and benefit. Four main points on how to practice giving: (First) The function is: the body and possessions of a Bodhisattva, all equally, giving without ever being satisfied, thereby fulfilling all desires, thus benefiting this life; by gathering and establishing virtue, thus also benefiting the next life, thereby maturing sentient beings. As it says: 'The body and possessions of a Bodhisattva, whether given to others or not, the merit of giving equally is never exhausted, maturing others through two kinds of benefits.' (Second) The definition is: completely abandoning all miserliness that is contrary to giving, and realizing the selflessness of phenomena in order to counteract it, thus possessing the wisdom of non-discrimination of the three spheres; the function is to temporarily give whatever is desired to beings, thereby fulfilling all desires; ultimately, placing beings in the Nirvana of the three vehicles according to their respective desires, thereby maturing them, thus possessing four qualities. As it says: 'Giving diminishes the opposing factors, possesses non-discriminating wisdom, fulfills all desires, and matures sentient beings in three ways.' (Third) The division is: essence, cause, result, action, possession, and entry. Thus, for the recipient, completely giving the Dharma and material things, etc., that are needed is the meaning of essence; arising together with non-attachment, etc., motivated by intention, is the meaning of cause; accomplishing a perfect body and possessions is the meaning of result; benefiting oneself and others, and perfecting the accumulation of great Bodhi, is the meaning of action; possessing qualities such as non-stinginess is the meaning of possession; as previously explained, fearlessly giving Dharma and material things is the meaning of entry. Understanding these six meanings, one should put them into practice, etc. As it says: 'Giving all things, the root depends on intention, the body and possessions are perfect, both are benefited.'

---

་དང་རྫོགས་བྱེད་དང་། །དེ་ཡང་སེར་སྣ་མེད་ལྡན་དང་། །ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་མི་ འཇིགས་མཐོང་། །སྦྱིན་པ་དེ་འདྲར་ཡོངས་ཤེས་ནས། །མཁས་པས་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། ། 2-122 ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་ཉེ་བ་འཁོར་གྱིས་ཞུས་པར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱི མ་པས་ཆོས་ ཀྱི་སྦྱིན་པ་དང་ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བས་ནི་སྨྱུ་གུ་དང་སྣག་ ཚ་དང་གླེགས་བམ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། །མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ ཐོབ་པས་ནི་གཏོང་བ་གསུམ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་གཏོང་བ་ནི་རྒྱལ་སྲིད་གཏོང་བའོ། ། གཏོང་བ་ཆེན་པོ་ནི་ཆུང་མ་དང་བུ་དང་བུ་མོ་གཏོང་བའོ། །ཤིན་ཏུ་གཏོང་བ་ནི་མགོ་དང་ ལག་པ་དང་རྐང་པ་དང་མིག་དང་པགས་པ་དང་རྐང་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ རྣམས་སྐབས་ཇི་ལྟ་བར་བསྒྲུབ་ཅིང་མ་དག་པའི་སྦྱིན་པ་དུག་དང་མཚོན་ཆ་དང་བསད་པའི་ ཤ་དང་ཆང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ཏེ། ལེན་པ་པོ་ལ་འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་ཕན་པར་འགྱུར་ བ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། གང་ལ་ཅི་འདོད་པ་གཏོང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལན་ དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མི་རེ་བ་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། སྦྱིན་པས་བསྡུས་པ་ རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པ་དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་ སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འགྲུབ་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་སྲས་རྣམས་ སློང་དང་ཕྲན་ན་རང་གི་སྲོག་ཀྱང་རྟག་ཏུ་གཏོང་། །སྙིང་རྗེས་གཞན་ལ་ལན་ཡང་མི་རེ་འདོད་ པའི་འབྲས་བུ་དོན་མི་གཉེར། །སྦྱིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ ལ་བཀོད། །སྦྱིན་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡོངས་ཟིན་པས་འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་གཞག །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུམ་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པས་ཡི་དྭགས་འགྲོ་ བ་གཅོད། །དབུལ་བ་དང་ནི་དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་གཅོད། །སྤྱོད་ཚེ་ལོངས་སྤྱོད་ མཐའ་ཡས་རྒྱས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །སྦྱིན་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་ སྨིན་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པའོ། ། 2-123 ༈ སྦྱིན་པ་གཏོང་ཚུལ་ལ་གཞུང་དོན། གཞུང་དོན་ནི། ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་མཆོད། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་ པས་དཀོན་མཆོག་ལ་མཆོད་པ་འབུལ་བའི་ཚུལ་དང་། ལུས་དང་དེ་བཞིན་ལོངས་སྤྱོད་དང་། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པ་གཏོང་བའི་ཚུལ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་ ཅིང་། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་འབྲས་བཅས་ཏེ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བས་ སྐབས་འདིར་ལེའུ་ལོགས་པ་མ་མཛད་དོ། ། ༈ ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་ཚུལ་སྤྱི་དོན། (གཉིས་པ་)ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་ཚུལ་ལའང་སྔ་མ་ལྟར་སྤྱི་དོན་བཞི

【現代漢語翻譯】 以及圓滿之因。而且，要具備不慳吝之心，視法與財物無所畏懼。像這樣的佈施，通過全面瞭解，智者會如實地實行。 如是說。此外，阿難請示道：『菩薩在家時，應安住於法佈施和財物佈施。出家人則應安住于筆、墨、經卷和法佈施。獲得無生法忍的菩薩，應安住於三種佈施。』其中，『佈施』指的是佈施王位，『大布施』指的是佈施妻子、兒女，『極佈施』指的是佈施頭、手、腳、眼睛和面板等全身。這些教言應根據具體情況來實踐，並避免不凈的佈施，如毒藥、武器、屠宰的肉和酒等。應安住于清凈的佈施，使接受者當下和長遠都受益。 （四）利益：隨其所愿地佈施，能成就廣大的功德；不期望回報和果報，能成就無貪的功德；以佈施攝受眾生，並將他們安置於三菩提，能成就大利益的功德；甚至在無餘涅槃中，也能持續不斷，能成就無盡的功德。正如佛子們所說：『對於乞求者和貧困者，甚至自己的生命也常施捨。以慈悲心不求回報，不追求慾望的果實。以佈施之力，將一切眾生安置於三菩提。佈施被智慧圓滿攝持，在世間永不窮盡。』 同樣，《母經》中也說：『菩薩的佈施能斷除餓鬼道的痛苦，斷除貧困和一切煩惱。行持時，能獲得無盡增長的受用。佈施能使被痛苦折磨的眾生得以成熟。』等等，都能獲得。 關於佈施的方式，有經文要義： 經文要義：『以善妙供養來供養功德之海。』等等，說明了向三寶供養的方式。『身體以及受用。』等等，廣泛地闡述了向一切眾生布施的方式。『一切財產連同果實。』等等，將在後面解釋，因此這裡沒有單獨分章節。 守護戒律的方式總義： （二）守護戒律的方式也如前一樣，有四個總義。

【English Translation】 and the cause of completion. Moreover, one should possess a non-stingy mind and view Dharma and wealth without fear. Through fully understanding such giving, the wise will practice it correctly. As it is said. Furthermore, Ānanda inquired: 'A Bodhisattva, when at home, should abide in the giving of Dharma and the giving of material things. A renunciate should abide in pens, ink, scriptures, and the giving of Dharma. A Bodhisattva who has attained forbearance of non-arising dharmas should abide in the three kinds of giving.' Among them, 'giving' refers to giving away a kingdom, 'great giving' refers to giving away one's wife, children, and daughters, and 'extreme giving' refers to giving away one's head, hands, feet, eyes, skin, and entire body. These teachings should be practiced according to the specific circumstances, and impure giving, such as poison, weapons, slaughtered meat, and alcohol, should be avoided. One should abide in pure giving that benefits the recipient both immediately and in the long term. (Four) Benefits: Giving whatever is desired brings about vast qualities; not expecting returns or fruition brings about qualities free from attachment; gathering beings through giving and establishing them in the three enlightenments brings about qualities of great purpose; and even in nirvana without remainder, it continues uninterruptedly, bringing about inexhaustible qualities. As the Buddha's sons say: 'To beggars and the poor, one constantly gives even one's own life. With compassion, one does not expect returns, nor seek the fruits of desire. Through the power of giving, one establishes all beings in the three enlightenments. Giving, fully grasped by wisdom, remains inexhaustible in the world.' Similarly, in the Mother Sutra, it is said: 'The giving of a Bodhisattva cuts off the suffering of the pretas, cuts off poverty and all afflictions. When practicing, one obtains limitless increasing enjoyment. Giving ripens all sentient beings tormented by suffering.' And so forth, one obtains these as well. Regarding the manner of giving, there is the essence of the text: The essence of the text: 'To offer well to the ocean of qualities.' And so forth, explaining the manner of making offerings to the Three Jewels. 'The body and possessions.' And so forth, extensively explaining the manner of giving to all sentient beings. 'All possessions together with their fruits.' And so forth, will be explained later, therefore a separate chapter is not made here. The general meaning of how to keep morality: (Two) The way to keep morality is also like the previous one, with four general meanings.

---

་ལས། (དང་པོ་)བྱེད་ལས་ ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་སྲུང་བས་རྟག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་གོམ་ནས་ངང་གིས་འབྱུང་བས་ རང་བཞིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་ལྷག་ པར་འཚེ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པས་བདག་ཉིད་ དགའ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། རྟག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་བག་ཡོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ་ལྔ་ ལ་གདུལ་བྱ་རྣམས་འགོད་པས་ཚེ་འདི་དང་ཕྱི་མ་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ འབྲས་བུ་དལ་འབྱོར་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པར་སྐྱེ་ བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་གཞན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྟག་པ་རང་བཞིན་ ལྷག་པར་འཚེ་བ་མེད། །བདག་དགའ་བག་ཡོད་འདི་ལ་གཞན་འགོད་ཅིང་། །ཕན་རྣམ་ གཉིས་འདོགས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། །རྒྱུ་མཐུན་ཡོན་ཏན་བརྒྱུད་པས་གཞན་སྨིན་བྱེད། ། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། མི་མཐུན་ཕྱོགས་འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་དགེ་བའི་ངོ་བོ་ མཐའ་དག་སྤངས་པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་ པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱིས་གཞན་ལ་ཕན་པ་ སྒྲུབ་པས་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ 2-124 པས་མགུ་བར་བྱས་ཏེ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་ པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་བཞི་ལྡན་པ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །རྣམ་ པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་ བྱེད་རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དབྱེ་བའང་། སྔ་མ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ཞིང་སོ་སོར་ཐར་བའི་སྡོམ་ པས་བསྡམས་ཏེ་ཆོ་ག་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཉེས་པ་ཆུང་ངུ་ལའང་འཇིགས་ པར་ལྟ་ཞིང་བསླབ་པའི་གཞི་གང་བླངས་པ་རྣམས་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་སློབ་པ་སྟེ་ཡན་ ལག་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ངོ་བོའི་དོན་དང་། ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་ བསམ་པས་ཟིན་པ་རྒྱུའི་དོན་དང་། གནས་སྐབས་སུ་བདེ་འགྲོ་སྐྱེ་ཞིང་འགྱོད་པ་མེད་པ་ལ་ སོགས་པས་རིམ་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སེམས་གནས་པ་ཐོབ་པ་འབྲས་བུའི་དོན་དང་། ཡོན་ ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་བྱེད་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་གཞན་ལ་ གནོད་པའི་འཇིགས་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་དོན་དང་། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུ་སྒོ་ གསུམ་གྱི་ལས་ཡང་དག་པ་ཁོ་ན་སྤྱོད་པས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་དོན་དང་། གཞན་ལ་གནོད་པ་གཞི་དང་བཅས་པ་སྤོང་བའི་སེམས་པ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ སོ་སོ་ཐར་བའི་སྡོམ་པ་བརྡར་བཏགས་པ་ལས་ཐོབ་པ་དང་། བསམ་གཏན་ས་ད

【現代漢語翻譯】 關於（第一）行為： 以守護直至菩提之心，是為常恒之戒；從行持中自然生起，是為自性之戒；圓滿十善業道，是為殊勝無害之戒；因具功德而覺悟，是為自喜之戒；恒常不迷亂，是為謹慎之戒。以此五戒安立所化眾生，利益今生來世；成熟之果為獲得閑暇圓滿之身；同類之果為生生世世具足戒律，永不斷絕，從而使他人得以成熟。如是： 常恒自性與殊勝，無害自喜與謹慎，以此安立諸有情， 利益二者成熟果，同類功德相續生，令他有情得成熟。 如是說。 （第二）體性： 捨棄與戒律相違背的邪淫等一切不善之行，通過證悟諸法無我的智慧，不於三輪中分別，具足無分別之智慧，以身語意三門利益他人，圓滿一切願望，以戒律使眾生滿足，安置於三乘之涅槃，使其得以成熟，因此具足四法。如是： 戒律能除違品障，具足無分別智慧。 圓滿一切諸願望，成熟有情有三種。 如是說。 （第三）分類： 如前所說，具足戒律，以別解脫戒約束，以威儀和行處圓滿，即使是微小的罪過也心懷恐懼，對於所受持的學處，全部圓滿修學，此為具足六支的本體之義；以希求獲得寂靜涅槃之心攝持，此為因之義；暫時獲得善趣之身，無有後悔等，逐漸獲得心安住於三摩地，此為果之義；作為一切功德之所依，平息煩惱的痛苦，使他人免於損害的恐懼，此為業之義；於一切三時，唯行身語意之正業，具足福德資糧之義；以及生起 желающий 捨棄 основание 損害他人的心，此為隨欲而行的戒律，從別解脫戒的誓言中獲得，以及從禪定中獲得。

【English Translation】 Regarding (first) the activity: Protecting until enlightenment is the constant morality; arising naturally from practice is the self-nature morality; perfecting the path of the ten virtuous actions is the particularly non-harming morality; realizing the possession of qualities is the self-joy morality; and constantly being without delusion is the mindful morality. By establishing disciples in these five, benefiting this life and the next, the ripening result is obtaining leisure and endowment, and the result in accordance with the cause is being born with morality continuously, thereby also causing others to fully ripen. Thus: Constant, self-nature, and particularly, non-harming, self-joy, and mindful, establish others in these, Bestowing two benefits, ripening result, and result in accordance with the cause, through qualities, cause others to ripen. As it is said. (Second) the characteristic: Abandoning all non-virtuous actions, such as misconduct that is contrary to morality, and possessing the wisdom of non-conceptualization in the three spheres through realizing the selflessness of phenomena, benefiting others with body, speech, and mind, fulfilling all desires, satisfying beings with morality, placing them in the nirvana of the three vehicles, and causing them to ripen fully, therefore possessing four qualities. Thus: Morality diminishes opposing factors, possessing non-conceptual wisdom, Completely fulfilling all desires, ripening sentient beings in three ways. As it is said. (Third) the divisions: As before, possessing morality, bound by the vows of individual liberation, with perfect conduct and sphere of activity, fearing even small faults, and fully studying all the bases of training that have been taken, this is the meaning of the essence of possessing six limbs; being seized by the thought of desiring to attain peaceful nirvana, this is the meaning of the cause; temporarily obtaining a happy rebirth, without regret, etc., gradually obtaining the mind abiding in samadhi, this is the meaning of the result; being the basis of all qualities, pacifying the suffering of afflictions, and making others free from the fear of harm, this is the meaning of the action; in all three times, only practicing the correct actions of body, speech, and mind, this is the meaning of possessing a collection of merit; and generating the mind желающий (Tibetan: འདོད་པ་, Sanskrit Devanagari: काम, Sanskrit Roman: kāma, meaning: desire) to abandon основание (Tibetan: གཞི་, Sanskrit Devanagari: मूल, Sanskrit Roman: mūla, meaning: root) harming others, this is the morality that is practiced according to desire, obtained from the vows of individual liberation, and obtained from meditative concentration.

---

ྲུག་གི་ཏིང་ངེ་ འཛིན་ཟག་བཅས་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་སྤོང་བའི་སེམས་པ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ བསམ་གཏན་པའི་སྡོམ་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟག་མེད་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་སྤོང་བའི་ སེམས་པ་འཕགས་པ་དགྱེས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཟག་པ་མེད་པའི་སྡོམ་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འཐོབ་ པ་ལ་སོགས་པར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་འཇུག་པ་དང་། སྡོམ་པ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་ ལ་ཡོད་པ་རྟེན་གྱི་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ་དོན་དྲུག་དང་ལྡན་པར་ཤེས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་ 2-125 བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཡན་ལག་དྲུག་ཞི་བསམ་པས་ཟིན། །བདེ་འགྲོ་གནས་པ་སྦྱིན་བྱེད་ དང་། །རྟེན་དང་ཞི་དང་འཇིགས་པ་མེད། །བསོད་ནམས་ཚོགས་དང་ཡང་དག་ལྡན། །བརྡར་ བཏགས་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་སྟེ། །སྡོམ་པ་གནས་པ་རྣམས་ལ་ཡོད། །ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་འདྲར་ཤེས་ བྱས་ནས། །མཁས་པས་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཁྱད་པར། སོ་སོར་ཐར་ པའི་སྡོམ་པ་ལའང་ཀུན་ལས་བཏུས་སུ་རིས་བརྒྱད་དུ་གསུངས་ཏེ། དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་དང་། དགེ་སློང་མའི་སྡོམ་པ་དང་། དགེ་སློབ་མའི་སྡོམ་པ་དང་། བར་སློབ་མའི་སྡོམ་པ་དང་། དགེ་ ཚུལ་མའི་སྡོམ་པ་དང་། དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་དང་། དགེ་བསྙེན་མའི་སྡོམ་པ་དང་། བསྙེན་ གནས་པའི་སྡོམ་པའོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་མིང་གི་དབྱེ་བ་བརྒྱད་ཡིན་ཡང་རྫས་སུ་ནི་(དགེ་སློབ་ དགེ་ཚུལ་དུ་བསྡུས་ནས་)བཞིར་འདུ་སྟེ། མཛོད་དུ། སྤང་བྱ་ལྔ་བརྒྱད་བཅུ་དང་ནི། །ཐམས་ ཅད་སྤོང་བར་ནོས་པ་ལས། །དགེ་བསྙེན་དང་ནི་བསྙེན་གནས་དང་། །དགེ་ཚུལ་དང་ནི་དགེ་ སློང་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་སྡོམ་བརྒྱད་དུ། ཇི་སྲིད་འཚོ་བར་གསོད་དང་རྐུ། །ལོག་ པར་གཡེམ་དང་བརྫུན་གྱི་ཚིག །ཆང་གི་བཏུང་བ་རྣམས་ལས་ལྡོག །ཅེས་པ་ལྟར་སྤང་བྱ་ ལྔ་སྤོང་བ་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་དང་། བཤེས་སྤྲིང་དུ། འཚེ་དང་འཁྲིག་པ་ཆོམ་རྐུན་བརྫུན་ དང་ནི། །ཆང་དང་དུས་མིན་ཟས་ལ་ཆགས་པ་དང་། །མལ་སྟན་མཐོ་ལ་དགའ་དང་གླུ་དང་ནི། ། གར་དང་ཕྲེང་བའི་ཁྱད་པར་རྣམ་སྤོང་ཞིང་། །ཞེས་པ་ལྟར་སྤང་བྱ་བརྒྱད་ཉིན་ཞག་ལ་སྤོང་བ་ བསྙེན་གནས་པའི་སྡོམ་པ་དང་། སུམ་བརྒྱ་པར། གང་ཞིག་སྲོག་གཅོད་གཞན་གྱི་ནོར་འཕྲོག་ དང་། །མི་ཚངས་སྤྱོད་བརྫུན་བཅོས་པའི་ཆང་ལ་སོགས་། གར་སོགས་ཕྲེང་སོགས་མལ་ཆེན་ མཐོ་བ་དང་། །ཕྱི་དྲོས་ཁ་ཟས་གསེར་དངུལ་ལེན་པ་སྤང་། །ཞེས་པ་ལྟར་སྤང་བྱ་བཅུ་སྤོང་ བ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་དང་། (སྡོམ་དུ་བྱས་ན་)ཕམ་པ་བཞི་དང་ལྷག་མ་བཅུ་གསུམ་དང་། །སྤང་ ལྟུང་(སུམ་ཅུ་)འབའ་ཞིག་(པ་དགུ་བཅུ་སྟེ་)ལྟུང་བྱེད་བརྒྱ་ཉི་ཤུ། །སོ་སོར་བཤགས་པར་བྱ་བ་བཞི་ 2-126 དང་ནི། །ཉེས་བྱས་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་སྤང་བར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་ལྟུང་བ་སྡེ་ལྔ་ལ་ཉིས་བརྒྱ་

【現代漢語翻譯】 關於禪定的分類，一種是與有漏的禪定相關的捨棄之心，以及在形色中實踐的戒律，即禪定者的誓言；另一種是與無漏的禪定相關的捨棄之心，即聖者所喜悅的戒律，通過法性自然獲得的無漏誓言，這些都是詳細區分的入門。 擁有這些誓言的人，其誓言的存在是作為所依的入門之義，要了解並實踐這六種意義：六支以寂靜的思考來把握。安樂的去處是佈施的行為。所依、寂靜和無畏。與功德的積累完全具備。通過分別假立而獲得法性。誓言存在於這些人心中。瞭解這樣的戒律之後。智者應如實地修行。正如（經文）所說。 特別地，在別解脫戒中，《攝類學》中提到了八種類別：比丘的戒律、比丘尼的戒律、式叉摩那的戒律、沙彌的戒律、沙彌尼的戒律、近事男的戒律、近事女的戒律和近住戒。 雖然有八種名稱的區分，但實際上可以歸納為四種（即歸納為沙彌和比丘）：在《俱舍論》中說：『應斷五、八、十，以及一切皆斷者，即近事、近住、沙彌和比丘。』 也就是說，在八種戒律中，『盡形壽斷殺生、偷盜、邪淫、妄語和飲酒』，斷絕這五種行為是近事戒。在《親友書》中說：『斷殺生、不與取、邪淫、妄語，以及飲酒、非時食、貪著高廣大床、歌舞伎樂和花鬘』，斷絕這八種行為一日一夜是近住戒。在《三百頌》中說：『斷殺生、不與取、非梵行、妄語和飲用麻醉品等，以及歌舞等、花鬘等、高廣大床，和過午食、受取金銀』，斷絕這十種行為是沙彌戒。如果受持戒律，則需要斷除四根本罪、十三僧殘罪、三十捨墮罪、九十單墮罪、四悔過罪和一百一十二惡作罪。

【English Translation】 Regarding the classification of samadhi, one is the mind of renunciation associated with contaminated samadhi, and the discipline practiced in forms, which is the vow of a meditator; the other is the mind of renunciation arising with uncontaminated samadhi, which is the discipline pleasing to the noble ones, the uncontaminated vow naturally obtained through Dharma-nature, these are the entrances of detailed distinctions. The existence of these vows in those who possess them is the meaning of the entrance of the basis, one should understand and practice these six meanings: The six branches are grasped by peaceful contemplation. The happy destination is the act of giving. Basis, peace, and fearlessness. Fully endowed with the accumulation of merit. Obtaining Dharma-nature through conceptual imputation. Vows reside in these individuals. Having understood such discipline. The wise should practice it accordingly. As (the scripture) says. In particular, in the Pratimoksha vows, the 'Compendium of Topics' mentions eight categories: the vows of a Bhikshu, the vows of a Bhikshuni, the vows of a Shikshamana, the vows of a Shramanera, the vows of a Shramanerika, the vows of a Upasaka, the vows of a Upasika, and the Upavasa vows. Although there are eight distinctions in names, in reality, they can be summarized into four (i.e., summarized into Shramanera and Bhikshu): In the 'Abhidharmakosha', it says: 'Those who abandon five, eight, ten, and all, are Upasaka, Upavasa, Shramanera, and Bhikshu.' That is to say, in the eight vows, 'abstaining from killing, stealing, sexual misconduct, lying, and drinking alcohol for the duration of one's life' is the Upasaka vow. In the 'Friendly Letter', it says: 'Abstaining from killing, not taking what is not given, sexual misconduct, lying, and drinking alcohol, eating at improper times, attachment to high and large beds, singing, dancing, and garlands', abstaining from these eight actions for one day and one night is the Upavasa vow. In the 'Three Hundred Verses', it says: 'Abstaining from killing, not taking what is not given, non-celibacy, lying, and drinking intoxicants, as well as singing, garlands, high and large beds, and eating after noon, receiving gold and silver', abstaining from these ten actions is the Shramanera vow. If one upholds the vows, one needs to abandon the four root downfalls, the thirteen Sanghavasesa offenses, the thirty Nissaggiya Pacittiya offenses, the ninety Pacittiya offenses, the four Patidesaniya offenses, and the one hundred and twelve Dukkata offenses.

---

ལྔ་བཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤང་བྱ་ཐམས་ཅད་སྤོང་པ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སྟེ། དེ་ དག་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཟིན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སོ་སོར་ཐར་ བར་ཡང་(ས་སྡེར་)གསུངས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་ལྟར་ཁས་བླངས་བ་བསྲུང་བའོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་གྱི་དང་པོ་སྡོམ་པའི་རང་བཞིན་དང་ཕྱི་མ་ གཉིས་བརྩོན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དག་བླངས་ནས་རྟག་ཏུ་སྲུང་བ་རྒྱ་ ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྱོར་པ་ལ་མ་ཆགས་པ་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ དང་། གདུལ་བྱ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པ་དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལྷག་མེད་ ཀྱི་མྱང་འདས་སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འགྲུབ་པ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་ སྲས་རྣམས་སྡོམ་དང་བརྩོན་པའི་རང་བཞིན་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་རྟག་བླངས། །མཐོ་རིས་ མངོན་པར་མི་འདོད་ཡང་དག་ཐོབ་ཀྱང་དེ་ལ་ཆགས་མི་སྐྱེད། །ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་བཀོད། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡོངས་ཟིན་པས་ འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་གཞག །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུམ་ལས་ཀྱང་། ཁྲིམས་ ཀྱིས་དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བ་དུ་མའི་ངོ་བོ་དང་། །མི་ཁོམ་བརྒྱད་སྤོང་དེ་ཡིས་དལ་བ་མྱུར་དུ་རྙེད། ། ཅེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པའོ། ། ༈ ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་ཚུལ་གཞུང་དོན། གཞུང་དོན་ནི། དེ་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་སྡོམ་པ་བཟུང་ནས་བསླབ་བྱ་རྣམས་ལ་གུས་ པས་བསླབ་པའི་ཆེད་དུ། བག་ཡོད་བསྟེན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བའོ། ། ༈ བག་ཡོད་བསྟེན་པ། (དང་པོ་)བག་ ཡོད་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྔར་བཤད་པ་དེ་ལྟ་བུ༵ར་བསམ་པ་བྱང་ ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་འདོར་བར་རབ་ཏུ་བརྟན་པར་བཟུང་ 2-127 ན༵ས་སྙོམ་ལས་ཀྱི་གཡེལ་བ་མེད་པར་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཡ༵ང་སྦྱོར་བ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་བསླབ་བྱ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལས་མི་འདའ་བར་སྒྲུབ་པ་ནན་ཏན་སྙིང་པོར་བྱེད་ པའི་ཚུལ་གྱིས་འབད་པར་བྱ༵་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོར། ཁྲིམས་དང་ཐོས་དང་གཏོང་དང་ བཟོད་ལ་སོགས། །དགེ་བའི་ཆོས་སུ་བརྗོད་པ་ཇི་སྙེད་པ། །ཀུན་གྱི་རྩ་བ་བག་ཡོད་འདི་ཡིན་ ཏེ། །གཏེར་ཐོབ་བྱེད་ཅེས་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན། །ཞེས་པ་ལྟར་བག་ཡོད་པ་བསྟེན་ པ་ལས་སོ། །དེ་ཡང་ཀུན་ལས་བཏུས་སུ། བག་ཡོད་པ་གང་ཞེ་ན། མ་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་ མེད་པ་དང་གཏི་མུག་མེད་པ་བརྩོན་འགྲུས་དང་བཅས་པ་ལ་གནས་ནས། གང་དགེ་བའི་ ཆོས་རྣམས་སྒོམ་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལས་སེམས་སྲུང་བ་སྟ

【現代漢語翻譯】 受持比丘戒，即捨棄包括五十三種罪行在內的一切應捨棄之物。如果這些戒律被大乘菩提心所攝持，那麼如《聲聞地》中所說，受持菩薩別解脫戒，即是如實承諾並守護這些戒律。 （第四，持戒的）利益是：始終受持三種戒律中的第一種——自性為律儀戒，以及后兩種——自性為善行戒，具有廣大的功德；不貪戀天界的財富，具有無染的功德；引導所化眾生趨向三種菩提，具有重大意義的功德；甚至在無餘涅槃中也不會斷絕，具有不盡的功德。正如經文所說：『諸佛之子恒常受持律儀和善行，以及三種戒律的自性。即使獲得了天界的顯現，也不會對其產生貪戀。憑藉這戒律，也能引導一切眾生趨向三種菩提。戒律被智慧圓滿攝持，因此在世間永不窮盡。』 同樣，《母經》中也說：『通過戒律，可以脫離許多旁生的身份；通過捨棄八無暇，可以迅速獲得閑暇。』等等，這些利益也都能獲得。 持戒之法——經文要義： 經文要義是：如此發起菩提心並受持戒律后，爲了恭敬地修學所學之處，應當依止正念，守護正知。 依止正念： （第一）正念，分為總說、廣說和總結三部分。（第一）總說：諸佛之子菩薩們，對於之前所說的，應當如是思維：發起追求最勝菩提之心，即使爲了生命也不放棄，要堅定地受持。不放逸懈怠，時時不斷地精進修持，不違越菩薩廣大之學處，以精勤為核心而努力。如《三摩地王經》所說：『戒律、聽聞、佈施和忍辱等，所有被稱為善法的，其根本就是這正念，如來宣說這是獲得寶藏之法。』因此，要依止正念。 此外，《攝大乘論》中說：『何為正念？即不貪、不嗔、不癡，安住于精進，守護自心不染著有漏之法，修習善法。』

【English Translation】 Taking the vows of a Bhikṣu (monk), which means abandoning all that should be abandoned, including the fifty-three transgressions. If these vows are embraced by the Bodhicitta (the mind of enlightenment) of the Mahāyāna (Great Vehicle), then, as stated in the Śrāvakabhūmi (Trainee Hearer Stage), taking the Bodhisattva Prātimokṣa (individual liberation vow) means truly promising and guarding these vows. (Fourth, the) benefits (of keeping vows) are: constantly upholding the first of the three trainings—the nature of the Prātimokṣa, and the latter two—the nature of virtuous conduct, possessing vast merits; not being attached to the wealth of the heavens, possessing the merit of being unblemished; guiding sentient beings to the three enlightenments, possessing the merit of great significance; and even in Nirupadhisesha-nirvana (Nirvana without remainder), the lineage will not be cut off, possessing inexhaustible merits. As the scriptures say: 'The sons of the Buddhas constantly uphold the nature of Prātimokṣa and virtuous conduct, and the three trainings. Even if they attain the manifestation of the heavens, they will not develop attachment to it. By this very discipline, they also lead all beings to the three enlightenments. Because the discipline is fully embraced by wisdom, it is inexhaustible in the world.' Similarly, in the Mother Sutra, it is said: 'Through discipline, one can escape the state of many animals; by abandoning the eight unfree states, one can quickly attain leisure.' And so on, these benefits can also be obtained. How to Keep the Vows—The Essence of the Text: The essence of the text is: Having generated Bodhicitta and taken the vows, in order to respectfully learn what is to be learned, one should rely on mindfulness and guard with awareness. Relying on Mindfulness: (First) Mindfulness, divided into three parts: summary, detailed explanation, and conclusion. (First) Summary: The sons of the Buddhas, Bodhisattvas, should think as previously explained: Generate the mind seeking the supreme enlightenment, and do not abandon it even for the sake of life, but firmly uphold it. Without laziness or negligence, constantly and continuously practice, not transgressing the vast precepts of the Bodhisattvas, striving with diligence as the core. As the Samadhiraja Sutra says: 'Discipline, learning, giving, and patience, etc., all that is called virtuous Dharma, the root of all is this mindfulness, the Tathagatas (Buddhas) taught that this is the method of obtaining treasure.' Therefore, rely on mindfulness. Furthermore, the Compendium of Determinations says: 'What is mindfulness? It is being without attachment, without hatred, without ignorance, abiding in diligence, guarding the mind from defiled Dharmas, and cultivating virtuous Dharmas.'

---

ེ། འཇིག་ རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ བྱེད་པ་དང་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ་ཞེས་པ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། བསམ་པ་སེམས་བསྐྱེད་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱ་བ་དང་། སྦྱོར་ བ་བསླབ་པ་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱ་བའོ། །དང་པོ་ལ། བརྟག་པའི་བྱ་བ་བཤོལ་དུ་མེད་ཚུལ། བཤོལ་ན་ཉེས་པ་ཆེན་པོ་འགྱུར་ཚུལ། དེས་ན་བག་ཡོད་སྒྲུབ་པར་གདམས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཐོག་མར་ཁེ་ཉེན་ཡེ་མ་བརྟགས་པར་བབ་ཅོལ་དུ་བརྩམས་པ་གང་ཡིན་པའ༵མ། གང་ཞིག་ ཅུང་ཟད་བརྟགས་ཀྱང་ལེགས་པར་མ་བརྟགས་པའི་བྱ་བ༵་དེ་ནི་རེ་ཞིག་ཁས་བླངས་ཤིང་སྒྲུབ་ པར་དམ་བཅས་པར་བྱས་པར་གྱུར་ཀྱ༵ང་འོས་ན་བྱ་བའམ་མི་འོས་ན་བཏང་ཞེས་ཕྱིས་ལེགས་ པར་བརྟགས་ནས་བླར་ངོར་ལ་འཇུག་པར་རི༵གས་པ་ཡིན་པ་ལ། འདིར་ནི་འཁྲུལ་པ་ཅུང་ ཟད་ཀྱང་མི་མངའ་བའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་དེ་ཡི་སྲ༵ས་སུ་གྱུར་བ་བྱམས་པ་དང་འཇམ་ དབྱངས་ལ་སོགས་པ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོས་གང་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ནས་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་ དང་ལྡན་པར་གསུངས་ཤི༵ང་། བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཡང་དང་ཡང་དུ་བརྟགས་བརྟགས་ནས་ 2-128 ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་མཐོང་སྟེ་སྒྲུབ་པར་ཁས་བླངས་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ༵་དེ་ལ་བཤོལ་ དུ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ནམ་ཡང་བཤོལ་དུ་མེད་པས་སྒྲུབ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ་སྟེ། བྱམས་པ་སེང་ གེ་སྒྲར། གང་དག་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་བརྩོན་པ། །དེ་དག་ལྷུན་པོ་འདྲ་བར་ནི། །མཐུ་བརྟན་རབ་ ཏུ་མི་གཡོ་སྟེ། །ཡི་དམ་གཏོང་བ་མི་བྱེད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བཤོལ་ན་ཉེས་ཚུལ་ལ། སེམས་ཅན་བསླུས་ན་ངན་འགྲོར་འགྱུར་ཚུལ། དེ་ཉིད་ ལྟུང་བ་ལྕི་བར་བསྟན་པ། ལྟུང་བས་འཁོར་བ་ཡུན་རིངས་ཐོགས་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ ལས། (དང་པོ་)དོན་དངོས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྔར་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསླབ་པར་བགྱིའོ་ཞེས་ དམ་བཅས་ན༵ས་བྱ་བའི་ལས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་བསླབ་བྱ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ཁྱད་པར་གཞན་དོན་ལ་ བརྩོན་པར་མ་བྱས་ན༵་སེམས་ཅན་འགྲོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་དག་ཀུན་ཁས་བླངས་དང་འགལ་ བའི་སྒོ་ནས་བསླུས་པ༵ས་སླུ་བ་པོ་བདག་གི་འགྲོ་བ་ཅི་འདྲར་འགྱུ༵ར་ཏེ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་ པའི་ངན་འགྲོར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཡོ་བྱད་བཟང་པོ་ལྟ་ཞོག་ཟས་དང་ གོས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཕལ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལའ༵ང་ཡིད་ཀྱིས་འདི་ལ་འདི་སྦྱིན་པར་ བྱའོ་ཞེས་བསམས་པར་བྱས་ན༵ས་མི་གང་ཞིག་དངོས་སུ་དེ་སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་ན་སྦྱིན་པ༵ར་མི་ བྱེད་པའི་མི་དེ་ཡང་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། ཆུང་ངུ་ཟིན་ཡང་དངོས་པོ་ཕལ་ བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་སྦྱིན་པར་བསམས་ནས་མ་བྱིན་ན་ནི་ཡི་དྭགས་སུ

【現代漢語翻譯】 如經中所說，要知道，它是圓滿和成就世間和出世間一切功德的事業。 （第二）廣說分為：于發心生起之心保持正念，于修學保持正念。第一部分包括：不可推遲觀察之事的道理，推遲的過患，以及因此勸誡要精進修持正念。 第一點是：最初，對於沒有事先考慮利弊就貿然開始的事情，或者稍微考慮但沒有充分考慮的事情，即使暫時承諾並誓願去做，也應該在之後仔細考慮，如果合適就做，不合適就放棄。但在這裡，對於毫無錯誤的諸佛以及他們的佛子，如慈氏（梵文：Maitreya，彌勒）和妙音（梵文：Manjushri，文殊）等，以大智慧充分考量后宣說的具有巨大利益的事情，並且自己也反覆考量后認為具有功德而承諾修持的菩薩行，怎麼能推遲呢？絕不能推遲，所以要努力修持。如慈氏獅子吼所說：『凡是為菩提而精進者，他們如同須彌山，威力穩固不可動搖，不會放棄誓願。』 （第二）推遲的過患包括：欺騙眾生會導致墮入惡趣，這本身顯示了墮落的嚴重性，以及墮落會長期阻礙輪迴。 第一部分分為兩點：（第一）闡述實際情況：如果像之前所說的那樣，爲了所有眾生的利益，誓願如法修學菩薩的學處，但沒有以實際行動去修持廣大的學處，尤其是不努力利他，那麼這些期待幫助的眾生都會因為違背誓言而被欺騙，那麼欺騙者的歸宿會是怎樣呢？無疑會墮入地獄等惡趣。原因在於，即使是微不足道的物品，更不用說好的用具了，比如食物和衣服等，如果有人心想『這個要佈施給這個人』，但實際上沒有佈施，那麼這個沒有佈施的人，正如《正法集經》所說：『即使是微小的東西，如果心想佈施卻沒有實際佈施，也會墮入餓鬼道。』

【English Translation】 As it is said in the scriptures, know that it is the activity of completely perfecting and accomplishing all the perfections of the world and beyond. (Second) The detailed explanation includes: being mindful of the intention to generate Bodhicitta (Sanskrit, Awakening Mind), and being mindful of the practice of learning. The first part includes: the reason why the act of examination should not be postponed, the great fault of postponing, and therefore the advice to cultivate mindfulness. The first point is: initially, whatever is rashly undertaken without first considering the advantages and disadvantages, or whatever is slightly considered but not thoroughly considered, even if temporarily promised and vowed to do, it is appropriate to examine it carefully later, and if it is appropriate, do it, and if it is not appropriate, abandon it. But here, for the Buddhas who have no errors, and their sons, such as Maitreya (慈氏，彌勒) and Manjushri (妙音，文殊), who have great wisdom, after thoroughly examining and proclaiming great benefits, and having repeatedly examined and seen the virtues and vowed to practice the conduct of a Bodhisattva (菩薩), how can it be postponed? It should never be postponed, so one should strive to practice. As Maitreya Lion's Roar says: 'Those who strive for Bodhi (菩提，Enlightenment), they are like Mount Sumeru (須彌山，Mount Meru), their power is firm and immovable, and they will not abandon their vows.' (Second) The faults of postponing include: deceiving sentient beings leads to falling into evil realms, which in itself shows the seriousness of the fall, and the fall will hinder Samsara (輪迴，Cyclic Existence) for a long time. The first part is divided into two points: (First) Explaining the actual situation: If, as stated before, one vows to practice the Bodhisattva's precepts properly for the benefit of all sentient beings, but does not practice the vast precepts in action, especially not striving to benefit others, then these sentient beings who expect help will be deceived by violating the vows, so what will be the destination of the deceiver? Undoubtedly, they will fall into hell and other evil realms. The reason is that even for trivial items, let alone good utensils, such as food and clothing, if someone thinks 'I will give this to this person,' but does not actually give it, then this person who does not give, as the Sutra of Collecting the True Dharma says: 'Even if it is a small thing, if one thinks of giving but does not actually give, one will fall into the realm of Pretas (餓鬼，Hungry Ghost).'

---

་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཡི་དྭགས་ སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བར་གསུངས་ན༵་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ༵་བསམ་ པ་ཞེ་ཐག་པ་ནས་འགྲོན་དུ་གཉེར་ཞིང་བོས་ན༵ས་ཁས་བླང་པ་བཞིན་མ་བསྒྲུབས་པར་ལྷ་ དང་ལྷ་མིན་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བསླུས་པར་བྱས་ན༵་བྱེད་པ་པོ་དེ་བདེ་འགྲོར་ཅི་ག་འགྲོ་ འགྱུར་ར༵མ་སྟེ་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །དྲན་པ་ཉེར་བཞག་ལས་ཀྱང་། ཅུང་ཟད་ཅིག་བསམས་ 2-129 ནས་མ་བྱིན་ན་ནི་ཡི་དྭགས་སུ་སྐྱེ་ལ་དམ་བཅས་ནས་མ་བྱིན་པ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་པར་ འགྲོའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྩོད་པ་སྤོང་བ་ནི། དེ་ལྟ་ན་(པད་དཀར་དུ་)ཤཱ་རིའི་བུས་སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་ བསྐྱེད་ནས་སངས་རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ཤིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ ཞུགས་པ་ན། བདུད་སྡིག་ཅན་བྲམ་ཟེར་སྤྲུལ་པས་ལག་པ་བསླངས་པ་ལ་གཡས་པ་བཅད་དེ་ གཡོན་པས་བྱིན་པས་གཡོན་པ་མི་གཙང་བས་བྱིན་པ་མི་ལེན་ཟེར་ནས་བསྐྱུར་བ་ལ་སྐྱོ་བར་ གྱུར་ནས་སེམས་བསྐྱེད་བཏང་ཡང་ཐར་བ་ཐོབ་ཅིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པར་གསུངས་ པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མི་གང་དག་རེ་ཞིག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ བཏང་ཡ༵ང་དེ་དག་ངན་འགྲོར་མ་ལྷུང་བར་ཐར་པ་ཐོབ་ཅིང་གཞན་དག་ཀྱང་ཐར་བར་མཛད་ པ་ནི༵། ལས་ཀྱི་ཚུལ་སྟོབས་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་བསམ་གྱིས་མི་ ཁྱབ་སྟེ༵། (བསྟོད་པ་དང་མཛོད་འགྲེལ་དུ་) རྨ་བྱའི་མདོངས་ནི་གཅིག་པུ་ལ། །རྒྱུ་ཡི་དབྱེ་བ་ཇི་སྙེད་ པ། །དེ་མཁྱེན་པ་ནི་ཀུན་མཁྱེན་ཏེ། །ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་མིན་པས་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་ཕྲ་ ཞིབ་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ནས་མཁྱེ༵ན་གྱི་ཕལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་ པར་མི་ནུས་ཤིང་བསམས་ན་མགོ་མྱོས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །(འདིའི་)འགྲེལ་ཆེན་དུ། སེམས་བསྐྱེད་བཏང་ཡང་ཐར་པའི་སེམས་མ་བཏང་བའི་ནུས་པས་ཐར་བ་ཐོབ་ནས་སེམས་ ཅན་སྒྲོལ་བ་ལ་ཉེས་པ་མེད་ཅེས་བཤད་ཅིང་། (དགེ་བའི་ལྷ་)འགའ་ཞིག་སྔར་བཏང་ཡང་ཕྱིས་ བླངས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་འཆད་དོ། ། (གཉིས་པ་)ལྕི་བར་བསྟན་པ་ནི། སེམས་བསྐྱེད་གཏོང་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ རྣམས་ལ༵་ལྟུང་བའི་ནང་ནས་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བར་གྱུར་པ་སྟེ༵། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་ལྟུང་བ་ དེ་ནི་བྱུང་བར་གྱུར་ན༵་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་ཀུན་སློང་གི་བསམ་པ་ 2-130 དམ༵ན་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ལ་ལྟུང་བ་ལྕི་བར་མ་ཟད་གང་ཡང་གཞན་ལ་ལ་ཞིག་ གིས་ཡུན་རིང་པོ་ལྟ་ཞོག་སྐད་ཅིག་གི་བར་ཙམ་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི༵འི་གཞན་ ལ་ཕན་པ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་བར་ཆད་དང་གེགས་བྱེད་པ༵ར་གྱུར་ན། སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་ནུས་པ་དམན་

【現代漢語翻譯】 如果（有人）承諾爲了無上佛陀的偉大安樂，全心全意地努力，並呼喚（他人），但沒有像承諾的那樣做到，反而欺騙了所有天人和非天人，那麼這個人會墮入善趣嗎？當然不會。在《念住經》中也說：『稍微想了一下而不給予，會轉生為餓鬼；承諾了而不給予，會墮入地獄。』 （第二，）駁斥爭論：如果這樣，（在《白蓮經》中）舍利弗（Śāriputra，佛陀十大弟子之一，以智慧著稱）過去發菩提心，供養了千百位佛陀，並投入到利益眾生的事業中。當時，惡魔化作婆羅門，向他乞討手臂。舍利弗砍下右臂，用左手給予。婆羅門卻說左手不乾淨，拒絕接受。舍利弗因此感到沮喪，放棄了菩提心，但最終還是獲得了解脫，並利益了眾生，這豈不是矛盾嗎？如果有人暫時放棄了菩提心，但沒有墮入惡趣，反而獲得了自由，並使他人獲得自由，這是因為業力的力量有大有小，各種各樣，是無法用世俗的眼光來衡量的。（如《讚頌》和《俱舍論釋》中所說）『孔雀翎雖只一支，成因差別有多少，唯有遍知方能知，非遍知智不能知。』就像這樣，所有細微之處只有遍知智慧才能瞭解，凡夫俗子無法思量，如果思量，只會頭昏腦脹。在（此）《大疏》中說：『即使放棄了菩提心，也能憑藉未放棄解脫之心的力量獲得解脫，救度眾生，這沒有過錯。』（善神）有些是先放棄，後來又重新發心，從而解脫眾生。 （第二，）顯示其嚴重性：放棄菩提心是菩薩（Bodhisattva，為利益眾生而發願成佛的人）最嚴重的墮落之一。原因是，一旦發生這種墮落，就會削弱成辦所有眾生利益的意願。不僅對自己來說是嚴重的墮落，而且如果有人哪怕只是短暫地阻礙這位菩薩利益他人、積累功德，也會削弱其成辦一切眾生利益的能力。

【English Translation】 If (someone) promises to strive wholeheartedly for the great bliss of the supreme Buddha and calls (others), but does not fulfill as promised, and instead deceives all gods and non-gods, will that person go to a good destination? Of course not. In the 'Mindfulness Sutra,' it also says: 'Thinking a little and not giving, one will be reborn as a hungry ghost; promising and not giving, one will go to hell.' (Second,) Refuting the argument: If so, (in the 'White Lotus Sutra') Śāriputra (one of the ten great disciples of the Buddha, known for his wisdom) generated Bodhicitta (the mind of enlightenment) in the past, made offerings to thousands of Buddhas, and engaged in the work of benefiting sentient beings. At that time, a demon transformed into a Brahmin and begged for his arm. Śāriputra cut off his right arm and gave it with his left hand. The Brahmin said that the left hand was unclean and refused to accept it. Śāriputra became discouraged and abandoned Bodhicitta, but eventually attained liberation and benefited sentient beings. Isn't this a contradiction? If someone temporarily abandons Bodhicitta but does not fall into the lower realms, but instead attains freedom and enables others to attain freedom, it is because the power of karma is of various sizes and types, which cannot be measured by worldly eyes. (As stated in 'Praise' and 'Commentary on the Treasury') 'The peacock's feather is only one, but how many differences in causes are there? Only the omniscient knows this, not the non-omniscient wisdom.' Like this, all the subtle details can only be understood by omniscient wisdom, and ordinary people cannot contemplate it. If they contemplate it, they will only become dizzy. In (this) 'Great Commentary,' it says: 'Even if Bodhicitta is abandoned, one can attain liberation by the power of not abandoning the mind of liberation, and there is no fault in saving sentient beings.' (The benevolent gods) Some first abandon it, and later regenerate it, thereby liberating sentient beings. (Second,) Showing its severity: Abandoning Bodhicitta is one of the most serious downfalls for Bodhisattvas (those who aspire to become Buddhas for the benefit of all beings). The reason is that once this downfall occurs, it weakens the intention to accomplish the benefit of all sentient beings. Not only is it a serious downfall for oneself, but if someone, even for a short moment, hinders this Bodhisattva from benefiting others and accumulating merit, it will weaken their ability to accomplish the benefit of all sentient beings.

---

ཞིང་ཉམས་པར་གྱུར་པའི་ལས་བྱས་པ༵ས་བྱེད་ པ་པོ་དེ་ཡི་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བའི་གྲངས་མུ་མཐའ་ཐུག་པ་མེ༵ད་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། རབ་ཏུ་ཞི་ བ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་མདོ་ལས། གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཕྲོགས་ཤིང་སྲོག་དང་ཕྲལ་བ་བས་ཀྱང་ལ་ལ་ཞིག་ གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བ་ཐ་ན་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་སྐྱེས་བ་ལ་ཁམ་གཅིག་ ཙམ་སྦྱིན་པའི་བར་ཆད་བྱེད་ན། དེ་ནི་དེ་བས་ཆེས་གྲངས་མེད་པར་སྡིག་པ་བསྐྱེད་དེ། སངས་ རྒྱས་འབྱུང་བ་བསྐྱེད་པའི་དགེ་བ་ལ་བར་ཆད་བྱེད་པ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། རིགས་པས་ཀྱང་འགྲུབ་སྟེ་སེམས་ཅན་མང་པོ་ལྟ་ཞོག་གཅིག་གི་བདེ་བ་ཕྲ་མོ་ཡ༵ང་བཤིག་ ན་འཇིག་པ་པོས་བདག་ཉིད་བདེ་འགྲོ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་ན༵། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ དགེ་བའི་བར་ཆད་བྱས་པས་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་མ་ལུས་མཐའ་ཀླས་པ༵འི་ལུས་ཅན་རྣམས་ ཀྱི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་བཤིག་པའི་ཕྱིར་བདེ་འགྲོ་ལས་ཉམས་ཤིང་ངན་འགྲོ་མཐའ་མེད་པར་ ལྟུང་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས་ཞེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)ཡུན་རིང་ཐོགས་ཚུལ་ནི། ལྟུང་བ་བྱུང་ཡང་བཤགས་ཏེ་སེམས་བསྐྱེད་བླང་ པས་ཆོག་གོ་སྙམ་ན། སྔར་བཤད་པ་དེ་ལྟར་རེས་འགའ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཏང་བའི་ལྟུང་ བ་སྟོབས་ལྡན་བྱུང་བ་ད༵ང་རེས་འགའ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་བླངས་པ་ད༵ག འཁོར་བར་སྤང་གཉེན་རེས་ཀྱི་འདྲེས་པ་ལས་ངན་འགྲོ་དང་བདེ་འགྲོ་རེས་མོས་ཀྱིས་འདྲེ་ བར་བྱེད་ན༵། གནས་སྐབས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ས་ཐོབ་པ་ལ་ཡང་ཡུན་རིང་དུ་ 2-131 ཐོ༵གས་ན་མཐར་ཐུག་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)སྒྲུབ་པར་གདམས་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཉམས་པ་ལ་ཉེས་དམིགས་ཆེན་ པོ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་གོང་དུ་ཇི་ལྟར་དམ་བཅས་པ་བཞི༵ན་དུ་བདག་གིས་གུས་པས་བག་ ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་བསླབ་བྱ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་བསྒྲུབ་པ་ནན་ཏན་སྙིང་པོར་བྱ༵་སྟེ། གཱ་ཡ་གོ་རིའི་མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་བྱང་ཆུབ་ ཡོད་ཀྱི་བཟློག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྦྱོར་བ་ལ། བརྩོམ་པས་དགེ་བ་སྒྲུབ་ཚུལ་དང་། ཉོན་མོངས་སྤང་བར་གདམས་ པའོ། །དང་པོ་ལ་དྲུག་ལས། (དང་པོ་)བརྩོན་འགྲུས་མེད་ན་ཉམས་ཚུལ་ནི། དལ་འབྱོར་ཐོབ་ ཅིང་སེམས་བསྐྱེད་བླངས་པའི་དུས་དེང་ནས་བསླབ་བྱ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་བརྩོན་པར་མ་ བྱས་ན༵། ལྟུང་བ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་དབང་གིས་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་གནས་སུ་འོག་ནས་འོག་ཏུ་ སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་མར་འགྲོ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུ༵ར་རོ། །འོན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་མང་པོ་ བྱོན་པས་སྐྱོབ་མོ

【現代漢語翻譯】 如果造作了損害田地的行為，那麼造作者將遭受無盡的惡趣輪迴。正如《殊勝寂靜決定神變經》中所說：『如果有人奪取贍部洲所有眾生的全部財產，乃至奪取他們的性命，與此相比，如果有人阻礙菩薩的善行，哪怕是阻礙給予畜生一口食物的善行，那麼他所造的罪業將更加無量無邊。因為他阻礙了佛陀出世的善因。』 從理證上也能成立，更何況是眾多有情，即使是破壞一個有情的微小安樂，那麼破壞者自己也會從善趣中墮落。而阻礙菩薩的善行，則是破壞了遍佈虛空界無餘一切有情獲得大安樂之因，因此，從善趣中墮落，無邊墮入惡趣，更不用多說了。 （三）長久停滯之理：如果有人認為，即使犯了墮罪，只要懺悔並重新受持菩提心就可以了。那麼，如前所述，有時會產生捨棄菩提心的強大墮罪，有時又會受持具有力量的菩提心，這樣在輪迴中，捨棄和受持就像仇人和親人一樣交替出現，導致惡趣和善趣也交替出現。那麼，即使是獲得暫時性的極喜等果位，也會長久停滯，更不用說最終獲得大菩提了。 （三）勸誡修持：既然菩提心退失有如此大的過患，那麼，如同前面所發誓的那樣，我應當以恭敬和謹慎的態度，精勤修持廣大的學處，並將其作為核心。正如《迦葉赴王經》中所說：『菩薩以修行為核心，才能獲得菩提，反之則不能。』 （二）加行：分為以精勤修持善法和勸誡斷除煩惱兩部分。第一部分分為六點：（一）不精勤則退失之理：如果獲得了閑暇人身，並且已經受持了菩提心，從現在開始如果不精勤修持學處，那麼，在強大墮罪的控制下，將會接連不斷地墮入惡趣三塗，遭受痛苦。即使有眾多佛陀出現也無法救度。

【English Translation】 If one commits the act of ruining fields, the doer will experience an endless number of births in the lower realms. As stated in the 'Sutra of Miraculous Displays of Perfect Tranquility and Definitive Understanding': 'If someone were to steal all the possessions of all sentient beings on Jambudvipa (the earth), and even separate them from their lives, it would still be less sinful than if someone were to obstruct the virtuous actions of a Bodhisattva, even if it were only to obstruct the giving of a single morsel of food to an animal. For that person would create immeasurably more sin, because they would be obstructing the cause for the arising of a Buddha.' This can also be established through reasoning. If one destroys even the slightest happiness of a single sentient being, let alone many, the destroyer will fall from the happy realms. What need is there to mention that by obstructing the virtuous actions of a Bodhisattva, one destroys the cause of great happiness for all beings pervading the entirety of space, and thus falls from the happy realms into endless suffering in the lower realms? (Thirdly) The manner of prolonged obstruction: If one thinks that it is sufficient to confess and retake the mind of enlightenment even after a transgression has occurred, then, as previously explained, sometimes a powerful transgression of abandoning the mind of enlightenment arises, and sometimes a powerful mind of enlightenment is taken. In the cycle of existence, the intermingling of enemies and friends leads to the intermingling of suffering and happiness in the lower and higher realms. Therefore, even attaining the stages of great joy, etc., will be prolonged, what need is there to mention the ultimate attainment of great enlightenment? (Thirdly) Advice on practice: Since there are great faults in the degeneration of the mind of enlightenment, therefore, as vowed above, I should diligently make the extensive training a core practice with reverence and mindfulness. As stated in the 'Gaya Gori Sutra': 'Bodhisattvas who make practice their core will have enlightenment, but not the opposite.' (Secondly) The application: It is divided into how to accumulate merit through effort and advice on abandoning afflictions. The first part has six points: (Firstly) The manner of degeneration without diligence: If one has obtained leisure and resources and has taken the mind of enlightenment, but does not diligently practice the training from now on, then, under the power of strong transgressions, one will continuously go from lower to lower states in the three lower realms, experiencing suffering. However, even if many Buddhas appear, they will not be able to save one.

---

ད་སྙམ་ན། སྔར་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་འབའ་ ཞིག་མཛད་པ༵འི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱོན་ཞིང་འདས་ པར་གྱུར་ཀྱ༵ང་དཔེར་ན་གསོར་མི་རུང་བའི་ནད་པ་ལ་སྨན་པས་ཕན་མི་ཐོགས་པ་བཞིན་དུ། བདག་ནི་རང་གི་ལེ་ལོས་བག་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་ཉེས་པ་སྤྱད་པས་སངས་རྒྱས་མང་པོ་དེ༵འི་ གསོ་ཞིང་ཕན་གདགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་ཏོ༵། །ད་དུང་དུ་ཡང་སྔར་གྱི་སྤྱོད་པ་དམན་ པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་བསླབ་པ་ལ་བག་མེད་པར་བྱེད་ན༵་ཡང་དང་ཡང་དུའང་འོག་ནས་འོག་ དུ་འགྲོ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ༵། དེའང་ཕལ་ཆེར་ངན་འགྲོར་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་ འགྱུར་ཞིང་། རེས་འགའ་བདེ་འགྲོར་སྐྱེས་ན་ཡང་ནད་དྲག་པོ་དང་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་ ད༵ང་ཡན་ལག་བཅད་པ་དང་མཚོན་ཆས་གཤོགས་པ་དང་འཆིང་བ་དང་རྡེག་པ་ལ་སོགས་ 2-132 པའི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་མྱོང་བར་འགྱུ༵ར་རོ། ། (གཉིས་པ་)འབྱོར་པ་དཀོན་ཞིང་འཇིག་ཚུལ་ནི། ཨུ་དུམ་ཝཱ་རའི་མེ་ཏོག་ལྟར་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བ་ད༵ང་དེའི་བསྟན་པ་ལ་དད་པ་དང་མིའི་ལུས་སྐྱོན་མེད་པ་ ཐོབ་པ་ད༵ང་ལུས་སེམས་དགེ་བ་ལ་གོམས་ཤིང་ལས་སུ་རུང་བ་དེ་ལྟ་བུ༵་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀོན་ན་ ནམ་ཞིག་ཐོབ་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ་རྙེད་པར་དཀའ་བའི་མཆོག་རྙེད་པའི་དུས་སུ་འབད་པར་རིགས་ སོ། །ཡང་རེ་ཞིག་ནད་མེད་པའི་ཉི་མ་འདི་ལྟ་བུ༵་དང་ལྡན་ཞིང་ཟས་དང་གོས་ལ་སོགས་པའི་ རྙེད་པ་དང་ཡང་བཅས་ལ་འབྱུང་པོ་མི་མ་ཡིན་པའི་ཉེ་བར་འཚེ་བ་མེད་ཀྱང་ནི༵་གསོན་པའི་ ཚེ་འདི་ནི་སྐད་ཅིག་ཙམ་དུ་ཡང་ཡིད་བརྟན་མི་རུང་བས་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཏེ༵། ལུས་ འདི་ནི་ཡུན་རིང་མི་གནས་པས་ཐང་ཅིག་ཙམ་གཡར་བའི་བརྙན་པོའི་རྒྱན་བཞི༵ན་དུ། བདག་ པོ་དང་འདྲ་བའི་འཆི་བདག་གིས་ནམ་ལེན་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)བདེ་འགྲོ་དཀོན་པར་གསུང་ཚུལ་ནི། བདག་གི་སྤྱོད་པ་བག་མེད་པའི་དབང་ གིས་མི་དགེ་བ་བྱེད་པ་འདི་འདྲས་ནི༵་ཐར་བ་ལྟ་ཞོག་མཐོ་རིས་མིའི་ལུས་ཀྱང་འཐོབ་པར་ མི་འགྱུ༵ར་ལ། བདེ་འགྲོ་མའི་ལུས་ཐོབ་པར་མ་གྱུར་ན༵་ཕལ་ཆེར་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྡིག་ པ་འབའ་ཞིག་སྤྱོད་ཀྱི་དགེ་བ་སྒྲུབ་པའི་གོ་སྐབས་མེ༵ད་དོ། །དལ་འབྱོར་ཐོབ་པ་གང་གི་ཚེ་ དགེ་བ་སྤྱད་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་བཞིན་དུ་ཡ༵ང་དགེ་བ་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་བདག་ གིས་མ་བྱས་ན༵་ངན་སོང་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོས་གཟིར་ཞིང་བླང་ དོར་གྱིས་གནས་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པར་གྱུར་པ༵་དེའི་ཚེ་བདག་གིས་དགེ་བ་ཅི་ཞིག་བྱར་ཡོ༵ད་ དེ་བྱེད་པའི་སྐབས་མེད་ཅིང་། རྒྱུ་གཞན་ལ་ཕན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་ལས་དག་ཀྱང་ མ་བྱས་ལ༵་གཞན་ལ་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་མང་པོ་དག་ཀྱང་ཉེ་བར་བསགས

【現代漢語翻譯】 現在我想，過去也有無數的佛陀薄伽梵（梵文Bhagavan，具有名譽、幸運等含義）僅僅爲了利益和安樂一切有情而示現和逝去，但就像醫生無法幫助無法治癒的病人一樣，我因自己的懈怠而放逸，造作惡業，以至於沒有成為眾多佛陀調伏和利益的對象。 如果我仍然像以前一樣行持惡劣的行為，不精進于修學，那麼我將一次又一次地墮落。那樣的話，我大多會在惡趣中遭受劇烈的痛苦。即使偶爾轉生到善趣，也會遭受嚴重的疾病、非時而死、肢體殘缺、被武器砍傷、束縛和毆打等諸多痛苦。 （二）獲得閑暇難而易逝：如優曇婆羅花般，如來（梵文Tathagata，如實而來者）出現於世，以及對他的教法生起信心，獲得沒有缺陷的人身，以及身心習慣於善法且堪能修持，這些都非常稀有，不知何時才能獲得？在獲得如此難得的殊勝之時，理應精進。 此外，暫時擁有這樣無病的時光，以及具備衣食等資具，也沒有非人和邪魔的侵擾，但此有生之年連一剎那都不可靠，是虛妄欺騙的本性。此身不會長久住留，就像暫時借來的裝飾品一樣，不知與主人無二的死主何時會取走。 （三）善趣難得：由於我放逸的行為，造作這樣的惡業，莫說解脫，就連獲得善趣的人身也不可能。如果沒有獲得善趣之身，那麼大多會在三惡道中造作惡業，沒有行善的機會。當獲得閑暇，有行善的機緣時，我卻沒有修集善根和智慧二資糧，那麼在惡趣中被地獄等劇烈痛苦折磨，完全迷惑于取捨之際，我又能做什麼善事呢？那時沒有行善的機會。我沒有做利益他人的善行，卻積累了許多危害他人的罪業。

【English Translation】 Now I think, in the past, there were countless Buddhas, the Bhagavan (Bhagavan, meaning 'the Blessed One'), who only performed benefit and happiness for all sentient beings, but just like a doctor cannot help an incurable patient, I, due to my own laziness, became reckless and committed misdeeds, so that I did not become the object of taming and benefiting by many Buddhas. If I still act in the same inferior way as before, and do not diligently study, then I will fall down again and again. In that case, I will mostly experience severe suffering in the lower realms. Even if I am occasionally born in a good realm, I will suffer from severe illnesses, untimely death, dismemberment, being cut by weapons, bondage, and beatings, and many other sufferings. (2) The difficulty and impermanence of obtaining favorable circumstances: Just like the Udumbara flower, the Tathagata (Tathagata, meaning 'the one who has thus come') appears in the world, and having faith in his teachings, obtaining a flawless human body, and the body and mind being accustomed to virtue and capable of practice, these are all very rare. When will they be obtained? At the time of obtaining such a rare and supreme opportunity, one should strive diligently. Furthermore, for the time being, having such a day of being free from illness, and also having the acquisition of food and clothing, and also not having the harm of non-human beings, but this life is not reliable even for a moment, it is of the nature of false deception. This body does not remain for a long time, like a borrowed ornament for a short time, because there is no certainty when the Lord of Death, who is like the owner, will take it away. (3) The difficulty of obtaining a good rebirth: Due to my reckless behavior, doing such unwholesome deeds, let alone liberation, it is impossible to even obtain a human body in a higher realm. If I do not obtain a body in a good realm, then I will mostly commit sins in the three lower realms, and there will be no opportunity to practice virtue. When I have obtained leisure and have the opportunity to practice virtue, if I do not accumulate the two accumulations of merit and wisdom, then in the lower realms, tormented by severe suffering such as hell, and completely confused about what to accept and reject, what good deeds can I do at that time? There is no opportunity to do good deeds. I have not done good deeds that benefit others, but I have accumulated many sins that harm others.

---

་ན༵་ ཡུན་རིང་པོ་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་ཡང་ནི༵་ངན་འགྲོ་བརྒྱུད་མར་ལྟུང་བས་འབྲས་བུ་བདེ་ 2-133 འགྲོ་ཐོབ་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་དེའི་སྒྲ་ཙམ་ཡང་ཐོས་པར་མི་འགྱུ༵ར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི༵ས་དགའ་བོ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མདོ་ལས། དཔེར་ན་ཡོངས་ སུ་བརྟག་པ་གཟུང་སྟེ་ས་གཞི་འདི་ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་། དེ་ན་རླུང་ གིས་ཆེས་ཆེར་གཡེངས་པའི་གཉའ་ཤིང་བུ་ག་གཅིག་པ་ཞིག་གི༵་བུ་གར་དེའི་ནང་ན་རུས་ སྦལ་ཞར་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ལོ་བརྒྱ་བརྒྱ་ན་སྟེང་དུ་ལན་རེ་འབྱུང་བའི་མགྲིན་པ་ཆུད་བ་ནི་སྲིད་ པ་ཙམ་ཡིན་གྱི། རྒྱ་མཚོ་ཁ་ཞིང་ཆེ་བའི་ཕྱིར་དང་གཉའ་ཤིང་བུ་ག་གཅིག་ལས་མེད་ཅིང་། རླུང་གིས་གཡེངས་པའི་ཕྱིར་དང་རུས་སྦལ་མིག་གཅིག་ལས་མེད་ཅིང་འབྱུང་འཇུག་ཉུང་བའི་ ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་ལྟ༵ར་དུད་འགྲོའི་ནང་ནས་མིའི་ལུས་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཐོབ་པར་ དཀའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུ༵ངས་སོ། ། (བཞི་པ་)དེ་ཉིད་རིག་པས་བསྒྲུབ་པ་ནི། ཡུལ་དམ་པ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེད་པའམ་མཚམས་མེད་ ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱ་རྫོགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་བྱས་པའི་སྡིག་པས་ཀྱ༵ང་ཡུན་རིང་ པོ་བར་གྱི་བསྐལ་པར་མནར་མེད་དུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ན༵། ཚེ་ཐོག་མ་མེད་ པ་ནས་འཁོར་བའི་བར་དུ་བསགས་པའི་སྡིག་པ་དང་སྒྲིབ་པ་དག་གི༵ས་བཅིངས་བས་བདེ་ འགྲོར་མི་འགྲོ་ཞིང་ངན་འགྲོར་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས། རྣམ་སྨིན་མྱོང་ བས་ཟད་ནས་ཐར་རོ་སྙམ་ན། མནར་མེད་ལ་སོགས་པ་དེ་ཙམ་ཁོ་ན་མྱོང་བར་གྱུར་ན༵ས་ཀྱང་ སེམས་ཅན་དེ་ནི་ངན་སོང་ལས་རྣམ་པར་ཐར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ༵། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་ ལས་ངན་པའི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་དེ་ནི་མྱོང་བར་བྱེད་བཞིན་དུ༵་ཡང་གནོད་སེམས་མི་ཟད་ པས་ཕན་ཚུན་འཚེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་གཞན་དག་རབ་ཏུ་སྐྱེ༵་ཞིང་སོག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (ལྔ་པ་)དལ་བའི་དུས་སུ་འབད་ཚུལ་ནི། རྙེད་པར་དཀའ་ཞིང་དོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ འདི་འདྲ་བའི་དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པར་གྱུར་ན༵ས་བདག་གིས་བསམ་སྦྱོར་རྣམ་ 2-134 པར་དག་པའི་དགེ་བ་ལ་གོམས་པར་མ་བྱས་ན༵་འདི་ལས་རང་གིས་རང་བསླུས་པའང་གཞན་ མེད་དེ༵་དོན་ཆེན་པོ་ལས་ཉམས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བླང་དོར་གྱི་གནས་ལ་ཤིན་ཏུ་ འཁྲུལ་བས་ན་འདི་ལས་ཆེས་རྨོངས་པའང་གཞན་མེད་དོ༵་ཞེས་པ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་དུའང་། གང་ཞིག་གསེར་སྣོད་རིན་ཆེན་སྤྲས་པ་ཡིས། །ངན་སྐྱུགས་འཕྱག་བར་བྱེད་པ་དེ་བས་ཀྱང་། ། གང་ཞིག་མི་རུ་སྐྱེས་ནས་སྡིག་པ་དག །བྱེད་པ་དེ་དག་ཆེས་རབ་བླུན་པ་ལགས། །ཞེས་ གསུངས་པས་དལ་འབྱོར་ཐོབ་པའི་དུས་སུ་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། ། (དྲུག་པ)མིན་ན་འགྱོད་པས

【現代漢語翻譯】 唉！長久以來，即使經歷數百萬億劫，持續墮入惡道，不要說獲得善趣的果報，甚至連聽聞善趣之名也不可能。因此，如來世尊在《大樂經》中說：『例如，假設整個大地變成一個巨大的海洋，海中有一個獨孔的軛木，隨風飄蕩。海中有一隻瞎眼海龜，每百年浮出水面一次，它的脖子能伸入軛木的孔中，這種可能性微乎其微。因為海洋廣闊，軛木只有一個孔，隨風飄蕩，海龜只有一隻眼睛，出現的機會很少，所以非常罕見。』同樣，從畜生道轉生為人身也極其困難。 （四）以理證成：在聖地生起嗔恨心，或者造作五無間罪等惡業，僅僅一個剎那所造的罪業，也會讓你在無間地獄中停留漫長的時間。那麼，從無始以來，在輪迴中積累的罪業和業障的束縛，導致無法進入善趣，而在惡道中長期停留，又有什麼好說的呢？如果認為受報結束后就能解脫，即使僅僅感受無間地獄的痛苦，眾生也無法從惡道中解脫。原因是，在感受惡業的痛苦時，嗔恨心不會消失，反而會不斷產生互相殘害等其他罪業並積累。 （五）在閑暇時努力的方法：獲得如此難得且具有重大意義的閑暇圓滿人身後，如果我不去修習身語意清凈的善業，那麼再沒有比這更自欺欺人的了，因為這是讓自己從重大意義中墮落。因為對取捨之處極度迷惑，所以再沒有比這更愚癡的了。』正如《親友書》中所說：『如果有人用金器或珍寶裝飾的容器來裝載污穢之物，那麼比這更愚蠢的是，轉生為人卻造作惡業。』因此，在獲得閑暇人身時，應當精進修善。 （六）否則會後悔：

【English Translation】 Alas! For a long time, even for hundreds of millions of eons, continuously falling into evil destinies, not to mention obtaining the fruit of a happy rebirth, it is impossible even to hear the name of a happy rebirth. Therefore, the Buddha, the Bhagavan, said in the 'Sutra of Great Joy': 'For example, suppose the entire earth becomes a vast ocean, and there is a yoke with a single hole tossed about by the wind. In that ocean, there is a blind turtle that comes to the surface once every hundred years, and it is only a slight possibility that its neck could fit into the hole of the yoke. Because the ocean is vast, the yoke has only one hole, it is tossed by the wind, the turtle has only one eye, and the chances of it appearing are few, it is extremely rare.' Similarly, it is extremely difficult to be reborn as a human being from the animal realm. (4) Establishing the same through reasoning: Generating anger in a sacred place, or committing heinous acts such as the five inexpiable sins, even a single moment of sin can cause one to remain in the Avici hell for a long time. So, what need is there to say that being bound by the sins and obscurations accumulated from beginningless time in samsara, one does not go to happy realms and remains in evil realms for a long time? If one thinks that one will be liberated after the karmic ripening is exhausted, even if one only experiences the suffering of Avici and so on, that sentient being will not be liberated from the evil realms, because while experiencing the suffering of evil deeds, harmful thoughts do not cease, and other sins such as harming each other are greatly generated and accumulated. (5) How to strive during leisure: Having obtained such a rare and meaningful leisure and endowment, if I do not cultivate virtuous deeds that are pure in thought and action, then there is no greater self-deception than this, because it is causing oneself to fall away from great meaning. Because one is extremely confused about what to accept and reject, there is nothing more foolish than this.' As it is said in the 'Letter to a Friend': 'If someone uses a golden vessel adorned with jewels to hold filth and vomit, then even more foolish than that are those who, having been born as humans, commit sins.' Therefore, in the time of having obtained leisure and endowment, one should strive in virtue. (6) Otherwise, there will be regret:

---

་གདུང་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་གིས་སྔར་དལ་བའི་དུས་སུ་ དགེ་བ་མ་བྱས་བར་རང་གིས་རང་བསླུས་པ་དེ་རྟོགས་ན༵ས་འཁྲུལ་ཞིང་རྨོངས་པའི་དབང་དུ་ གྱུར་བས་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་ཡི་ཆད་ཅིང་སྒྱིད་ལུག་སྟེ་དགེ་བ་ལ་བག་མེད་པར་གྱུར་ན༵། ཚེ་འདིའི་ མཐར་འཆི་བར་འགྱུར་བའི་དུས་ཀྱི་ཚེ༵་ཞེས་པའམ། རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་བར། གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ ཉས་བསྐུལ་བ་ན། །ཞེས་པ་ལྟར་འཆི་ཁར་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་ཆ་ལུགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ བསྡིགས་ཤིང་ཁྲིད་པ་དང་བླང་དོར་མ་བྱས་པ་ལ་འགྱོད་པ་དྲག་པོས་གདུངས་ཏེ་མྱ་ངན་ཆེན་ པོ་ལྡང་བར་འགྱུ༵ར་རོ། །ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་དམྱལ་བར་ལྷུང་སྟེ་ཐ་མལ་བའི་མེ་དང་ཙན་དན་ གྱི་མེ་དང་དུས་མཐའི་མེ་དང་དམྱལ་བ་བརྒྱད་ཀྱི་མེ་རྣམས་རིམ་པ་ལྟར་བཞི་འགྱུར་གྱིས་ཚ་ བར་གསུངས་པ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པར་དཀའ་བའི་མེས་ཡུན་རིང་དུ༵་བདག་གི་ལུས་གཞོན་ ཤ་ཅན་ལ་སྲེག་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བ་ན༵་དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་རྣམས་ཀྱིས་ལས་འདི་ ལྟ་བུ་བྱས་པས་སྡུག་བསྔལ་འདི་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དང་འགྱོད་པ་མི་བཟད་པ་མེ་ འབར་བ་དང་འདྲ་བ་སྐྱེ་བ༵ས་སེམས་ལ་གདུང་བ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་གདོན་མི་ཟ༵་ བ་ཉིད་དོ། །གཞན་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་ཞིང་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་སྒྲུབ་པའི་གཞིའམ་ རྟེན་དུ་གྱུར་པས་ས༵་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བའི་དལ་འབྱོར་འདི་ཉིད་ཅི་ཞིག་ལྟར་(ཏེ་)བསོད་ 2-135 ནམས་ཀྱི་སྟེས་དབང་གིས་རྙེད་པར་གྱུར་ན༵ས་བདག་ཉིད་རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ བཞིན་དུ༵་ཕྱིར་ཞིང་སླར་ཡང་སྡིག་པ་བསགས་ནས་དམྱལ་བ་དེར་ཁྲིད་པར་བྱེད་ན༵་འགའ་ ཞིག་གིས་རིག་སྔགས་ཀྱིས་རྨོངས་ཤིང་བརྒྱལ་བར་བྱས་པ་བཞི༵ན་དུ་བདག་ལ་སྐབས་འདིར་ སེམས་མེད་པ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་ཟ༵ད་དོ། །རྒྱུ་ཅིས་རྨོངས་ཤིང་འཁྲུལ་བར་བྱས་པའི་ཚུལ་ བདག་གིས་ཀྱང་མ་ཤིས་ཏེ༵་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་ཁོང་ན་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་པོ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་ཅེས་ བརྟགས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ལས་གཞན་མེད་པས་དེ་ཉིད་སྤོང་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)ཉོན་མོངས་སྤང་བ་ལ། སྤོང་བའི་བློ་བསྐྱེད་པ། སྤོང་བའི་ཐབས་བསྟེན་པ། སྤོང་ནུས་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ། དགྲའི་མཆོག་ཏུ་བརྟགས་ཏེ་སྤང་ཚུལ་དང་། བདག་ལ་ གནོད་པར་བསམས་ཏེ་སྤང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)བྲན་དུ་བྱེད་པས་སྤང་ ཚུལ་ནི། གཞན་ཕྱོགས་ལ་ཞེ་སྡང་ཞིང་ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་རང་ཕྱོགས་ལ་སྲེད་ཅིང་འདོད་ཆགས་ པ་དང་གནས་ལུགས་ལ་རྨོངས་ཤིང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་འདི་ རྣམས་ནི༵་གནོད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་འདེད་པའི་རྐང་བ་དང་བསྣུན་པའི་ལག་པ་དང་བསྣུན་རྒྱུའི་ མཚོན་ཆ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་པ་མིན་ལ༵་རྟུལ་ཕོད་པའི་དཔའ་བ་དང་ཚོད་ཤེས་པའི་ མཛངས་པ་མིན་ན་ཡ

【現代漢語翻譯】 痛苦的方式是：如果我以前在空閑的時候沒有行善，意識到自己欺騙了自己，被迷惑和愚昧所控制，那麼以後也會灰心喪氣，懶惰懈怠，對善行漫不經心。此生的盡頭，在死亡來臨之際，或者如印度典籍和註釋中所說：『當閻羅王的使者催促時。』就像臨終時被面目猙獰的人們威脅和帶走，並因沒有做出取捨而感到強烈的後悔，巨大的悲傷將會升起。死後也會墮入地獄，如經中所說，普通之火、檀香之火、劫末之火以及八大地獄之火，依次以四倍的強度燃燒，難以忍受的火焰將長期焚燒我這年輕的身體，遭受痛苦。地獄的獄卒會說：『因為做了這樣的事，所以才遭受這樣的痛苦。』無法忍受的後悔如同燃燒的火焰般升起，心中會感受到強烈的痛苦，這是確定無疑的。此外，極其難以獲得，並且是成就利益和安樂的基礎或所依，如同大地般的閑暇和圓滿，通過福德的偶然機會獲得后，自己明明具備辨別是非的智慧，卻又再次造惡，被帶到地獄，就像有些人被咒語迷惑而昏厥一樣，我此時也如同失去了知覺一般。我也不明白是什麼原因讓我如此迷惑和糊塗，如果探究我的身體里有什麼東西讓我迷惑，除了煩惱之外別無他物，因此應該努力斷除煩惱。 （第二部分）斷除煩惱：生起斷除的決心，依止斷除的方法，能夠斷除的方式。第一部分：將煩惱視為最大的敵人而斷除的方式，以及認為煩惱對自己有害而斷除的方式。第一部分有四點：（第一點）通過奴役來斷除的方式：對外人嗔恨憤怒，對己方貪戀執著，對實相愚昧無知等等，這些煩惱的敵人，既沒有追趕傷害的腳，也沒有擊打的手，更沒有擊打的武器等等，如果沒有勇敢的氣魄和明智的智慧，又怎麼能戰勝呢？

【English Translation】 The way of suffering is: If I did not do good deeds in leisure time before, realizing that I have deceived myself, and being controlled by confusion and ignorance, then later I will also be discouraged, lazy and懈怠, and be careless about good deeds. At the end of this life, at the time of death, or as it is said in Indian scriptures and commentaries: 'When urged by the messengers of Yama.' Just like being threatened and taken away by terrifying figures at the time of death, and feeling intense regret for not having made choices, great sorrow will arise. After death, one will also fall into hell, as it is said in the scriptures, ordinary fire, sandalwood fire, the fire at the end of the kalpa, and the fires of the eight great hells, burning in sequence with four times the intensity, the extremely unbearable flames will burn my young body for a long time, suffering pain. The hell guards will say: 'Because you did such a thing, you suffer such pain.' Unbearable regret arises like a burning flame, and one will feel intense pain in the heart, this is certain. Furthermore, it is extremely difficult to obtain, and is the basis or support for achieving benefit and happiness, like the great earth, this leisure and endowment, after being obtained through the accidental opportunity of merit, one clearly possesses the wisdom to distinguish right from wrong, but again creates evil, and is taken to hell, just like some people are bewildered and fainted by spells, I am now as if I have lost consciousness. I also do not understand what caused me to be so bewildered and confused, if I investigate what is in my body that makes me confused, there is nothing other than afflictions, therefore one should strive to eliminate afflictions. (Part Two) Eliminating Afflictions: Generating the determination to eliminate, relying on the method of elimination, the way to be able to eliminate. Part One: The way to eliminate afflictions by regarding them as the greatest enemy, and the way to eliminate them by thinking that afflictions are harmful to oneself. Part One has four points: (First point) The way to eliminate through enslavement: Hating and being angry with outsiders, being greedy and attached to one's own side, being ignorant of the true nature of reality, etc., these enemies of afflictions, neither have feet to chase after harm, nor hands to strike, nor weapons to strike with, etc., if there is no brave spirit and wise intelligence, how can one overcome them?

---

ང་ཅི་ཞིག་ལྟ༵ར་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་གིས་བདག་བྲན་བཞིན་དུ་རང་ དབང་མེད་པར་བཀོལ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱས༵་པས་སྤང་བར་རིགས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ དེ་དག་བདག་གི་སེམས་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་བཅས་བཞིན་དུ༵་འཛེམ་དོགས་མེད་པར་དགའ་ མགུར་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ༵་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་རིགས་པས་དེ་ལྟ་བུ་ལའང་མི་ཁྲོ་བར་ བཟོད་ཅིང་བསྟེན་པ་ནི༵། བཟོད་པར་བྱ་བའི་གནས་མིན་པ་ལ་བཟོད་པ་དམ་པས་སྨད་པར་ བྱ་བའི་གན༵ས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྡུག་བསྔལ་ལ་སྦྱོར་བས་སྤང་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་ལྷའི་དབང་པོ་དང་ལྷ་མིན་གྱི་ 2-136 དབང་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ན་སྟོབས་ཆེ་བར་གྲགས་པ་རྣ༵མས་ ཐམས་ཅད་བདག་ལ་དགྲར་ལངས་པ་སྲིད་ཀྱང༵་ཚེ་འདིའི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་པ་ ཙམ་ནུས་ཀྱི། དགྲ་བོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་བདག་མནར་མེད་པ༵འི་དམྱལ་བའི་མེ་ནང་དུ་ཁྲིད་ ཅིང་འཇུག་པར་བྱེད་མི་ནུ༵ས་ལ། མཚམས་མེད་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀུན་ནས་སློང་བའི་ཉོན་ མོངས་པ་སྟོབས་ཅན་གྱི་དགྲ་བོ་འདིས་ནི༵་མེ་གང་དང་ཕྲད་ན་དངོས་པོ་གཞན་ལྟ་ཞོག་རི་རབ་ ཀྱ༵ང་ཐལ་བར་ཡང་ནི་མི་ལུས་པ༵ར་སྲེག་ནུས་པ་མནར་མེད་པའི་མེ་ནང་དེར་བདག་སྐད་ཅིག་ མ་གཅིག་ལ་འདོ༵ར་བར་ནུས་པས་སྤང་བར་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)ཡུན་རིང་གནོད་པས་སྤང་ཚུལ་ནི། བདག་གི་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་ག༵ང་ཡིན་ པ་འདིས་དུས་རིང་པོ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་གནོད་པ་བྱས་ཤིང་གཉེན་ པོས་མ་བཅོམ་ན་ད་དུང་འཁོར་བ་མཐའ་མེད་པའི་བར་དུ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལྟར༵་ལྷ་དང་ལྷ་ མིན་ལ་སོགས་པའི་དགྲ་བོ་གཞན་ཀུན་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་དེ་ལྟ་བུ༵ར་ཡུན་རིང་དུ་ ཐུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ༵་ཞེས་པ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་ཡང་གཉེན་པོ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། (བཞི་པ་)བསྟེན་པར་དཀའ་བས་སྤང་ཚུལ་ནི། མཐུན་པར་བཟུང་སྟེ་རིམ་གྲོ་བསྐྱེད་ནས་ བསྟེན་པར་བྱས་ན༵་དགྲ་བོ་ཕལ་བ་ཐམས་ཅད་སླར་ཡང་ལན་དུ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བྱེད་པ་ མང་བ་ཡིན་ན༵་ཉོན་མོངས་བའི་དགྲ་བོ་རྣམས་ནི་མཐུན་ཕྱོགས་སུ་བཟུང་སྟེ་བསྟེན་པར་བྱས་ ན༵་རང་བཞིན་མི་སྲུན་པས་ཕྱིར་ཞིང་སླར་ཡང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་ཅིང་ གནོད་པ་དྲག་པོ་བྱེ༵ད་པས་སྤང་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)གནོད་པར་བསམས་ཏེ་སྤང་ཚུལ་ནི། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡུན་ རིང་པོ་ཐོག་མཐའ་མེད་པ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་དགྲར་གྱུར་པ༵་སྡུག་བསྔལ་ གྱིས་གནོད་པའི་ཚོགས་རབ་ཏུ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་གཅིག་པུ༵་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་བདག་གི་ 2-137 སྙིང་ལ་ངེས་པར་གནས་འཆའ་ཞིང་མི་འབྲལ་བར་གནས་ན༵་འཁོར་བར་འཇིགས་པ་མེད་ ཅིང་དགའ་བ་དང་བཅས་པར་ག་ལ་འགྱུ༵ར་ཏེ་མི་འགྱུར་ལ། གཞན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ བཅིངས་བའི་འཁོར་བའི་བཙོན་

【現代漢語翻譯】 我為何要容忍並侍奉這些煩惱，它們像奴隸一樣不受控制地利用和折磨我，理應斷除。這些煩惱寄居在我的心中，肆無忌憚地傷害我，這是非常不合理的。如果我不對它們生氣，反而容忍和侍奉它們，那麼這種對不應容忍之事的容忍，會被聖者所呵責。 (第二，)通過與痛苦的聯繫來斷除煩惱：即使像天界之主（帝釋天，Indra）和阿修羅之王（羅睺，Rāhu）及其眷屬等，這些世間公認的強者都與我為敵，他們也只能傷害我今生的身體和享用。這些敵人也不能將我帶入無間地獄（Avīci）的烈火中。然而，能引發無間等惡業的強大煩惱之敵，一旦與烈火相遇，莫說其他事物，即使是須彌山（Sumeru）也能焚為灰燼。它能瞬間將我投入那無間地獄的烈火中，因此理應斷除。 (第三，)通過長久的危害來斷除煩惱：我的煩惱之敵，從無始輪迴以來就一直傷害我，如果我不以對治法摧毀它，它還會繼續傷害我直到無盡的輪迴。其他像天神和阿修羅之類的敵人，都不能像煩惱之敵那樣長久地存在。因此，我們應該努力修持對治法。 (第四，)通過難以侍奉來斷除煩惱：如果順從並供養一般的敵人，他們往往會回報以利益和快樂。然而，煩惱之敵卻並非如此，即使你順從並侍奉它們，它們也不會馴服，反而會引發地獄等痛苦，並造成劇烈的傷害，因此應該斷除。 (第二，)通過思考危害來斷除煩惱：正如前面所說，這些長久以來持續不斷地摧毀我的敵人，這些唯一引發痛苦和增長痛苦之源的煩惱，如果它們執著地停留在我的心中，不肯離去，我又怎麼能在輪迴中感到無懼和快樂呢？絕不可能。此外，被痛苦束縛的輪迴監獄……

【English Translation】 Why should I tolerate and serve these afflictions, which, like slaves, uncontrollably exploit and torment me? They should be abandoned. These afflictions reside in my mind, shamelessly harming me with delight. This is utterly unreasonable. If I do not become angry with them, but instead tolerate and serve them, then such tolerance of what should not be tolerated is a state to be condemned by the noble ones. (Second,) Abandoning through association with suffering: Even if all those renowned for their power in the world, such as the lord of the gods (Indra) and the lord of the asuras (Rāhu) with their retinues, were to rise up as enemies against me, they could only harm my body and possessions in this life. Those enemies could not lead and cast me into the fires of the Avīci hell. However, this powerful enemy of afflictions, which instigates all actions leading to the Uninterrupted Karma and others, can cast me in an instant into the fires of Avīci, which, when encountering any fire, can burn even Mount Meru to ashes, let alone other objects. Therefore, it should be abandoned. (Third,) Abandoning through prolonged harm: This enemy of my afflictions has harmed me for a long time, from beginningless samsara until now, and if it is not destroyed by antidotes, it will continue to harm me until endless samsara. Other enemies, such as gods and asuras, cannot endure as long as the enemy of afflictions. Therefore, we should strive for antidotes. (Fourth,) Abandoning through difficulty in serving: If one pleases and attends to ordinary enemies, they often reciprocate with benefits and happiness. However, the enemies of afflictions are not like that. If one pleases and attends to them, they are not tamed by nature, but turn away and cause suffering such as hells, and inflict severe harm. Therefore, they should be abandoned. (Second,) Abandoning through contemplating harm: As just explained, these enemies that have been continuously destroying me for a long time, these afflictions that are the sole cause of increasing the accumulation of suffering, if they stubbornly remain in my heart and do not depart, how can I be fearless and joyful in samsara? It is impossible. Furthermore, the prison of samsara bound by suffering...

---

ར་ལས་ཐར་དུ་མི་འཇུག་པའི་སྲུང་མ་བྱེད་ཅིང་དམྱལ་བ་ལ་ སོགས་པ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་གནས་སུ༵འང་གསོད་བྱེད་གཤེད་མར་སྣང་བར་གྱུར་བའི་ཉོན་ མོངས་པ་འདི་དག་ནི༵་གལ་ཏེ་བདག་གི་བློའི་གནས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་ཆགས་ པའི་དྲ་བའམ་གཟེབ་ན༵་གནས་ན་བདག་ལ་ནམ་ཡང་བདེ་བའི་གོ་སྐབས་ག་ལ་ཡོ༵ད་དེ་མེད་ པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཐབས་ལ་བརྩོན་པས་ཉོན་མོངས་གཞོམ་ཚུལ། དེའི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་ཚུལ། གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་བསྐྱེད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ བས་ན་ཇི་སྲིད་བདག་གི་དགྲ་བོ་ཉོན་མོངས་པ་འདི་མངོན་སུམ་དུ༵་རྩ་བ་ནས་ངེས་པར་མ་ བཅོམ་གྱིས་བར་དེ་སྲིད་དུ་བདག་འདིར་གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་ལ་བརྩོན་པ་མི་འདོ༵ར་བར་ འབད་པར་བྱ་སྟེ། རེ་ཞིག་ཐ་མལ་པའི་དགྲ་བོ་གནོད་བྱེད་ཆུང་ངུ་ལའང་ཁྲོས་པས་ཁོན་དུ་ བཟུང་བར་གྱུར་པ༵འི་ང་རྒྱལ་ཆེན་པོ་བདོ་ཞིང་རྒྱས་པ་རྣམས་དགྲ་དེ་མ་བཅོམ་གྱི་བར་དུ་ གཉིད་མི་འོ༵ང་བ་ཙམ་གྱི་དཀའ་སྤྱད་བྱེད་ན་གནོད་བྱེད་ཆེན་པོ་འཇོམས་པ་ལ་འབད་པ་ནི་ ཤིན་ཏུ་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བཟོད་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཤིན་ཏུ་རིགས་པས་བཟོད་ཚུལ་ནི། མ་ བཅོམ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་འཆི་བས་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ པའི་དགྲ་བོ་ཐ་མལ་བ་ཉོན་མོངས་ཤིང་སྙིང་རྗེ་བ་འདི་ད༵ག་གཡུལ་ངོར་འགྲན་པའི་འཐབ་མོ་ ལ་གྲལ་དུ་དངར་ནས་ཆས་པའི་ཚེ་ནན་ཆེན་པོའི་འབད་རྩོལ་གྱིས་གཞོམ་པར་འདོད་པ་ཡ༵ང་ རང་ལ་མདའ་དང་མདུང་དང་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་གྱིས་ཕོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་ 2-138 པོ་རྣམས་ཀྱང་ཁྱད་དུ་བསད་ན༵ས་གཞན་འཇོམས་པའི་དོན་དེ་མ་གྲུབ་ཀྱི་བར་ལ་ཕྱིར་ཕྱོགས་ ཏེ་ལོག་ནས་འབྱེར་ཞིང་འབྲོས་པར་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ན༵། མ་བཅོམ་ན་དུས་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ སྣ་ཚོགས་པ་ཀུན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་བའི་སྒོ་ནས་ནམ་ཡང་གནོད་པ༵་བྱེད་པས་རང་བཞིན་གྱིས་ དགྲར་ངེས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་གཞོམ་པའི་དོན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་བདག་ལ་ དེ༵ང་འདིར་གཉེན་པོ་ལ་འབད་པའི་ཆེད་དུ་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ གནོད་པ་གང་གིས་ཀྱ༵ང་སེམས་ཞུམ་ཞིང་ཡི་ཆད་པ་དང་མི་སྤྲོ་ཞིང་སྒྱིད་ལུག་པར་མི་འགྱུར་ བར་ཉོན་མོངས་མ་ཐུལ་གྱི་བར་ལ་བརྩོན་པ་མི་འདོར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་ཆེན་འགྲུབ་པས་བཟོད་ཚུལ་ནི། དོན་ཆེན་པོ་མེད་པར་གཡུལ་བཤམས་ པའི་ནང་དུ་དགྲ་བོས་དཔྲལ་བ་ལ་སོགས་པར་རྨ་སྲོལ་བཏོད་པའི་ཤུལ་ཡ༵ང་དཔའ་བོ་བྱས་ པའི་རྟགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུས་ལ་རྒྱན་བཏགས་པ་དང་འདྲ་བར་སྲེལ་ཞིང་ངོམ་པར་བྱེད་ན༵་ དོན་ཆེན་པོ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བསྒྲུ

【現代漢語翻譯】 這些煩惱就像獄卒，不讓人從輪迴中解脫，在地域等三惡道中也顯現為殺戮的劊子手。如果它們存在於我執著於事物本性的網或匣子里，我哪裡會有安樂的機會呢？因此，我應努力斷除煩惱。 (第二部分)通過努力對治來摧毀煩惱的方式，忍受其痛苦的方式，以及生起強大對治力的方式。第一點是：因為這是一切過錯的根源，所以只要我的敵人——這些煩惱沒有被徹底摧毀，我就不會放棄努力生起強大的對治力。僅僅是對於普通的、微小的敵人，人們也會因憤怒而懷恨在心，生起並增長巨大的傲慢，爲了摧毀敵人而不惜廢寢忘食。因此，努力摧毀巨大的危害是完全合理的。 (第二部分)忍受痛苦的方式有三種。(第一)通過完全合理的理由來忍受痛苦：即使沒有被摧毀，這些普通的、可憐的敵人也會因其本性而很快死去，並伴隨著痛苦。當這些煩惱在戰場上與我對抗時，即使我想要通過極大的努力來摧毀它們，並且被弓箭、長矛、刀劍等武器擊中而遭受劇烈的痛苦，我也不會退縮、逃跑，直到摧毀它們的目標達成。如果我不摧毀它們，它們會一直以各種方式給我帶來痛苦，因為它們本性就是我的敵人。因此，爲了摧毀這些煩惱，我應該精進努力，即使爲了對治它們而遭受成百上千的痛苦，我也不會灰心、沮喪、不悅或懶惰，更不用說在沒有徵服煩惱之前不放棄努力了。 (第二)通過成就偉大的目標來忍受痛苦：在沒有偉大目標的情況下發動的戰爭中，敵人造成的額頭等處的傷疤，也會被視為英雄的標誌而加以炫耀。同樣，爲了成就偉大的目標——圓滿的佛陀果位，所遭受的痛苦更應該忍受。

【English Translation】 These afflictions act as guards, not allowing one to escape from samsara, and appear as executioners in the realms of the three lower realms such as hell. If they reside in the net or box of my mind, clinging to and fixated on the nature of things, how could I ever have a chance for happiness? Therefore, I should strive to abandon afflictions. (Second part) How to destroy afflictions by striving in the means, how to endure its suffering, and how to generate powerful antidotes. The first point is: Because it is the root of all faults, as long as my enemy—these afflictions—are not completely destroyed, I will not abandon striving to generate powerful antidotes. Even for ordinary, small enemies, people become angry and hold grudges, generating and increasing great pride, and endure hardships to the point of not sleeping until the enemy is destroyed. Therefore, striving to destroy great harm is completely reasonable. (Second part) There are three ways to endure suffering. (First) Enduring suffering through completely reasonable reasons: Even if not destroyed, these ordinary, pitiable enemies will soon die due to their nature, and are accompanied by suffering. When these afflictions confront me on the battlefield, even if I want to destroy them through great effort, and suffer intense pain from being struck by weapons such as bows, spears, and swords, I will not retreat or flee until the goal of destroying them is achieved. If I do not destroy them, they will always harm me in various ways, because their nature is my enemy. Therefore, to destroy these afflictions, I should exert effort, and even if I suffer hundreds of sufferings for the sake of counteracting them, I will not be discouraged, depressed, displeased, or lazy, let alone not abandoning effort until the afflictions are subdued. (Second) Enduring suffering by accomplishing a great goal: In a war waged without a great goal, the scars on the forehead, etc., caused by the enemy are also regarded as marks of a hero and are flaunted. Similarly, the suffering endured to achieve the great goal—the state of perfect Buddhahood—should be endured even more.

---

བ་པའི་ཕྱིར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་བྱ་ལ་ ཡང་དག་པར་བརྩོན་པར་གྱུར་པ༵་བདག་ལ་གཉེན་པོ་ལ་འབད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཅིའི་ ཕྱིར་གནོད་བྱེད་ཡི༵ན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞིང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཉ་བ་ལ་སོགས་ པའི་རྔོན་པ་དང་ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པའི་གདོལ་བ་དང་སོ་ནམ་གྱིས་འཚོ་བའི་ཞིང་པ་དང་ ལམ་རིང་པོར་རྒྱུ་བའི་ཚོང་པ་ལ་སོགས་པ༵་རང་རང་གི་ཚེ་འདིའི་འཚོ་བ་ཟས་གོས་ཙམ་ཞིག་ སྒྲུབ་པར་སེམས་པ་ཡ༵ང་། གྲང་བ་དང་ཚ་བ་དང་ཆར་དང་རླུང་དང་ངལ་དུབ་ལ་སོགས་པའི་ གནོད་པ་དྲག་པོ་རྣམས་ཀྱང་བཟོད་པར་བྱེད་ན༵། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་ པའི་ཕྱིར་བདག་ལྟ་བུས་ལམ་གྱི་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་གནོད་པ་ཅིས་མི་བཟོ༵ད་དེ་ཤིན་ཏུ་བཟོད་ པར་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)ཁས་བླངས་དྲན་པས་བཟོད་ཚུལ་ནི། སྔར་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དུས་སུ་ཕྱོགས་ 2-139 བཅུ་ན་གནས་པ་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པར་ཁྱབ་པ༵འི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་རྣམས་ཀུན་ ནས་ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་འཁོར་བ་ལས་བསྒྲལ་བ༵ར་བྱའོ་ཞེས་དམ་བཅས་ ནས། ད་གང་གི་ཚེ་བདག་ཉིད་ཀྱ༵ང་སྲེད་སོགས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལས་མ་གྲོལ་བ༵ར་ གནས་པ་ནི་བདག་གི་ནུས་པའི་ཚོད་ཀྱང་མི་ཤེས་པ༵ར་བབ་ཅོལ་དུ་སྨྲ་བ་ཇི་ལྟར་སྨྱོན་པ་མི༵ན་ དེ་སྨྱོན་པ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་བས་དམ་བཅས་པ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)གཉེན་པོ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། ཁས་བླངས་བ་ལྟར་བསྒྲུབ་དགོས་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ ཉོན་མོངས་དགྲ་བོ་གཞོམ་པ་ལ༵་དུས་རྟག་ཏུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་བརྩོན་པས་འབད་པར་བྱ༵་ སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པའི་གཉེན་པོ་འདི་ལ་བདག་གིས་ཞེན་པས་ནན་ཏན་དུ་བྱ་ཞི༵ང་། འདིས་བདག་ལ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གནོད་པ་བྱས་སོ་ཞེས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་ཁོན་དུ་བཟུང་ ནས་གཉེན་པོའི་དཔུང་ཚོགས་དང་སྤང་བྱའི་དགྲ་བོ་དག་གཡུལ་ངོར་སྤྲད་དེ༵་སྟོབས་ཀྱིས་ གཞོམ་པར་བྱའོ། །ཞེན་པ་དང་ཁོན་འཛིན་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། དེ་ལ་ གཉེན་པོ་ལ་ཞེན་པ་དང་སྤང་བྱ་ལ་ཁོན་དུ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དེ་འདྲ་བའི་ཉོན་མོངས་པ༵་ནི་ མིང་ཉོན་མོངས་སུ་བཏགས་ཀྱང་དོན་ཉོན་མོངས་འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྤང་བྱར་ནི་ མ་གཏོགས་སོ༵། །དེས་ན་བདག་ནི་རྒྱུ་མ་བསླུག་ནས་འཕྲལ་ལ་བསྲེགས་ཏེ་བསད་པར་གྱུར་ ཏ༵མ། བདག་གི་མགོ་བོ་བཅད་དེ་ས་ལ་ལྷུང་བར་བྱས་ཀྱང་བླ༵འི། དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ ཉོན་མོངས་པའི༵་དགྲ་ལ་འདུད་ཅིང་དེའི་དབང་དུ་འགྲོ་བར་མི༵་བྱ་སྟེ། གཉེན་པོས་འཇོམས་པ་ ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ༵། ། (གསུམ་པ་)སྤོང་པར་ནུས་ཚུལ་ལ། གནས་གཞན་མེད་པས་སྤོང་བར་ནུས་ཚུལ་དང་། རང་ བཞིན་མེད་པས་སྤོང་བར་ནུས་ཚུལ་ལོ། དང་པོ་ནི། ཐ་མལ་པའི་དགྲ་བོ་རྣམས་དབྱུང་བ་ཡང་ དཀའ་ཞིང་རེ་ཞིག་ཡུལ་ན

【現代漢語翻譯】 爲了父親的緣故，對於菩薩的學處，如果我精進修持，那麼與對治煩惱作鬥爭的痛苦，為什麼會對我造成傷害呢？不會的，它實際上是有益的。像漁夫之類的獵人，強盜之類的惡人，靠耕種為生的農民，以及長途跋涉的商人等等，他們爲了僅僅獲得今生的衣食，尚且能忍受寒冷、炎熱、風雨、疲勞等劇烈的痛苦。那麼，爲了成辦一切眾生的大樂，像我這樣的人，為什麼不能忍受修道上的艱辛呢？當然應該能夠忍受。 (第三，)以憶念誓言而忍受的方式是：以前在發菩提心的時候，曾發誓說：『我要將遍佈十方、直至虛空邊際的一切眾生，從被三種煩惱所束縛的輪迴中解脫出來。』現在，如果我仍然沒有從貪慾等煩惱中解脫出來，那就是我不自量力，信口開河，這和瘋子有什麼區別呢？因此，我應該像瘋子一樣，永不從誓言中退轉。 (第三，)生起對治的方式是：因為必須按照誓言去成辦，所以要時常精進不懈地努力降伏煩惱怨敵。對於降伏煩惱的對治，我應該以貪著之心努力修持。因為煩惱從無始以來就一直在傷害我，所以要對煩惱懷恨在心，讓對治的軍隊與應斷除的怨敵在戰場上交鋒，以力量降伏它們。』如果有人想：『貪著和懷恨不也是煩惱嗎？』對此回答說：『對於對治的貪著和對於應斷除之物的懷恨，這種煩惱雖然名義上是煩惱，但實際上它能降伏煩惱，因此不屬於應斷除之列。』因此，我寧願被切斷腸子，立即被燒死；寧願被砍掉頭顱，掉在地上，也絕不屈服於煩惱怨敵，受其支配，而應該努力用對治來降伏它。 (第三，)能夠斷除的方式：分為以無其他處所而能夠斷除的方式，以及以無自性而能夠斷除的方式。首先，對於普通怨敵，驅逐他們尚且困難，即使暫時將他們趕出國境，他們也會聚集軍隊捲土重來。

【English Translation】 For the sake of my father, if I diligently practice the bodhisattva's disciplines, why should the suffering of striving against afflictions harm me? It does not; it is actually beneficial. Hunters such as fishermen, evildoers such as robbers, farmers who live by cultivating, and merchants who travel long distances, etc., even they, for the sake of merely obtaining food and clothing for this life, endure intense harms such as cold, heat, rain, wind, and fatigue. Then, for the sake of accomplishing the great happiness of all beings, why should someone like me not endure the hardships of the path? Of course, I should be able to endure them. (Third,) The way to endure by remembering the vow is: Previously, when generating bodhicitta, I vowed, 'I will liberate all beings pervading the ten directions, reaching the limits of space, from the cycle of existence bound by the three afflictions.' Now, if I myself am still not liberated from afflictions such as desire, then I am speaking recklessly without knowing the extent of my own abilities. How is that different from being insane? Therefore, I should be like a madman, never turning back from my vow. (Third,) The way to generate the antidote is: Because it is necessary to accomplish according to the vow, one should constantly and diligently strive to subdue the enemy of afflictions. I should diligently practice this antidote to subdue afflictions with attachment. Because afflictions have been harming me since beginningless time, I should hold a grudge against afflictions, and let the army of antidotes engage the enemy to be abandoned on the battlefield, subduing them with strength.' If someone thinks, 'Isn't attachment and holding a grudge also afflictions?' The answer is: 'Attachment to the antidote and holding a grudge against what should be abandoned, such afflictions, although nominally afflictions, actually subdue afflictions, therefore they are not among what should be abandoned.' Therefore, I would rather have my intestines cut and be burned to death immediately; I would rather have my head cut off and fall to the ground, than to submit to the enemy of afflictions at all times and in all ways, and be dominated by them. Instead, I should strive to subdue them with the antidote. (Third,) The way to be able to abandon them: It is divided into the way to be able to abandon them because there is no other place to go, and the way to be able to abandon them because they have no inherent nature. First, for ordinary enemies, it is difficult to expel them, and even if they are temporarily driven out of the country, they will gather troops and come back.

---

ས་ཕྱུང་ཡང་ནི༵་ཡུལ་གཞན་དག་ཏུ་གནས་(ཤིང་)བཟང་བ་ཞིག་ 2-140 ཡོངས་སུ་བཟུང་ན༵ས་སྟོབས་དང་ནུས་པ་བརྟས་ཏེ་འཕེལ་བ་ན་དེ་ནས་ཕྱིར་ལྡོག་ཅིང་གནོད་ པ་བྱེད་དུ་འོང་གི༵ ཉོན་མོངས་པའི་དགྲའི་ཚུལ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་ལན་ཅིག་ས་བོན་ རྩ་བ་ནས་སྤངས་ན་ཐ་མལ་གྱི་དགྲ་དེ་དང་འདྲ་བར་གནས་གཞན་བཟུང་ནས་སླར་ལྡོག་པ་ནི་ མ་ཡི༵ན་ནོ། ། གཉིས་པ་(རང་བཞིན་མེད་པ་)ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་ པ་རྣམས་ནི་གཉེན་པོ་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་ཉིད་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་ གིས་བརྟགས་ནས་སྤ༵ང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ས་བོན་མགོ་ གནོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྤོང་ཞིང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ས་བོན་རྩ་བ་ ནས་འདོན་པས་སྤོང་ལ། ས་བོན་སྤངས་ན་མངོན་གྱུར་ལྡོག་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་ པའི་དགྲ་འདི་བདག་གི་ཡིད་ལས་གུད་དུ་བསལ་ན་ཡུལ་གཞན་གང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ་ འགྲོས་སའི་ཡུལ་མེད་ཅིང་གནས་གཞན་གང་དུ་གནས་ནས་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ འོ༵ང་སྟེ་འོང་བ་པོའི་རང་བཞིན་མེད་པས་བློ་ཞན་ཅིང་དམན་པ་བདག་ལ་སྔར་གཉེན་པོ་རྣམ་ དཔྱོད་སྒོམ་པའི་བརྩོན་པ་མེད་དུ་ཟ༵ད་ཀྱི་ཡོད་ན་ནི་དགྲ་གཞན་པས་གཞོམ་སླ་བ་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ནི། རིག་པས་ལེགས་པར་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་ཉོན་མོངས་ པ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་མེད་པས་གཟུགས་སོགས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་མི་གནས་ཤིང་མིག་ སོགས་ནང་དབང་པོའི་ཚོགས་པ་ལའང་གནས་པ་མིན་ལ། ཡུལ་དབང་དེ་དག་གི་བར་ནའང་ གནས་པ་མི༵ན་ཏེ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ལས་གཞན་ནའང་གནས་པ་མིན་ན། འདི་དག་གར་ གནས་ཏེ་གང་ནའང་གནས་པ་མེད་པས་འགྲོ་བ་ཀུན་ལའང་གནོད་པ་ཇི་ལྟར་བྱེད་དེ་བྱེ༵ད་ པ་པོ་མ་གྲུབ་པོ། །དོན་དམ་པར་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་གང་ལ་གནས་པའི་འགྲོ་ བ་ཀུན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་ནི་མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བ་ 2-141 ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྙིང་ལ་སྤང་མི་ནུས་སྙམ་པའི་འཇིགས་པ་སྤངས་ལ་གཉེན་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དུ་བརྩོན་པ་བསྟེ༵ན་པར་རིགས་ཀྱི། དོན་ལ་བདེན་པར་ མེད་པ་ཉིད་རིག་བཞིན་དུ་བདག་ལ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངན་སོང་རྣམས་སུ་ཅི་སྟེ་སྡུག་ བསྔལ་གྱིས་གནོད་པ་བྱེ༵ད་དེ་བྱེད་དུ་འཇུག་པར་མི་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་སྤྱིའི་)དོན་བསྡུ་ནི། གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་ལེགས་པར་རྣམ་པར་བསམས་ནས་ བཀའ་དང་བསྟན་འཆོས་ལས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཡི༵་གསུང་དང་མཐུན་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་བསླབ་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་སྦྱོར་བས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་འབད་ པར་བྱ༵འོ། །བཤད་པ་ལྟར་མ་བསྒྲུབས་ན་ནི་དཔེར་ན་སྨན་པ་མཁ

【現代漢語翻譯】 即使從原地移開，佔據其他地方，如果它變得強大並增長，它會返回並造成傷害。煩惱之敵的情況是，一旦通過聖道從根源上斷絕了種子，它就不會像普通敵人那樣佔據其他地方並返回。 第二，（無自性）。（二者中的第一，）簡述：應通過了知煩惱之敵的對治法——空性的智慧之眼來斷除應斷除的煩惱。也就是說，通過世間智慧以壓制種子的方式斷除，通過出世間智慧以從根源上拔除種子的方式斷除。如果斷除了種子，就不會有顯現復發的可能。因此，如果將煩惱之敵從我的心中移除，它會去向何處？它沒有可以遊走的處所，也沒有可以居住並傷害我的地方。因為它沒有到來的自性，所以對於弱小和卑劣的我來說，之前就沒有修習對治的精進，如果有了精進，就很容易被其他敵人擊敗。 （二者中的第二，）廣述：如果用智慧仔細觀察和分析，煩惱沒有自性，既不住在外境的色等處，也不住在眼等內六根處，也不住在境和根之間。如果不在以上三者之中，也不在其他地方，那麼它住在哪裡？因為它無處可住，又如何能傷害一切眾生呢？因為作者不存在。雖然在勝義諦中不存在，但在世俗諦中，這個住在眾生心中並傷害他們的煩惱，就像幻覺一樣，明明沒有卻顯現出來。因此，應該消除認為無法從內心去除煩惱的恐懼，爲了生起了知實相的智慧，應該精進修持。明明知道在實相中沒有，又為何要讓我遭受地獄等惡道的痛苦呢？不應該讓它發生。 （三，總）義攝：如上所述，經過深思熟慮，爲了成辦與經教一致的菩薩廣大行，應該精進修持。如果不按照所說的那樣修持，就像醫生...

【English Translation】 Even if removed from its original place, if it occupies another place, and it becomes strong and grows, it will return and cause harm. The nature of the enemy of afflictions is that once the seed is severed from the root by the noble path, it will not, like an ordinary enemy, occupy another place and return. Second, (lack of inherent existence). (The first of the two,) Brief statement: The afflictions to be abandoned should be abandoned by examining them with the eye of wisdom that knows the antidote to afflictions—emptiness. That is, they are abandoned by worldly wisdom in the manner of suppressing the seed, and by transcendental wisdom in the manner of extracting the seed from the root. If the seed is abandoned, there is no possibility of manifestation recurring. Therefore, if the enemy of afflictions is removed from my mind, where will it go? It has no place to roam, and no place to dwell and harm me. Because it has no nature of coming, for the weak and inferior me, there was no diligence in cultivating the antidote before, but if there is diligence, it will be easily defeated by other enemies. (The second of the two,) Extensive explanation: If the afflictions are carefully observed and analyzed with wisdom, they have no inherent existence, so they do not dwell in external objects such as forms, nor do they dwell in the internal aggregates of senses such as the eye, nor do they dwell between the object and the sense. If they do not dwell in these three, nor in any other place, then where do they dwell? Because they have nowhere to dwell, how can they harm all beings? Because the agent does not exist. Although they do not exist in ultimate truth, in conventional truth, these afflictions that dwell in the minds of beings and harm them are like illusions, appearing even though they do not exist. Therefore, one should dispel the fear of thinking that afflictions cannot be removed from the heart, and in order to generate the wisdom that knows reality, one should diligently practice. Knowing that there is no truth in reality, why should I be harmed by suffering in evil destinies such as hell? It should not be allowed to happen. (Third, general) Meaning summary: As stated above, after careful consideration, in order to accomplish the vast practices of a Bodhisattva that are in accordance with the teachings of the scriptures, one should diligently practice. If one does not practice as explained, it is like a skilled doctor...

---

ས་པའི་ངག་བཞིན་དུ་མ་ མཉན་ན་སྨན་བཟང་པོ་དག་གི༵ས་བཅོས་དགོས་པའི་ནད་པ་སོས་པ་ག་ལ་ཡོ༵ད་དེ་མེད་པ་ ལྟར་ཕན་མི་ཐོགས་ཤིང་། བསྒྲུབས་ན་ནི་སྨན་བསྟེན་པས་ནད་ཞི་བ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ མཐའ་དག་ལས་གྲོལ་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས་བག་ཡོད་པ་ལ་བསླབ་པར་ བྱ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་ལས། བག་ཡོད་བདུད་རྩིའི་(འཆི་མེད)གནས་ཏེ་བག་མེད་པ། །འཆི་བའི་ གནས་སུ་ཐུབ་པས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་བས་ཁྱོད་ཀྱི་དགེ་ཆོས་སྤེལ་སླད་དུ། །གུས་པས་རྟག་ ཏུ་བག་དང་བཅས་པར་མཛོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་ པ་ལས་གཙོ་བོར་བསླབ་བྱ་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་བཞི་ པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ།། །། ༈ ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བ། དེ་ལྟར་བག་ཡོད་པར་བྱས་ཏེ་བླང་དོར་ཀྱི་གནས་ཤེས་ནས། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་ པའི་(གཉིས་པ་)ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བ་ལ། བསླབ་པ་སྲུང་བའི་ཐབས་སུ་སེམས་བསྲུང་བ། སེམས་སྲུང་བའི་ཐབས་སུ་དྲན་ཤེས་བསྲུང་བ། ཐབས་དེ་དག་ཉམས་སུ་བླང་བར་གདམས་ པའོ། །དང་པོ་ལ་མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུའོ། །(དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི་བྱང་ཆུབ་ 2-142 སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་བསྲུང་བར་འདོད་པ་ཡི༵ས། དྲན་ པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་རབ་ཏུ་བསྒྲིམས་ནས་རང་གི་སེམས་འདི་ཉིད་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྲུང་བ་ ལའང་འབད་པར་བྱ་སྟེ༵། སེམས་འདི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྲུང་བར་མ་བྱས་ན༵་མི་དགེ་བ་ལ་ འཇུག་པས་བསླབ་པ་བསྲུང་བར་ཡོང་ཡེ་མི་ནུ༵ས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ་(བཞི་སྟེ་)མ་བསྲུང་བའི་ཉེས་དམིགས། སེམས་བསྲུངས་བའི་ཕན་ ཡོན། དེ་བསྲུང་བར་གདམ་པ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་བསྲུང་བའོ། །དང་པོ་ནི་སེམས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་ ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ཉོན་མོངས་པས་མྱོས་པས་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཡན་ པར་བཏང་བ༵ས་ལས་ངན་པ་བསགས་ཏེ་མནར་མེད་ལ་སོགས་པར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་ པ་དྲག་པོ་བྱེད་པ་ལྟ༵ར། ཐ་མལ་བའི་གླང་ཆེན་འདུལ་སྦྱོང་གིས་མ་ཐུལ་བ་མྱོས་བྱེད་ཀྱིས་ མྱོས་ཤིང་དྲེགས་པ་ཡི༵ས། འདི་ན་མནར་མེད་ལ་སོགས་པ་དེ་འདྲ་བའི་གནོད་པ་མི་བྱེ༵ད་པས་ སེམས་བསྲུང་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)ཕན་ཡོན་ལ། སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། སོ་སོར་བཤད་པའོ། །(དང་པོ་)བསྟན་པ་ནི། བླང་དོར་གྱི་གནས་མ་བརྗེད་པར་ཀུན་ནས་གསལ་བར་དྲན་པའི་ཐག་པ་ཡི༵ས། སེམས་ཀྱི་ གླང་ཆེན་མྱོས་པ་འདི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སྡོང་པོ་ལ་དམ་དུ་བཏགས་ན༵། འདི་དང་ ཕྱི་མར་ཉེ་བར་འཚེ་བའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་། རང་དང་གཞན་ལ་ ཕན་པར་འགྱུར་བའི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ལག་ཏུ་གཏད་པ་བཞིན་འོ༵ང་བར་འགྱུར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བཤད་པ་ལ། སེམས་བསྲུང་ན་འཇ

【現代漢語翻譯】 如果像對待生病的人一樣不聽從醫生的囑咐，那麼即使是最好的藥物也無法治癒疾病，就像沒有藥物一樣，無法帶來任何益處。相反，如果聽從醫生的囑咐，就像服藥可以減輕疾病一樣，就能從一切痛苦中解脫，獲得極大的快樂。因此，我們應該努力保持謹慎。正如《親友書》中所說：『謹慎是甘露（不死）的源泉，放逸是死亡的根源，佛陀如是說。因此，爲了增長你的善行，請始終保持恭敬和謹慎。』正如《入菩薩行論》中所示，第四品主要講述瞭如何保持謹慎。 守護正念 如上所述，保持謹慎，瞭解該做什麼和不該做什麼。爲了不顛倒是非，（第二）是守護正念。守護正念包括：守護心，作為守護戒律的方法；守護憶念和正知，作為守護心的方法；以及勸誡修持這些方法。首先是總說、詳述和總結。（首先）總說，想要守護菩薩的三種清凈戒律的人，應該以憶念和正知嚴謹地守護自己的心，因為如果不守護心免受煩惱的影響，就會陷入不善，從而無法守護戒律。 （第二）詳述分為（四）：不守護心的過患、守護心的利益、勸誡守護心、以及如何守護心。首先，如果放任心識如大象般，被不如理作意和煩惱所麻醉，四處遊蕩，就會積累惡業，遭受地獄等劇烈的痛苦。就像未經馴服的大象，被酒精麻醉而變得傲慢，會造成傷害一樣。但守護心不會導致地獄般的痛苦，因此應該努力守護心。 （第二）利益分為總說和別說。（首先）總說，如果用不忘取捨之念的繩索，將如醉象般的心識牢牢地繫在如理作意的柱子上，就能消除今生和來世的一切危害，一切利益自會到來，就像掌握在手中一樣。 （第二）別說，如果守護心，就能獲得安樂。

【English Translation】 If one does not listen like a patient to the doctor's instructions, even the best medicines will not cure the disease, just as if there were no medicine, it will not bring any benefit. Conversely, if one listens, just as taking medicine alleviates illness, one will be liberated from all suffering and attain great happiness. Therefore, we should strive to be mindful. As it says in 'Letter to a Friend': 'Mindfulness is the source of nectar (immortality), and carelessness is the root of death, so the Buddha has taught. Therefore, to increase your virtue, always be respectful and mindful.' As shown in 'Engaging in the Bodhisattva's Deeds', the fourth chapter mainly teaches how to be mindful. Guarding Awareness As mentioned above, being mindful and knowing what to do and what not to do. In order not to reverse right and wrong, (second) is guarding awareness. Guarding awareness includes: guarding the mind as a method of guarding precepts; guarding mindfulness and awareness as a method of guarding the mind; and exhorting to practice these methods. First is the general statement, detailed explanation, and summary. (First) The general statement is that those who wish to guard the three pure precepts of a Bodhisattva should diligently guard their own minds with mindfulness and awareness, because if they do not guard their minds from afflictions, they will fall into negativity and will not be able to guard the precepts. (Second) The detailed explanation is divided into (four): the faults of not guarding the mind, the benefits of guarding the mind, exhortation to guard the mind, and how to guard the mind. First, if one lets the mind, like an elephant, wander around intoxicated by improper attention and afflictions, one will accumulate bad karma and suffer severe pain in hell, etc. Just like an untamed elephant, intoxicated by alcohol and arrogance, causes harm. But guarding the mind will not lead to hellish suffering, so one should strive to guard the mind. (Second) The benefits are divided into general and specific. (First) The general statement is that if one ties the intoxicated elephant of the mind firmly to the pillar of proper attention with the rope of not forgetting what to accept and reject, all fears of harm in this life and the next will be eliminated, and all benefits that benefit oneself and others will come as if they were in one's hand. (Second) Specifically, if one guards the mind, one will attain happiness.

---

ིགས་པ་སྤོང་ཚུལ་དང་། སེམས་བསྲུང་ན་ དགེ་བ་འགྲུབ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། ཚེ་འདིར་འཇིགས་ པར་བྱེད་པ་སྟག་དང་སེང་གེ་དང་གླང་ཆེན་དང་དྲེ༵ད་དང་སྦྲུལ་དང་ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པའི་ དགྲ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ད༵ང་། ཕྱི་མར་འཇིགས་པར་བྱེད་པ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་ 2-143 གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ད༵ང་། གཉི་གར་འཇིགས་པར་ བྱེད་པ་བྱད་མ་སྟེ་མཁའ་འགྲོ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་བྱེད་རྣ༵མས་ རང་གི་སེམས་འདི་གཅིག་པུ་དྲན་པས་བཟུང་སྟེ་བཏགས་པ་ཡི༵ས། གདུག་པ་ཅན་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་བཏགས་པ་དང་འདྲ་བར་འགྱུ༵ར་ཞིང་ཉེ་བར་འཚེ་བ་མི་བྱེད་ལ། རང་གི་སེམས་ འདི་གཅིག་པུ་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པས་བཏུལ་བ་ཡི༵ས། གདུག་པ་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ ཅད་ཐུལ་བ་དང་འདྲ་བར་དབང་དུ་འགྱུ༵ར་ཞིང་གནོད་པ་མི་བྱེད་དེ། དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་དུ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་སྟེ། སེམས་ཉིད་དབང་དུ་གྱུར་ན་ ཆོས་ཐམས་ཅད་དབང་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ནི། སེམས་བསྲུང་ན་གནོད་པ་ཞི་བའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་འདི་དང་ ཕྱི་མའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ད༵ང་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་དུ་མེད་པ་ཡ༵ང་ སེམས་ཉོན་མོངས་བར་གྱུར་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ༵ས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ ཡང་དག་པར་གསུང་པ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་བསྟ༵ན་ཏེ། དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ཏུ། སེམས་ནི་ དགྲ་དང་དགྲ་ཆེན་ཏེ། །སེམས་ལས་གཞན་པའི་དགྲ་མེད་དོ། །རྩུབ་ཤིང་རང་གིས་རང་སྲེག་ ལྟར། །སེམས་ནི་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་སྲེག །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བས་སེམས་ཅན་ དམྱལ་བ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱེད་པའི་མཚོན་ཆ་སོག་ལེ་དང་མདུང་ཐུང་དང་གཏུན་ཤིང་ དང་རལ་གྲིའི་ལོ་མའི་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་རྣ༵མས་བྱེད་པ་པོ་སུ་ཞིག་གིས་ནི་དགོས་པ་ གང་གི་ཆེད་དུ་བྱ༵ས་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་གཞན་སུ་ཡང་མེད་དོ། །ལྕགས་ བསྲེགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ས་གཞི་མེ་འབར་བ་ཡང་སུ་ཡིས་བྱས༵་ཏེ་བྱེད་པ་པོ་གཞན་མེད་ ཅིང་། ཤལ་མ་ལིའི་སྟེང་འོག་ཏུ་སྔར་ལོག་པར་ཞུགས་པའི་མི་མོའི་ཚོགས་ཀྱིས་འབོད་པའི་ སྣང་བ་དེ་དག་ཅི་ལས་བྱུ༵ང་སྟེ་གཞན་གང་ལ་ཀྱང་མ་བྱུང་ལ། དེ་འདྲའི་རིགས་ཅན་སྡུག་ 2-144 བསྔལ་གྱི་སྣང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང༵་སྡིག་པའི་ལས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་བའི་སེམས་ ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གསུ༵ངས་ཏེ། འགྲོ་བ་རྣམ་ འབྱེད་ཀྱི་མདོ་ལས། ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་འབར་ཞིང་ཚ། །འབར་བའི་མེ་ལྕེས་ཀུན་ནས་ཁྱབ། ། ལྕགས་ཀྱིས་སོག་ལེ་རྣོན་པོ་ཡིས། །ལུས་གཅིག་ཆ་ཤས་བརྒྱར་བཤགས་པ། །ལུས་ངག་ ཡིད་ཀྱི་སྡིག་པ་ཅན།

【現代漢語翻譯】 關於如何捨棄惡行以及守護內心以成就善業。 首先，分為三個部分：（第一部分）概要說明：此生中令人恐懼的事物，如老虎、獅子、大象、熊、蛇、強盜等一切敵人；來世中令人恐懼的事物，如地獄的獄卒、閻羅王的使者等可怕之物；以及兩者都令人恐懼的事物，如惡咒、空行母，以及羅剎等有害之物——只要以正念抓住並繫縛自己的內心，所有這些兇惡之物都會像被束縛一樣，不會造成傷害。只要以正知守護自己的內心，所有這些兇惡之物都會像被馴服一樣，被你掌控而無法造成傷害。正如《寶云經》所說：『善男子，一切法皆以心為先導，若能調伏自心，則能調伏一切法。』 （第二部分）詳細解釋：守護內心能平息損害的原因如下：此生和來世的一切恐懼，以及身心的無量痛苦，都是由煩惱的心所產生的。佛陀親自開示了一切法的真實狀態，如《念住經》所說：『心是敵人，是大敵，沒有比心更可怕的敵人。如同粗木自焚，心亦焚燒自心。』 因此，地獄眾生遭受痛苦的兵器，如鐵鋸、短矛、砍刀、劍葉林等，是誰爲了什麼目的製造的呢？沒有其他製造者，如自在天等。燃燒的鐵地是誰製造的呢？也沒有其他製造者。夏瑪拉樹上下，先前顛倒進入的人群所發出的呼喊聲從何而來呢？不是從其他地方來的。所有這些痛苦的顯現，都是由罪業所積聚的心所產生的。全知全能的釋迦牟尼佛如是說。正如《分別業報經》所說：『鐵地燃燒且熾熱，燃燒的火焰遍佈四方。鋒利的鐵鋸，將身體切割成百份。這是身語意惡業所致。』

【English Translation】 How to abandon negative actions and how to protect the mind to accomplish virtue. First, there are three parts: (First part) Summary: All the enemies that cause fear in this life, such as tigers, lions, elephants, bears, snakes, robbers, etc.; the things that cause fear in the next life, such as the guardians of hell, the terrifying messengers of Yama (གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུ་，Yama's messenger, Yamadūta, 閻羅王的使者), etc.; and the things that cause fear in both, such as curses, Ḍākinīs (མཁའ་འགྲོ་，Dakini, Ḍākiṇī, 空行母), and harmful beings such as Rākṣasas (སྲིན་པོ་，Rakshasa, Rākṣasa, 羅剎)—if one holds and binds one's own mind with mindfulness, all those cruel things will become as if bound, and will not cause harm. If one tames one's own mind with awareness, all those cruel things will become as if tamed, and will be under control and will not cause harm. As it is said in the Cloud of Jewels Sutra: 'Son of good family, all dharmas are preceded by the mind; if the mind is mastered, all dharmas are mastered.' (Second part) Detailed explanation: The reason why protecting the mind pacifies harm is as follows: All the fears of this life and the next, and the immeasurable suffering of body and mind, arise from the afflicted mind. The Buddha himself taught the true nature of all dharmas, as it is said in the Sutra on the Establishment of Mindfulness: 'The mind is the enemy, the great enemy; there is no enemy other than the mind. Just as a rough wood burns itself, the mind burns its own mind.' Therefore, the weapons that cause suffering to the beings in hell, such as iron saws, short spears, choppers, and forests of sword leaves, who made them and for what purpose? There is no other maker, such as Īśvara (དབང་ཕྱུག་，Lord, Īśvara, 自在天), etc. Who made the burning iron ground? There is no other maker. From where did the sounds of screaming arise from the crowds of women who previously entered upside down into the upper and lower Śālmalī (ཤལ་མ་ལིའི་，Shalmali, Śālmalī, 夏瑪拉) tree? It did not come from anywhere else. All those kinds of painful appearances arise from the mind that has accumulated sinful actions. The all-knowing Śākyamuni Buddha said this. As it is said in the Sutra on the Discrimination of Destinies: 'The iron ground burns and is hot, burning flames spread everywhere. With sharp iron saws, one body is cut into a hundred pieces. This is due to the sins of body, speech, and mind.'

---

།རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་། འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་ སྙིང་པོའི་མདོར། འཇམ་དཔལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བྱིས་པ་ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསྒྲུབས་ཏེ། རང་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་ བའོ། །ཞེས་པ་དང་། ས་བཅུ་པའི་མདོར། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཁམས་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་ སེམས་ཙམ་མོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)དོན་བསྡུ་པ་ནི། འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དེ་ལྟ་བས་ན་ འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ན༵་སེམས་སྡིག་པ་ཅན་ དུ་གྱུར་པ་ལས་འཇིགས་པ་གཞན་འགའ་ཡང་མེ༵ད་པས་སེམས་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྲུང་བ་ལ་ འབད་པར་བྱ་སྟེ། འགྲེལ་ཆེན་ཏུ། འཇིག་རྟེན་ན་ནི་སྡིག་པའི་སེམས། །མེད་པར་སྡང་དང་ འཇིགས་པ་མེད། །གང་གིས་སེམས་ནི་དབང་བྱས་ནས། །དེ་ཡི་བདེ་བ་ཉམས་པ་མེད། །ཅེས་ (མདོ་)དྲངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དགེ་བ་འགྲུབ་ཚུལ་ལ་དྲུག་ལས། (དང་པོ་)སྦྱིན་པ་སེམས་གཙོ་བས་འགྲུབ་ཚུལ་ ནི། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་སྡེ་བ་དག་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་དབུལ་བ་མཐའ་དག་བོར་བར་བྱས་ པ་ལ༵ས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འདོད་པ་ཡིན་ན༵་ཞེས་ཕྱོགས་སྔ་ མ་བཀོད་ནས། ད་དུང་འགྲོ་བ་བཀྲེན་ཞིང་ཕོངས་པ་མང་པོ་ཡོད་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ ན་སྔོ༵ན་གྱི་སྐྱོབ་པ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱི༵ན་པ་ཡོངས་ 2-145 སུ་རྫོགས་ཏེ་མ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའང་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབུལ་བ་མ་བོར་བའི་ ཕྱིར་ཏེ། ད་དུང་བཀྲེན་པ་དུ་མ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པར་མི་ནུས་ཏེ་སྔོན་རང་རང་གིས་ ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ རང་རང་གི་ཕྱི་དང་ནང་གི་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་དེ་རྣམས་བཏང་བའི་འབྲས་བུ་དང་ཡང་ བཅས་ཏེ༵། སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའི་སེམས་གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་ སེར་སྣ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བའི་ཚེ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པར་གསུངས་ཏེ༵། ཡེ་ཤེས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མདོ་ལས། བྱམས་པ་གཏོང་བའི་སེམས་ཀུན་ཏུ་ བསྟེན་པ་དང་གོམས་པར་བྱེད་པ་དང་ལན་མང་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ན་སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཞེ་ན་ བདོག་པ་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་དང་བཅས་དེ་གཞན་ལ་བཏང་བར་སེམས་པའོ། །ཞེས་པ་ལ་ སོགས་པས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་ནི་རང་རང་གི་སེམས་དབང་དུ་ བྱས་པ་ལས་འགྲུབ་པ་ཉིད་དོ༵། ། (གཉིས་པ་)ཚུལ་ཁྲིམས་སེམས་གཙོ་བས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། ཡང་འགའ་ཞིག་སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད

【現代漢語翻譯】 『皆由心生。』又如《聖妙吉祥根本續》中說：『妙吉祥，眾生地獄並非真實存在，而是凡夫俗子顛倒執著，由各自的分別念所生。』又如《十地經》中說：『諸佛之子，此三界唯是心。』等等。 （三）總結：一切怖畏皆由心生，因此，在欲界、色界和無色界這三界中，沒有什麼比邪惡的心更可怕的了。所以，要努力調伏和守護自心。如《大疏》中引經說：『世間若無邪惡心，則無嗔恨與怖畏。誰能調伏自心者，彼之安樂永不失。』 （二）善業成就之理有六，（一）佈施以心為主而成就之理：假設聲聞乘的信徒想要完全捨棄一切眾生的所有貧困，從而圓滿佈施波羅蜜多，這是先提出一種觀點。既然顯而易見還有許多眾生依然貧窮困苦，那麼過去的救護者，圓滿的諸佛，又是如何圓滿佈施波羅蜜多的呢？要麼就是沒有圓滿。這是因為他們沒有捨棄一切眾生的貧困，因為現在仍然能看到許多貧困的人。他們不可能做到，因為過去他們各自圓滿了波羅蜜多才成佛的。因此，將自己內外的一切財物，以及施捨這些財物所獲得的果報，全部施與眾生的心念達到究竟圓滿，從而遠離慳吝等障礙時，就說是圓滿了佈施波羅蜜多。如《稀有智慧經》中說：『慈愛佈施之心若能恒常修習、串習和多次作意，則佈施波羅蜜多得以圓滿。』又如《寶云經》中說：『何為佈施波羅蜜多？即是心想將一切財物及其果報施與他人。』等等。因此，佈施波羅蜜多的成就，完全在於能否調伏自心。 （二）持戒以心為主而成就之理：又有些人認為，要救護一切眾生

【English Translation】 『All arise from the mind.』 Furthermore, in the Noble Vajra Essence Sutra, it says: 『Mañjuśrī, the hells of sentient beings are not existent, but are established by the reversed perceptions of individual ordinary people, arising from their own conceptualizations.』 Furthermore, in the Ten Bhumi Sutra, it says: 『Sons of the Victorious Ones, these three realms are only mind.』 And so forth. (3) Conclusion: Since all fears arise from the mind, there is nothing more frightening than a sinful mind in these three realms of desire, form, and formlessness. Therefore, one should strive to control and protect the mind. As stated in the Great Commentary: 'In the world, there is no sinful mind, then there is no hatred and fear. Whoever controls the mind, their happiness will not diminish.' As quoted from the (Sutra). (2) Regarding how virtue is accomplished, there are six aspects. (1) Regarding how generosity is accomplished primarily through the mind: If the Shravaka community were to abandon all the poverty of all beings, then they would desire to perfect the pāramitā of generosity. Having stated the initial position, it is now evident that many beings are still impoverished and destitute. How did the Buddhas of the past, who were perfect saviors, perfect the pāramitā of generosity? Or did they not perfect it? This is because they did not abandon the poverty of all beings, as many destitute beings are still visible. It is impossible to desire this, because they themselves attained Buddhahood by perfecting the pāramitās. Therefore, when the mind of completely giving away all of one's external and internal possessions, along with the fruits of giving them away, to all beings is perfected, and one is separated from the obscurations of miserliness and so on, it is said that the pāramitā of generosity is perfected. As stated in the Sutra of Wonderful Wisdom: 'If one constantly cultivates, familiarizes oneself with, and repeatedly contemplates the mind of loving-kindness and giving, then the pāramitā of generosity will be perfected.' Furthermore, as stated in the Cloud of Jewels: 'What is the pāramitā of generosity? It is the thought of giving away all possessions, along with their fruits, to others.' And so on. Therefore, the accomplishment of the pāramitā of generosity is solely dependent on controlling one's own mind. (2) Regarding how ethics are accomplished primarily through the mind: Furthermore, some believe that to protect all sentient beings

---

་ལ་གསོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་མེད་པར་གྱུར་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་ པར་འདོད་པ་ཡིན་ན། སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་ སུ་མ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉ་དང་རི་དྭགས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡུལ་གང་ ཞིག་ཏུ༵་དེ་དག་གཏད་ནས་གསོད་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྐྲ༵ད་པར་མི་ནུས་ཤིང་ད་དུང་གནོད་ འཚེ་ཅན་མང་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཞན་ལ་གནོད་པ་ཡོད་ཀྱང་རང་གིས་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པ་གཞི་དང་བཅས་པ་སྤོང་བའི་སེམས་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་པ་ ལ༵་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བཤ༵ད་དེ། སྔ་མ་ལས། བྱམས་པ་ 2-146 སེམས་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པ་དང་གོམས་པར་བྱེད་པ་དང་ལན་མང་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཞེ་ན། གཞན་ལ་འཚེ་བ་སྤོང་བའི་སེམས་པའོ་ཞེས་པས་སོ། །དེས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་སེམས་ལས་ སུ་རུང་བར་བྱས་པ་ལས་འགྲུབ་བོ། ། (གསུམ་པ་)བཟོད་པ་སེམས་གཙོ་བས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། ཡང་གལ་དེ་དགྲ་ཐམས་ཅད་ བཏུལ་ནས་གནོད་བྱེད་མེད་པར་གྱུར་བས་བཟོད་པ་རྫོགས་པར་འདོད་ན་སྔོན་གྱི་སངས་ རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ ཅན་མི་སྲུན་ཅིང་མ་རུངས་པ་ནམ་མཁའ་ཡི་ཁམས་བཞི༵ན་དུ་མཐའ་ཡས་པ་དེ་དག་ཐམས་ ཅད་གཞོམ་གྱིས་ཡོང་ཡེ་མི་ལོ༵ང་བས་ད་དུང་གནོད་བྱེད་དུ་མ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ དགྲ་ཡོད་ཀྱང་རང་གི་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་འདི་ནི་གཅིག་པུ་བཅོམ་ཞིང་བཏུལ་ན༵་ཕྱི་རོལ་གྱི་ དགྲ་དེ་ཐམས་ཅད་ཆོམས་པ་དང་འདྲ༵་བར་འགྱུར་ཏེ། མདོ་ལས། ཁྲོ་བ་ཐུལ་ན་དགྲ་ཞི་བར་ འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་དགྲ་འཕེལ་ལོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དཔེར་ན་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་ པ་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་སའི་སྟེང་འདི་མཐའ་དག་ཀོ་བ་འཇམ་པོས་གཡོག་ཏུ༵་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཀོ་ བས་ག་ལ་ལ༵ང་སྟེ་མི་ལང་ལ། ལྷམ་མཐིལ་ཙམ་གྱི་ཀོ་བས་ནི༵་རང་རང་གི་རྐང་བ་གཡོགས་ ན་ས་སྟེང་ཐམས་ཅད་གཡོགས་པ་དང་འདྲ༵་བའི་དོན་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ མི་སྡུག་པར་སྣང་བ་མ་ལུས་པ་ཡ༵ང་བདག་གིས་ཕྱིར་ཟློག་ཅིང་མེད་པར་བྱ་བ་མི་ལང་གི༵ས། བདག་གིས་སེམས་འདི་ཁོང་ཁྲོ་ཞེ་སྡང་ལས་ཕྱིར་བཟློག་ནས་བྱམས་པ་ལ་གནས་པར་བྱ༵འི་ ཕྱི་རོལ་གྱི་གནོད་བྱེད་གཞན་རྣམས་བཟློག་གོ་ཅི་ཞིག་དགོ༵ས་དེ་མ་བཟློག་ཀྱང་སེམས་ཞི་ བས་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། མདོ་ལས། བཟོད་པའི་ ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་པ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་པ་ལྟར་ 2-147 རོ། ། (བཞི་པ་)བརྩོན་འགྲུས་སེམས་གཙོ་བས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་མྱ་ངན་ལས་

【現代漢語翻譯】 如果想要通過不殺生等方式避免傷害來圓滿戒律，那麼過去的諸佛就沒有圓滿戒律的波羅蜜多（梵文：Pāramitā，到彼岸），因為在某些地方，他們無法阻止或驅逐那些被指定宰殺的魚類和野生動物等眾生，而且仍然有很多傷害存在。因此，即使對他人造成傷害，自己也要發誓從根本上斷除對一切眾生的傷害，這樣才能獲得清凈，才能被稱為圓滿了戒律的波羅蜜多。如前所述：『如果慈愛之心始終相伴、習慣並多次憶念，那麼戒律就會圓滿。』什麼是戒律的波羅蜜多？就是斷除傷害他人的心念。』因此，戒律也是通過用心來完成的。 （三）安忍以心為主而成就的方式：如果征服了一切敵人，消除了所有傷害，就認為安忍圓滿了，那麼過去的諸佛就沒有圓滿安忍的波羅蜜多，因為像虛空一樣無邊無際的頑劣眾生是無法完全征服的，而且仍然有很多傷害存在。因此，即使有敵人，只要征服和調伏自己內心的嗔恨，就如同征服了一切外在的敵人一樣。正如經中所說：『調伏嗔恨，則敵人平息；否則，敵人增多。』例如，爲了防止荊棘等傷害，想要用柔軟的皮革覆蓋整個大地，這是不可能的。但是，如果用鞋底大小的皮革覆蓋自己的腳，就如同覆蓋了整個大地一樣，達到了同樣的目的。同樣，想要完全消除所有令人不悅的外在事物是不可能的。如果我能將自己的心從嗔恨中轉移出來，安住在慈愛之中，那麼還需要阻止其他外在的傷害嗎？即使不阻止，內心的平靜也能圓滿安忍的波羅蜜多。正如經中所說：『什麼是安忍的波羅蜜多？就是內心完全遠離惱怒。』 （四）精進以心為主而成就的方式：例如，從悲傷中……

【English Translation】 If one desires to perfect morality by avoiding harm such as killing, then the Buddhas of the past would not have perfected the Pāramitā (Sanskrit: Pāramitā, Perfection) of morality, because in some places, they could not prevent or expel the beings such as fish and wild animals that are designated to be killed, and there are still many harms. Therefore, even if there is harm to others, one's own mind of abandoning harm to all sentient beings from the root is said to be completely pure and to have perfected the Pāramitā of morality. As it was said before: 'If loving-kindness is constantly cultivated, habituated, and repeatedly contemplated, then morality will be perfected.' What is the Pāramitā of morality? It is the mind of abandoning harm to others.' Therefore, morality is also accomplished through working with the mind. (3) How patience is accomplished mainly through the mind: If one thinks that patience is perfected by subduing all enemies and eliminating all harm, then the Buddhas of the past would not have perfected the Pāramitā of patience, because the unruly and wicked sentient beings, as limitless as the expanse of the sky, cannot be completely subdued, and there are still many harms. Therefore, even if there are enemies, if one subdues and tames one's own mind of anger, it is like subduing all external enemies. As it is said in the sutra: 'If anger is subdued, enemies are pacified; otherwise, enemies increase.' For example, to protect against harm from thorns, etc., it is impossible to cover the entire earth with smooth leather. But if one covers one's feet with leather the size of a shoe sole, it is like covering the entire earth, achieving the same purpose. Similarly, it is impossible to completely eliminate all unpleasant external objects. If I can turn my mind away from anger and abide in loving-kindness, then what is the need to prevent other external harms? Even if they are not prevented, the peace of mind will perfect the Pāramitā of patience. As it is said in the sutra: 'What is the Pāramitā of patience? It is the mind completely free from tormenting thoughts.' (4) How diligence is accomplished mainly through the mind: For example, from sorrow...

---

འདས་ པའི་མདོར། བུད་མེད་གཅིག་གི་བུ་ཆུས་ཁྱེར་བ་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་གསལ་བོ་གཅིག་ བསྐྱེད་ནས་གདོན་པའི་ཕྱིར་སྤྲོ་བས་ཞུགས་པ་ལས་ཤི་འཕོས་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ཡང་། ག༵ང་ཚངས་བའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་བར་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པ་ལྟ༵ར་སེམས་མི་ གསལ་ན་ལུས་ངག་དང་བཅས་པའི་འབད་རྩོལ་ཆེན་པོས་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡ༵ང་སེམས་ ཀྱི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའམ་འཇུག་པ་ཞེན་པས་སེམས་གསལ་བ་དེ་ལྟ་བུར་ཐོབ་པ་མི༵ན་པའི་ཕྱིར་ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བའི་སེམས་གསལ་བ་ལས་འགྲུབ་པ་ཉིད་དོ། ། (ལྔ་པ་)བསམ་གཏན་སེམས་གཙོ་བས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། ངག་གིས་སྔགས་དང་རིག་པ་སྐྱོང་ བ་ལ་སོགས་པའི་བཟླས་བརྗོད་དང་ནི་ལུས་ཀྱི་སྨྱུང་གནས་དང་དབང་པོའི་སྒོ་སྡོམས་པ་ལ་ སོགས་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཀུ༵ན་ཡུན་རིང་པོའི་དུས་སུ་གོམས་ཤིང་སྤྱད་པར་བྱས་ཀྱ༵ང་། གཉིད་ དང་རྨུགས་པ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཞན་ཞིང་མི་གསལ་བའམ་དམིགས་པ་ ལས་སེམས་གཞན་དུ་རྣམ་པར་གཡེངས་པས་བྱས་པ་ནི༵་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ མངོན་སུམ་དུ་རིག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་མེད་པར་གསུ༵ངས་ཏེ། ཡུམ་ལས། སེམས་གཡེངས་བས་ནི་བདག་གི་དོན་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ན་གཞན་གྱི་ དོན་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེའི་ཕྱིར་སེམས་གཡེང་བའི་གོ་སྐབས་ནི་འགའ་ཙམ་ཡང་དབྱེ་བར་མི་བྱའོ་ ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེས་ན་བསམ་གཏན་ཡང་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་ཉིད་ལས་ འགྲུབ་བོ། ། (དྲུག་པ་)ཤེས་རབ་སེམས་གཙོ་བས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། གང་ཟག་གང་གིས་འཇིག་རྟེན་དང་ འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོའམ་དོན་པོ་མཆོ༵ག་ཏུ་གྱུར་པ། ཡུམ་ 2-148 ལས། སེམས་ལ་ནི་སེམས་མ་མཆིས་པ་སྟེ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འོད་གསལ་བའོ་ཞེས་པ་ ལྟར་སེམས་ཀྱི་གསང་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་འདི་མ་ཤེས་ ཤིང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་མི་ལྡན་ན༵་ཐར་བའི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་འཁོར་བའི་ སྡུག་བསྔལ་གཞོམ་པར་འདོད་པའི་བླང་དོར་གྱི་བློ་ཡོད་ཅིང་སྤྱོད་པ་ལ་འབད་ཀྱ༵ང་། ཕྱི་ རོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྨོངས་པ་དེ་དག་མེ་ལྔ་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་སྤྱད་དོན་མེད་ ཅིང་གྱི་ན་ཉིད་དུ་ཀ་ཤིའི་མེ་ཏོག་ནམ་མཁའ་ལ་རླུང་གིས་དེད་པ་བཞིན་འཁོར་བར་འཁྱ༵མ་ ཞིང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་པ་ལས་ཐར་བ་མཐར་ཐུག་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་ཀྱང་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཤེས་པ་ལས་འགྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་ སྡོང་པོ་བཀོད་པར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་སེམས་ལ་རྟེན་ཏོ། ། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་འདུལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་སེམས་ལ་རྟེན་ཏོ། །ཞེས་ པ་ལྟར་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་བསྲུངས་པ་ལས་འགྲ

【現代漢語翻譯】 在過去的一部經中，講述了一個女人，她的孩子被水沖走，她生起清明的慈愛之心，爲了找回孩子而奮不顧身，最終死去並轉生，其果報是轉生到廣大的梵天世界。正如經中所說，如果內心不清明，即使身體和語言都付出巨大的努力，其果報也無法獲得如內心清明那般的覺受或專注。因此，精進也只能通過對善法的清明歡喜之心才能成就。 （第五）禪定以心為主而成就的方式：口誦真言和明咒等唸誦，以及身體的齋戒和關閉感官之門等苦行，即使長期習慣和實踐，如果因為睡眠和昏沉等原因導致心的專注力減弱或不清明，或者心從所緣境上散亂到其他地方，那麼，如來所說的證悟一切法之實相的目的就無法達成。如《般若經》中說：『心散亂則自利亦不成，何況利他？』因此，一絲一毫也不能給心散亂的機會。因此，禪定也只能通過心一境性才能成就。 （第六）智慧以心為主而成就的方式：無論哪個補特伽羅（梵文：Pudgala，人），如果不能了知世間和出世間一切法之主或精要，即最殊勝者。《般若經》中說：『無心之心，心之自性乃光明。』如是，如果不了知心的秘密，即法界（梵文：Dharmadhatu）勝義諦（梵文：Paramartha-satya），並且不具備正確的見地，那麼，即使希求獲得解脫的安樂，想要摧毀輪迴的痛苦，有取捨的智慧並努力修行，也如同外道等愚昧之人，徒勞地修持五火供養等苦行，只能像卡夏花（Kasha flower）被風吹向天空一樣在輪迴中漂泊。因此，爲了了知一切法的實相而獲得究竟的解脫，智慧也只能通過心來了解心的法性才能成就。因此，《寶積經》中說：『菩薩的一切行為都依賴於自己的心。成熟和調伏一切眾生也依賴於自己的心。』因此，一切善法都源於守護自己的心。

【English Translation】 In a past sutra, it is said that a woman whose child was carried away by water generated a clear mind of loving-kindness and eagerly entered to retrieve the child, resulting in her death and rebirth in the vast Brahma world. As it is said, if the mind is not clear, even with great effort of body and speech, the result will not be the attainment of such clarity or focus of mind. Therefore, diligence is accomplished only through a clear mind of joy in virtue. (Fifth) How Samadhi (meditative concentration) is accomplished primarily through the mind: Recitations such as mantras and vidyas (knowledge), as well as austerities such as fasting and closing the doors of the senses, even if practiced and accustomed to for a long time, if the mind's engagement is weak and unclear due to sleep and drowsiness, or if the mind is distracted from the object of focus, then the purpose of realizing the suchness of all dharmas, as desired by the Tathagata (Buddha), will not be accomplished. As it is said in the Prajnaparamita Sutra (Perfection of Wisdom Sutra): 'With a distracted mind, even one's own benefit will not be accomplished, let alone the benefit of others?' Therefore, even the slightest opportunity for the mind to be distracted should not be allowed. Therefore, Samadhi is accomplished only through the mind abiding in one-pointedness. (Sixth) How Prajna (wisdom) is accomplished primarily through the mind: Whichever individual does not know the chief or essence of all dharmas of the world and beyond, which is the most supreme. As it is said in the Prajnaparamita Sutra: 'The mind has no mind; the nature of the mind is luminosity.' Thus, if one does not know the secret of the mind, which is the Dharmadhatu (realm of dharma), the ultimate truth (Paramartha-satya), and does not possess the correct view, then even if one desires to attain the bliss of liberation, wants to destroy the suffering of samsara, has the wisdom of what to accept and reject, and strives in practice, one will wander in samsara like those deluded by externalists, engaging in meaningless austerities such as tending to five fires, like a Kasha flower blown by the wind in the sky. Therefore, in order to attain ultimate liberation by knowing the nature of all dharmas, wisdom is accomplished only through the mind knowing the nature of the mind. Therefore, in the Gandavyuha Sutra (Arrayed Tree Sutra): 'All the actions of a Bodhisattva depend on their own mind. Maturing and taming all sentient beings also depend on their own mind.' Therefore, all virtues arise from guarding one's own mind.

---

ུབ་བོ། ། (གསུམ་པ་)བསྲུང་བར་གདམས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ལ་རག་ལས་པ་དེ་ལྟ་ བས་ན་བདག་གི་སེམས་འདི་ནི༵་དྲན་པས་ལེགས་པར་གཟུང་ཞིང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ལེགས་ པར་བསྲུང་བར་བྱ༵་སྟེ། བསླབ་བྱ་ཐམས་ཅད་འདིའི་ནང་དུ་འདུས་པས་སེམས་བསྲུང་བ་ ཉིད་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་གྱི་དེ་མ་གཏོགས་པ༵་ངལ་བས་འབྲས་བུ་མེད་པའི་བརྟུལ་ ཞུགས་མང་པོས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་དགོས་པ་མེད་པས་སེམས་འདུལ་བ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། བཤེས་སྤྲིང་དུའང་། བསྙེངས་དང་བྲལ་ལ་མང་དུ་གསོལ་ཅི་འཚལ། །ཕན་པའི་གདམས་ ངག་དོན་པོ་འདི་ལགས་ཏེ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཐུགས་དུལ་མཛོད་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་གྱིས། །སེམས་ནི་ ཆོས་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པར་གསུངས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཇི་ལྟར་བསྲུང་བ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)དོན་དངོས་ནི། དཔེར་ན་རྨ་དང་ལྡན་ 2-149 པའི་མི་འགའ་ཞིག སྐྱེས་བུ་དམ་པས་མ་དྲངས་ཤིང་སྤྱོད་པ་ལེགས་པར་མ་བསྡམས་པར་ གྲོལ་བའི་དམུ་རྒོད་མང་པོའི་ཁྲོད་དུ་གནས་ན༵། རང་གིས་འབད་པས་བསྒྲིམས་ཏེ་རྨ་ཉམས་ སུ་དོགས་ནས་སྲུང་བ་ཡི་ཕྱིར་བག་ཡོད་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞི༵ན་དུ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཉོན་ མོངས་སྐྱེ་བའི་གནས་སྐྱེ་བོ་ངན་པ་མི་རིགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བྱེད་པའི་ཁྲོད་ན་གནས་ཤིང་ བསླབ་པ་བསྲུང་བར་འདོད་པས་ཀྱ༵ང་། ཉམས་ན་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྨ་ འདི་དུས་རྟག་ཏུ་བསྲུ༵ང་བ་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱ་སྟེ། ཐ་མལ་པའི་རྨ་ཉམས་པ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་ ཆུང་ངུ་ཡི༵ས། ཚེ་འདི་ཙམ་ལ་གནོད་པས་སྐྲག་པ་ཡང་རྨ་སྲུང་བ་ཡི་ཆེད་དུ་བག་ཡོད་པར་བྱེད་ ན༵་ཕྱི་མ་ལ་དམྱལ་བར་བསྡུས་འཇོམས་ཀྱི་རིས་འཇོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་ པོས་སྐྲག་པ་(དག)ཡིས་ད་ལྟ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྨ་ལྟར་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཅིས་མི་ བསྲུ༵ངས་ཏེ་ཅིས་ཀྱང་བསྲུང་བར་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། རང་གི་སེམས་སྲུང་བའི་སྤྱོད་པ་འདི་འདྲས་རྒྱུན་དུ་གནས་པར་ བྱེད་ན༵་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་སྐྱེ་བོ་ངན་པ་གདུག་པ་ཅན་མང་པོའི་ཁྲོད་ན་གནས་ས༵མ། ཆགས་ པ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ནང་དུ་བུད་མེད་མཛེས་མའི་ཁྲོད་ན་གནས་ཀྱང་རུ༵ང་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་སྲུང་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཅན་གྱི་བརྟན་པ་བསླབ་བྱ་ལ་བག་ཡོད་པ་ ལས་ཉམས་པར་མི་འགྱུ༵ར་ཏེ། ནམ་ཡང་འཁྲུལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དོན་བསྡུ་ནི། བདག་གི་རྙེད་པ་ཡོན་འབུལ་བ་ལ་སོགས་བ་དང་བཀུར་སྟི་ གདན་སྟོབ་པ་ལ་སོགས་པ་ད༵ང་། ལུས་སྲོག་གི་རྟེན་དུ་གྱུར་བ་དང་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་ཟས་དང་ གོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མེད་པར་གྱུར་ཀྱང་བླ་ཞི༵ང་། དགེ་བ་གཞན་ལུས་ངག་དགེ་བའམ་ བཟང་པོ་གཞན་ཡང་ཉམས་པར་གྱུར་ཀྱང་བླ་ཡི༵་བསླབ་པ་བསྲུང་བའི་ཆེད་དུ་རང་གི་སེམས་ བསྲུང་བ

【現代漢語翻譯】 （三）守護之勸誡：一切法皆依賴於心，因此，我的心要以正念善加攝持，以正知善加守護。一切學處都包含於此，守護自心乃是苦行的至上之選，除此之外，以辛勞而無果的眾多苦行又有何用？毫無必要，故應努力調伏自心。 《親友書》中也說：『無怯懦且無需多祈請，此乃利益之精要教誨，請您調伏自心，薄伽梵（Bhagavan，世尊）曾說，心乃諸法之根本。』如是。 （四）如何守護分二： （一）真實義：譬如身有創傷之人，若未被聖者引導，行為未被善加約束，而處於眾多放蕩不羈之徒中，則會因擔心創傷惡化而努力謹慎守護。同樣，對於那些依賴於生起煩惱之處，處於造作各種不合宜行為的惡劣之人中，且渴望守護學處者而言，也應時時謹慎守護這顆一旦惡化便會帶來巨大痛苦的心之創傷。僅僅是普通創傷的惡化所帶來的微小痛苦，尚且會危害今生，令人恐懼而謹慎守護創傷，那麼，對於來世將被囚禁于地獄，遭受如摧毀山峰般的巨大痛苦所嚇倒之人，為何不立即以正念和正知守護自己的心之創傷呢？務必守護之，理應如此。 （二）利益：若能恒常保持守護自心的行為，即使身處易生嗔恨之境，如眾多惡毒之人中，或身處易生貪戀之境，如華麗宮殿中美女之間，精勤守護菩薩戒律者，也不會因對學處的謹慎而有所退失，因為他永遠不會迷失。 （三）總結：即使我的利養、供奉等，以及恭敬、座位等，還有作為身命之所依的衣食等生活資具全部失去，也罷；其他善行，如身語之善也全部喪失，也罷；爲了守護學處，務必守護自心。

【English Translation】 (3) Advice on Guarding: Since all dharmas depend on the mind, therefore, my mind should be well-grasped by mindfulness and well-guarded by awareness. All trainings are included in this, guarding the mind is the supreme ascetic practice, otherwise, what is the use of many laborious and fruitless ascetic practices? There is no need, so one should strive to tame the mind. It is also said in 'Letter to a Friend': 'Without timidity and without much supplication, this is the essential advice for benefit: Please tame your mind, Bhagavan (Bhagavan, The Blessed One) said, the mind is the root of all dharmas.' Thus it is. (4) How to guard is divided into two: (1) The actual meaning: For example, a person with a wound, if not guided by a noble person and not well-restrained in behavior, dwells among many unrestrained and wild people, then he will be careful to guard against the wound worsening. Similarly, for those who rely on the source of arising afflictions, dwelling among evil people who do all kinds of inappropriate things, and who desire to guard the training, they should always be careful to guard this wound of the mind, which causes great suffering if it worsens. Even the small suffering caused by the worsening of an ordinary wound harms this life and makes one fearful, so one is careful to guard the wound. Then, for those who are frightened by the great suffering of being imprisoned in hell in the next life, such as the destruction of mountains, why not immediately guard their own mind's wound with mindfulness and awareness? It must be guarded, it should be so. (2) Benefits: If one constantly maintains the practice of guarding one's own mind, even if one dwells in a place where hatred easily arises, such as among many malicious people, or in a place where attachment easily arises, such as among beautiful women in a luxurious palace, one who diligently guards the Bodhisattva vows will not deviate from the steadfastness of being mindful of the training, because he will never be confused. (3) Conclusion: Even if my gains, offerings, etc., and respect, seats, etc., as well as the necessities of life such as food and clothing, which are the basis of life, are all lost, so be it; other virtues, such as the virtues of body and speech, are also lost, so be it; in order to guard the training, one must guard one's own mind.

---

འི་བརྟུལ་ཞུགས་འདི་ནི་དུས་ནམ་དུ་ཡང་ཉམས་པར་མི་བྱ༵འོ། ། 2-150 (གཉིས་པ་)སེམས་བསྲུང་བའི་ཐབས་སུ་དྲན་ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བ་ལ། བསྲུང་བར་ གདམས་པ། ཉམས་པའི་ཉེས་དམིགས། ཇི་ལྟར་སྲུང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་སེམས་ བསྲུང་བར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ནི༵་གནང་བཀག་གི་ཁྱད་པར་མི་བརྗེད་པའི་དྲན་པ་དང་ནི་སྒོ་ གསུམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ནས་འཇུགས་པའི་ཤེས་བཞིན་ད༵ག་ཀུན་ ཏུ་འབད་པས་སྲོག་ལ་བབས་ཀྱང་སྲུངས་ཤིག་ཅེ༵ས་བདག་ནི་དེ་སྐད་ཐལ་མོ་སྦྱོ༵ར་ཞིང་གུས་ བས་འདོམས་པར་བྱེད་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ཉེས་དམིགས་ལ། སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། སོ་སོར་བཤད་པའོ། །(དང་པོ་)བསྟན་ པ་ནི། དཔེར་ན་ནད་ཀྱིས་ཁམས་དཀྲུག་པའི་མི་དག་གི༵་འགྲོ་འོང་ལ་སོགས་པའི་རྣམས་ཀུན་ ལ་མཐུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་མེད་པའི་རྨོངས་བས་རང་གི་སེམས་མ་ བསྲུངས་པར་དཀྲུགས་ན་བསམ་གཏན་དང་ཁ་ཏོན་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ཀུན་ ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་པའི་མཐུ་དང་ནུས་པ་མེད་པ༵་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)བཤད་པ་ལ། ཤེས་བཞིན་ཉམས་པའི་ཉེས་པ་དང་། དྲན་པ་ཉམས་པའི་ཉེས་ དམིགས་སོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཤེས་རབ་གསུམ་ལས་ཉམས་ཚུལ་ནི། ལེགས་ པར་བརྟགས་ནས་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཟིན་པ་མེད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ༵འི་སྐྱེས་བུ་གང་ལ་ ཐོས་པ་དང་བསམས་པ་དང་བསྒོམས་པ་ལས། བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་རྣམས་ལན་ཅིག་སྐྱེས་སུ་ ཟིན་ཡ༵ང་དཔེར་ན་གློའམ་ཞབས་རྡོལ་བའི་བུམ་པའི་ནང་དང་ཆུ་བླུགས་ཀྱང་ཟག་ནས་ཡུན་ རིང་དུ་མི་གནས་པ་བཞིན་དུ༵་གང་ཟག་དེའི་དྲན་པ་ལ་ནི་ཐོས་སོགས་ལས་བྱུང་བའི་དོན་དེ་ དག་ཡུན་རིང་དུ་མི་གན༵ས་ཤིང་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་དག་ཉམས་ཚུལ་ནི། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་དང་ ཡང་ལྡན་ཞིང་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་དད་པ་ཅན་དང་ནི༵་དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པའི་ 2-151 བརྩོན་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་གང་ཟག་དུ་མ་ཡ༵ང་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྒོ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ལ་ བརྟགས་ནས་འཇུག་པའི་ཤེས་བཞིན་མེད་པའི་སྐྱོན་ཆགས་ཤིང་གནས་པ༵ས་རང་གི་རྒྱུད་ ལ་རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་ལྟུང་བའི་རྙོག་པའམ་དྲི་མ་དང་བཅས་པར་ཡང་འགྱུ༵ར་ཏེ། འདུལ་ བར། མི་ཤེས་པ་ལྟུང་བ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དྲན་པ་ཉམས་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ངན་འགྲོ་སྐྱེད་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་ ནོར་བསགས་ཀྱང་རྐུན་པོས་ཕྲོགས་ནས་དབུལ་པོར་འགྲོ་བ་ལྟར་ཤེས་བཞིན་མེད་པའི་ཉོན་ མོངས་པའི་ཆོམ་རྐུན་ཆེན་པོ་ད༵ག་སྲུང་མ་དྲན་པ་ཉམས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ན༵ས་སྔར་བསོད་ ནམས་ཀྱི་ནོར་དག་ནི་ཉེ་བར་བསགས་ཀྱ༵ང་། མི་དགེ་བ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་རྐུན་པོས་ཕྲོགས་པ་ བཞིན་དུ་བཅོམ་ནས་གང་ཟག་དེ་ངན་འག

【現代漢語翻譯】 這個行為在任何時候都不會衰退。 （第二部分）守護心的方法是守護正念和正知。包括：守護的教誨、衰退的過患、如何守護。 第一，對於那些想要守護心的人，不要忘記給予和禁止的區別，並且要仔細觀察身、語、意三門的狀況，然後才行動。即使面臨生命危險，也要努力守護正念和正知。我合掌並以恭敬之心勸誡你們。 （第二部分）過患包括總的說明和分別的解釋。（第一）總的說明：例如，就像被疾病擾亂身體的人，對於行走等一切都無能為力一樣，如果因為沒有正念和正知而愚昧地擾亂自己的心，那麼對於禪定和誦經等一切善行，也同樣沒有如願以償的能力。 （第二部分）解釋包括正知衰退的過患和正念衰退的過患。（第一）正知衰退的過患分為兩部分：（第一）從三種智慧衰退的方式：如果一個人沒有正知，沒有經過仔細觀察就行動，那麼即使他曾經通過聽聞、思考和禪修而生起智慧，也像一個有漏洞的瓶子一樣，即使裝滿了水也會漏掉，無法長久保持。同樣，這個人也無法長久保持從聽聞等產生的意義，並且會衰退。 （第二）戒律清凈衰退的方式：即使有些人具有從聽聞中獲得的智慧，並且對因果深信不疑，也樂於行善並精進努力，但有時因為在身、語、意三門的活動中缺乏正知，就會產生過失，導致其相續中出現根本和支分的墮落或污垢。正如《律經》所說：『無知是導致墮落的原因。』 （第二部分）正念衰退分為兩部分：（第一）產生惡趣的方式：例如，就像積累了財富卻被盜賊搶走而變得貧窮一樣，如果沒有正知，強大的煩惱盜賊就會跟隨在失去正念的守護者之後，搶走之前積累的功德財富，摧毀它，使這個人墮入惡趣。

【English Translation】 This conduct should never decline at any time. (Second part) The method of guarding the mind is to guard mindfulness and awareness. It includes: the teaching of guarding, the faults of decline, and how to guard. First, for those who want to guard their minds, do not forget the distinction between giving and forbidding, and carefully observe the state of body, speech, and mind before acting. Even in the face of life-threatening situations, strive to guard mindfulness and awareness. I join my palms and advise you with reverence. (Second part) The faults include general explanations and separate explanations. (First) General explanation: For example, just as a person whose body is disturbed by illness is powerless to do anything such as walking, if one foolishly disturbs one's own mind without mindfulness and awareness, then one will not have the ability to do as one wishes for all virtuous deeds such as meditation and recitation. (Second part) The explanation includes the faults of the decline of awareness and the faults of the decline of mindfulness. (First) The faults of the decline of awareness are divided into two parts: (First) The way of declining from the three wisdoms: If a person does not have awareness and acts without careful observation, even if he has generated wisdom through hearing, thinking, and meditation, it is like a leaky bottle that will leak even if it is filled with water and cannot be kept for a long time. Similarly, this person cannot maintain the meaning generated from hearing, etc., for a long time, and it will decline. (Second) The way of declining pure morality: Even if some people have the wisdom gained from hearing, and have faith in cause and effect, and are happy to do good and strive diligently, sometimes because of the lack of awareness in the activities of body, speech, and mind, faults will arise, causing fundamental and secondary downfalls or defilements in their continuum. As the Vinaya Sutra says: 'Ignorance is the cause of downfall.' (Second part) The decline of mindfulness is divided into two parts: (First) The way of generating evil destinies: For example, just as accumulating wealth but being robbed by thieves and becoming poor, if there is no awareness, the powerful thieves of afflictions will follow after the guardian who has lost mindfulness, robbing the wealth of merit accumulated before, destroying it, and causing this person to fall into evil destinies.

---

ྲོར་འགྲོ༵་བར་འགྱུར་བའོ། ། (གཉིས་པ་)བདེ་འགྲོ་འཇོམས་ཚུལ་ནི། དྲན་པའི་སྲུང་མ་མེད་ན་ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོམ་རྐུན་གྱི་ཚོགས་འདི་དག་ནི༵། ཤ་ཟ་བཞིན་དུ་ཡང་ཡང་ གླགས་ལྟ་ཞིང་གནོད་པའི་སྐབས་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ༵་གླགས་རྙེད་པར་གྱུར་ནས་རྒྱུ་དགེ་ བའི་ནོར་བསགས་པ་རྣམས་འཕྲོག་པར་བྱེད་ཅི༵ང་འབྲས་བུ་བདེ་འགྲོའི་སྲོག་ཐོབ་པ་ཉིད་ ཀྱང་འཇོམས་པར་བྱེ༵ད་པའོ། ། (གསུམ་པ་)སྲུང་ཚུལ་ལ། དྲན་པ་སྲུང་ཚུལ་དང་། ཤེས་བཞིན་བསྲུང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ངོ་བོ་སྲུང་ཚུལ་ནི། ཉམས་ན་ཉེས་པ་ཆེ་བ་དེ་ལྟ་བས་ན་བླང་དོར་ གྱི་གནས་མི་བརྗེད་པའི་དྲན་པ་འདི་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཁང་པའི་སྒོ་ཁར་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོམ་རྐུན་ བསྲུང་བའི་དོན་དུ་བཞག་ན༵ས་དེའི་ཕྱི་རོལ་ལམ་གུད་དུ་དུས་ནམ་ཡང་མི་གཏོང་བར་གཟུང་ ངོ༵་། །གལ་ཏེ་བག་མེད་པའི་དབང་གིས་ཡུལ་གཞན་གྱི་སྟེང་དུ་སོང་ནའང་དམྱལ་བ་ལ་ སོགས་པ་ངན་འགྲོའི་གནོད་པ་ད༵ག་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཉེས་དམིགས་རྣམས་དྲན་པར་བྱས་ 2-152 ཏེ་སླར་ཡང་བཀུག་ནས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཉེ་བར་བཞ༵ག་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱུ་ལ་གདམས་པ་ནི། དྲན་པ་དེ་ཉིད་བླ་མ་དམ་པ་རྣམས་དང་ནི་ལྷན་ཅིག་ འགྲོགས་པ་ལ༵ས་སྐྱེ་ཞིང་། དེའང་མཁན་པོས་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ད༵ང་དེ་དང་ འགལ་ན་འཇིགས་པའི་སྒོ་ནས་ལེགས་སྤྱད་ཀྱི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བསླབ་བྱ་ལ་ཤིན་ ཏུ་གུས་པར་བྱེད་པ་ལ༵ས་དྲན་པ་ཚེགས་ཆུང་ངུས་བདེ་བླག་ཉིད་དུ་སྐྱེ༵་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ ཡང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ད༵ག་དུས་ཀུན་ཏུ་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ ཐོགས་པ་མེད་པར་གཟིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་དང་ལྡ༵ན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱན་སྔ་ ན༵་བདག་ནི་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གནས་སོ་ཞེ༵ས་དེ་ལྟར་བསམས་ཤིང་ཡིད་ལ་བཞག་ ནས་རང་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་སྡིག་པ་ལ་འཛེམ་པའི་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ད༵ང་། བསླབ་བྱ་ལ་དད་ ཅིང་གུས་པ་དང་གཞན་གྱིས་སྨོད་པ་ལ་འཇིགས་པའི་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པས་དེ་བཞིན་དུ་ མནོ༵ས་ཏེ་གནས་པར་གྱིས་ཤིག དེ་ལྟ་ན་ཡང་དྲན་པ་བདེ་བླག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)དེའི་ཕན་ཡོན་ནི། དེ་ལྟར་གནས་པ་དེས་ནི་དྲན་པ་ཙམ་སྐྱེ་བར་མ་ཟད། སངས་ རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ༵་ཞེས་བྱ་བའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་གང་ཟག་དེ་ལ་ཡང་དང་ ཡང་དུ་འབྱུ༵ང་བར་འགྱུར་ཞིང་། གང་གི་ཚེ་བླང་དོར་གྱི་གནས་མི་བརྗེད་པའི་དྲན་པ་ཡིད་ཀྱི་ ཁང་པའི་སྒོ་ཁར་བཞག་ན༵ས། ཉོན་མོངས་པའི་ཆོམ་རྐུན་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་ཉེ་བར་གནས་ པར་གྱུར་པ༵་དེའི་ཚེ། སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ཤེས་བཞིན་དུ་འཇུག་པའང་ངང་གིས་འོང་བར་ འགྱུར་ཞི༵ང་ལན་ཅིག་གཞན་དུ་སོང་བ་དག་ཀྱ

【現代漢語翻譯】 將會墮入惡道。 （二）摧毀善趣之方式：如果缺乏正念的守護，那麼像無知等煩惱的盜賊團伙，就會像食肉動物一樣，反覆尋找機會，伺機作惡。一旦找到機會，就會搶奪積累的善業財富，甚至摧毀獲得善趣果報的生命。 （三）守護之方式：分為守護正念和守護正知。首先，分為三個方面：（一）本體守護之方式：因為失去正念的過患極大，所以對於應取應舍之處不忘失的正念，要像守護煩惱盜賊一樣，安置在心房的門口，不要讓它離開，要緊緊抓住。如果因為放逸而跑到其他地方，也要憶念墮入地獄等惡道的種種過患，再次喚回，一心安住。 （二）因上的教誨：正念的生起依賴於與上師的交往，以及上師的教導。如果違背上師的教導，就要以恐懼之心，對於具備行善資質的人，要極其恭敬地對待他們的教誨，這樣正念就能輕鬆地生起。此外，要常常這樣想：諸佛和偉大的菩薩們，以其無礙照見一切所知的智慧之眼，時時刻刻都在關注著我。要這樣思念並銘記於心，以此作為自己的準則，對於罪惡之事心懷羞恥，對於教誨心懷信仰和恭敬，對於他人的指責心懷恐懼。要像這樣安住，這樣正念就能輕易生起。 （三）利益：像這樣安住，不僅能生起正念，還能反覆生起憶念佛陀（梵文：Buddha-anusmriti，巴利文：Buddhānussati）的殊勝功德。當不忘應取應舍的正念被安置在心房的門口，守護煩惱的盜賊時，身語意的行為也會自然而然地進入正知狀態，即使偶爾走神，也能迅速察覺。

【English Translation】 will fall into evil destinies. (2) How to destroy the happy realms: If there is no guard of mindfulness, then these groups of disturbing emotions, such as non-knowing, are like flesh-eaters, repeatedly looking for opportunities and seeking opportunities to harm. Once they find an opportunity, they will rob the accumulated wealth of virtuous deeds, and even destroy the very life of obtaining the fruit of happy realms. (3) How to protect: There are ways to protect mindfulness and ways to protect awareness. First, there are three aspects: (1) How to protect the essence: Because the fault of losing mindfulness is great, therefore, this mindfulness of not forgetting what should be taken and abandoned should be placed at the door of the mind's house to protect against disturbing emotions, and should not be let go outside or away from it at any time. If, due to carelessness, it goes to another place, one should remember the faults of experiencing the harms of evil destinies such as hell, and then call it back and place it single-mindedly. (2) Advice on the cause: That mindfulness itself arises from associating with the holy lamas, and also from the abbot's subsequent instruction of advice, and if it contradicts that, then those who are endowed with the fortune of good conduct out of fear are very respectful of the precepts, and mindfulness will arise easily with little effort. Furthermore, the Buddhas and great Bodhisattvas, who at all times are endowed with the eye of wisdom that sees all knowable things without obstruction, always abide before the eyes of all of them, so think and keep in mind that I am constantly abiding, and make that your own reason to be ashamed of sin, and be endowed with faith and respect for the precepts and fear of others' reproaches, and abide in that way. If you do so, mindfulness will easily arise. (3) The benefits of this: By abiding in this way, not only will mindfulness arise, but also the perfect qualities of what is called 'Buddha-anusmriti' will repeatedly occur to that person. When the mindfulness of not forgetting what should be taken and abandoned is placed at the door of the mind's house, and abides near for the purpose of guarding against disturbing emotions, then the conduct of the three doors will naturally enter into awareness, and even those who have gone elsewhere once will quickly

---

ང་ཕྱིར་ལ་ནང་དུ་འོང་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། བྱུང་ནས་ བརྟན་པར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ཤེས་བཞིན་ལ། ཤེས་བཞིན་བརྟན་པར་སྲུང་ཚུལ། དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བཤད་ 2-153 པ། མཚན་ཉིད་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། རེ་ཞིག་དང་པོར་བྱ་བ་གང་ལ་འཇུག་ཀྱང་ ཀུན་སློང་ལ་བརྟགས་ནས། འདི་འདྲ་བའི་སེ༵མས་ཆགས་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་ པ་ཅན་འདི་ནི། འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པའི་སྐྱོན་དང་བཅས་པའོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱས་ ན༵ས། དེའི་ཚེ་བདག་གིས་ཤིང་ཆེན་པོ་རླུང་གིས་མི་གཡོ་བ་བཞིན་དུ༵་གཉེན་པོའི་ཟུངས་ཐུབ་ པར་ནི་གནས་པར་བྱ༵་ཞེས་པའམ། ཡང་ན་(འགྲེལ་པར་)ཤིང་དབང་པོ་དང་བྲལ་བས་ཆགས་ སྡང་གི་ཡུལ་ལ་མི་འཇུག་པ་བཞིན་དུ་དབང་པོའི་སྒོ་བསྡམས་ཏེ་ཟུངས་ཐུབ་པར་ནི་བརྟན་ པར་གནས་པར་བྱ་ཞེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ལུས་དང་སེམས་ལ་བརྟག་པ། བརྟགས་ནས་དབང་དུ་བྱ་ བ། དེའི་སྤྱོད་ལམ་སྦྱང་བ། བསླབ་བྱ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་ པོ་)ལུས་ལ་བརྟགས་ནས་སྤྱོད་ཚུལ་ནི། དགོས་པའི་དོན་ནམ་འབྲས་བུ་མེད་པར་མིག་གཞན་ དུ་ཡེངས་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པར་གཡེང་བར་ལྟ་བ་ནི༵་དུས་ནམ་ཡང་བདག་གིས་མི་བྱ་སྟེ༵་ དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བསམ་གཏན་གྱིས་ལྟ་བས་དུས་རྟག་ཏུ་ནི༵་མིག་ནི་ཅུང་ ཟད་ཕྱེ་བ་སྣ་རྩེའམ་གཉའ་ཤིང་གང་ཙམ་དུ་ཕབ་སྟེ་བལྟ་བར་བྱ༵འོ། །ཡུམ་ལས་ཀྱང་། འགྲོ་ འཆག་ཉལ་དང་འདུག་པར་ཤེས་བཞིན་རབ་ཏུ་ལྡན། །གཉའ་ཤིང་གང་ཙམ་ལྟ་ཞིང་འགྲོ་ ལ་སེམས་འཁྲུལ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །རྩེ་གཅིག་ཏུ་ལྟ་བས་དུབ་པར་གྱུར་ན་མིག་དང་ སེམས་ངལ་གསོ་བའི་ཆེད་དུ་ནི༵་དུས་རེས་འགའ་ཕྱོགས་གཞན་རྣམས་སུ་ཡང་བལྟ་བར་བྱ་ ༵ཞིང་། གལ་ཏེ་གང་ཟག་འགའ་ཞིག་མིག་ལམ་དུ་སྣང་བར་གྱུར་ན༵་དགའ་བའི་མིག་གིས་ བལྟས་ནས་ལེགས་པར་འོངས་སམ་བྱོན་པ་ལེགས་སོ་ཞེས་སྙན་པའི་ཚིག་དག་བརྗོ༵ད་པར་ བྱའོ། །གཞན་ཡང་བགྲོད་དཀའ་བའི་ལམ་དང་ཉམ་ང་བའི་གནས་ལ་སོགས་པར་ཆོམ་རྐུན་ ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་ཡོད་མེད་བརྟག་པའི་ཕྱི༵ར་ཡང་དང་ཡང་དུ་རིམ་པ་ལྟར་ཕྱོགས་ 2-154 བཞིར་བལྟ༵་བར་བྱ་ཞིང་། ཁྱད་པར་ངལ་གསོ་བ་ན་ཁ་ནི་ཕྱིར་ལ་བལྟས་ན༵ས་རྒྱབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ སུའང་བལྟ་བར་བྱ༵་སྟེ་མདུན་དང་རྒྱབ་ཏུ་གཡང་ས་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པའི་གནོད་པ་ཡོད་ མེད་བརྟག་པ་བྱས་ན༵ས་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་འམ་ཡང་ན་གནོད་པ་ཡོད་པའི་ ཕྱོགས་ནས་ལྡོག་ཅིང་འོང་བར་བྱ་སྟེ༵་དེ་ལྟར་སྤྱོད་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ༵། རང་ གཞན་ལ་ཕན་པའི་དགོས་པ་གང་ཆེ་བ་ཤེས་ནས་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པས་སྤྱད་པར་བྱ༵འོ། ། སྤྱོད་ལམ་བཞི་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་དག་ལས་ལུས་ཀྱིས་དགེ་བའི་ལས་ལ་འདི་ལྟར་སྤྱད་པར་ བྱའོ་ཞེ༵ས་བློ་སྔོ

【現代漢語翻譯】 我將返回到內心，回來之後就會變得穩定等等。 （第二部分）關於正念。如何保持正念的穩定。詳細解釋正念，以及簡要展示其特徵。第一部分是：首先，無論從事什麼活動，都要考察動機。要知道，像這種貪嗔等煩惱，是輪迴中產生痛苦的過患。然後，像大樹不被風搖動一樣，要能夠安住在對治的能量中。或者，（在註釋中說）像失去感官能力，不被貪嗔的對象所吸引一樣，關閉感官之門，穩定地安住其中。 （第二部分）詳細解釋：考察身心，考察之後加以控制，訓練行為，以及如何實踐教導。第一部分有四個方面：（第一）考察身體並規範行為：在沒有必要或沒有結果的情況下，不要讓眼睛以散亂的方式向外看。要以專注于實相的禪定來觀察，始終稍微睜開眼睛，將視線放在鼻尖或軛木的高度。如《母經》所說：『行走、站立、坐臥時，都要具備正念。視線保持在軛木的高度，行走時心中沒有迷惑。』如果過於專注而感到疲勞，爲了讓眼睛和心得到休息，偶爾也可以看向其他方向。如果有人出現在視線中，要用喜悅的目光看著他們，說『歡迎光臨』等悅耳的話語。此外，在難以行走的路和危險的地方，爲了檢查是否有強盜等威脅，要反覆按順序向四個方向觀察。特別是在休息時，要向後看，也要觀察背後的方向，檢查前後是否有懸崖等危害。如果沒有危害，就朝那個方向走，或者從有危害的方向返回。因此，在所有行為舉止中，要了解什麼對自他有益，並以正念行事。 無論四種行為中的哪一種，都要這樣用身體來從事善行，要預先思考。

【English Translation】 I will return to the inner self, and after returning, I will become stable, and so on. (Second part) On mindfulness. How to maintain the stability of mindfulness. Explaining mindfulness in detail, and briefly showing its characteristics. The first part is: First, whatever activity you engage in, examine the motivation. Know that afflictions such as attachment and aversion are faults that generate suffering in samsara. Then, like a great tree that is not shaken by the wind, be able to abide in the energy of the antidote. Or, (as stated in the commentary) like losing the ability of the senses and not being attracted by objects of attachment and aversion, close the doors of the senses and abide stably within. (Second part) Detailed explanation: Examine the body and mind, control them after examination, train behavior, and how to practice the teachings. The first part has four aspects: (First) Examine the body and regulate behavior: Without necessity or result, do not let the eyes look outward in a scattered manner. Observe with meditation focused on reality, always keeping the eyes slightly open, placing the gaze at the tip of the nose or at the height of the yoke. As the Mother Sutra says: 'Walking, standing, sitting, and lying down, be fully endowed with mindfulness. Keep the gaze at the height of the yoke, and in walking, the mind is without confusion.' If you become tired from being too focused, occasionally look in other directions to allow the eyes and mind to rest. If someone appears in sight, look at them with joyful eyes and say pleasant words such as 'Welcome.' In addition, on difficult roads and dangerous places, to check for threats such as robbers, repeatedly observe in order the four directions. Especially when resting, look back and also observe the direction behind, checking for harm such as cliffs in front and behind. If there is no harm, go in that direction, or return from the direction of harm. Therefore, in all conduct, know what is beneficial to yourself and others, and act with mindfulness. Whatever of the four conducts, use the body to engage in virtuous actions in this way, think in advance.

---

ན་དུ་བཏང་བའི་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྒྲུབ་ཤིང་བསྡོགས་ནས་དེ་ནས་ནི༵། སྐབས་སྐབས་སུ་བདག་གི་ལུས་འདི་དགེ་བའམ་མི་དགེ་བའམ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཇི་ལྟ་ བུ༵ར་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་པ་བལྟས་ཏེ་དགེ་བའི་ལས་ལ་སྦྱར་བར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)སེམས་ལ་བརྟགས་ནས་འཇོག་ཚུལ་ནི། རང་གི་སེམས་ཆགས་སོགས་ཀྱི་ དབང་དུ་གྱུར་པ་གླང་ཆེན་མྱོས་པ་དང་འདྲ་བ་འདི་ནི༵་དམ་པའི་ཆོས་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སེམས་ པའི་བརྟན་པ་ཀ་བ་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བ་ལ༵་ཇི་ལྟར་ན་གླང་ཆེན་བཏགས་པ་གཞན་དུ་མི་འཆོར་ བ༵་དེ་ལྟར་འབད་པ་ཀུན་གྱིས་བརྟ༵ག་ཅིང་དཔྱད་དེ་དྲན་པས་གཟུང་བར་བྱའོ། །ཅི་ནས་ཀྱང་ ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟབ་མོ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བརྩོན་པའི་ཚུལ་ནི༵་དུས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཀྱང་རྣམ་ གཡེང་གི་དབང་དུ་མི་འཆོར་བ༵ར་བྱ་ཞིང་། གལ་ཏེ་ཅུང་ཟད་ཡེངས་ནའང་བདག་གི་ཡིད་འདི་ ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་གཞན་དུ་གར་སྤྱོད་ཅིང་འགྲོ་བར་བྱེད་ཅེ༵ས་དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་སོ་སོར་བརྟ༵ག་ ཅིང་བླན་ཏེ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)གནང་བའི་གནས་སྐབས་ཤེས་ཚུལ་ནི། མེ་དང་དགྲ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་ པ་དང་དཀོན་མཆོག་མཆོད་པའི་དགའ་སྟོན་ལ་སོགས་པ་དང་གཞན་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པ་ དང་འབྲེལ་པ༵ས་གལ་ཏེ། རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པར་མི་ནུས་ན་རེ་ཞིག་ཅི་བདེར་ 2-155 ངལ་གོས་ནས་བྱ༵་བ་དེ་དག་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་སྤྱིར་སྦྱིན་པ་ལས་ཚུལ་ ཁྲིམས་མཆོག་ཏུ་གསུངས་ཀྱང་སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པའི་དུས་དག་ཏུ༵་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ བསླབ་བྱ་ཕྲ་མོ་རྣམས་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་པར་གསུ༵ངས་ཏེ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ ལས། སྦྱིན་པའི་དུས་སུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉེ་བར་བསྡུས་ཏེ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱའོ་ཞེས་པ་ལ་ སོགས་པས་སོ། ། (བཞི་པ་)གང་ལ་ཞུག་པ་ཐོག་མར་སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་གང་ཞིག་ ལུང་རིགས་དང་མཐུན་པར་བསམས་ཏེ་ཕན་ཡོན་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ནས་བྱ་བར་བརྩམས་ པ༵་དེ་མ་གྲུབ་ཀྱི་བར་ལ་དེ་ལས་གཞན་དུ་ནམ་ཡང་མི་བསམས་ཏེ༵་གང་བསམས་པ་དེར་རྩེ་ གཅིག་ཏུ་གཏད་པ་ཡི་བསམ་པ་ཡི༵ས་བརྩམས་པ་དེ་ཉིད་རེ་ཞིག་དང་པོར་འབད་པས་བསྒྲུབ་ པར་བྱ༵འོ། །དེ་ལྟར་ནན་ཏན་དུ་བྱས་ན་ནི་བྱ་བར་བརྩམ་པ་ཀུན་ལེགས་པར་བྱ༵ས་པར་འགྱུར་ གྱི། དེ་ལས་གཞན་དུ་སྔ་མ་མ་གྲུབ་པར་ཕྱི་མ་ལ་ཞུགས་ན་གཉི་གའང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ རོ༵། །ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་གཏི་མུག་གི་ཆར་གཏོགས་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོ༵ངས་པའང་རིམ་ གྱིས་སྒྲུབ་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འཕེལ་བར་མི་འགྱུ༵ར་ཞེས་པའམ། ཡང་ན་རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་བར། ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་ཉོན་མོངས་ཀྱང་། །དེ་ལྟ་ན་ནི་འཕེལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་གཅིག་ མ་གྲུབ་པར་གཞན་ལ་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འཇུག་ཅིང་ཞུགས་པའང་འཕེ

【現代漢語翻譯】 當已經完成並結束被委託的任務后，此後， 應時常觀察自己的身體是處於善、不善或無記的狀態，並將其投入到善行中。 （二）觀察心而安住的方式：當自己的心被貪慾等情緒所控制，如同醉酒的大象時，如何能像堅固的柱子一樣，一心專注于神聖的佛法呢？應該像馴服大象一樣，不讓它逃脫，通過一切努力來觀察和思考，並用正念來守護它。無論如何，都要一心一意地致力於甚深的禪定，即使是一瞬間也不要被散亂所控制。如果稍微散亂，就要反思自己的心離開了禪定，會去哪裡，做什麼，這樣反覆觀察和反思，並使其安住于平靜之中。 （三）瞭解允許的場合：如果遇到火災、敵人等危險，或者供養三寶的喜慶節日，或者從事廣大的利他事業等情況，如果無法一心一意地安住于禪定，那麼暫時可以隨意放鬆，投入到那些事務中。也就是說，一般來說，佈施勝過持戒，但是在進行廣大布施的時候，可以暫時放鬆對細微戒律的執著。如《無盡意經》中說：『佈施之時，應攝持戒律，並放鬆之。』等等。 （四）首先完成所投入的事情的方法：對於佈施等任何符合道理且被認為有益的事情，一旦開始做，在完成之前，不要考慮其他事情，要一心一意地專注于所思考的事情上，首先努力完成它。如果這樣做，那麼所有開始做的事情都會做得很好。反之，如果前一件事情沒有完成就開始做下一件事情，那麼兩件事情都不會成功。如果逐漸地去做那些屬於無明範疇的非正知行為，那麼它們就不會增長。或者，在一些印度文獻和註釋中說：『非正知之煩惱，若如是則增長。』也就是說，如果一件事情沒有完成就開始做另一件事情，那麼煩惱就會侵入並增長。

【English Translation】 After accomplishing and concluding the task that has been entrusted, henceforth, One should frequently observe whether one's own body is in a state of virtue, non-virtue, or neutrality, and engage it in virtuous actions. (2) How to settle by examining the mind: When one's own mind is controlled by emotions such as attachment, like a drunken elephant, how can it, like a firm pillar, single-mindedly focus on the sacred Dharma? One should, like taming an elephant, not let it escape, and observe and contemplate through all efforts, and guard it with mindfulness. In any case, one must wholeheartedly devote oneself to profound samadhi (定，梵文：samādhi，羅馬轉寫：samādhi，意思是：三摩地), not allowing oneself to be controlled by distraction even for a moment. If one is slightly distracted, one should reflect on where one's mind, having left samadhi, will go and what it will do, repeatedly observing and reflecting in this way, and settling it in peace. (3) Knowing the occasions for allowance: If one encounters dangers such as fire or enemies, or joyous festivals of offering to the Three Jewels (三寶，梵文：triratna，羅馬轉寫：triratna，意思是：三顆寶石), or engages in vast altruistic activities, if one cannot single-mindedly settle in samadhi, then one can temporarily relax and engage in those affairs as one pleases. That is to say, in general, giving is said to be superior to moral discipline, but when engaging in vast giving, one can temporarily relax one's adherence to subtle precepts. As it is said in the Inexhaustible Intellect Sutra: 'At the time of giving, one should gather moral discipline and relax it.' and so on. (4) The method of first accomplishing what one has engaged in: For any activity such as giving that is in accordance with reason and is seen as beneficial, once one begins to do it, until it is completed, one should not consider other things, but focus single-mindedly on what one is thinking about, and first strive to accomplish it with effort. If one does this, then all the activities one begins will be done well. Conversely, if one starts the next thing before the previous one is finished, then neither will be successful. If one gradually engages in non-mindful actions that belong to the category of ignorance, then they will not increase. Or, in some Indian texts and commentaries, it is said: 'Non-mindful afflictions, if so, will increase.' That is to say, if one starts another thing before one thing is finished, then afflictions will invade and increase.

---

ལ་ བར་འགྱུར་བ་སྟེ། ཙ་ན་ཀར། སྔ་མ་མ་ཚར་གཞན་བསྒྲུབས་ན། །གཉི་ག་མི་འགྲུབ་ངལ་བའི་ གནས། །རྐང་བ་ཡ་གཅིག་མ་ཚུགས་པར། །གཉིས་ཀ་བཏེགས་ན་འགྱེལ་བའི་རྒྱུ། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། །དབང་དུ་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་མིན་ལས་བཟློག་ཚུལ། ཚུལ་བཞིན་ལ་འཇུག་ཚུལ། དལ་ བའི་དོན་སྒྲུབ་ཚུལ་ལོ། དང་པོ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)རྣམ་གཡེང་ལ་ཆགས་པ་སྤོང་ཚུལ་ནི། སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་དགོས་པའི་དབང་གིས་བྲེ་མོའམ་ཀུ་རེའི་བཞད་གད་ཀྱི་གཏམ་ནི་རྣམ་ 2-156 པ་སྣ་ཚོགས་ད༵ང་བྲོ་གར་དང་མིག་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་ངོ་མཚར་ཅན་གྱི་ལྟད་མོ་རྣམ་པ་མང་ པོ༵་ཀུན་ལ་སྒོ་གསུམ་གང་རུང་གིས་འཇུག་པར་གྱུར་པ་ན༵། ཡང་དེ་དག་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ པ་སྤང་བར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་མེད་ཀྱི་བྱ་བ་སྤོང་ཚུལ་ནི། དོན་ནམ་དགོས་པ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཟླ་བ་ གསུམ་དུ་འཐས་ཤིང་མ་ཉམས་པའི་ས་རྐོ་བ་དང་། རྩྭ་སྔོན་པོའི་རྒྱུན་སེན་མོ་ལ་སོགས་པས་ གཅོད་པ་ད༵ང་ས་རིས་འདྲི་བ་དང་ཕུར་བུ་འབྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པར་གྱུར་ན༵་བདེ་བར་ གཤེགས་པས་དེ་དག་བཀག་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསླབ་པ་བཅས་པ་རྣམས་དྲན་པར་བྱས་ན༵ས་ ལྟུང་བའི་ཉེས་དམིགས་ལ་སྐྲག་པས་དེ་ཡི་མོད་ལ་དོ༵ར་བར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)དོན་ཐམས་ཅད་རིགས་པས་སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། གང་གི་ཚེ་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་བསྐྱོད་ཅིང་ གཡོ་བར་འདོད་པར་གྱུར་ཏ༵མ། ངག་གི་བྱ་བ་སྨྲ་ཞིང་བརྗོད་པར་འདོད་པར་གྱུར་ན་ཡ༵ང་དེ་ དག་གི་དང་པོར་རང་གི་སེམས་ལ་ཀུན་སློང་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་མེད་ལེགས་པར་བརྟགས་ ན༵ས་སེམས་རབ་ཏུ་བརྟན་པས་མི་འོས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་རྣམས་སྤང་ཞིང་། འོས་ཤིང་ རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་དགེ་བའི་བྱ༵་བ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། ། (བཞི་པ་)ཉོན་མོངས་ལ་གཉེན་པོ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། གང་གི་ཚེ་རང་གི་ཡིད་ཡུལ་སྡུག་པ་ལ་ ཆགས་ཤིང་ཞེན་པར་གྱུར་པ་ད༵ང་། མི་སྡུག་པ་ལ་ཁྲོ་ཞིང་སྡང་བར་མཐོང་བ་དེ་ཡི་ཚེ༵་དེ་དག་ གིས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་ཀྱི་ལས་སུ་བྱ་བ་གང་ཡང་མི་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་གི་གཏམ་ངག་ ཏུ་སྨྲ་བར་ཡང་མི་བྱ༵་སྟེ། ཤིང་བཞིན་དུ་ནི་ཆགས་སྡང་གི་རྣམ་འགྱུར་སྤངས་ནས་བརྟན་པར་ གནས་པར་བྱ༵འོ། །ལུས་དང་སེམས་རྒོད་ཅིང་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། ངག་གིས་གཞན་ ལ་ཅོ་འདྲི་བའི་ག་ཞར་བཅས་པའ༵མ་གལ་ཏེ་ང་རྒྱལ་གྱི་སེམས་ཁེངས་ཤིང་རིགས་དང་ལང་ ཚོ་ལ་སོགས་པས་རྒྱགས་པ་དང་ལྡན་པའ༵མ་ཕ་རོལ་པོའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མཚང་ 2-157 འབྲུ་བ་ཡི་བསམ་པ་ད༵ང་། གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་རྗེས་བརྗོད་སྐྱོར་བའི་ཚུལ་གྱིས་སུན་འབྱིན་ པའི་གྱ་གྱུ་དང་སྒྱུ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གཞན་སླུ་བར་འདོད་པའི་སེམས་ས༵མ་གང་གི་ཚེ་བདག་ གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་བསྟོད་པ་ལྷུར་ལེན་པའ༵མ། གཞན་གྱི་ཉེས་པ་གསལ་བར་བརྗོད་ པས་སྨོད་པ་ཉིད་དང་ནི༵་གཞན་ལ་འ

【現代漢語翻譯】 འགྱུར་བ་སྟེ། ཙ་ན་ཀར། (Tibetan: 'gyur ba ste, tsa na kar) 就像障礙一樣。ཙ་ན་ཀར། སྔ་མ་མ་ཚར་གཞན་བསྒྲུབས་ན། །གཉི་ག་མི་འགྲུབ་ངལ་བའི་ གནས། །(Tibetan: snga ma ma tshar gzhan bsgrubs na/ gnyi ga mi 'grub ngal ba'i gnas/) 如果前面的事情沒有完成就做其他的事情，兩件事都不會成功，只會徒增疲勞。 རྐང་བ་ཡ་གཅིག་མ་ཚུགས་པར། །གཉིས་ཀ་བཏེགས་ན་འགྱེལ་བའི་རྒྱུ། །(Tibetan: rkang ba ya gcig ma tshugs par/ gnyis ka btegs na 'gyel ba'i rgyu/) 如果一隻腳沒有站穩，就抬起兩隻腳，就會有跌倒的危險。 ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། །(Tibetan: zhes pa ltar ro/) 就像這樣。 དབང་དུ་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་མིན་ལས་བཟློག་ཚུལ། ཚུལ་བཞིན་ལ་འཇུག་ཚུལ། དལ་ བའི་དོན་སྒྲུབ་ཚུལ་ལོ། (Tibetan: dbang du bya ba la/ tshul min las bzlog tshul/ tshul bzhin la 'jug tshul/ dal ba'i don sgrub tshul lo/) 關於如何控制，有從不如法中返回的方法，進入如法的方法，以及實現平靜的方法。 དང་པོ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)རྣམ་གཡེང་ལ་ཆགས་པ་སྤོང་ཚུལ་ནི། (Tibetan: dang po la lnga las/ (dang po) rnam g.yeng la chags pa spong tshul ni/) 首先有五種，第一種是避免對散亂的執著的方法： སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་དགོས་པའི་དབང་གིས་བྲེ་མོའམ་ཀུ་རེའི་བཞད་གད་ཀྱི་གཏམ་ནི་རྣམ་ པ་སྣ་ཚོགས་ད༵ང་བྲོ་གར་དང་མིག་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་ངོ་མཚར་ཅན་གྱི་ལྟད་མོ་རྣམ་པ་མང་ པོ༵་ཀུན་ལ་སྒོ་གསུམ་གང་རུང་གིས་འཇུག་པར་གྱུར་པ་ན༵། (Tibetan: skabs 'ga' zhig tu dgos pa'i dbang gis bre mo'am ku re'i bzhad gad kyi gtam ni rnam pa sna tshogs dang bro gar dang mig 'phrul la sogs pa ngo mtshar can gyi ltad mo rnam pa mang po kun la sgo gsum gang rung gis 'jug par gyur pa na/) 有時因為需要，會以各種方式參與到玩笑或幽默的笑話、舞蹈、魔術等奇妙的表演中，通過身語意三門中的任何一門。 ཡང་དེ་དག་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ པ་སྤང་བར་བྱ༵འོ། །(Tibetan: yang de dag la chags shing zhen pa spong bar bya'o/) 應該避免對這些產生執著和迷戀。 (གཉིས་པ་)དོན་མེད་ཀྱི་བྱ་བ་སྤོང་ཚུལ་ནི། (Tibetan: (gnyis pa) don med kyi bya ba spong tshul ni/) 第二種是避免無意義的行為的方法： དོན་ནམ་དགོས་པ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཟླ་བ་ གསུམ་དུ་འཐས་ཤིང་མ་ཉམས་པའི་ས་རྐོ་བ་དང་། རྩྭ་སྔོན་པོའི་རྒྱུན་སེན་མོ་ལ་སོགས་པས་ གཅོད་པ་ད༵ང་ས་རིས་འདྲི་བ་དང་ཕུར་བུ་འབྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པར་གྱུར་ན༵་བདེ་བར་ གཤེགས་པས་དེ་དག་བཀག་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསླབ་པ་བཅས་པ་རྣམས་དྲན་པར་བྱས་ན༵ས་ ལྟུང་བའི་ཉེས་དམིགས་ལ་སྐྲག་པས་དེ་ཡི་མོད་ལ་དོ༵ར་བར་བྱའོ། །(Tibetan: don nam dgos pa chen po med par zla ba gsum du 'thas shing ma nyams pa'i sa rko ba dang/ rtswa sngon po'i rgyun sen mo la sogs pas gcod pa dang sa ris 'dri ba dang phur bu 'byin pa la sogs pa byed par gyur na bde bar gshegs pas de dag bkag pa'i tshul gyis bslab pa bcas pa rnams dran par byas nas ltung ba'i nyes dmigs la skrag pas de yi mod la dor bar bya'o/) 如果沒有重大的意義或必要，挖掘三個月都沒有損壞的土地，用指甲等切割綠草，畫地，拔樁等，應該記住善逝禁止這些行為的戒律，因為害怕墮落的罪過，應該立即放棄。 (གསུམ་པ་)དོན་ཐམས་ཅད་རིགས་པས་སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། (Tibetan: (gsum pa) don thams cad rigs pas sgrub tshul ni/) 第三種是用理性實現所有目標的方法： གང་གི་ཚེ་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་བསྐྱོད་ཅིང་ གཡོ་བར་འདོད་པར་གྱུར་ཏ༵མ། ངག་གི་བྱ་བ་སྨྲ་ཞིང་བརྗོད་པར་འདོད་པར་གྱུར་ན་ཡ༵ང་དེ་ དག་གི་དང་པོར་རང་གི་སེམས་ལ་ཀུན་སློང་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་མེད་ལེགས་པར་བརྟགས་ ན༵ས་སེམས་རབ་ཏུ་བརྟན་པས་མི་འོས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་རྣམས་སྤང་ཞིང་། འོས་ཤིང་ རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་དགེ་བའི་བྱ༵་བ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །(Tibetan: gang gi tshe lus kyi bya ba bskyod cing g.yo bar 'dod par gyur tam/ ngag gi bya ba smra zhing brjod par 'dod par gyur na yang de dag gi dang por rang gi sems la kun slong nyon mongs pa yod med legs par brtags nas sems rab tu brtan pas mi 'os pa nyon mongs pa can rnams spong zhing/ 'os shing rigs pa dang ldan pa dge ba'i bya ba rnams bsgrub par bya'o/) 無論何時想要行動或移動身體，或者想要說話或表達，首先要仔細檢查自己的內心是否有煩惱的動機，然後以堅定的心，放棄不適當的、充滿煩惱的行為，並實現適當的、理性的、有益的行為。 (བཞི་པ་)ཉོན་མོངས་ལ་གཉེན་པོ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། (Tibetan: (bzhi pa) nyon mongs la gnyen po bskyed tshul ni/) 第四種是生起對治煩惱的方法： གང་གི་ཚེ་རང་གི་ཡིད་ཡུལ་སྡུག་པ་ལ་ ཆགས་ཤིང་ཞེན་པར་གྱུར་པ་ད༵ང་། མི་སྡུག་པ་ལ་ཁྲོ་ཞིང་སྡང་བར་མཐོང་བ་དེ་ཡི་ཚེ༵་དེ་དག་ གིས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་ཀྱི་ལས་སུ་བྱ་བ་གང་ཡང་མི་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་གི་གཏམ་ངག་ ཏུ་སྨྲ་བར་ཡང་མི་བྱ༵་སྟེ། ཤིང་བཞིན་དུ་ནི་ཆགས་སྡང་གི་རྣམ་འགྱུར་སྤངས་ནས་བརྟན་པར་ གནས་པར་བྱ༵འོ། །(Tibetan: gang gi tshe rang gi yid yul sdug pa la chags shing zhen par gyur pa dang/ mi sdug pa la khro zhing sdang bar mthong ba de yi tshe de dag gis kun nas bslang ba'i lus kyi las su bya ba gang yang mi bya zhing/ de dag gi gtam ngag tu smra bar yang mi bya ste/ shing bzhin du ni chags sdang gi rnam 'gyur spangs nas brtan par gnas par bya'o/) 無論何時，當自己的心對美好的事物產生執著和迷戀，或者對不美好的事物感到憤怒和憎恨時，不要做任何由這些情緒引起的身體行為，也不要用語言表達這些情緒，應該像樹一樣，放棄貪戀和憎恨的表情，保持穩定。 ལུས་དང་སེམས་རྒོད་ཅིང་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། ངག་གིས་གཞན་ ལ་ཅོ་འདྲི་བའི་ག་ཞར་བཅས་པའ༵མ་གལ་ཏེ་ང་རྒྱལ་གྱི་སེམས་ཁེངས་ཤིང་རིགས་དང་ལང་ ཚོ་ལ་སོགས་པས་རྒྱགས་པ་དང་ལྡན་པའ༵མ་ཕ་རོལ་པོའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མཚང་ འབྲུ་བ་ཡི་བསམ་པ་ད༵ང་། (Tibetan: lus dang sems rgod cing rnam par g.yeng ba dang/ ngag gis gzhan la co 'dri ba'i ga zhar bcas pa'am gal te nga rgyal gyi sems khengs shing rigs dang lang tsho la sogs pas rgyags pa dang ldan pa'am pha rol po'i skyon brjod par 'dod pa mtshang 'bru ba yi bsam pa dang/) 身體和心靈變得激動和散亂，或者用語言嘲笑他人，或者如果傲慢的心膨脹，因為種姓和青春等而感到自豪，或者想要批評他人，想要揭露他人的缺點。 གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་རྗེས་བརྗོད་སྐྱོར་བའི་ཚུལ་གྱིས་སུན་འབྱིན་ པའི་གྱ་གྱུ་དང་སྒྱུ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གཞན་སླུ་བར་འདོད་པའི་སེམས་ས༵མ་གང་གི་ཚེ་བདག་ གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་བསྟོད་པ་ལྷུར་ལེན་པའ༵མ། གཞན་གྱི་ཉེས་པ་གསལ་བར་བརྗོད་ པས་སྨོད་པ་ཉིད་དང་ནི༵་གཞན་ལ་འ(Tibetan: gal te gzhan gyi rjes brjod skyor ba'i tshul gyis sun 'byin pa'i gya gyu dang sgyu sna tshogs kyis gzhan slu bar 'dod pa'i sems sam gang gi tshe bdag gi yon tan brjod cing bstod pa lhur len pa'am/ gzhan gyi nyes pa gsal bar brjod pas smod pa nyid dang ni gzhan la ') 或者想要以模仿的方式批評他人，或者想要用各種詭計和欺騙來欺騙他人，或者無論何時，當專注于表達和讚美自己的優點，或者清楚地表達他人的缺點並進行譴責時，對他人...

【English Translation】 'gyur ba ste, tsa na kar (Tibetan: 'gyur ba ste, tsa na kar) is like an obstacle. tsa na kar. snga ma ma tshar gzhan bsgrubs na/ gnyi ga mi 'grub ngal ba'i gnas/ (Tibetan: snga ma ma tshar gzhan bsgrubs na/ gnyi ga mi 'grub ngal ba'i gnas/) If you do something else before finishing the previous thing, neither will succeed, and it will only increase fatigue. rkang ba ya gcig ma tshugs par/ gnyis ka btegs na 'gyel ba'i rgyu/ (Tibetan: rkang ba ya gcig ma tshugs par/ gnyis ka btegs na 'gyel ba'i rgyu/) If one foot is not stable, and you lift both feet, there is a danger of falling. zhes pa ltar ro/ (Tibetan: zhes pa ltar ro/) It's like that. dbang du bya ba la/ tshul min las bzlog tshul/ tshul bzhin la 'jug tshul/ dal ba'i don sgrub tshul lo/ (Tibetan: dbang du bya ba la/ tshul min las bzlog tshul/ tshul bzhin la 'jug tshul/ dal ba'i don sgrub tshul lo/) Regarding how to control, there is a way to return from what is improper, a way to enter what is proper, and a way to achieve calmness. dang po la lnga las/ (dang po) rnam g.yeng la chags pa spong tshul ni/ (Tibetan: dang po la lnga las/ (dang po) rnam g.yeng la chags pa spong tshul ni/) Firstly, there are five, the first is the method of avoiding attachment to distraction: skabs 'ga' zhig tu dgos pa'i dbang gis bre mo'am ku re'i bzhad gad kyi gtam ni rnam pa sna tshogs dang bro gar dang mig 'phrul la sogs pa ngo mtshar can gyi ltad mo rnam pa mang po kun la sgo gsum gang rung gis 'jug par gyur pa na/ (Tibetan: skabs 'ga' zhig tu dgos pa'i dbang gis bre mo'am ku re'i bzhad gad kyi gtam ni rnam pa sna tshogs dang bro gar dang mig 'phrul la sogs pa ngo mtshar can gyi ltad mo rnam pa mang po kun la sgo gsum gang rung gis 'jug par gyur pa na/) Sometimes, because of need, one may participate in various ways in jokes or humorous laughter, dances, magic tricks, and other wonderful performances, through any of the three doors of body, speech, and mind. yang de dag la chags shing zhen pa spong bar bya'o/ (Tibetan: yang de dag la chags shing zhen pa spong bar bya'o/) One should avoid developing attachment and fascination with these. (gnyis pa) don med kyi bya ba spong tshul ni/ (Tibetan: (gnyis pa) don med kyi bya ba spong tshul ni/) The second is the method of avoiding meaningless actions: don nam dgos pa chen po med par zla ba gsum du 'thas shing ma nyams pa'i sa rko ba dang/ rtswa sngon po'i rgyun sen mo la sogs pas gcod pa dang sa ris 'dri ba dang phur bu 'byin pa la sogs pa byed par gyur na bde bar gshegs pas de dag bkag pa'i tshul gyis bslab pa bcas pa rnams dran par byas nas ltung ba'i nyes dmigs la skrag pas de yi mod la dor bar bya'o/ (Tibetan: don nam dgos pa chen po med par zla ba gsum du 'thas shing ma nyams pa'i sa rko ba dang/ rtswa sngon po'i rgyun sen mo la sogs pas gcod pa dang sa ris 'dri ba dang phur bu 'byin pa la sogs pa byed par gyur na bde bar gshegs pas de dag bkag pa'i tshul gyis bslab pa bcas pa rnams dran par byas nas ltung ba'i nyes dmigs la skrag pas de yi mod la dor bar bya'o/) If there is no great meaning or necessity, digging the earth that has been intact for three months, cutting green grass with nails, drawing on the ground, pulling out stakes, etc., one should remember the precepts established by the Sugata prohibiting these actions, and because of fear of the sin of falling, one should abandon them immediately. (gsum pa) don thams cad rigs pas sgrub tshul ni/ (Tibetan: (gsum pa) don thams cad rigs pas sgrub tshul ni/) The third is the method of achieving all goals with reason: gang gi tshe lus kyi bya ba bskyod cing g.yo bar 'dod par gyur tam/ ngag gi bya ba smra zhing brjod par 'dod par gyur na yang de dag gi dang por rang gi sems la kun slong nyon mongs pa yod med legs par brtags nas sems rab tu brtan pas mi 'os pa nyon mongs pa can rnams spong zhing/ 'os shing rigs pa dang ldan pa dge ba'i bya ba rnams bsgrub par bya'o/ (Tibetan: gang gi tshe lus kyi bya ba bskyod cing g.yo bar 'dod par gyur tam/ ngag gi bya ba smra zhing brjod par 'dod par gyur na yang de dag gi dang por rang gi sems la kun slong nyon mongs pa yod med legs par brtags nas sems rab tu brtan pas mi 'os pa nyon mongs pa can rnams spong zhing/ 'os shing rigs pa dang ldan pa dge ba'i bya ba rnams bsgrub par bya'o/) Whenever you want to move or move your body, or want to speak or express yourself, first carefully examine whether there is a disturbing motivation in your own mind, and then with a firm mind, abandon inappropriate, disturbing actions, and accomplish appropriate, rational, and beneficial actions. (bzhi pa) nyon mongs la gnyen po bskyed tshul ni/ (Tibetan: (bzhi pa) nyon mongs la gnyen po bskyed tshul ni/) The fourth is the method of generating antidotes to afflictions: gang gi tshe rang gi yid yul sdug pa la chags shing zhen par gyur pa dang/ mi sdug pa la khro zhing sdang bar mthong ba de yi tshe de dag gis kun nas bslang ba'i lus kyi las su bya ba gang yang mi bya zhing/ de dag gi gtam ngag tu smra bar yang mi bya ste/ shing bzhin du ni chags sdang gi rnam 'gyur spangs nas brtan par gnas par bya'o/ (Tibetan: gang gi tshe rang gi yid yul sdug pa la chags shing zhen par gyur pa dang/ mi sdug pa la khro zhing sdang bar mthong ba de yi tshe de dag gis kun nas bslang ba'i lus kyi las su bya ba gang yang mi bya zhing/ de dag gi gtam ngag tu smra bar yang mi bya ste/ shing bzhin du ni chags sdang gi rnam 'gyur spangs nas brtan par gnas par bya'o/) Whenever one's mind becomes attached and fascinated by beautiful things, or feels anger and hatred towards unpleasant things, one should not do any bodily actions caused by these emotions, nor should one express these emotions in words, one should be like a tree, abandoning the expressions of attachment and hatred, and remaining stable. lus dang sems rgod cing rnam par g.yeng ba dang/ ngag gis gzhan la co 'dri ba'i ga zhar bcas pa'am gal te nga rgyal gyi sems khengs shing rigs dang lang tsho la sogs pas rgyags pa dang ldan pa'am pha rol po'i skyon brjod par 'dod pa mtshang 'bru ba yi bsam pa dang/ (Tibetan: lus dang sems rgod cing rnam par g.yeng ba dang/ ngag gis gzhan la co 'dri ba'i ga zhar bcas pa'am gal te nga rgyal gyi sems khengs shing rigs dang lang tsho la sogs pas rgyags pa dang ldan pa'am pha rol po'i skyon brjod par 'dod pa mtshang 'bru ba yi bsam pa dang/) The body and mind become agitated and distracted, or one mocks others with words, or if the arrogant mind swells, feeling proud because of caste and youth, or wanting to criticize others, wanting to reveal the shortcomings of others. gal te gzhan gyi rjes brjod skyor ba'i tshul gyis sun 'byin pa'i gya gyu dang sgyu sna tshogs kyis gzhan slu bar 'dod pa'i sems sam gang gi tshe bdag gi yon tan brjod cing bstod pa lhur len pa'am/ gzhan gyi nyes pa gsal bar brjod pas smod pa nyid dang ni gzhan la '(Tibetan: gal te gzhan gyi rjes brjod skyor ba'i tshul gyis sun 'byin pa'i gya gyu dang sgyu sna tshogs kyis gzhan slu bar 'dod pa'i sems sam gang gi tshe bdag gi yon tan brjod cing bstod pa lhur len pa'am/ gzhan gyi nyes pa gsal bar brjod pas smod pa nyid dang ni gzhan la ') Or wanting to criticize others in a mimicking way, or wanting to deceive others with various tricks and deceptions, or whenever one focuses on expressing and praising one's own merits, or clearly expressing the faults of others and condemning them, to others...

---

ཕྱ་ཞིང་གཤེ་བ་དང་བཅས་ཤིང་ཞལ་ཆེའི་གྲར་ཤགས་ འགྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་གྱུར་པ༵་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ཤིང་བཞིན་དུ་ དེ་དག་གི་གཉེན་པོ་ལ་བརྟན་པར་གནས་པར་བྱ༵འོ། །ནོར་མང་པོ་རྙེད་པ་དང་གཞན་གྱིས་ བཀུར་སྟི་བྱེད་པ་དང་ཚིག་སྙན་པའི་གྲགས་པ་འདོད་པའ༵མ། བྲན་གཡོག་དང་འཁོར་མང་ པོ་དོན་དུ་གཉེར་འདོད་པའ༵མ། བདག་གི་སེམས་ལ་རྐང་བ་འཁྲུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྲོ་ དང་ཞབས་ཐོག་གི་ཁྱད་པར་འདོད་པར་གྱུར་ན༵་དེའི་ཚེ་ཤིང་བཞིན་དུ་དེ་དག་གི་དབང་དུ་མི་ འགྱུར་བར་གནས་པར་བྱ༵འོ། །གཞན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡལ་བར་འདོར་བའི་བསམ་པ་ ད༵ང་། རང་གཅིག་པུའི་དོན་གཉེར་བར་འདོད་པའི་བསམ་པ་ད༵ང་། དེ་དག་དང་མཐུན་པར་ སྨྲ་བར་འདོད་པའི་སེམས་བྱུང་ན༵འང་དེས་ནི་རྐྱེན་དེ་དག་གིས་གཡོ་བ་མེད་པར་ཤིང་བཞིན་ དུ་གནས་པར་བྱ༵འོ། །གཞན་དོན་གྱི་དཀའ་སྤྱད་ལ་མི་བཟོད་པ་དང་། དགེ་བ་ལ་མི་སྤྲོ་བ་ལེ་ ལོ་དང་སྤྱོད་པ་རླབས་ཆེན་པོ་ལ་འཇིགས་ཤིང་ཞུམ་པ་ད༵ང་། དེ་བཞིན་དུ་མི་ནུས་ཀྱང་རྩོལ་ ཕོད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་སྤྱི་བརྟོལ་དང་། མ་བརྟགས་པར་ཅལ་ཅོལ་དུ་སྨྲ་བའི་མུ་ཅོར་ད༵ང་། རང་གི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པའི་གཉེན་བཤེས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ལྷག་པར་མངོན་པར་ ཞེན་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་བྱུང་ན༵་དེས་ནི་ཤིང་བཞིན་དུ་མི་གཡོ་བར་གཉེན་པོ་ལ་བརྟེན་ པར་གནས་པར་བྱ༵འོ། ། (ལྔ་པ་)ཐམས་ཅད་དུ་བརྟགས་ནས་འཇུག་ཚུལ་ནི། སྔར་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་ ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་བ་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ད༵ང་། ས་རྐོ་བ་དང་རྩྭ་གཅོད་པ་ལ་སོགས་ 2-158 པ་དོན་མེད་པའི་བྱ་བ་རྩོམ་པའི་ཡིད་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ན༵ས་བྱ་བ་དེ་དག་ལ་འཇུག་ པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་འཇོམས་པའི་དཔའ་བོས་གཉེན་པོ་ཤེས་བཞིན་དང་ ལྡན་པ་ཡི༵ས་རང་གི་སེམས་དེ་ནི་བརྟན་པོར་བཟུང་སྟེ་མི་འོས་པའི་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པ་བཀག་ ནས་འོས་ཤིང་རིགས་པའི་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པར་བྱ༵འོ། །ཚུལ་བཞིན་ལ་འཇུག་ཚུལ་ལ་གཉིས་ ལས། (དང་པོ་)གཞན་དོན་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་ཚུལ་ནི། བླང་དོར་གྱི་གནས་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པས་ ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་དང་། རྟག་ཏུ་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་རབ་ཏུ་དང་བ་ད༵ང་། དཀའ་སྤྱད་ ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པས་བརྟན་པ་དང་མཆོད་པར་འོས་པ་ལ་གུས་པ་དང་བཅས་པ་དང་བཀུར་བར་ འོས་པ་ལ་ཞེ་སར་བཅ༵ས་པ་དང་། རང་ལ་ལྟོས་ནས་ཉེས་སྤྱོད་ལ་འཛེམ་པ་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། གཞན་གྱིས་སྨོད་པའི་འཇིགས་པས་ཉེས་སྤྱོད་ལ་འཛེམ་པ་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་བཅས་པ་ད༵ང་། དབང་པོའི་སྒོ་བསྡམས་པས་ཞི་ཞིང་དུལ་བ་དང་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་གཞན་དགའ་ཞིང་ མགུ་བར་བྱེད་པ་ལ་བརྩོ༵ན་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)གཞན་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱོ་བ་སྤོང་ཚུལ་ནི། གཅིག་མགུ་ན་གཞན་ཁྲོ་བས་ཕན་ཚུན་ མ

【現代漢語翻譯】 當見到因責罵、爭吵和口舌之爭等過失產生時，應當如樹一般，堅定地安住于對治這些過失的方法上。 當想要獲得大量財富、受到他人尊敬、擁有美名，或者想要擁有眾多僕從和眷屬，或者想要得到洗腳等侍奉和特殊待遇時，應當如樹一般，不被這些慾望所左右。 當生起捨棄利他之心，只為自己謀利之心，以及想要隨順這些想法說話的心時，也應當如樹一般，不被這些因緣所動搖。 當對於利他事業的艱辛無法忍受，對於善行不感興趣，懶惰，對於偉大的事業感到恐懼和退縮，或者明明沒有能力卻逞能蠻幹，或者不加思考就胡說八道，或者對於自己的親友等特別執著時，也應當如樹一般，不被動搖，安住于對治的方法上。 （第五，）如何在一切時處經過觀察后再行動：如前所述，對於貪慾等煩惱所驅動的行為，以及挖掘土地、砍伐草木等無意義的行為，在心中仔細觀察之後，如果看到要去做這些事情，就要像摧毀敵人的勇士一樣，以具有正知正念的對治力，堅定地控制自己的心，阻止自己去做不應該做的事情，而去做應該做且合理的事情。 如何如理行事，分為兩點：（第一，）以歡喜之心行利他之事：對於應取應舍之處沒有疑惑，非常確定，並且總是以歡喜和喜悅之心去做，極其渴望；對於艱辛不感到厭倦，堅定，並且對於值得供養的對象恭敬，對於值得尊敬的對象謙遜；從自身來說，對於惡行感到羞愧，知恥；因為害怕他人指責而避免惡行，有愧；關閉感官之門，寂靜調柔，並且以四攝法使他人歡喜和滿足，努力去做。 （第二，）如何避免因外緣而產生的厭倦：如果一個人高興，另一個人就會生氣，彼此之間很難都感到滿意。

【English Translation】 When you see the faults arising from scolding, quarreling, and engaging in verbal disputes, you should, like a tree, firmly abide in the remedies for these faults. When you desire to acquire great wealth, be respected by others, have a good reputation, or want to have many servants and attendants, or desire to have special treatment such as having your feet washed, you should, like a tree, not be swayed by these desires. When the thought arises to abandon the welfare of others, to seek only your own benefit, and to speak in accordance with these thoughts, you should also, like a tree, remain unmoved by these conditions. When you cannot endure the hardships of benefiting others, are not interested in virtuous deeds, are lazy, feel fear and retreat from great undertakings, or when you act presumptuously despite lacking ability, or speak carelessly without thinking, or are particularly attached to your relatives and friends, you should, like a tree, remain unmoved and abide in the remedies. (Fifth,) How to engage after examining everything: As mentioned before, after carefully examining in your mind the actions driven by afflictions such as desire, and meaningless actions such as digging the ground and cutting grass, if you see yourself about to do these things, you should, like a warrior who destroys enemies, firmly control your mind with the remedy of mindfulness and awareness, prevent yourself from doing what should not be done, and engage in what is appropriate and reasonable. How to act properly is divided into two points: (First,) Engaging in benefiting others with joy: Without doubt about what should be taken and abandoned, being very certain, and always doing it with joy and delight, being extremely eager; not feeling weary of hardships, being steadfast, and being respectful to those worthy of offering, and being humble to those worthy of respect; from oneself, feeling ashamed of misdeeds, knowing shame; avoiding misdeeds for fear of others' blame, having a sense of shame; closing the doors of the senses, being peaceful and gentle, and striving to make others happy and satisfied with the four means of gathering. (Second,) How to avoid weariness caused by external conditions: If one person is pleased, another will be angry, and it is difficult to satisfy everyone.

---

ི་མཐུན་པར་གནས་པའི་བྱིས་པ་ཡི༵་འདོད་པ་སྣ་ཚོགས་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ ནམ་ཡང་མི་སྐྱོ་བར་བྱ་ཞི༵ང་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེས་པའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པས་བྱིས་པ་འདི་ དག་གི༵་འདོད་པ་མི་མཐུན་པའི་སེམས་འདི་བྱུང་ཞིང་རང་དབང་མེད་པའོ་སྙམ་དུ་ལྷག་པར་ བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པར་བྱ་བ་ད༵ང་། རང་བཞིན་དང་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་བྱ་ བའི་དངོས་པོ་ལ༵་བདག་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་དབང་སྒྱུར་བར་བྱས་ཤི༵ང་དཔེར་ན་སྤྲུལ་བ་ བཞིན་དུ་ང་རྒྱལ་དང་རློམ་སེམས་མེད་པ༵ར་རང་གི་ཡིད་འདི་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པས་རྟག་ ཏུ་བཟུང་བར་བྱ༵འོ། ། (གསུམ་པ་)དལ་བའི་དོན་ལ། དལ་འབྱོར་དཀོན་པ་བསམ་པ། ལུས་ལ་ཆགས་པ་སྤང་བ། 2-159 དགེ་བའི་ལས་ལ་བཀོལ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ངན་སོང་གསུམ་ལ་སོགས་པར་ཡུན་རིང་མོ་ཞིག་ ལོན་ནས་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་སྤངས་པས་དལ་བའི་མཆོ༵ག་ཏུ་གྱུར་པ་མའི་ལུས་ཐོབ་པ་འདི་ དོན་ཡོད་པར་བྱེད་དགོས་སོ་ཞེས་ཡང་དང་ཡང་དུ་བསམས་ན༵ས་སྔར་བསྟན་པའི་ཤིན་ཏུ་ ངེས་པ་དང་རབ་ཏུ་དང་བ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་དེ་ལྟ་བུར་དཔེར་ན་རི་རབ་རྐྱེན་ཆུང་འབྲིང་ ཆེན་པོ་གང་གིས་ཀྱང་མི་གཡོ་བ་ལྟ༵ར་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དང་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ དང་ཉན་རང་གི་ཞི་བདེ་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པས་རབ་ཏུ་མི་གཡོ་བར་བརྟན་པར་གཟུང་བར་བྱ་ ༵སྟེ། རྒྱན་ལས། ཕྱེ་མ་ལེབ་དང་འདབ་ཆགས་དང་། །རྒྱ་མཚོ་དག་གིས་རི་རབ་ལྟར། །བརྟན་ པ་གྲོགས་ངན་སྡུག་བསྔལ་དང་། །ཟབ་མོ་ཐོས་པས་མི་གཡོས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཆགས་པ་སྤོང་བ་ནི། རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལུས་འདི་ལ་ཆགས་ཤིང་ སེམས་བརྟན་པར་འཛིན་པ་ལྟར་ལུས་ཀྱང་སྲུང་ངམ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་བྲལ་ བའི་ལུས་འདི་ཉིད་དུར་ཁྲོད་དུ་བསྐྱལ་བ་ན་བྱ་རྒོད་ཤ་ལ་ཆགས་པ་ཡི༵ས་ཕན་ཚུན་ཀུན་ཏུ་ བཤལ་ཞིང་ཁྲིད་དེ་ཟོས་ཀྱ༵ང་དེའི་ཚེ་ཡིད་ཁྱོད་མི་དགར་མི་བྱེད་པར་འདུག་ན༵་ད་ལྟའང་ཅིའི་ ཕྱིར་ལུས་འདི་ལ་ཆགས་ཤིང་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་ཁ་ཏ་བྱེ༵ད་དེ་བྱ་བར་མི་རིགས་སོ། །དོན་ ལ་འབྲེལ་བ་མེད་ཀྱང་ལུས་འདི་བདག་དང་བདག་གིར་འབྲེལ་བའོ་སྙམ་དུ་གཟུང་བར་བྱས་ ན༵ས་ཡིད་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་ཆགས་ཤིང་སྲུང་བར་བྱེ༵ད། ཡིད་ཁྱོད་དང་ལུས་འདི་གཉིས་རིག་ པ་དང་བེམ་པོ་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ན༵་ལུས་བེམ་པོ་དེས་ཀོ་ཡིད་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ དགོས་པ་མེད་དོ། །ཐ་དད་ཅིང་དགོས་པ་མེད་ཀྱང་བདག་གིར་འཛིན་ན་བླང་དོར་ལ་རྨོངས་ པའི་ཡིད་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱི༵ར་ཤིང་གི་གཟུགས་གཙང་མ་ལ་བདག་གི་ལུས་ཞེས་གཟུང་བར་མི་ བྱེ༵ད་དེ་བྱེད་པར་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་མི་གཙང་བ་འདུས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་འཁྲུལ་ འཁོར་འདི༵་ནི་རུལ་ཞིང་དྲི་ང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་བསྲུངས་ཏེ་བསྐྱངས་ཀྱང

【現代漢語翻譯】 對於那些難以滿足與自己不合羣的孩童的各種願望的人，不應感到沮喪。當煩惱生起，被他人控制時，要特別充滿愛意，心想：『這些孩子產生了不合心意的想法，他們是身不由己的。』對於那些本質上沒有過錯的行為，要像控制自己和眾生一樣去支配。例如，像幻化一樣，沒有傲慢和自負，要以覺知始終守護自己的心。 (第三部分)關於閑暇的意義：思維閑暇的珍貴，捨棄對身體的執著，用於行善。 第一點是：在經歷了三惡道等漫長的時間后，擺脫了八無暇，獲得了這最殊勝的閑暇人身，必須使其有意義。要反覆思維，使之前所說的非常確定和極其歡喜等心態，像須彌山一樣，無論遇到小的、中等的、大的因緣都不會動搖。要堅定地守護它，不被惡友、苦行之苦、聽聞聲聞緣覺的寂靜等所動搖。如《寶鬘論》所說：『如蜂蝶與海，不能動搖須彌山，惡友苦行與深奧，亦不動搖修行者。』 (第二點)捨棄執著：因為難以獲得，所以執著于這個身體，並認為心是堅定的。難道要守護這個身體嗎？並非如此。當這個與心分離的身體被送到墓地時，禿鷲等貪戀血肉的鳥類會互相爭奪、撕扯併吞食。那時，你的心也不會感到不悅。既然如此，現在為何還要執著于這個身體，併爲了守護它而訓誡自己呢？不應該這樣做。即使與意義無關，也要認為這個身體與自己有關聯。你的心為何執著並守護它？你的心和這個身體，一個是意識，一個是物質，兩者截然不同。這個物質的身體能對你的心做什麼呢？沒有必要。即使不同且沒有必要，如果仍然執著於它，那麼對於善惡取捨一無所知的你的心，為何不把乾淨的木頭雕像當作自己的身體呢？應該這樣做才對。因為這個由血肉等不凈之物組成的集合體，是腐爛且散發惡臭的，即使守護和養育它，也...

【English Translation】 For those who find it difficult to fulfill the various desires of children who are not in harmony with them, one should not be discouraged. When afflictions arise and they are controlled by others, one should be especially loving, thinking, 'These children have discordant thoughts, they are not in control of themselves.' For those actions that are inherently without fault, one should dominate them as one would dominate oneself and all sentient beings. For example, like an illusion, without arrogance or conceit, one should always guard one's mind with awareness. (Third part) Regarding the meaning of leisure: contemplate the preciousness of leisure and endowment, abandon attachment to the body, and employ it in virtuous deeds. The first point is: Having spent a long time in the three lower realms, etc., and having abandoned the eight unfree states, one has obtained this supreme leisure of a human body, which must be made meaningful. One must repeatedly contemplate, so that the mind of extreme certainty and great joy, etc., mentioned earlier, is like Mount Meru, unshaken by any small, medium, or large circumstances. One must firmly guard it, unshaken by evil friends, the suffering of asceticism, or hearing of the peace of Hearers and Solitary Realizers. As the Garland of Jewels says: 'As butterflies and the ocean cannot shake Mount Meru, so evil friends, suffering, and profundity do not shake the practitioner.' (Second point) Abandoning attachment: Because it is difficult to obtain, one is attached to this body and thinks the mind is stable. Should one protect this body? It is not so. When this body, separated from the mind, is sent to the charnel ground, vultures and other birds greedy for flesh will compete, tear, and devour it. At that time, your mind will not be displeased. Since this is so, why now are you attached to this body and admonishing yourself to protect it? It should not be done. Even if it is unrelated to meaning, one should think that this body is related to oneself. Why does your mind cling to and protect it? Your mind and this body, one is consciousness and the other is matter, are distinct from each other. What can this material body do to your mind? There is no need. Even if they are different and there is no need, if you still cling to it, then why doesn't your mind, which is ignorant of what to accept and reject, regard a clean wooden statue as your own body? It should be done. Because this collection of impure things such as flesh and blood is subject to decay and foul odor, even if you protect and nurture it, it will...

---

་ཅི་ཞིག་རུ༵ང་ 2-160 སྟེ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །མི་གཙང་ཡང་སྙིང་པོ་ཡོད་པས་སྲུང་ངོ་སྙམ་ ན། སྙིང་པོ་ཡོད་མེད་བརྟག་པའི་ཆེད་དུ་ཐོག་མར་ལུས་ཀྱི་པགས་པའི་རིམ་པ་འདི༵་རང་གི་བློ་ མཚོན་ཆ་རྣོན་པོ་དང་འདྲ་བ་ཡིས་ཤ་དང་རུས་པ་ལས་ཐ་དད་དུ་རྣམ་པར་དབྱེ༵་ཞིང་། ཤ་ཡང་ རུས་པའི་དྲ་བ་རྣམས་ལ༵ས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚོན་གྱིས་གུད་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ༵་ལ་རུས་པ་རྣམས་ ཀྱང་ཚིགས་པ་དང་རྩིབས་མ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བར་བྱས་ན༵ས་ནང་དུ་རྐང་ མར་གྱི་བར་དུ་ལེགས་པར་བལྟ་བར་བྱ་ཞི༵ང་ལུས་འདི་ལ་ཕྱི་ནང་གང་དུ་ཡང་མཁས་པས་ བསྔགས་པར་འོས་པའི་སྙིང་པོ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ༵ས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་སོ་སོར་བརྟག་པར་ གྱི༵ས་ཤིག དེ་ལྟར་འབད་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བཙལ་ཀྱང་ལུས་དེ༵ར་ཁྱོད་ཀྱིས་ སྙིང་པོ་འགའ་ཡང་མ་མཐོང་ན༵། ཡོན་ཏན་མེད་པར་རིག་བཞིན་དུ་ད་དུང་ཅིའི་ཕྱིར་ཆགས་ ཤིང་ཞེན་པའི་ཚུལ་གྱི༵ས་ཁྱོད་ནི་ལུས་འདི་སྲུང་ཞིང་སྐྱོང་བར་བྱེ༵ད་དེ་བྱ་བར་མི་རིགས་སོ། ། སྙིང་པོ་མེད་ཀྱང་ཉེར་མཁོ་ཡོད་པས་སྲུང་ངོ་སྙམ་ན། ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་མི་གཙང་བ་ རྣམས་ནི་བཟར་མི་རུ༵ང་ཞིང་། ཁྲག་རྣམས་ཀྱང་བཏུང་དུ་མི་རུང་ལ༵། རྒྱུ་མ་དང་ལྟོ་བ་ལ་ སོགས་པའི་ནང་ཁྲོལ་རྣམས་ཀྱང་གཞིབ་ཅིང་འཇིབ་ཏུ་མི་རུང་ན༵། ལུས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཡིད་ ཁྱོད་ལ་ཉེར་མཁོའི་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་རུ༵ང་སྟེ། དེའི་ཆེད་དུའང་བསྲུང་བར་མི་རིགས་སོ། །ཅི་ སྟེ་སྲུང་བར་ཉེས་ན་སྟེ་རིགས་ནའང་ཝ་དང་བྱ་རྒོད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་ཟས་ཀྱི་དོན་དུ་ ལུས་འདི་བསྲུང་བར་རི༵གས་ཀྱི། ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས་ཆགས་པས་སྲུང་བར་ མི་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)བཀོལ་བ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་ནི། མིའོ་ཅོག་སྟེ་མིར་ གྱུར་པ་མཐའ་དག་གི་ལུས་འདི་གསོན་པའི་དུས་སུ་དགེ་བའི་ལས་ལ༵་བཀོལ་བར་བྱ་བ་ ཉིད་དུ་ཟ༵ད་ཀྱི་ཆགས་པས་སྲུང་བར་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་ད་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་འབད་པའི་ 2-161 བསྲུངས་ཀྱང་ནི༵་མཐར་འཆི་བདག་བརྩེ་བ་མེད་པ་ཡི༵ས་དབང་མེད་དུ་ཕྲོགས་ཏེ་བྱ་དང་ཁྱི་ དང་ཅེ་སྤྱང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བྱིན་ན༵་དེའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་བྱར་ཡོ༵ད་དེ་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རང་དོན་ལ་བཀོལ་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་བྲན་དང་གཡོག་ལ་སོགས་པ་རྗེ་བོའི་ ཉེ་འཁོར་དུ་བཀོལ་དུ་མི་གཏུབ་པ་རྣམས་ལའ༵ང་གོས་དང་ཟས་ལ་སོགས་པ་མི་སྦྱིན་པར་ བྱེད་ན༵། དེ་བཞིན་དུ་ལུས་འདི་ལ་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྙོད་དེ་གསོས་ཀྱང་ མཐར་ངེས་པར་འབྲལ་ཞིང་གཞན་དུ་འགྲོ་བས་རང་ལ་མི་ཕན་ན༵་ཡིད་ཁྱོད་ཀོ་ཅི་སྟེ་ཡོ་བྱད་ ཚོལ་བས་ཤ་ཐང་ཆད་ཆད་དུ་གསོ༵་བར་བྱེད་དེ་སྲུང་ཞིང་ག

【現代漢語翻譯】 如果認為它有用，可以用來享受，但實際上它沒有任何用處。如果認為它不乾淨，但有精華所以要保護它，那麼爲了檢查是否有精華，首先用你那像鋒利武器一樣的智慧，將身體的面板層與肌肉和骨骼分開；然後用智慧之劍將肌肉從骨骼的網路中分離出來；再將骨骼分解成關節和肋骨等各個部分，仔細觀察骨髓。這個身體，無論內外，有什麼值得智者讚美的精華呢？你自己要仔細檢查。即使你費盡心思，用智慧去尋找，也沒有在身體里找到任何精華。既然你明明知道它沒有優點，為什麼還要執著地保護和養護這個身體呢？不應該這樣做。 如果認為它沒有精華，但有用處所以要保護它，那麼，你的意識啊，身體的污垢不能吃，血不能喝，腸子和胃等內臟也不能吮吸。這個身體對你有什麼用處呢？所以也不應該爲了這個原因而保護它。如果一定要保護它，那也應該是爲了烏鴉和禿鷲等動物的食物而保護它。但你的意識不是這樣想的，所以不應該因為執著而保護它。 （三）利用：分為三部分。（一）共同的教導是：所有的人，這個身體在活著的時候，都應該用來行善，而不是執著地保護它。就像現在你努力地保護它，但最終會被無情的死主奪走，交給烏鴉、狗和豺狼等動物，那時你又能做什麼呢？什麼也做不了。 （二）為自己利用的方法是：例如，奴隸和僕人等不能在主人身邊使用的人，也不會給他們衣服和食物。同樣，即使你給這個身體餵食，最終它也會離開你，對你沒有好處。你的意識啊，為什麼還要費盡心思地尋找食物來養活它，保護它呢？

【English Translation】 If you think it's useful and can be used for enjoyment, it's actually useless. If you think it's unclean but has essence so you should protect it, then in order to check if there is essence, first use your wisdom, which is like a sharp weapon, to separate the skin layer of the body from the muscles and bones; then use the sword of wisdom to separate the muscles from the network of bones; then decompose the bones into separate parts such as joints and ribs, and carefully observe the bone marrow. This body, whether inside or outside, what essence is there that is worthy of praise by the wise? You should examine it carefully yourself. Even if you try your best and use wisdom to search, you have not found any essence in the body. Since you clearly know that it has no merits, why do you still protect and maintain this body with attachment? It should not be done. If you think it has no essence, but is useful so you should protect it, then, your consciousness, the dirt of the body cannot be eaten, the blood cannot be drunk, and the intestines and stomach and other internal organs cannot be sucked. What use is this body to you? So it should not be protected for this reason either. If you must protect it, then it should be protected for the sake of food for animals such as crows and vultures. But your consciousness does not think this way, so you should not protect it because of attachment. (3) Utilization: Divided into three parts. (1) The common teaching is: all people, this body, while alive, should be used to do good deeds, not to protect it with attachment. Just like now you are trying hard to protect it, but in the end it will be taken away by the merciless Lord of Death and given to animals such as crows, dogs and jackals, then what can you do? Nothing can be done. (2) The method of using it for oneself is: for example, slaves and servants who cannot be used near the master will not be given clothes and food. Similarly, even if you feed this body, it will eventually leave you and be of no benefit to you. Your consciousness, why do you still bother to find food to feed it and protect it?

---

སོ་བའི་འབད་པ་མི་རིགས་སོ། ། དེས་ན་གླ་བྱིན་ནས་ལས་འཆོལ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་འདི་ལ་དགེ་བའི་ལས་བཅོལ་བའི་གླ་རྔན་ ཙམ་དུ་ཟས་དང་གོས་ལ་སོགས་པ་འཚོ་བ་བྱིན་ནས་ནི༵་ད་ནི་རང་གི་སེམས་ལ་ཕན་པའི་དོན་ བྱེད་དུ་ཆུ༵ག་ཅིག རང་ལ་གཏན་དུ་ཕན་པའི་དོན་བྱེད་པ་མེད་པར་ལུས་འདི་ལ་ནི༵་ཟས་དང་ གོས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་ཞིང་བསྲུང་བར་མི་བྱ༵འོ། ། (གསུམ་པ་)གཞན་དོན་དུ་བཀོལ་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་ལ་ཕན་ཚུན་འགྲོ་བ་དང་ འོང་བའི་རྟེན་ཙམ་དུ༵་གྲུ་འཆོས་ཤིང་འཛིན་པ་ལྟར་བླང་དོར་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་ཆེད་དུ་ རང་གི་ལུས་འདི་ལ་ཡང་གྲུ་བཟང་པོ་དང་འདྲ་བ་ཡི་བློ་ཉེ་བར་བཞག་སྟེ༵་སེམས་ཅན་རྣམས་ ལ་ཕན་པའི་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱི༵ར་འཚོ་བ་ཙམ་བྱིན་ནས་ཡིད་ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་ བཞིན་གྱི་ལས་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ནི་ལུས་སུ་བསྒྱུ༵ར་ལ་གཞན་དོན་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)སྤྱོད་ལམ་སྦྱང་པ་ལ། སྤྱོད་ལམ་རྒྱས་པར་བཤད་པ། བསྡུས་ཏེ་སེམས་ཉིད་ སྦྱང་ཚུལ། ལྟུང་བའི་གཉེན་པོ་བསྟེན་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་བཅུ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཞི་ 2-162 ཞིང་དུལ་བར་སྤྱད་ཚུལ་ནི། སྔར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ལུས་དང་ངག་ལ་སེམས་ཀྱིས་རང་དབང་ ཡོད་པར་གྱིས་ལ༵་དུས་རྟག་ཏུ་ལུས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་འཛུམ་པ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་བཞིན་གྱི་ མདངས་གསལ་བ་ཉིད་དུ་གྱི༵ས་ཤིག སྨིན་མ་དཔྲལ་བར་བསྡུས་པའི་ཁྲོ་གཉེར་དང་བཅས་ པའི་ངོ་ཟུམ་ནག་པ་ཡོངས་སུ་ཐོང་སྟེ༵་སྤོངས་ལ། ངག་གི་སྤྱོད་ལམ་གང་ལ་ཕན་གདགས་པར་ བྱ་བའི་འགྲོ་བའི་མཛའ་བཤེས་རྣམས་དང་སྒྱུ་མེད་པར་ཕེབས་པར་སྨྲ་བའི་སྒོ་ནས་གསོང་ པོར་བརྗོད་པར་གྱི༵ས་ཤིག ཁྲི་དང་། ཁྲིའུ་དང་། མལ་སྟན་ལ་སོགས་པ་སྡུད་པ་ན་ཡང་། མ་ བརྟགས་པར་བབ་ཅོལ་དུ༵་སྒྲ་དྲག་པོ་དང་བཅས་པར་མི་དོར་རོ༵། །སྒོ་འབྱེད་པ་ན་ཡང་བཙན་ ཐབས་ཀྱིས་དྲག་ཏུ་མི་དབྱེ་སྟེ༵། མདོར་ན་དུས་རྟག་ཏུ་དྲག་བརྡལ་དང་། བཅོམ་བསྐྱུངས་ཏེ་ སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དགའ་ཞིང་མགུ་བར་བྱ༵འོ། །འཇིག་རྟེན་ན་ཆུ་སྐྱར་དང་། བྱི་ལ་དང་། ཆོམ་རྐུན་ལ་སོ༵གས་པ་མ་ཞི་བ་རྣམས་ཀྱང་རེ་ཞིག་སྒྲ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མ་ཚོར་བར་འཇབ་ ཅིང་འགྲོ་བ་ཡི༵ས་རང་རང་གིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་སྒྲུབ་པ༵་ལྟར་དཀའ་ཐུབ་པ་ སྡོམ་བརྩོན་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དུས་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་དུ་དྲག་བརྡལ་གྱི་རྣམ་ འགྱུར་སྤོངས་ནས་ཞི་ཞིང་དུལ་བས་སྤྱ༵ད་པར་བྱ་སྟེ། ཟླ་བ་སྒྲོན་མར། ཟླ་རྒྱས་བཞིན་འཛུམ་ དུལ་བ་དང་། །རྒན་རབས་དང་ནི་གསར་བུ་ལ། །རྟག་ཏུ་གསོང་པོར་སྨྲ་བ་དང་། །དེས་ཤིང་ ང་རྒྱལ་མེད་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)གདམས་ངག་མཐུན་པར་བཟུང་བ་ནི། ཉེས་པ་འཆོས་པ་དང་ལེགས་པ་སློབ་ པའི་

【現代漢語翻譯】 如同使用勞力，因此如同支付工資后允許休息一樣，爲了讓這個身體從事善行，就給予食物和衣服等生活必需品作為工資，現在讓它做有益於自己心靈的事情吧。如果這個身體不能永久地做有益於自己的事情，那麼就不應該給予和保護它食物和衣服等一切。 (第三部分) 如何爲了他人的利益而使用它：例如，像爲了在河流中來回穿梭而建造和維護船隻一樣，爲了從事取捨之事，也要像對待一艘好船一樣對待自己的身體，親近地守護它，爲了成辦利益眾生的廣大事業，僅僅給予維持生命的必需品，然後讓身體按照自己的意願去完成任務，努力為他人服務。 (第三部分) 修習行為：行為的詳細解釋，簡要地修習自心的方法，以及補救墮落的方法。在第一部分中的十二個方面：(第一) 如何平和而溫順地行事：如前所述，讓身體和語言受到心靈的控制，始終保持微笑，面容煥發光彩。完全消除皺著眉頭的陰沉表情，對於那些能夠幫助你的朋友們，要以誠實和坦率的言語相待。在收拾床、小床和墊子等物品時，不要粗心大意地發出很大的聲音。打開門時，也不要強行猛拉。總之，要始終避免粗暴和破壞，讓眾生感到快樂和滿足。世間上，即使是水鳥、貓和盜賊等不馴服的動物，爲了實現各自的目標，也會悄無聲息地潛行。同樣，那些苦行者、持戒者和修行者也應該始終避免粗暴的行為，以平和和溫順的態度行事。正如《月燈經》所說：『如滿月般微笑溫順，對於長輩和年輕人，始終坦誠相待，以此消除傲慢。』 (第二) 接受相應的教誨：改正錯誤，學習優點

【English Translation】 Like employing labor, therefore, just as after paying wages one allows rest, in order to have this body engage in virtuous actions, give food and clothing etc. as wages, and now let it do what benefits one's own mind. If this body cannot permanently do what benefits oneself, then one should not give and protect it with food and clothing etc. (Third part) How to employ it for the benefit of others: For example, just as one builds and maintains a boat as a means of going back and forth on a great river, in order to engage in the matters of acceptance and rejection, one should also treat one's own body like a good boat, keep it close, and in order to accomplish the vast deeds of benefiting sentient beings, give only what is necessary to sustain life, and then transform the body into whatever task one desires, and strive for the benefit of others. (Third part) Training in conduct: A detailed explanation of conduct, a concise way of training the mind itself, and how to remedy downfalls. In the first part, there are twelve aspects: (First) How to act peacefully and gently: As stated before, let the body and speech be controlled by the mind, always maintain a smile, and let the face be radiant. Completely eliminate the dark frown with contracted eyebrows, and to those friends who can help you, treat them with honest and frank speech. When tidying up beds, small beds, and cushions etc., do not carelessly drop them with a loud noise. When opening doors, do not force them open violently. In short, always avoid violence and destruction, and make sentient beings happy and content. In the world, even untamed creatures such as water birds, cats, and thieves, in order to achieve their desired goals, will sneak and move silently. Likewise, those ascetics, disciplinarians, and practitioners should also always avoid violent behavior, and act with peace and gentleness. As the 'Moon Lamp Sutra' says: 'Like the full moon, smile gently, and to elders and youngsters, always speak frankly, thereby eliminating arrogance.' (Second) Accepting teachings accordingly: Correcting faults and learning merits

---

སྒོ་ནས་གཞན་ལ་གཞེན་བསྐུལ་ལམ་གྲོས་འདེབས་པ་ལ་མཁས་ཤི༵ང་། རང་གིས་ ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་མ་བཅོལ་ཡང་འདི་དག་ནི་འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་ཕན་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་ གདམས་པ་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་སྨྲ་བའི་ང༵ག་རྣམས་ནི་དད་ཅིང་གུས་པས་སྤྱི་བོར་བླང་བར་ གྱིས་ཏེ༵་དུས་རྟག་ཏུ་ཕན་པར་སྨྲ་བ་ཀུན་གྱི་བཀའ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་སློབ་མར་བསྒྱུར་ཞིང་། 2-163 ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུ༵ར་པའི་ཆོས་ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ཐམས་ཅད་ལ༵་ གཞན་མགུ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་དགེ་བར་གསུངས་སོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ༵འོ། ། (གསུམ་པ་)གཞན་དག་དགའ་བ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། ཕ་རོལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་བྱེད་པ་ མཐོང་བར་གྱུར་ན༵་འོས་ཤིང་རིགས་པ་བྱས་སོ་ཞེས་མངོན་སུམ་དུ་བསྟོད་པས་ལེགས་པར་ དགའ་བ་དང་སྤྲོ་བ་བསྐྱེ༵ད་ལ། ལྐོག་ནའང་དེའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པས་བསྟོད་པར་བྱ་ཞི༵ང་། གཞན་དག་དེའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་འདུག་ནའང་འགལ་བ་མི་སྨྲ་བར་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ བརྗོ༵ད་དེ། འགའ་ཞིག་རང་གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་མཐོང་ན་རྗོད་པ་པོ་དེ༵་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་ པར་ཤེས་ཤིང་ཡོན་ཏན་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་རིག་པའི་སྒོ་ནས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ༵འོ། ། སྤྱིར་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་བྱ་བ་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བའི་དགའ་བ་ཐོབ་ པའི་ཕྱིར་ཡིན་ཏེ༵་དེ་ལྟ་བུའི་དགའ་བ་དེ་ནི་རིན་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཉོ་ནའང་ཤིན་ཏུ་དཀོ༵ན་པ་ དེ་ལྟ་བས་ན་གཞན་གྱིས་འབད་པས་བྱས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཕྲག་དོག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་རང་ ཉིད་དགའ་བའི་བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ༵་སྟེ། གཞན་གྱིས་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་དགའ་ བར་བྱས་པས་བདག་ལ་ཚེ་འདིར་གོད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོང་ཡེ་མེད་ལ༵་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཡང་། དེའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ཆེ༵ན་པོ་འཐོབ་ཅིང་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་མི་བཟོད་པར་སྡང་ བའི་ཉེས་པས་འདིར་ཡང་ཡིད་མི་དགའ་བས་སྡུག་བསྔལ་ཞི༵ང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཡང་ སྡུག་བསྔལ་ཆེ༵ན་པོ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)སྨྲ་ཞིང་ལྟ་བའི་སྤྱོད་ལམ་ནི། ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པས་སྨྲ་ནའང་ཕན་ཚུན་ཡིད་ ཕེབས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་སུ་རུང་བའི་ཚིག་སྔ་ཕྱི་མི་འགལ་བར་འབྲེལ་ཆགས་པ་ད༵ང་ཐེ་ཚོམ་མི་ སྐྱེད་པས་དོན་གསལ་ཞིང་བློ་དང་མཐུན་པས་ཡིད་དུ་འོང་བ་ད༵ང་ཀུན་སློང་འདོད་ཆགས་དང་ ཞེ་སྡང་སྤངས་ཏེ་སྙིང་རྗེའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བ་ད༵ང་། ཚིག་རྩུབ་སྤངས་བས་འཇམ་ཞིང་ 2-164 མཉེན་པ་དང་། ཚིག་མང་ཉུང་དང་སྒྲ་དྲག་ཞན་རན་པར་སྨྲ་བར་བྱ༵་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ཡིད་དུ་ འོང་བའི་གཏམ། རིགས་པས་དུས་སུ་སྨྲ་བར་བྱ། །སྣ་ཚོགས་གཡེང་བར་འགྱུར་བའི་ཚིག ། འཇིགས་པས་ནམ་ཡང་སྨྲ་མི་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །མིག་གིས་སྣང་ཡུལ་དུ་གྱུར་བའི་སེམས་ ཅན་རྣམས་ལ་ལྟ་བ་ན་ཡ༵ང་སེམས་ཅན་འདི་དག་ལ་

【現代漢語翻譯】 善於勸導或建議他人。自己不特意去追求，這些建議也能立即或長遠地帶來利益。對於這些教誨，要以虔誠和恭敬之心頂戴，將自己轉變為一個始終遵循有益之言的弟子。 對於所有能對治煩惱的善說之法，也要說：『爲了使他人歡喜，所以才善說這些。』 （三）使他人歡喜之法：當見到他人行善業時，應公開讚揚說：『做得好，合情合理！』以此來使他們歡喜和高興。在私下裡也要稱讚他們的功德。當其他人正在稱讚他們的功德時，不要反駁，而要隨聲附和。如果有人稱讚自己的功德，要知道稱讚者瞭解功德的殊勝之處，並且對功德心生歡喜，從而使他們高興。 總的來說，一切自發性的行為都是爲了獲得離苦之樂。但這種快樂即使用珍寶來購買，也極其稀有。因此，不要嫉妒他人通過努力所獲得的功德，而要讓自己享受歡喜的快樂。因為他人稱讚功德並使你高興，不會給你今生帶來絲毫損害，而且來世還能獲得巨大的安樂果報。相反，嫉妒他人功德的過失，會導致今生因不悅而痛苦，來世也會遭受巨大的痛苦。 （四）言談和觀看的行為：以正知正念說話，所說之話前後連貫，不矛盾，令人信服，不引起懷疑，意義清晰，符合心意，令人滿意。動機上要斷除貪嗔，從慈悲出發。言辭要柔和，避免粗暴。說話的多少、聲音的大小要適中。如經中所說：『世間悅意之語，應適時合理地說。各種令人散亂之語，因其令人恐懼，任何時候都不應說。』用眼睛觀看眾生時，也要心懷善意。

【English Translation】 Be skilled in persuading or advising others. Even without deliberately seeking them, these advices can bring immediate or long-term benefits. With faith and respect, accept these teachings and transform yourself into a disciple who always follows beneficial words. Regarding all well-spoken teachings that counteract afflictions, also say: 'These are well-spoken in order to please others.' (Three) How to create joy for others: When you see others performing virtuous deeds, openly praise them, saying, 'Well done, it's reasonable!' This will make them happy and joyful. Praise their merits in private as well. When others are praising their merits, do not contradict them, but agree with them. If someone praises your own merits, know that the praiser understands the excellence of the merits and is delighted by them, thereby making them happy. In general, all spontaneous actions are for the sake of attaining happiness free from suffering. However, such happiness is extremely rare even if bought with precious jewels. Therefore, do not be jealous of the merits that others have attained through effort, but let yourself enjoy the happiness of joy. Because others praising merits and making you happy will not bring you any harm in this life, and you will also attain great happiness in the next life. Conversely, the fault of being intolerant and hateful of others' merits will cause suffering in this life due to displeasure, and great suffering in the next life as well. (Four) The conduct of speaking and looking: Speak with mindfulness, ensuring that your words are consistent, coherent, and trustworthy, without causing doubt, clear in meaning, agreeable, and pleasing. In terms of motivation, abandon attachment and aversion, and arise from compassion. Be gentle in speech, avoiding harshness. Speak with an appropriate amount of words and an appropriate volume. As it is said in the scriptures: 'Pleasing words of the world should be spoken appropriately and reasonably. Various distracting words, because they are frightening, should never be spoken.' When looking at sentient beings with your eyes, also have good intentions.

---

ཕན་བཏགས་ཤིང་ཚོགས་བསགས་པ་ ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བད༵ག་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ༵ས་གཡོ་མེད་ཅིང་འཁྱོག་ པོ་མ་ཡིན་པས་དྲང་ཞིང་ཀུན་སློང་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དུག་གསུམ་གྱི་བསམ་ པ་སྤངས་ཏེ་བལྟ༵་བར་བྱའོ། ། (ལྔ་པ་)དགེ་བ་ཆེན་པོ་སྤྱད་ཚུལ་ནི། དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྟག་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པ་ དང་། བསམ་པའི་ཁྱད་པར་འདུན་པ་དང་། མངོན་ཞེན་དྲག་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་ བའ༵མ་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་མ་ཆགས་པ་དང་། སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོབས་ཆེན་ པོ་ཡིས་ནི་བསླབ་པ་ཉི༵ད་དང་། ཞིང་གི་ཁྱད་པར་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་ཅན་ རྣམས་དང་ནི་ཕ་མ་ལ་སོགས་པ་ཕན་འདོགས་པའི་ཞི༵ང་དང་། ནད་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་ བསྔལ་ཅན་རྣམས་ལ་དམིགས་ནས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་བསགས་པ་ནི་ཉུང་ངུ་ ཞིག་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་གཞལ་དུ་མེད་པར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། མི་དགེ་བ་ལ་ཡང་དེ་དང་ཚུལ་ མཚུངས་བས། དགེ་བ་སྟོབས་ཆེན་ལ་འབད་པར་བྱ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་དུ། རྟག་དང་མངོན་ པར་ཞེན་དང་གཉེན་པོ་དང་། །ཡོན་ཏན་གཙོ་ལྡན་གཞི་ལས་བྱུང་བའི་ལས། །དགེ་དང་མི་ དགེ་རྣམ་ལྔ་ཆེན་པོ་སྟེ། །དེ་ལས་དགེ་བ་སྤྱོད་ལ་བརྩོན་པར་བགྱི། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (དྲུག་པ་)ལས་རྣམས་རང་གི་སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་དགེ་བ་སྟོབས་ཆེན་པོའི་ཁྱད་པར་ལ་ མཁས་ཤིང་དགའ་བ་དང་བཅས་པས་ལྡང་བ་ཡང་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པར་བྱས་ ན༵ས་རང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ལས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུས་རྟག་ཏུ་བདག་གིས་བསྒྲུབ་པར་ 2-165 བྱ༵འི། དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ཀུན་ལ་བསྐུལ་བ་པོའི་སློབ་དཔོན་དང་བྱེད་པ་པོའི་སློབ་མ་ལ་ སོགས་པ་སུ་ལ་ཡ༵ང་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ༵། ། (བདུན་པ་)ཁྱད་པར་གཞན་དོན་སྤྱོད་ཚུལ་ནི། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོ༵གས་པ་ དྲུག་པོ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་བཞུགས་ཤིང་མཆོག་ཏུ་ གྱུར་པ་ཡིན་པས་གང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དེ་ལ་གཙོ་ཆེར་སྤྱ༵ད་པར་བྱ་ཞིང་ཆུང་ངུའམ་ དམན་པ་སྦྱིན་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱིར་ནི་ཆེན་པོའམ་མཆོག་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྟ་བུ་མི་བཏ༵ང་སྟེ། མདོ་ལས། གང་ཞིག་དགའ་བའི་སེམས་ཀྱི་ནི། །ལོ་བརྒྱར་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་པས། །གང་ཞིག་ཉིན་གཅིག་ ཚུལ་ཁྲིམས་དག །བསྲུངས་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་བའི་ ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་སྦྱིན་པའི་དུས་སུ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཏང་སྙོམས་སུ་གཞག་བར་གསུངས་པ་དང་ མི་འགལ་ལམ་སྙམ་ན་ཆེ་ཆུང་དང་མཆོག་དམན་ཡང་གཙོ་ཆེར་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་མི་ འགྱུར་བརྟགས་ལ། སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་བཏང་སྙོམས་སུ་འཇོག་པ་དང་ བསམ་གཏན་ལས་ལངས་ནས་མང་པོ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་གཏོང་པ་ལྟ་བུ་གང་གཞན་གྱི་དོན་ དུ་འག

【現代漢語翻譯】 依靠積累的善行和功德，我將證得無上佛果。以堅定不移、正直無私之心，懷著慈悲之情，摒棄貪嗔癡三毒，如是觀修。 （五）修持大善之法：從時間上講，要恒常不斷地修持；從發心上講，要有強烈的意願和專注；從對治上講，要不執著，修習空性等，以強大的力量來學習；從對境上講，要以佛等具功德者，父母等恩田，以及病人等痛苦者為對境，行佈施等善行。即使是微小的善行，也能產生巨大無量的果報。惡行也是如此，因此要努力修持強大的善行。《親友書》中說：『恒常與專注，對治及功德，殊勝之根本，生起之諸業，善與非善五大類，于善當勤精進修。』 （六）諸業之修持方法：精通並歡喜於強大善行的殊勝之處，生起輕安的精進力，恒常不斷地修持利益自他的諸業。對於善業，不依賴於勸導者（如老師）或執行者（如學生）等任何人。 （七）特別利他之行：佈施波羅蜜多等六波羅蜜多，後者比前者更為殊勝。因此，應主要修持殊勝者，不要爲了微小或低劣的佈施，而放棄偉大或殊勝的持戒等。如經中所說：『若人以歡喜心，百年行佈施，不如一日持戒者，此乃殊勝之功德。』因此，難道不會與佈施時應放下持戒相矛盾嗎？如果考量大小和優劣，也應主要考量是否能利益他人。如果能成就廣大的佈施，則可以暫時放下持戒；或者從禪定中起身，向大眾行法佈施等，凡是能利益他人的行為，都應努力去做。

【English Translation】 Relying on the accumulation of merit and virtue, I shall attain the supreme Buddhahood. With unwavering and upright mind, imbued with loving-kindness, abandoning the three poisons of greed, anger, and ignorance, thus contemplate. (5) The method of practicing great virtue: In terms of time, practice constantly without interruption; in terms of intention, have strong desire and focus; in terms of antidote, be non-attached, practice emptiness, etc., and learn with great strength; in terms of the object, take the Buddha and other virtuous beings, parents and other fields of merit, and patients and other suffering beings as the object, and perform acts of generosity and other virtues. Even a small act of virtue can produce a huge and immeasurable result. The same is true of evil deeds, so strive to practice powerful virtues. The 'Letter to a Friend' says: 'Constancy and focus, antidote and merit, the root of excellence, the actions that arise, the five great categories of good and non-good, strive diligently to cultivate virtue.' (6) The method of practicing all actions: Being proficient in and rejoicing in the excellence of powerful virtues, generate the effort of lightness and constantly practice all actions that benefit oneself and others. For virtuous actions, do not rely on anyone, such as an advisor (like a teacher) or an executor (like a student). (7) Special altruistic conduct: The six perfections, such as generosity, are more excellent than the former. Therefore, one should mainly practice the superior one, and not abandon the great or superior discipline for the sake of small or inferior generosity. As it is said in the sutra: 'If one gives with a joyful heart for a hundred years, it is not as good as one who keeps the precepts for one day, this is a superior merit.' Therefore, does it not contradict the statement that one should put aside the precepts when giving alms? If considering size and superiority, one should also mainly consider whether it can benefit others. If one can accomplish great generosity, then one can temporarily put aside the precepts; or rise from meditation and give Dharma to the masses, etc. Whatever actions can benefit others should be diligently done.

---

ྱུར་བ་དེ་ཆེན་པོའམ་མཆོག་ཏུ་བསམ་མོ༵། །དེ་ལྟར་དགོས་པ་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་རིག་ པར་བྱས་ནས་སྙིང་རྗེས་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཁོ་ནའི་དོན་ལ༵་དུས་རྟག་དུ་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་ དང་ལྡན་པས་གནས་པར་བྱ༵༵ འོ། །གཞན་དོན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་འགལ་བས་ལྟུང་བར་མི་ འགྱུར་རམ་སྙམ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་རྗེ་ ཆེན་པོ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་མངའ་བས་རང་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་གཞན་དོན་ཁོ་ན་ལ་ གཟིགས་པ༵འི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་(བསླབ་བཏུས་སུ་ཐོབ་པ་ལ་བཤད་)ལ་ཐེག་པ་ ཆུང་ངུར་བཀག་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་(དེ)ལ་རྗེས་སུ་གན༵ང་བ་མང་པོ་ཡོད་ པས་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེད་དཔོན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་མི་ནག་པོ་དམྱལ་བར་ལྟུང་བ་ལས་ 2-166 བསྐྱལ་བའི་དོན་དུ་བསད་པ་དང་། བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་སྐར་མས་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་མོ་འཆི་བའི་ འཇིགས་པ་ལས་བསྐྱབ་པའི་དོན་དུ་མི་ཚངས་བར་སྤྱད་པས་བསྐལ་པ་མང་བོའི་ཚོགས་ འདུམས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། ། (བརྒྱད་པ་)ཟས་དང་གོས་ལ་སྤྱད་ཚུལ་ནི། གཞན་གྱིས་དོན་དུ་ལུས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་ཟས་ ལ་སྤྱོད་པ་ན་ཡང་ཆ་བཞིར་བྱས་ལ། ཆ་གཅིག་ནི་འཕྲོག་མ་དང་ཡི་དྭགས་ལ་སོགས་པར་ ལོག་པར་ལྟུང་བ་རྣམས་དང་། གཅིག་ནི་ནད་པ་དང་སློང་མོ་པ་ལ་སོགས་པ་མགོན་མེད་པ་ རྣམས་ད༵ང་། གཅིག་ནི་ཚངས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ ཞུགས་ལ་གནས་པ་རྣམས་ལ་བགོ་བར་བྱ་ཞི༵ང་། གཅིག་ནི་མང་ཉུང་དུ་མ་ཡིན་པར་རན་ ཞིང་ཚོད་ཟིན་པ་ཙམ་དུ་ཆགས་ཞེན་མེད་པས་བཟའ་བར་བྱ་སྟེ༵། མང་ན་ལྕི་ཞིང་རྨུགས་པ་ དང་ཉུང་ན་ཉམ་ཆུང་བས་དགེ་བ་སྒྲུབ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གོས་ཀྱི་ལུས་སྲུང་བ་ན་ཡང་ངོ་ ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་ཀྱི་བསམ་པ་བསྐྱེད་པ་དང་སྦྲང་བུ་ཤ་སྦྲང་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་ལས་བསྐྱབ་ པའི་ཆེད་དུ་ཐུན་མོང་དུ་ཇི་ལྟར་འོས་པའི་གོས་རྣམས་དང་། ཁྱད་པར་དུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བས་ ཆོས་གོས་བླ་གོས་མཐང་གོས་དག་དང་། དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱིས་སྣམ་སྦྱར་དང་བཅས་པའི་ གསུམ་བསྟེན་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་མ་གཏོགས་པའི་ལྷག་པོ་རྣམས་ནི་སྦྱི༵ན་པར་བྱའོ། །ཆོས་ གོས་གསུམ་ནི་སྦྱིན་པར་མི་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སོ་སོར་ཐར་བར། གལ་ཏེ་དེ་ལ་ ཆོས་གོས་གསུམ་ལས་ཉུང་བར་གྱུར་ན་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ་ དེ་ནི་ཡོངས་སུ་གཏང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (དགུ་པ་)ལུས་ལ་ཇི་ལྟར་སྤྱད་ཚུལ་ནི། དམ་པའི་ཆོས་ནི་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་ཅིང་ཉམས་ སུ་ལེན་པའི་ལུ༵ས་འདི་ཉིད་དགོས་པ་ཕྲན་ཚེགས་ཆུང་ངུའི་ཆེད་དུ་ཆོས་གོས་མེད་པར་ཚ་གྲང་ ལ་སོགས་པའི་གནོད་པས་གཟིར་བར་མི་བྱ༵་སྟེ། བྱས་ན་དོན་ཆེན་པོ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་ 2-167 ཞིང་

【現代漢語翻譯】 那麼，你認為哪個更偉大或更卓越呢？認識到需求的大小差異后，爲了完全利益他人，應當時常以極大的精進力安住於此。如果爲了利益他人而違犯戒律，難道不會墮落嗎？佛陀薄伽梵（Bhagavan，世尊）對一切眾生懷有最極圓滿的大悲心，不顧自身利益，只關注他人利益。對於那些菩薩摩訶薩（Bodhisattva-Mahāsattva，大菩薩）（在《學集論》中有所闡述）以及被小乘所禁止的行為，大乘的教義中有很多允許（這些行為）的例子，因此不會墮落。例如，商隊首領以大悲心爲了拯救黑人免於墮入地獄而殺了他，星宿婆羅門之子爲了拯救商人女兒免於死亡的恐懼而行不凈行，經典中說這可以積累無數劫的功德。 （第八，關於如何使用食物和衣服）：爲了保護身體而食用食物時，也應將其分為四份。一份給予被剝奪者、餓鬼等墮落者；一份給予病人、乞丐等無依無靠者；一份給予梵行者等苦行者；一份則適量食用，不貪執，不多不少，因為過多會感到沉重和昏沉，過少則會虛弱，無法行善。爲了保護身體而穿衣服時，應生起羞恥心，爲了避免蚊蟲叮咬等傷害，應穿著適合大眾的衣服。特別是出家人，應穿著法衣、上衣、下裙等。比丘應穿著三衣（僧伽梨、郁多羅僧、安陀會），除此之外的剩餘衣物應佈施。三衣不可佈施，因為在菩薩的別解脫戒中說：『如果他擁有的法衣少於三件，那麼他賴以維持梵行的衣物不應全部捨棄。』 （第九，如何對待身體）：爲了如法修行和證悟佛法，這個身體是必要的。不要爲了微不足道的小事，比如沒有法衣而遭受寒冷等傷害，因為這樣做會失去重要的意義。

【English Translation】 Then, which do you consider greater or more excellent? Having recognized the difference between the magnitude of needs, one should constantly abide with great diligence in the sole purpose of benefiting others. If one violates the precepts for the sake of others, will one not fall? The Buddha Bhagavan (Bhagavan, The Blessed One) possesses the ultimate perfection of great compassion for all sentient beings, and without regard for one's own benefit, only looks to the benefit of others. For those Bodhisattva-Mahāsattvas (Bodhisattva-Mahāsattva, Great Bodhisattvas) (as explained in the Compendium of Trainings) and those things forbidden in the Lesser Vehicle, there are many instances in the Greater Vehicle where (these actions) are permitted, so one will not fall. For example, the caravan leader, with great compassion, killed the black man to save him from falling into hell, and the Brahmin boy, Star, engaged in impure conduct to save the merchant's daughter from the fear of death, and it is said that this accumulates merit for many eons. (Eighth, how to use food and clothing): When using food to protect the body for the sake of others, it should also be divided into four parts. One part is for those who have been robbed, pretas (hungry ghosts), and other fallen beings; one part is for the sick, beggars, and other helpless beings; one part is for those who practice brahmacharya (celibacy) and other ascetics; and one part is eaten moderately, without attachment, not too much and not too little, because too much will feel heavy and dull, and too little will be weak and unable to do good. When protecting the body with clothing, one should generate a sense of shame and modesty, and in order to avoid harm from mosquitoes and flies, one should wear clothes that are appropriate for the community. In particular, ordained monks should wear the Dharma robes, upper robe, and lower robe. Bhikshus (monks) should wear the three robes (saṃghāṭī, uttarāsaṅga, antarvāsa) with a patchwork, and the remaining clothes other than these should be given away. The three Dharma robes should not be given away, because in the Bodhisattva's Pratimoksha (individual liberation vow) it says: 'If he has fewer than three Dharma robes, then that which he relies on to maintain brahmacharya should not be completely abandoned.' (Ninth, how to treat the body): This body is necessary for practicing and realizing the Dharma properly. Do not afflict it with harm such as cold because of not having Dharma robes for trivial matters, because doing so will cause one to lose great meaning.

---

། དེ་ལྟར་གཞན་དོན་དུ་ལུས་སྲུང་བར་བྱས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི༵་ཕན་བདེ་འདོད་ པའི་བསམ་པ་མྱུར་དུ་རྫོགས་པར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ལས་དང་པོ་པ་སྙིང་རྗེའི་ བསམ་པ་མ་དག་ཅིང་བདག་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་བ༵ར་མགོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ ལུས་འདི་སྦྱིན་པར་བཏང་བར་མི་བྱ་སྟེ༵། སྤྱོད་པ་དུས་ཚོད་དང་མ་འབྲེལ་བས་རང་གཞན་ལ་ ཕན་པའི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ལུས་གཏོང་ནའང་ཅི་ནས་ཏེ་ངེས་པར་སྐྱེ་ བ་འདི་དང་གཞན་དུ་ཡ༵ང་རང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུར་གཏང་ངོ༵་ ཞེས་པའམ། ཡང་ན་རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་པར། བསམ་པ་ཉམས་པར་གྱུར་པ་ཡིས། །ཆུང་ངུ་ མིན་ཕྱིར་འདི་གཏང་ངོ་། །ཞེས་པ་ལྟར་ས་ཐོབ་ཅིང་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མ་ཉམས་པར་གྱུར་ པས་དོན་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པ་ན་བཏང་བར་བྱའོ་ཞེས་པ་སྟེ། བསླབ་བཏུས་སུའང་། དཔེར་ན་ སྨན་ཤིང་ལྗོན་པ་བལྟ་སྡུག་པ། །རྩ་བ་ལ་སོགས་སྤྱད་འོས་ས་བོན་ནི། །སྦྱིན་ཡང་དུས་མིན་ སྤྱོད་ལས་སྲུང་བྱེད་པ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྨན་ཤིང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཅུ་པ་)དམ་ཆོས་འཆད་པའི་སྤྱོད་ལམ་ནི། གཙང་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ས་ཕྱོགས་སུ། ། ཡངས་པའི་སྟན་ནི་རབ་ཏུ་བཤམས་བཏིང་སྟེ། །ཞེས་པ་ལྟར་གདན་བཟང་པོ་ལ་འདུག་ཅིང་། བཟང་པོའི་ཚོན་གྱིས་ལེགས་པར་ཁ་བསྒྱུར་བའི། །ཆོས་གོས་གཙང་མ་དེ་ནི་རབ་བགོས་ ནས། །ཞེས་པ་ལྟར་གོས་གཙང་མ་གྱོན་ལ། ཆོས་སྦྱིན་ཉོན་མོངས་མེད་སེམས་ཀྱིས། །མདོ་ སོགས་ཡང་དག་ཇི་བཞིན་སྟོན། །ཞེས་པ་ལྟར་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དང་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བཤད་ པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་། (སྐྱེས་རབས་སུ་)རབ་ཏུ་དམའ་བའི་སྟན་ལ་འདུག །དུལ་བའི་དཔལ་ ནི་རྣམ་པར་བསྐྱེད། །དགའ་དང་འདུན་པའི་མིག་གིས་བལྟ། །ཚིག་གི་བདུད་རྩི་འཐུང་བ་ བཞིན། །ཞེས་པ་ལྟར་གུས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཡིན་གྱི། དམ་པའི་ཆོས་དང་དེ་སྨྲ་བ་ལ་ 2-168 མ་གུས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཆོས་ཟབ་མོ་མི་བཤ༵ད་དེ། བཤད་ན་ཉན་པ་པོ་དེ་ཆོས་སྤོང་བའི་ལས་ ཀྱིས་དམྱལ་བར་ལྟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསམ་པ་གུས་ཀྱང་སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་མི་ན་བཞིན་དུ་ མགོ་བོ་ཐོད་ཀྱིས་དཀྲིས་པ་ད༵ང་ཞྭ་གྱོན་པ་དང་། ལག་ན་གདུགས་བཟུང་བ་དང་འཁར་བ་ ཐོགས་པ་དང་། རལ་གྲི་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་ཆ་ཐོགས་པ་ད༵ང་གོས་ལ་སོགས་པས་མགོ་བོ་ གཡོགས་པ་དག་ལའང་ཆོས་བཤད་པར་བྱ་བ་མི༵ན་ཏེ། ན་བ་དང་ཚ་བས་གདུང་བ་ལ་སོགས་ པ་རྣམས་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གདུལ་བྱ་བློ་དམན་པ་རྣམས་ལ་ཐེག་ཆེན་མཐར་ཐུག་ཟབ་ པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་མི་བཤད་དེ་བློ་ད༵ང་མི་འཚམ་པས་ཆོས་སྤོང་བའི་ལས་སུ་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བས

【現代漢語翻譯】 因此，如果爲了他人的利益而守護身體，那麼爲了迅速圓滿眾生希求安樂的願望。 因此，對於初學者來說，在慈悲心尚未純熟，自他平等性尚未生起之前，不應輕易佈施頭等身體。因為這種行為不合時宜，反而會成為利益自他的障礙。 如果一定要佈施身體，那麼無論在今生還是來世，都要確保這種佈施能成為成辦廣大自他利益之因。或者，如印度論典和註釋中所說：『因念已退失，故不應舍此。』意思是說，只有在獲得果位，殊勝發心未退失，並且能成辦大利益時，才可以佈施身體。正如《學集論》中所說：『譬如藥樹，外形悅目，根莖等可用，種子亦可播。若不時而用，反成守護因。圓滿正覺，亦如是藥樹。』 （十）宣講正法的行爲規範：『在清凈悅意的處所，廣闊的坐墊應妥善鋪設。』因此，應坐在好的坐墊上。 『用上好的顏料精心裝飾，穿上乾淨的法衣。』因此，應穿乾淨的衣服。 『以無有煩惱的清凈心，如實宣說經等。』因此，應以不貪圖利養和恭敬等煩惱的心，如實宣講經部等詞句和意義。正如（《本生經》中）所說：『坐在低矮的坐墊上，展現調柔的威儀，以歡喜和渴望的眼神注視，如飲甘露般的言辭。』 這是對具足恭敬心的人而言的。對於不恭敬正法和說法者的人，不應宣講甚深之法。因為如果宣講，聽者會因捨棄正法的行為而墮入地獄。即使發心恭敬，但如果行為不莊重，比如頭上纏著頭巾、戴著帽子、手裡拿著傘或拄著枴杖、拿著刀劍等武器、或者用衣服等遮蓋頭部，也不應為其說法。但對於因生病或發熱等原因而這樣做的人，則沒有過失。 對於根器低劣的弟子，不應宣講甚深廣大的大乘究竟之法，因為這與他們的根器不相符，反而會導致他們捨棄正法。出家人……

【English Translation】 Therefore, if one protects the body for the sake of others, it is to quickly fulfill the wish for the benefit and happiness of all sentient beings. Therefore, for a beginner, before compassion is pure and the equality of self and others has not arisen, one should not give away the head and other parts of the body. This is because such conduct is untimely and will become an obstacle to benefiting oneself and others. If one must give away the body, then one must ensure that, in this life and in future lives, it becomes a cause for accomplishing vast benefits for oneself and others. Or, as stated in Indian texts and commentaries: 'Because the thought has deteriorated, one should not give this away.' This means that only when one has attained a level, the superior thought has not deteriorated, and great benefits can be accomplished, should one give away the body. As stated in the Compendium of Trainings: 'Like a beautiful medicinal tree, whose roots and seeds are useful. If used out of season, it becomes a means of protection. The fully enlightened Buddha is like that medicinal tree.' (10) The conduct of teaching the Dharma: 'In a clean and pleasing place, a wide seat should be well arranged.' Therefore, one should sit on a good seat. 'Well adorned with good colors, wearing clean Dharma robes.' Therefore, one should wear clean clothes. 'With a mind free from afflictions, bestow the Dharma, accurately showing the Sutras and so on.' Therefore, one should explain the words and meanings of the Sutras and so on as they are, without attachment to gain and respect. As stated in the (Jataka Tales): 'Sitting on a low seat, displaying the splendor of gentleness, looking with eyes of joy and desire, like drinking the nectar of words.' This is for those who are respectful. For those who are not respectful to the Dharma and its speakers, one should not teach the profound Dharma. Because if one teaches, the listener will fall into hell due to the act of abandoning the Dharma. Even if the intention is respectful, but if the behavior is not dignified, such as wrapping the head with a turban, wearing a hat, holding an umbrella or carrying a staff, holding weapons such as swords, or covering the head with clothes, one should not teach them the Dharma. But there is no fault for those who are afflicted by illness or fever. For disciples with inferior intellect, one should not teach the profound and vast ultimate teachings of the Great Vehicle, because it is not suitable for their intellect and will lead to the act of abandoning the Dharma. A renunciate...

---

་སྐྱེས་པ་གཞན་མེད་པར་བུད་མེད་འབའ་ཞིག་ལ་ཡང་ཆོས་བཤད་ པ་མི༵ན་ཏེ་གཞན་གྱིས་སྨོད་ཅིང་ལྟུང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དམན་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ དང་མཆོག་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་གདུལ་བྱ་རང་རང་གི་བློ་ཡུལ་དུ་ཟབ་པས་དེ་དག་ ལ༵་བཟང་ངན་གྱི་འདུ་ཤེས་སྤངས་ནས་ཐམས་ཅད་མཚུངས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་ པའོ་ཞེས་གུས་པས་ཀུན་ཏུ་སྤྱ༵ད་པར་བྱ་སྟེ། (རྣམ་པར་འཐག་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་)མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་གང་ལ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་ལ་ལ་ནི་བཟང་བར་ འདུ་ཤེས། ལ་ལ་ནི་ངན་པར་འདུ་ཤེས་ན་དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ རོ། །རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐེག་ཆེན་ཟབ་མོའི་ཆོས་ཀྱི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ༵་རྣམས་དམན་པ་ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་ ཆོས་ལ་སྦྱར་བར་མི་བྱ༵་ཞིང་། ཐེག་ཆེན་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཙམ་ གྱིས་གྲོལ་ལོ་ཞེས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་སྡོམ་གྱིས་སྤྱོད་པ་ཞིབ་མོའང་ཡོངས་ སུ་དོར་བར་མི་བྱ༵་སྟེ། གལ་ཏེ་དོར་ཡང་མདོ་ཅུང་ཟད་བཀླག་པ་དང་སྔགས་ཅུང་ཟད་བཟླས་ པ་ཙམ་གྱིས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་ཚིག་གིས་འདྲིད་ཅིང་སླུ་བར་ཡང་ མི་བྱ༵་ཞིང་། རང་རང་གི་བློ་དང་འཚམ་པའི་ཆོས་ཀྱིས། གཞན་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱའོ། ། 2-169 (བཅུ་གཅིག་པ་)ཉིན་པར་འདུག་པའི་སྤྱོད་ལམ་ནི། སོ་དྲུད་པའི་ཤིང་ལྗན་ལྗིན་ཅན་དང་ ནི། མཆིལ་མ་དང་། ལུད་པ་ལ་སོགས་པ་ད༵ག་དོར་བ་ན་ནི། ས་ལ་སོགས་པས་དགབ་བར་ བྱ༵་ཞིང་། བཤང་པ་དང་། གཅི་བ་ལ་སོགས་པའང་། རང་གཞན་གྱིས་ལོངས་སྤྱོད་པ༵འི་ཆུ་ གཙང་མ་དང་ཐང་བདེ་བ་ལ་དོར་བ་ནི་འདུལ་བ་ལས་སྨ༵ད་ཅིང་བཀག་པས་མི་བྱ་སྟེ། ཟས་ ཟ་བ་ན་ཡང་ཁམ་ཆེན་པོས་ཁ་བཀང་བ་དང་། ཙུག་ཙུག་དང་ལྕག་ལྕག་དང་རྐན་ཏོག་པ་ལ་ སོགས་པའི་སྒྲ་དང་བཅས་པ་ད༵ང་ཟས་མ་སླེབས་པར་ཁ་གདངས་ནས་ནི་བཟའ་བར་མི་བྱ༵འོ། ། ཁྲི་ལ་སོགས་པར་སྡོད་པ་ན་ཡང་བག་མེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་རྐང་པ་བརྐྱང་སྟེ་མི་འདུག་ཅི༵ང་། ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་འགྱུར་རང་གི་ལག་པའམ་དཔུང་པ་གཉི་ག་དུས་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་མི་ མཉེའོ༵། །རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བཞོན་པ་དང་མལ་སྟན་གཅིག་གམ་གནས་དབེན་པ་ དག་ཏུ༵འང་གཞན་གྱི་བུད་མེད་དམ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནི་བུད་མེད་གཞན་ལུས་བསྟེན་ནུས་དང་ ཡང་ལྷན་ཅིག་འདུག་པར་མི་བྱ༵་སྟེ། མདོར་ན་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་འཕྱ་ཞིང་མ་དད་པར་གྱུར་ པའི་སྤྱོད་པ་ཀུ༵ན་རང་གིས་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དང་མཁས་པ་གཞན་ལ་དྲིས་ཏེ་སྤང་བར་བྱ༵འོ། ། ལམ་ལ་སོགས་འདྲི་བ་ན་ཡང་མ་གུས་པའི་རྣམ་འགྱུར་ལག་པ་གཡོན་པའི་སྡིགས་མཛུབ་ལ་ སོགས་པ་རེ་རེའི་སོར་མོས་བརྡ་ནི་མི་བྱ་སྟེ༵། གུས་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་འགྱུར་གཡས་པ་ ཡི༵་ལག་པ་དག་ནི་སོར་མོ་ཀུན་གཤིབས་པ་ཉིད་

【現代漢語翻譯】 此外，不應只對女性講法，而不對其他男性講法，因為這會被他人譴責和導致墮落。對於低劣的聲聞乘（Hinayana，小乘佛教）和殊勝的大乘（Mahayana，大乘佛教）之法，應去除對好壞的分別念，因為它們對各自所化眾生的心智來說都是深奧的。應以恭敬心對待一切，認為它們都是佛陀所說。《攝一切分別經》中說：『文殊，如果有人認為如來所說的法有些是好的，有些是壞的，那就是捨棄正法。』因此，對於那些已成為廣大的大乘深奧之法器的人，不應將他們與低劣的小乘之法混淆。對於進入大乘的人，也不應僅僅因為他們證悟了空性（Śūnyatā，空性）就完全放棄菩薩（Bodhisattva，菩薩）的學處和戒律。如果放棄了，僅僅通過讀誦一些經文和唸誦一些咒語就能解脫，這是用華麗的辭藻來誘惑和欺騙他人。應以適合各自心智的佛法來利益他人。 （十一）關於白天的行為：丟棄帶有粘性的牙刷、唾液和痰等時，應用土等覆蓋。大小便等也不應丟棄在自己或他人使用的乾淨的水源或平坦的地面上，因為這會被律藏所譴責和禁止。吃飯時，不應用大口塞滿嘴巴，也不應發出嘖嘖、吧唧等聲音，也不應在食物未到之前張開嘴巴。坐在座位上時，不應以不莊重的姿勢伸直雙腿，也不應以傲慢的姿勢同時摩擦自己的雙手或雙臂。在馬、大象等坐騎上，或在同一張床上，或在僻靜的地方，不應與他人的妻子或比丘尼（Bhikṣuṇī，比丘尼）同處，除非她能依靠其他女性。總之，對於世人所嘲笑和不信任的行為，應自己觀察或詢問其他智者後加以避免。詢問道路等時，不應用不恭敬的姿勢，如用左手的食指等指點，而應以恭敬的姿勢，用右手的併攏的手指指點。

【English Translation】 Furthermore, one should not teach the Dharma only to women without teaching it to other men, as this will be condemned by others and lead to downfall. For the inferior Hearer Vehicle (Hinayana) and the supreme Great Vehicle (Mahayana) teachings, one should abandon the notion of good or bad, as they are profound to the minds of their respective trainees. One should always treat everything with respect, thinking that they are all spoken by the Buddha. The Sutra Compendium of All Distinctions states: 'Manjushri, if someone thinks that some of the teachings spoken by the Tathagata are good and some are bad, that is abandoning the true Dharma.' Therefore, for those who have become vessels for the vast and profound teachings of the Great Vehicle, one should not mix them with the inferior teachings of the Small Vehicle. For those who have entered the Great Vehicle, one should not completely abandon the practices and vows of the Bodhisattva simply because they have realized emptiness (Śūnyatā). If one abandons them, one will be deceived and seduced by words that sound good, saying that one can be liberated by merely reading some sutras and reciting some mantras. One should benefit others with the Dharma that suits their respective minds. (Eleven) Regarding the conduct during the day: When discarding sticky toothpicks, saliva, phlegm, etc., one should cover them with earth, etc. One should not discard excrement, urine, etc., in clean water sources or flat ground used by oneself or others, as this is condemned and prohibited by the Vinaya. When eating, one should not fill one's mouth with large mouthfuls, nor make sounds such as 'tsuk tsuk' or 'chak chak', nor open one's mouth before the food arrives. When sitting on a seat, one should not sit with one's legs stretched out in an unrestrained manner, nor rub one's hands or arms together at the same time in an arrogant manner. One should not sit together with another's wife or a Bhikṣuṇī on a horse, elephant, or other vehicle, or on the same bed, or in a secluded place, unless she can rely on another woman. In short, one should avoid all conduct that is ridiculed and distrusted by worldly people, by observing oneself or asking other wise people. When asking for directions, one should not use disrespectful gestures, such as pointing with the index finger of the left hand, but should use respectful gestures, such as pointing with the fingers of the right hand held together.

---

ཀྱིས་ཀྱ༵ང་ལམ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་དད་པར་ འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བསྟན་པར་བྱ༵འོ། །དགོས་པ་ཆུང་ངུ་ལ་ལག་པ་བརྐྱང་ཞིང་བཏེག་ནས་ཤས་ ཆེར་དྲག་ཏུ་བསྐྱོད་པར་བྱ་བ་མིན་ཏེ༵། ཅུང་ཟད་བསྐྱོད་དགོས་པ་ལའང་སྒྲ་བསྒྲག་པ༵་ནི་སེ་ གོལ་དང་བཅས་པའི་བརྡ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དལ་བུས་བྱས་ཏེ༵། གཞན་དུ་ན་མཉམ་པར་མ་ བཞག་ཅིང་སྤྱོད་པ་མ་བསྡམས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ༵། ། (བཅུ་གཉིས་པ་)མཚན་མོ་ཉལ་བའི་སྤྱོད་ལམ་ནི། ནམ་གྱི་གུང་ཐུན་ལ་བབ་པ་དང་། 2-170 འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མགོན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་སྟོན་པ་ན་ སེང་གེའི་ཉལ་སྟབས་ཀྱིས་གཟིམས་པ་ལྟ༵ར་ཤར་དང་བྱང་ལ་སོགས་པའི་འདོད་པའི་ཕྱོགས་ སུ་མགོ་བསྟན་ཏེ་གློ་གཡས་པ་འོག་ཏུ་ཕབ་ལ་རྐང་བ་བརྩེགས་ཤིང་ལག་པ་གཡས་པ་འགྲམ་ པའི་འོག་དང་གཡོན་པ་རྐང་བའི་སྟེང་དུ་གནས་པས་ལུས་ཆོས་གོས་ཀྱིས་གཡོགས་ནས་ ཉལ་བར་བྱ༵་སྟེ། གཉིད་ཀྱིས་ཁམས་བརྟས་པར་བྱས་ལ་སད་པ་དང་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་ བྱའོ་སྙམ་དུ་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པས་མྱུར་དུ་ལྡང་བར་སེམས་པ་ལ༵་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ པར་སྦྱ༵ར་བས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གཉིད་ཀྱང་དགེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ས་སྡེར། དགེ་སློང་དགེ་བའི་ ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་དུས་འདའ་བ་དོན་ཡོད་པར་བྱེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་དུས་སུ་རན་ པར་གཉིད་ལོག་པའོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བསྡུས་ཏེ་སྦྱང་ཚུལ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐབས་དང་སྒོ་དུ་མ་ད༵ག་གྲངས་དང་ཚད་མེད་པར་ནི་གསུང་ རབ་མང་པོར་གསུངས་པ་ལ༵ས། ཐམས་ཅད་ལ་བསླབ་པར་མ་ནུས་ནའང་མདོར་བསྡུ་ན་རང་ གི་སེམས་ཉིད་དྲི་མས་དག་ཅིང་སྐྱོན་མེད་པར་སྦྱང་བ་ཡི་སྤྱོད་པ་ནི༵་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཡིན་པས། ངེས་པར་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དེ་སྲིད་དུ་སྤྱད་པར་བྱ༵་སྟེ། ནམ་མཛོད་ལས། དཔེར་ན་བུ་ ག་ནས་རླུང་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ། གང་དང་གང་ནས་སེམས་ལ་སྐྱོན་བྱུང་བ་དེ་དང་དེ་ནས་ བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་དོ། །དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སེམས་ལ་སྐྱོན་མེད་པར་བྱའོ། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཉེན་པོ་བསྟེན་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་ཉེས་པ་བྱུང་ནའང་ཉིན་པར་ལན་གསུམ་ དང་མཚན་མོ་ལན་གསུམ་དུ༵། སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང་དགེ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ སངས་རྒྱས་ལ་བསྐུལ་ཞིང་གསོལ་བ་གདབ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ལྟུང་བཤགས་ལ་ སོགས་པ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་གདོན་པར་བྱ་ཞི༵ང་སངས་རྒྱས་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལ་སོགས་པ་རྒྱལ་ 2-171 བ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྒོམ་པ་ལ་བརྟེན་ ན༵ས་ལྟུང་བའི་ལྷག་མ་གང་བྱུང་བ་རྣམས་གཉེན་པོ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་དེས་ཉེ་བར་ཞི་བར་ བྱ༵འོ། ། (བཞི་པ་)བསླབ་བྱ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ

【現代漢語翻譯】 因此，也要以這種方式來展示，使世俗之人也能生起信心。對於微小的事情，不要伸出手去，也不要抬起手來，更不要劇烈地搖動。即使是需要稍微搖動的時候，也要緩慢地發出聲音，比如搖動響板等訊號。否則，就會顯得不莊重，行為也不檢點。 (十二、)夜晚睡眠的威儀：當午夜時分到來，如同所有眾生的怙主薄伽梵（梵文，Bhagavan，世尊）示現涅槃之相時，像獅子一樣右脅而臥，頭朝向東方或北方等自己喜歡的方向，右側身體向下，雙腿交疊，右手放在臉頰下，左手放在腿上，用袈裟蓋住身體而睡。要以睡眠來滋養身體，醒來后要精進于善法，心中想著要儘快起身。一開始就要這樣確定下來。這樣，睡眠也會變成善行。如《土地品》中所說：『比丘精進于善法，使時間過得有意義，就像適時地入睡一樣。』 (二、)簡略修學之法：菩薩的行持、波羅蜜多（梵文，Pāramitā，到彼岸）和攝事等方法和途徑雖然在眾多經典中以無數種方式宣說，但即使不能全部修學，總而言之，最主要的就是要修學清凈無垢的自心。因此，在未獲得菩提（梵文，Bodhi，覺悟）之前，都要堅持修學。如《寶篋經》中所說：『例如，風從孔隙中進入，無論從哪裡生起心的過患，魔就會從那裡找到機會。因此，菩薩要使心無過患。』 對治之法：如果產生了罪過，也要在白天三次、夜晚三次，懺悔罪業，隨喜善根，勸請諸佛，祈禱等等。唸誦《菩薩墮罪懺悔》等《三蘊經》，皈依三十五佛等諸佛菩薩，修持菩提心，依靠這些強大的對治力，來平息所有剩餘的罪業。 (四、)受持學處之法

【English Translation】 Therefore, it should be shown in such a way that even worldly people develop faith. For small matters, do not reach out or raise your hand, and do not shake violently. Even when a slight movement is needed, make sounds slowly, such as shaking cymbals and other signals. Otherwise, it will appear undignified and the behavior will be unrestrained. (12) The conduct of sleeping at night: When midnight arrives, just as the Bhagavan (Sanskrit, Bhagavan, The Blessed One), the protector of all beings, shows the manner of passing into Nirvana, lie down like a lion, with the head facing the desired direction such as east or north, with the right side of the body down, legs crossed, right hand under the cheek, and left hand on the leg, covering the body with the monastic robe. Nourish the body with sleep, and upon waking, strive in virtue, thinking of getting up quickly. From the very beginning, make sure to apply this. In this way, even sleep becomes virtuous. As it says in the 'Land Chapter': 'A Bhikshu (Sanskrit, Bhikshu, Monk) who diligently strives in virtue, making the time pass meaningfully, is like falling asleep at the right time.' (2) The method of concise learning: Although the conduct of Bodhisattvas (Sanskrit, Bodhisattva, Enlightenment Being), the Pāramitās (Sanskrit, Pāramitā, Perfection) and the objects of gathering, etc., are taught in many scriptures in countless ways and means, even if one cannot learn all of them, in short, the most important thing is to train one's own mind to be pure and without faults. Therefore, until Bodhi (Sanskrit, Bodhi, Enlightenment) is attained, one must persist in training. As it says in the 'Treasure Chest Sutra': 'For example, just as wind enters through a hole, from wherever faults arise in the mind, the demon finds an opportunity from there. Therefore, a Bodhisattva must make the mind faultless.' The method of applying antidotes: If faults arise, one should confess sins, rejoice in merits, exhort the Buddhas, pray, etc., three times during the day and three times during the night. Recite the 'Bodhisattva Confession of Downfalls' and other 'Three Heaps Sutras', take refuge in the thirty-five Buddhas and other Buddhas and Bodhisattvas, and rely on cultivating the Bodhicitta (Sanskrit, Bodhicitta, Mind of Enlightenment). By means of these powerful antidotes, pacify all remaining downfalls. (4) The method of taking up the precepts

---

་བདུན་ལས། (དང་པོ་)ལུང་དང་མཐུན་པར་ བསླབ་ཚུལ་ནི། རང་ཉིད་སྤྲོ་བས་འཇུག་པའམ་གཞན་གྱིས་བསྐུལ་བའི་དབང་ཡང་རུ༵ང་ལས་ དང་པོ་པ་དང་ས་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་གང་དང་གང་དུ་སྒོ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ཅི་ སྤྱོད་ཀྱ༵ང་རུང་ལུང་རྣམ་དག་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསླབ་པར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་ པ༵འི་གནས་སྐབས་དེ་དང་དེ་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒོ་ནས་འབད་དེ་བསླ༵བ་བོ། ། (གཉིས་པ་)ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་བསླབ་ཚུལ་ནི། རྒྱལ་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ མི་བསླབ་པ༵འི་ཤེས་བྱའམ་རིག་པའི་གནས་དེ་ནི་གང་ཡང་ཡོད་པ་མིན་ཏེ༵། རྒྱན་ལས། རིག་ པའི་གནས་ལྔ་དག་ལ་བརྩོན་པར་མ་བྱས་ན། །འཕགས་མཆོག་གིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ ཉིད་མི་འགྱུར་ཏེ། །དེ་བས་གཞན་དང་ཚར་གཅད་རྗེས་སུ་བཟུང་ཕྱིར་དང་། །བདག་ཉིད་ཀུན་ ཤེས་བྱ་ཕྱིར་དེ་ལ་དེ་བརྩོན་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཤེས་བྱ་མཐའ་ཡས་པ་ལ་བློ་བྱང་བ་ དེ་ལྟར་གནས་པའི་མཁས་པ་ལ༵་ནི་བླང་དོར་གྱི་གནས་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་དགེ་ བར་སྒྱུར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་སུ་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེ༵ད་དེ། (དྲང་སྲོང་)རྒྱུན་ཤེས་ ཀྱི། ཡང་དག་ཐབས་ནི་མཁས་པ་ལ། །དོན་དུ་མི་འགྱུར་གང་ཡང་མེད། །སྦྱོར་བ་ལེགས་པར་ ཤེས་པ་ལ། །སྨན་དུ་མི་འགྱུར་གང་ཡང་མེད། །ཅེས་བཤད་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)གཞན་དོན་ཁོ་ནར་སྤྱད་ཚུལ་ནི། དངོས་སུ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ བྱས་སམ་ཡང་ན་བརྒྱུད་ནས་གཞན་བྱེད་དུ་བཅུག་ཀྱང་རུ༵ང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ པ་དང་བདེ་བ་འགྲུབ་པའི་དོན་ལས་གཞན་མི་སྤྱ༵ད་ཅིང་ཆེད་དུ་བྱ་བའང་སེམས་ཅན་ཁོ་ནའི་ 2-172 དོན་གྱི་ཕྱི༵ར། རང་དང་གཞན་གྱིས་དུས་གསུམ་དུ་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ༵་ཞིང་བསྒྱུར་བར་བྱའོ། ། (བཞི་པ་)དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་ཚུལ་ནི། དུས་རྟག་པར་གང་དང་འགྲོགས་ན་ མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་དགེ་བར་ངང་གིས་འཕེལ་བར་འགྱུར་བའི་ བཤེས་གཉེན་ནི༵་ཁྱད་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་སྟོན་པ་ལ་མཁས་པ་ ད༵ང་སྤྱོད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོ༵ག་ལ་གནས་པ་ རྣམས་ལུས་དང་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་གཏང་བར་བརྟེན་ཞིང་ཡོངས་སུ་གཟུང་ངོ༵་། །དཔེར་ན་ འཕགས་པ་དཔལ་འབྱུང་བ་ཡི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྟོན་པ་(ཕལ་བོ་ཆེའི་)སྡོང་པོ་བཀོད་པའི་ལེའུ་ ལ༵ས་གཞོན་ནུ་ནོར་བཟང་ལ་བླ་མ་བསྟེན་པའི་ཚུལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་གསུངས་པ་ལྟར་བསླ༵བ་པར་ བྱ་སྟེ། དེ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་ བཤེས་གཉེན་བཙལ་བས་མི་སྐྱོ་བར་བྱའོ། །མཐོང་བས་མི་ངོམས་པར་བྱའོ། །དྲི་བས་

【現代漢語翻譯】 第七品中：(第一)如何依經文學習：無論自己樂意進入，還是被他人勸導，對於初學者和已證悟者等任何階段，無論身語意如何行事，都要從清凈的經文中學習菩薩所說的內容，在任何情況下，都要以極大的信心努力學習。 (第二)如何學習一切知識：菩薩們沒有不學習的知識或學問。如《寶性論》所說：『若不勤學五明處，縱是聖者亦不成一切智，故為調伏他有情，為自遍知當勤學。』因此，對於無邊無際的知識，如果智慧通達，那麼對於取捨之處就不會有疑惑，並且能夠將一切轉化為善，沒有什麼不能轉化為功德。（仙人）常識說：『對於智者而言，沒有不能轉化為利益的事物；對於善於調配者而言，沒有不能轉化為藥物的事物。』 (第三)如何只為利他而行事：無論是自己直接佈施等，還是通過他人去做，都只爲了利益一切眾生，成就安樂，不為其他目的。所做的一切都是爲了眾生。將自己和他人過去、現在、未來所積累的一切善根，都回向于證得圓滿的菩提。 (第四)如何依止善知識：要恒常依止那些能讓自己在增上生和決定善方面自然增長的善知識，特別是那些精通甚深和廣大的大乘佛法，並且行為符合菩薩的戒律和苦行的善知識，即使付出生命也不放棄，要依止和攝受他們。例如，《華嚴經》中『善財童子參訪善知識品』中廣說了善財童子依止上師的方法，我們應當學習。其中說：『善男子，爲了成就廣大的善，尋找善知識不要感到疲倦，見到善知識不要感到滿足，詢問善知識』

【English Translation】 From the seventh chapter: (First) How to learn according to the scriptures: Whether entering willingly or being persuaded by others, for beginners and those who have attained realization, in any situation, no matter how one acts with body, speech, and mind, one should learn from the pure scriptures what the Bodhisattvas have said. In any case, one should strive to learn with great faith. (Second) How to learn all knowledge: There is no knowledge or learning that Bodhisattvas do not study. As stated in the Ratnagotravibhāga: 'If one does not diligently study the five sciences, even a noble being will not become omniscient. Therefore, to subdue others and to know everything oneself, one should diligently study them.' Therefore, for boundless knowledge, if wisdom is attained, then there will be no doubt about what to accept and reject, and everything can be transformed into good. Nothing cannot be transformed into merit. (Sage) Common sense says: 'For the wise, there is nothing that cannot be transformed into benefit; for those skilled in mixing, there is nothing that cannot be transformed into medicine.' (Third) How to act only for the benefit of others: Whether giving directly oneself or doing it through others, it is only for the benefit of all sentient beings, to achieve happiness, and not for other purposes. Everything done is for the sake of sentient beings. All the roots of virtue accumulated by oneself and others in the past, present, and future are dedicated to attaining perfect Bodhi. (Fourth) How to rely on a spiritual friend: One should always rely on those spiritual friends who naturally increase one's virtue in terms of higher rebirth and definite goodness, especially those who are proficient in the profound and vast Mahayana teachings and whose conduct conforms to the precepts and asceticism of a Bodhisattva. One should not abandon them even at the cost of one's life, but rely on and embrace them. For example, the chapter on Sudhana's pilgrimage in the Gandavyuha Sutra extensively explains how Sudhana relied on his guru, and we should learn from that. It says: 'Noble son, in order to accomplish great good, do not be weary of seeking spiritual friends, do not be satisfied with seeing spiritual friends, and ask spiritual friends.'

---

ཆོག་ མི་ཤེས་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ནི་ངན་སོང་དུ་མི་ལྟུང་ངོ་། ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་མི་ལྡོག་གོ བསླབ་པ་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་ནས། རིགས་ ཀྱི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱ་བ་རྒྱུན་མ་ཆད་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་དྲུང་དུ་ འགྲོ་བར་བྱའོ་ཞེས་པ་དང་། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་ལ་ནི་ནད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། དགེ་ བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ནི་སྨན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལ་ནི་སྨན་གྱི་འདུ་ཤེས་ དང་། ནན་ཏན་དུ་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ་ནི་ནད་འཚོ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་ ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)སྟོན་པའི་གསུང་རབ་ལྟ་བ་ནི། དཔལ་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་འདིའམ་གཞུང་ ལུགས་རྣམ་པར་དག་པར་འདི་དང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་ 2-173 བསླབ་བྱ་གཞ༵ན་ཡང་མདོ་སྡེ་སྣ་ཚོགས་པ་བཀླགས་ནས་ཤེས་པར་བྱ༵་སྟེ་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསླབ་པར་བྱ་བའི་བླང་དོར་གྱི་ཚུལ་མཐའ་ཡས་པ་སྣ༵ང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་བས་ན་མདོ་སྡེ་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམས་རིམ་གྱིས་བཀླག་པར་བྱ༵་ཞིང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ ནམ་མཁའི་སྙིང་པོས་ཞུས་པའི་མདོ་སྡེ་ལས་ནི༵་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩ་ལྟུང་འཆོས་ཐབས་ དང་བཅས་པ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱ༵འོ། ། (དྲུག་པ)མཁོ་བའི་བསྟན་བཅོས་བལྟ་བ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པས་དུས་རྟག་ ཏུ་སྤྱད་ཅིང་བསླབ་པར་བྱ་བ་ནི༵་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དགེ་བ་རྣམས་བཏང་བསྲུང་དག་པ་ སྤེལ་བའི་ཚུལ་གཞུང་ལུགས་དེ་ལས་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་གསལ་བར་སྟོན་པ༵འི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ཡ༵ང་ངེས་པར་ཏེ་གདོན་མི་ཟ་བར་ལན་ཅིག་ ཙམ་མ་ཡིན་གྱི་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བལྟ༵་བར་བྱའོ། །ཡང་དེ་ཙམ་བལྟ་བར་མི་ནུས་ནའང་རེ་ ཞིག་ལ་མདོ་སྣ་ཚོགས་ནས་བསླབ་བྱ་མདོར་བསྡུས་པ་སློབ་དཔོན་འདིས་མཛད་པ༵འི་མདོ་ རྣམས་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་བལྟ༵་ཞིང་། དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ ཀྱིས་མཛད་པ༵འི་བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་འདི་དག་གཞན་ གཉིས་པོའང་འབད་པས་བལྟ་བར་བྱ༵་སྟེ་དེ་དག་ལས་ཀྱང་བསླབ་བྱ་མང་བོ་གསལ་བར་ སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (བདུན་པ་)དེ་དང་མཐུན་པར་སྤྱད་པ་ནི། མདོ་དང་བསྟན་འཆོས་གང་ལས་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པར་གང་ནི་མ་བཀག་ཅིང་གནང་བ༵་དེ་ཉིད་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ སྟེ༵་མདོར་ན། སེམས་ཅན་མགུ་བྱ་མ་གཏོགས་པ། །རྒྱལ་བ་མཉེས་པའི་ཐབས་གཞན་མེད། ། ཅེས་པ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ནི་བསྲུང་ཞིང་མགུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་བསླབ་པར་བྱ་བ་རྣམས་མཐོང་ཞིང་རྟོགས་པའི་སྒོ

【現代漢語翻譯】 不應不知。被善知識完全攝受就不會墮入惡趣，不會從大乘退轉，不會違背戒律。因此，種姓之子，要像這樣持續不斷地憶念，常去善知識處。種姓之子，你應該對自己生起病人的想法，對善知識生起醫生的想法，對教導生起藥物的想法，對精勤修持生起療養的想法。如經中所說。 （五）閱讀佛陀的經典：閱讀吉祥生（Śrīta，吉祥，繁榮）的解脫之相，或這部完全清凈的論典，以及佛陀薄伽梵（Bhagavan，世尊）所說的其他教誨，通過閱讀各種經藏來了解，因為在經藏中顯現了菩薩應該學習的無量取捨之理。因此，應該依次閱讀廣大的經藏。特別是，應該首先閱讀《聖虛空藏菩薩所問經》，因為其中清晰地闡述了菩薩的根本墮罪以及補救之法。 （六）閱讀必要的論典：因為大乘行者應該恒常修習和學習的是，爲了更廣闊、更清晰地展示捨棄身體、受用、善根，守護、清凈、增長的方法，所以必須反覆閱讀《菩薩學處總集》，絕不僅僅是一次。如果不能閱讀那麼多，那麼暫時閱讀阿阇黎（Ācārya，導師）將各種經藏中的學處彙集而成的《經集論》。同樣，也要努力閱讀大自在聖者龍樹（Nāgārjuna）所著的《學處總集》和《經集論》，因為這些論典也清晰地闡述了許多學處。 （七）與之相應地修行：從經和論中，凡是菩薩的行持沒有被禁止和允許的，就應該如理如法地修行。總而言之：'除了令眾生歡喜外，沒有其他令諸佛歡喜的方法。'因此，爲了守護和取悅世間之人，要通過見證和領悟來學習菩薩的學處。

【English Translation】 One should not be ignorant. Being completely embraced by a virtuous friend, one will not fall into the lower realms, will not turn away from the Great Vehicle, and will not violate the precepts. Therefore, son of good family, by constantly keeping this in mind, one should always go to the virtuous friend. Son of good family, you should generate the perception of being a patient towards yourself, the perception of a doctor towards the virtuous friend, the perception of medicine towards the teachings, and the perception of nursing towards diligent practice. As it is said in the scriptures. (5) Reading the scriptures of the Teacher: Read this liberation aspect of Glorious Origin (Śrīta), or this completely pure treatise, and also the various Sutras that the Buddha, the Bhagavan, has taught, so that one may know, for in the Sutras appear the infinite ways of what a Bodhisattva should learn, what to adopt and what to abandon. Therefore, one should gradually read the vast Sutras. In particular, one should first read the Sutra 'Asked by the Noble Akashagarbha', for it clearly shows the root downfalls of a Bodhisattva, together with the means of rectification. (6) Reading the necessary treatises: Because what a Mahayana practitioner should always practice and learn is the method of giving up, protecting, purifying, and increasing the body, possessions, and virtues, which is shown more widely and clearly in that treatise, therefore, one must certainly read the 'Compendium of Bodhisattva Trainings' not just once, but again and again. If one cannot read that much, then for the time being, one should read the 'Compendium of Sutras', which the teacher composed by summarizing the teachings from various Sutras. Similarly, one should also diligently read the 'Compendium of Trainings' and the 'Compendium of Sutras' composed by the great self-master, the Noble Nagarjuna, for those also clearly show many teachings. (7) Practicing in accordance with that: From whatever Sutras and treatises, whatever conduct of a Bodhisattva is not prohibited and is permitted, that should be practiced properly. In short: 'Except for pleasing sentient beings, there is no other way to please the Buddhas.' Therefore, in order to protect and please the people of the world, one should learn the practices of a Bodhisattva through seeing and realizing.

---

་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་ 2-174 འབའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་སྤྱ༵ད་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ ཐམས་ཅད་ལ༵་དགེ་བའམ་མི་དགེ་བའམ་ལུང་མ་བསྟན་གང་ཡིན་ཞེས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ང་ རྟག་པར་བྱ༵ས་ནས་བླང་དོར་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་དེ་ཉིད་ཁོ་ན་མདོར་བསྡུ་ན་ནི༵་ཤེས་བཞིན་ བསྲུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཉིད་དོ༵། ། (གསུམ་པ་)ཉམས་སུ་བླང་བར་གདམས་པ་ནི། ཡིད་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལུས་དང་ངག་གིས་ བསླབ་བྱ་འདི་དག་ལ་ནན་ཏན་དུ་བསླབས་ཤིང་སྤྱད་པར་བྱ༵ས་ན་ཕན་ཐོགས་པར་འགྱུར་ གྱི་གཞུང་གི་ཚིག་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པས་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་འགྲུ༵བ་སྟེ་ཅི་ཡང་མི་འགྲུབ་པས་ དོན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་སྨན་མ་ཟོས་པར་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་བསྟན་ བཅོས་བཀླགས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི༵་ནད་པ་དག་ལ་ཕན་པར་འགྱུར་ར༵མ་སྟེ་ཅིའང་མི་ཕན་ལ། ལུས་ཀྱི་སྨན་དང་སྤྱོད་ལམ་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་པ་ལས་ཕན་ཐོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཏིང་ངེ་ འཛིན་རྒྱལ་པོར་ཡང་། གཞོན་ནུ་དེ་ལྟ་བས་ན་སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱེད་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱེད་པ་ལས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྙེད་པར་ དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས་གཙོ་ བོར་ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་ལྔ་པའི་རྣམས་པར་བཤད་པ༵འོ།། །། ༈ བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན། དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་ཚུལ་བསྟན་ནས། ད་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་ སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན་བཞི་སྟེ། བྱེད་ལས་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་ཕན་ཡོན་ནོ། ། (དང་པོ་)བྱེད་ལས་ནི། གནོད་བྱེད་འདི་ནི་བཟོད་པ་འགྲུབ་པའི་གྲོགས་ཡིན་པས་ཕན་ འདོགས་པའོ་སྙམ་པའི་བློ་དང་ལྡན་ཞིང་ལན་མི་བྱེད་པས་ཚེ་འདི་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་། དེས་དད་པར་བྱས་ནས་དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཕྱི་མ་ལའང་ཕན་འདོགས་པས་སེམས་ 2-175 ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། གཞན་གནོད་བྱེད་ལ་ཕན་བྱེད་བློ་ལྡན་པ། ། གནོད་བྱེད་དྲག་པོ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་བཟོད། །ཐབས་རིག་གནོད་བྱེད་བཟོད་པ་དེ་དག་གིས། ། གནོད་བྱེད་དགེ་བ་ཡང་དག་ལེན་དུ་འཇུག ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོང་ཁྲོ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པ་དང་། གཉེན་པོ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། བྱེད་ལས་གནས་སྐབས་སུ་གནོད་པ་ལ་ལན་མི་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐར་ཐུག་རང་རང་གི་མོས་པ་ དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ བྱེད་པའ

【現代漢語翻譯】 唯獨正確地行持，才能利益眾生。 (三) 總結來說：對於自己的身、語、意的一切狀態，無論是善、不善還是無記，都要反覆觀察，然後以歡喜之心投入取捨，這才是守護正念的真正特徵。 (三) 勸誡修行：以意為先導，對於這些應學之處，如果認真學習和實踐，就會有所助益。僅僅口頭唸誦經文，又能成就什麼呢？什麼也成就不了，所以要努力實踐經文的意義。例如，不吃藥而僅僅閱讀醫書，對病人會有幫助嗎？一點幫助也沒有。只有服用藥物和遵循行爲規範等，才能有所助益。正如《三昧王經》所說：『年輕人，因此要學習以實修為核心，因為通過以實修為核心，才能獲得難以獲得的無上圓滿正等覺。』就像《入菩薩行論》所說，最重要的是守護正念，這是第五品的解釋。 修習安忍波羅蜜多的總義 如是宣說了守護戒律的方法后，現在宣說修習安忍波羅蜜多的方法，總共有四個要點：作用、定義、分類、利益。 (第一) 作用：認為加害者是成就安忍的助緣，因此心懷幫助之念而不反擊，從而利益今生；並且，通過這種行為使對方生起信心，從而引導他們行善，因此也利益來世，從而成熟眾生。如《寶鬘論》所說：『具有幫助加害者的心，能夠忍受強大的加害者。以善巧方便忍受加害者，能使加害者行持善法。』 (第二) 定義：完全斷除不順品的嗔恨，並通過證悟無我的智慧，不執著三輪，從而具備智慧；在行為上，通過不反擊加害，從而圓滿一切願望；最終，根據各自的意願，將眾生安置於三乘的涅槃之中，從而使他們成熟。

【English Translation】 Only by practicing correctly can one benefit sentient beings. (3) In summary: For all states of one's body, speech, and mind, whether virtuous, non-virtuous, or neutral, one should repeatedly observe and then engage in acceptance and rejection with joy. This alone is the true characteristic of guarding mindfulness. (3) Advice on practice: With mind as the leader, if one diligently studies and practices these precepts, it will be beneficial. Merely reciting the words of the scriptures, what can be accomplished? Nothing can be accomplished, so one must strive to practice the meaning of the scriptures. For example, would reading medical texts without taking medicine benefit the sick? It would not benefit at all. Only by taking medicine and following behavioral guidelines, etc., can one be benefited. As stated in the Samadhiraja Sutra: 'Young man, therefore, one should learn to make practice the essence, for through making practice the essence, it is not difficult to attain the unsurpassed, perfectly complete enlightenment.' As stated in the Bodhisattvacaryavatara, the most important thing is guarding mindfulness, which is the explanation of the fifth chapter. General Meaning of Practicing the Perfection of Patience Having explained how to guard moral conduct, now I will explain how to practice the perfection of patience, which has four main points: function, definition, classification, and benefit. (First) Function: To regard the harmer as a helper in achieving patience, therefore having the thought of helping and not retaliating, thus benefiting this life; and through this action, causing the other to generate faith, thereby guiding them to perform virtuous deeds, thus also benefiting the next life, thereby maturing sentient beings. As stated in the Ratnavali: 'Having a mind that helps the harmer, one can endure even powerful harmers. With skillful means, enduring the harmer, one causes the harmer to engage in virtue.' (Second) Definition: Completely abandoning all opposing anger, and through realizing selflessness, not conceptualizing the three spheres, thus possessing wisdom; in action, by not retaliating against harm, thus fulfilling all desires; ultimately, according to their respective wishes, placing beings in the Nirvana of the three vehicles, thus maturing them.

---

ི་ཕྱིར་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བཟོད་པ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །རྣམ་པར་ མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་བྱེད་ རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དབྱེ་བ་ནི། གནོད་པ་ལ་ལན་མི་བྱེད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པ་ དང་། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པ་སྟེ་ངོ་བོའི་དོན་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་ དང་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒོམ་པ་རྒྱུའི་དོན་དང་། (མདོའི་དོན་བསྡུས་པ་) ཁོན་མི་མང་དང་དབེན་མི་མང་། །བདེ་བ་ཡིད་བདེ་མང་བ་དང་། །འགྱོད་པ་མེད་པར་འཆི་བ་ དང་། །ཕྱི་མ་བདེ་འགྲོར་འགྲོ་བའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ཕན་ཡོན་ལྔ་དང་ལྡན་པ་འབྲས་བུའི་དོན་ དང་། མདོ་ལས། གང་ཞིག་ཕ་རོལ་འཁྲུགས་ཤེས་ནས། །བདག་ཉིད་དེ་ལ་ཉེར་ཞི་བ། །དེ་ ནི་བདག་དང་ཕ་རོལ་པོ། །གཉིས་པོ་དག་གི་དོན་བྱེད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རང་གཞན་གཉི་གའི་ དོན་བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་དོན་དང་། བཟོད་པ་ནི་དཀའ་ཐུབ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་གོ་ཞེས་པའི་ཡོན་ ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་དང་། དེ་སྒོམ་པའི་གང་ཟག་ལ་ཡོད་པ་རྟེན་གྱི་འཇུག་པ་སྔར་བཤད་ 2-176 པ་ལྟར་དོན་གསུམ་དུ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་འཇུག་པའི་དོན་དེ་དོན་དྲུག་དང་ལྡན་པར་ཤེས་ ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མི་མཇེད་ཇི་མི་སྙམ་ཤེས་དང་། །སྙིང་རྗེ་ ཆོས་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར། །ཕན་ཡོན་ལྔར་ནི་ཡང་དག་བཤད། །དེ་ནི་གཉིས་ཀྱི་དོན་བྱེད་དེ། ། དཀའ་ཐུབ་གཙོ་དང་ཡང་དག་ལྡན། །དེ་ལ་དེ་ནི་རྣམ་གསུམ་འདོད། །བཟོད་པ་དེ་འདྲར་ ཡོངས་ཤེས་ནས། །མཁས་པས་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་གནོད་ པ་ལ་མི་མཇེད་པའི་བཟོད་པ་ནི། གནོད་བྱེད་རྣམས་ལ་རང་དབང་མེད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པའི་ གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པས་ལྷག་པར་ཡང་སྙིང་རྗེ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་གཞན་གྱི་གནོན་པ་ ཅི་བྱུང་ཡང་ལན་མི་བྱེད་པ་སྟེ། རྟག་ཏུ་ཉེས་པ་རང་དབང་མེད་པར་བྱས་སེམས་ཀྱིས། །སྐྱེ་ བོ་ལ་ནི་བློ་ལྡན་ཉེས་པར་མི་འཛིན་ཏེ། །མི་འདོད་བཞིན་དུ་ལོག་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ ཞེས། །སྐྱེ་བོ་དག་ལ་སྙིང་རྗེ་རྣམ་པར་འཕེལ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་ཇི་ མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པ་ནི། གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་ན་མནར་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཡང་ དགའ་བར་འཛིན་པས་ལམ་བསྒོམ་པའི་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་ངལ་དུབ་ཅི་བྱུང་ཡང་སྤྲོ་བས་དང་དུ་ ལེན་པ་སྟེ། གཞན་དོན་བརྩོན་ལྡན་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་འདི། །གང་ཚེ་མནར་མེད་ལ་ཡང་ དགར་འཛིན་པ། །དེ་འདྲ་བ་དག་སྲིད་ན་གཞན་རྟེན་ཅན། །སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ ག་ལ་འཇིགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ ཅད་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ར

【現代漢語翻譯】 此外，它具有四種品質：如經文所說：'忍辱能克服敵對情緒，具備無分別的智慧，圓滿一切願望，成熟眾生的三種果報。' (三)分類：不報復傷害，不介意痛苦，堅定地思考佛法，這是本體的意義；具有慈悲心，並通過持戒、聞法等佛法來修行，這是因的意義；（經文要義概括）'不與眾人爭執，不與眾人疏遠，擁有更多的身心安樂，無悔地死去，來世轉生善道。' 如經文所說，具備五種利益，這是果的意義；經文中說：'若人知他人怒，自能息滅之，是人自他兼利，故當常忍辱。' 如經文所說，能成辦自他二利，這是業的意義；'忍辱是諸苦行之最'，具有這樣的功德，這是功德的意義；修習忍辱的人所具有的，是之前所說的依處之作用，將作用分為三種，這六種意義都應瞭解，並付諸實踐等等。如經文所說：'不介意傷害，不介意痛苦，瞭解佛法，因為慈悲和依于佛法，所以宣說了五種利益，它能成辦二利，與苦行之首完全相應，對此有三種理解。完全瞭解這樣的忍辱后，智者應努力修習。' 此外，不介意傷害的忍辱是：對於施加傷害者，因為他們沒有自主權，而是受到煩惱的控制，所以更應生起慈悲心，無論他人施加什麼傷害，都不應報復。如經文所說：'恒時因無自主而造罪，智者不應責怪眾生，他們會不情願地造惡，爲了對眾生生起更大的慈悲心。' 不介意痛苦的忍辱是：如果能利益他人，即使是無間地獄的痛苦，也應歡喜承受，對於修行道路上的艱辛，也應樂於接受。如經文所說：'爲了利益他人而精進，具有慈悲心的人，何時能歡喜地接受無間地獄的痛苦，這樣的人在輪迴中，又怎會畏懼痛苦的到來呢？' 堅定地思考佛法的忍辱是：所有佛法顯現而無自性，如同幻象一般。

【English Translation】 Furthermore, it possesses four qualities: As the scripture says, 'Patience overcomes opposing forces, possesses non-discriminating wisdom, fulfills all desires, and ripens the three results of sentient beings.' (Three) Classification: Not retaliating against harm, not minding suffering, and firmly contemplating the Dharma, which is the meaning of the essence; having compassion and cultivating through precepts, listening to the Dharma, etc., which is the meaning of the cause; (Summary of the scripture's meaning) 'Not contending with the many, not being distant from the many, having more physical and mental happiness, dying without regret, and being reborn in a good realm in the next life.' As the scripture says, possessing five benefits, which is the meaning of the result; the scripture says, 'If one knows that others are angry, and can pacify oneself, that person benefits both self and others, therefore one should always be patient.' As the scripture says, it can accomplish the benefit of both self and others, which is the meaning of the action; 'Patience is the best of all ascetic practices,' possessing such merit, which is the meaning of merit; the person who cultivates patience possesses what was previously said as the function of the basis, dividing the function into three types, these six meanings should all be understood and put into practice, etc. As the scripture says, 'Not minding harm, not minding suffering, understanding the Dharma, because of compassion and relying on the Dharma, therefore five benefits are proclaimed, it can accomplish two benefits, it is completely in accordance with the chief of ascetic practices, there are three understandings of this. After fully understanding such patience, the wise should diligently cultivate it.' Furthermore, the patience of not minding harm is: For those who inflict harm, because they have no autonomy but are controlled by afflictions, one should especially generate compassion, no matter what harm others inflict, one should not retaliate. As the scripture says, 'Constantly committing sins without autonomy, the wise should not blame sentient beings, they will unwillingly commit evil, in order to generate greater compassion for sentient beings.' The patience of not minding suffering is: If it can benefit others, even the suffering of the Avici hell should be joyfully endured, and one should gladly accept the hardships of cultivating the path. As the scripture says, 'Those who diligently strive to benefit others, those who possess compassion, when they can joyfully accept the suffering of the Avici hell, how can such people in samsara fear the arrival of suffering?' The patience of firmly contemplating the Dharma is: All Dharmas appear but have no inherent existence, like an illusion.

---

ྟོགས་པའི་ཕྱིར་འབྱོར་བ་རྒྱས་པའི་དུས་ན་ཡང་ ཆགས་ཤིང་ཁེངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་འཇིགས་པ་མེད་ཅིང་གཞན་དོན་དུ་སྐྱེ་ བ་ལེན་པའང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་རྒུད་པའི་དུས་ ན་ཡང་ངལ་དུབ་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་འཇིགས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་མི་ སྐྲག་པ་སྟེ། དེ་ཡི་ཆོས་ཀུན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། །སྐྱེ་བ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་འགྲོ་ལྟར་རྟོགས་ནས། ། 2-177 འབྱོར་པའི་དུས་དང་རྒུད་པའི་དུས་ན་ཡང་། །ཉོན་མོངས་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་འཇིགས་པ་ མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། ཕལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བྱ་དཀའ་བ་མགོ་དང་ཡན་ལག་གཏོང་ བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་མིའི་གནོད་པ་གང་བྱུང་ ཡང་ལན་མི་བྱེད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། མཐོ་རིས་འདོད་པ་དང་ལན་མི་ནུས་པ་དང་ གཞན་ལ་འཇིགས་པ་དང་། ཕན་འདོགས་སུ་རེ་བས་མ་ཡིན་པ་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ དང་། དེ་དག་གིས་དད་པར་བྱས་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པ་དོན་ ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ ཏན་རྣམས་འགྲུབ་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་སྲས་རྣམས་ཤིན་ཏུ་བྱ་དཀའ་དེ་བཞིན་མི་ཡི་གནོད་ པ་བཟོད། །མཐོ་རིས་གཉེར་དང་མི་ནུས་པས་མིན་འཇིགས་པས་མ་ཡིན་ཕན་ལྟས་མིན། ། བཟོད་པ་བླ་ན་མེད་པས་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་བཀོད། །བཟོད་པ་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་ཡོངས་ཟིན་པས་འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་གཞག། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུམ་ ལས་ཀྱང་། བཟོད་པས་གཟུགས་བཟང་དམ་པ་རྒྱ་ཆེན་ཐོབ་འགྱུར་ཏེ། །གསེར་མདོག་སྡུག་ ཅིང་འགྲོ་བས་བལྟ་བའི་འོས་སུ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་བོ། ། ༈ བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་གཞུང་དོན། གཞུང་དོན་ལ། བསྒོམ་པར་གདམས་པ། ཇི་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ། བསྒོམ་པའི་ཕན་ཡོན་ ནོ། ། ༈ བསྒོམ་པར་གདམས་པ། དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)སྐྱོན་ཡོན་བསམས་ཏེ་བསྒོམ་པར་གདམས་པ་ནི། དེ་ ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་དང་ལྡན་པས་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་དགོས་པར་མ་ ཟད་གཙོ་ཆེར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པས་བཟོད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་འབད་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆགས་པ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་དང་སྟོངས་པ་རྣམས་ལ་བར་ 2-178 གྱི་བསྐལ་པ་ཉི་ཤུ་ཉི་ཤུར་བྱས་པའི་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཅུ་ལ་བསྐལ་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་ བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་བསགས་པ་ཡི༵་ཕལ་བ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་གསུམ་བྱིན་པ་དང་། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཆོད་ཅིང་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ སོ༵གས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་བླངས་ནས་ས

【現代漢語翻譯】 即使在獲得成就、財富增長的時代，也不會有執著和自滿等煩惱的恐懼，爲了利益他人而轉世，也像去花園一樣，爲了領悟這一點，即使在輪迴衰敗的時代，也不會有疲憊的痛苦所帶來的恐懼等，不會對甚深之法感到恐懼。正如經文所說：『彼之諸法如幻，了知轉生如遊園，榮盛之時衰敗時，不懼煩惱諸痛苦。』 (第四，)利益：對於普通人來說極其困難的，如捨棄頭和四肢等痛苦，也毫不在意，特別是無論受到怎樣的傷害，也不會報復，這是廣大的功德。不爲了獲得高位，不因為無能為力，不因為恐懼，不期待回報，這是無染的功德。通過這些，使信服的所化眾生安住於三種菩提，這是意義重大的功德。甚至在無餘涅槃中也不會中斷，這是不盡的功德。正如經文所說：『佛子極難亦能忍，能忍他人之損害，不為求天不無能，非因怖畏不圖報。無上忍辱令眾生，安住一切三菩提，忍辱智慧所攝持，于諸世間立不盡。』同樣，在《母經》中也說：『忍辱獲得殊妙廣大之美貌，金色悅意，成為眾生瞻仰之對象。』等等。 修持忍辱波羅蜜多的方法分為經文要義。 經文要義包括：勸誡修持、如何修持、修持的利益。 勸誡修持： 第一部分分為三點：（第一點）思考過患和功德后勸誡修持：如是，具有菩提心者，不僅要精進佈施和持戒，更主要的是大乘行者要努力修持忍辱。如果不是這樣，那麼世界的成、住、壞、空，中間的二十小劫為一中劫，四個中劫為一大劫，這樣成千上萬的大劫中所積累的，對普通人進行三種佈施，對善逝等三寶進行供養和皈依等等，受持戒律的誓言后。

【English Translation】 Even in times of prosperity and abundance, there is no fear of afflictions such as attachment and complacency. Taking rebirth to benefit others is like going to a garden. Understanding this, even in times of decline in samsara, there is no fear of the suffering of fatigue, and one is not afraid of profound Dharma. As the scripture says: 'All its phenomena are like illusions, understanding rebirth is like visiting a garden, in times of prosperity and times of decline, there is no fear of afflictions and suffering.' (Fourth,) Benefits: For ordinary people, it is extremely difficult to endure suffering such as giving up one's head and limbs without concern. In particular, no matter what harm is done, one does not retaliate, which is a great virtue. Not seeking high status, not because of inability, not because of fear, not expecting reward, this is a pure virtue. Through these, the disciples who have faith are established in the three Bodhisattvas, which is a virtue of great significance. Even in Nirvana without remainder, it will not be interrupted, which is an inexhaustible virtue. As the scripture says: 'The sons of the Buddha can endure even the most difficult things, they can endure the harm of others, not seeking heaven, not because of inability, not because of fear, not seeking reward. Supreme patience causes all beings to abide in the three Bodhisattvas, patience is embraced by wisdom, and it establishes inexhaustibility in the worlds.' Similarly, in the 《Mother Sutra》, it is said: 'Patience obtains excellent and vast beauty, golden and pleasing, becoming an object for beings to behold.' and so on. The method of practicing the Paramita of Patience is divided into the essence of the scripture. The essence of the scripture includes: exhortation to practice, how to practice, and the benefits of practice. Exhortation to practice: The first part is divided into three points: (First point) After considering the faults and merits, exhortation to practice: Thus, those with Bodhicitta must not only diligently practice generosity and discipline, but more importantly, Mahayana practitioners must strive to practice patience. If this is not the case, then the formation, abiding, destruction, and emptiness of the world, with twenty intermediate kalpas as one intermediate kalpa, and four intermediate kalpas as one great kalpa, the accumulation of thousands of such great kalpas, giving three kinds of generosity to ordinary people, making offerings and taking refuge in the Three Jewels such as the Sugatas, and after taking the vows of discipline.

---

ྲུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ལེགས་པར་སྤྱད་ པ་དགེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཀུན་ཀྱ༵ང་ཡུལ་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་ཁྲོས་ཤིང་འཁྲུགས་ནས་གཉེན་ པོས་མ་ཟིན་པའི་ཁོང་ཁྲོ་གཅིག་གིས་མེ་ཆུང་ངུས་རྩྭ་མང་པོ་སྲེག་པ་བཞིན་དུ་འཇོམས་པར་ བྱེ༵ད་དེ། (འཇམ་དཔལ་རྣམ་པར་རོལ་བའི་)མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་ཁོང་ཁྲོ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐལ་ པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་བསགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱང་འཇོམས་པར་བྱེད་ཅིང་འབྲས་བུ་མེད་པར་ བྱེད་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །རྒྱན་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་བྱེད་ཕྱིར། །དེ་ལ་ ཆགས་སྐྱེ་ལྟུང་མི་འགྱུར། །འདི་ཡི་ཞེ་སྡང་རྣམ་ཀུན་ཏུ། །སེམས་ཅན་རྣམས་དང་འགལ་བར་ འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྤང་བྱ་ཞེ་སྡང་ལྟ་བུའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་གཞན་ མེ༵ད་ཅིང་། མདོ་ལས། བཟོད་པ་དཀའ་ཐུབ་དམ་པ་བཟོད་པ་ནི། །མྱ་ངན་འདས་པ་མཆོག་ ཅེས་སངས་རྒྱས་གསུང་། །ཞེས་པ་ལྟར་གཉེན་པོ་བཟོད་པ་ལྟ་བུའི་དཀའ་ཐུབ་དམ་པ་གཞན་ མེ༵ད་པ་དེ་བས་ན་བཟོད་པ་ལྷུར་ལེན་པ་ལ་ནན་ཏན་དུ༵་བྱས་ཏེ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཐབས་ སྣ་ཚོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྒོམ་ཞིང་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)ཁྲོ་བའི་ཉེས་དམིགས་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། ཞེ་སྡང་ནི་ལུས་སེམས་གདུང་ བར་བྱེད་པས་ཟུག་རྔུ་ཡིན་ལ་དེ་དང་བཅས་པའི་སེམས་རྒྱུན་དུ་འཆང་ན༵་ཡིད་ནི་རབ་ཏུ་ ཞི་བའི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མི་མྱོ༵ང་ཞིང་ཡིད་དགའ་བ་དང་ལུས་བདེ་བ་ནམ་ཡང་མི་ཐོབ་ལ༵་ མཚན་མོའང་གཉིད་མི་འོང་ཞིང་དུས་རྟག་ཏུ་སེམས་བརྟན་པ་མེད་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ། ཞེ་སྡང་ གི་མེ་འབར་བས་གདུང་བ་དྲག་པོ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྲན་གཡོག་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ 2-179 སྔར་ཡང་ནོར་མང་པོ་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ཡི༵་བཀའ་དྲིན་བྱིན་ཞིང་ད་དུང་ ཡང་སྟེར་པ་པོ་དེ་ལ་བརྟེན་དགོས་པར་གྱུར་བ༵འི་བྲན་གཡོག་དེ་དག་ཀྱང་ནི་ཁོང་ཁྲོ་ཞེ་སྡང་ དྲག་པོ་དང་ལྡན་པ༵འི་རྗེ་དཔོན་དེ་ལ་ཡང་ཡང་འཐབ་པ་མ་བཟོད་པས་གསོད་པར་ཡང་རྒོ༵ལ་ ན་གཞན་དག་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ཞེ་སྡང་དེ་ཡིས་ཚིག་རྩུབ་མང་དུ་སྨྲས་པས་མཛའ་ བཤེས་རྣམས་ཀྱང་སྐྱོ་ཞིང་སྐྲག་པར་འགྱུ༵ར་ལ། འཁོར་གཡོག་ལ་ནོར་མང་པོ་སྦྱིན་པས་ བསྡུས་ཀྱང་དེ་ལ་སྟེན་པར་མི་བྱེ༵ད་པས་གྲོགས་བཟང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་བའང་མི་ཐོབ་ ཅིང་། མདོར་ན་ཁོང་ཁྲོ་ནི་ཡིད་མི་བདེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ནོ་ཞེས་པ་ལྟར་ཁྲོ་བས་རང་ གཞན་སུའང་བདེ་བར་གནས་པ༵འི་གནས་དེ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་པས་ཁོང་ཁྲོ་སྤོང་ པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)སྐྱོན་ཡོད་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་ནི། ཞེ་སྡང་ཅན་རྣམས་ལ་ཁྲོ་བའི་དགྲ་ཡིས་ལུས་ དང་སེམས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོ༵གས་པ་འདི་དང་ཕྱི་མར་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་ དག་ནི་བསྐྱེད་པར་འགྱུ༵ར་བས་

【現代漢語翻譯】 所有如守護等善行所生的功德，都會被在一個特殊的地方，因憤怒和衝突而產生的，無法被對治平息的嗔恨摧毀，就像小火焚燒大量草一樣。《（文殊師利廣遊戲）經》中說：『文殊師利，所謂嗔恨者，能摧毀百千劫所積累的福德，使其毫無果報。』就像經中所說。在《寶鬘論》中也說：『為利有情故，于彼生貪著，不墮亦不變。此之嗔恚心，一切品類中，與諸有情違。』就像經中所說，對於菩薩來說，沒有比嗔恨更大的罪惡需要斷除，經中說：『忍辱是殊勝苦行，佛說忍辱是無上涅槃。』就像經中所說，沒有比對治嗔恨的忍辱更殊勝的苦行，因此要努力專注于忍辱，通過各種方法修習和實踐。 （第二，）詳細闡述嗔怒的過患：嗔恨會使身心痛苦，所以是一種折磨，如果心中持續懷有嗔恨，就無法體驗到內心極度寂靜的快樂，也永遠無法獲得內心的喜悅和身體的舒適，夜晚也無法入睡，總是心神不寧，因為嗔恨之火會產生劇烈的痛苦。那些曾經獲得許多財富和巨大尊重的僕人等，因為需要依賴施恩於他們並不斷給予他們的主人，但如果主人充滿強烈的憤怒和嗔恨，這些僕人也會因為無法忍受而反抗甚至殺害主人，更何況其他人呢？嗔恨會導致惡語相向，使朋友也感到厭倦和恐懼，即使用大量財富來籠絡僕人，他們也不會依賴你，因此也無法獲得依賴良友的快樂。總之，正如經中所說，憤怒與不快樂如影隨形，因為憤怒使自己和他人無法安樂，所以要努力避免憤怒。 （第三，）簡要指出過失：對於充滿嗔恨的人來說，嗔恨的敵人會使他們的身心遭受折磨，像這樣，嗔恨會在今生和來世帶來許多痛苦。

【English Translation】 All the merits arising from virtuous conduct such as guarding, etc., will be destroyed by anger arising from conflict in a particular place, which cannot be subdued by antidotes, just as a small fire burns a lot of grass. As it says in the (Manjushri Extensive Play) Sutra: 'Manjushri, what is called anger destroys the merit accumulated over hundreds of thousands of kalpas and renders it fruitless.' Just as it says in the sutra. It also says in the Garland of Jewels: 'For the sake of benefiting sentient beings, attachment to them does not cause one to fall or change. This anger, in all its forms, is contrary to all sentient beings.' Just as it says in the sutra, for a Bodhisattva, there is no greater sin to abandon than anger, and the sutra says: 'Patience is the supreme asceticism, the Buddha said that patience is the supreme Nirvana.' Just as it says in the sutra, there is no more supreme asceticism than patience, which is the antidote to anger, therefore, one should strive to focus on patience, and practice and cultivate it through various methods. (Second,) Elaborating on the faults of anger: Anger causes suffering to body and mind, so it is a torment, and if one constantly harbors anger in one's heart, one cannot experience the joy of extreme inner peace, and one will never obtain inner joy and physical comfort, one cannot fall asleep at night, and one is always restless, because the fire of anger generates intense suffering. Those servants, etc., who have previously obtained much wealth and great respect, because they need to rely on the master who bestows favors on them and continues to give to them, but if the master is full of intense anger and hatred, these servants will also resist and even kill the master because they cannot bear it, let alone others? Anger leads to harsh words, causing friends to become weary and fearful, and even if one wins over servants with a lot of wealth, they will not rely on you, so one cannot obtain the happiness of relying on good friends. In short, as the sutra says, anger is always accompanied by unhappiness, because anger makes oneself and others unable to be at peace, so one should strive to avoid anger. (Third,) Briefly pointing out the faults: For those who are full of anger, the enemy of anger torments their body and mind, and like this, anger will bring many sufferings in this life and the next.

---

སྐྱེས་བུ་དཔའ་བོ་གང་ཞིག་གཉེན་པོས་ལེགས་པར་བསྒྲིམས་ ཏེ་སྤང་བྱ་ཁྲོ་བ་འཇོམས་པ༵་དེ་ནི་ཚེ་འདི་དང་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་གཞན་ཐམས་ཅད་དུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ ལ་སོགས་པའི་བདེ༵་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཤེས་སྤྲིང་དུ། ཁྲོ་བ་སྤངས་པས་ཕྱིར་མི་ ལྡོག་པ་ཉིད། །ཐོབ་པར་འགྱུར་པ་སངས་རྒྱས་ཞལ་གྱིས་བཞེས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཇི་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ། (གཉིས་པ་)སྒོམ་ཚུལ་ལ། མདོར་བསྟན་དང་། རྒྱས་བཤད་དོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཁྲོ་བའི་རྒྱུ་ལ་བརྟགས་པ་ནི། བདག་དང་བདག་གི་ཕྱོགས་ལ་མི་འདོད་པ་སྡུག་བསྔལ་ བསྐྱེད་པར་བྱས་པ་དང་། འདོད་པ་བདེ་བ་འགྲུབ་པ་ཡི༵་གེགས་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བར་གྱུར་ པ༵འི་ཡིད་མི་བདེ་བའི་རྣམ་རྟོག་ཟས་ནུས་ལྡན་དང་འདྲ་བ་རྙེད་ན༵ས་ཞེ་སྡང་གི་ལུས་བརྟས་ཏེ་ སྟོབས་འཕེལ་བར་བྱས་ནས་བདག་ཉིད་འཇོམས་སུ་འོང་བས། རྒྱུ་ཡིད་མི་བདེ་དེ་ལྟ་བུའང་ 2-180 སྤང་བར་བྱ་དགོས་སོ༵། ། (གཉིས་པ་)དེ་ཉིད་སྤང་བར་རིགས་ཚུལ་ནི། ཡིད་མི་བདེས་ཞེ་སྡང་སྐྱེད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ ཟས་བཅད་ནས་དགྲའི་སྟོབས་ཉམས་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་དགྲ་བོ་ཞེ་སྡང་དེ༵འི་ ཟས་ཡིད་མི་བདེ་དེ་ནི་རྩ་བ་ནས་རྣམ་པར་གཞོམ་པར་བྱ༵་སྟེ། འདི་ལྟར་བདག་ལ་དགེ་བ་ འཇོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ༵ས་དགྲ་བོ་ཞེ་སྡང་འདི་ལ་ནི་བྱ་བའི་ ལས་གཞན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེ༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)གཉེན་པོ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། མི་འདོད་པ་བྱེད་པ་དང་འདོད་པའི་གེགས་ བྱེད་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་ཆེན་པོ་ཅི་ལ་བབ་ཀྱང་བདག་གིས་ནི༵། ཡིད་མི་བདེའི་ གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་དགའ་བའི་ཡིད་ནི་ནམ་ཡང་དཀྲུག་པར་མི་བྱ༵་སྟེ། མི་དགའ་བ་བྱས་ ཀྱང་རང་སྡུག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་འདོད་པའི་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འགྲུ༵བ་ཅིང་། ཡིད་མི་བདེ་ བ་ལས་བྱུང་བའི་ཁྲོ་བས་དགེ་བ་མང་པོ་དག་ནི་ཉམས་པར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ ཡང་ལེགས་པར་བརྟགས་ན་གཞན་གྱི་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཅི་བྱུང་ཡང་གལ་ ཏེ་ཕྱིར་བཅོས་སུ་ཡོད་ན་ནི༵་དེ་ལ་མི་དགའ་བ་བྱ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་པས་མི་དགའ་ བ་སྤངས་ནས་འཆོས་པའི་ཐབས་ལ་འབད་པར་རིགས་ཤིང་། འོན་ཏེ་ཕྱིར་བཅོས་སུ་མེད་ན་ ཡ༵ང་། དེ་ལ་མི་དགའ་བ་བྱས་པས་ཅི་ཞིག་ཕ༵ན་ཏེ་ཅིའང་མི་ཕན་ཞིང་ལྷག་པར་གནོད་པས་ མི་དགའ་བ་སྤངས་ནས་སྡུག་བསྔལ་གང་བྱུང་ལམ་གྱི་གྲོགས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། རྒྱས་བཤད་ལ། གང་ལས་ཁྲོ་བ་འབྱུང་ཚུལ་དང་། དེ་ཡི་གཉེན་པོ་སྒོམ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ ནི། བདག་གམ་བདག་གི་འཛའ་བཤེས་རྣམས་ལ༵་ལུས་སེམས་གདུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་ ཁྱད་དུ་གསོད་པའི་བརྙས་པ་དང་། གནད་དུ་ཕོག་པའི་ཚིག་རྩུབ་ད༵ང་། གཏམ་ངན་བརྗོད་ པའི་མི་སྙན་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣ

【現代漢語翻譯】 任何有英雄氣概的人，如果能很好地控制住嗔恨，並將其摧毀，那麼他將在今生和所有來世獲得不再退轉等巨大的安樂。正如《親友書》中所說：『斷除嗔恨即得不退轉，佛陀親口所宣說。』 ༈ 如何修習？ （第二，）修習方法分為：總說和廣說。首先，分為三點： （第一，）觀察嗔恨的起因：當我和我方受到不悅意的痛苦，或者悅意的安樂受到阻礙時，就會產生不悅意的分別念，這種分別念就像有營養的食物一樣，滋養嗔恨，使其力量增長，最終摧毀自己。因此，必須斷除這種不悅意的念頭。 （第二，）說明斷除它的合理性：因為不悅意會產生嗔恨，所以應該像斷絕食物來削弱敵人一樣，從根本上摧毀敵人——嗔恨的食物——不悅意。因為這個敵人——嗔恨，除了通過摧毀我的善行等方式來傷害我之外，沒有任何其他作用。 （第三，）生起對治的歡喜心：無論遇到多麼大的損害，例如遇到不悅意的事情或悅意的阻礙等，我都不應該動搖作為不悅意對治的歡喜心。因為即使不高興，也只是自己痛苦而已，對所期望的事情沒有任何幫助。而且，由不悅意產生的嗔恨會毀壞許多善行。此外，如果仔細觀察，無論發生什麼痛苦，例如他人的傷害等，如果可以補救，那麼就沒有必要不高興，因為沒有任何意義，所以應該放棄不高興，努力尋找補救的方法。但是，如果無法補救，那麼不高興又有什麼用呢？沒有任何用處，反而會造成更大的損害，所以應該放棄不高興，將所發生的痛苦視為修道的助緣。 廣說分為：嗔恨產生的方式和修習其對治的方法。首先是：當我和我的親友們遭受身心痛苦、侮辱、刺耳的惡語以及聽到惡語等不悅意的事情時，

【English Translation】 Any heroic person who can well control and destroy anger will obtain great happiness such as non-retrogression in this life and all future lives. As it says in 'Letter to a Friend': 'By abandoning anger, one attains non-retrogression, this the Buddha has declared.' ༈ How to meditate? (Second,) The method of meditation is divided into: summary and detailed explanation. First, it is divided into three points: (First,) Investigating the cause of anger: When I and my side are caused unpleasant suffering, or the desired happiness is obstructed, unpleasant thoughts arise. These thoughts are like nutritious food, nourishing anger, increasing its power, and eventually destroying oneself. Therefore, such unpleasant thoughts must be abandoned. (Second,) Explaining the rationality of abandoning it: Because unpleasantness gives rise to anger, one should, like cutting off food to weaken the enemy, fundamentally destroy the enemy—anger's food—unpleasantness. Because this enemy—anger—has no other function than to harm me by destroying my virtues, etc. (Third,) Generating the antidote of joy: No matter how great the harm, such as encountering unpleasant things or obstacles to pleasant things, I should never disturb the joyful mind that is the antidote to unpleasantness. Because even if one is unhappy, it is only oneself who suffers, and it does not help the desired thing in any way. Moreover, the anger arising from unpleasantness will destroy many virtues. Furthermore, if one observes carefully, no matter what suffering occurs, such as harm from others, etc., if it can be remedied, then there is no need to be unhappy, because there is no point. Therefore, one should abandon unhappiness and strive to find a way to remedy it. However, if it cannot be remedied, then what is the use of being unhappy? It is of no use and will only cause more harm. Therefore, one should abandon unhappiness and regard the suffering that has arisen as a help on the path. The detailed explanation is divided into: how anger arises and how to practice its antidote. First is: when I or my relatives and friends experience unpleasant things such as physical and mental suffering, insults, harsh words that hit the mark, and unpleasantness from hearing bad words,

---

མས་མི་འདོད་དེ༵། མི་འདོད་པ་དེ་རྣམས་བྱས་བ་ལས་ཀྱང་ཡིད་ 2-181 མི་བདེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྲོ་བ་འབྱུང་ཞིང་། བདེ་བ་དང་བཀུར་སྟི་དང་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་ པ་རྣམས་འབྱུང་བར་འདོད་དེ་འདོད་པ་དེ་རྣམས་འབྱུང་བའི་གེགས་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་ཁྲོ་བ་ འབྱུང་ལ། དགྲའི་ཕྱོགས་ལ་དེ་དག་ལས་བཟློག་པས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་དང་བརྙས་པ་དང་ཚིག་ རྩུབ་དང་མི་སྙན་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་འདོད་པ་ལ་དེ་དག་འབྱུང་བའི་གེགས་བྱས་པ་དང་། བདེ་བ་དང་བཀུར་སྟི་དང་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་མི་འདོད་པ་ལ་དེ་དག་ གི་འབྱུང་བའི་གྲོགས་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་ཁྲོ་བ་འབྱུང་བས་བརྟགས་ནས་རིམ་གྱིས་སྤང་བར་ རིགས་སོ༵། ། (གཉིས་པ་)གཉེན་པོ་ལ། ཡིད་དུ་མི་འོང་པ་ལ་བཟོད་པ་སྒོམ་ཚུལ། ཡིད་དུ་འོང་བའི་ གེགས་ལ་བཟོད་པ་སྒོམ་ཚུལ། གནོད་བྱེད་བཟོད་པ་འགྲུབ་པའི་གྲོགས་སུ་བསྟན་པའོ། ། དང་པོ་ལ། བདག་ལ་ཉེས་པ་བྱུང་དུས་བསྒོམ་པ། བཤེས་ལ་ཉེས་པ་བྱུང་དུས་བསྒོམ་པ། དགྲ་ལ་ལེགས་པ་བྱུང་དུས་བསྒོམ་པའོ། ། དང་པོ་ལའང་། སྡུག་བསྔལ་བྱུང་དུས་བསྒོམ་པ་དང་། བརྙས་སོགས་བྱུང་དུས་བསྒོམ་ པའོ། །དེའི་དང་པོ་ལ། སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་ པའི་བཟོད་པ། གནོད་པས་ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པའོ། །དང་པོ་ལ་དྲུག་ལས། (དང་པོ་)སྡུག་ བསྔལ་ཆོས་ཀྱི་བསྐུལ་མར་བསྟན་པ་ནི། འཁོར་བ་འདིར་བདེ་བ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་དགེ་བ་ནི་ རེས་འགའ་ཙམ་ཞིག་འབྱུ༵ང་བས་བདེ་བ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་ཞིང་། སྡུག་བསྔལ་འགྲུབ་ པའི་རྒྱུ་མི་དགེ་བ་ནི། ཤིན་ཏུ་མ༵ང་བས་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་འབད་མེད་དུ་འབྱུང་བ་ལ་ཡིད་ མི་བདེ་སྤངས་ནས་རྒྱུ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་འབྲས་བུ་དང་དུ་བླངས་ཏེ་བཟོད་པར་བྱའོ། །གཞན་ ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པར་འཁོར་བ་ལ་ཉེས་དམིགས་སུ་ཤེས་ནས་ཐར་ བར་འདོད་པའི་ངེས་འབྱུང་གི་བསམ་པ་མེ༵ད་ཅིང་། སྡུག་བསྔལ་ལས་ངེས་འབྱུང་གི་བློ་སྐྱེ་བ་ 2-182 དེ་བས་ན་ཡང་སེམས་ཁྱོད་རྒྱུ་འབྲས་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒོ་ནས་སྡུག་བསྔལ་དང་ དུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ་ལ་བརྟེན་པར་མནོ༵ས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ)ཐར་བའི་དོན་དུ་བཟོད་པར་བྱ་བ་ནི། ལྷ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དཀའ་ཐུབ་ལས་ བཟློག་པའི་ལྷ་མོ་ཨུ་མ་ལ་དད་པ་རྣམས་དེ་མཆོད་པའི་དོན་དུ་རང་གི་ལུས་སྦྱིན་སྲེག་ལ་ འབུལ་བ་དང་། ཡུལ་ཀརྞ་ཊ་པ༵་ཞེས་བྱ་བ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་ན་གནས་པའི་ཕྱི་རོལ་བ་འགའ་ ཞིག་ཚངས་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ཉི་ཟླ་གཟས་ཟིན་པ་ན་རང་གི་མགོ་གཅོད་པ་དང་། གཞན་ཡང་མེ་ལྔ་བསྟེན་ཅིང་བསྲེག་པ་དང་རྩེ་གསུམ་ལ་མཆོངས་ཏེ་གཅོད་པ་ལ་སོགས་ པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དྲག་པོ་ནི༵་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་མེད་བཞིན་དུ་ཡང་བཟོད་པར་ བྱེད་ན།

【現代漢語翻譯】 人們不想要的事物。由於不想要的事物發生而心生不悅，從而產生憤怒。渴望獲得快樂、尊重、讚揚和名聲，但如果這些願望的實現受到阻礙，也會產生憤怒。對於敵人，則希望他們遭受痛苦、侮辱、惡語和惡名，如果這些願望的實現受到阻礙；或者不希望他們獲得快樂、尊重、讚揚和名聲，但他們卻得到了，這些都會導致憤怒。因此，應當仔細觀察並逐步斷除憤怒。 (第二部分)對治法：如何修持對不悅之事的忍耐，如何修持對悅意之事受阻的忍耐，以及如何將損害轉化為成就忍耐的助緣。第一部分包括：當自己遭受不幸時如何修持，當親友遭受不幸時如何修持，以及當敵人獲得幸福時如何修持。第一部分又分為：遭受痛苦時如何修持，以及遭受侮辱等時如何修持。前者又分為：接受痛苦的忍耐，堅定信仰的忍耐，以及對損害毫不在意的忍耐。在第一種忍耐中，有六個方面：（第一）指出痛苦是修法的鞭策：在此輪迴中，獲得快樂的善因極為罕見，因此快樂難以獲得。而導致痛苦的惡因卻非常多，因此痛苦無需努力就會大量產生。因此，應當拋棄不悅之心，接受先前行為所導致的果報，並加以忍耐。此外，如果沒有體驗過痛苦，就不會認識到輪迴的過患，也不會產生想要解脫的決斷。因為從痛苦中才能生起出離心，所以，你的心啊，要通過對因果的堅定信念，依賴於接受痛苦的忍耐。 （第二）爲了解脫而忍耐：信奉大自在天（Maheśvara，梵文，偉大的主）及其配偶烏摩（Umā，梵文，光明，麻布）的信徒，爲了祭祀他們，會將自己的身體投入火中焚燒。在南方卡納塔克邦（Karṇāṭaka，梵文，卡納塔克邦）的一些外道，爲了獲得梵天（Brahmā，梵文，創造者），會在日食或月食時砍下自己的頭顱。還有一些人，通過侍奉五火、焚燒自身、跳向三叉戟等方式，忍受劇烈的痛苦，即使他們的願望沒有實現，他們仍然忍耐。

【English Translation】 Anger arises from displeasure when things one does not want happen. It also arises when obstacles prevent the occurrence of things one desires, such as happiness, respect, praise, and fame. Towards enemies, anger arises when the opposite occurs—when they experience suffering, humiliation, harsh words, and infamy—and obstacles prevent these things from happening. It also arises when one does not want them to have happiness, respect, praise, and fame, but they receive help in achieving these things. Therefore, one should examine and gradually abandon anger. (Second part) Antidotes: How to cultivate patience towards unpleasant things, how to cultivate patience when pleasant things are obstructed, and how to show that harm helps to accomplish patience. The first part includes: how to cultivate when misfortune befalls oneself, how to cultivate when misfortune befalls friends, and how to cultivate when happiness befalls enemies. The first part is further divided into: how to cultivate when suffering occurs, and how to cultivate when insults, etc., occur. The former is further divided into: patience in accepting suffering, patience in being certain of the Dharma, and patience in not caring about harm. In the first patience, there are six aspects: (First) Pointing out that suffering is a spur to Dharma: In this samsara, the cause of achieving happiness, virtue, occurs only occasionally, so happiness is very difficult to obtain. The cause of achieving suffering, non-virtue, is very abundant, so suffering arises effortlessly. Therefore, one should abandon displeasure and accept the result of previous actions and endure it. Furthermore, without experiencing suffering, one will not recognize the faults of samsara, and one will not have the determination to want liberation. Because the mind of renunciation arises from suffering, therefore, your mind, rely on the patience of accepting suffering through firm faith in cause and effect. (Second) To be patient for the sake of liberation: Those who believe in the great god Maheśvara (Maheśvara, Sanskrit, great lord) and his consort Umā (Umā, Sanskrit, light, flax) offer their bodies to the sacrificial fire to worship them. Some non-Buddhists in the southern region called Karṇāṭaka (Karṇāṭaka, Sanskrit, Karnataka) cut off their heads during solar or lunar eclipses because they want to attain Brahmā (Brahmā, Sanskrit, creator). Others endure intense feelings of suffering by serving five fires, burning themselves, and jumping on tridents, even though their wishes are not fulfilled.

---

རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐར་བ་ཡི༵་མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གོ་འཕང་ ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་དཀའ་སྤྱད་ལ་བདག་ཀོ་ཅི་སྟེ་སྔ༵ར་ཏེ་ འཇིགས་པར་མི་རིགས་པས་སྤྲོ་བས་དང་དུ་བླང་ནས་བཟོད་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)གོམས་པའི་དབང་གིས་བཟོད་པར་བྱ་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ཆུང་ངུ་བཟོད་མོད་ ཆེན་པོ་བཟོད་པར་དཀའོ་སྙམ་ན། གོ་ར་བས་སྟན་རིམ་པ་མང་པོའི་འོག་ན་ཡུངས་འབྲུ་ཡོད་ པའི་རྩུབ་པ་མི་བཟོད་པའང་ཕྱིས་ཤིང་ཚེར་མ་ཅན་གྱི་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁུར་བ་བཟོད་པ་བཞིན་ དུ། རིག་པ་དང་སྒྱུ་རྩལ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་གང་ལ་རིམ་གྱིས་གོམས་པར་བྱས་ན་སླ་བར་ མི་འགྱུར་བ༵འི་དངོས་པོ་དེ་དང་དེ་གང་ན་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་པ་དེ་བས་ན་དང་པོར་གནོད་པ་ཆུང་ ངུ་ལ་བཟོད་པ་གོམས་པར་བྱས་པ༵ས་ཕྱི་ནས་མགོ་དང་ཡན་ལག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ གནོད་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱ༵་སྟེ། (གསོ་ཐིགས་སུ་)ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱོན་ ཡོན་ནི། །ཐམས་ཅད་གོམས་པའི་རྩ་བ་ཅན། །གོམས་པའང་རང་ལ་རག་ལས་པས། །དེ་ བས་ཡོན་ཏན་གོམས་པ་མཆོག །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-183 (བཞི་པ་)ལེགས་པར་བརྟགས་ནས་བཟོད་པར་བྱ་བ་ནི། སྦྲུལ་དང་ཤ་སྦྲང་གིས་རྨུགས་པ་ དག་དང་ནི༵་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་དང་ངལ་དུབ་ལ་སོགས་པའི་ཚོར་བ་ད༵ང་གཡན་པ་ཟ་ཞིང་ འཕྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡི༵་དོན་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱང་བཟོད་པར་བྱ་ དགོས་པ་ཅིས་མ་མཐོ༵ང་སྟེ་མཐོང་ན། དོན་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཚ་བ་དང་གྲང་བ་དང་ ཆར་དང་རླུང་དང་ངལ་དུབ་ལ་སོགས་པས་གདུང་བ་ད༵ང་ནད་དང་འཆིང་བ་དང་བརྡེག་པ་ དང་གཅོད་པ་ལ་སོ༵གས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ། བདག་གིས་བཟེ་རེའམ་བཟོད་སྲན་ཆུང་བར་ མི་བྱ་སྟེ༵་དེ་ལྟར་བྱས་ན་བཟོད་སྲན་ཇེ་ཆུང་ལ་འགྲོ་བས་གནོད་པའི་སྡུག་སྔལ་ཇེ་ཆེར་འཕེ༵ལ་ བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་དཔའ་བོ་ལ་ལ་གཡུལ་ངོར་མཚོན་གྱིས་རྨས་པའི་ སར་བདག་གི་ཁྲག་མཐོང་ན༵་དཔའ་ཞིང་བརྟན་ལ་བརྟུལ་ཕོད་པ་ལྷག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ བ་ཡོ༵ད་ཅིང་། སྡར་མ་ལ་ལ་གཞན་གྱི་ཁྲག་ཅུང་ཟད་མཐོང་བ་ཙམ་ན་འཇིགས་པས་འབོག་ ཅིང་བརྒྱལ་བར་འགྱུར་བའང་ཡོ༵ད་དེ་དེ་དག་ནི་རིམ་པ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་ངང་རྒྱུད་བརྟན་པ་ལ་ གོམས་པ་ད༵ང་སྡར་ཞིང་འཇིགས་པའི་ཚུལ་གོམས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡི༵ན་ནོ། །གོམ་པས་སླ་ བར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་དོན་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་གཞན་གྱི་གནོད་པ་ཅི་བྱུང་བ་ཐམས་ ཅད་ཁྱད་དུ་བསད་པར་བྱ་ཞི༵ང་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་དུ་ཡང་མི་ཚུགས་ པར་བྱོ༵ས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (ལྔ་པ་)རྙོག་པ་སྤངས་ཏེ་ཉོན་མོངས་འཇོམས་ཚུལ་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ལ་མཁས་པས་ གཞན་གྱིས་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་བྱུང་ཡང་

【現代漢語翻譯】 爲了使自己和所有其他人都能獲得最終的解脫，即佛陀的果位，我應當以歡喜之心接受並忍受修持大乘道的艱辛，不應畏懼。 （三）通過習慣的力量來忍耐：如果覺得能夠忍受小的痛苦，卻難以忍受大的痛苦，那麼就像戈拉瓦（Ghorava，人名）因為墊子下面有一點芥菜籽的粗糙都無法忍受，後來卻能忍受揹負沉重的帶刺的貨物一樣。對於智慧和技藝等等，如果逐漸習慣，沒有什麼是不能變得容易的。因此，首先要習慣於忍受小的損害，然後才能修習忍受諸如斷頭和肢體等大的損害。（《甘露滴》中說：）『眾生的功過，皆以習慣為根本。習慣也依賴於自己，因此習慣功德最為殊勝。』 （四）通過仔細觀察來忍耐：蛇和牛虻的叮咬，飢渴和疲勞等感覺，以及瘙癢和摩擦等無意義的痛苦也必須忍受，難道沒有看到嗎？如果看到了，那麼爲了成就偉大的菩提，寒冷和炎熱，雨和風，以及疲勞等帶來的痛苦，以及疾病、束縛、毆打和切割等痛苦，我不應變得脆弱或缺乏耐心。如果那樣做，耐心會變得越來越小，損害的痛苦會變得越來越大。例如，有些勇敢的人在戰場上看到自己被武器擊傷流出的血，會變得更加勇敢、堅定和無畏；而有些懦弱的人僅僅看到別人的一點血，就會因恐懼而昏倒。這些都是因為前者習慣於堅定的心性，後者習慣於懦弱和恐懼。習慣可以使事情變得容易，因此，爲了成就偉大的目標，對於他人所造成的任何損害都應不屑一顧，絕不能被艱辛的痛苦所擊倒。 （五）通過消除混亂來摧毀煩惱：精於修習忍耐的人，即使遭受他人造成的損害等劇烈痛苦，也應...

【English Translation】 In order to attain the ultimate liberation, the state of Buddhahood, for myself and all others, I should joyfully accept and endure the hardships of practicing the Mahayana path, without fear. (3) Enduring through the power of habit: If one thinks that one can endure small sufferings but finds it difficult to endure great sufferings, then just as Ghorava (a person's name) could not tolerate the roughness of a mustard seed under many layers of mats, but later could endure carrying heavy thorny loads, similarly, whatever one gradually becomes accustomed to, whether it be wisdom or skills, there is nothing that cannot become easy. Therefore, one should first become accustomed to enduring small harms, and then cultivate enduring great harms such as cutting off the head and limbs. (As it says in 'Essence of Ambrosia'): 'The merits and faults of beings all have habit as their root. Habit also depends on oneself, therefore habituating virtue is the most excellent.' (4) Enduring through careful examination: The bites of snakes and gadflies, the feelings of hunger and thirst and fatigue, and the meaningless sufferings of itching and rubbing, etc., must also be endured, have you not seen this? If you have seen this, then for the sake of accomplishing the great Bodhi, the suffering caused by cold and heat, rain and wind, and fatigue, as well as the suffering of illness, bondage, beatings, and cuttings, I should not become weak or impatient. If I do so, patience will become smaller and smaller, and the suffering of harm will become greater and greater. For example, some brave men, when they see their own blood flowing from a wound inflicted by a weapon on the battlefield, will become even more courageous, steadfast, and fearless; while some cowards, merely seeing a little blood of others, will faint from fear. These are because the former are accustomed to a stable state of mind, and the latter are accustomed to cowardice and fear. Habit makes things easy, therefore, for the sake of accomplishing a great goal, one should disregard whatever harm is caused by others, and never be defeated by the suffering of hardships. (5) Destroying afflictions by eliminating confusion: One who is skilled in cultivating patience, even if experiencing intense suffering such as harm caused by others, should...

---

ནི༵་སེམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དང་ ཞིང་དགའ་བ་ཡིད་མི་བདེས་རྙོག་པར་མི་བྱ༵་སྟེ། སྤང་བྱ་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་ པ་རྣམས་དང་གཉེན་པོ་བཟོད་པ་ལ་སོགས་གཡུལ་འགྱེད་པ་ལ༵་ནི་འབད་དགོས་ལ། དེ་ ལྟར་སྤང་གཉེན་གཡུལ་འགྱེད་པའི་ཚེ་ན་གནོད་པའང་ཤིན་ཏུ་མ༵ང་མོད། འོན་ཀྱང་དོན་ཆེན་ 2-184 པོ་འགྲུབ་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་དུ་བསད་ན༵ས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་དགྲ་ འཇོམས་པར་བྱེད་པ༵་དེ་དག་ནི་དགྲ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱེད་པའི་དཔའ་བོ་སྟེ༵་སྟོབས་དང་ལྡན་ པའི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་འཇིག་རྟེན་ན་སེམས་ཅན་འཇོམས་པ་ལ་དཔའ་བོར་ གྲགས་པ་ནི་རོ་ལ་མཚོན་གྱིས་བསྣུན་ནས་གསོད་ཅིང་དཔའ་བོར་རློམ་པ༵་དང་འདྲའོ། ། (དྲུག་པ་)ཡོན་ཏན་བསམས་ཏེ་དང་དུ་བླང་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་མེད་པར་ངེས་འབྱུང་མེད་ ཅེས་པ་ལ་སོགས་སྔར་བཤད་པར་མ་ཟད་གཞན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ལས་བྱུང་བའི་ ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི༵་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཡིད་འབྱུང་ཞིང་སྐྱོ་བས་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཁེངས་པའི་ དྲེགས་པ་རྣམས་སེལ་བར་བྱེ༵ད་པ་དང་། རང་གི་ཅུང་ཟད་མྱོང་བ་ལ་དཔག་ནས་འཁོར་བ་པ་ སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཚད་མེད་པ་སྐྱེ༵་བ་དང་། འདི་ནི་ སྡིག་པའི་འབྲས་བུའོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་རྒྱུ་སྡིག་པ་ལ་འཛེམ་ཞིང་དགེ་བ་ལ་དག༵འ་བའམ་ཡང་ ན་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ལམ་སྟོན་པ་པོ་རྒྱལ་བ་ལ་དགའ་ཞིང་དད་པ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ བསམས་ནས་ཀྱང་དང་དུ་བླང་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པ་ལ། བཟོད་པས་ཁྲོ་བ་བཟློག་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་ རྩོད་པ་སྤང་པའོ། །དང་པོ་ལ། གཞན་ལ་རང་དབང་མེད་པས་བཟོད་ཚུལ། རང་དབང་ཡོད་ པར་འདོད་པ་དགག་པ། སྐབས་དོན་བསྡུས་ཏེ་དོན་ལ་སྦྱར་བའོ། །རང་དབང་མེད་ཚུལ་ ལ། རྐྱེན་གྱིས་བསྐུལ་བས་རང་དབང་མེད་ཚུལ་དང་། སེམས་པ་མེད་པས་རང་དབང་མེད་ ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། རང་གི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་མོད་ སྡུག་བསྔལ་གང་ལས་འབྱུང་བའི་གནོད་བྱེད་ལ་ཁྲོའོ་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ན་མཁྲིས་པ་དང་བད་ ཀན་དང་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ནད་རྣམས་ལའང་ཁྲོ་བར་འགྱུར་ཏེ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ གྱི༵་འབྱུང་གནས་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ལ་མི་ཁྲོ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པ༵ར་འདོད་ 2-185 པའི་བསམ་པ་མེད་ཀྱང་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གནོད་ བྱེད་སེམས་ཡོད་རྣམས་ལ་ཅི་སྟེ་ཁྲོ༵་སྟེ། ཁྲོ་བར་མི་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ་གནོད་བྱེད་དེ་དག་ ཀུན་ཀྱང་རང་དབང་མེད་པར་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་བསྐུ༵ལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ནི། དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་མཁྲིས་པ་ལ་སོགས་པའི་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ ཡ༵ང་རྐྱེན་ཚང་ན་ནད་སྣ་ཚོ

【現代漢語翻譯】 不要讓內心的喜悅被不適所擾亂，要努力與嗔恨等煩惱以及忍耐等對治法作鬥爭。當這樣進行捨棄和對治的戰鬥時，雖然會有很多損害，但爲了成就偉大的目標，要特別克服所有的痛苦，那些能夠摧毀嗔恨等敵人的，才是戰勝敵人的勇士，因為他們是具有力量的至高者。其餘世間上被稱為勇士的，就像用劍刺殺屍體一樣，自詡為勇士。 (第六，思維功德而接受：)正如之前所說，沒有痛苦就沒有出離心等等，此外，從經歷痛苦中產生的功德的特點是：痛苦能使人厭離，消除因驕傲自滿而產生的傲慢；根據自己所經歷的少許痛苦，對沉溺於痛苦輪迴的眾生生起無限的慈悲；認識到這是罪惡的果報，從而避免罪惡，喜愛善行；或者對引導人們走向痛苦寂滅之道的佛陀生起歡喜和信心。考慮到這些，也應該接受痛苦。 (第二，對法堅定信念：)以忍耐對治嗔恨的方式，以及對此的辯論的捨棄。首先，從他人沒有自主的角度來忍耐，駁斥認為他人有自主的觀點，總結要點並應用於實際。從沒有自主的角度來看，分為因緣的驅使而沒有自主，以及沒有心識而沒有自主。首先，在三者中，(第一，總說：)雖然能忍受自己的痛苦，但如果對造成痛苦的加害者生起嗔恨，那麼也應該對膽汁、痰液和風等疾病生起嗔恨，因為它們是各種痛苦的巨大來源。如果說，雖然它們不會生起痛苦的想法，但由於因緣聚合的驅使，所以不嗔恨它們，那麼為什麼對有心識的加害者生起嗔恨呢？不應該生起嗔恨，因為所有這些加害者都是沒有自主的，是被過去的業力所驅使的。 (第二，廣說：)例如，即使膽汁等不情願，但如果因緣具足，也會產生各種疾病。

【English Translation】 Do not let the joy of the mind be disturbed by discomfort, but strive to fight against afflictions such as hatred and antidotes such as patience. When fighting in this way, abandoning and applying antidotes, although there will be many harms, in order to accomplish the great goal, one must especially overcome all sufferings. Those who can destroy enemies such as hatred are the heroes who conquer enemies, because they are the supreme ones with power. The rest of those who are known as heroes in the world are like stabbing a corpse with a sword, boasting of being heroes. (Sixth, accepting by contemplating the merits:) As mentioned before, there is no renunciation without suffering, etc. In addition, the characteristics of the merits arising from experiencing suffering are: suffering can cause aversion, eliminate the arrogance caused by pride; based on the little suffering one has experienced, generate immeasurable compassion for sentient beings who are immersed in the suffering of samsara; recognizing that this is the result of evil deeds, thereby avoiding evil deeds and loving good deeds; or generating joy and faith in the Buddhas who guide people to the path of the cessation of suffering. Considering these, one should also accept suffering. (Second, having conviction in the Dharma:) The way to counteract hatred with patience, and the abandonment of debates about it. First, to be patient from the perspective that others have no autonomy, refuting the view that others have autonomy, summarizing the main points and applying them to practice. From the perspective of having no autonomy, it is divided into being driven by conditions and having no autonomy, and having no consciousness and having no autonomy. First, among the three, (first, general statement:) Although one can endure one's own suffering, if one generates hatred towards the perpetrator who causes the suffering, then one should also generate hatred towards diseases such as bile, phlegm, and wind, because they are the great sources of various sufferings. If one says that although they do not have the intention of causing suffering, they are driven by the aggregation of conditions, so one does not hate them, then why generate hatred towards perpetrators with consciousness? One should not generate hatred, because all these perpetrators are without autonomy, and are driven by the conditions of past karma. (Second, detailed explanation:) For example, even if bile etc. are unwilling, if the conditions are complete, various diseases will arise.

---

གས་འདི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལྟ༵ར། དོན་དེ་བཞིན་དུ་གནོད་བྱེད་ རྣམས་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཡ༵ང་ཡིད་མི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ཚང་ན། ནན་གྱིས་ཁྲོ་བ་ འབྱུང་བར་འགྱུ༵ར་བས་གཉི་གའང་རང་དབང་མེད་པར་མཚུངས་སོ། །འོན་ཏེ་མཁྲིས་པ་ལ་ སོགས་ལ་ཀུན་སློང་གི་བསམ་པ་མེད་ཅིང་གནོད་བྱེད་ལ་བསམ་པ་ཡོད་པས་མི་མཚུངས་སོ་ སྙམ་ན། འདི་ལ་ཁྲོ་བར་བྱའོ་ཞེས་མ་བསམས་ཀྱ༵ང་རྐྱེན་ཚང་ན་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་གྱི་ནར་རང་ ཐང་དུ་ཁྲོ༵་ཞིང་། བསམས་ཀྱང་རྐྱེན་མ་ཚང་ན་མི་ཁྲོ་ལ་ཅིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་མ་ བསམས་ཀྱ༵ང་རྐྱེན་ཚང་ན་ཁྲོ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུ༵ར་ཞིང་བསམས་ཀྱང་རྐྱེན་མ་ཚང་ན་ མི་སྐྱེ་བས་བསམས་པ་ཡོད་མེད་གཉི་གའང་རྐྱེན་གྱིས་བསྐུལ་བར་མཚུངས་བའི་ཕྱིར་གནོད་ བྱེད་ལ་ལྷག་པར་ཁྲོ་བ་ནི་མི་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ)དོན་བསྡུ་ནི། ཁྲོ་ཞིང་སྡང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ད༵ང་། གཞན་ལ་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ༵་དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་རྐྱེན་ཚོགས་ པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་སམ་ནུས་པ་ལས་བྱུ༵ང་བ་ཡིན་གྱི། བསམས་བཞིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་ དབང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། གཞན་དབང་དུ་གྱུར་བ་རྣམས་ལ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་ཤིང་སྙིང་རྗེ་ བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ༵། ། (གཉིས་པ་)སེམས་པ་མེད་ཚུལ་ནི། ཉེས་པ་བསྐྱེད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པ་དེ་དག་ཀྱ༵ང་ བདག་གིས་འབྲས་བུ་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྙམ་དུ་སེམས་པ་མེ༵ད་ཅིང་། 2-186 རྐྱེན་དེས་བསྐྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་ཡང་བདག་རྐྱེན་དེ་དག་གིས་བསྐྱེད་དོ་ཞེ༵ས་སེམས་པ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྒྱུ་ཚོགས་ན་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ནི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ནུས་པ་ཡིན་པས་བྱེད་ པ་པོ་རང་དབང་ཅན་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ༵། ། (གཉིས་པ་)ཡོད་པར་འདོད་པ་དགག་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)གྲངས་ཅན་པས་བཏགས་ པ་དགག་པ་ནི། རང་དབང་ཅན་མེད་པ་མི་འཐད་དེ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལྟར་རྟག་གཅིག་ རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་དང་གཙོ་བོ་ཡོད་པས་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་གནོད་པ་ལ་སོགས་པ་ འབྱུང་ངོ་ཞེ་ན། དོན་ལ་མེད་ཀྱང་བརྟགས་ནས་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་གང་འདོད་པ་ད༵ང་བདག་ ཅེས་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ༵་དེ་དག་ཉིད་ནི་རང་མ་སྐྱེས་པའི་སྔ་རོལ་ཏུ་བདག་ནི་གཞན་ལ་ གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་པོར་འབྱུང་བར་བྱའོ་ཞེ༵ས་ཆེད་དུ་བསམས་ཤིང་རང་དབང་ ཅན་དུ་འབྱུང་བ་མེ༵ད་པར་འགྱུར་ཏེ། རང་མ་སྐྱེས་པར་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་དག་གཏན་ནས་ མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་དུ་རང་ཉིད་མ་གྲུབ་ཅིང་མེད་ན༵་དེའི་ཚེ་རང་དབང་ ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ག༵ང་ཞིག་ཡོད་དེ་གང་ཡང་མེད་པས་ཁྱབ་ཅིང་། གཞན་ལས་སྐྱེ་ བར་འགལ་ཏེ་རྟག་པ་དང་རང་དབང་ཅན་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

【現代漢語翻譯】 就像這種情況會發生一樣，同樣地，如果造成損害的因素在不希望的情況下也具備了所有導致不適等的條件，那麼憤怒必然會產生，兩者都同樣不受控制。如果有人認為，膽汁等沒有動機，而造成損害的因素有動機，所以兩者不相同，那麼即使沒有想過『我要對這個生氣』，如果條件具備，人們也會不由自主地生氣；即使想了，如果條件不具備，也不會生氣。即使沒有想過『無論如何都要產生』，如果條件具備，憤怒也會同樣產生；即使想了，如果條件不具備，也不會產生。因此，無論是否思考，都是由條件所驅動，所以特別對造成損害的因素生氣是不合理的。 (第三部分)總結：所有憤怒和憎恨等過失，以及對他人造成傷害等各種罪惡，都是由條件集合的力量或能力產生的，而不是因為有意的思考等自主行為。因此，不應該對受他人控制的事物生氣，而應該生起慈悲心。 (第二部分)無心之理：產生過失的各種條件集合在一起時，它們並不會想『我要產生憤怒等結果』。同樣，由這些條件產生的煩惱也不會想『我由這些條件產生』。然而，如果原因集合，結果就會產生，這是緣起的力量，沒有任何自主的作者。 (第二部分)駁斥有作者的觀點，分為兩部分。(第一部分)駁斥數論派的假設：認為沒有自主的作者是不合理的，因為就像將要解釋的那樣，存在常一、自主的『我』（藏文：བདག，梵文天城體：आत्मन्，梵文羅馬擬音：ātman，漢語字面意思：靈魂）和『主』（藏文：གཙོ་བོ，梵文天城體：प्रधान，梵文羅馬擬音：pradhāna，漢語字面意思：自性），依靠它們，損害等才會發生。如果這樣認為，那麼實際上並不存在，只是假設的『主』和『我』，在它們尚未產生之前，它們並沒有特意思考『我要成為對他人造成損害等的作者』，也不會自主地產生。因為在它們尚未產生時，它們的本體根本不存在。就像石女的兒子一樣，如果自身尚未成立且不存在，那麼又有什麼自主產生呢？什麼也沒有，這是普遍的。並且，從他者產生是矛盾的，因為你們認為它們是常恒和自主的。

【English Translation】 Just as this will happen, similarly, if the factors causing harm, even against one's will, have all the conditions for discomfort and so on, then anger will inevitably arise, and both are equally uncontrollable. If one thinks that bile and so on have no motivation, while the factors causing harm do, so they are not the same, then even without thinking 'I will be angry at this,' if the conditions are met, people will spontaneously become angry; even if they think it, if the conditions are not met, they will not be angry. Even without thinking 'I must generate it,' if the conditions are met, anger will arise in the same way; even if they think it, if the conditions are not met, it will not arise. Therefore, whether one thinks or not, both are driven by conditions, so it is unreasonable to be particularly angry at the factors causing harm. (Third part) Summary: All faults such as anger and hatred, and all kinds of sins such as harming others, arise from the power or ability of the collection of conditions, and not from intentional thought or other autonomous actions. Therefore, one should not be angry at things that are controlled by others, but should generate compassion. (Second part) The reason for the absence of mind: When the various conditions that generate faults come together, they do not think 'I will generate results such as anger.' Similarly, the afflictions generated by these conditions do not think 'I am generated by these conditions.' However, if the causes come together, the results will arise, which is the power of dependent origination, and there is no autonomous agent. (Second part) Refuting the view that there is an agent, in two parts. (First part) Refuting the Samkhya's assumption: It is unreasonable to think that there is no autonomous agent, because as will be explained, there is a permanent, singular, autonomous 'self' (Tibetan: བདག，Sanskrit Devanagari: आत्मन्，Sanskrit Romanization: ātman，Literal Chinese meaning: soul) and 'chief' (Tibetan: གཙོ་བོ，Sanskrit Devanagari: प्रधान，Sanskrit Romanization: pradhāna，Literal Chinese meaning: nature), and harm and so on occur in dependence on them. If one thinks this way, then in reality they do not exist, but the assumed 'chief' and 'self,' before they are born, do not specifically think 'I will become the agent of causing harm and so on,' nor do they arise autonomously. Because when they are not yet born, their essence does not exist at all. Like the son of a barren woman, if one's own self is not established and does not exist, then what autonomous arising is there? There is nothing, this is pervasive. And it is contradictory to arise from another, because you consider them to be permanent and autonomous.

---

།འོན་ཏེ་གཙོ་བོས་གཏད་ པའི་ཡུལ་ལ་རྟག་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་བདག་ནི་རང་དབང་ཅན་དུ་ཡོད་དོ་སྙམ་ན། ཡུལ་ གཟུགས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་གཡེངས་ཤིང་ལོངས་སྤྱོད་པར་འགྱུར་བ༵ས་ཤེས་ རིག་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་དུས་ནམ་ཡང་འགག་པར་འགྱུར་བའང་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ཏེ། རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པར་ནི་མི་ནུས་ཏེ་ཡུལ་གཟུང་བ་འགགས་པ་ན་དེ་འཛིན་ གྱི་བློ་ཡང་འགག་པར་ཚད་མས་གྲུབ་པས་ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་རེས་འགའ་ བར་དམིགས་པས་བསལ་ལོ། །འང་གི་སྒྲས་ནི་སྐྱེ་བ་དང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་པའང་ བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ༵། ། 2-187 (གཉིས་པ་)རིགས་པ་ཅན་པས་བརྟགས་པ་དགག་པ་ནི། སེམས་མེད་པའི་བདག་རྟག་ པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་ལས་བྱེད་པ་པོ་དང་རྣམ་སྨིན་མྱོང་པ་པོ་ཡོད་པས་དེས་རང་དབང་ ཅན་དུ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། ཅི་སྟེ་བདག་དེ་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནི༵། འདུས་མ་བྱས་ནམ་མཁའ་བཞིན་ དུ་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རང་དབང་ཅན་དུ་བྱེད་པ་མེད་པར་མངོ༵ན་ཏེ་རྟག་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་རྟག་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་གཞན་དང་ཕྲད་པ་ལས་གནོད་ པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན་ཡ༵ང་། རྟག་པ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ ཕྱིར་བདག་དེ་ལ་རྐྱེན་གྱིས་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་བྱར་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་བྱར་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ལྷན་ ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དང་ཕྲད་པའི་ཚེ་ཡང་སྔོན་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ ན༵། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པས་བདག་དེ་ལ་སྔར་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་བྱ༵ས་ཏེ་ཅི་ཡང་མ་བྱས་ པས་ཁྱབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་དེ་ཡི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ནི་འདི་ཡིན་ནོ། །ཞེ༵ས་དེ་དག་ འབྲེལ་བར་འགྱུར་བའང་གང་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ། དོན་གཞན་ཡིན་པས་བདག་གཅིག་པའི་འབྲེལ་ པ་མེད་ཅིང་། རྒྱུ་འབྲས་མ་ཡིན་པས་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བའང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སྐབས་དོན་བསྡུ་བ་ནི། སྔར་བསྟན་པའི་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་ ཐམས་ཅད་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱི་དབ༵ང་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ཞིང་། རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ཡི་གཞན་དབང་ གིས་འབྱུང་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན། གནོད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་ལའང་རང་དབང་མེ༵ད་པར་གྲུབ་ བོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཞན་དབང་རྟེན་འབྲེལ་ཙམ་དུ་ཤེས་ན་སྤྲུལ་ པ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ༵འི་གནོད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཀུན་ལའང་ཁྲོ་བར་མི་འགྱུ༵ར་ཏེ་རྟེན་འབྲེལ་ ཐམས་ཅད་ཀྱང་རིམ་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྩོད་པ་སྤང་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དབང་རྟེན་འབྲེལ་ ཡིན་ན། གཉེན་པོ་གང་གིས་སྤང་བྱ་གང་ཞིག་བཟློག་པར་བྱ་སྟེ༵་བྱ་བྱེད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ 2-188 བཟོད་པས་ཁྲོ་བ་བཟློག་པའང་རིགས་པ་མིན་པར་ཐ

【現代漢語翻譯】 如果有人認為，主宰者始終享受著他所支配的領域，那麼，由於心識總是沉溺於並享受著諸如色、聲等客體，因此心識對客體的享受將會永不停止，因為它是永恒的。但這是不可能的，因為當客體停止被感知時，執著的意識也會停止，這是經過驗證的。因此，心識對客體的享受有時會被中斷。此外，『也』字暗示了它既不是創造者也不是行動者。 (第二部分)駁斥理智主義者的分析：如果一個無意識的、永恒的、無所不在的『自我』是行動者和體驗果報者，並因此成為主宰者，那麼，如果這個『自我』是永恒的，就像未被創造的虛空一樣，它顯然不能自主地執行諸如造成傷害等行為，因為它是不變的。如果有人說，雖然本質是永恒的，但由於與同時產生的其他因素相互作用，它能夠造成傷害等，那麼，如果它是永恒的，它的本性將永遠不會改變，因此，其他因素能對這個『自我』產生什麼影響呢？實際上什麼也影響不了。即使在與同時產生的因素相互作用時，它仍然保持不變，那麼，這些因素對『自我』產生了什麼新的影響呢？實際上什麼也沒有。因此，這個『自我』的協同因素是什麼呢？它們之間有什麼聯繫呢？由於它們是不同的實體，因此不存在單一『自我』的聯繫；由於它們不是因果關係，因此也不存在由此產生的聯繫。 (第三部分)總結要點：如前所述，所有內外事物都依賴於其他原因和條件，並且由於它們必須由這些原因和條件所支配，因此，造成傷害的事物本身也沒有自主性。因此，如果認識到所有世俗事物都僅僅是相互依賴的顯現，就像幻覺或魔術一樣，就不會對造成傷害的事物感到憤怒，因為所有相互依賴的事物最終都會被理解為空性。 (第二部分)駁斥論點：如果所有事物都像幻覺一樣，是相互依賴的顯現，那麼，應該用什麼對治來消除什麼應該被消除的東西呢？因為沒有行動者和行為，用忍耐來克服憤怒也是不合理的。

【English Translation】 If one thinks that the master always enjoys the realm entrusted to him, then, since the mind is always distracted by and enjoys objects such as forms and sounds, the mind's enjoyment of objects will never cease, because it is eternal. But this is impossible, because when the object ceases to be apprehended, the mind that apprehends it also ceases, as has been proven. Therefore, the mind's enjoyment of objects is sometimes interrupted. The word 'also' implies that it is neither a creator nor an agent. (Second Part) Refuting the Analysis of the Rationalists: If a non-conscious, eternal, all-pervading 'self' is the agent and experiencer of karmic results, and thus acts as a master, then, if that 'self' is eternal, like uncreated space, it is evident that it cannot autonomously perform actions such as causing harm, because it is immutable. If one says that although the essence is eternal, it can cause harm, etc., through interaction with co-arising factors, then, if it is eternal, its nature will never change, so what difference can factors make to that 'self'? Actually, they can make no difference at all. Even when interacting with co-arising factors, it remains unchanged as before, so what new difference have the co-arising factors made to that 'self'? Actually, they have made no difference at all. Therefore, what are the co-operative factors of that 'self'? What connection do they have? Since they are different entities, there is no connection of a single 'self'; since they are not cause and effect, there is no connection of arising from that either. (Third Part) Summarizing the Main Points: As explained before, all internal and external things depend on other causes and conditions, and since they must arise under the power of those causes and conditions, it is established that the things that cause harm also have no autonomy. Therefore, if one understands that all conventional phenomena are merely dependent arisings, like illusions or magic, one will not become angry at the things that cause harm, because all dependent arisings are gradually realized to be emptiness. (Second Part) Refuting the Argument: If all phenomena are dependent arisings like illusions, then what antidote should be used to counteract what is to be abandoned? Since there is no agent and no action, it is unreasonable to counteract anger with patience.

---

ལ་ལོ་ཞེ་ན༵་དོན་དམ་པར་བྱ་བྱེད་དང་ བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་གཉེན་པོས་སྤང་བྱ་བཅོམ་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུ་མི་དགེ་ བ་ཁེགས་ན་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་རྣ༵མས་རྒྱུན་འཆད་པ་འགྱུར་བར་འདོད་པས། བཟོད་པས་ ཁྲོ་བ་བཟློག་པ་ལ་ཡང་མི་རིགས་པ་མེ༵ད་དོ། །ཐམས་ཅད་གཞན་དབང་རྟེན་འབྲེལ་ཙམ་ཡིན་ པ་དེ་བས་ན་རང་གི་དགྲའམ་སྔར་མཛའ་བོ་ཡིན་ཡང་རུ༵ང་གནོད་པ་ལ་སོགས་པ་མི་རིགས་ པའི་ལས་བྱེད་པ་མཐོང་བར་གྱུར་ན༵། གཞན་དབང་འདི་འདྲའི་རྐྱེན་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི་རང་ དབང་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ༵ས། སྔར་བསྟན་པའི་ཚུལ་དེ་ལྟར་སོམས་ཏེ་ཁྲོ་བ་སྤོངས་ལ་ཡིད་བདེ་ བར་མནོ༵ས་ཤིག གལ་ཏེ་རྐྱེན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་དགས་རང་དབང་དུ་ཅི་འདོད་པ་འགྲུབ་ པར་འགྱུར་ན༵་ནི་སེམས་ཅན་འགའ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ཅིང་བདེ་བ་འདོད་པ༵ས་ལུས་ ཅན་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱ༵ང་སུ་ལའང་སྡུག་བསྔལ་དང་ཡིད་མི་བདེ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུ༵ར་ བར་ཐལ་བ་ལས་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་མི་བདེ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་ བ་དང་། དེའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ རང་དབང་མེད་པའི་གནོད་བྱེད་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་བསྐྱེད་པར་བྱའི་ཁྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། (གསུམ་པ་)ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པ་ལ། གནོད་བྱེད་སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་དུ་བསྟན་པ། རང་ བཞིན་བསམས་ཏེ་ཁྲོ་བ་སྤང་ཚུལ། རྒྱུ་ལ་བརྟགས་ཏེ་ཁྲོ་བ་སྤང་ཚུལ། གནོད་པར་རང་གི་ ཉེས་པར་བསྟན་པ། ཁྲོ་ན་གནོད་བྱེད་ཁྲོ་བར་རིགས་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། སེམས་ཅན་རྨོངས་ པ་རྣམས་མ་བརྟགས་པར་སྤྱོད་པ་བག་མེད་པའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པས་ནི་བདག་ཉིད་ ལའང་བད༵ག་གིས་ཚེར་མ་དང་གྱོ་མོ་དང་རྡོ་བ་དང་གསེག་མ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་བྱེ༵ད་ པ་དང་བུད་མེད་དང་ནོར་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་དང་ལོངས་ སྤྱོད་ལ་རྔམ་ཞིང་དེ་དག་མ་ཐོབ་ན་རང་གི་ཁ་ཟས་དང་བཏུང་བ་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའང་ 2-189 བྱེ༵ད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རང་གི་འདོད་པ་མ་གྲུབ་ན་འགག་ཅིང་འཆི་བ་དང་། གཡང་སར་མཆོ༵ང་ པ་དང་བཙན་དུག་ཟ་བ་དང་མི་འཕྲོད་པའི་ཁ་ཟས་ཟ་བ་ད༵ང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་བསྐྱེད་པ་མ་ ཡིན་པའི་སྤྱོད་པ་ངན་པ་ཡི༵ས་རང་ལ་རང་གིས་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ་ཡོ༵ད་དེ། གང་གི་ ཚེ་ཉོན་མོངས་པའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ༵ས་བདག་ཉིད་སྡུག་ཅིང་ཕོངས་པ་ཉིད་ཀྱང་གསོད་ པར་བྱེད་ན༵་དེའི་ཚེ་རྨོངས་པ་དེ་དག་གཞན་གྱི་ལུས་ལ༵་གནོད་པ་མི་བྱེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུ༵ར་ ཏེ་གནོད་པ་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེས་པའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པས་ གདོན་གྱིས་བཟུང་བ་བཞིན་རང་དབང་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ༵ར། བདག་ཉིད་གསོད་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཚུལ་མིན་ལ་ཞུགས་པ་དེ་དག་ལ༵་སྙ

【現代漢語翻譯】 總之，雖然勝義諦中，能作者和所作者是不可得的，但在世俗諦中，依靠對治煩惱而調伏應斷之法，如果能斷除不善之因，那麼就能斷除痛苦之果。因此，以忍對治嗔，也是合理的。一切都是他力自在的緣起，因此，無論是自己的敵人還是以前的朋友，如果見到他們做出損害等不合理的事情，就應該這樣想：『這是由這樣的因緣所致，他們自己並沒有自主權。』如前所述那樣思維，從而息滅嗔心，心生安樂。如果不是依賴因緣，而是隨心所欲，想做什麼就能做到，那麼眾生都不會想要痛苦，而只想要快樂，這樣一來，所有有情都不會遭受痛苦和不悅。但事實並非如此，不悅以及與之相應的嗔恨等生起，並且受其支配而遭受痛苦，這完全是他力所致。因此，對於這些沒有自主權的損害者，應該生起悲憫之心，而不是嗔恨。 (第三，)于不悅意境修安忍：顯示損害者是悲憫之境；思維自性而息滅嗔心之理；觀察因由而息滅嗔心之理；顯示損害是自己的過患；嗔恨時，顯示嗔恨損害者是不合理的。 首先，愚昧的眾生，由於不加觀察的放逸行為，受他力支配，甚至會用荊棘、瓦礫、石頭和碎石等傷害自己，爲了獲得婦女和財富等，貪求他人的妻室和受用，如果得不到，甚至會斷絕自己的飲食等。有些人如果自己的願望不能實現，就會感到窒息而死，或者跳崖、服毒、吃不適宜的食物，或者做出非福德之業等惡行，從而自己傷害自己。當他們被煩惱所控制，甚至會殺死自己這個可憐而貧窮的身體時，又怎麼會不傷害他人呢？他們一定會傷害他人的。由於被煩惱所控制，就像被鬼附身一樣，失去了自主權，像這樣參與殺害自己等不如法行為的人，應該對他們生起悲憫之心。

【English Translation】 In short, although in the ultimate truth, the agent and the object of action are unattainable, in the conventional truth, relying on the antidote to subdue what should be abandoned, if the cause of non-virtue can be cut off, then the result of suffering can be cut off. Therefore, it is also reasonable to counteract anger with patience. Everything is dependent origination under the control of others, therefore, whether it is one's own enemy or a former friend, if one sees them doing unreasonable things such as harm, one should think: 'This is caused by such conditions, and they have no autonomy themselves.' Think in the way described earlier, thereby extinguishing anger and generating happiness in the mind. If it were not dependent on conditions, but rather one could do whatever one wants at will, then sentient beings would not want suffering, but only want happiness, so that all sentient beings would not suffer pain and displeasure. But this is not the case, displeasure and the corresponding anger arise, and suffering is experienced under their control, which is entirely caused by others. Therefore, one should generate compassion for these harm-doers who have no autonomy, rather than anger. (Third,) Cultivating patience in unpleasant situations: Showing that the harm-doer is an object of compassion; the reason for extinguishing anger by thinking about the nature; the reason for extinguishing anger by observing the cause; showing that the harm is one's own fault; when angry, showing that it is unreasonable to be angry with the harm-doer. First, ignorant beings, due to reckless behavior without examination, are controlled by others, and even harm themselves with thorns, rubble, stones, and gravel, etc. In order to obtain women and wealth, they covet the wives and possessions of others, and if they cannot obtain them, they even cut off their own food and drink, etc. Some people, if their wishes cannot be fulfilled, will feel suffocated and die, or jump off cliffs, take poison, eat unsuitable food, or do evil deeds such as non-virtuous actions, thereby harming themselves. When they are controlled by afflictions, and even kill their own poor and impoverished body, how can they not harm others? They will definitely harm others. Because they are controlled by afflictions, like being possessed by a ghost, they have lost their autonomy. One should generate compassion for those who participate in such improper behavior as killing themselves.

---

ིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པར་རིགས་ཀྱི། སྙིང་རྗེ་བརྒྱ་ལ་ མ་སྐྱེས་ན༵འང་ཁྲོ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཅིའི་ཐ་ཚི༵ག་ཡིན་ཏེ། ནམ་ཡང་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)རང་བཞིན་བསམ་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཞན་ལ་གནོད་ཅིང་འཚེ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ པ༵་དེ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་(ནི)ཡིན་ནམ་མ་ཡིན། ཡིན་ན་དེ་ལ་ཁྲོ་བར་ མི་རིགས་ཏེ༵། རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་སྲེག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་མེ་ལ་འདིས་ སྲེག་གོ་ཞེས་བཀོན་ཞིང་ཁྲོ་བ་ནི་མི་རིགས་པ་དང་འདྲ༵འོ། །འོན་ཏེ་གཞན་ལ་གནོད་འཚེ་ བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དེ་ནི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་གྱི་སྤང་རུང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་བརྟགས་ན་ བདེན་པར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ༵། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འོད་གསལ་ བ་ཞི་ཞིང་དེས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཡིན་ན༵། འོ་ནའང་སེམས་ཅན་དེ་ལ་ཁྲོ་ བར་མི་རིགས་ཏེ༵་རང་བཞིན་ལ་སྐྱོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལ་དུ་བ་གློ་བུར་དུ་འཐུལ་བ་ན་དུ་བའི་སྐྱོན་ནམ་མཁའ་ལ་སྦྱར་ནས་ བཀོན་ཞིང་ཁྲོ་བ་ནི་མི་རིགས་པ་བཞི༵ན་ནོ། ། 2-190 (གསུམ་པ་)རྒྱུ་ལ་བརྟག་པ་ནི། དབྱུག་པ་དང་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་བྱས་པ་ན་ མཚོན་ཆའི་དངོས་པོ་དེ་དག་ལ་ནི་རང་དབང་མེད་པའོ་སྙམ་པས་ཟུར་དུ་བཀོལ་ཏེ༵་བཞག་ ནས་གལ་ཏེ་དེ་དག་འཕེན་ཞིང་རྦོད་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་ལ་ཁྲོ་ན༵་གནོད་བྱེད་ཀྱི་སེམས་ ཅན་དེ་ཡང་རང་དབང་མེད་པར་ཉོན་མོངས་པ་ཞེ་སྡང་གིས་རྦད་ཅིང་བསྐུལ་བ༵ས་ཉིས་ནའམ་ རིགས་ན་ཀུན་སློང་ཞེ་སྡང་ལ་ཁྲོ་བར་རི༵གས་ཀྱི། སེམས་ཅན་ལ་ནི་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་ཤིང་ སྙིང་རྗེ་བསྐྱེད་པར་རིགས་སོ། ། (བཞི་པ་)རང་གི་ཉེས་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ལེ་ལན་ཡིན་པས་ཉེས་ཚུལ་ནི། བདག་ གིས་ཀྱང་ཚེ་རབས་སྔོན་ཆད་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་ལ༵་དབྱུག་པས་བསྣུན་པ་དང་མཚོན་ ཆས་འདེབས་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་འཕྲོག་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་འདྲ་བ་ཡི་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་ བྱ༵ས་པ་དེ་བས་ན། རྒྱུ་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་ཅིང་འཚེ་བར་བྱེད་པ༵་བདག་ལ་འབྲས་བུ་གཞན་ གྱིས་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་འབྱུང་བར་རི༵གས་ཏེ། རྒྱུ་འབྲས་སླུ་བ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)གནོད་བྱར་བཟུང་བས་ཉེས་ཚུལ་ནི། རྒྱུ་ཚོགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་གནོད་བྱེད་དེ་ཡི་མཚོན་ཆ་དང་གནོད་བྱ་བདག་གི་ལུ༵ས་ གཉིས་ཀའང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་མཚུངས་ཏེ༵། དགྲ་དེས་མཚོན་ཕྱུང་ཞིང་བདག་ གིས་ལུས་ཕྱུང་ན༵ས་རྨས་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ན། རང་གཞན་གཉིས་པོ་གང་ ཞིག་ལ་ནི་ཁྲོ་བར་བྱ༵་སྟེ། ཉེས་པ་མཉམ་པས་གཞན་ཁོ་ན་ལ་ལྷག་པར་ཁྲོ་བ་ནི་མི་ར

【現代漢語翻譯】 如果不對偉大的慈悲生起，即使對一百種慈悲也不生起，那麼生起憤怒有什麼意義呢？任何時候都不應該憤怒。 (第二，)考察自性：如果對他人造成傷害和損害的各種行為，是每個孩童的自性嗎？如果是，那麼不應該對他們生氣，因為那是他們的自性。例如，對於具有燃燒自性的火焰，說『它在燃燒』而責備和生氣是不應該的。然而，對他人造成傷害等過失，不是自性，而是可以去除的、暫時的污垢，如果考察，就不能成立為真實的。眾生的心性是光明、寂靜、清澈、完全清凈、不變的。那麼，也不應該對眾生生氣，因為自性沒有任何過失。例如，天空自性清凈，如果突然有煙霧升起，將煙霧的過失歸於天空而責備和生氣是不應該的。 (第三，)考察原因：如果被棍棒和刀劍等傷害，認為那些武器沒有自主權，將它們放在一邊，如果對投擲和揮舞它們的人生氣，那麼那個傷害者也沒有自主權，是被煩惱嗔恨所驅使和控制的。如果必須生氣，那麼應該對嗔恨的動機生氣，而不應該對眾生生氣，而應該生起慈悲。 (第四，)從自己的過失方面考慮，分為三點。(第一，)因為是應受責備的，所以有過失：我也曾在過去世對其他眾生用棍棒毆打、用武器擊打、搶奪財物等，做了各種各樣的傷害。因此，我對眾生造成傷害，我理應遭受他人傷害等痛苦，因為因果是不虛的。 (第二，)因為執著于所害，所以有過失：從因的集合產生果是世俗的規律，所以傷害者的武器和被傷害者我的身體，兩者都是痛苦的原因。當敵人拔出武器，我拔出身體，遭受創傷等痛苦時，應該對自他兩者中的哪一個生氣呢？因為過失相同，所以不應該只對他人特別生氣。

【English Translation】 If compassion is not generated towards the great compassionate one, even if a hundred kinds of compassion are not generated, what is the point of generating anger? One should never be angry. (Second,) Examining the nature: If the various actions of harming and hurting others are the nature of each child, then one should not be angry with them, because that is their nature. For example, it is not appropriate to blame and be angry at fire, which has the nature of burning, saying 'it is burning.' However, the faults of harming others, etc., are not the nature, but temporary stains that can be removed. If examined, they cannot be established as true. The nature of sentient beings' minds is luminous, peaceful, clear, completely pure, and unchanging. Then, one should not be angry with sentient beings, because there is no fault in their nature. For example, the sky is pure by nature, but if smoke suddenly rises, it is not appropriate to attribute the fault of the smoke to the sky and blame and be angry. (Third,) Examining the cause: If harmed by sticks and swords, etc., thinking that those weapons have no autonomy, put them aside. If angry at the sentient being who throws and wields them, then that harmer also has no autonomy, but is driven and controlled by the affliction of hatred. If one must be angry, then one should be angry at the motivation of hatred, but one should not be angry at sentient beings, but should generate compassion. (Fourth,) Considering from the aspect of one's own faults, divided into three points. (First,) Because it is blameworthy, there is fault: I also, in past lives, have beaten other sentient beings with sticks, struck them with weapons, robbed them of possessions, etc., and have done various kinds of harm. Therefore, because I harm and hurt sentient beings, I deserve to experience suffering such as being harmed by others, because cause and effect are infallible. (Second,) Because of clinging to the harmed, there is fault: The arising of the result from the collection of causes is the conventional law, so both the weapon of the harmer and the body of the harmed, which is me, are equally the cause of suffering. When the enemy draws a weapon and I draw my body, and experience suffering such as being wounded, which of the two, self or other, should one be angry with? Because the fault is the same, one should not be especially angry with the other alone.

---

ིགས་སོ། ། གཞན་ཡང་འཇིག་པ་སླ་ཞིང་འཚོ་བ་དཀའ་ལ་ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་ལ་སོགས་པ་སྨིན་པའི་ཤུ་ བ་རྣམ་པ་མི་ཡི་གཟུགས་བརྙན་འདྲ་བ༵་གཞན་གྱིས་རེག་པ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་བཟོད་པའི་སྡུག་ བསྔལ་ཅ༵ན་འདི་ཁམས་གསུམ་ལ་སྲེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་མདོངས་ཤིང་ལོང་བ་བདག་ 2-191 གིས་གཟུང་བར་གྱུར་ན༵། ལུས་དེ་ལ་གནོད་པ་གཞན་སུ་ལ་ཁྲོ༵་སྟེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་ཤིང་རང་ ལ་ཁྲོ་བར་རིགས་ཏེ་ལུས་བཟུང་བས་ཉེས་པ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སྡིག་པ་སྤྱད་པས་ཉེས་ཚུལ་ནི། གང་འབྲས་བུ་མི་འདོད་ན་དེའི་རྒྱུ་སྤང་བར་ རིགས་པ་ཡིན་པ་ལ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྨོངས་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ བར་མི་འདོད་ཀྱ༵ང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྡིག་པ་སྣ་ཚོགས་སྤྱོད་པ་ལ་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པས་ ན༵། རང་གི་མི་དགེ་བའི་ཉེས་པས་རང་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནོད་པར་གྱུར་པ༵འི་ཕྱིར་གཞན་ ལ་ཁྲོ་ཞིང་བཀོན་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་སོ། །དཔེར་ན་དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་ འཇིགས་སུ་རུང་བ་ད༵ང་རལ་གྲིའི་ལོ་མའི་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་ནི་སེམས་ ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ལྟ༵ར་རང་གི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་རང་ ལ་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་བསྐྱེད་ན༵་གནོད་བྱེད་གཞན་གང་ཞིག་ལ་ནི་ཁྲོ་ བར་བྱ༵་སྟེ་སུ་ལའང་ཁྲོ་བར་མི་བྱའོ། ། (ལྔ་པ་)གནོད་བྱེད་ཁྲོ་བར་རིགས་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)རྒྱུ་མཚན་མདོར་བསྟན་ནི་ བདག་གི་སྔོན་གྱི་ལས་ངན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་བར་བྱས་ན༵ས་བདག་ལ་ཚེ་འདིར་གནོད་ པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པའི་དགྲ་བོ་རྣམས་འབྱུང་སྟེ༵་བདག་ལ་གནོད་པའི་ལས་བྱས་པ་དེ་ཡིས་ དགྲ་བོ་རྣམས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འདོང་ཞིང་འགྲོ་ན༵་བདག་གིས་དགྲ་བོ་དེ་དག་མ་ བརླག་ག༵མ་སྟེ་བརླག་པར་བྱས་པས། ཅི་སྟེ་ཁྲོ་ན་དགྲ་བོ་དེས་བདག་ལ་ཁྲོ་བར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། གནོད་བྱེད་སེམས་ཅན་འདི་དག་ལ་ནི་རྟེན་བྱས་ཤི༵ང་ དམིགས་ནས་བཟོད་པ་བསྒོམས་པས་བདག་གིས་སྐྱེ་བ་སྔ་མར་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་ ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པ་མང་དུ་འབྱུ༵ང་ཞིང་། བདག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གནོད་ བྱེད་དེ་དག་ནི༵་ཡུན་རིང་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་དང་ལྡན་པའི་དམྱལ་བར་འདོ༵ང་སྟེ་ལྟུང་ 2-192 བའི་ཕྱིར། བདག་ནི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་དམྱལ་བར་གཏོང་བའི་སྒོ་ནས་གནོད་པ་ཆེན་པོ་ བྱེད་ལ༵། གནོད་བྱེད་དེ་དག་བདག་ལ་སྡིག་པ་སྦྱོང་བའི་སྒོ་ནས་ཕན་ཆེན་པོ་འདོགས་པ་ཡིན་ ན༵་དགའ་བར་རིགས་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཅི་ཡི་ཕྱི༵ར་མ་རུངས་པའི་སེམས་ཁྱོད་ཁྲོ་བར་ བྱེ༵ད་དེ་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བའི་གྲོགས་ལ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)འཁྲུལ་བ་སྤང་པ་ནི། གནོད་བྱེད་དམྱལ་བར་ལྟུང་བའི་རྐྱེན་བྱས་པའ

【現代漢語翻譯】 再者，身體極易壞滅，生活又如此艱難，血和膿等成熟后形成的瘡，形狀如同人的影像，別人僅僅觸碰一下都難以忍受痛苦。我這個被對三界的貪戀矇蔽，智慧之眼失明的人卻執取了它。對這個身體造成的損害，又該向誰發怒呢？不應該發怒，而應該對自己發怒，因為執取了這個身體才導致了過錯。 （三）造罪的過患：如果不想得到惡果，就應該斷除惡因。但是，愚癡的凡夫俗子們，雖然不想感受痛苦的果報，卻貪戀和執著于各種痛苦之因——罪惡。因為自己的惡行而遭受痛苦的損害，又有什麼理由向別人發怒和責備呢？不應該發怒。例如，地獄的獄卒和劍葉林等恐怖的損害，是地獄眾生由業力所生。同樣，自己的惡業給自己帶來損害等痛苦，又該向哪個加害者發怒呢？不應該向任何人發怒。 （五）加害者值得發怒的理由有三：（一）簡要說明理由：我的前世惡業所驅使，今生出現了種種損害我的敵人。他們對我造成損害，使他們墮入地獄。我沒有摧毀他們嗎？已經摧毀了。如果我發怒，那麼敵人應該對我發怒。 （二）詳細解釋：依靠和針對這些加害的眾生，修習忍辱，可以消除我過去傷害他人的罪業。依靠他們對我造成的損害，這些加害者將墮入長久遭受難以忍受痛苦的地獄。我通過將他們送入地獄的方式，對他們造成了巨大的損害。而這些加害者通過幫助我凈化罪業的方式，給予了我巨大的利益。本應感到高興，為何反而生起不悅的心而發怒呢？不應該對凈化障礙的幫助者發怒。 （三）消除疑惑：加害者是墮入地獄的因緣。

【English Translation】 Furthermore, the body is easily destroyed, and life is difficult. Sores that mature with blood and pus, resembling the image of a human, are so painful that even a slight touch is unbearable. I, blinded by craving for the three realms and lacking the eye of wisdom, have grasped this. If there is harm to this body, who else should I be angry with? It is not right to be angry; I should be angry with myself, for grasping this body is the cause of the fault. (3) The Fault of Committing Sins: If one does not desire the result, one should abandon the cause. However, ignorant ordinary people, although they do not want to experience the suffering result, are greedy and attached to various causes of suffering—sins. Because their own non-virtuous actions harm them with suffering, why be angry and blame others? It is not right to be angry. For example, the terrifying hell guardians and the forest of sword leaves are harms created by the karma of hell beings. Similarly, if one's own non-virtuous actions create suffering such as harm to oneself, who should one be angry with? One should not be angry with anyone. (5) Reasons Why It Is Right to Be Angry with the Harm-Doer, in three parts: (1) Briefly stating the reason: Driven by my past evil deeds, enemies arise who inflict various harms on me in this life. By harming me, these enemies go to the hell realms. Have I not destroyed them? I have destroyed them. If I am angry, then the enemy should be angry with me. (2) Explaining in detail: By relying on and focusing on these harming beings, and practicing patience, I can purify the sins of harming others in previous lives. By relying on the harm they inflict on me, these harming beings will fall into hell, enduring unbearable suffering for a long time. I cause great harm to those beings by sending them to hell. And those harming beings give me great benefit by helping me purify my sins. I should be happy, but why does your unruly mind become angry? It is not right to be angry with the helper who purifies obscurations. (3) Dispelling confusion: The harm-doer is the cause of falling into hell.

---

ི་ཕྱིར་ བཟོད་པ་སྒོམ་པ་པོ་རང་ཡང་དམྱལ་བར་འགྲོའམ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་བདག་ལ་གནོད་བྱེད་ དམྱལ་བར་གཏོང་བའི་བསམ་པ་མེད་ཅིང་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་བསམ་པ་བཟང་པོ་ཡི༵་ ཡོན་ཏན་ཡོད་ན་དམྱལ་བར་མི་འགྲོ༵་ཞིང་བདེ་བ་ནས་བདེ་བར་འགྲོ་བ་ཉིད་དོ། །བཟོད་པ་ འགྲུབ་པའི་རྐྱེན་བྱས་པའི་ཕྱིར་གནོད་བྱེད་ལའང་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་འབྱུང་ངམ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་པོ་བདག་གིས་བདག་རང་གི་སེམས་ཞེ་སྡང་ལས་བསྲུངས་ཤིང་ བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པ་ན༵་བསོད་ནམས་འབྱུང་བ་ཡིན་གྱི། གནོད་བྱེད་དེ་དག་ལ་ ནི་དགེ་བའི་བསམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐབས་འདིར་བསོད་ནམས་ཅི་ཞིག་འབྱུ༵ང་སྟེ་ཅིའང་མི་ འབྱུང་བས་དམྱལ་བར་ལྟུང་བ་ཉིད་དོ། །གནོད་པ་བྱེད་པ་ནི་རང་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཡིན་ན་ ཕར་ཡང་ལན་དུ་གནོད་པ་བྱ་བར་རིགས་སོ་སྙམ་ན། འོན་ཏེ་གཞན་གྱིས་རྡེག་པ་ལ་སོགས་ པའི་ལན་དུ་ཕར་ཡང་དེ་དང་མཐུན་པའི་གནོད་པ་བྱས་ན༵་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་ཞེ་ སྡང་ལས་བསྲུངས་བར་མ་གྱུར་བ༵ས་བདག་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའང་ཉམས་ པར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། གཞན་དོན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཉམས་པ་དེས་ན་བཟོད་པའི་དཀའ་ཐུབ་དམ་པའང་ ཞིག་པར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནོད་པ་ལ་ལན་མི་བྱེད་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་ པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)བརྙས་སོགས་བྱུང་དུས་བསྒོམ་པ་ལ། བརྙས་སོགས་གནོད་བྱེད་མིན་པས་ 2-193 བཟོད་ཚུལ། རྙེད་པའི་བར་ཆད་བྱེད་ཀྱང་བཟོད་ཚུལ། ཁྱད་པར་མི་སྙན་པ་ལ་བཟོད་ཚུལ་ ལོ། ། དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སེམས་དང་ལུས་ལ་གནོད་པ་མེད་ཚུལ་ནི། སེམས་ སམ་ཡིད་འདི་ནི་ལུས་ཅན་ནམ་གཟུགས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ༵ས་གནོད་བྱེད་སུས་ཀྱང་ གནས་གང་དུའང་མཚོན་ཆ་ལ་སོགས་པས་ནམ་ཡང་གཞོམ་པར་མི་ནུ༵ས་ཤིང་། མ་བརྟགས་ པར་ལུས་ལ་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ན༵། སེམས་དང་འབྲེལ་བའི་ལུས་ནི་མཚོན་ཆས་ བསྣུན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་རེ་ཞིག་གནོ༵ད་པར་སྣང་མོད་ལེགས་པར་ བརྟགས་ན་གཞན་གྱིས་བསྣུན་ཞིང་། བརྙས་པ་དང་ཚིག་རྩུབ་སྨྲ་ཞིང་འཐབ་པ་ད༵ང་མི་སྙན་ པ་ཡི་ཚིག་སྣ་ཚོགས་བརྗོད་པ་དེ་ཡི༵ས་ལུས་བེམས་པོ་ལ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པར་མི་ འགྱུར་ཏེ་ཅིའང་མི་ཚོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན༵་ཡིད་དང་ལུས་གང་ལ་གནོད་ནས་སེམས་ཁྱོད་ ཅིའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ཁྲོ༵་སྟེ་ཁྲོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གནོད་པ་བྱས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)འདི་དང་ཕྱི་མར་གནོད་པ་མེད་ཚུལ་ནི། བརྙས་པ་དང་ཚིག་རྩུབ་སྨྲ་བ་ལ་ སོགས་པའི་སྒོ་ནས་གཞན་མང་པོ་དག་བདག་ལ་མི་དགའ་ཞིང་མ་དད་དེ་སྨོད་པ༵་དེས་ནི་ཚེ་ རབས་འདིའམ་ཚེ་རབས་གཞན་ཕྱི་མ་དག་ལ༵་ནམ་ཡང་བདག་ལ་ཟ་ཞིང་གནོད་པར་འགྱུར་ བ་ཅིའང་མི་བྱེད་ན༵་བདག་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་མི་འ

【現代漢語翻譯】 問：如果修安忍的人自己也墮入地獄，那該怎麼辦？ 答：如果我沒有想要把加害者送入地獄的想法，並且擁有慈愛和悲憫的善良品質，就不會墮入地獄，而是從安樂走向安樂。因為促成了安忍的緣故，加害者也能獲得巨大的福德嗎？如果修安忍的人守護自己的心免受嗔恨，並且修習慈愛和悲憫，就能獲得福德。但那些加害者沒有行善的念頭，所以此時不會產生任何福德，只會墮入地獄。如果加害於我是幫助我，那麼我反過來也應該報復嗎？如果以牙還牙，以暴制暴，就不能守護那些眾生的心免受嗔恨，我的菩薩行也會因此衰退。因為失去了利他之心，安忍的苦行也會被摧毀。因此，任何時候都應該修習不報復的安忍。

（第二，）在遭受侮辱等情況下修習安忍：侮辱等並非加害者，因此要修習安忍。阻礙獲得利養也要修習安忍。特別是對於惡名，要修習安忍。

在第一種情況中，分為兩點：（第一，）身心不受損害：心或意不是有形之物，因此任何加害者都無法在任何地方用武器等摧毀它。因為沒有經過觀察就執著于身體為我，所以與心相關的身體似乎會暫時受到武器擊打等痛苦的損害，但仔細觀察就會發現，他人擊打、侮辱、惡語相向、爭鬥以及說各種難聽的話，對身體這個無情之物不會造成絲毫損害，因為它毫無感覺。因此，無論身心受到損害，你為何如此憤怒？因為沒有造成損害，所以沒有憤怒的理由。

（第二，）今生和來世都不會受到損害：通過侮辱和惡語相向等方式，許多人不喜歡我、不信任我、誹謗我，但這不會在今生或來世對我造成任何傷害，那我為何不忍受呢？

【English Translation】 Question: If the one who practices patience himself goes to hell, what then? Answer: If I do not have the thought of sending the perpetrator to hell, and possess the good qualities of loving-kindness and compassion, I will not go to hell, but will go from happiness to happiness. Because I have created the condition for accomplishing patience, will the perpetrator also gain great merit? If the one who practices patience protects his own mind from anger and cultivates loving-kindness and compassion, then merit will arise. But those perpetrators do not have the intention of virtue, so what merit will arise in this instance? Nothing will arise, and they will fall into hell. If harming me is helping me, then should I retaliate in kind? If one retaliates with blows and harm, then one will not have protected the minds of those sentient beings from anger, and my practice as a Bodhisattva will also decline. Because the practice of benefiting others has declined, the supreme asceticism of patience will also be destroyed. Therefore, at all times, one should practice patience that does not retaliate against harm.

(Second,) Practicing patience when insults etc. occur: Insults etc. are not harmful, therefore one should practice patience. One should also practice patience when obstacles to gain arise. In particular, one should practice patience towards a bad reputation.

In the first case, there are two points: (First,) The mind and body are not harmed: The mind or intellect is not a corporeal entity, therefore no perpetrator can ever destroy it with weapons etc. in any place. Because one clings to the body as self without examination, the body, which is connected to the mind, seems to be temporarily harmed by the suffering of being struck by weapons etc., but if examined carefully, others striking, insulting, speaking harshly, fighting, and uttering various unpleasant words do not harm the inanimate body in the slightest, because it feels nothing. Therefore, whether the mind or body is harmed, why are you so angry? Because no harm has been done, there is no reason to be angry.

(Second,) There is no harm in this life or the next: Through insults and harsh words etc., many others dislike me, do not trust me, and slander me, but this will never cause me any harm in this life or the next, so why should I not endure it?

---

དོ༵ད་དེ་རྣམ་གཡེང་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ འདོད་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)རྙེད་པའི་བར་ཆད་བྱེད་ཀྱང་བཟོད་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ལོག་འཚོའི་ སྡིག་པ་ལྕི་བར་བསྟན་པ་ནི། གཞན་མ་དད་ན་རྙེད་པ་རྫས་མང་པོ་འབུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ བར་ཆད་བྱེད་པའི་ཕྱི༵ར་གལ་ཏེ་བརྙས་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་བདག་མི་འདོད་པས་ཁྲོའོ་སྙམ་ ན༵་བདག་གི་རྫས་མང་པོ་རྙེད་པ་ནི་ཚེ་འདིར་འདོར་ཞིང་འཕྲལ་ལ་ཟད་པར་འགྱུར་བས་ཕྱི་ 2-194 མར་ཕན་ཐོགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི༵། རྙེད་པའི་དོན་དུ་བརྙས་སོགས་བྱེད་པ་ལ་ཁྲོས་པའི་སྡིག་ པ་དག་ནི་ཕྱི་མར་ཡང་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་བརྟན་པར་གན༵ས་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་སླུ་བ་མེད་པའི་ ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བདག་ནི་རྙེད་པ་མེད་པར་དེང་ཉིད་ནས་ཤི་ཡང་སླ༵འི་ཚུལ་འཆོས་དང་ཁ་ གསག་དང་གཞོག་སློང་དང་ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་དང་རྙེད་པས་རྙེད་པ་འདོད་པ་ལ་སོགས་ པའི་ལོག་འཚོས་ཡུན་རིང་དུ་གསོན་ཡང་མི་རུ༵ང་སྟེ། དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ཏུ། གང་དུ་འཚོ་བ་ ལོག་པ་ནི། །ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་འཚོ་འགྱུར་བ། །དེ་ནི་བཤང་འཇིམ་ནུབ་གྱུར་ནས། །སྲིན་བུ་ རྣམས་ཀྱིས་ཟ་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྙེད་པས་འཆི་དུས་ཕན་པ་མེད་ཚུལ་ནི། བདག་ལྟ་བུ་རྙེད་པ་དང་བཅས་ཏེ་ཡུན་ རིང་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཀྱ༵ང་འཆི་བའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཉིད་མྱོང་བར་ངེས་པ་ཡི༵ན་ལ། འདོད་ ཡོན་གྱི་བདེ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མེད་དེ། དཔེར་ན་རྨི་ལམ་དུ་རྙེད་པ་དང་བཅས་པས་ལོ་ བརྒྱར་བདེ་བ་མྱོང་བ་རྨིས་ན༵ས་སད་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ད༵ང་། རྨི་ལམ་གཞན་ཞིག་ ཏུ་ཡུད་ཙམ་ཞིག་རྙེད་པ་དང་བཅས་པའི་བདེ་བ་མྱོང་བ་རྨིས་ན༵ས་སད་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་ པ༵འི་གཉིད་སད་པ་དེ་དག་གཉི་ག་ལའ༵ང་། རྨི་ལམ་གྱི་བདེ་བ་དེ་ནི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་ འོང་བ་མེ༵ད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚེ་རིང་པོར་རྙེད་པ་དང་བཅས་ཏེ་བདེ་བ་མྱོང་བ་དང་ཚེ་ཐུང་ངུར་ རྙེད་པ་དང་བཅས་ཏེ་བདེ་བ་མྱོང་བ་གཉི་ག་ལ་ཡ༵ང་འཆི་བའི་དུས་ན་སྔར་མྱོང་བའི་བདེ་བ་དེ་ ཕྱིར་འོང་བ་མེད་པ་དེ་འདྲར་ཟ༵ད་དོ། །དེ་བས་ན་ཚེ་འདིར་རྙེད་པ་ཡོ་བྱད་མང་པོ་ཐོབ་པར་ གྱུར་ཏེ༵་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཡུན་རིང་པོའི་དུས་སུ་བདེ་བ་མང་པོ་ལ་ལོངས་སྤྱད་པར་གྱུར་ ཀྱ༵ང་མཐར་འཆི་བའི་དུས་སུ་ཆོམ་པོས་ཕྲོགས་ཤིང་བཅོམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ༵་གོས་མེད་ པས་སྒྲེན་མོ་དང་ནོར་མེད་པས་ལག་པ་སྟོང་པར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ༵་དགོས་པའི་ཕྱིར་ རྙེད་པ་ལ་སྙིང་པོ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། ། 2-195 (གསུམ་པ་)གསོན་པའི་དུས་སུའང་ཕན་པ་དཀོན་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་རྙེད་པ་ཡོ་བྱད་མང་པོ་ དང་བཅས་པས་ཡུན་རིང་གསོན་པར་གྱུར་ན༵་སྦྱིན་གཏོང་ལ་སོགས་པས་སྡིག་པ་ཟད་པ་དང་ བསོད་ནམས་འཕེལ་བར་བ

【現代漢語翻譯】 爲了避免散亂，應該渴望。 (第二部分)關於忍受獲得障礙的三點，(第一點)展示了邪命的罪過是沉重的：如果其他人不相信，因為他們製造障礙，例如提供大量的物品，如果我因為受到輕蔑等而不高興，那麼我獲得的大量物品將在今生被拋棄並立即耗盡，因此對來世沒有幫助。爲了獲得，對輕蔑等行為感到憤怒的罪過將在來世跟隨，並保持穩定，因為因果關係是不會欺騙的。因此，即使我今天沒有獲得而死去，我也不會滿足於虛偽的姿態、奉承、勒索、用所得來衡量以及渴望通過獲得來獲得等等的邪命，即使我活得很久。在《念住經》中說：『凡是生活是邪命的，即使只活一點點，也會像糞便一樣腐爛，被蟲子吃掉。』等等。 (第二部分)獲得在死亡時沒有幫助的方式：像我這樣的人，即使擁有獲得並長期存在，也肯定會經歷死亡的痛苦，而慾望的快樂不會隨之而來。例如，在夢中夢見擁有獲得並享受了一百年的快樂，醒來后，以及在另一個夢中夢見短暫地擁有獲得並享受快樂，醒來后，無論哪種情況，夢中的快樂都不會再回來。同樣，無論是長壽地擁有獲得並享受快樂，還是短壽地擁有獲得並享受快樂，在死亡時，之前享受的快樂都不會再回來。因此，即使今生獲得了大量的物品，並依靠它們長期享受了許多快樂，但最終在死亡時，就像被強盜搶劫和摧毀一樣，赤身裸體、兩手空空地前往來世，因此應該認識到獲得是沒有意義的。 (第三部分)即使在活著的時候，幫助也很少：如果擁有大量的物品並長期活著，通過佈施等方式來消除罪過和增加功德...

【English Translation】 In order to avoid distraction, one should aspire. (Second part) Regarding the three points of enduring obstacles to gain, (first point) showing that the sin of wrong livelihood is heavy: If others do not believe, because they create obstacles such as offering many things, if I am unhappy because of being despised, etc., then my gaining of many things will be abandoned in this life and immediately exhausted, so it will not help in the next life. The sins of being angry at doing contempt, etc., for the sake of gain will follow in the next life and remain stable, because the cause and effect are not deceiving. Therefore, even if I die today without gain, I will not be satisfied with false pretenses, flattery, extortion, measuring by gain, and desiring gain by gain, etc., even if I live for a long time. In the Sutra of Mindfulness, it says: 'Wherever life is wrong livelihood, even if it lives only a little, it will rot like dung and be eaten by worms.' etc. (Second part) The way that gain does not help at the time of death: Even if someone like me has gain and exists for a long time, he will surely experience the suffering of death, and the pleasure of desire will not follow. For example, dreaming of having gain and enjoying happiness for a hundred years in a dream, and waking up, and dreaming of briefly having gain and enjoying happiness in another dream, and waking up, in either case, the happiness of the dream will not come back. Similarly, whether one enjoys happiness with gain for a long life or enjoys happiness with gain for a short life, at the time of death, the happiness experienced before will not come back. Therefore, even if one gains a lot of things in this life and relies on them to enjoy a lot of happiness for a long time, but in the end, at the time of death, just like being robbed and destroyed by robbers, one goes naked and empty-handed to the next world, so one should realize that gain is meaningless. (Third part) Even when alive, there is little help: If one lives long with many things, eliminating sins and increasing merit through giving, etc...

---

ྱའོ་ཞེ་ན༵། ཆོས་དང་མཐུན་པའི་རྙེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་ འགྱུར་བའང་སྲིད་མོད། ཕལ་ཆེར་རྙེད་པ་མང་པོ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་དེའི་བར་ཆད་བྱེད་པ་ལ་ ཁྲོས་པར་གྱུར་ན༵་བསྐལ་པ་མང་པོར་ལེགས་པར་སྤྱད་པར་སྤྱད་པའི་བསོད་ནམས་ཟད་ཅིང་ ཁྲོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྡིག་པ་འཕེལ་བར་མི་འགྱུར་ར༵མ་སྟེ་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན་ སྡིག་པ་ཟད་ཅིང་བསོད་ནམས་འཕེལ་བ་གང་གི་དོན་དུ་རྙེད་པ་དང་བཅས་ཏེ་བདག་གསོན་ ཞིང་ཡུན་དུ་འཚོ་བར་འདོད་པ༵་དེ་ཉིད་གལ་ཏེ་ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེས་པས་ཉམས་ཤིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ གྱུར་ན༵་ཁྲོ་ཞིང་གཞན་ལ་གནོད་པའི་སྒོ་ནས་སྡིག་པ་འབའ་ཞིག་བྱེད་པ་ཡི༵་གསོན་ཞིང་ཚེ་ རིང་བ་དེས་ཀོ་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ཅིའང་དགོས་པ་མེད་པས་རྙེད་པའི་བར་ཆད་བྱེད་པ་ལ་ཁྲོ་བར་ མི་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)མི་སྙན་པ་ལ་བཟོད་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་གི་གདུལ་བྱ་སེམས་ཅན་རྣམས་ ཀྱི་དད་པ་ཉམས་པར་བྱེད་པ༵ས་བདག་གི་སྐྱོན་བརྗོད་ཅིང་མི་སྙན་པ་སྨྲ་བ་ལ་ཁྲོའོ་ཞེ་ན༵། སེམས་ཅན་གཞན་ལ་མི་སྙན་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལའང་སེམས་ཁྱོ༵ད་རང་ལ་སྨོད་པ་ལ་ཁྲོ་བ་ དེ་བཞིན་དུ་ཅི་སྟེ་ཁྲོ་བར་མི་བྱེ༵ད་དེ། གཞན་ལ་དད་པ་ཉམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ ཅན་གཞན་ལ་གཞན་མ་དད་པ་དེ་ནི་རྐྱེན་གཞན་ལ་རག་ལས་པ༵ས་སོ་སྙམ་ནས་གཞན་ལ་ གཞན་དད་པ་མེད་ཅིང་མི་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ལ་སེམས་ཁྱོད་བཟོད་པར་བྱེད་ན༵། རྐྱེན་གཞན་ ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེས་པ་ལ་རག་ལས་པ༵འི་ཕྱིར་རང་ལ་མི་སྙན་པ་སྨྲ་བ་ལའང་ཅིས་མི་བཟོ༵ད་དེ་ ཅིས་ཀྱང་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)བཤེས་ལ་ཉེས་པ་བྱུང་དུས་བཟོད་པ་བསྒོམ་པ་ལ། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་ 2-196 པའི་བཟོད་པ། གནོད་པས་ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པ། སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པའི་བཟོད་ པའོ། ། དང་པོ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་དང་མཆོད་རྟེན་དང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ གཞི་གླེགས་བམ་རྣམས་ལ༵་ངག་འཁྱལ་བ་སྣ་ཚོགས་སྨྲ་ཞིང་ལུས་ཀྱིས་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ ལ༵འང་འཇམ་པོའི་ཐབས་ཀྱིས་བཟློག་པར་ནུས་ན་ལེགས་ཀྱི། མི་ནུས་ན་བདག་གིས་ཞེ་སྡང་ བསྐྱེད་པར་ནི་མི་རིགས་ཏེ༵་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་འཛིན་ ལས་བྱུང་བའི་འོ་བརྒྱལ་བའམ་གནོད་པ་མི་མང༵འ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་འབྲེལ་ པའི་བླ་མ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱིས་འབྲེལ་བའི་གཉེན་དང་འཁོར་གཡོག་ལ་སོགས་པ་ད༵ང་ མཛའ་བཤེས་ལ་གནོད་བྱེད་རྣམས་ལ་ཡ༵ང་སྔ་མ། ཉེས་པ་ཇི་སྙེད་ཐམས་ཅད་དང་། །སྡིག་ པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ། །དེ་ཀུན་རྐྱེན་གྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་། །རང་དབང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཞེས་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནོད་བྱེད་ལ་རང་དབང་མེད་ཅིང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ རྐྱེན་གྱི་གཞན་དབང་དག་ལ་རག་ལ༵ས་པར་འགྱུར་བར་མ

【現代漢語翻譯】 如果這樣，憑藉符合佛法的利養或許會如此轉變。但大多數情況下，爲了獲得更多利養，如果對製造障礙者感到憤怒，那麼在許多劫中所積累的善業將會耗盡，並且會因憤怒而增長罪業，難道不是這樣嗎？確實是這樣。因此，爲了消除罪業並增長善業，爲了自己能夠帶著利養而生存並長久地活著，如果因為憤怒而衰退並顛倒，那麼通過憤怒和傷害他人而僅僅造作罪業，這樣的活著和長壽又有什麼用呢？沒有任何用處，因此不應該對製造利養障礙者感到憤怒。 (三) 如何忍受惡語：如果因為我的弟子眾生對我的信心減退，而指責我的過失並說惡語，難道要生氣嗎？對於讓其他眾生說惡語的行為，就像你對自己被辱罵一樣，為什麼不生氣呢？因為是爲了讓其他人失去信心。如果認為其他眾生不生起信心是依賴於其他因緣，所以你能夠忍受其他人不生起信心並說惡語，那麼因為其他因緣依賴於煩惱生起，為什麼不能忍受對自己說惡語呢？無論如何都應該修習忍耐。 (二) 親友遭遇不幸時修習忍耐：對佛法堅定信心的忍耐，對損害毫不在意的忍耐，以及接受痛苦的忍耐。 第一種是：對於如來（Tathāgata，如來）、佛像、佛塔（Stūpa，佛塔）和神聖佛法的載體經書，如果有人說各種無稽之談，並用身體去摧毀它們，如果能夠用溫和的方式去阻止，那是最好的。如果不能阻止，那麼我不應該生起嗔恨，因為佛陀等聖者不會感受到因我執而產生的痛苦或損害。同樣地，對於與佛法相關的上師、與世俗相關的親友和僕人等，以及傷害朋友的人，也應該像前面所說的那樣：『所有罪過和各種各樣的惡行，都是由因緣的力量所產生，並非自己能夠自主。』 應該認識到，傷害者並非自主，而是依賴於業和煩惱的因緣。

【English Translation】 If so, it might be that one becomes like that by relying on gains that are in accordance with the Dharma. But in most cases, for the sake of accumulating many gains, if one becomes angry at those who create obstacles to that, won't the merit that has been well accumulated for many eons be exhausted, and won't the sins arising from anger increase? Indeed, it is so. Therefore, for the sake of exhausting sins and increasing merit, for the sake of oneself wanting to live with gains and live long, if that very one declines and becomes inverted due to anger, then by being angry and harming others, one only commits sins. What is the use of living and being long-lived like that? There is no need for anything, so it is not appropriate to be angry at those who create obstacles to gains. (3) How to endure unpleasantness: If one becomes angry because the beings who are to be tamed by me cause the faith of my disciples to decline, and speak ill of my faults and say unpleasant things, shouldn't one be angry? Why shouldn't one be angry at causing other beings to speak unpleasant things, just as one is angry at being reviled oneself? It is because it is for the sake of causing others to lose faith. If you think that other beings not having faith depends on other conditions, and so you endure other beings not having faith and speaking unpleasant things, then since other conditions depend on the arising of afflictions, why not endure others speaking unpleasant things to oneself? In any case, one should cultivate endurance. (2) Cultivating endurance when misfortune befalls friends: Endurance with firm conviction in the Dharma, endurance without regard for harm, and endurance that accepts suffering. The first is: Regarding the images of the Tathāgata (Tathāgata, The one who has thus gone), stupas (Stūpa, mound-like or hemispherical structure containing relics), and the volumes that are the basis of the sacred Dharma, if one speaks various kinds of nonsense and destroys them with their body, it is best if one can avert it with gentle means. If one cannot, then one should not generate hatred, because the noble ones such as the Buddhas do not experience the suffering or harm arising from self-grasping. Similarly, regarding the spiritual teachers related to the Dharma, the relatives and servants related to the world, and those who harm friends, one should also say as before: 'All faults and various kinds of sins arise from the power of conditions; they are not autonomous.' One should recognize that the harmer is not autonomous, but depends on the conditions of karma and afflictions.

---

ཐོང་ནས་ཁྲོ་བ་བཟློ༵ག་སྟེ་བཟོད་ པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །འདི་དག་ནི་ལྷ་དང་བླ་མ་དང་ཕ་མེས་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་སྡིག་པ་ བྱས་ཀྱང་ཉེས་པ་མེད་པར་འདོད་པའང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)གནོད་པས་ཇི་མི་སྙམ་པ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)རྒྱུ་མཚན་བརྟགས་ཏེ་བཟོད་ ཚུལ་ནི། ལུས་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་ཡོད་པའི་གནོད་བྱེད་སྐྱེས་བུ་ད༵ང་སེམས་མེད་པའི་ གནོད་བྱེད་ཆར་དང་རླུང་ལ་སོགས་པ་གཉི་གས་གནོད་པ་བྱས་པ་ན༵་སེམས་མེད་པ་ལ་མི་ཁྲོ་ བར་སེམས་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་ཅི་སྟེ་བཀར་ཏེ་བཀོ༵ན་ཞིང་ཁྲོ་སྟེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་པ་དེ་བས་ན་ སེམས་ཅན་གྱི་གནོད་པ་ལའང་འབྱུང་བའི་གནོད་པ་བཞིན་དུ་བཟོད་པར་གྱི༵ས་ཤིག གཞན་ ཡང་གནོད་བྱེད་ལ་ལ་གནས་ལུགས་མ་རིག་ཅིང་རྨོངས་པས་ཉེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བྱེ༵ད་ལ། 2-197 གནོད་བྱ་ལ་ལའང་གནས་ལུགས་མ་རིག་ཅིང་རྨོངས་ཏེ་ཁྲོས་པར་གྱུར་ན༵། དེ་དག་ལས་སྐྱོན་ མེད་པ་གང་གིས་བྱ༵་ཞིང་སྐྱོན་དང་བཅས་ཏེ་སྐྱོན་ཅན་གང་ཞིག་ཡི༵ན་ཏེ་གཉི་གའང་གནས་ ལུགས་མ་རིག་པའི་སྐྱོན་ལྡན་དུ་མཚུངས་བའི་ཕྱིར་གནོད་བྱེད་ལ་ལྷག་པར་ཁྲོ་བར་ནི་མི་ རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)ལས་ལ་བསམས་ཏེ་བཟོད་ཚུལ་ནི། རྒྱུ་མཚན་གང་གིས་དགྲ་བོ་གཞན་དག་ བདག་གི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ༵འི་ལས་ངན་པ་དེ་སྔོན་ཆད་ཅི་ཕྱིར་བྱ༵ས་ཏེ་བྱ་ བར་མི་འོས་ཀྱང་། བྱས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ལས་ བཟང་ངན་ལ་རག་ལས་པས་ན༵་བདག་གིས་གནོད་བྱེད་འདི་ཁོ་ན་ལ་ཅི་སྟེ་བཀོ༵ན་ཏེ་བཀོན་ ཞིང་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་ཏེ། མ་ཚང་མེད་རྒྱུ་དེ་ལས་ནི། །འབྲས་བུ་ཉིད་འགྱུར་གང་གིས་བཟློག ། ཅེས་པ་ལྟར་རྒྱུ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་འབྲས་བུ་བཟློག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)གཉེན་པོ་བྱམས་པ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་ལས་རྒྱུ་འབྲས་བསླུ་བ་མེད་པར་ མཐོང་ནས་རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་སྒོ་ནས་ཀྱ༵ང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་བཀོད་ དེ་ཕན་ཚུན་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ༵་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བདག་གིས་ནི༵་ གཞན་ལ་ཕན་པ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དག་ལ་བསྒྲིམས་ཏེ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། (བཞི་པ་)སྤང་བྱ་གཞི་ནས་གཞོམ་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་ཁྱི མ་དང་གནས་མལ་ལ་སོགས་པ་ ཚིག་པར་གྱུར་པའི་མེ༵་རྣམས་ཁྱི མ་གཞན་ཞིག་ཏུ་སོང་ནས་ནི༵། རྩྭ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་ ཚང་ཚིང་གང་ལ་མཆེད་ཅིང་འབར་བར་བྱེད་པ༵་ན། ཡོ་བྱད་བཟང་པོ་ཚིག་པར་དོགས་པས་ མེ་དེ་ནི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཕྱུང་སྟེ་དོར་བར་རི༵གས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ཕྱོགས་གང་ལ་སེམས་ མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ན༵ས་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ཞེ་སྡང་གི་མེ་ནི་མཆེད་ཅིང་ཡོངས་ སུ་གང་བར་གྱུར་པ༵་ན་བསྐལ་པ་དུ་མར་བསགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཚིག་པར་ 2-198

【現代漢語翻譯】 應捨棄嗔怒，修習安忍。這些是爲了消除那些認為即使爲了神、上師、父母等造作惡業也沒有過失的觀點。 （第二）對於損害不以為意，分為四點。（第一）通過觀察原因來修習安忍的方法是：對於有情眾生，有具有心的損害者（人），也有無心的損害者（雨、風等）。如果受到這兩者的損害，對於無心的損害不嗔怒，為何要特別責怪和嗔怒有心的損害者呢？因此，對於有情眾生的損害，也應像對待自然界的損害一樣安忍。此外，有些損害者因為不瞭解實相而愚昧地造作各種罪業，有些受害者也因為不瞭解實相而愚昧地嗔怒。那麼，這些人中誰沒有過錯呢？誰是有過錯的呢？兩者都同樣具有不瞭解實相的過錯，因此不應該特別嗔怒損害者。 （第二）通過思考業力來修習安忍的方法是：以什麼原因為什麼其他敵人會對我的陣營造成各種損害呢？那是因為以前造作了惡業。雖然不應該造作，但既然已經造作了，那麼一切安樂和痛苦都取決於善惡之業。因此，我為何要特別責怪這個損害者呢？因為『無有不具足因，能轉成果者』，就像這樣，已經發生的果報是無法挽回的。 （第三）生起對治慈愛的方法是：像這樣，在見到業果不虛之後，無論以什麼方式，都要將一切有情眾生安置於正道，使他們相互友愛，生起慈悲菩提心。因此，我應該努力積累利益他人的功德資糧。 （第四）從根本上摧毀應捨棄之物的方法是：例如，當房屋等處著火時，火蔓延到其他房屋，燃燒草木等物。因為擔心貴重物品被燒燬，所以應該立即將火撲滅並丟棄。同樣，對於自己特別執著和貪戀的對境，如果嗔恨之火蔓延並充滿，那麼就會燒燬多劫積累的功德。

【English Translation】 One should abandon anger and cultivate patience. These are to eliminate the views that there is no fault in committing evil deeds for the sake of gods, gurus, parents, etc. (Second) Not taking harm to heart is divided into four points. (First) The method of cultivating patience by examining the causes is: For sentient beings, there are harmful agents with minds (people), and there are also harmful agents without minds (rain, wind, etc.). If harmed by these two, one does not get angry at the mindless harm, why should one especially blame and be angry at the mindful harmers? Therefore, one should endure the harm of sentient beings as one endures the harm of nature. Furthermore, some harmers commit various sins out of ignorance of the true nature, and some victims also become angry out of ignorance of the true nature. Then, who among these is without fault? Who is at fault? Both are equally flawed by ignorance of the true nature, so one should not be especially angry at the harmer. (Second) The method of cultivating patience by contemplating karma is: For what reason do other enemies inflict various harms on my side? That is because of past evil deeds. Although one should not have done it, since it has already been done, all happiness and suffering depend on good and bad deeds. Therefore, why should I especially blame this harmer? Because 'There is no cause that is not complete, that can turn into an effect,' like this, the result of a past cause cannot be reversed. (Third) The method of generating the antidote of loving-kindness is: Like this, after seeing that the results of karma are not deceptive, in whatever way, one should place all sentient beings on the right path, so that they love each other and generate compassion and bodhicitta. Therefore, I should strive to accumulate the merit of benefiting others. (Fourth) The method of destroying what should be abandoned from the root is: For example, when a house or dwelling catches fire, the fire spreads to other houses, burning grass and wood. Because one is worried that valuable items will be burned, one should immediately extinguish the fire and discard it. Similarly, for the object to which one is particularly attached and greedy, if the fire of hatred spreads and fills it, then it will burn the accumulation of merit accumulated over many eons.

---

དོགས་པ་ཡི༵ས་དངོས་པོ་གང་ལ་སེམས་པ་དེ་ནི་ཆགས་པའི་སྐད་ཅིག་དེ་ཡི་མོད་ལ་དོ༵ར་བར་ བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྡུག་བསྔལ་སེལ་བས་ དང་དུ་བླང་པ་ནི། དཔེར་ན་གསད་པར་བྱ་བར་འོས་པའི་མི་ཞིག་ལག་པ་ཙམ་བཅད་དེ༵་ བཏང་ནས་གལ་ཏེ་གསོད་པ་ལས་ཐར་ན་ཅིས་མ་ལེ༵གས་ཏེ་ལེགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ མི་ཡི་སྡུག་བསྔལ་སྨོད་པ་དང་འཆིང་པ་དང་བསྣུན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་དུ་བླངས་དེ་བཟོད་པ་ བསྒོམས་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་མ་འོངས་པ་ན་དམྱལ་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་དང་ བྲལ་ཞིང་ཟད་པར་བྱས་ན་ཅིས་མ་ལེ༵གས་ཏེ་ཅིས་ཀྱང་ལེགས་པ་ཉིད་དོ། །ད་ལྟ་མིའི་ལུས་ ཐོབ་པའི་དུས་སུ་མི་སྡུག་པ་དང་ཕྲད་པ་དང་སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ ཕྲ་མོ་འདི་ཙམ་ལའ༵ང་བདག་གིས་བཟོད་པར་མི་ནུས་པ༵ར་སྣང་བ་མྱོང་པས་གྲུབ་པ་དེས་ན། ཕྱི་མ་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ༵་ཁྲོ་བ་ཅི་སྟེ་ཟློག་ མི་བྱེ༵ད་དེ་ཅིས་ཀྱང་བཟློག་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་ཆེན་འགྲུབ་པས་དང་དུ་བླང་པ་ནི། སྔར་འདོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པ་དང་དེ་ དང་འགལ་བ་ལས་ཁྲོས་པའི་དོན་དུ་བསྲེག་པ་དང་གཅོད་པ་དང་འབིགས་པ་ལ་སོ༵གས་ པ་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལན་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་མྱོང་བར་གྱུར་ཀྱ༵ང་བདག་གིས་མཐོང་བ་ དང་མ་མཐོང་བའི་རང་གི་དོན་དང་ནི༵་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་ ཡང་མ་བྱས་པས་ངལ་བ་འབྲས་བུ་མེད་པར་ངེས་སོ༵། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆེད་དུ་དཀའ་བ་སྤྱོད་ པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་ནི་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ལྟོས་ན་དེ་ཙམ་དུ་གནོད་པ་ཆེན་པོ་མིན་ ལ༵་རང་གཞན་མང་པོ་ལ་ཕན་པའི་དོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སངས་རྒྱས་དག་ཀྱང་འདི་ལས་ འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ༵ས་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་འཁོར་བའི་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་ཆེད་ 2-199 དུ་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ༵་དགའ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འབའ་ཞིག་གིས་སྡུག་ བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ་འདིར་བྱ་བར་རི༵གས་སོ། ། (གསུམ་པ་)དགྲ་ལ་ལེགས་པ་བྱུང་དུས་བསྒོམ་པ་ལ། བསྟོད་པ་བྱུང་ཡང་བཟོད་ཚུལ། བདེ་ བ་འབྱུང་ཡང་བཟོད་ཚུལ། འབྱོར་པ་བྱུང་ཡང་བཟོད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་ པོ་)གཞན་ལ་བསྟོད་པས་དགའ་བ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། གང་ཟག་གཞན་ཞིག་གིས་དགྲ་བོ་ལ་ སོགས་པ་ཕ་རོལ་པོ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ལ་བསྟོད་པའི་སྒོ་ན༵ས་གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་དེ་བདག་ ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའོ་སྙམ་དུ་དགའ་བའི་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་ཐོབ་པ་ཡིན་ན༵་རང་གི་ཡིད་ ཁྱོད་ཀྱང་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དེའི་ཡོན་ཏན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་ཅིང་བསྟོད་པའི་སྒོ་ན༵ས་ཅི་ཕྱིར་ ཕ་རོལ་པོ་དགའ་བ་དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་མཐོང་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགའ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་པར་ མི་བྱེ༵ད

【現代漢語翻譯】 當對任何事物產生懷疑時，應立即放棄對該事物的執著。 (三) 接受痛苦分為兩種：(一) 通過消除痛苦來接受痛苦：例如，一個本應被處死的人，如果僅僅被砍掉一隻手，然後被釋放，從而免於一死，那不是很好嗎？同樣，如果人們接受並忍受他人的辱罵、監禁和毆打等痛苦，從而擺脫未來將要遭受的地獄之苦，並將其徹底消除，那不是更好嗎？現在，當我們獲得人身時，即使是遇到不悅之事、與喜愛之物分離等微小的痛苦，我們也似乎無法忍受。既然我們已經體驗到這一點，為什麼不阻止未來將要遭受地獄眾生劇烈痛苦的根源——憤怒呢？無論如何都應該阻止它。 (二) 通過成就偉大的目標來接受痛苦：過去，爲了滿足對慾望的執著以及因與慾望相悖而產生的憤怒，我們遭受了焚燒、切割和穿刺等地獄之苦無數次。然而，我們既沒有為自己做到任何可見或不可見的利益，也沒有為他人做到任何有益和快樂的事情，所以我們的努力註定是徒勞的。爲了菩提，忍受苦行之苦，與地獄之苦相比，其危害並不那麼大，而且它與利益眾多自他的偉大目標相關聯，諸佛也由此成就。因此，爲了消除所有眾生的輪迴之苦，唯有喜愛苦行的菩薩才應該致力於接受痛苦的忍耐。 (三) 當敵人獲得幸福時，修習忍耐包括：受到讚揚時如何忍耐，獲得快樂時如何忍耐，獲得財富時如何忍耐。第一點又分為兩種：(一) 如何因他人讚揚而生起喜悅：如果其他人因為讚揚敵人等對立面具有功德，而僅僅獲得了一種快樂，認為『那個對立面具有功德』，那麼，你自己的心為什麼不通過如實講述和讚揚那個對立面的功德，來體驗那種因見到功德而產生的快樂呢？

【English Translation】 When doubt arises about anything, attachment to that thing should be immediately abandoned. (3) Accepting suffering is divided into two: (1) Accepting suffering by eliminating suffering: For example, if a person who deserves to be killed has only a hand cut off and is then released, and thus escapes being killed, wouldn't that be good? Similarly, if people accept and endure suffering such as abuse, imprisonment, and beatings, and by cultivating patience, they are freed from the great suffering of experiencing hell in the future and bring it to an end, wouldn't that be good? Now, when we have obtained a human body, even these small sufferings such as encountering unpleasant things and being separated from loved ones, we seem unable to endure. Since we have experienced this, why not prevent the cause of experiencing the intense suffering of hell beings in the future—anger? It should be prevented by any means. (2) Accepting suffering by accomplishing a great purpose: In the past, for the sake of attachment to desirable objects and anger arising from opposition to them, we have experienced burning, cutting, piercing, and other hellish sufferings countless times. However, we have done neither our own visible or invisible good, nor the good of others, which is characterized by benefit and happiness, so our efforts are definitely fruitless. This suffering of practicing austerities for the sake of enlightenment is not as harmful as the suffering of hell, and it is associated with the great purpose of benefiting many self and others, and Buddhas are also accomplished from this. Therefore, for the sake of eliminating all the harms of samsara for all beings, only a Bodhisattva who delights in the suffering of austerity should engage in this patience of accepting suffering. (3) When an enemy experiences happiness, cultivating patience includes: how to be patient when praised, how to be patient when experiencing happiness, and how to be patient when experiencing wealth. The first is divided into two: (1) How to generate joy from the praise of others: If another person, by praising the opponent such as an enemy as having good qualities, merely obtains a happiness, thinking, 'That opponent has good qualities,' then why doesn't your own mind experience that happiness arising from seeing good qualities by truly speaking and praising the good qualities of that opponent?

---

་དེ་དགའ་བར་བྱ་བར་རིགས་ཀྱི་ཕྲག་དོག་གི་མེས་རང་གི་རྒྱུད་སྲེག་པ་ནི་མི་རིགས་ སོ། །དགའ་བདེ་ཐམས་ཅད་ཆགས་པའི་གཞི་ཡིན་པས་སྤང་བྱར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ ན། སྡིག་པ་དང་འདྲེས་པའི་དགའ་བདེ་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད། ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ ལ་དགའ་བར་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བ་འདི༵་ནི་ཕྱི་མ་ལ་འབྲས་བུ་བདེ་བ་འབྱུང་བའི་ གནས་ཡིན་ཞིང་ཚེ་འདིར་ཡང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་དྲི་མ་མེ༵ད་པ་ཡིན་པས། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བཀག་པར་རྗེས་སུ་གན༵ང་པ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ཕྲག་དོག་མེད་པར་དགའ་བས་སྙན་པར་སྨྲ་བ་འདི་ནི་གཞན་གདུལ་ བྱར་སྡུད་པ་ཡི་ཐབས་ཀྱི་མཆོག་ཀྱང་ཡི༵ན་པས་ཐེག་ཆེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟེན་པར་རིགས་ སོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་དག་འགལ་བའི་ཉེས་དམིགས་བསྟན་པ་ནི། གཞན་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོན་ ཏན་མཐོང་བ་ལས་བསྟོད་ན་ཡིད་བདེ་བར་འགྱུར་དུ་འོང་ངོ་ཞེ༵ས་ཕྲག་དོག་གི་དབང་གིས་ 2-200 གལ་ཏེ་ཡིད་ཁྱོད་རང་གི་བདེ་བའི་རྒྱུ་གཞན་དགའ་བ་འདི་མི་འདོ༵ད་ན། བྲན་གཡོག་ལ་གླ་ རྔན་སྦྱིན་པ་དང་ཕན་འདོགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ན་དེ་དག་གིས་རང་གི་དོན་མི་འགྲུབ་པ་ དང་འདྲ་བར་རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱི༵ར་མཐོང་བ་ཚེ་འདི་དང་མ་མཐོང་བ་ཚེ་ཕྱི་ མར་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུ༵ར་བའོ། ། (གཉིས་པ་)བདེ་བ་བྱུང་ཡང་བཟོད་ཚུལ་ནི། འགའ་ཞིག་གིས་རང་གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་ མཐོང་བའི་ཚེ༵་རྗོད་པ་པོ་གཞན་དེ་ལའང་བདེ་བ་འདོད་པར་བྱེ༵ད་ན་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་ བདེ་བ་མི་འདོད་ན་འགལ་ཞིང་། ཡང་འགའ་ཞིག་གིས་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་མཐོང་ བའི་ཚེ༵་ཕྲག་དོག་གི་དབང་གིས་རང་ལའང་བདེ་བ་མི་འདོད་ཅིང་ཡིད་མི་བདེ་བར་བྱེ༵ད་ ན་ཐམས་ཅད་དུ་རང་ཉིད་བདེ་བར་འདོད་པའང་འགལ་བས། འགལ་ཞིང་མི་རིགས་པའི་ བསམ་པ་དེ་དག་སྤངས་ཏེ་རང་གཞན་གཉི་ག་བདེ་བའི་ཐབས་ལ་འཇུག་པར་རིགས་སོ། ། སྔར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ༵ས་བསམ་པ་བྱང་ ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པ་བླངས་ན༵ས་ཕྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རང་རང་གིས་ བདེ་བའི་ཁྱད་པར་རྙེད་པ་ན༵། དེས་ཀོ་ཡིད་ཁྱོད་ཅི་སྟེ་ཁྲོ་བར་བྱེ༵ད་དེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་པས་ དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)འབྱོར་བ་བྱུང་ཡང་བཟོད་ཚུལ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)སེམས་བསྐྱེད་བསམས་ ཏེ་བཟོད་ཚུལ་ནི། སྔར་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དུས་སུ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་མ་ལུས་པས་མཆོད་པར་འོས་པའི་གནས་སུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ འཚང་རྒྱ་བ༵ར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་འདོད་དོ་ཞེས་དམ་བཅས་ན༵ས། ད་དེ་ ལྟ་བུ་ལྟ་ཞོག་འཕྲལ་དུ་གཞན་ལ་བསྙེན་བཀུ

【現代漢語翻譯】 如果因為嫉妒，用嫉妒之火焚燒自己的心，那是不合理的。既然一切快樂和幸福都是生起的根本，難道不應該拋棄嗎？如果有人這樣想，那麼與罪惡混合的快樂和幸福確實應該拋棄。但是，你的心因他人功德而產生的快樂，是來世獲得幸福的根源，今生也沒有任何過失的污點。因此，具有功德的佛和菩薩們，不僅不會阻止，還會隨喜讚歎。而且，不嫉妒他人的功德，以歡喜心讚美，這是引導他人進入佛法的最佳方法，因此大乘行者應該依止。 (第二部分)指出違背隨喜的過患：如果看到他人也具有功德而讚歎，內心就會感到快樂。如果因為嫉妒，不希望他人快樂，就像奴僕得不到報酬，或者幫助他人卻得不到回報一樣，因為捨棄了圓滿的因，就會失去今生和來世獲得圓滿幸福的機會。 (第二部分)即使產生快樂也要安忍：有些人看到別人稱讚自己的功德時，也希望稱讚者快樂，如果總是希望他人不快樂，那就自相矛盾了。還有些人看到別人稱讚他人的功德時，因為嫉妒，自己也不快樂，內心不悅，如果總是希望自己快樂，那也自相矛盾了。因此，應該捨棄這些矛盾和不合理的想法，努力尋求自他皆能獲得快樂的方法。 過去，你曾發願利益一切眾生，爲了獲得圓滿的菩提，你已經發起了菩提心。現在，當衆生各自獲得快樂時，你為何生氣呢？不應該生氣，而應該生起歡喜心。 (第三部分)即使獲得財富也要安忍，分為四部分。(第一部分)通過憶念發心來安忍：過去在發起菩提心的時候，你曾發誓要讓三界（欲界、色界、無色界）一切眾生，都能夠證得圓滿正等覺，成為應受供養的對境。現在，不要說達到那種程度，即使是立刻對他人進行恭敬和供養，你也不應該嫉妒。

【English Translation】 It is unreasonable to burn one's own mind with the fire of jealousy because of being happy about that. Since all joy and happiness are the basis of arising, shouldn't they be abandoned? If one thinks so, then joy and happiness mixed with sin should indeed be abandoned. However, the happiness that arises from your mind being happy about the virtues of others is the source of happiness in the future, and in this life, it is without the stain of fault. Therefore, those who possess virtues, the Buddhas and Bodhisattvas, not only do not forbid it, but also rejoice in it. Moreover, praising others without jealousy is the best method for gathering others as disciples, so Mahayana practitioners should rely on it. (Second part) Pointing out the faults of contradicting rejoicing: If one sees that others also have virtues and praises them, the mind will become happy. If, due to jealousy, one does not want others to be happy, it is like a servant not receiving wages, or helping others without receiving a reward. Because one has abandoned the perfect cause, one will lose the opportunity to obtain perfect happiness in this life and the next. (Second part) Even if happiness arises, one must endure: Some people, when they see others praising their virtues, also want the praiser to be happy. If one always wants others to be unhappy, it is contradictory. Also, some people, when they see others praising the virtues of others, due to jealousy, they themselves are not happy and their minds are not pleased. If one always wants oneself to be happy, it is also contradictory. Therefore, one should abandon these contradictory and unreasonable thoughts and strive to find ways for both oneself and others to obtain happiness. In the past, you vowed to benefit all sentient beings, and in order to attain perfect Bodhi, you have generated Bodhicitta. Now, when sentient beings each find their own happiness, why do you get angry? You should not be angry, but should generate joy. (Third part) Even if wealth arises, one must endure, divided into four parts. (First part) Enduring by remembering the generation of Bodhicitta: In the past, when generating Bodhicitta, you vowed that all sentient beings in the three realms (desire realm, form realm, formless realm) would be able to attain perfect and complete enlightenment, becoming objects worthy of offering. Now, not to mention reaching that level, even if it is immediately showing respect and making offerings to others, you should not be jealous.

---

ར་ངན་ངོན་ཅུང་ཟད་ཙམ་བྱེད་པ་མཐོང་ན༵ས་ ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མི་བཟོད་པར་གདུང་ཞིང་ཁྲོ་བར་བྱེ༵ད་དེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་སོ། །དཔེར་ན་ 2-201 བུ་སྨད་དང་འཁོར་གཡོག་ལ་སོགས་པ་གསོ་བར་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཁྱོད་རང་གིས་རྟག་ཏུ་གསོ་ དགོས་པ༵་ཡིན་ཞིང་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཟས་དང་གོས་ལ་སོགས་པ་ སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དེ༵་ལ་རང་གི་སྦྱིན་མ་དགོས་པར་གཉེན་བཤེས་ཀྱིས་འཚོ་བ་རྙེད་པར་གྱུར་ན༵་ དགར་མི་འགྱུར་རམ་ཏེ་དགའ་བར་རིགས་ཤིང་སླར་ཁྲོའ༵མ་སྟེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་པ་བཞིན་ ནོ། །གནས་སྐབས་ཀྱི་བསྙེན་བཀུར་ངན་ངོན་ཙམ་ཐོབ་པ་དེ་ཡང་ཅི་སྟེ་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ མི་འདོད་པ༵་ཡིན་པ་དེ་ལ་མཐར་ཐུག་གི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ནི་གང་ཡི༵ན་ཏེ་ ཤིན་ཏུ་འགལ་བས། སྐྱེས་བུ་གང་ཞིག་གཞན་གྱི་འབྱོར་བའི་ཁྱད་པར་ལ་ཁྲོ་བའི་ཕྲག་དོག་ ཅན་དེ་ལ༵་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ག་ལ་ཡོ༵ད་དེ་མེད་པར་གསལ་ ལོ། །དེས་ན་སེམས་བསྐྱེད་བླངས་ཕྱིན་ཆད་ཕྲག་དོག་སྤོང་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་མེད་པས་བཟོད་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་དགྲ་བོ་ལ་སོགས་ཕ་རོལ་པོ་དེས་ སྦྱིན་བདག་དེ་ལས་ཡོ་བྱད་མང་པོ་རྙེད་ཅིང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏ༵མ། འོན་ཏེ་མ་རྙེད་པར་སྦྱིན་ བདག་རང་གི་ཁྱི མ་དུ་གནས་པར་གྱུར་པ༵་ཡིན་ཡང་རུང་། རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་རྙེད་པའི་དངོས་པོ་ དེ་ཁྱོད་ལ་མེད་པར་མཚུངས་ན༵་སྦྱིན་བདག་གི་དངོས་པོ་དེ་ཕ་རོལ་པོ་ལ་བྱིན་རུང་མ་བྱིན་ རུང་ཕྲག་དོག་དེས་ཁྱོད་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པར་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)རང་ཡང་ཡོན་ཏན་བསྟེན་ཚུལ་ནི། སྔོན་གྱི་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་ དང་ནི་སྤྱོད་པ་རྣམ་དག་ལས་བྱུང་བའི་དད་པ༵་དང་གཞན་ལ་ཕན་བདེ་འདོད་པའི་རང་གི་ ཡོན་ཏན་རྣམས་ཕྲག་དོག་གི་སྒོ་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་འདོ༵ར་ཏེ་འདོར་བར་མི་རིགས་ཤིང་། ཅི་ནས་ རྙེད་པ་ཐོབ་པར་འདོད་ན་རྙེད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ དེ་དག་མི་འཛིན་པ༵འི་ཕྲག་དོག་ཅན་རང་ཉིད་ལ་རྒྱུ་མཚན་གང་གིས་ཁྲོ་བར་མི་བྱེད་པ་སྨྲོ༵ས་ ཏེ་ཁྲོ་བར་བྱའི་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། 2-202 (བཞི་པ་)གཞན་ལ་འགྲན་པ་སྤང་ཚུལ་ནི། ཁྱོད་ནི་རང་གི་རྙེད་པ་མི་འཐོབ་པའི་རྒྱུ་མ་ བྱིན་ལེན་ལ་སོགས་སྡིག་པ་བྱས་པ་ལ༵་མྱ་ངན་མེད་པར་མ་ཟད་ཀྱི༵་རྙེད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱས་པ་གཞན་དག་ད༵ང་ལྷན་ཅིག་འགྲན་པར་བྱེད་ འདོད་ད༵མ་སྟེ་འགྲན་པར་མི་རིགས་ལ། ཅི་སྟེ་འགྲན་ན་རྒྱུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོག་པ་ ལ་འབད་པར་རིགས་སོ།། །། ད་ནི་བམ་པོ་གཉིས་པ༵་ནས་བརྩམས་ཏེ། (གཉིས་པ་)ཡིད་དུ་འོང་བའི་གེགས་ལ་བསྒོམ་ པ་ལ། དགྲ་ལ་སྡུག་བསྔ

【現代漢語翻譯】 當看到別人稍微得到一點點利益時，為什麼不能忍受而感到痛苦和憤怒呢？不應該憤怒啊！例如， 對於子女和僕人等需要供養的人，你總是需要供養，並且不依賴他人，你自己給予食物和衣服等。如果他們不需要你的佈施，而是通過親戚朋友獲得了生活，難道你不應該高興嗎？應該高興啊！難道還要生氣嗎？不應該生氣啊！ 同樣，對於僅僅獲得一點點暫時的恭敬供養，既然你都不喜歡眾生獲得，那麼你想要獲得最終的偉大菩提，這不是很矛盾嗎？ 如果有人對別人的財富感到嫉妒和憤怒，那麼他怎麼可能生起追求菩提的崇高發心呢？根本不可能！ 因此，一旦發起了菩提心，就應該努力斷除嫉妒。 （第二，）以無差別的方式安忍：如果敵人等其他人從施主那裡獲得了許多財物，或者沒有獲得財物，仍然住在施主家裡，無論哪種情況，既然你都沒有得到那些財物，那麼施主給不給他們財物，對你又有什麼影響呢？應該保持中立。 （第三，）自己也要修習功德：為什麼因為嫉妒而捨棄自己過去佈施所產生的福德、清凈行為所產生的信心，以及利益他人的功德呢？不應該捨棄啊！如果想要獲得利益，就應該努力積累能夠獲得圓滿利益的善根。對於不積累善根的嫉妒者自己，有什麼理由不感到憤怒呢？應該對自己感到憤怒，而不是對別人。 （第四，）斷除與他人競爭：你不為自己沒有獲得利益而悲傷，反而想要與那些積累了廣大福德、能夠成就圓滿利益的人競爭嗎？不應該競爭啊！如果一定要競爭，就應該努力積累福德資糧。 現在從第二品開始。（第二，）修習悅意之違緣：對敵人施加痛苦……

【English Translation】 When you see others gaining even a little bit of benefit, why can't you bear it and feel pain and anger? You shouldn't be angry! For example, Regarding children and servants, etc., whom you need to support, you always need to support them, and without relying on others, you yourself give food and clothing, etc. If they don't need your charity but obtain a livelihood through relatives and friends, shouldn't you be happy? You should be happy! Would you still be angry? You shouldn't be angry! Similarly, regarding obtaining just a little bit of temporary respect and offerings, since you don't want beings to have it, how can you want to attain the ultimate great Bodhi? This is very contradictory! If someone is jealous and angry at the excellence of others' wealth, how can they possibly generate the supreme mind of Bodhicitta? It's clearly impossible! Therefore, once you have generated Bodhicitta, you should strive to abandon jealousy. (Second,) How to endure with impartiality: If the enemy and other opponents gain and obtain many possessions from the benefactor, or if they do not obtain them but remain in the benefactor's house, in all cases, since you do not have that object of gain, what does it matter to you whether the benefactor gives that object to the opponent or not? You should remain neutral. (Third,) How to cultivate qualities yourself: Why do you abandon your own qualities, such as the merit arising from previous generosity, the faith arising from pure conduct, and the desire to benefit others, through jealousy? You shouldn't abandon them! If you want to obtain gain, you should strive to accumulate the roots of virtue that will cause you to obtain abundant gain. What reason do you have not to be angry with yourself, the jealous one who does not hold onto those roots? You should be angry with yourself, not with others. (Fourth,) How to abandon competing with others: You not only do not grieve over your own failure to obtain gain due to having committed sins such as not giving, but you also want to compete with others who have accumulated vast merit, the cause of accomplishing abundant gain? You shouldn't compete! If you must compete, you should strive to accumulate the accumulation of merit. Now, starting from the second chapter. (Second,) Meditating on obstacles that are pleasing: inflicting suffering on enemies...

---

ལ་འབྱུང་བའི་གེགས་ལ་བཟོད་ཚུལ་དང་། རང་ལ་བསྟོད་གྲགས་ འབྱུང་བའི་གེགས་ལ་བཟོད་ཚུལ་ལོ། ། དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྨོན་པས་གཞན་ལ་གནོད་པ་མེད་ཚུལ་ནི། ཁ་ཅིག་ཏུ་ དགྲ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་བརྙས་པ་དང་ཚིག་རྩུབ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་གེགས་བྱས་པ་ལ་ ཁྲོ་ཞིང་དེ་དག་བྱུང་བ་ལ་དགའ་བ་སྲིད་མོད། གལ་ཏེ་རང་གི་དགྲ་བོ་ཞིག་མི་དགའ་ཞིང་སྡུག་ བསྔལ་བར་གྱུར་ནའ༵ང་དེ་ལ་ཡིད་ཁྱོད་འགའ་བར་བྱ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་དགྲ་ལ་ སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་སྨོན་པ་ཙམ་གྱིས་ནི༵་དགྲ་དེ་ལ་གནོད་པའི་ རྒྱུར་ཅིའང་མི་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)གནོད་ནའང་རང་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་ཚུལ་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་སྨོན་ནམ་འདོད་ པས་སྡུག་བསྔལ་དེ༵་དགྲ་ལ་གྲུབ་ནའང་ཡིད་ཁྱོད་དགའ་བར་བྱ་རྒྱུ་ཅིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅི་ཡང་མེད་ དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་བདག་གི་འདོད་པ་གྲུབ་པས་འཚེངས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེ་ན༵་མ་ཡིན་ཏེ། ངན་ སེམས་སྐྱེས་པ་དེ་ལས་ཆེས་ཕུང་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་པས་ངན་འགྲོར་ལྟུང་ བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཉ་བས་ཉ་རྣམས་ལྕགས་ཀྱུ་རྣོན་པོས་བཟུང་ནས་ཕྲུ་བར་ འཚེད་པ་བཞིན་དུ། ཉོན་མོངས་པ་ཉ་བ་དང་འདྲ་བས་བཏབ་པ་ཡི༵་ལས་ངན་པའི་མཆིལ་ 2-203 བའམ་ལྕགས་ཀྱུ་འདི་ནི་མི་བཟད་ཅིང་གཟེ༵་ལ་རྣོ་བ་དེས་བཟུང་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ ལྕགས་བསྲེགས་ཀྱི་བུམ་པའམ་ཕྲུ་བ་ཡངས་པར་ཡ༵ང་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་བ་དམྱལ་བའི་སྲུང་ མས་བདག་ཉིད་ཡུན་རིང་དུ་འཚེད་ཅི༵ང་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རང་ལ་བསྟོད་གྲགས་འབྱུང་བའི་གེགས་ལ་བཟོད་ཚུལ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་) གྲགས་པས་ཕན་པ་མེད་ཚུལ་ནི། ཁ་ཅིག་རང་གི་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པའི་གེགས་བྱེད་པ་ ལ་ཁྲོའོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱིས་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་བསྟོད་པ་ དང་། སྙན་པའི་གྲགས་པ་སྒྲོགས་པའི་རིམ་གྲོ་འདི་ནི༵་འདོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ལྔ་ལས། ཕྱི་ མར་བསོད་ནམས་འཕེལ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཚེ་འདིར་ཚེ་རིང་བར་ཡང་མི་འགྱུ༵ར་ལ་བདག་ གི་སྟོབས་འཕེལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་པ་དང་། ལུས་ལ་ནད་མེད་པར་འགྱུར་བའང་མི༵ན་ཞིང་། འཕྲལ་དུ་ལུས་བདེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ༵། །གལ་ཏེ་བདག་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ རང་གི་དོན་ལྔ་པོ་ཤེས་ཤིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཡིན་པར་གྱུར་ན༵། བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་དེ་ ལ་རང་དོན་འགྲུབ་པའི་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་དེ་དག་འགྲུབ་པའི་ཐབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ། །འོན་ཏེ་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་དེས་འཕྲལ་དུ་ཡིད་བདེ་བ་ཙམ་འབའ་ཞིག་འགྲུབ་པས་ དེ་ཐོབ་པར་འདོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི༵་རྒྱན་པོ་འགྱེད་པ་དང་སྡིག་པ་ཅན་གྱི་ཁ་ཟས་ལ་སྤྱོད་ པ་དང་སྨད་འཚོང་མའི་

【現代漢語翻譯】 如何忍受由外境引起的障礙，以及如何忍受因讚揚和名聲而引起的障礙。

首先，關於第一點，分為兩部分：（第一部分）通過祈願不傷害他人的方式：在某些情況下，可能會對敵人遭受痛苦、侮辱和惡語等障礙感到憤怒，並對這些事情的發生感到高興。但是，即使你的敵人不高興並遭受痛苦，你又有什麼理由為此感到高興呢？僅僅在心中祈願你的敵人遭受痛苦，並不會對敵人造成任何傷害。

（第二部分）即使造成傷害，自己也會墮落的方式：即使你的祈願或願望使敵人遭受痛苦，你也沒有理由為此感到高興。如果有人說，『我的願望實現了，所以我感到滿足』，那是不對的。還有什麼比生起惡念更糟糕的事情呢？沒有什麼比這更糟糕的了，因為這會導致墮入惡道。這就像漁夫用鋒利的魚鉤抓住魚，然後在鍋里烹煮它們一樣。煩惱就像漁夫，由它種下的惡業就像鋒利難忍的魚鉤，抓住眾生，然後閻羅王的使者或地獄的獄卒會在寬大的地獄鐵鍋里長時間地烹煮你，你必定會遭受劇烈的痛苦。

（第二）如何忍受因讚揚和名聲而引起的障礙，分為五部分：（第一部分）名聲沒有益處：有些人會對阻礙自己受到讚揚和獲得名聲的事情感到憤怒，但這是不合理的。別人讚美你的優點，宣揚你的美名，這種禮遇並不能帶來五種期望的結果：它不會增加來世的功德，也不會延長今生的壽命，也不會增強你的力量，也不會使你的身體免於疾病，也不會立即給你的身體帶來舒適。如果你明白我之前所說的五種利益，並且追求它們，那麼讚揚和名聲又有什麼必要呢？因為它們不是實現這些利益的方法。如果有人說，『讚揚和名聲只能帶來暫時的快樂，所以我想要得到它們』，那麼這就像賭博、享用罪惡的食物和光顧妓院一樣。

【English Translation】 How to endure obstacles arising from external circumstances, and how to endure obstacles arising from praise and fame.

Firstly, regarding the first point, it is divided into two parts: (First part) The way of not harming others through aspiration: In some cases, one might feel angry at obstacles that cause suffering, humiliation, and harsh words to enemies, and rejoice at the occurrence of these things. However, even if your enemy is unhappy and suffers, what reason do you have to rejoice in it? Merely wishing in your heart that your enemy suffers will not cause any harm to that enemy.

(Second part) Even if harm is caused, the way in which oneself will degenerate: Even if your aspiration or wish causes suffering to the enemy, you have no reason to rejoice in it. If someone says, 'My wish has been fulfilled, so I am satisfied,' that is not correct. What could be more ruinous than generating negative thoughts? There is nothing more ruinous than that, because it leads to falling into the lower realms. This is like a fisherman catching fish with sharp hooks and then cooking them in a pot. Afflictions are like the fisherman, and the negative karma sown by them is like the unbearable and sharp hook that catches sentient beings, and then the messengers of Yama or the hell guards will cook you for a long time in the wide iron pot of hell, and you will surely experience intense suffering.

(Second) How to endure obstacles arising from praise and fame, divided into five parts: (First part) Fame is of no benefit: Some people feel angry at things that hinder them from being praised and gaining fame, but this is unreasonable. The honor of others praising your virtues and proclaiming your good name does not bring about the five desired results: it will not increase merit in the next life, nor will it prolong life in this life, nor will it increase your strength, nor will it keep your body free from disease, nor will it immediately bring comfort to your body. If you understand the five benefits I mentioned earlier and pursue them, then what need is there for praise and fame? Because they are not the means to achieve these benefits. If someone says, 'Praise and fame only bring temporary happiness, so I want to obtain them,' then this is like gambling, indulging in sinful foods, and frequenting prostitutes.

---

གནས་སུ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མྱོས་པར་འགྱུར་བའི་ཆང་གི་ བཏུང་བ་ཡང་བསྟེན་དགོས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མི་རིགས་སོ༵། ། (གཉིས་པ་)ཕན་པར་འདོད་པ་འཁྲུལ་ཚུལ་ནི། རྨོངས་པ་རྣམས་ཡོན་ཏན་མེད་ཀྱང་གྲགས་ པ་འབྱུང་བའི་དོན་དུ་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་ནོར་བཟང་པོ་རྣམས་ཀྱང་རྩྭ་ལྟར་གཏོང་ཞི༵ང་ དཔའ་བོའི་གྲགས་པ་འདོད་པས་གཡུལ་ངོར་ཞུགས་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱང་ནི་གསོད་པར་བྱེད་ ནུས་ན༵་སྙན་པར་སྨྲ་བའི་ཚིག་འབྲུ་རྣམས་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ཅི་ཡང་དགོས་པ་མེད་དེ། རང་ 2-204 ཉིད་ཤི་འཕོས་པ་ན་སྙན་པའི་གྲགས་པ་དེས་ཀོ་ལུས་སེམས་སུ་ལ་བ༵དེ་སྟེ་སུ་ལ་ཡང་མི་ ཕན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རྩེད་མོའི་དོན་དུ་བྱེ་མ་ལས་བྱས་པའི་ཁང་བུ་ལ་ཆགས་པ་དག་ འགའ་ཞིག་གིས་དེ་བཤིག་ཅིང་རྡིབ་པར་གྱུར་པ་ན༵་བྱིས་པ་བླུན་པོ་རྣམས་ནི་ཉམ་ཐག་པས་ ག་ཆད་ཆད་དུ་ངུ༵་ཞིང་ཆོ་ངེས་འདེབས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་ཉམས་ན༵་མྱ་ ངན་གྱིས་གདུང་བར་བྱེད་པའི་རང་གི་སེམས་འདི་བྱིས་པ་བླུན་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞི༵ན་དུ་འཁྲུལ་ པའོ། ། (གསུམ་པ་)དཔྱད་ན་སྙིང་པོ་མེད་ཚུལ་ནི། རེ་ཞིག་བརྟགས་ན་བདག་གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲ་ལ་ནི་ཀུན་སློང་གི་སེམས་མེད་པའི་ཕྱི༵ར་བདག་ལ་བསྟོད་པར་འདོད་པའི་ སེམས་ཡོང་ཡེ་མི་སྲི༵ད་པས་དེ་ལ་དགའ་བར་མི་རིགས་ཤིང་། བདག་ལ་བསྟོད་པ་པོ་གཞན་ དག་དགའ་འོ་ཞེས་གྲགས་པའི་མངོན་པར་དད་པ༵་དེ་ནི་བདག་དགའ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་ གྲ༵ང་ན། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་གང་ཟག་གཞན་ནམ་ཡང་ན་བདག་ལའང་རུ༵ང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ ལ་ཡོད་པའི་དགའ་བ་དེས་བདག་ལ་ཅི་ཞིག་ཕ༵ན་ཏེ་ཅི་ཡང་མི་ཕན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུ་ མཚན་ཡང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་དགའ་བདེ་དེ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི༵ས་ཉམས་སུ་ མྱོང་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པས་བདག་གིས་དེ་ལས་ཆ་ཤས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ མི་ཐོ༵བ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བསྟོད་པ་པོ་དེ་ཉིད་དགའ་ཞིང་བདེ་བ་ཡིས་བདག་ཀྱང་དགའ་ ཞིང་བདེའོ་སྙམ་ན༵། འོ་ན་སེམས་ཅན་མ་ལུས་ཀུན་དགའ་ཞིང་བདེ་བ་ལའང་སྔ་མ་དེ་བཞིན་ དུ་བདག་ཀྱང་བདེ་བར་བྱ་དགོས་པར་རིགས་ན༵། ཅིའི་ཕྱིར་དགྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་ གཞན་དག་དགའ་བ་ཡི༵ས། བསྟོད་པ་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བར་གྱུར་ན་ཕྲག་དོག་གིས་བདག་ ཡིད་མི་བདེ༵་བར་བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ། །བསྟོད་པའི་སྒྲ་ལ་ནི་སེམས་མེད་ཅིང་སེམས་ཀྱི་ དགའ་བདེ་ནི་བདག་ལ་མི་འཕོ་བ་དེ་བས་ན་བདག་ནི་གཞན་གྱི་བསྟོད་དོ་བཀུར་རོ་སྙན་ 2-205 པར་བརྗོད་དོ་ཞེ༵ས་བསམས་ནས་རང་ཉིད་འགའ་ཞིང་ཆགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ༵་དེ་ཡང་ ལེགས་པར་བརྟགས་ན་དེ་ལྟར་མི་འཐད་པ༵ས་བྱིས་པ་རྣམས་བྱེ་མའི་ཁང་བུ་ལ་ཆགས་པའི་ སྤྱོད་པ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་

【現代漢語翻譯】 沉溺於享樂，諸如安頓住所等事宜，以及飲用使人陶醉的酒類，這些都是不應該的，這樣做是不合理的。 （二）錯謬地認為有益：愚昧之人爲了獲得名聲，即使沒有真正的功德，也會像丟棄草芥一樣捨棄大象等珍貴的財物。渴望英雄名聲的人，會投身戰場，甚至不惜犧牲自己的生命。既然如此，那麼甜言蜜語又有什麼用呢？根本不需要。因為當自己死後，美好的名聲對誰有益呢？對誰也沒有益處。例如，有些人爲了玩樂而執著于用沙子堆砌的房屋，當房屋被摧毀倒塌時，愚蠢的孩子會傷心欲絕地哭泣，發出哀嚎。同樣，當讚美和名聲消失時，因悲傷而痛苦的內心，就像愚蠢的孩子一樣，是錯誤的。 （三）考察后發現沒有意義：稍微思考一下，讚揚我的外在聲音，因為沒有發起的心，所以不可能產生想要讚揚我的想法，因此不應該為此感到高興。如果認為『其他人讚美我，他們很高興』這種想法能讓我高興，這也是不合理的。因為無論是其他人還是我自己，他人感受到的快樂對我又有什麼用呢？沒有任何用處。原因在於，他人感受到的快樂只能由他們自己體驗，我無法從中獲得任何好處，因為我沒有形體。如果認為讚美者感到快樂，我也會感到快樂，那麼所有眾生感到快樂時，我也應該感到快樂。既然如此，為什麼當敵人等其他人感到快樂時，我反而會嫉妒，感到不快樂呢？讚美的聲音沒有意識，快樂和幸福也不會轉移到我身上。因此，認為『他人讚美我、尊敬我、說好聽的話』，並因此感到高興和執著，經過仔細考察，這種想法是不合理的，就像孩子執著于沙堡一樣。

【English Translation】 Indulging in pleasures, such as settling in a place, and consuming intoxicating drinks, are not appropriate; it is unreasonable to do so. (2) Mistakenly thinking it is beneficial: Ignorant people, even without real merit, will discard valuable possessions like elephants as if they were grass in order to gain fame. Those who desire the fame of a hero will throw themselves into battle, even sacrificing their own lives. If that is the case, then what is the use of sweet words? There is no need for them at all. Because when one dies, who benefits from the good reputation? It benefits no one. For example, some people are attached to houses built of sand for the sake of play, and when the houses are destroyed and collapse, foolish children will cry in despair and wail. Similarly, when praise and fame disappear, the mind that is tormented by sadness, like a foolish child, is mistaken. (3) Examining and finding it meaningless: Upon reflection, the external sound of praising me, because it lacks the intention, cannot generate the thought of wanting to praise me, so one should not be happy about it. If one thinks that 'others praise me, and they are happy,' and that this makes me happy, that is also unreasonable. Because whether it is others or myself, what benefit does the happiness felt by others bring to me? It brings no benefit at all. The reason is that the happiness felt by others can only be experienced by them, and I cannot obtain any benefit from it because I have no form. If one thinks that if the praiser is happy, I will also be happy, then when all beings are happy, I should also be happy. If that is the case, why do I become jealous and unhappy when enemies and others are happy? The sound of praise has no consciousness, and happiness does not transfer to me. Therefore, thinking 'others praise me, respect me, and say nice things,' and becoming happy and attached to it, upon careful examination, this thought is unreasonable, like children being attached to sandcastles.

---

ནར་ཟ༵ད་དེ་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)གྲགས་པའི་ཉེས་དམིགས་བསྟན་པ་ནི། བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ རིམ་གྲོས་བདག་ནི་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལས་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བར་བྱེ༵ད་ཅིང་། དེས་ནི་ འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱོ་བའང་འཇིག་པར་བྱེ༵ད་ལ། གཞན་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ རྣམས་ལ་ཕྲག་དོག་ཀྱང་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ད༵ང་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ ཅན་རྣམས་ལ་མི་བཟོད་ཅིང་ཁྲོ་བར་ཡང་བྱེད་པས། དེ་དག་ལ་ཆགས་པ་སྤང་བར་བྱའོ། ། (ལྔ་པ་)བཀག་པས་ཕན་ཡོན་ཐོབ་ཚུལ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ངན་འགྲོ་འགོག་ཚུལ་ནི། བསྟོད་སོགས་ལ་ཆགས་ན་ཉེས་དམིགས་མང་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་བདག་གིས་བསྟོད་པ་དང་ གྲགས་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་ནི༵་གཞིག་ཅིང་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་སེམས་ཅན་ གང་དག་ཉེ་བར་གནས་ནས་འབད་པ༵་བྱེད་པ་དེ་དག་བདག་ནི་བསྟོད་སོགས་ལ་ཆགས་པས་ ངན་སོང་དུ༵་ལྟུང་བ་ལས་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པས་ཞུགས་པ་མིན་ན༵མ་ སྟེ་ཡིན་པས། ཕན་འདོགས་པའི་གྲོགས་ལ་དྲིན་དུ་གཟོ་བར་བྱའི་ཁྲོ་བར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)འཆིང་བ་གཅོད་ཚུལ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བདག་ནི་རྣམ་པར་ གྲོལ་བ་ཐར་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ༵་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་དང་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟིས་ འཁོར་བར་འཆིང་བར་བྱེད་པ་ནི་མི་དགོ༵ས་པས་སེམས་ཅན་གང་དག་བདག་ལ་རྙེད་པ་དང་ བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པའི་གེགས་བྱས་ནས་བཅིངས་པ་ལས་གྲོལ་བར་བྱེད་ཅིང་ ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ༵་དེ་དག་ལ་བདག་ནི་ཇི་ལྟར་ཁྲོ༵་སྟེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་ཤིང་དགའ་ བར་རིགས་སོ། །དེ་ཡང་བདག་ནི་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ཞེན་པས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ 2-206 ལ་འཇུག་པར་འདོད་པ་ལ༵་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞི༵ན་ དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁང་བར་མི་གཏོང་བའི་སྒོ་འཕར་རམ་སྒོ་གླེགས་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ༵འི་ གྲོགས་བཟང་པོ་དེ་དག་ལ་བདག་ནི་ཇི་ལྟར་ཁྲོ༵་སྟེ་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་ཤིང་དྲིན་དུ་གཟོ་བར་ རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོད་སྲུང་གིས་ཞུས་པར་ཡང་། ལྟ་གྱུར་འཆིང་དང་རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་ དང་། །གྲགས་པའི་འཆིང་བ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡི། །འཆིང་བ་དམ་ཞེས་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ གསུངས། །དེ་དག་རྟག་ཏུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བས་སྤང་། །ཞེས་གསུངས་པས་དེ་དག་ལ་ཆགས་པ་ སྤང་བར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)གནོད་བྱེད་བཟོད་པའི་གྲོགས་སུ་བསྟེན་པ་ལ། གནོད་བྱེད་བཟོད་པའི་རྒྱུ་རུ་ བསྟན་པ། དེ་ལ་དགའ་བས་ཕན་པ་སྒྲུབ་ཚུལ། དམ་པའི་ཆོས་བཞིན་མཆོད་པར་འོས་ཚུལ། སངས་རྒྱས་བཞིན་དུ་མཆོད་པར་རིགས་ཚུལ། དེས་ན་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱ་བ། མགུ་བར་ བྱས་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པའོ། ། དང་པོ་ནི། དགྲ་བོ་འདི་ནི་བདག་ལ་བསོད་ནམས

【現代漢語翻譯】 因為它是無意義的。 (第四部分)揭示了名聲的過患：讚美和名聲等 會使我的心從善的方面完全散亂。它會摧毀對輪迴痛苦的厭倦。它會增加對那些具有功德之人的嫉妒。對於那些擁有豐富財富和尊敬的人，會感到無法忍受和憤怒。因此，應該拋棄對它們的執著。 (第五部分)通過阻止而獲得利益的方式分為兩部分。(第一部分)阻止惡趣的方式： 如果執著于讚美等，會有許多過患。因此，我應該摧毀和阻止讚美、名聲和尊敬等。那些眾生安住並努力，我應該保護和拯救他們免於因執著于讚美等而墮入惡趣。難道不是因為我努力進入（善道）嗎？是的，所以應該感激幫助自己的朋友，而不是憤怒。 (第二部分)斷除束縛的方式：發起菩提心后，我追求解脫。讚美、名聲、財富和尊敬會束縛于輪迴，這是不需要的。因此，如果眾生阻礙我獲得財富和尊敬等，從而使我從束縛中解脫並幫助我，我怎麼能對他們生氣呢？我不應該生氣，而應該高興。因為我執著于財富和尊敬，想要進入輪迴的痛苦，所以如同諸佛加持一般，這些朋友如同不讓我進入痛苦之屋的門或門閂一樣。我怎麼能對這些好朋友生氣呢？我不應該生氣，而應該感激他們。在《賢護經》中也說：『貪求利養及恭敬，繫縛堅固佛所說，當勤遠離是繫縛。』因此，應該拋棄對它們的執著。 (第三部分)將加害者視為忍辱的助伴：將加害者視為忍辱之因。因喜悅而成就利益的方式。如對聖法般供養的方式。如對佛陀般供養的方式。因此，應該使眾生歡喜。揭示使眾生歡喜的利益。 第一部分：這個敵人對我來說是功德

【English Translation】 Because it is meaningless. (Fourth part) Revealing the faults of fame: Praise and fame, etc., cause my mind to be completely distracted from the side of virtue. It destroys the weariness of the suffering of samsara. It increases jealousy towards those who possess merits. Towards those who have abundant wealth and respect, one feels unbearable and angry. Therefore, one should abandon attachment to them. (Fifth part) The way to obtain benefits by preventing is divided into two parts. (First part) The way to prevent bad destinies: If one is attached to praise, etc., there are many faults. Therefore, I should destroy and prevent praise, fame, and respect, etc. Those sentient beings who abide and strive, I should protect and save them from falling into bad destinies because of attachment to praise, etc. Isn't it because I strive to enter (the path of virtue)? Yes, so one should be grateful to friends who help oneself, not angry. (Second part) The way to cut off bonds: After generating Bodhicitta, I seek liberation. Praise, fame, wealth, and respect bind one to samsara, which is not needed. Therefore, if sentient beings hinder me from obtaining wealth and respect, etc., thereby liberating me from bondage and helping me, how can I be angry with them? I should not be angry, but should be happy. Because I am attached to wealth and respect, wanting to enter the suffering of samsara, so like the blessings of the Buddhas, these friends are like doors or latches that do not let me enter the house of suffering. How can I be angry with these good friends? I should not be angry, but should be grateful to them. In the Kashyapa Chapter it is also said: 'Greed for gain and reverence, are said by the Buddha to be strong bonds, one should diligently stay away from these bonds.' Therefore, one should abandon attachment to them. (Third part) Regarding the harmer as a companion of patience: Regarding the harmer as the cause of patience. The way to accomplish benefits through joy. The way to offer like the Holy Dharma. The way to offer like the Buddha. Therefore, sentient beings should be made happy. Revealing the benefits of making sentient beings happy. First part: This enemy is merit for me

---

་འགྲུབ་པའི་གེགས་བྱེད་དོ་ཞེ༵ས་ བསམས་ནས་གནོད་བྱེད་དེ་ལ་ཁྲོ་བར་ཤིན་ཏུ་རིགས་པ་མིན་ཏེ༵་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་བཟོད་ པ་དང་མཚུངས་པའི་དཀའ་ཐུབ་བམ་དགེ་བ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་གཞན་ཡོད་པ་མིན་ན༵་ བདག་ནི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་མཆོག་དེ་ལ་མི་གནས་ས༵མ་སྟེ་བསོད་ནམས་འདོད་ན་གནས་པར་ རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བདག་ནི་ཁོང་ཁྲོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་སྐྱོན་གྱི༵ས་རྙེད་བཀུར་ ལ་སོགས་པའི་གེགས་བྱེད་པའི་གནོད་བྱེད་འདི་ལ་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་མི་བྱེད་ན༵་བསོད་ ནམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ནི་ཉེར་གནས་པ༵འི་དཀའ་ཐུབ་དམ་པ་འདི་ལ་བདག་ ཉིད་ཀྱིས་གེགས་བྱེད་པར་ཟ༵ད་དོ། །སྤྱིར་ཡང་ཆོས་གང་ཞིག་དོན་གཞན་སྔ་མ་གང་མེད་ན་ མི་འབྱུང་ལ༵། དོན་གཞན་སྔ་མ་གང་ཞིག་ཡོད་ན་ཆོས་དེ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ༵འི་དོན་གཞན་ 2-207 སྔ་མ་དེ་ཉིད་ཆོས་དེ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུར་ངེས་པ་ཡིན་ན༵། ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དེ་ལ་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་ གེགས་ཞེས་བྱ༵་སྟེ་བྱ་བར་མི་རིགས་སོ། །ཁྱད་པར་དུ་བཟོད་པ་གང་ཞིག་གནོད་བྱེད་གང་ མེད་ན་མི་འབྱུང་ལ་གནོད་བྱེད་གང་ཞིག་ཡོད་ན་བཟོད་པ་དེ་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་གནོད་ བྱེད་དེ་ཉིད་བཟོད་པ་དེ་འགྲུབ་པ་ཡི་རྒྱུར་ངེས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་གནོད་བྱེད་དེ་ལ་བཟོད་པ་ འགྲུབ་པའི་གེགས་ཞེས་བྱ་སྟེ་བྱ་བར་མི་རིགས་ཤིང་མཐུན་རྐྱེན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་ སྦྱིན་པ་གཏོང་བའི་དུས་སུ་བབ་པ་ན་ཕྱིན་པའི་སློང་མོ་པ༵ས་སྦྱིན་པ་འགྲུབ་པའི་གེགས་བྱས་ པ་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་པ་དང་། རབ་བྱུང་དོན་དུ་གཉེར་བ་ན་རབ་ཏུ་འབྱིན་པར་བྱེད་པར་གྱུར་ པ༵འི་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས་པས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་གེགས་བྱས་སོ་ཞེས་བྱར་མི་ རུ༵ང་ཞིང་མཐུན་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་ཚུལ་ནི། འཇིག་རྟེན་ན་ནི་སྦྱིན་པའི་ཡུལ་སློང་མོ་བ་མོ༵ད་ པས་སྦྱིན་པ་འགྲུབ་པ་ནི་སླའི། བཟོད་པའི་ཡུལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་དཀོན་པས་བཟོད་པ་ འགྲུབ་པ་ནི་དཀའ་སྟེ༵། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཕར་གནོད་པ་མི་བྱེད་ ཅིང་མ་བྱས་ན༵། རྒྱུ་མེད་པར་འགའ་ཡང་ཚུར་གནོད་པ་མི་བྱེད་པས་ཤེས་པ་ཉིད་དོ༵། །བཟོད་ པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་དཀོན་པ་དེ་བས་ན་ངལ་བས་མ་བསྒྲུབ་པ༵ར་དབུལ་པོའི་ཁྱིམ་དུ་ལོངས་ སྤྱོད་ཟད་མི་ཤེས་པའི་གཏེར་ཆེན་པོ་ནི་བྱུང་བ་ལྟ༵ར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་དག་ བཟོད་པ་སྒོམ་པའི་གྲོགས་སུ་གྱུར་པ༵ས་ཕན་བཏགས་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་དགྲ་བྱུང་བ་ལ་ དཀོན་པའི་མཆོག་རྙེད་དོ་སྙམ་དུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ༵འོ། །དགྲ་འདིས་དམིགས་ཡུལ་ བྱས་པ་དང་བདག་གིས་གཉེན་པོ་བསྐྱེད་པ་ལས་བསྒྲུབས་ཤིང་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེན་པོ་གྲུབ་ པས་ན༵་དེའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ

【現代漢語翻譯】 如果想到『這會妨礙成就』，那麼對製造損害者非常生氣是不合理的，正如之前所說，沒有比忍耐更殊勝的苦行或善行了。我難道不住于那最殊勝的苦行嗎？』如果想要福德，就應該安住於此。如果我不因憤怒等自己的過失，而對妨礙利養等的損害者修習忍耐，那麼我就斷絕了成就無量福德的近取因——殊勝的苦行。一般來說，任何法，如果沒有其他先前的因就不會產生，而如果存在其他先前的因，該法就會存在，那麼那個其他先前的因就必定是該法成就的因。怎麼能說那個因是果成就的障礙呢？不應該這樣認為。特別是，忍耐如果沒有損害者就不會產生，而如果存在損害者，忍耐就會存在，那麼那個損害者就必定是忍耐成就的因，怎麼能說那個損害者是忍耐成就的障礙呢？不應該這樣認為，而應該理解為順緣。例如，在應該佈施的時候，前來的乞丐並沒有障礙佈施的成就；想要出家的時候，作為出家之緣的堪布（藏文：མཁན་པོ，梵文天城體：उपाध्याय，梵文羅馬擬音：upādhyāya，漢語字面意思：親教師）和阿阇黎（藏文：སློབ་དཔོན，梵文天城體：आचार्य，梵文羅馬擬音：ācārya，漢語字面意思：軌範師）等並沒有障礙出家，而變成了順緣一樣。 （第二，）成辦利益之理：世間佈施的對境乞丐眾多，所以成就佈施容易；忍耐的對境損害者稀少，所以成就忍耐困難。這是因為菩薩們不會去損害他人，如果沒有（菩薩）去損害，那麼他人也不會無緣無故地來損害（菩薩），這是可以理解的。因為成就忍耐的因稀少，所以就像在貧窮的家中出現了無需費力就能獲得的無盡寶藏一樣，菩薩的行為清凈，成為修習忍耐的助伴，因為帶來了利益，所以應該生起歡喜心，心想『我的敵人出現了，我獲得了稀有的至寶』。因為敵人成爲了（我）的所緣境，而我生起了對治，由此成就了廣大的福德，所以爲了這個緣故，修習忍耐的果報……

【English Translation】 If one thinks, 'This will hinder accomplishment,' it is very unreasonable to be angry with the one who causes harm. As said before, there is no austerity or virtue superior to patience. 'Am I not abiding in that supreme austerity?' If one desires merit, one should abide in it. If I do not practice patience towards this harmer who obstructs gain and respect due to my own faults such as anger, then I am cutting off the proximate cause of accomplishing immeasurable merit—the supreme austerity. In general, any dharma that does not arise without another prior cause, and if another prior cause exists, that dharma will exist, then that other prior cause is definitely the cause of that dharma's accomplishment. How can one say that cause is an obstacle to the fruit's accomplishment? It is not reasonable to think so. In particular, patience does not arise without a harmer, and if a harmer exists, patience will exist, then that harmer is definitely the cause of that patience's accomplishment. How can one say that harmer is an obstacle to patience's accomplishment? It is not reasonable to think so, but should be understood as a favorable condition. For example, when the time for giving alms arrives, the beggar who comes does not obstruct the accomplishment of giving; when one seeks ordination, the preceptor (藏文：མཁན་པོ，梵文天城體：उपाध्याय，梵文羅馬擬音：upādhyāya，漢語字面意思：親教師) and ācārya (藏文：སློབ་དཔོན，梵文天城體：आचार्य，梵文羅馬擬音：ācārya，漢語字面意思：軌範師) who cause one to be ordained do not obstruct ordination, but become favorable conditions. (Second,) The way to accomplish benefit: In the world, the objects of giving, beggars, are numerous, so accomplishing giving is easy; the objects of patience, harmers, are rare, so accomplishing patience is difficult. This is because Bodhisattvas do not harm others, and if (Bodhisattvas) do not harm, then others will not harm (Bodhisattvas) without cause, this can be understood. Because the cause of accomplishing patience is rare, it is like a great treasure appearing in a poor house that can be obtained without effort. The Bodhisattva's conduct is pure, becoming a companion for practicing patience. Because it brings benefit, one should generate joy, thinking, 'My enemy has appeared, I have found a rare jewel.' Because the enemy has become the object of my focus, and I have generated the antidote, thereby accomplishing vast merit, therefore, for this reason, the result of practicing patience...

---

་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་འ༵དི་དགྲ་ བོ་འདི་ལ་ཐོག་མར་བསྡར་ཞིང་སྦྱིན་པར་འོས་ཏེ༵། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་གནོད་བྱེད་དེ་ནི་ 2-208 དཀའ་ཐུབ་མཐར་ཐུག་བཟོད་པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ༵་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་བྱམས་ པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་གི་ཤ་ཁྲག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལྔ་སྡེ་བཟང་པོར་ གྱུར་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩི་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་གནང་བར་བལྟ་བུའོ། ། (གསུམ་པ་)དམ་པའི་ཆོས་བཞིན་མཆོད་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་གིས་བཟོད་པ་སྒྲུབ་པའི་ གྲོགས་བྱའོ་སྙམ་པའི་ཀུན་སློང་གི་བསམ་པ་མེད་པ༵ས་དགྲ་འདི་ནམ་ཡང་མཆོད་པར་བྱ་བ་ མིན་ནོ་ཞེ་ན༵། འོ་ན་དགེ་བ་འགྲུབ་པ་ཡི་ནི་རྒྱུར་རུང་བ༵འི་གསུང་རབ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱང་ ཅི་སྟེ་མཆོ༵ད་དེ་མཆོད་པར་མི་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དགེ་བ་སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་བྱའོ་སྙམ་ པའི་ཀུན་སློང་གི་བསམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གསུང་རབ་ལ་ནི་གནོད་པའི་བསམ་ པའང་མེད་ཅིང་དགྲ་བོ་འདི་ལ་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱའོ་སྙམ་པ༵འི་བསམ་པ་ཡོད་པས་མཆོད་ པར་བྱ་བ་མིན་ནོ་ཞེ་ན༵། དགྲ་ཐམས་ཅད་གནོད་སེམས་མེད་པར་སྨན་པ་བཟང་པོ་བཞིན་དུ་ བདག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བརྩོན་པ་ཡིན་ན༵་བདག་གི་བཟོད་པ་སྒོམ་ པའང་ཇི་ལྟར་འགྲུ༵བ་སྟེ་བཟོད་པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་གནོད་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་པར་ བརྩོན་པ་ལས་བཟོད་པ་མི་འགྲུབ་པ་དེ་བས་རབ་ཏུ་སྡང་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་གནོད་ བྱེད་ལ༵་བརྟེན་ནས་བདག་གི་བཟོད་པ་སྐྱེ་བས་ན༵་དགྲ་བོ་དེ་ཉིད་དཀའ་ཐུབ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་ བོ་བཟོད་པ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ༵ས་བདག་ལ་བཟོད་པ་སྒྲུབ་པའི་བསམ་པ་མེད་ཀྱང་གསུང་ རབ་དམ་པའི་ཆོས་བཞིན་དུ་མཆོད་པར་འོ༵ས་ཏེ་དགེ་བ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)སངས་རྒྱས་བཞིན་དུ་མཆོད་ཚུལ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)འབྲས་བུའི་ཆ་ནས་ མཆོད་པར་རིགས་ཚུལ་ནི། གནོད་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་བཟོད་ པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་འཕེལ་བ་དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་ཞིང་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་བའི་ ལོ་ཏོག་སྤེལ་བ་དང་ནི༵། རྒྱལ་བའི་ཞིང་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་སྤེལ་པ་ཞེས་གཉི་ 2-209 གའང་ཞིང་བཟང་པོ་དང་འདྲ་བར་ཐུབ་པས་གསུ༵ངས་ཏེ། སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པའི་མདོ་ ལས། ངས་སྔོན་སེམས་ཅན་ཞིང་རྣམས་དང་། །ཐུབ་པའི་ཞིང་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །སངས་ རྒྱས་ཆོས་རྣམས་མཐའ་ཡས་པའི། །ལོ་ཏོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་ པས་སོ། །རིགས་པ་ཡང་ཡོད་དེ་སེམས་ཅན་འདི་དག་མགུ་བར་བྱས་ནས་ཚོགས་བསགས་ པ་ལས་སྔར་ཡང་གང་ཟག་མང་པོ་ཞི༵ག་འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་ པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱི༵ན་ནས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ས

【現代漢語翻譯】 此外，這種圓滿的殊勝之處，首先應該施予並供養這個怨敵。因為，加害之人乃是成就究竟忍辱苦行的因。譬如，國王以慈悲之力，將享用自己血肉的夜叉轉變為賢善五眾，並首先賜予他們甘露妙法。 (三)如敬聖法般供養之理：若有人認為，因為我沒有『要幫助修持忍辱』的發心，所以任何時候都不應該供養這個怨敵。那麼，為何要供養能夠成為成辦善事之因的聖法呢？也不應供養，因為沒有『要幫助成辦善事』的發心。如果認為，聖法沒有損害之心，而這個怨敵有『要損害我』的想法，所以不應供養。如果所有怨敵都像沒有害人之心的良醫一樣，努力為我成辦利益和安樂，那麼我的忍辱又如何能夠成就呢？因為沒有成就忍辱之因的加害者。因為不能從努力行善中成就忍辱，所以依靠具有極大嗔恨之心的加害者，我的忍辱才能生起。因此，這個怨敵乃是諸苦行之首——成就忍辱之因，即使我沒有修持忍辱的想法，也應如聖法一般供養，因為他是成辦善事之因。 (四)如敬佛般供養之理分二：(一)從果的角度說明值得供養之理：依靠加害者等有情眾生，忍辱等善法得以增長，因此，依靠有情之田，得以增殖善法之莊稼；依靠勝者之田，得以增殖善法之莊稼。如是二者，世尊皆已宣說如同良田。如《普賢行愿品》云：『我於過去有情田，世尊田處皆依止，無量佛法悉圓滿，無等妙果皆成就。』等等。此理亦成立，因為通過令這些有情歡喜而積累資糧，過去也有很多人因此超越了世間和出世間的一切圓滿，現證圓滿正覺。

【English Translation】 Furthermore, this excellence of perfect endowment should first be given and offered to this enemy. The reason is that the harmer is the cause for accomplishing the ultimate endurance of asceticism. For example, just as a king, through the power of loving-kindness, transformed the Yakshas who consumed his own flesh and blood into the Five Excellent Groups, and first bestowed upon them the nectar of Dharma. (3) The way to offer like the Holy Dharma: If one thinks that because I do not have the intention of 'helping to practice patience,' this enemy should never be offered to. Then, why should the Holy Dharma, which can be the cause of accomplishing virtue, be offered? It should not be offered either, because there is no intention of 'helping to accomplish virtue.' If one thinks that the Holy Dharma does not have the intention to harm, but this enemy has the intention of 'harming me,' so it should not be offered. If all enemies, like a good doctor without harmful intentions, strive only to accomplish benefit and happiness for me, then how can my patience be accomplished? Because there is no harmer who is the cause of accomplishing patience. Because patience cannot be accomplished from striving for benefit, therefore, relying on a harmer with great hatred, my patience can arise. Therefore, that enemy is the chief of all ascetic practices—the cause of accomplishing patience. Even if I do not have the intention of practicing patience, I should offer it like the Holy Dharma, because it is the cause of accomplishing virtue. (4) The way to offer like the Buddha is divided into two: (1) Explaining the reason for being worthy of offering from the perspective of the result: Relying on sentient beings such as harmers, virtues such as patience increase. Therefore, relying on the field of sentient beings, one can propagate the crops of virtue; relying on the field of the Victorious Ones, one can propagate the crops of virtue. Thus, both of these have been declared by the Subduer to be like good fields. As the 'Sutra of Pure Aspirations' says: 'In the past, I relied on the fields of sentient beings and the fields of the Subduers, and attained the perfect and abundant crops of limitless Buddhadharma.' And so on. This reasoning is also valid because by pleasing these sentient beings and accumulating merit, many people in the past have transcended all the perfections of the world and beyond, and have manifested perfect enlightenment.

---

ངས་ རྒྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྒྱུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་བཏགས་པ་དང་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་ མཆོད་པ་ཕུལ་བ་ལ༵ས་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ འགྲུབ་པའི་ཆ་ནས་འདྲ་པ་ལ༵་རྒྱལ་བ་ལ་གུས་པར་བྱ་བར་འཛིན་གྱི་དེ་བཞིན་དུ༵་སེམས་ཅན་ ལ་གུས་པར་བྱ་བ་མིན་པ་ཅི་ཡི་ཚུ༵ལ་ཏེ་མི་རིགས་པས་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ གུས་པར་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་སངས་རྒྱས་ཅིའི་ཕྱིར་མཚུངས་ སྙམ་ན། བསམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡོན་ཏན་རང་གིས་མཚུངས་པར་འཇོག་པ་མི༵ན་གྱི། འབྲས་ བུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་ལས་མཚུངས་པར་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྒྱལ་བ་དང་ མཚུངས་པ༵ར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལའང་ཡོན་ཏན་ཡོ༵ད་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་ འགྲུབ་པའི་ཞིང་དུ་མཉམ་པར་བཤད་པ་ཡི༵ན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ལ་ མཆོད་ཅིང་ཕན་བཏགས་པ་ལས་བསོད་ནམས་ཐོབ་པ་ག༵ང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ ཀྱི་ཆེ་བའི་བདག་ཉི༵ད་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ལ་དད་པའི་དབང་གིས་མཆོད་ཅིང་བསྙེན་བཀུར་ བྱས་པ་ལས་བསོད་ནམས་ཐོབ་པ་ག༵ང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ ཀྱི་ཆེ་བའི་བདག་ཉི༵ད་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འགྲུབ་པའི་ཆ་སེམས་ཅན་ རྣམས་ལའང་ཡོད་པ༵་དེས་ན་སེམས་ཅན་དང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་དགེ་བའི་ཞིང་དུ་མཉམ་ 2-210 པར་འདོ༵ད་པ་ཡིན་གྱི། མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ མཐའ་ཡས་པ༵་མངའ་བའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་སེམས་ཅན་འགའ་ཡང་ཡོན་ཏན་རྫོགས་ པའི་ཆ་ནས་མི་མཉ༵མ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། བདེན་སྨྲའི་མདོ་ལས། ཞི་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏིང་ འཛིན་ཡོན་ཏན་གྱིས། །སངས་རྒྱས་དང་མཉམ་གང་ནའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་མཆོད་པར་རིགས་ཚུལ་ནི། སྟོབས་བཅུ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ ཏན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཚོགས་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་རྒྱལ་བ་གཅིག་པུ་ཡི༵་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ཤས་ ཕྲ་མོ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཞིག་སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་ལ༵་སྣང་ནའང་ཡོན་ཏན་ཅན་དེ་ལ་མཆོད་ པའི་དོན་དུ༵་ཁམས་གསུམ་གྱི་འབྱོར་བའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཕུལ་ཡང་ཆུང་བར་འགྱུ༵ར་ན་ མཆོད་རྫས་ཕལ་བས་མཆོད་པར་རིགས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེས་ན་གང་ཞིག་མཆོད་ ཅིང་མགུ་བར་བྱས་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ ཆ་ཤ༵ས་ནི་སེམས་ཅན་ཕལ་བ་རྣམས་ལའང་ཡོད་པས་ན༵་རྒྱུ་མཚན་འདི་ཙམ་དག་གི་ཆ་དང་ ཡང་བསྟུན་ན༵ས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་འདྲ་བར་མཆོད་ཅིང་མཉེས་པར་བྱ་ བའི་ཞིང་དུ་རིགས་པར་འགྱུ༵ར་རོ། ། (ལྔ་པ་)དེས་ན་མགུ་བར་བྱ་བ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)རྒྱལ་བའི་བཀའ་དྲིན་བསམས་ཏེ་ མགུ་བར་བྱ་བ་ནི། སེམས

【現代漢語翻譯】 爲了增長（菩提）。因此，通過利益有情眾生和供養諸佛，在成就佛陀的功德和無畏等方面是相似的。既然我們尊敬諸佛，為什麼不以同樣的方式尊敬有情眾生呢？這是不合理的，應該平等地尊敬兩者。有人會想，煩惱的有情眾生和佛陀怎麼會相同呢？這並不是因為我們自己的想法認為他們的功德相同，而是因為他們都能作為成就偉大菩提的因，所以才被認為是相同的。因此，有情眾生也具有與諸佛相似的功德，所以他們被平等地視為成就善業的田地。因此，從慈悲心出發去供養和利益有情眾生所獲得的功德，是有情眾生偉大的體現。而由於對佛陀的信心而去供養和恭敬佛陀所獲得的功德，是佛陀薄伽梵偉大的體現。有情眾生也具有成就佛陀功德的潛力，因此有情眾生和佛陀都被認為是相同的功德田。然而，佛陀具有無量如海的功德，例如十八不共法，而有情眾生在功德圓滿方面是無法與佛陀相比的。《諦語經》中說：『在寂靜、戒律、禪定和功德方面，沒有任何眾生能與佛陀相比。』 （第二，）從功德的角度來看，理應供養的原因是：唯有諸佛才具足十力等無量殊勝的功德。即使在某些有情眾生身上顯現出極少部分的功德，爲了供養這些有功德者，即使獻上三界所有的財富也是微不足道的。更何況是用普通的供品來供養呢？因此，凡是供養和取悅有情眾生，就能生起殊勝的佛法功德。因為即使是普通有情眾生也具有生起佛法功德的潛力，所以從這個角度來看，有情眾生也理應像佛陀一樣被供養和取悅，成為我們行善的福田。 （第五，）因此，取悅眾生有四個方面：(第一，)思念諸佛的恩德而取悅眾生。

【English Translation】 For the sake of increasing (bodhi). Therefore, benefiting sentient beings and making offerings to the Buddhas are similar in terms of achieving the qualities and fearlessness of the Buddhas. Since we respect the Buddhas, why shouldn't we respect sentient beings in the same way? It is unreasonable not to, and both should be respected equally. One might wonder, how can afflicted sentient beings and the Buddhas be the same? It is not because our own thoughts consider their qualities to be the same, but because they both act as causes for achieving great bodhi, they are considered the same. Therefore, sentient beings also possess qualities similar to the Buddhas, so they are equally regarded as fields for accomplishing virtuous deeds. Therefore, the merit gained from offering and benefiting sentient beings out of compassion is a manifestation of the greatness of sentient beings. And the merit gained from offering and honoring the Buddhas out of faith in the Buddhas is a manifestation of the greatness of the Buddhas, the Bhagavat. Sentient beings also have the potential to achieve the qualities of the Buddhas, so sentient beings and the Buddhas are considered the same field of merit. However, the Buddhas possess immeasurable qualities like an ocean, such as the eighteen unshared qualities, while sentient beings cannot be compared to the Buddhas in terms of the perfection of qualities. As the Sutra of Veracious Speech says: 'In terms of peace, discipline, meditation, and qualities, there is no being anywhere equal to the Buddha.' (Second,) From the perspective of qualities, the reason why it is reasonable to make offerings is: Only the Buddhas possess numerous excellent qualities such as the ten powers. Even if a very small portion of qualities appears in some sentient beings, even offering all the wealth of the three realms to those with qualities is insignificant for the purpose of making offerings. What need is there to mention making offerings with ordinary offerings? Therefore, whatever qualities of the supreme Dharma of the Buddhas arise from offering and pleasing sentient beings. Because even ordinary sentient beings have the potential to generate the qualities of the Dharma, from this perspective, sentient beings should also be offered and pleased like the Buddhas, becoming fields of merit for us to do good. (Fifth,) Therefore, there are four aspects to pleasing beings: (First,) Pleasing beings by contemplating the kindness of the Buddhas.

---

་ཅན་མགུ་བར་བྱ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡང་གཡོ་དང་སྒྱུ་ མེད་པའི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་གཉེན་བཤེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཅི༵ང་རང་གཞན་ ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མཛད་པའི་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ༵་ ཕན་པའི་ལན་བྱ་བར་འདོད་ནའང་སེམས་ཅན་རྣམས་མགུ་བར་བྱ་བ་མ་གཏོགས་པ༵་ཐབས་ གཞན་གང་ཞིག་གིས་ལན་ལོན་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུ༵ར་བས་དེའི་ཕྱིར་ཡང་མགུ་བར་བྱའོ། ། སེམས་ཅན་གང་དག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་དབུ་དང་ཡན་ 2-211 ལག་ལ་སོགས་སྐུ་ཡང་སྦྱིན་པར་གཏོང་ཞིང་། མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ཡང་འཇུག་ནུས་ པའི་དཀའ་སྤྱད་མཛད་པ་རྣམས་ལ༵་དད་པ་དང་གུས་པ་ཡོད་ན་ནི། སེམས་ཅན་དེ་རྣམས་ལ་ ཕན་བཏགས་པ་ལས་འཕགས་པ་དེ་རྣམས་ལ་དྲིན་ལན་ལོན་པར་འགྱུར་བས་ན༵་རྒྱུ་མཚན་ དེ་བས་སེམས་ཅན་འདི་དག་བདག་གིས་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་ན་ ཡ༵ང་ཐམས་ཅད་བཟང་དགུ་འབའ་ཞིག་ཏུ་བསམས་ནས་བཟོད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་དམ་པ་ ལ་སྦྱང་པར་བྱ༵འོ། །རེ་ཞིག་དང་པོར་བདག་དང་འགྲོ་བ་མང་པོ་དག་གི་རྗེ་བོར་གྱུར་པའི་ རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱང་ནི༵་སེམས་ཅན་གང་དག་གི་དོན་གྱི་ཕྱིར་དུ་རང་གི་སྐུ་ ལའང་མི་གཟིགས་པར་འབད་པ༵་མཛད་པ་དེ་དག་ལ་གནས་ལུགས་ལ་རྨོངས་ཤིང་མ་རིག་ པའི་དབང་དུ་གྱུར་བ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་ན༵་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཁེངས་པར་བྱ་སྟེ་མི་བྱ་ཞིང་འདུད་ པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བྲན་གྱི་དངོས་མི་བྱ༵་སྟེ་གཡོག་གི་དངོས་པོ་དང་འདྲ་བར་བྱས་ནས་ བཀའ་བཞིན་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་མི་དགྱེས་པ་འབྱུང་ཚུལ་ནི། བུ་གཅིག་པ་དང་འདྲ་ བའི་སེམས་ཅན་གང་དག་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་གཟིགས་པས་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ དགྱེས་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་སེམས་ཅན་གང་ལ་གནོད་པས་མི་བདེ་བར་གཟིགས་པས་ཐུབ་ པའི་དབང་པོ་རྣམས་མི་དགྱེས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ༵འི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཕན་ བཏགས་ནས་དགའ་བར་བྱས་པས་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་ཀུན་རབ་ཏུ་དགྱེས་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་ སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་གནོད་པས་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱས་ན་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ལ་ གནོད་པ་བྱ༵ས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གི་ལུས་ལ་ཕྱོགས་ ཀུན་ནས་མེ་ཆེན་པོ་འབར་བ༵ས་བསྲེགས་ཏེ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པོ་ཀུན་གྱིས་བསྟབས་ ཤིང་མཆོད་ཀྱང་ཡིད་བདེ་བར་མི་འགྱུར་བ༵་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཆེན་ 2-212 པོས་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱས་ཏེ་དཀོན་མཆོག་ལ་མཆོད་པ་འབུལ་བར་འདོད་ན་ཡ༵ང་ཐུགས་རྗེ་ ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནམ་ཡང་དགྱེས་པའི་ ཐབས་མེད་པ་ཉིད་དོ༵། །འཕགས་པ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཆགས་སྡང་ལྟ་བུའི་མཉེས་མི་ མཉ

【現代漢語翻譯】 此外，還有一個理由要讓諸佛歡喜，那就是以無有欺騙和虛偽之心，成為無邊眾生的殊勝親友，並且爲了報答諸佛菩薩所作的無量利他之恩，除了讓眾生歡喜之外，沒有其他任何方法可以報答，所以更應該讓他們歡喜。 爲了僅僅利益和安樂一切有情，甚至可以佈施頭、手等身體，也能忍受進入無間地獄的苦行。如果對他們有信心和恭敬心，那麼利益這些有情就勝過了報答他們的恩情。因此，即使這些眾生對我的身體和受用造成很大的損害，也要將一切都視為美好，修習忍辱的堅定行為。 首先，作為我和眾多眾生的主宰，諸佛菩薩爲了利益有情，甚至不顧惜自己的身體而努力。對於這些，我這個對實相愚昧無知、被無明控制的人，怎麼能傲慢自大呢？不應該這樣做，而應該以恭敬之心，像奴僕一樣，努力按照他們的教導去做。 （二）如果傷害他人，諸佛不會歡喜：如果看到像獨子一樣的眾生快樂，諸佛就會歡喜；如果看到眾生受到傷害而不快樂，諸佛就不會歡喜。因此，利益這些眾生，讓他們快樂，諸佛就會非常歡喜；如果傷害這些眾生，讓他們痛苦，也就是傷害了諸佛。 例如，如果一個人的身體被四面八方燃燒的大火焚燒，即使用五種妙欲來供養，他的心也不會快樂。同樣，如果以極大的傷害使眾生痛苦，卻想供養三寶，那麼具有大悲心的佛和菩薩們是永遠不會歡喜的。 對於偉大的聖者們來說，也沒有貪嗔之類的喜不喜歡。

【English Translation】 Furthermore, there is another reason to please the Buddhas: with a heart free of deceit and pretense, become the supreme friend of limitless beings. And wishing to repay the immeasurable kindness of the Buddhas and Bodhisattvas who benefit all beings, there is no other way to repay them except by pleasing sentient beings. Therefore, we should make them happy. For the sake of benefiting and bringing happiness to all sentient beings, one should even give away one's head, limbs, and body, and endure the hardships of entering the Avici Hell. If one has faith and respect for them, then benefiting these sentient beings is superior to repaying their kindness. Therefore, even if these beings cause great harm to my body and possessions, I should regard everything as good and cultivate the steadfast practice of patience. Firstly, even the Buddhas and Bodhisattvas, who are the lords of myself and many beings, exert themselves without regard for their own bodies for the sake of sentient beings. How can I, who am ignorant of the true nature and under the control of ignorance, be arrogant towards them? I should not do so, but with reverence, like a servant, I should strive to act according to their teachings. (2) How displeasing others causes displeasure: The Victorious Ones are pleased when they see sentient beings, like their only child, in a state of happiness. The Victorious Ones become displeased when they see sentient beings harmed and unhappy. Therefore, by benefiting those sentient beings and making them happy, all the Victorious Ones will be greatly pleased. Harming those sentient beings and causing them suffering is also harming the Victorious Ones. For example, if a person's body is burned by a great fire blazing from all directions, even if they are offered and worshiped with all five desirable qualities, their mind will not be happy. Similarly, if one causes great suffering to sentient beings and then wishes to make offerings to the Three Jewels, the Buddhas and Bodhisattvas, who possess great compassion, will never be pleased. For those great noble beings, there is no like or dislike in the manner of attachment and aversion.

---

ེས་འབྱུང་ངམ་སྙམ་ན། སངས་རྒྱས་ལ་མེད་ཀྱང་གཞན་སྣང་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་སྟོན་ ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འགའ་ཞིག་ལ་དངོས་སུའང་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བི་བྷཱུ་ཏིས་བཤད་དོ། ། (གསུམ་པ་)དེའི་སྡིག་པ་བཤགས་དེ་དགྱེས་པ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། དེ་བས་ན་སྔོན་ཆད་བདག་ གིས་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་འགྲོ་བ་མང་པོ་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ པ༵ས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་ཀུན་མི་དགྱེས་པར་གྱུར་པ་ ག༵ང་ཡིན་པའི་སྡིག་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་དུས་དེ་རིང་ནས་སྐྱོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འགྱོད་པས་ སོ་སོར་བཤགས་ཤིང་སླན་ཆད་ཀྱང་བསྡམ་པར་བགྱི་ཡི༵ས་ཐུགས་དང་འགལ་བར་བགྱིས་ པས་མི་དགྱེས་པར་གྱུར་བ་གང་ལགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཐུབ་དབང་སྲས་དང་བཅས་པ་ རྣམས་ཀྱིས་བཟོད་པར་མཛད་དུ་གསོ༵ལ། ད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྲས་དང་བཅས་པ་ རྣམས་བཞེད་པ་བཞིན་བསྒྲུབས་པས་མཉེས་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ༵་དུས་དེང་ནས་ངེས་པར་ བཟུང་སྟེ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་མཐའ་དག་གི་བྲན་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ དུ་མཆི༵་བར་བགྱིའོ། །དེས་ན་འགྲོ་བ་མང་པོའི་རྡོག་པས་བདག་གི་སྤྱི་བོར་རྡུང་ཞིང་འཚོག་ ག༵མ་འགུམས་ཤིང་གསོད་པར་བགྱིད་ཀྱང་ལན་མི་བསྡོ་བར་གུས་པས་དང་དུ་བླང་བར་བགྱི་ ཡིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན་པོ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཐུགས་དགྱེས་པར་ མཛོ༵ད་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)རང་བཞིན་རྣམ་དག་བསམས་ཏེ་གུས་པར་བྱ་བ་ནི། རྒྱུད་བླ་མར། རྫོགས་ སངས་སྐུ་ནི་འཕྲོ་ཕྱིར་དང་། །དེ་བཞིན་ཉིད་དབྱེར་མེད་ཕྱིར་དང་། །རིགས་ཡོད་ཕྱིར་ན་ལུས་ 2-213 ཅན་ཀུན། །རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ཅན། །ཞེས་པ་ལྟར་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་འདི་དག་ཀུན་ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཅན་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ༵ས། དེ་བཞིན་ཉིད་བདག་དག་ པའི་བདག །ཅེས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གཅིག་པར་ དགོངས་པར་མཛད་པ་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་དང་སོམ་ཉི་མེ༵ད་དོ། །དེས་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་ངོ་བོར་མཐོང་བ་འདི་དག་ཉི༵ད་ དོན་དམ་པར་མགོན་པོ་སངས་རྒྱས་དེའི་བདག་ཉིད་དམ་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པས། འདི་ ལྟར་དེ་ནི་ཐོས་པ་ལས། །སྤྲོ་དང་སྟོན་པ་བཞིན་གུས་དང་། །ཞེས་པ་ལྟར་ཅིའི་ཕྱིར་གུས་པར་ མི་བྱེ༵ད་དེ། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ལ་གུས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་གུས་པར་བྱ་ བ་ཉིད་དོ། ། (དྲུག་པ་)མགུ་བའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པ་ལ། དོན་གཉིས་འགྲུབ་ཚུལ་མདོར་བསྟན། དཔེ་ ཡིས་རྒྱས་པར་བཤད། སྐབས་དོན་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའོ། །(དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། སྔར་ རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་རིགས་པས་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱེད་པ་འདི་ཉིད་དེ་བཞིན་ག

【現代漢語翻譯】 是否會發生呢？毗布底（Vibhuti，力量）說，佛陀（Buddha）本身沒有，但在其他顯現中會示現出這樣的形態，並且在一些菩薩（Bodhisattva）身上實際上也會發生。 （三）懺悔罪業，令其歡喜之法：因此，往昔我因無明所使，以身語意三門對眾多有情（Sentient beings）造成傷害，令具大悲之諸佛（Buddha）及其眷屬皆不歡喜，所有這些深重罪業，今日于諸救護者前，以悔恨之心一一懺悔，並誓言今後亦將防護，所有違背佛意令其不悅之處，祈請諸佛世尊及其眷屬慈悲寬恕。今後，為令如來（Tathagata）及其眷屬歡喜，我將從今日起，以身語意三門，如同三界（Three realms）之奴僕般，竭力承侍。因此，縱使眾多有情以足踢我頭頂，或毆打、殺害，我亦不還手，以恭敬之心接受，愿三界之怙主，具大悲者，皆心生歡喜。 （四）思維自性清凈而恭敬：如《寶性論》（Ratnagotravibhāga）所說：『圓滿佛陀之身是為利益眾生，如是真如無有分別，因具佛性故，一切有情皆恒常具有如來藏（Tathāgatagarbha）。』如是，所有這些有情，皆具大悲之自性，圓滿之佛陀，如『真如即是清凈之我』所說，視真如為自性清凈之我，對此應無疑慮。因此，如『有情即是佛』所說，於世俗諦（Saṃvṛtisatya）中，所見之有情，實則于勝義諦（Paramārthasatya）中，乃是怙主佛陀之自性。如是，如『因此，從聽聞中，如歡喜與示現般恭敬』所說，為何不恭敬呢？應如恭敬導師佛陀般，亦恭敬一切有情。

【English Translation】 Does it occur? Vibhuti (power) said that although the Buddha (Buddha) himself does not have it, it manifests in such a form in other manifestations, and it actually happens in some Bodhisattvas (Bodhisattva). (3) The method of confessing sins and making them happy: Therefore, in the past, due to ignorance, I harmed many sentient beings (Sentient beings) with my body, speech, and mind, causing all the Buddhas (Buddha) and their families with great compassion to be unhappy. All these deep sins, today in front of all the saviors, I confess one by one with regret, and I vow to protect myself in the future. I pray that all the Buddhas and their families will forgive me for all the things that go against the Buddha's will and make them unhappy. From today onwards, in order to make the Tathagata (Tathagata) and his family happy, I will serve with all my body, speech and mind, like a servant of the three realms (Three realms). Therefore, even if many sentient beings kick me on the top of my head, or beat or kill me, I will not fight back, but accept it with respect, and may the Lord of the Three Realms, the one with great compassion, be happy. (4) Thinking of the pure nature and being respectful: As the Ratnagotravibhāga says: 'The perfect Buddha's body is for the benefit of sentient beings, as is the true nature without distinction, because it has Buddha-nature, all sentient beings always have Tathāgatagarbha.' Thus, all these sentient beings have the nature of great compassion, the perfect Buddha, as 'Tathata is the pure self' says, regards Tathata as the pure self, and there should be no doubt about this. Therefore, as 'Sentient beings are Buddhas' says, in Saṃvṛtisatya, the sentient beings seen are actually the nature of the Lord Buddha in Paramārthasatya. Thus, as 'Therefore, from hearing, be as respectful as joy and manifestation' says, why not be respectful? One should be as respectful to all sentient beings as one is to the teacher Buddha.

---

ཤེགས་པ་ རྣམས་ཐུགས་མཉེས་པར་བྱེད་པ་བཀའ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པའང་ཡི༵ན་ལ། རང་གི་ དོན་དུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་རྒྱུའང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་ པ་འདི་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་དོ༵། །གཞན་མགུ་བར་གྱུར་ན་ལམ་རྣམ་དག་ལ་གཞུག་པར་ནུས་ པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་སེལ་བའི་ཐབས་དམ་པའང་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ༵། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་གིས་དུས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱ་བའི་སྤྱོད་པ་འདི་ཉིད་ ལ་བརྩོན་པར་བྱ༵་བར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)གནོད་པ་སྤང་ཚུལ་དཔེ་ཡིས་བཤད་པ་ ནི། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་མངགས་པའི་མི་འགའ་ཞི༵ག་གིས་འབངས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་རབ་ཏུ་ 2-214 མང་པོ་དག་ལ་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བྱེད་ཀྱ༵ང་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་གི་ནང་ན་ཕྱི་རྗེས་ལྟ་ཤེས་པའི་ མིག་རྒྱང་རིང་བོ་ད༵ག་ཕར་གཞོམ་པར་ནུས་ཀྱང་ཕྱིར་ལན་དུ་གནོད་པ་མི་ཕྱེད་ཅིང་མགུ་བར་ བྱེད་པ་ཉིད་དེ༵། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་མི་དེ་གཅིག་པུ་གྲོགས་མེད་པ་མ་ཡིན་གྱི༵་རྒྱལ་པོའི་ མཐུ་དང་སྟོབས་དང་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དེ་ཡི་དཔུ༵ང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དེ་དེ་བཞིན་དུ་ གནོད་བྱེད་ཀྱི་དགྲ་བོ་ཉམས་སྟོབས་ཆུང་བ༵་འགའ་ཞིག་གིས་བདག་ལ་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་ བྱེད་ན་ཡང་ཕྱི་རྗེས་ལྟ་ན་བརྙས་པས་ཁྱད་དུ་གསད་པར་མི་བྱ༵་ཞིང་སེམས་མགུ་བར་བྱ་ དགོས་པ་ཉིད་དེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་ བུ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་རྣམས་ད༵ང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ཡི་དཔུ༵ང་དང་འདྲ་བར། དགྲ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་དམྱལ་སྲུང་རྣམས་ ཀྱིས་གནོད་པའི་ལན་དྲག་པོ་བྱེད་ཅིང་། ཐུགས་རྗེ་ཅན་རྣམས་མི་དགྱེས་པར་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མགུ་བར་བྱེད་ཚུལ་དཔེ་ཡིས་བཤད་པ་ནི། དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་དམངས་ཕལ་བ་ རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་གཏུམ་པོ་གདུག་པ་ཅན་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མགུ་བར་བྱེད་དགོས་པ་ དེ་བཞི༵ན་དུ་བདག་གིས་སེམས་ཅན་བསམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་རྣམས་ནི་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ ཀྱི་སྒོ་ནས་མགུ་བར་བྱ༵་དགོས་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་མ་མགུ་ཞིང་ཁྲོས་ པར་གྱུར་ན་ཡ༵ང་ཚེ་འདིར་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཙམ་ནུས་ཀྱི། སེམས་ ཅན་རྣམས་མི་མགུ་བར་བྱས་པ་ཡི༵ས་ཕྱི་མ་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ༵འི་དམྱལ་བའི་ སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་པ་ནི་རྒྱལ་པོ་དེས་བྱེད་ད༵མ་སྟེ་བྱེད་པར་མི་ནུས་ལ། ཡང་རྒྱལ་པོ་ལྟ་ བུ་ཞིག་མགུ་ཞིང་ཕན་འདོགས་ན་ཡ༵ང་གནས་སྐབས་སུ་འཁོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་ པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྦྱིན་ནུས་ཀྱི། སེམས་ཅན་རྣམས་མགུ་བར་བྱས་པ་ཡི༵ས་ཐོབ་པར་ 2-215 འགྱུར་

【現代漢語翻譯】 供養逝者（ཤེགས་པ་，梵文：सुगत，羅馬：sugata，漢語：善逝）令其心滿意足，如同奉行教誨一般，也是爲了自己圓滿積聚功德資糧，利益眾生正是其根本原因。如果能使他人歡喜，就能進入純凈的道路，這是消除世間一切痛苦的殊勝方法。因此，我應當恒常精勤于使眾生歡喜的行為。 （第二部分）詳細解釋分為兩部分：（第一部分）用比喻說明避免傷害的方法：例如，國王派遣的官員，對眾多百姓施加各種傷害，但這些百姓中，有遠見卓識的人，即使有能力反擊，也不會以傷害還擊，而是努力使官員高興。因為這個官員並非孤身一人，而是有國王的權勢、力量和能力作為後盾。同樣，如果一些力量弱小的敵人對我造成各種傷害，也不應輕視他們，而應努力使他們高興。因為地獄的獄卒、閻羅王的使者等恐怖之輩，以及具有大慈悲心的佛和菩薩，都像是他們的後盾。如果傷害了敵人，獄卒會以猛烈的傷害報復，慈悲者也會不悅。 （第二部分）用比喻說明使人高興的方法：例如，普通百姓必須用各種方法使暴虐的國王高興。同樣，我必須用各種方法使具有各種想法的眾生高興。因為如果國王不高興而發怒，只會在此生對身體和財富造成損害。但如果眾生不高興，來世將遭受地獄的痛苦，這是國王無法做到的。反之，如果國王高興並施以恩惠，只會暫時給予眷屬和財富等圓滿。但如果使眾生高興，就能獲得……

【English Translation】 Making offerings to the departed (Śekpa, Sanskrit: Sugata, Roman: sugata, meaning: Well-gone) to please them, is like fulfilling the teachings, and it is also the fundamental cause for perfectly accumulating merit and benefiting sentient beings. If one can make others happy, one can enter the pure path, which is the supreme method for eliminating all the sufferings of the world. Therefore, I should always diligently engage in the practice of making sentient beings happy. (Part Two) The detailed explanation is divided into two parts: (Part One) Explaining how to avoid harm through analogy: For example, officials sent by a great king inflict various harms on many people, but among these people, those with foresight, even if they have the ability to retaliate, will not retaliate with harm, but will try to make the officials happy. Because this official is not alone, but has the power, strength, and ability of the king as his backing. Similarly, if some weak enemies inflict various harms on me, I should not despise them, but should try to make them happy. Because the hell guardians, the messengers of Yama, and other terrifying beings, as well as the Buddhas and Bodhisattvas with great compassion, are like their backing. If one harms the enemy, the hell guardians will retaliate with fierce harm, and the compassionate ones will be displeased. (Part Two) Explaining how to make others happy through analogy: For example, ordinary people must use various methods to please a tyrannical king. Similarly, I must use various methods to please sentient beings with various thoughts. Because if the king is unhappy and angry, he can only harm the body and wealth in this life. But if sentient beings are unhappy, in the next life one will suffer the pain of hell, which the king cannot do. Conversely, if the king is happy and bestows favors, he can only temporarily grant retinue and wealth, etc. But if one makes sentient beings happy, one will obtain...

---

བ་གང་ཡིན་པ༵་མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཉིད་སྦྱིན་པ་ནི་མི་སྲིད་པས་ཤེས་ པ་ཉིད་དོ༵། ། (གསུམ་པ་)དོན་བསྡུ་ནི། བཟོད་པ་བསྒོམས་པས་སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་ཕན་བཏགས་ཏེ་ ཡིད་མགུ་བར་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡི༵་མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་མ་འོངས་པ་ན་རྫོགས་པའི་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འགྲུབ་པ་ལྟ་ཞོ༵ག གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་དཔལ་ དང་འབྱོར་བ་ཆེན་པོ་ད༵ང་སྙན་པའི་གྲགས་པ་ཆེན་པོ་དང་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པར་འགྱུར་བ་ཅིས་ མ་མཐོ༵ང་སྟེ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་མགུ་བའི་ཐབས་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ། ། ༈ བསྒོམ་པའི་ཕན་ཡོན། (གསུམ་པ)ཕན་ཡོན་ནི། སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་འཁོར་བར་གནས་པའི་ཚེ་ཡང་ བཟོད་པ་བསྒོམས་པར་གྱུར་བས་གཟུགས་མཛེས་ཤིང་བལྟ་ན་སྡུག་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་དང་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཚང་བ་ལ་སོགས་པ་ད༵ང་། ནད་སྣ་ཚོགས་ ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་དང་། གྲགས་པའམ་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འཕེལ་བ་ད༵ང་། ཚེ་ ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་པོར་བདེ་བར་འཚོ་བ་ད༵ང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་། ཉེ་བར་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ བདུན་ལ་སོགས་པའི་འབྱོར་བ་དང་བཀའ་འབངས་སུ་གཏོགས་པ་རྣམས་དགེ་བ་བཅུ་ལ་ འགོད་ནུས་པའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་བདེ་བ་རྒྱས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་ ཅིང་། སྔར་བཤད་པ་ལྟར་མཐར་ཐུག་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལ༵ས་གཙོ་བོར་བཟོད་པ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་དྲུག་ པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ༵།། །། ༈ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན། དེ་ལྟར་བཟོད་པ་བསྒོམ་ཚུལ་བསྟན་ནས། ད་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན་བཞི་སྟེ། བྱེད་ལས་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་ཕན་ཡོན་ནོ། ། (དང་པོ་)བྱེད་ལས་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་ 2-216 སྨིན་པར་བྱེད་པས་ན་སེམས་ཅན་མང་པོའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འཕེལ་བ་ནི་ལྟ་སྨོས་ ཀྱང་ཅི་དགོས། སེམས་ཅན་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་སེམས་དགེ་བ་གཅིག་སྤེལ་བའི་ཆེད་དུ་ཡང་ བསྐལ་པ་མང་པོར་མི་སྐྱོ་བའི་སྒོ་ནས་ཚེ་འདི་དང་ཕྱི་མར་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྒྱན་ ལས། རྒྱལ་སྲས་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། །སེམས་ཅན་ཚོགས་རབ་སྨིན་པར་ བྱེད་པ་ན། །ཕ་རོལ་སེམས་དགེ་གཅིག་གི་ཕྱིར་ཡང་ནི། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་དུའང་སྐྱོ་མི་ འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལེ་ལོ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་དང་། གཉེན་ པོ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ དང་ལྡན་པ་དང་། བྱེད་ལས་གནས་སྐབས་སུ་གཞན་

【現代漢語翻譯】 要知道，沒有什麼能比得上最終給予圓滿佛陀的果位。 (三)總結要義：通過修習忍辱，利益了眾多眾生，使他們心滿意足，由此產生的最終果報，更不用說未來能成就圓滿佛陀的果位了。暫時的果報，如在此生獲得巨大的財富和榮耀，以及美好的名聲，變得幸福快樂，難道不明顯嗎？因為顯而易見，所以應該努力使眾生心滿意足。 修習的利益： (三)利益：在未獲得佛果之前，即使仍然輪迴，由於修習忍辱，也會擁有美麗的外貌，令人賞心悅目，擁有完整的所有肢體和感官等等。沒有各種疾病的困擾，名聲或喜悅會大大增長，能夠非常長久地幸福生活，獲得七寶，以及近七寶等等的財富，以及能夠將所有臣民安置於十善之中的轉輪王統治的幸福，非常圓滿。如前所述，最終獲得偉大的菩提等等。《入菩薩行論》中，主要講述忍辱的第六品釋義完畢。 修習精進波羅蜜多的總義： 如是宣說了修習忍辱的方法后，現在宣說修習精進波羅蜜多的方法，總共有四個要點：作用、定義、分類和利益。 (一)作用：菩薩們依靠精進來成熟他人，因此，不用說在眾多眾生的相續中會增長廣大的善根。即使是爲了在一個眾生的相續中增長一個善念，也會不厭其煩地在無數劫中利益今生和來世。《寶鬘論》中說：『佛子依靠殊勝的精進，成熟眾生，即使爲了他人相續中的一個善念，在千百萬劫中也不會厭倦。』 (二)定義：完全斷除不相應的懈怠，並具備通過無我之智，在三輪中不分別的智慧，以及暫時利益他人的作用。

【English Translation】 Know that nothing can compare to ultimately bestowing the state of perfect Buddhahood. (Three) Summary of the meaning: By cultivating patience, one benefits many sentient beings, making them content. The ultimate result of this, needless to say, is the attainment of perfect Buddhahood in the future. The temporary results, such as gaining great wealth and glory in this life, as well as a good reputation, and becoming happy and joyful, are they not obvious? Because it is obvious, one should strive to make sentient beings content. Benefits of Cultivation: (Three) Benefits: Even while remaining in samsara before attaining Buddhahood, having cultivated patience, one will have a beautiful appearance, be pleasing to the eye, be agreeable, and possess all complete limbs and senses, etc. Without being afflicted by various diseases, fame or joy will greatly increase, one will live happily for a very long time, and one will obtain the wealth of the seven precious substances, as well as the near seven precious substances, etc., and the happiness of a Chakravartin king who can place all his subjects in the ten virtues, which is very complete. As mentioned before, one will ultimately attain great Bodhi, etc. This concludes the explanation of the sixth chapter of 'Entering the Bodhisattva's Way,' which mainly teaches patience. General Meaning of Practicing the Perfection of Diligence: Having thus explained the method of cultivating patience, now I will explain the method of practicing the perfection of diligence, which has four main points: function, definition, classification, and benefits. (One) Function: Bodhisattvas rely on diligence to ripen others, therefore, needless to say, great roots of virtue will increase in the minds of many sentient beings. Even for the sake of increasing one virtuous thought in the mind of one sentient being, they tirelessly benefit this life and the next for many kalpas. As it says in the 'Garland of Jewels': 'The Buddha's son relies on supreme diligence, to ripen sentient beings. Even for the sake of one virtuous thought in the mind of another, he will not tire for hundreds of millions of kalpas.' (Two) Definition: Completely abandoning all opposing laziness, possessing wisdom that does not discriminate in the three spheres through the wisdom of realizing selflessness, and having the function of temporarily benefiting others.

---

དོན་ལ་སྤྲོ་པའི་སྒོ་ནས་འདོད་པ་ཐམས་ ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐར་ཐུག་རང་རང་གི་མོས་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་ པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་འདས་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་བཞི་དང་ ལྡན་པ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། ། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་བྱེད་རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དབྱེ་བ་ནི། ཡང་དག་པའི་དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་ངོ་བོའི་དོན་དང་། དད་ པ་ཆེན་པོ་དང་འདུན་པ་དྲག་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་རྒྱུའི་དོན་དང་། དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་ འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་འབྲས་བུའི་དོན་ དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མི་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་དོན་དང་། མ་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་དང་། དེ་ལྡན་གྱི་ གང་ཟག་ལ་ཡོད་པ་རྟེན་གྱི་འཇུག་པ་དང་། བསླབ་པ་གསུམ་ལ་བརྩོན་པ་དང་། ལུས་དང་ 2-217 སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། རྟག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་གུས་པར་བྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྣམས་ སུ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ་དྲུག་དང་ལྡན་པར་ཤེས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་ པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དགེ་ལ་ཡང་དག་སྤྲོ་བ་དང་། །དད་དང་འདུན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། །དྲན་ སོགས་ཡོན་ཏན་འཕེལ་བྱེད་དང་། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གཉེན་པོ་དང་། །མ་ཆགས་ལ་ སོགས་ཡོན་ཏན་ལྡན། །དེ་དག་ལ་ནི་དེ་རྣམས་བདུན། །བརྩོན་འགྲུས་དེ་འདྲར་ཡོངས་ཤེས་ ནས། །མཁས་པ་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བ་ནི་ རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། གཙོ་དང་དེ་རྒྱུ་ལས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། །རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་རྟེན་གྱི་དབྱེ་བ་དང་། ། བར་ཆད་རྣམ་བཞིའི་གཉེན་པོའི་དབྱེ་བ་དང་། །བརྩོན་འགྲུས་ཡོངས་ཤེས་བྱ་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ བསྟན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོའི་དབྱེ་བ་ནི། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ ནས་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་ཏུ་བརྟན་པ་དང་། རྒྱུའི་དབྱེ་བ་ནི། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་བའི་ཆོས་ ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པ་དང་། ལས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཕྲལ་དུ་ལུས་དང་སེམས་ བདེ་བ་ཐོབ་ཅིང་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དངོས་གྲུབ་འགྲུབ་པ་ལ་ སོགས་པ་སྟེ། དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ནས་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག །འདི་ལྟར་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ དེ་རྗེས་འཐོབ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་མོད་ལ་བདེར་གནས་མཆོག །དངོས་གྲུབ་འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་འཇིག་རྟེན་གཏོགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་ནི། ཐོག་མར་གོ་ ཆ་རྒྱ་ཆེན་པོ་གྱོན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བས་འཇུག་པའི་བརྩོན་ འགྲུས་དང

【現代漢語翻譯】 爲了以歡喜之心圓滿一切願望，並最終使眾生各自按照自己的意願，安置於三乘（梵文：Triyāna，三種達到涅槃的途徑）的涅槃（梵文：Nirvana，解脫）之中，從而使他們完全成熟，需要具備四種法：如偈頌所說：『精進克服不利因素，具備不分別的智慧，圓滿一切願望，成熟眾生三種方式。』 （三）分類：以純正的善行而歡喜地進入是本體之義；依靠偉大的信心和強烈的意願而生起是因之義；憶念、禪定和智慧等越來越增長是果之義；作為一切煩惱和不善之方的對治是業之義；具備無貪和無嗔等功德是功德之義；存在於具備這些功德的補特伽羅（梵文：Pudgala，人）之中是所依之義；以及努力於三學（戒定慧）和身心的精進，恒常行持和恭敬行持的精進等，通達這些分類的進入之義，共有六種，並加以修持等等。如偈頌所說：『對善歡喜而進入，依靠信心和意願，憶念等增長功德，對治一切煩惱，具備無貪等功德，彼等之中有此七，完全了知此精進，智者如實而修持。』 此外，特殊的分類有六種：主和彼因業的分類，相的分類和所依的分類，四種障礙的對治的分類，爲了完全了知精進而詳細闡述。如偈頌所說：『主和彼因業的分類，相的分類和所依的分類，四種障礙的對治的分類，爲了完全了知精進而詳細闡述。』 其中，主要的分類是：在一切善法中，精進最為殊勝和堅定。因的分類是：依靠精進，一切善法得以成就。業的分類是：依靠精進，立即獲得身心安樂，併成就世間和出世間的成就等等。如偈頌所說：『善法之中精進最，如是依靠彼而得，精進迅速安樂住，成就世間出世間。』 相的分類是：首先是穿戴廣大盔甲的精進，然後如其所是地結合而進入的精進。

【English Translation】 In order to perfect all desires with joy, and ultimately to place beings in the Nirvana (Sanskrit: Nirvana, liberation) of the Three Vehicles (Sanskrit: Triyāna, three paths to achieve Nirvana) according to their individual inclinations, thereby fully maturing them, it is necessary to possess four qualities: As the verse states: 'Diligence overcomes adverse factors, possesses non-discriminating wisdom, fulfills all desires, matures beings in three ways.' (Three) Classification: To enter with joy into pure virtue is the meaning of the essence; to arise relying on great faith and strong desire is the meaning of the cause; memory, meditation, and wisdom, etc., increasingly grow is the meaning of the result; to act as an antidote to all afflictions and non-virtuous aspects is the meaning of the action; to possess qualities such as non-attachment and non-hatred is the meaning of the quality; to exist in the individuals (Sanskrit: Pudgala, person) who possess these qualities is the meaning of the basis; and to strive in the three trainings (discipline, concentration, wisdom), and the diligence of body and mind, constantly practicing and respectfully practicing diligence, etc., understanding these classifications of the meaning of entry, there are six in total, and cultivating them, etc. As the verse states: 'To enter with joy into virtue, relying on faith and desire, memory, etc., increase qualities, antidote to all afflictions, possess qualities such as non-attachment, among them there are these seven, fully knowing this diligence, the wise cultivate it as it is.' Furthermore, the special classifications are sixfold: the classification of the main and its cause and action, the classification of aspects and the classification of the basis, the classification of the antidote to the four obstacles, explained in detail in order to fully understand diligence. As the verse states: 'The classification of the main and its cause and action, the classification of aspects and the classification of the basis, the classification of the antidote to the four obstacles, explained in detail in order to fully understand diligence.' Among them, the main classification is: among all virtuous dharmas, diligence is the most supreme and steadfast. The classification of the cause is: relying on diligence, all virtuous dharmas are accomplished. The classification of the action is: relying on diligence, one immediately obtains the happiness of body and mind, and accomplishes worldly and transmundane achievements, etc. As the verse states: 'Among virtuous dharmas, diligence is the best, thus relying on it is obtained, diligence quickly dwells in happiness, accomplishes worldly and transmundane achievements.' The classification of aspects is: first, the diligence of wearing vast armor, and then the diligence of entering by combining as it is.

---

་། རྟོགས་པར་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མ་ཞུམ་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། རྟོགས་པ་ཅུང་ ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པར་འབྱེད་པ་སྟེ། ཐོག་མར་ གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དེ་ལས་ནི། །ཚུལ་བཞིན་རབ་ཞུགས་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ། །མ་ ཞུམ་མི་འཁྲུགས་ཆོག་མི་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་རྣམས་པར་ 2-218 གསུངས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །རྟེན་གྱི་དབྱེ་བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་གནས་པའི་གང་ཟག་གི་ རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྣམས་ཐ་མ་དང་འབྲི ང་དང་མཆོག་གིས་ཕྱེ་བའམ། བསམ་ པ་ཞན་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བ་དག་དང་། དོན་ཆུང་བ་དང་ཆེ་བ་དག་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་རྣམས་ཏེ། ཐེག་པ་གསུམ་བརྩོན་སྐྱེ་བོ་ལ་བརྟེན་པའི། །བརྩོན་འགྲུས་ཐ་མ་འབྲི ང་དང་མཆོག་གཞན་ ཏེ། །བསམ་བློ་ཞན་དང་རྒྱ་རབ་ཆེ་ལྡན་ཕྱིར། །དེ་ནི་དོན་ཆུང་བ་དང་དོན་ཆེན་འདོད། །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། །གཉེན་པོའི་དབྱེ་བ་ནི། དགེ་བ་ལ་འཇུག་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལོངས་སྤྱོད་མང་ པོ་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། དེ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་ པས་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ་དང་། ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་ གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་བཞི་བསྟེན་པ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་པ་ལོངས་ སྤྱོད་ཀྱིས་ཕམ་མེད། །བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་པ་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་ཕམ་མེད། །བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་ པ་སྐྱོ་བས་ཕམ་པ་མེད། །བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་པ་ཐོབ་པས་ཕམ་པ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། གོ་ཆ་ཆེན་པོ་གྱོན་པ་ལྟར་སྦྱོར་བས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ འཇུག་ནུས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཆེད་དུ་རང་གཞན་གྱི་ཉོན་ མོངས་མཐའ་དག་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། མོས་པ་དང་མཐུན་པར་ གདུལ་བྱ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པ་དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལྷག་མེད་ཀྱི་ མྱང་འདས་སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འགྲུབ་པ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་སྲས་ རྣམས་གོ་ཆ་སྦྱོར་བའི་བདག་ཉིད་བརྩོན་འགྲུས་དཔེ་མེད་བྱས། །རང་དང་གཞན་གྱི་ཉོན་ མོངས་ཚོགས་འཇོམས་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད། །བརྩོན་འགྲུས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་བཀོད། །བརྩོན་འགྲུས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡོངས་ཟིན་པས་ འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་གཞག །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུམ་ལས་ཀྱང་། བརྩོན་ 2-219 འགྲུས་ཀྱིས་ནི་དཀར་པོའི་ཡོན་ཏན་འགྲིབ་མི་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་མཐའ་ཡས་རྒྱལ་བའི་བང་ མཛོད་རྙེད་པར་འགྱུར་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པོ། ། ༈ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་གཞུང་དོན། (གཉིས་པ་)གཞ

【現代漢語翻譯】 將廣大需要證悟的法不視為畏途的精進，以及不滿足於僅僅證悟少許的精進等等進行區分。首先，從盔甲精進開始：『如理進入結合的精進，不畏懼、不散亂、不滿足、無所不知的精進，如所有相的佛陀所說。』如是說。所依的區分是：安住於三乘的補特伽羅相續中的精進，分為下、中、上等；或者以意樂薄弱和廣大，以及小義和大義等進行區分。『依於三乘精進之士，精進有下中上之別，因其具足薄弱和廣大之意樂，故彼希求小義和大義。』如是說。對治的區分是：進入善法的不順品，執著于眾多享樂，特別貪戀于受用它們，以及因佈施等而感到厭倦，滿足於少許等等。爲了對治這些，修習四種精進：『具精進者不為享樂所勝，具精進者不為煩惱所勝，具精進者不為厭倦所勝，具精進者不為獲得所勝。』如是說。 （第四）利益：如穿戴大盔甲般，通過結合也能完全進入，具有廣大的功德；爲了大菩提，平息自他的所有煩惱，具有無雜染的功德；與意樂相符，將所化眾生安置於三菩提，具有大義的功德；甚至在無餘涅槃中也不會中斷，成就無盡的功德。『諸佛子如穿戴盔甲般，以無與倫比的精進，摧毀自他煩惱之聚，獲得殊勝菩提。僅憑此精進，便能將一切眾生安置於三菩提。精進為智慧所圓滿攝持，故於世間永不窮盡。』如是說。同樣在《般若波羅蜜多經》中也說：『精進使白法功德不減損，能獲得無邊智慧的如來藏。』等等。 修習精進波羅蜜多的方法，分為正行和...

【English Translation】 Differentiating between diligence that does not shrink from the vastness of what is to be realized, and diligence that is not content with realizing only a little. First, from the armor-like diligence: 'The diligence of properly entering into union, diligence that is fearless, undistracted, not content, and all-knowing, as spoken by the Buddhas in all aspects.' Thus it is said. The distinction of the basis is: the diligence present in the continuums of individuals abiding in the three vehicles, distinguished by inferior, middling, and superior; or distinguished by weak and vast intentions, and by small and great purposes. 'Relying on beings who generate diligence in the three vehicles, diligence is inferior, middling, and superior; because they possess weak and vast intentions, therefore they desire small and great purposes.' Thus it is said. The distinction of the antidotes is: the non-virtuous aspects of engaging in virtue, clinging to many enjoyments, being particularly attached to enjoying them, being weary of giving and so forth, and being content with just a little. To counteract these, one cultivates the four aspects of diligence: 'The diligent one is not defeated by enjoyments, the diligent one is not defeated by afflictions, the diligent one is not defeated by weariness, the diligent one is not defeated by attainment.' Thus it is said. (Fourth) Benefits: Like wearing great armor, one can fully engage through union, possessing vast qualities; for the sake of great Bodhi, pacifying all the afflictions of oneself and others, possessing qualities free from contamination; in accordance with aspiration, establishing disciples in the three Bodhis, possessing qualities of great purpose; and even in nirvana without remainder, it does not cease, accomplishing inexhaustible qualities. 'The sons of the Victorious Ones, like wearing armor, with incomparable diligence, destroy the aggregates of afflictions of themselves and others, and attain supreme Bodhi. By that very diligence, they establish all beings in the three Bodhis. Diligence is fully grasped by wisdom, therefore it is inexhaustible in the worlds.' Thus it is said. Similarly, in the Mother Sutra (Prajnaparamita Sutra): 'Diligence does not diminish white qualities, it will find the inexhaustible treasury of the Victorious Ones.' and so forth. The method of practicing the Perfection of Diligence is divided into the main practice and...

---

ུང་དོན་ལ། འབྲེལ་བཀོད་དེ་ངོས་བཟུང་། མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤང་ཚུལ། གཉེན་པོའི་སྟོབས་བསྐྱེད་ཚུལ་ལོ། ། ༈ འབྲེལ་བཀོད་དེ་ངོས་བཟུང་བ། དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་དཀའ་སྤྱད་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པས་ཞི་གནས་དང་ ལྷག་མཐོང་ལ་སོགས་པ་སྤེལ་བའི་ཆེད་དུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩ༵མ་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ འདི་ལྟར་རྒྱུ་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ལ་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་སླུ་བ་མེད་པར་གན༵ས་ ཤིང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རླུང་མེད་ན་ནི་གཡོ་བ་འབྱུང་བ་མེད་པ་བཞི༵ན་དུ་བསོད་ ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་བརྩོན་འགྲུས་མེད་ན་མི་འབྱུ༵ང་ཞིང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ ཚོགས་གཉིས་བསགས་པ་ལས་ནི་བྱང་ཆུབ་མྱུར་དུ་འབྱུང་བ་ཉིད་དེ། མདོ་ལས་ཀྱང་། བློ་ གྲོས་རྒྱ་མཚོ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ལས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ ཆུབ་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ལ་བརྩོན་བགྲུས་ཡོད་པ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ ཡོད་ཀྱི། ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཤིན་ཏུ་རིང་པོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་བརྩོན་ འགྲུས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པའི་དགེ་བ་ལ་དམིགས་ནས་ མངོན་པར་སྤྲོ་པས་འཇུག་པའི་སེམས་པའོ༵། །འདིས་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་ བསྟན་གྱི་བྱ་བ་ལ་སྤྲོ་བས་མྱུར་དུ་འཇུག་པ་བརྩོན་འགྲུས་སུ་འདོད་པ་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ། མདོ་ ལས་ཀྱང་། བརྩོན་འགྲུས་གང་ཞེ་ན། དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བའོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེས་ན་ལུས་དང་ ངག་གི་ལས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་སུ་གྲགས་པའང་རྒྱུའི་མིང་གིས་བཏགས་པ་ཉིད་དོ། ། ༈ མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤང་ཚུལ། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། བརྩོན་འགྲུས་དེ་ཡི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ངོས་བཟུང་ནས་སྤོང་ ཚུལ་བཤད་པར་བྱ༵་སྟེ། དེ་ཡང་ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་མི་རུང་ཞིང་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་ 2-220 མི་འཇུག་པ་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ལེ་ལོ་དང་། རྒོད་པ་དང་སྒེག་པ་ལ་སོགས་པ་ལུང་མ་བསྟན་ གྱི་བྱ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་ཆགས་པ་བྱ་བ་ངན་པ་ལ་ཞེན་པའི་ལེ་ལོ་ད༵ང་དཀའ་བའི་ ལས་ལ་འཚེར་བས་སྒྱིད་ལུག་ནས་བདག་ལྟ་བུས་བསྒྲུབ་པར་ག་ལ་ནུས་སྙམ་དུ་རང་ཉིད་ ལ་བརྙས་པ་སྒྱིད་ལུག་བའི་ལེ་ལོ་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་དམིགས་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་སྤོང་བར་བྱེད་ པ༵འོ། ། (དང་པོ་)གང་ལས་ལེ་ལོ་འབྱུང་ཚུལ་ནི། དགེ་བ་བྱེད་པར་མི་རྩོལ་ཞིང་སྙོམ་ལས་ཀྱི་དབང་ དུ་གྱུར་བ་དང་། ཟག་བཅས་ཀྱི་བདེ་བའི་རོ་མྱོང་ཞིང་དེ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ད༵ང་གཉིད་ཀྱིས་ ནོན་པ་ཉལ་བ་དང་བསྙེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་སྲེད་པ་འཕེལ་བ་ཡི༵ས་འཁོར་བའི་ སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བར་གྱུར་པ་ལ༵ས་ནི་ལེ་ལོ་རྣམས་ཉེ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུ༵ར་བ་ ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ཉིད་རིམ་ག

【現代漢語翻譯】 正文：關聯而認知，背離相違品，生起對治力的方法。 關聯而認知： 首先，如此以具足忍耐廣大苦行，爲了生起止觀等，應當精進。原因在於，具足精進之因，則無欺地安住且生起大菩提之果。譬如，無風則不動搖一樣，無有精進，則不生福德與智慧之資糧。以精進積累二資糧，則迅速生起菩提。如經中所說：『以精進引發智慧之海，則證得無上圓滿菩提並非難事。』為何如此？因為有精進者，則有菩提；對於懶惰者而言，菩提則極其遙遠。 那麼，精進的體性是什麼呢？是緣于佈施等清凈善法，以歡喜而趣入之心。這消除了世間上對於不善和無記之事業以歡喜而迅速趣入也認為是精進的觀點。如經中所說：『何為精進？即對於善法的歡喜。』因此，身體和語言的行動被稱為精進，也只是以因的名稱來命名的。 背離相違品的方法： （首先）總說：認知精進的相違品，並講述背離的方法。也就是對於身心不適宜，不趣入善法，沒有意願的懶惰；以及掉舉和嫵媚等無記之行為，以及對於不善之業的貪執，對於惡劣行為的執著之懶惰；以及對於困難之事業感到畏懼而灰心喪氣，認為像我這樣的人怎麼可能做到而輕視自己，這些灰心喪氣的懶惰，要完全瞭解這些過患之後加以背離。 （首先）懶惰生起的方式：不努力行善，被懈怠所控制；以及體驗有漏之安樂，並且隨之貪執；以及被睡眠所壓制，依賴於睡眠和依偎等，增長貪慾；由於對於輪迴之痛苦沒有厭離，因此懶惰便會逐漸產生。 （第二）次第是：

【English Translation】 Text: Identifying through association, abandoning opposing factors, and generating antidotal forces. Identifying through association: Firstly, thus, with endurance for vast hardships, one should exert effort to cultivate tranquility and insight, etc. The reason is that with the cause of diligence, the great fruit of enlightenment undoubtedly abides and arises. For example, just as movement does not occur without wind, the accumulations of merit and wisdom do not arise without diligence. By accumulating the two accumulations through diligence, enlightenment arises quickly. As stated in the sutra: 'By initiating diligence in the ocean of intelligence, attaining unsurpassed, perfect enlightenment is not difficult.' Why is that? Because whoever has diligence has enlightenment; for the lazy, enlightenment is extremely distant. So, what is the essence of diligence? It is the mind that engages with joy, focusing on pure virtues such as generosity. This eliminates the notion that quickly engaging in non-virtuous and neutral activities with joy is diligence. As the sutra says: 'What is diligence? It is joy in virtue.' Therefore, actions of body and speech that are called diligence are merely named after the cause. How to abandon opposing factors: (Firstly) General statement: Identifying the opposing factors of diligence and explaining how to abandon them. That is, laziness, which is unsuitable for body and mind, does not engage in virtue, and has no intention; and attachment to non-virtuous activities such as excitement and coquetry, and attachment to evil deeds, laziness that clings to bad actions; and being discouraged by difficult tasks, feeling discouraged and thinking, 'How could someone like me accomplish this?' Despising oneself, one must fully understand the faults of these discouraged lazinesses and abandon them. (Firstly) How laziness arises: Not striving to do good, being controlled by idleness; and experiencing the taste of contaminated happiness and clinging to it; and being overwhelmed by sleep, relying on sleep and cuddling, etc., increasing craving; because one is not weary of the suffering of samsara, laziness arises. (Secondly) The order is:

---

ྱིས་སྤང་ཚུལ་ལ། མི་སྦྱོར་བའི་ལེ་ལོ་སྤང་བ། ངན་ཞེན་གྱི་ལེ་ལོ་ སྤང་བ། སྒྱིད་ལུག་པའི་ལེ་ལོ་སྤང་བའོ། ། དང་པོ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)ངེས་པར་འཆི་བ་བསམས་ཏེ་ལེ་ལོ་སྤང་བ་ནི། རྔོན་པས་ཉ་ དང་རི་དྭགས་གསོད་པ་དང་འདྲ་བར་ཉོན་མོངས་པ་རྒྱ་པ་དང་འདྲ་བས་བཤོར་ཞིང་བཀུག་ ནས་ནི༵་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱར་ནི་དམ་དུ་ཆུད་པར་གྱུར་ན༵ས་འཆི་བདག་གཤིན་རྗེའི་ཁར་ནི་ ཆུད་པར་གྱུར་པ༵་དང་འདྲ་བར་ངེས་པར་འཆི་བ་འདི་ཅི་སྟེ་ད་དུང་མ་ཤེས་ས༵མ་སྟེ། ཤེས་པར་ བྱས་ནས་དགེ་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ། །རང་དང་རིས་མཐུན་པའི་སྡེ་ཚན་གཉེན་བཤེས་ ལ་སོགས་པ་འཆི་བདག་གིས་རིམ་གྱིས་གསོད་ཅིང་འཆི་བ་ཡ༵ང་ཁྱོད་ཀྱིས་ད་དུང་མཐོང་བར་ མ་གྱུར་ཏ༵མ་ཏེ་མཐོང་བཞིན་པར་སྣང་བ་ལ། འོན་ཀྱང་གཉིད་དང་སྙོམ་ལས་ལ་སོགས་པ་ ལ་བརྟེན་པ་དགེ་བ་ལ་མི་བརྩོན་པ་ག༵ང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔེར་ན་གདོལ་བའམ་ཤན་པ་རྣམས་ 2-221 ཀྱིས་ལུག་དང་ནི་མ་ཧེ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་གསོད་ཀྱང་ལྷག་མ་རྣམས་བག་ཚ་བ་མེད་ པར་གནས་པ་བཞི༵ན་དུ་ཤིན་ཏུ་བླུན་པའོ། །འཆི་བ་མེད་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་ནི་ཕྱོགས་ཀུན་ ནས་བཀག་ནས་སུ༵་གསད་པའི་ཆེད་དུ་འཆི་བདག་གིས་ནི་ལྟས་ཤིང་འཆི་བ་ལས་ཐར་བའི་ ཐབས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་བཞིན་དུ༵་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ནི་ཁ་ཟས་སྣ་ཚོགས་ཟ་བ་ལ་དགའ་ཞི༵ང་ ཆགས་པ་དང་། འདི་ལྟར་གཉིད་ལོག་པའི་བདེ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་དག༵འ་སྟེ་དགའ་ཞིང་སྲེད་པར་ མི་རིགས་པས་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)མྱུར་དུ་འཆི་བ་བསམ་སྟེ་ལེ་ལོ་སྤང་ཚུལ་ནི། ཚེ་འདིར་ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་ ཤིང་དུས་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་འཆི་བར་འགྱུར་བ༵ས། ཇི་སྲིད་མ་ཤིའི་བར་དེ་སྲིད་དུ་ནི་ བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ༵འོ། །ད་འཆི་བའི་དུས་ལ་ བབ་པ་དེའི་ཚེ་ལེ་ལོ་སྤངས་ནས་ཚོགས་སོག་པར་འདོད་ཀྱང་ནི༵་སྟོབས་མེད་པས་དགེ་བ་ འགྲུབ་པའི་དུས་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་ན་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ཅིའང་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་མེད་དོ། །བྱ་ བར་བྱེད་པ་ཅན་རྣམས་ལས་འདི་ནི་ཡིད་ལ་བསམས་ཀྱང་ལག་ལེན་ལ་བརྩོན་པ་མ་བྱས་པ་ དང་། འགའ་ཞིག་ལག་ལེན་ལའང་མགོ་བརྩམས་ནས་བྱེད་བཞིན་པ་ད༵ང་། ཁྱད་པར་འདི་ ནི་ཕྱེད་ཙམ་བྱས་ནས་མཐར་མ་ཕྱིན་པར་གནས་པ་ལ༵། གློ་བུར་དུ་འཆི་བདག་གཤིན་རྗེ་ འོངས་ནས་ནི༵་ཅིས་ཀྱང་གསོད་པར་ངེས་པས་ན། དགེ་བ་བྱར་ཡོད་དུས་མ་བྱས་པ་ལ་འགྱོད་ པ་དང་བཅས་པས་ཀྱི་ཧུད་བདག་ཅག་གཉེན་བཤེས་དང་བཅས་པ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ མྱ་ངན་འབའ་ཞིག་སེམས་པར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་ཡང་ད་ལྟ་མ་ཤིའི་བར་ལ་བརྩོན་པར་རིགས་ སོ། །གཞན་ཡང་འཆི་བའི་དུས་ལ་བབ་པ་ན་སྡུག་པ་དང་བྲལ་བའི་མྱ་ངན་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་ སྐྲངས་པ་ཡི༵། མིག་ཟངས་ཀྱི་མདོག་ལྟར་དམར་པོར་གྱུར

【現代漢語翻譯】 關於如何克服懈怠：克服不作為的懈怠，克服惡意的懈怠，克服懶惰的懈怠。 首先，有五點：(第一點)思維死亡的必然性以克服懈怠：就像獵人殺死魚和動物一樣，煩惱就像羅網一樣，被拋出並被鉤住，然後被束縛在輪迴中，陷入死亡之主閻羅的口中一樣，難道你還不明白死亡的必然性嗎？明白了就應該努力行善。你還沒有看到死亡之主逐漸殺死與你同類的親戚朋友嗎？雖然你明明看到了，但由於依賴睡眠和懶惰等，不努力行善，就像屠夫逐漸殺死綿羊和水牛等，而剩下的卻毫不警惕一樣，真是愚蠢至極。通往不死之路已被完全阻斷，死亡之主正在監視著要殺死誰，既然沒有逃脫死亡的方法，你又怎麼會喜歡並執著于吃各種食物呢？又怎麼會喜歡睡眠的快樂呢？不應該貪戀，而應該努力行善。 (第二點)思維死亡的迅速以克服懈怠：既然此生不會長久，而且會非常迅速地死去，那麼在未死之前，就應該努力積累福德和智慧的資糧。當死亡的時刻來臨時，即使想要克服懈怠並積累資糧，也無能為力，當行善的時刻過去時，又能做什麼呢？什麼也做不了。那些應該做的事情，有些人只是想想而不去實踐，有些人開始了實踐，還有些人只做了一半就停止了。當死亡之主閻羅突然到來時，一定會殺死他們，所以對於那些在可以行善的時候沒有行善的人來說，他們會後悔地想：『唉，我和我的親戚朋友們都被摧毀了！』只會感到悲傷，所以現在在未死之前應該努力。此外，當死亡的時刻來臨時，眼睛會因與痛苦分離的悲傷而腫脹，變得像紅銅一樣紅。

【English Translation】 Regarding how to overcome laziness: Overcoming the laziness of inaction, overcoming the laziness of malice, overcoming the laziness of sluggishness. Firstly, there are five points: (First) Thinking about the certainty of death to overcome laziness: Just as a hunter kills fish and animals, afflictions are like nets, cast out and hooked, then bound in samsara, and caught in the mouth of the Lord of Death, Yama, haven't you understood the certainty of death yet? Having understood, one should strive to do good. Haven't you seen the Lord of Death gradually killing your relatives and friends of the same kind? Although you clearly see it, relying on sleep and laziness, etc., not striving to do good, just like butchers gradually killing sheep and buffalo, etc., while the remaining ones remain without vigilance, it is extremely foolish. The path to immortality has been completely blocked, and the Lord of Death is watching to kill whom, since there is no way to escape death, how can you like and be attached to eating various foods? How can you like the pleasure of sleep? One should not be attached, but should strive to do good. (Second) Thinking about the swiftness of death to overcome laziness: Since this life will not last long, and one will die very quickly, before one dies, one should strive to accumulate the accumulations of merit and wisdom. When the moment of death comes, even if one wants to overcome laziness and accumulate accumulations, one will be powerless, and when the moment to do good has passed, what can one do? Nothing can be done. Of those things that should be done, some people only think about them and do not practice them, some people start practicing, and some people only do half and then stop. When the Lord of Death, Yama, suddenly arrives, he will surely kill them, so for those who have not done good when they could have done good, they will regretfully think: 'Alas, I and my relatives and friends have been destroyed!' They will only feel sadness, so now one should strive before one dies. Furthermore, when the moment of death comes, the eyes will be swollen with the grief of separation from suffering, and will become as red as red copper.

---

་པའི་གདོང་ལས་མཆི་མའི་རྒྱུན་ མང་པོ་འཛ༵ག་བཞིན་པའི་ཉེ་དུ་འབྲེལ་པ་ད་ནི་འདི་ལ་གསོན་པ་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་རེ་ཐག་ 2-222 ཆད་པ་རྣམས་ད༵ང་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་ཁྲོ་གཉེར་དང་བཅས་པ་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་བཞིན་ ལ་བལྟ༵་དགོས་ཤིང་། རང་གིས་སྔར་བྱས་པའི་སྡིག་པ་རྣམས་དྲན་པས་འགྱོད་ཅིང་མྱ་ངན་ གྱིས་གདུངས་པ་ད༵ང་དམྱལ་བའི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པས་གཟིར་བའི་སྒྲ་དྲག་ པོ་རྣམས་ནི་ཐོས་པ་ཡི༵ས་ཤིན་ཏུ་སྐྲག་ཆེས་པས་མི་གཙང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་གོས་ཤི༵ང་སྒོ་ གསུམ་གྱི་འཇུག་པར་རང་དབང་མེད་པར་མྱོས་པས་བག་མེད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཅི་ཞིག་བྱ་ སྟེ༵་ཅིའང་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པས་རང་དབང་ཡོད་པའི་དུས་སུ་འབད་པར་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་བསམས་ཏེ་ལེ་ལོ་སྤང་བ་ནི། ཁྱོད་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་ དབང་གིས་ཉ་གསོན་པོ་བྱེ་ཚན་ལ་འདྲེ་བ་ལྟ༵་བུའི་ཞེས་པའམ། ཡང་ན་རིམ་གྱིས་བཟའ་བའི་ དོན་དུ་ཉ་གསོན་པོ་ཆུ་སྣོད་དུ་བཞག་པ་འདྲེ་བ་ལྟ་བུའི་ཚེ་འདིར་ཡང་འཇིགས་པ་སྣ་ཚོགས་ དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན༵་རྒྱུ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སྡིག་པ་བྱས་པས་འབྲས་བུ་དམྱལ་བ་མི་བཟད་ པ༵་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་འཇིགས་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་ དགོ༵ས། ཟངས་ཞུན་ཁོལ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆུ་ཚན་གྱིས་ནི་རེག་པ་ན༵་ཤིན་ཏུ་འཇམ་ཞིང་ གཞོན་ཤ་ཅན་གྱི་ལུས་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ལ་རབ་ཏུ་ཚ་བ༵་དང་བཅས་པའི་དམྱལ་བ་མྱང་ བར་འགྱུར་བའི་ནི་ལས་ངན་པ་སྡིག་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ན༵ས་ད་ལྟ་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་སྙོམ་ ལས་དང་བཅས་པའི་བདེ་བར་གན༵ས་ཏེ་གནས་པར་མི་རིགས་པས་དགེ་བ་ལ་འབད་དགོས་ ཏེ། བཤེས་སྤྲིང་དུའང་། དམྱལ་བ་བྲིས་པ་མཐོང་དང་ཐོས་པ་དང་། །དྲན་དང་བཀླགས་དང་ གཟུགས་སུ་བགྱིས་པས་ཀྱང་། །འཇིགས་པ་བསྐྱེད་པར་བགྱིད་ན་མི་བཟད་པའི། །རྣམ་སྨིན་ ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྨོས་ཅི་དགོས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཉེས་པ་གཞན་ཡང་བསམས་ཏེ་ལེ་ལོ་སྤང་པ་ནི། རྒྱུ་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པ་མེད་ པར་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འདོད་པ་ད༵ང་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཅུང་ཟད་ 2-223 ཀྱང་མི་བཟོད་པའི་བཟེ་རེ་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་འདི་དང་ཕྱི་མར་གནོད་པ་ཤིན་ཏུ་མང་ཞི༵ང་ འཁོར་བར་སྐྱེས་ཕྱིན་ཆད་ངེས་པར་འཆི་བས་བཟུང་བཞིན་དུའང་ལྷ་འདོད་ཡོན་གྱི་མྱོས་པ་ དང་འདྲ་བ༵ར་འཆི་བ་མི་དྲན་པའམ། འཆི་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སྡིག་པ་འབའ་ཞིག་སྤྱོད་པ་ འདི་རྣམས་ཀྱི་ཧུད་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་བཅོ༵མ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་ སྣང་བས་བདེ་བ་འདོད་ན་ནི་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་རིགས་སོ། ། (ལྔ་པ་)དལ་འབྱོར་དཀོན་པ་བསམས་ཏེ་ལེ་ལོ་སྤང་བ་ནི། ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་མི་ ཡི་ལུས་སྐྱོན་མེད་པ་གྲུ་བ

【現代漢語翻譯】 親友們淚流滿面，心想：『這個人沒救了！』絕望至極。閻羅使者怒目圓睜，面目猙獰。必須面對這一切，回憶起自己所造的罪孽，因悔恨和悲傷而痛苦。地獄眾生遭受難以忍受的折磨，發出淒厲的哀嚎。聽到這些聲音，我驚恐萬分，大小便失禁，三門（身、語、意）失控，因放縱而變得麻木。那時該怎麼辦呢？無能為力，所以要在有自主能力的時候努力修行。 （三）思維地獄之苦，斷除懈怠：你因前世的業力，就像活魚被扔進沙堆里一樣，或者像爲了逐漸食用而把活魚放在水裡一樣。今生已經充滿了各種恐懼，更何況從無始以來就造作惡業，最終要承受地獄的無盡痛苦呢？被沸騰的銅水等熱液觸碰，即使是嬌嫩的身體也難以忍受，更何況要感受那熾熱的地獄之苦呢？既然已經造作了各種惡業，現在為何還要如此懈怠安逸呢？不應該這樣，必須努力行善。《親友書》中也說：『僅僅是看到、聽到、憶起、閱讀或描繪地獄的景象，都會令人恐懼。更何況親身感受那無法忍受的果報呢？』 （四）思維其他過患，斷除懈怠：不努力行善，卻渴望獲得圓滿的安樂果報；稍微遇到困苦就無法忍受的嬌氣之人，今生來世都會遭受極大的損害。既然已經輪迴，就必然會被死亡所掌控，卻還像沉溺於天欲的享樂一樣，忘記死亡，或者像不會死亡一樣，一味地造作惡業。這些人啊，終將被痛苦所摧毀，看似在享受，實則非常愚癡。如果想要獲得安樂，就應該努力行善。 （五）思維暇滿難得，斷除懈怠：極其難得的暇滿人身，就像船隻一樣。

【English Translation】 Relatives and friends shed tears from their faces, thinking, 'This person is beyond saving!' They are utterly despondent. The messengers of Yama (Lord of Death) with angry eyes and terrifying faces. One must face all this, remember the sins one has committed, and suffer from regret and sorrow. The beings in hell endure unbearable torment, emitting piercing cries. Hearing these sounds, I am terrified, losing control of my bowels and bladder, and becoming numb due to indulgence. What can be done at that time? Nothing can be done, so one must strive to practice when one has the ability to do so. (3) Thinking about the suffering of hell, abandoning laziness: Due to the karma of your past, you are like a live fish thrown into a pile of sand, or like a live fish placed in water to be gradually eaten. This life is already full of various fears, let alone the endless suffering of hell that one will experience as a result of committing sins from beginningless time. Being touched by boiling copper water and other hot liquids is unbearable even for a tender body, let alone experiencing the scorching heat of hell. Since you have already committed various evil deeds, why are you still so lazy and comfortable now? It should not be like this, you must strive to do good. It is also said in the 'Letter to a Friend': 'Just seeing, hearing, remembering, reading, or depicting the scenes of hell will cause fear. What more to say about personally experiencing that unbearable retribution?' (4) Thinking about other faults, abandoning laziness: Not striving to do good, but desiring to obtain the perfect result of happiness; those who are delicate and cannot bear even a little hardship will suffer great harm in this life and the next. Since one has already been reborn in samsara, one will inevitably be controlled by death, but still, like being immersed in the pleasures of heavenly desires, one forgets death, or like one will not die, one only commits evil deeds. These people will eventually be destroyed by suffering, seemingly enjoying themselves, but in reality, they are very foolish. If you want to obtain happiness, you should strive to do good. (5) Thinking about the rarity of leisure and endowment, abandoning laziness: The extremely rare human body with leisure and endowment is like a boat.

---

ཟང་པོ་དང་འདྲ་བ་ཐོབ་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ནི༵་འཁོར་བ་སྡུག་ བསྔལ་གྱི་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་ལས་སྒྲོ༵ལ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་མ་བྱས་ན་དལ་འབྱོར་ གྱི་ལུས་གྲུ་བཟང་པོ་དང་འདྲ་བ་འདི་ཕྱི་ནས་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ༵ས་སྐྱེ་བོ་བླང་དོར་གྱི་ གནས་ལ་རྨོངས་པ་དག་བརྩོན་པ་བྱར་ཡོད་པའི་དུས་སུ་གཉིད་མ་ལོ༵ག་པར་དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་ བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ངན་ཞེན་གྱི་ལེ་ལོ་སྤང་བ་ནི། མཐོ་རིས་དང་ཐར་བའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བའི་ རྒྱུ་ནི་མཐའ་ཡས་པ༵་དང་ལྡན་པ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བ་ནི་དགའ་བའི་ མཆོག་ཡིན་པ་ལ་དེ་སྤངས་ན༵ས། འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་རྣམས་ཀྱི་ རྒྱུར་གྱུར་པ་སྡིག་པ་ཡི་བྱ་བ་ལ་ལུས་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ད༵ང་རྒོད་ཅིང་ག་ཞར་བཅས་ པ་དང་། གླུ་དང་གར་ལ་སོགས་པ་ལ་སེམས་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་དག༵འ་སྟེ་དགའ་བར་མི་རིག་ པས་ཆོས་དང་འགལ་བའི་བྱ་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་སྤང་བར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)སྒྱིད་ལུག་པའི་ལེ་ལོ་སྤང་བ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། དགེ་ བའི་བྱ་བ་ལ་སྒྱིད་ལུག་པ་མེད་པར་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་གྱོན་པ་དང་གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་དཔུང་ གི་ཚོགས་རྣམས་བསྐྱེད་པ་ད༵ང་། གཉེན་པོ་ལ་འབད་རྩོལ་གྱིས་ལྷུར་བླང་ཞིང་གྲིམས་པར་བྱ་ 2-224 བ་དང་། སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རང་དབང་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ད༵ང་འཆད་པར་ འགྱུར་བ་ལྟར་ཐོག་མར་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་ ད༵ང་། ཕྱི་ནས་བདག་དང་གཞན་དུ་བརྗེ་བ་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་ པར་གྱི༵ས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ལ་སྒྱིད་ལུག་སྤང་པ་ནི། དབང་པོ་རྣོ་ཞིང་ཡིད་གཞུངས་ལ་ཚོགས་བསགས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འགྲུབ་པ་སྲིད་མོད། བདག་ལྟ་བུ་དག་གིས་འབད་པ་བྱས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ག་ལ་ནུས་ཞེ༵ས་བདག་ ཉིད་ལ་བརྙས་པས་སྒྱིད་ལུག་ཅིང་སེམས་ཞུམ་པར་ནི་མི་བྱ་སྟེ༵་དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་དེ་ བཞིན་ཉིད་དག་པ་གཉིས་ལྡན་དུ་གཤེགས་པ་ནི༵་ཐམས་ཅད་དུ་མི་སླུ་བར་བདེན་པ་འབའ་ ཞིག་གསུང་བས་བདེན་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱས་ན་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་ པ་འདི་གསལ་བར་གསུ༵ངས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། སྔོན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་ན་སྦྲང་བུ་ དང་ཤ་སྦྲང་དང་བུང་བ་ད༵ང་དེ་བཞིན་དུ་སྲིན་བུ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་དམན་པར་གང་སྐྱེས་ བར་གྱུར་པ༵་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བརྩོན་པའི་སྟོབས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་ནས་ཚོགས་བསགས་པ་ ན༵་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཐོབ་པར་དཀའ་བ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་ཐོ༵བ་པ་ཡིན་ན། བདག་ལྟ་བུ་ རིགས་མཐོན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་མིར་སྐྱེས་པ

【現代漢語翻譯】 依靠這如同珍寶般的閑暇人身，應當努力從輪迴痛苦的洪流中解脫。如果不這樣做，像這樣好的閑暇人身是極難再次獲得的。對於那些不明白取捨之道的眾生，在可以努力的時候，不要貪睡，要精進于善行。 (第二，)捨棄惡劣的懈怠：獲得天界和解脫的喜樂和安樂的因是與無邊功德相連的殊勝佛法，喜愛並樂於行持佛法是最大的喜悅。如果捨棄了這種喜悅，卻在成為輪迴和惡趣劇烈痛苦之因的罪惡行為中，身心散亂、放縱，沉迷於歌舞等，你為何會感到快樂呢？因為不明白快樂的真諦，所以應當捨棄對與佛法相悖的行為的執著和迷戀。 (第三，)捨棄懶惰的懈怠，分為兩部分：（第一，）總說：對於善行，不應懶惰，要像穿上堅固的盔甲，生起強大的對治力量，努力精進地對治煩惱，並嚴格約束身口意的行為，從而獲得自主。首先，修習自他平等的菩提心，然後，努力修習自他交換的菩提心。 (第二，)廣說分為兩部分：（第一，）在證得菩提果位上舍棄懈怠：有些人根器敏銳，通過積累資糧或許能夠成就。像我這樣的人，即使努力，又怎麼可能證得偉大的菩提果位呢？不應該因為輕視自己而感到懈怠和沮喪。原因是，如來是具有二種清凈的，所說的一切都是真實不虛的。因此，如果真誠地努力于菩提行，就一定能夠證得偉大的菩提果位。正如經中所說：『過去在凡夫階段，那些出生于低劣種姓的眾生，如蜜蜂、蒼蠅、蚊子，甚至蠕蟲等，它們通過生起強大的精進力，積累資糧，最終也獲得了難以獲得的無上菩提。』像我這樣擁有高貴種姓的人

【English Translation】 Relying on this precious leisure and endowment, one should strive to liberate oneself from the great river of suffering in samsara. If one does not do so, it is extremely difficult to obtain such a good vessel of leisure and endowment again. For those beings who are ignorant of what to adopt and abandon, when there is time to strive, do not sleep, but be enthusiastic about virtue. (Second,) Abandoning the laziness of negative attachment: The cause of the joy and happiness of higher realms and liberation is the supreme Dharma, which is connected with infinite merits. To be happy and enthusiastic about practicing the Dharma is the greatest joy. If one abandons this joy and instead becomes distracted and unrestrained in body and mind by sinful actions that cause the intense suffering of samsara and the lower realms, indulging in songs and dances, why would you be happy? Because you do not understand the true meaning of happiness, you should abandon attachment and infatuation with actions that are contrary to the Dharma. (Third,) Abandoning the laziness of procrastination, divided into two parts: (First,) General statement: For virtuous actions, one should not be lazy, but like putting on strong armor, generate a powerful force of antidotes, diligently and strenuously engage in counteracting afflictions, and strictly control the actions of body, speech, and mind, thereby gaining autonomy. First, cultivate the Bodhicitta of equality between oneself and others, and then strive to cultivate the Bodhicitta of exchanging oneself with others. (Second,) Detailed explanation in two parts: (First,) Abandoning laziness in attaining the fruit of Bodhi: Some people have sharp faculties and may be able to achieve enlightenment through accumulating merit. How can someone like me, even if I try, possibly attain the great Bodhi? One should not be lazy and discouraged by belittling oneself. The reason is that the Tathagata is endowed with two kinds of purity, and everything he says is true and infallible. Therefore, if one sincerely strives in the practice of Bodhi, one will surely attain the great Bodhi. As it is said in the sutras: 'In the past, in the state of ordinary beings, those born into lowly castes, such as bees, flies, mosquitoes, and even worms, etc., by generating great effort and accumulating merit, they also attained the unsurpassed Bodhi that is difficult to obtain.' Someone like me, who is born as a human being with a noble lineage

---

ར་གྱུར་ལ༵་ཕན་པ་དགེ་བ་དང་གནོད་པ་མི་ དགེ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ངོ་ཤེས་པ༵ས་བླང་དོར་གྱི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མ་བཏང་ཞིང་ འཛིན་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱས་ན༵་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཅིས་མི་འཐོ༵བ་སྟེ་ཅིས་ཀྱང་ཐོབ་པར་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་། ལག་བཟངས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ ལྟར་ཡང་དག་པར་སློབ་སྟེ། གང་དག་སེང་གེ་དང་སྟག་དང་ཁྱི་དང་ཅེ་སྤྱང་དང་ཞེས་པ་ནས། སྦྲང་བུ་དང་ཤ་སྦྲང་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ 2-225 ན། བདག་མིར་གྱུར་བཞིན་དུ་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ འགྱུར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཉམས་པར་བྱ་སྟེ་མི་བྱ་བར་གསུངས་པ་དང་། རྒྱན་ལས་ཀྱང་། གང་ཕྱིར་སེམས་ཅན་མིར་གྱུར་པ། །ཚད་མེད་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ དེའི་ཕྱིར། །ཞུམ་པ་དང་དུ་བླང་མི་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱུའི་དཀའ་སྤྱད་ལ་འཇིགས་པ་སྤང་པ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)ཁྱད་པར་ བསམས་ཏེ་འཇིགས་པ་སྤང་བ་ནི། འབད་པ་ནུས་ན་འགྲུབ་པ་སྲིད་མོད། འོན་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་རྐང་བ་དང་ལག་པ་དང་མགོ་བོ་ལ་སོགས་པ༵འང་སྦྱིན་པར་བཏང་དགོས་ པས་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བདག་ནི་འཇིགས་སོ་ཞེ་ན༵་ལྕི་བ་སྟེ་དོན་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པ་ དང་ཡང་བ་སྟེ་དོན་ཆུང་ངུ་ལས་མི་འགྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་མ་དཔྱད་པ༵ར་བླང་དོར་ གྱི་དོན་ལ་རྨོངས་པར་གྱུར་པ་བདག་ནི་དཀའ་སྤྱད་ལ་འཇིགས་པར་ཟ༵ད་ཅེས་པའམ། ཡང་ ན་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལྕི་བ་དང་། དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་བའི་ཁྱད་པར་རྣམ་ པར་མ་དཔྱད་པར་ལྕི་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྨོངས་པར་གྱུར་བས་བདག་ནི་འཇིགས་པར་ཟད་ མོད། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་མ་ཞུགས་པ་རྣམས་ནི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ ཁྲིག་གྲངས་མེད་པ་དག་ཏུ༵་འཁོར་བའི་བཙོན་ར་ཉམ་ང་བ་འདིར་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་ལན་ གྲངས་དུ་མར་ལུས་དང་ཡན་ལག་རྣམས་གཅོད་པ་ད༵ང་མདུང་ཐུང་ལ་སོགས་པས་དབུག་པ་ དང་དམྱལ་མེ་ལ་སོགས་པས་སྲེག་པ་དང་སོག་ལེ་འབར་བས་གཤགས་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་ མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་རྣམས་མྱོང་བར་འགྱུར་གྱི༵། དེས་ཚོགས་རྫོགས་ནས་བྱང་ཆུབ་ ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ༵། །དེ་ལ་ལྟོས་ན་བདག་གིས་དོན་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ ཆུབ་བསྒྲུབ་པ་ཡི༵་ཆེད་དུ་ལམ་གྱི་དཀའ་སྤྱད་ལ་ཞུགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་ནི་ཚོད་ཡོད་ པར་ཤེས་ནས་དང་དུ་བླང་བར་རིགས་ཏེ༵། དུས་ངེས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་ཞི་བར་བྱེད་ 2-226 པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནད་ཀྱི་ཟུག་རྔུ་ཆེན་པོ་ཁོང་དུ་ཞུགས་ནས་བརླག་པར་བྱེད་པས་དེའི་ གནོད་པ་བསལ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་ལུས་ལ་རྨ་ཆུང་ངུ་བཏོད་ནས་འབྱ

【現代漢語翻譯】 如果認識到如是轉變，區分利益的善和損害的非善，不捨棄菩提之行，並努力堅持，我為何不能獲得菩提？必定會獲得菩提。經中也說：『善手，其他菩薩應如是正確學習，即從獅子、老虎、狗和豺狼，乃至變成蜜蜂和牛虻的眾生，也都能現證圓滿正等覺。我既然已轉生為人，為何還要爲了生命而懈怠於獲得圓滿菩提的精進？不應如此。』《莊嚴經論》中也說：『何故有情轉成人，無量剎那每一剎，得證圓滿菩提故，不應接受退縮心。』 （二）斷除畏懼因之苦行，分四部分。 （一）思惟差別而斷除畏懼：如果努力就能成就，但爲了成就菩提，必須佈施手足頭顱等，我畏懼苦行的痛苦。這是因為沒有分辨清楚成就重大意義和不能成就小意義的差別，對取捨之理感到迷惑，我才會畏懼苦行。或者，沒有分辨清楚輪迴的痛苦是沉重的，而苦行的痛苦是輕微的，對輕重顛倒感到迷惑，我才會感到畏懼。如果加以分辨，不進入菩提之行的人們，將在無數億萬劫中，因業力所致，在這可怕的輪迴監獄裡，無數次地遭受肢體被砍斷、被矛刺穿、被地獄之火焚燒、被燃燒的鋸子鋸開等無意義的劇烈痛苦。但這樣並不能圓滿資糧，從而獲得偉大的菩提。相比之下，我知道爲了成就重大意義的無上菩提，而進入道之苦行所遭受的痛苦是有限度的，因此理應接受。因為時間是確定的，並且能平息巨大的痛苦。例如，爲了消除體內劇烈疼痛的疾病，爲了消除其損害，在身體上製造一個小傷口。

【English Translation】 If, having transformed thus, one recognizes the distinctions between beneficial virtue and harmful non-virtue, and without abandoning the conduct of enlightenment, strives to uphold it, why would I not attain enlightenment? Surely, I will attain it. The Sutra also states: 'Good Hands, other Bodhisattvas should train correctly in this way, that even those who have become lions, tigers, dogs, and jackals, and even those who have become bees and gadflies, will attain complete and perfect enlightenment. Since I have been born as a human, why should I, even for the sake of my life, diminish my diligence in attaining perfect enlightenment? It should not be so.' The Ornament states: 'Since sentient beings have become human, in each immeasurable instant, they attain perfect enlightenment, therefore, one should not accept discouragement.' (2) Abandoning the fear of the hardships of the cause, which has four parts. (1) Abandoning fear by contemplating the distinctions: If effort can succeed, it is possible. However, for the sake of achieving enlightenment, one must give away even one's feet, hands, head, and so on, so I fear the suffering of hardship. This is because one has not clearly distinguished between achieving great meaning and not achieving small meaning, and being confused about the meaning of what to take and what to abandon, I merely fear hardship. Or, not distinguishing between the heaviness of the suffering of samsara and the lightness of the suffering of hardship, being confused about the inversion of heavy and light, I merely fear. If one discerns, those who do not engage in the conduct of enlightenment will, for countless billions of eons, due to the power of karma, in this terrifying prison of samsara, experience many times the cutting off of limbs, being pierced by spears, being burned by the fires of hell, being sawn by burning saws, and other meaningless intense sufferings. But by this, one will not complete the accumulations and attain great enlightenment. Compared to that, I know that the suffering of engaging in the hardship of the path for the sake of achieving the great meaning of unsurpassed enlightenment is limited, and therefore it is reasonable to accept it. Because the time is definite and it pacifies great suffering. For example, to eliminate a great pain of disease that has entered the body and destroys it, to eliminate its harm, a small wound is made on the body.

---

ིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ བླངས་ཏེ་བཟོད་པ་བྱ་དགོས་པ་བཞི༵ན་ནོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་སྨན་པ་མཁས་པ་ཀུན་ ཡང་གསོད་བྱད་ཀྱི༵་གཞུང་དང་མཐུན་པར་གཏར་བསྲེག་དང་ཟས་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ མི་བདེ་བ་ཆུང་ངུ་ཡིས་ནད་དྲག་པོའི་མི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་མེད་པར་བྱེ༵ད་ན། དེ་བས་ཀྱང་རང་ གཞན་གྱི་ཡུན་རིང་པོའི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་ད༵ག་རྩ་བ་ནས་གཞོམ་ཞིང་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ དུ་ལམ་གྱི་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་མི་བདེ་བ་ཆུང་ངུ་དང་དུ་བླངས་ཏེ་བཟོད་པར་བྱ༵་བར་རིགས་སོ། ། གསོ་དཔྱད་ཕལ་བ་བསྲེག་གཏར་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་རྩུབ་མོས་ནད་ཞི་བར་བྱེད་པ་འདི་ འདྲ་བ༵འང་སྤྱིར་བྱ་བར་འོས་མོད། སྨན་པའི་མཆོག་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དག་གིས་ལས་ དང་པོ་པ་ལ་གནང་བར་མ་མཛད་དེ༵། འོན་ཀྱང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་ཆོ་གའམ་ ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་འཇམ་པོ་རིམ་གྱིས་གོམས་པར་བྱས་པ་ཡི༵ས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་ བྱའི་སྒྲིབ་པའི་ནད་ཆེན་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་གསོ་བར་མཛ༵ད་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནད་ ཞི་བར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་བསྟེན་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)གོམས་པར་བྱས་ན་དཀའ་བ་མེད་ཚུལ་ནི། དང་པོ་ཉིད་ནས་མགོ་དང་ཡན་ ལག་གཏོང་བ་ལ་སྦྱོར་བར་མི་མཛད་ཀྱི། སྔོ་རྔད་ཀྱི་ཚོད་མ་རེ་ཙམ་དང་ཟན་ཆང་རེ་ཙམ་ལ་ སོགས་པ་སྦྱིན་པ་ལ༵འང་རྒྱལ་བ་འཇིག་རྟེན་འདྲེན་པས་ཐོག་མར་སྦྱོར་བར་མཛ༵ད་ཅིང་སྦྱིན་ པ་ཆུང་ངུ་དེ་ལ་གོམས་པར་གྱུར་ནས་ཕྱི་ནས་ནི༵་རིམ་གྱིས་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་རང་གི་ཤ་དང་ཁྲག་ ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕོངས་པ་མེད་པར་གཏོ༵ང་ནུས་པ་འབྱུང་སྟེ། གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་གང་ གི་ཚེ་རང་གི་ལུས་ལ་ནི༵་ཚོད་མ་དང་ཟན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་པ་མེད་པར་གཏོང་བའི་ བློ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ༵་དེའི་ཚེ་རང་གི་ཤ་དང་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་གཏོང་པ༵་དེ་ལ་དཀའ་བ་ཅི་ 2-227 ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་ཅིང་སྤྲོ་བས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)འཁོར་བར་གནས་ཀྱང་སྐྱོ་བ་སྤང་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་མཐའ་དག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ལོངས་ སྤྱོད་པ་མེ༵ད་ཅིང་། བླང་དོར་གྱི་ཚུལ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པའི་ཕྱིར་ན་རྐྱེན་གང་ཡང་དགེ་བར་ བསྒྱུར་ནུས་བས་མི་དགའ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེ༵ད་དེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཕལ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ འབྲས་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་ད༵ང་དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་སྡིག་པ་སྣ་ཚོགས་ སྤྱད་པས་སེམས་དང་ལུས་ལ་གནོ༵ད་པ་ཡིན་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ནི་གནོད་ བྱེད་དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཞན་ལ་ཕན་པ་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་བསོད་ནམས་ ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ལུས་བདེ་བ་དང་ལྡན་ལ༵་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་རབ་ ཏུ་ར

【現代漢語翻譯】 就像接受痛苦並安忍一樣。此外，世間所有精通醫術的醫生，都按照殺害的理論，通過放血、燒灼和節食等小的不適來消除嚴重疾病引起的大不適。因此，爲了從根本上摧毀和消除自己和他人長期的眾多痛苦，理應接受和忍耐修行道路上的微小不適。 即使是一般的醫療手段，如燒灼和放血等粗暴的治療方法，通常也適合採用。然而，最偉大的醫生、圓滿的佛陀們並沒有允許初學者這樣做。但是，由於他們擁有偉大的慈悲心，通過逐漸習慣非常溫和的治療或行為，他們治癒了無量無邊的煩惱和所知障的重病。因此，想要平息痛苦疾病的人們，應該努力依止神聖的佛法之藥。 （二）習慣成自然：並非一開始就讓人佈施頭和四肢，而是從佈施一小塊蔬菜、一點酒糟等開始，勝者、世間導師最初就是這樣做的。一旦習慣了小布施，之後就能逐漸毫不吝惜地佈施自己的血肉等。當習慣達到極致時，對於自己的身體，就像對待蔬菜和酒糟一樣，不會有任何執著，生起佈施的念頭。在那時，佈施自己的血肉等還有什麼困難呢？沒有任何困難，而且會歡喜地去做。 （三）安住輪迴亦不厭離：菩薩們斷絕了一切罪惡和不善之因，因此不會承受自業所生的痛苦。由於他們精通取捨之理，能夠將任何境緣都轉為善，因此不會有絲毫的不悅。這是因為，普通人由於對因果產生顛倒錯亂的邪見，以及由此引發的各種惡行，會傷害身心。而菩薩們沒有這些傷害之因。因此，僅僅是成辦利他之事，積累功德資糧，就能擁有身心的安樂，並且能夠充分地理解二諦之法。

【English Translation】 Just as one must accept suffering and practice patience. Furthermore, all skilled doctors in the world, in accordance with the principles of 'killing,' eliminate the great discomfort caused by severe diseases through minor discomforts such as bloodletting, cauterization, and dieting. Therefore, in order to fundamentally destroy and eliminate the many long-term sufferings of oneself and others, it is reasonable to accept and endure the minor discomforts of the path of practice. Even ordinary medical treatments, such as harsh procedures like cauterization and bloodletting, are generally considered appropriate. However, the supreme doctors, the perfect Buddhas, did not permit beginners to do so. Instead, with great compassion, they gradually healed immeasurable great illnesses of afflictions and cognitive obscurations by gradually becoming accustomed to very gentle treatments or practices. Therefore, those who wish to pacify the disease of suffering should strive to rely on the medicine of the sacred Dharma. (2) No difficulty once accustomed: One is not made to practice giving away one's head and limbs from the very beginning. The Victorious One, the guide of the world, initially encouraged giving away just a handful of greens or a bit of dregs. Once one becomes accustomed to small giving, gradually one can give away even one's own flesh and blood without any reluctance. When one's habituation is perfected, one will have no attachment to one's own body, just as one has no attachment to greens or dregs, and the thought of giving will arise. At that time, what difficulty is there in giving away one's own flesh and blood? There is no difficulty at all, and one will engage in it with joy. (3) Abandoning discouragement even while remaining in samsara: Bodhisattvas have abandoned all causes of sin and non-virtue, and therefore do not experience suffering arising from their own actions. Because they are extremely skilled in what to adopt and abandon, they can transform any circumstance into virtue, and therefore have no displeasure whatsoever. This is because ordinary people harm their minds and bodies by engaging in various sins motivated by evil views that wrongly perceive cause and effect. Bodhisattvas, however, do not have these harmful factors. Therefore, merely by accomplishing benefit for others and accumulating merit, they possess physical well-being and fully understand the Dharma of the two truths.

---

ྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་སམ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ཡིས་ནི་སེམས་པ་བདེ་ བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན༵། གཞན་གྱི་དོན་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་འཁོར་བར་གནས་ཀྱང་ ནི༵་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན་དག་ཅི་སྟེ་སྐྱོ༵་ཞེས་ལེགས་པར་བརྟགས་ན་ ནམ་ཡང་སྐྱོ་བར་མི་རིགས་སོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་བསམས་ཏེ་སྒྱིད་ལུག་སྤང་ཚུལ་ནི། ཐེག་ཆེན་ལ་ཞུགས་ན་ཡུན་རིང་ དུ་འགོར་བས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་ན་འབྲས་བུ་མྱུར་བ་མ་ཡིན་སྙམ་ན། ཐེག་ པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ལ་ཞུགས་ནས་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་འདི་ནི་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་ སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྟོབས་ཀྱི༵ས་སྔོན་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བསགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྡིག་ པ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ཟད་པར་བྱེད་ཅི༵ང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ ཚོགས་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱི༵ར་ཉན་ཐོས་ ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་པས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་ཁྱད་པར་འཕགས་པར་བཤ༵ད་དེ། རྒྱན་ 2-228 ལས། བློ་ལྡན་ཉན་ཐོས་ཚོགས་རྣམས་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་དོན་ཆེན་དང་། །མཐའ་ཡས་རྟག་ རྒྱུན་མི་འཆད་ཟད་མི་ཤེས་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ བས་ན་སྐྱེས་བུ་རྟ་བཟང་པོ་ཞོན་དེ་ལམ་བདེ་བ་ནས་འགྲོ་བ་ལ་ངལ་དུབ་མེད་པ་བཞིན་དུ། དཀའ་སྤྱད་ཀྱིས་སྐྱོ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པས་ངལ་ཞིང་དུབ་པ་ཀུན་སེལ་བར་བྱེད་པ༵འི་བྱང་ ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྟ་བཟང་པོ་ཞོན་ན༵ས་ལམ་བདེ་བ་ནས་འབྲས་བུ་བདེ་བར་གོང་ནས་གོང་ དུ་འགྲོ་བ་ལ༵་སེམས་ཤེས་པ་གསལ་བ་དང་ལྡན་པ་སུ་ཞིག་སྒྱིད་ལུག་ཅིང་སྐྱོ་བར་འགྱུར་ཏེ་ མི་འགྱུ༵ར་བར་བྱ་དགོས་སོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་གཞན་དོན་ལ་འཇུག་པ་ནི་རྒྱན་ བཟང་བོས་སྤྲས་ནས་སྟོན་མོ་ལ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་རྩེ་བ་དང་ཡང་འདྲ་བས་སྐྱོ་བས་སྐྱོ་བ་མེད་ དེ། རང་གི་ཡོན་ཏན་(དང་)སེམས་ཅན་ཕན་འདོགས་དགའ(བ་དང་)། །བསམས་བཞིན་སྐྱེ་ བ་(དང་)རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ(པ་རྣམས་ནི་)། །རྒྱན་དང་སྟོན་མོ་(དང་)མཆོག་ལ་རྩེ་དགའ་ བ(དང་འདྲ་བ་དེ་)། །སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་མིན་པ་རྣམས་ལ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ གཉེན་པོའི་སྟོབས་བསྐྱེད་ཚུལ། (གཉིས་པ་)[གསུམ་པ]གཉེན་པོ་ལའང་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། རྒྱལ་ པོ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་དཔུང་གི་ཚོགས་ཡན་ལག་བཞི་དང་ལྡན་པས་དོན་སྒྲུབ་པ་བཞིན་ དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་ བའི་དོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་དཔུ༵ང་ཚོགས་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ ནས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པར་བྱ་སྟེ། དགེ་བའི་ཆོས་རྩོམ་པར་འདོད་པའི་མོས་ པ་དང་། བརྩམས་པ་བཞིན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ

【現代漢語翻譯】 具備善於分辨的智慧或大智慧，內心是安樂的。爲了他人的利益，即使在無數劫中輪迴，對於一切眾生都懷有大慈悲心的人，為何會感到厭倦呢？如果仔細思考，就不應該感到厭倦。 （第四）思維利益而捨棄懈怠之法：如果進入大乘需要很長時間，認為進入聲聞乘可以快速獲得果位，那麼要知道，進入大乘道，行持苦行，這是因為發起殊勝的菩提心之力的緣故，能在一瞬間耗盡從無始輪迴以來所積累的一切罪業，並且能夠圓滿積聚如海般深廣的福德和智慧資糧，因此，大乘行者比進入聲聞乘的人更為殊勝。如《寶鬘論》所說：『具慧聲聞眾，善根廣大意義大，無邊恒常不斷絕，窮盡亦不能勝彼。』因此，最為殊勝。所以，就像騎著良馬在平坦的道路上行走不會感到疲憊一樣，菩薩騎著菩提心這匹良馬，可以消除因苦行而產生的厭倦和煩惱，在平坦的道路上，果位會越來越高，具有清晰明瞭智慧的人，誰會懈怠和厭倦呢？不應該這樣。 以大悲心利益他人，就像用珍寶裝飾后在花園裡享受宴會一樣，不會感到厭倦。因為自己的功德（和）利益眾生的喜悅（以及），隨愿受生（和）神通變化（這些），就像裝飾品和宴會（以及）在勝妙之處享受快樂（一樣），不具備慈悲心的人是不會擁有的。』 增上對治力之法 （第二）[第三]對治力也分兩種。（第一）總說：就像偉大的國王依靠軍隊的四支力量來成就事業一樣，菩薩們爲了成辦利益一切眾生和安樂的廣大事業，也應該依靠四種法之軍隊的力量來增上精進力，即：想要開始行持善法的意樂，以及已經開始行持的善法能夠圓滿完成。

【English Translation】 One whose mind is endowed with bliss is the great wisdom or prajna that is skilled in discernment. For the sake of others, even if one remains in samsara for countless kalpas, why would those who have great compassion for all sentient beings be weary? If one examines this well, one should never be weary. (4th) How to abandon laziness by contemplating the benefits: If entering the Mahayana takes a long time, and one thinks that entering the Hearer's Vehicle will quickly yield results, then know that entering the path of the Mahayana and practicing austerities, due to the power of generating the supreme Bodhicitta, can exhaust all the sins accumulated from beginningless samsara in a single moment, and can completely gather the vast and profound accumulations of merit and wisdom like an ocean. Therefore, those who have entered the Hearer's Vehicle are said to be far superior. As it says in the Garland Sutra: 'The wise Hearer assembly, their virtue is vast, their meaning is great, boundless, constant, unceasing, inexhaustible, they overwhelm.' Therefore, it is most excellent. So, just as riding a good horse on a comfortable road does not cause fatigue, riding the good horse of Bodhicitta can eliminate all the weariness and afflictions caused by asceticism, and on the comfortable road, the fruit will go higher and higher. Who with a clear and bright mind would be lazy and weary? One should not be. Engaging in the welfare of others with great compassion is like adorning oneself with fine ornaments and enjoying a feast in a pleasure garden, so there is no weariness. Because one's own qualities (and) the joy of benefiting sentient beings (and), birth at will (and) miraculous transformations (these), are like ornaments and feasts (and) enjoying happiness in the supreme (place), those who do not possess compassion do not have them.' How to increase the power of the antidote. (Second) [Third] There are also two types of antidotes. (First) General statement: Just as great kings accomplish their goals by relying on the four divisions of the army, Bodhisattvas, in order to accomplish the vast purpose of benefiting and bringing happiness to all sentient beings, should increase the power of diligence through the power of the four dharmas of the army, namely: the aspiration to begin practicing virtuous dharmas, and to bring to completion the virtuous dharmas that have already been started.

---

ེད་པའི་བརྟན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྤྲོ་ བས་འཇུག་པའི་དགའ་བ་དང་། མི་ནུས་ན་རེ་ཞིག་ངལ་གསོ་བ་དོར་བའི་དཔུང་རྣམས་ཡི༵ན་ ནོ། །དེ་ལ་ཐོག་མར་འདུན་པའི་དཔུང་ནི་དེ་མེད་ན་འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་ བས་འཇིགས་པ་ད༵ང་། དེ་ཡོད་ན་བདེ་བ་ཡི་ཕན་ཡོན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འགྲུབ་པ་ཡང་དང་ 2-229 ཡང་དུ་བསམས་པས་བསྐྱེ༵ད་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་ལྟར་རང་རང་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རིམ་ གྱིས་སྤངས་ཏེ༵། དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་འདུན་པ་དྲག་པོ་དང་། བསྒྲུབས་ན་ཅིས་ཀྱང་འགྲུབ་སྙམ་ དུ་སེམས་ཁེངས་བའི་ང་རྒྱལ་བརྟན་པ་དང་། མཆོག་གི་ལས་ལ་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བ་དང་། མི་ ནུས་ན་རེ་ཞིག་ངལ་གསོ་བ་དོ༵ར་བའི་དཔུང་ཚོགས་རྣམས་ལ་འབད་པས་སྦྱོར་བ་ལྷུར་བླང་ བ་དང་། རང་གི་སེམས་ལས་སུ་རུང་བར་བྱེད་པ་དབང་སྒྱུར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི༵་གཉེན་པོ་ བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་དག་སྤེལ་བའི་ཕྱིར་འབད་པར་བྱ༵འོ། །ཙྪན་དཿཞེས་པ་སྔར་མོས་པར་ བསྒྱུར་ནའང་འདུན་པ་ལ་འཇུག་ཅིང་དོན་དང་ཡང་མཐུན་པ་སྟེ། ཆོས་མངོན་པར། འདུན་པ་ གང་ཞེ་ན། འདོད་པའི་དངོས་པོ་ལ་དེ་དང་ལྡན་པར་བྱེད་འདོད་པ་ཉིད་དེ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ པའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། དཔུང་ཚོགས་བསྐྱེད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་སྤེལ་བའོ། །དང་ པོ་ལ། འདུན་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། དོར་བའི་དཔུང་ཚོགས་བསྐྱེད་པའོ། ། (དང་པོ་)འདུན་པ་ལའང་། འདུན་པ་མེད་ན་དོན་གཉིས་ཉམས་ཚུལ། འདུན་པ་ཆོས་ཀྱི་རྩ་ བར་གསུངས་ཚུལ། དེའི་ཡང་རྩ་བ་ལས་འབྲས་བསམ་པ། དེས་ན་འདུན་པ་བསྐྱེད་པར་ གདམས་པའོ། །དང་པོ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་སེམས་བསྐྱེད་ཕྱིན་ཆད་འདུན་པ་དྲག་པོ་ལ་ བརྟེན་ནས་བདག་དང་གཞན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་ པ་ནི༵་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་བདག་གིས་གཞོམ་ཞིང་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ པ་སྟེ༵། དེ་ལའང་གཞི་གང་དུ་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་རེ་རེ་ ལའ༵ང་དུས་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་མང་པོར་ཟད་པར་འགྱུར་བ༵ར་བྱ་དགོས་པ་ཡིན་པ་ལ། ཉེས་པ་ཟད་པའི་དོན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དེ་ཡི་ནི༵་ཆ་ཤས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལ་སྔར་བདག་ གི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པར་མ་མཐོང་ན༵་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྣོ༵ད་དུ་གྱུར་ 2-230 པ་བདག་ལ་ཀོ་ཞེས་བོས་ནས་ཅི་སྟེ་སྙིང་མ་ག༵ས་ཏེ་སྙིང་སྲན་ཤིན་ཏུ་མ་ཆེས་སམ་ཞེས་པའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་འདུན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ ཡོན་ཏན་ནི༵་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་བདག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ ཡིན་པ་སྟེ༵། དེ་ལའང་སྤྱན་དང་མངོན་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རེ་རེ་ལ་ཡ༵ང་བསྐལ

【現代漢語翻譯】 是精進的穩固，以及對於正法的歡喜趣入的喜悅，還有不顧不能而暫時休息的軍隊。 其中，首先是欲樂的軍隊，如果沒有它，輪迴中會產生各種各樣的痛苦，因此要生起畏懼；如果有了它，就能成就無法估量的安樂利益，要反覆思量。像這樣，各自逐漸斷除不和順的方面，對於善行生起強烈的欲樂，並且堅信如果努力就一定能成就，心中充滿穩固的驕傲，對於殊勝的事業感到歡喜和快樂，對於不顧不能而暫時休息的軍隊，要努力地勤奮修持，並且要努力地使自己的心變得堪能，以控制的力量來增進純凈的精進。以前雖然將「ཙྪན་དཿ」（藏文），（छन्दस्，chandas，梵文天城體），（chandas，梵文羅馬擬音），（意為慾望）翻譯為「喜愛」，但它也包含欲樂的意思，並且與意義相符。如《俱舍論》所說：「何為欲？即對於所欲之事物，欲求與之相應，此即精進之所依。」 （第二）廣說分為：生起軍隊和增進精進。第一部分包括：生起欲樂、穩固、喜悅和捨棄的軍隊。 （第一）關於欲樂，又分為：沒有欲樂則二利衰損的情況，欲樂被說為佛法之根本的情況，以及思量其根本之因果的情況，因此勸誡要生起欲樂。 首先，從發起大菩提心之後，依靠強烈的欲樂，我應當摧毀和斷除自身和他人的煩惱障和所知障等無量無邊的過患。對此，對於八萬四千煩惱等每一個過患，都需要經歷如大海般漫長的劫數才能斷盡。然而，對於斷除過患而發起精進，即使是其中極小的一部分，如果我以前沒有在自相續中見到生起，那麼我就會變成輪迴無量痛苦的容器，別人稱我為『可憐之人』，難道我的心沒有碎裂嗎？難道我的心沒有變得非常堅硬嗎？ 同樣，依靠欲樂，我應當在自身和他人的相續中成就如恒河沙數般眾多的道和果的功德。對此，對於神通和現觀等每一個功德，也需要經歷劫數。

【English Translation】 It is the steadfastness of diligence, the joy of entering into the sacred Dharma with delight, and the forces that abandon rest even when unable. Among these, the force of aspiration is foremost. Without it, various sufferings arise in samsara, so fear should be generated. With it, immeasurable benefits of happiness are achieved, so it should be contemplated again and again. In this way, gradually abandoning their respective discordant aspects, generate strong aspiration for virtuous deeds, and with a steadfast pride that fills the mind, believing that if one strives, one will surely succeed, and with joy and delight in supreme actions, diligently engage in the forces that abandon rest even when unable, and strive to make one's mind workable, exerting effort to cultivate pure diligence with the power of control. Although 'ཙྪན་དཿ' (Tibetan), (छन्दस्, chandas, Devanagari Sanskrit), (chandas, Romanized Sanskrit), (meaning desire) was previously translated as 'desire,' it also implies aspiration and is consistent with the meaning. As stated in the Abhidharma, 'What is aspiration? It is the desire to be associated with the desired object, which is the basis for initiating diligence.' (Second) The detailed explanation includes: generating the forces and increasing diligence. The first part includes: generating the forces of aspiration, steadfastness, joy, and abandonment. (First) Regarding aspiration, it is further divided into: the manner in which both benefits are diminished without aspiration, the manner in which aspiration is said to be the root of the Dharma, and contemplating the cause and effect of its root, therefore advising to generate aspiration. First, from the moment of generating the great Bodhicitta, relying on strong aspiration, I must destroy and abandon the immeasurable and boundless faults such as the afflictive and cognitive obscurations of myself and others. Regarding this, for each of the eighty-four thousand afflictions, it is necessary to exhaust them over as many eons as the ocean. However, for the effort to eliminate faults, even a small part of it, if I have not seen it arise in my own mindstream before, then I will become a vessel of immeasurable suffering in samsara, and others will call me 'a wretched one,' and will my heart not break? Will my heart not become very hard? Similarly, relying on aspiration, I must accomplish as many qualities of the path and fruition in the mindstreams of myself and others as there are grains of sand in the Ganges River. Regarding this, for each quality such as clairvoyance and direct perception, it also requires eons.

---

་པ་ རྒྱ་མཚོ་ལྟར་དཔག་ཏུ་མེད་པས་གོམས་པར་འགྱུར་བར་བྱ་དགོས་པ་ཡིན་ན༵་བདག་གིས་ནི་ ཡོན་ཏན་དེ་དག་གི་ཆ་ཤས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལ་ཡ༵ང་སྔར་གོམས་པའི་རྣམ་པ་ནམ་ཡང་མ་སྐྱེས་ པ་ཉིད་དེ༵། ཤིན་ཏུ་དཀོན་ཡང་དགེ་བའི་དབང་གིས་ཇི་ཞིག་ལྟར་རྙེད་པའི་མིའི་སྐྱེ་བ་ཕུན་ སུམ་ཚོགས་པ་ནི༵་བདག་གིས་དོན་མེད་ཅིང་ཆུད་ཟོས་པར་བྱས་པ་ངོ་མཚ༵ར་རོ་ཞེས་བསྟིང་ ཚིག་གིས་སྨད་ནས་འདུན་པ་བསྐྱེད་པར་གདམས་པའོ། །དོན་མེད་པ་ཇི་ལྟར་བྱས་སྙམ་ན་ བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་དང་བཅས་པའང་བསྙེན་བཀུར་ལ་སོགས་པས་མ་ མཆོད་ཅི༵ང་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་དང་རྟེན་གསུམ་བཞེངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ དགའ་སྟོན་ཆེན་པོའི་བདེ་བའང་མ་བྱི༵ན་ལ། འཆད་ཉན་དང་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ལ་ བྱ་བ་ཡང་མ་བྱས་པ་ད༵ང་དབུལ་ཞིང་ཕོངས་པ་མང་པོའི་བསམ་པའང་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་ཡོ་ བྱད་ཀྱིས་རྫོགས་པར་མ་བྱ༵ས་ཤིང་། འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པས་ཉེན་པ་རྣམས་ལ་ མི་འཇིགས་པ་སྐྱབས་ཀྱི་སྦྱིན་པའང་མ་བྱིན་པ་ད༵ང་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཉམ་ཐག་པ་ རྣམས་ལ་དེ་དག་བསལ་ནས་བདེ་བའང་མ་བྱིན་པས་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་བྱ་བ་རྣམས་མ་གྲུབ་ ན་བད༵ག་ལྟ་བུ་སྐྱེས་ཀྱང་མ་ཡི་མངལ་གྱི་ཟུག་རྔུ་ད༵ང་འཚོ་ཆིས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ སྐྱེད་པར་ཟ༵ད་དོ། །བདག་ནི་ཚེ་རབས་སྔོན་མ་དང་ད་ལྟར་གྱི་སྐྱེ་བ་འདི་ལ་ཡ༵ང་དམ་པའི་ ཆོས་ལ་འདུན་པ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་ཡི༵ས་དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ བའི་ཕོངས་པ་འདི་འདྲ་བྱུང་བར་གྱུ༵ར་ན། ད་ནི་བློ་དང་ལྡན་པ་སུ་ཞིག་དམ་པའི་ཆོས་ལ་ 2-231 འདུན་པ་འདོ༵ར་ཏེ་འདོར་བར་མི་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)རྩ་བར་གསུངས་ཚུལ་ནི། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་ བའི་ཕྱོགས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི༵་རྩ་བ་འདུན་པ་ཡིན་པར་ཐུབ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ གསུ༵ངས་ཏེ། འཇམ་དཔལ་གྱི་ཞིང་བཀོད་པར། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་བཞིན་ཏེ། ། འདུན་པའི་རྩ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །གང་གིས་སྨོན་ལམ་ཅི་བཏབ་པ། །འབྲས་བུའང་དེ་འདྲ་ ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཆོས་ལ་འདུན་པ་དེའི་ཡང་རྩ་བ་དུས་རྟག་ཏུ་ནི༵་དགེ་བ་ དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ཐོབ་པའོ་ སྙམ་དུ་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་གོམས་པ༵འོ་ཞེས་པ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་ དུའང་། གལ་ཏེ་མཐོ་རིས་ཐར་པ་མངོན་བཞེད་ན། །ཡང་དག་ལྟ་ལ་གོམས་པ་ཉིད་དུ་མཛོད། ། གང་ཟག་ལོག་པར་ལྟ་བས་དགེ་སྤྱད་ཀྱང་། །ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་བཟད་ལྡན། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ལས་འབྲས་བསམས་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་ནི། ལུས་ ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་སེམས་ཀྱི་ཡིད་མི་བདེ་བ་ད༵ང་གསོད་གཅོད་ལ་སོ

【現代漢語翻譯】 像大海一樣無法估量，必須習慣。但我對這些功德，連少許的部分，也從未生起過以前習慣的樣子。即使非常稀有，也因為善的力量而獲得的圓滿人生，我卻毫無意義地浪費了，真是令人驚歎啊！』這樣用責備的語氣來勸勉發起希求之心。如果想知道是如何毫無意義地浪費的，那就是我沒有用供養等來供養世尊和他的眷屬，也沒有給予從供養佛陀和建造三寶所產生的盛大喜宴的快樂。沒有通過講經聞法和修行來為佛法服務，也沒有用所需的物品來滿足眾多貧困者的願望，也沒有給予面臨死亡等恐懼的人們無畏的庇護，也沒有消除各種痛苦的折磨，給予他們安樂。如果聖人的事業沒有完成，像我這樣出生，也只是增加了母親懷孕的痛苦和生活的艱辛而已。我因為前世和今生都缺乏對正法的希求，所以才會變得如此貧乏，失去了行善的能力。現在，哪個有智慧的人還會放棄對正法的希求呢？不應該放棄啊！ (第二部分)根本中所說的道理是：世間和出世間的一切善行的根本都是希求之心，這是所有一切智者，即釋迦牟尼佛所說的。在《文殊師利莊嚴佛土經》中說：『一切法皆隨緣，安住于希求之根。無論種下何種愿，果報亦將如是顯現。』就像這樣。而對佛法的希求的根本，是時時刻刻都相信善與不善之業成熟後會得到想要和不想要的果報，要習慣這種正確的見解。就像《親友書》中所說：『若欲獲得高處與解脫，當勤修習正見。行持善法之人，若持邪見，一切果報皆為不悅意。』就像這樣。 (第三部分)關於思維業果，分為兩部分。(第一部分)共同的教導是：身體的痛苦和內心的不適，以及殺戮等。

【English Translation】 Like the ocean, it is immeasurable and must be cultivated. But for these virtues, even a small portion, I have never generated the habituated state from before. Even though it is extremely rare, the perfect human life obtained through the power of virtue, I have wasted meaninglessly, which is truly astonishing! Thus, he advises to generate aspiration with a reproachful tone. If you want to know how it was wasted meaninglessly, it is that I have not served the Blessed One and his retinue with offerings, nor have I given the joy of the great feast arising from offering to the Buddha and building the Three Jewels. I have not served the Dharma through teaching, listening, and practice, nor have I fulfilled the wishes of many poor people with the necessary items, nor have I given the gift of fearlessness and refuge to those threatened by death and other fears, nor have I eliminated the torments of various sufferings and given them happiness. If the deeds of a holy person are not accomplished, then my birth only increases the suffering of the mother's pregnancy and the hardships of life. Because I lack aspiration for the Dharma in both past lives and this present life, I have become so impoverished, losing the ability to do good. Now, who with wisdom would abandon aspiration for the Dharma? One should not abandon it! (Second part) The principle stated in the root text is: The root of all virtuous actions, both worldly and otherworldly, is aspiration, as stated by all the omniscient ones, i.e., Shakyamuni Buddha. In the 'Mañjuśrī's Pure Land Sutra,' it says: 'All phenomena arise from conditions, abiding in the root of aspiration. Whatever prayers are made, the results will manifest accordingly.' Like this. And the root of aspiration for the Dharma is to constantly believe that upon the maturation of good and bad deeds, one will receive desired and undesired results, and to cultivate this correct view. As it says in the 'Letter to a Friend': 'If you wish to attain higher realms and liberation, diligently cultivate right view. Even if a person practices virtue, if they hold wrong views, all results will be unpleasant.' Like this. (Third part) Regarding contemplating the results of actions, there are two parts. (First part) The common teaching is: Physical suffering and mental discomfort, as well as killing, etc.

---

གས་པའི་འཇིགས་པ་ རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ད༵ང་གང་ཡིད་ལ་འདོད་པ་རྣམས་དང་བྲལ་ཞིང་མི་འདོད་པ་སྣ་ཚོགས་ འཐོབ་པ་ནི༵་རྒྱུ་སྡིག་པ་སྤྱོད་པ་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། ཡིད་ལ་བསམས་བཞིན་ པའི་འདུན་པ་དྲག་པོས་དགེ་བའི་ལས་བྱས་པ༵ས་ནི་གནས་གང་དང་གང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ བ༵འི་གནས་དེ་དང་དེར་ནི་སྔར་བསགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་དེ༵ས་འབྲས་བུ་རྣམ་ པར་སྨིན་པ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཡོན་བཟང་ལ་མང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་མཆོད་པའི་བདེ་ བ་ཐོབ་པར་འགྱུ༵ར་རོ། །སྡིག་པ་བྱེད་ཀྱང་དགེ་བ་ལ་འདུན་པ་ཡོད་ན་དེ་ཐོབ་བམ་སྙམ་ ན། རྒྱུར་རུང་བ་ཞིག་རྐྱེན་འདུན་པས་བསྒྱུར་ན་བདེ་བ་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི། སྡིག་པ་ནི་བདེ་བའི་ 2-232 རྒྱུར་གཏན་ནས་མི་རུང་བས་རྒྱུ་སྡིག་པ་མི་རུང་བ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པའི་གང་ཟག་དེ་འབྲས་བུ་ བདེ་བ་འདོད་པའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཡོད་ཀྱ༵ང་གནས་གང་དང་གང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་བ༵འི་ གནས་དེ་དང་དེར་ནི་སྔར་སྡིག་པའི་ལས་ངན་པ་བསགས་པ་དེ༵ས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ མཚོན་ཆ་རྣོན་པོས་བསྣུན་པ་དང་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཇོ༵མས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ རིག་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་ལའང་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)དགེ་བས་རྒྱལ་བའི་སྲས་སུ་ འགྱུར་ཚུལ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མི་འདོད་བཞིན་དུ་མངལ་གྱི་གནས་དྲི་མ་དང་ བཅས་པར་སྡུག་བསྔལ་དང་བཅས་ནས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གྱི། ཞིང་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་བདེ་ བ་ཅན་ལ་སོགས་པར་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་ལ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དྲི་བཟང་པོ་དང་ལྡན་པ་བསིལ་ ཞིང་བདེ་བའི་རེག་བྱ་ཅན་སྣ་ཚོགས་པའི་འདབ་མ་རྒྱས་པའི་པད་མའི་སྙིང་པོར་བདེ་བར་ གན༵ས་ཤིང་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་སྙན་པོ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རོ་མཆོག་ དང་ལྡན་པ་ཁ་ཟས་བཟང་པོ་དང་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཟི་བརྗིད་དང་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པར་ བྱས་པ༵། ཐུབ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཁྱེན་ནས་སྐུའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ ཁ་ཕྱེ་ཞིང་རྒྱས་པའི་པདྨ་ལས་བརྫུས་ཏེ་བྱུང་བའི་ལུས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ཅ༵ན་རྒྱལ་བ་འོད་དཔག་མེད་ལ་སོགས་པའི་མདུན་ན་གནས་པའི་བདེ་བར་ གཤེགས་པའི་སྲས་སུ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་དཀར་བ་དགེ་བའི་ལས་བསགས་པས་སྐྱེ་ བར་འགྱུ༵ར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྡིག་པས་དམྱལ་བར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ཚུལ་ནི། ཚ་བའི་དམྱལ་བར་སྐྱེས་པ་ན་ འཇིགས་སུ་རུང་བའི་གཤིན་རྗེའི་སྐྱེས་བུས་དམྱལ་བའི་ལུས་གཞོན་ཤ་ཅན་གྱི་པགས་པ་མ་ ལུས་པ་མེ་འབར་བའི་མཚོན་ཆ་རྣམས་ཀྱིས་བཤུས་པས་ཤིན་ཏུ་ཉམ་ཐག་པར་བྱས་ཤི༵ང་། 2-233 དེར་མ་ཟད་དུས་མཐའི་མེ་ལས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཚ་བའི་མེ་ཡིས་བཞུ་བའི་ཟངས་ཞུན་ཁོལ་མ་ ལུས་ལ་བླུགས་ཏེ་བསྲེགས་པར་གྱུར་ལ༵། དེས་ཚི

【現代漢語翻譯】 對於墮落的恐懼， 種種不如意和不悅之事，皆因惡行而生。心懷善愿，行善事，無論去往何處，皆因往昔積累的功德成熟，獲得無與倫比的喜悅和供養的幸福。 若作惡之人也希求善果，能否如願呢？若因緣具足，願力可轉變，則可得樂。然惡行絕非快樂之因，故作惡之人，雖有強烈的求樂願望，無論去往何處，皆因往昔所造惡業，遭受如利器刺身般的痛苦折磨，應如是知。 （二）彼等之差別亦有二： （一）以善業轉生為勝者之子之方式：菩薩們並非不情願地在充滿污垢的子宮中受苦而生，而是在清凈的極樂世界等處，于寬廣宜人、充滿芬芳、涼爽舒適、百葉盛開的蓮花蕊中安樂居住，聽聞圓滿正等覺的悅耳之聲，品嚐如甘露般的殊勝妙法，增長光彩和智慧。 由能仁薄伽梵完全成熟地知曉后，以身光開啟並綻放蓮花，從花中化生出具足殊勝妙相之身，于無量光佛等如來前，成為純粹以善業所生的善逝之子。 （二）以惡業于地獄中感受痛苦之方式：于熱地獄中，恐怖的閻羅卒以燃燒的利器剝去地獄眾生稚嫩身體的全部面板，使其極度衰弱。不僅如此，還將其置於比末劫之火更為熾熱的熔銅之中焚燒。因此，

【English Translation】 The fear of falling, Various undesirable and unpleasant things arise only from practicing evil deeds. By doing virtuous deeds with strong desires in mind, wherever one goes, in that place, the ripening of previously accumulated merits will bring happiness, abundantly worshiped with excellent qualities that are pleasing to the mind. If one commits evil deeds but desires virtue, will one attain it? If a suitable cause is transformed by the condition of desire, happiness can be attained. However, evil is never a cause for happiness, so even if a person who commits various unsuitable evil deeds has a strong desire for the fruit of happiness, wherever they go, in that place, the suffering of having accumulated evil deeds will be like being struck by sharp weapons, causing them to be completely tormented. This should be understood. (2) There are two differences between them: (1) How to be reborn as a son of the Victorious One through virtue: Bodhisattvas are not born unwillingly in the impure womb with suffering, but in pure lands such as Sukhavati, they dwell comfortably in the wide and pleasant lotus heart, full of fragrance, cool and comfortable to the touch, with various blooming petals, and the sweet voice of the Victorious One, the Complete Buddha, is full of the supreme taste of the holy Dharma, like good food, which generates glory and wisdom. Having been fully matured by the Thubpa Bhagavan, the lotus is opened and bloomed by the rays of his body, and from the lotus emerges a supreme body adorned with marks and signs, standing before the Victorious One Amitabha and others, becoming the son of the Sugata, purely born from the accumulation of virtuous deeds. (2) How to experience suffering in hell through evil deeds: When born in the hot hell, the terrifying Yama's messengers strip off all the skin of the young hellish body with burning weapons, making them extremely weak. Moreover, they are burned by pouring molten copper, which is hotter than the fire of the end of time, onto their bodies. Therefore,

---

ག་པའི་ལྷག་མ་རྣམས་མེ་དྲག་ཏུ་འབར་ བའི་རལ་གྲི་དང་མདུང་ཐུང་ལ་སོགས་པ་མཚོན་ཆ་མང་པོ་དག་གིས་བསྣུན་ནས་ཤ་ཡི་དུམ་ བུ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མར་བླགས་ཤི༵ང་གཏུབས་ཏེ། མེ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་འབར་བའི་ལྕགས་བསྲེགས་ ཀྱི་ས་གཞི་རབ་ཏུ་ཡངས་བར་ལྟུང་ཞིང་འགྲེམས་པ་ལན་གྲངས་མང་པོར་མྱོང་བ་ནི་མཐའ་ གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་ནག་པའི་ལས་མི་དགེ་བ་སྤྱད་པ་ལས་འགྱུ༵ར་བ་ཉིད་དོ། ། (བཞི་པ་)འདུན་པ་བསྐྱེད་པ་ནི། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་ བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་དེ་བས་ནད་ནི་མི་དགེ་བ་སྤངས་ནས་དགེ་བའི་བྱ་བ་ཁོ་ན་ ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འདུན་པར་བྱ་ཞི༵ང་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་དེ་གུས་པ་ཉིད་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་ པོའི་ལམ་སྒོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)བརྟན་པའི་དཔུང་ལ། བརྟགས་ནས་བརྟན་པར་བྱ་བ། དེ་ལས་བཟློག་པའི་ ཉེས་དམིགས། གསུམ་ལ་ང་རྒྱལ་བྱ་བའོ། ། དང་པོ་ནི། སངས་རྒྱས་ཕལ་པོ་ཆེའི་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བསྔོ་བའི་ལེའུ་ དྲུག་པ་ལས། ལྷའི་བུ་ཉི་མ་འཆར་བ་ནི་དམུས་ལོང་དང་རི་མི་མཉམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་ པས་མི་ལྡོག་གོ །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡང་སེམས་ཅན་དམུ་རྒོད་དང་ འཁུ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཉེས་པས་མི་ལྡོག་གོ །ཞེས་པ་ནས། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བདག་ གིས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་བླང་བར་བྱའོ་བརྩོན་པར་བྱའོ་མི་ལྡོག་པར་བྱའོ་མི་སྐྲག་ པར་བྱའོ་མི་འཇིགས་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོ་གའམ་ རྣམ་པ་ཡི༵ས་གཞན་དོན་དུ་དགེ་བའི་བྱ་བ་བརྩམས་ནས་གང་བརྩམས་པ་དེ་ཅིས་ཀྱང་སྒྲུབ་ པར་ནུས་སོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་བརྟན་པོ་བསྒོམ་པར་བྱ༵འོ། །དེ་ཡང་དཔས་བྱིན་གྱིས་ཞུས་ 2-234 པར། གལ་ཏེ་བསླབ་པའི་གཞི་ལྔ་ལ་སློབ་པར་མི་ནུས་ནའང་། དེས་བཞིའམ་གསུམ་མམ་ གཉིས་སམ་དེའི་ནང་ནས་བསླབ་པའི་གཞི་གཅིག་ཙམ་ལའང་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་ལྟར་ བྱ་བ་ལ་འཇུག་པའི་དང་པོ་རང་གི་འབྱོར་བའམ་ནུས་པ་བརྟགས་ནས་ནི༵་སྒྲུབ་པར་ནུས་ན་ བརྩམ་པའམ་ཡང་མི་ནུས་ན་མི་བརྩམ་པར་བྱ༵འོ། །སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པའི་ལུགས་ལ་དང་ པོར་མ་བརྩམས་པ་ནི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི༵་བརྩམས་ནས་ཞུགས་ཕྱིན་ཆད་དམ་བཅས་ པའི་དོན་ལས་ནམ་ཡང་ལྡོག་པར་མི་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)ཉེས་དམིགས་ནི། སྐྱེ་བ་གཞན་དུའང་བརྩམས་ནས་ལྡོག་པ་དེ་གོམས་ཤི༵ང་རྒྱུ་ དང་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ངན་པ་འཕེལ་བ་དང་། དམ་བཅའ་ཉམས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་སྡིག་པ་ འཕེལ་བར་འགྱུར་པ་དང་། སྡིག་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་འཕེལ་བར་འགྱུ༵ར་ བ་དང་། བྱ་བ་གཞན་ཕྱིས་བརྩམས་པ་དེའང་དམན་ཞིང་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཐམས་ ཅད་དུ་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་དུས་ཀྱང་ནི༵་ཤིན་ཏུ་ན

【現代漢語翻譯】 那些地方剩下的，被火焰猛烈燃燒的刀劍和短矛等眾多武器擊打，切成數百塊肉塊，墜落並散佈在猛烈燃燒的熾熱鐵地上，多次經歷這些，完全是因為造作了極度黑暗的惡業。 (第四，)生起意樂：因為善業和惡業的果報，安樂和痛苦的差別極大，因此要捨棄惡業，一心專注于善業，生起盔甲般的精進，恭敬地修持大乘道。 (第二，)穩固的軍隊。觀察后穩固，以及相反的過患，對三者生起我慢。 第一，在《華嚴經》中，聖者金剛幢菩薩在第六回向品中說：『天子，太陽的升起，不會被盲人或高低不平的山等過患所阻擋。同樣，菩薩的行為也不會被眾生的頑劣和乖戾所阻擋。』從『爲了眾生的利益，我將承擔巨大的痛苦，努力，不退縮，不害怕，不畏懼』等等，以符合這些經文的儀軌或方式，爲了他人的利益而開始善業，並生起『無論如何都能完成所開始的』這樣的穩固的我慢。』又如《勝施請問經》中說：『如果不能學習五種學處，也應該學習其中的四種、三種、兩種，或者至少學習一種學處。』因此，在開始行動之前，首先要觀察自己的能力或力量，如果能夠做到，就開始；如果不能做到，就不開始。對於不能做到的情況，一開始不開始是最好的，一旦開始並進入后，就絕不能違背誓言。 (第二，)過患是：在其他生世中，也會習慣於開始後退縮，與原因相應的惡果會增長；依賴於誓言的破損，罪業會增長；罪業的異熟果，痛苦會增長；以後開始的其他事情也會變得低劣和衰退；總之，成就果實的時間也會非常晚。

【English Translation】 Those remaining places are struck by fiercely burning swords and short spears, and many other weapons, cut into hundreds of pieces of flesh, falling and spreading on the intensely burning hot iron ground, experiencing these many times, entirely because of engaging in extremely dark and unwholesome actions. (Fourth,) Generating Aspiration: Because the difference between the results of virtuous and non-virtuous actions, happiness and suffering, is so great, therefore, one should abandon non-virtuous actions and focus solely on virtuous actions, generating armor-like diligence, and respectfully cultivate the Mahayana path. (Second,) Stable Army. To stabilize after examination, and the faults of the opposite, to generate pride in the three. First, in the Gandavyuha Sutra, the noble Vajradhvaja (金剛幢) Bodhisattva says in the sixth chapter of dedication: 'Son of the gods, the rising of the sun is not hindered by faults such as the blind or uneven mountains. Similarly, the conduct of a Bodhisattva is not hindered by the stubbornness and perversity of sentient beings.' From 'For the benefit of sentient beings, I will take on great suffering, strive, not retreat, not be afraid, not fear,' etc., in accordance with these sutras' rituals or ways, for the benefit of others, begin virtuous actions, and generate a firm pride of 'I can accomplish whatever I have begun.' Also, as it says in the Sutra Requested by Dpas-byin: 'If one cannot learn the five precepts, one should learn four, three, two, or at least one of the precepts.' Therefore, before starting an action, one should first examine one's own ability or power, and if one can do it, begin; if one cannot do it, do not begin. For the case of not being able to do it, it is best not to start at the beginning, and once started and entered, one should never go back on one's vows. (Second,) The faults are: In other lifetimes, one will also get used to starting and then retreating, and the bad results corresponding to the cause will increase; depending on the breaking of vows, sins will increase; the ripening results of sins, suffering will increase; other things started later will also become inferior and decline; in short, the time for achieving results will also be very late.

---

ུར་བས་དམན་པར་འགྱུར་ཞིང་། སྔ་མ་ སྤངས་ནས་ཕྱི་མ་བརྩམས་པ་དེ་ཡང་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུ༵ར་པ་ལ་སོགས་ པའོ། ། (གསུམ་པ་)ང་རྒྱལ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། གཞན་དོན་ལ་སྤྲོ་བས་ འཇུག་པ་ལས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་དང་སྤང་བྱ་རྣམས་གཞོམ་པར་འདོད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ང་རྒྱལ་ དང་། དེ་དག་བདག་གིས་ནུས་སོ་སྙམ་པ་ནུས་པའི་ང་རྒྱལ་ཏེ༵། དེ་ལྟར་གསུམ་པོ་དག་ལ་ ཞུམ་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ང་རྒྱལ་བརྟན་པོ་བསྐྱེད་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ལས་དང་། ནུས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ང་རྒྱལ་བཤད་པ་ གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། གཞན་ལ་ཕན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་ཐམས་ ཅད་བདག་ཉིད་གཅིག་པུས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེ༵ས་སེམས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་འདི་ནི་ལས་ཀྱི་ 2-235 ང་རྒྱལ་ཉི༵ད་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པས་རང་དབང་མེད་པར་གྱུར་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་ རྣམས་ཀྱིས་ཚེ་འདི༵ར་རང་གི་དོན་ཙམ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་ཤི༵ང་འགྲོ་བ་ཕལ་བས་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ལྟ་བུར་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་མི་ནུས་ཏེ༵། དེ་བས་ན་བདག་ གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་བསྐྱེད་པའི་སྤྱོད་པ་བརྟན་པོ་འདི་ལ་ འཇུག་པར་བྱའོ༵། །གཞན་དག་རང་དོན་ཙམ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་མི་གཙང་བ་འཕྱག་ པ་དང་ཁུར་འཁུར་བ་ལ་སོགས་པ་དམན་པའི་ལས་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པར་བྱེད་ན༵་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅན་ཀྱི་དོན་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་བདག་ཉིད་ཀྱང་ནི་ཇི་ལྟར་དལ་བར་འདུ༵ག་ སྟེ་འདུག་པར་མི་རིགས་པས་བྲན་གཡོག་ལྟ་བུར་གཞན་དོན་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པར་བྱའོ། ། བདག་ནི་གཞན་ལས་མཆོག་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་ནི་བྲན་ལྟར་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ འཇུག་པ་འདི་མི་བྱེད་དེ༵་དེ་བས་ན་བདག་ལ་ཐ་མལ་བའི་ང་རྒྱལ་མེད་པར་ཞི་ཞིང་དུལ་བར་ གནས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་མཆོ༵ག་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)ནུས་པའི་ང་རྒྱལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)གཉེན་པོའི་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་ཤི་ཟིན་པར་གྱུར་བའི་སྦྲུལ་གྱི་རོ་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་ན༵་བྱ་ཁྭ་ཏ་ཡང་ནམ་མཁའ་ ལྡི ང་ལྟ་བུར་མི་འཇིགས་པས་ཟ་བར་སྤྱོ༵ད་པ་ལྟར། གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་གཉེན་པོའི་ཉམས་ སྟོབས་སམ་ནུས་པ་ཆུང་བར་གྱུར་ན༵་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྟུང་བ་ཆུང་ངུའང་གནོད་ པ་བྱེ༵ད་དུ་འོང་བས་གཉེན་པོའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པར་རིགས་སོ། །སྤྱིར་རང་ཡང་བདག་ལྟ་བུས་ ཅིའང་མི་འགྲུབ་བོ་སྙམ་པའི་སེམས་སྟོབས་ཞེན་པའི་ཞུམ་པ་དང་བཅས་ཤིང་བྱ་བ་སྒྲུབ་ པའི་འབད་པ་དང་རྩོལ་བ་འདོར་ཏེ་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ༵་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་ལ་མི་འབྱོར་ བའི་ཕོངས་པ་དེ་ལས་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཐར་བ་ཡོད་དམ་ཅི༵་སྟེ་མེད་ལ། ང་རྒྱལ་དང་འབད་པ་ དང་རྩོལ་བ་བསྐྱེད་ན་ནི༵་ཕ་རོལ་པོ་

【現代漢語翻譯】 會導致低劣，放棄之前的而開始做後面的事情，最終也不會成功等等。 （三）慢心分二： （一）總說： 樂於利益他人的事業之慢心，以及想要摧毀應斷除的煩惱之慢心，還有認為自己有能力做到這些的能力之慢心。 像這樣，對於這三種慢心，要以不退縮的態度，堅定地生起慢心。 （二）廣說： 分為事業、能力和煩惱的慢心三種。 首先是事業的慢心： 凡是利益他人等善行，都要由我獨自完成，生起這種心力，這就是事業的慢心。 那些被煩惱所控制的世間人，甚至連今生的自利都無法成辦，一般眾生也無法像我這樣的菩薩一樣投入到利他事業中。 因此，我應當堅定地投入到利益一切眾生、創造安樂的行為中。 其他人即使只想成辦自利，也會樂於去做掃地、搬運等低賤的事情，那麼想要成辦一切眾生利益的我，怎麼能安逸地待著呢？不應該安逸地待著，要像奴僕一樣樂於投入到利他事業中。 如果認為自己比別人優越而生起慢心，就不會像奴僕一樣投入到利他事業中。 因此，我應當沒有平凡的慢心，保持寂靜調柔，這才是菩薩行持的殊勝之處。 （二）能力的慢心分三： （一）生起對治的慢心的方法： 例如，當烏鴉遇到已經死去的蛇的屍體時，也會像鵬鳥一樣無所畏懼地食用。 同樣，如果自己的對治力量或能力變得弱小，那麼由煩惱產生的小小過失也會造成損害，因此應該增強對治的力量。 總的來說，如果自己也認為像我這樣的人什麼也做不成，那麼就會產生怯懦之心，放棄努力和精進，不做任何事情，那麼又怎麼能從得不到任何利益的貧困中解脫呢？不能解脫。 如果生起慢心、努力和精進，那麼就能戰勝對方。

【English Translation】 will lead to inferiority, and abandoning the former to start the latter will ultimately not be successful, and so on. (3) Pride is divided into two: (1) Summary: The pride of engaging in activities for the benefit of others, the pride of wanting to destroy what should be abandoned, which is the pride of afflictions, and the pride of ability, thinking 'I am capable of these.' Thus, for these three, one should cultivate steadfast pride without shrinking back. (2) Detailed explanation: There are three types of pride: pride of action, pride of ability, and pride of afflictions. First, the pride of action: Whatever virtuous deeds there are, such as benefiting others, I alone shall accomplish them. Generating this strength of mind is indeed the pride of action. Those worldly people who are involuntarily controlled by afflictions cannot even accomplish their own benefit in this life, and ordinary beings cannot engage in benefiting others like a Bodhisattva like myself. Therefore, I should steadfastly engage in actions that benefit all sentient beings and create happiness. Others, even if they only want to accomplish their own benefit, will happily engage in lowly tasks such as sweeping and carrying burdens. How can I, who want to accomplish the benefit of all sentient beings, remain idle? It is not appropriate to remain idle; one should engage in benefiting others with joy, like a servant. If one thinks 'I am superior to others' and becomes arrogant, one will not engage in benefiting others like a servant. Therefore, the absence of ordinary arrogance and remaining peaceful and disciplined is the supreme conduct of a Bodhisattva. (2) The pride of ability is divided into three: (1) How to generate the pride of antidote: For example, when a crow encounters the corpse of a dead snake, it eats it fearlessly like a Garuda. Similarly, if one's own strength or ability of the antidote becomes weak, even a small downfall arising from afflictions will cause harm. Therefore, it is appropriate to increase the strength of the antidote. In general, if one thinks that even someone like me cannot accomplish anything, then one will have a shrinking mind with attachment to weakness, abandon effort and diligence in accomplishing tasks, and not do anything. Is there any liberation from the poverty of not obtaining whatever benefit there is? There is not. If one generates pride, effort, and diligence, then one can overcome the opponent.

---

ཆེན་པོ་ཡིས་ཀྱང་ཐུབ་པར་དཀ༵འོ། །སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ 2-236 ན་རྒྱལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་གཉེན་པོའི་སེམས་ནི་རབ་ཏུ་བརྟན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་ལྡན་ པ་ཡི༵ས་སྤང་བྱར་གྱུར་པ་ཡི་ལྟུང་བ་རྣམས་ནི་ས་བོན་དང་བཅས་པ་རྩ་བ་ནས་གཞོམ་ཞིང་ སྤངས་པ་སླར་མི་ལྡོག་པར་བྱ་བ་སྟེ༵། དེ་ལས་གཞན་དུ་བདག་ནི་ལྟུང་བས་ཕམ་པར་བྱས་ན༵་ ཁམས་གསུམ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ནི་མང་པོས་ཁྲེལ་བས་ བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུ༵ར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་གིས་གཉེན་པོའི་ང་རྒྱལ་གྱི་སྟོབས་ བསྐྱེད་པས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བར་བྱ་སྟེ༵། བདག་ལས་ སྤང་བྱར་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སུ་ཡང་རྒྱལ་བར་མི་བྱ༵འོ། །བདུད་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ རི་དྭགས་ཐམས་ཅད་སྐྲག་པར་མཛད་པ་རྒྱལ་བ་མིའི་སེང་གེའི་སྲས་སུ་གྱུར་བ་བདག་གི༵ས་ ཀྱང་སྤང་བྱས་གླགས་མི་རྙེད་པའི་ང་རྒྱལ་འདི་ལ་གནས་པར་བྱ༵་སྟེ། དཔེར་ན་སེང་གེའི་ཕྲུ་གུ་ ལ་ཡང་རི་དྭགས་གཞན་གྱིས་གླགས་མི་རྙེད་པ་བཞིན་དུའོ། ། (གཉིས་པ་)སྤང་བྱའི་ང་རྒྱལ་སྨད་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་ན་དཔའ་བོར་འདོད་པའི་ང་རྒྱལ་ ཅན་ཡང་བསྔགས་བར་འོས་སམ་སྙམ་ན་འགྲོ་གང་བ་གང་ཞིག་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་ བརྟེན་ནས་སེམས་ཁེངས་བའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བཅོམ་པ་དེ༵་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་ གྱི་བསྔགས་པར་འོས་པ་གཉེན་པོའི་ང་རྒྱལ་ཅན་མ་ཡི༵ན་ཏེ་གཉེན་པོའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཡིན་ ན་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲའི་དབང་དུ་མི་འགྲོ༵་བ་ཡིན་པ་ལ། ཐ་མལ་བའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དེ་དག་ ང་རྒྱལ་གྱི་དགྲའི་དབང་དུ་གྱུ༵ར་ནས་སྡིག་པའི་ལས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡིག་པ་བྱེད་ ན་ཕལ་ཆེར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ང་རྒྱལ་གྱིས་སེམས་རབ་ཏུ་ཁེངས་ན༵ས་ངན་སོང་གསུམ་ གྱིས་འགྲོ་བ་ང་རྒྱལ་གྱི་དབང་གིས་ཁྲིད་པར་བྱེད་ཅི༵ང་ཅི་སྟེ་མི་ཡི་ལུས་ཐོབ་ནའང་བདེ་བ་ལ་ ལོངས་སྤྱོད་པའི་དགའ་སྟོན་བཅོམ་ཞིང་མི་མྱོང་པ་ད༵ང་། སློང་མོ་བརྟེན་ནས་གཞན་གྱིས་བྱིན་ པའི་ཟན་ཟ་བ་དང་། གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པའི་བྲན་གཡོག་དང་ནི༵། བླང་དོར་ལ་མི་མཁས་ 2-237 པའི་གླེན་པ་དང་། མཐོང་ན་ཡིད་དུ་མི་འོང་ཞིང་མི་སྡུག་པ་དང་། རིད་ཅིང་སྟོབས་ཞན་པས་ ཉམས་ཆུང་བ་ད༵ང་། ཐམས་ཅད་དུ་ནི་ཕར་གནོད་པ་མ་བྱས་ཀྱང་ཚུར་བརྙེས་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་ པར་འགྱུ༵ར་རོ། །སྤང་བྱའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཁེངས་པའི་དབང་གིས་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ལ་ སྤྱོད་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཅ༵ན་དེ་ཡང་བསྔགས་པར་འོས་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་མཐོན་པོར་གཏོགས་ ན༵། དམན་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཡིན་པ་སྨྲོ༵ས་ཏེ་སྨྲ་རྒྱུ་གཞན་མེད་པས་དེ་དག་ནི་ཉམ་ཐག་པ་ཤིན་ཏུ་ སྙིང་རྗེ་བའི་གནས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)གཉེན་པོ་ཅན་ལ་བསྔགས་པ་ནི། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་གང་ཞིག་སྤང་བ

【現代漢語翻譯】 即使是偉人也很難做到。如果生起精進，就能獲得勝利。因此，要以非常堅定的我慢，徹底摧毀並斷除那些應該斷除的墮落，連同它們的種子，並且永不回頭。否則，如果我被墮落擊敗，那麼想要從三界中獲得徹底勝利的佛陀果位，就會成為眾人嘲笑的對象。因此，我應該生起對治的我慢的力量，從而徹底戰勝三界的所有煩惱。任何應該被我斷除的煩惱，我都不會讓它戰勝我。愿我安住于這種即使魔和煩惱的野獸也感到恐懼的我慢之中，成為勝者人獅之子，就像小獅子一樣，其他野獸也無法找到它的弱點。 (第二，) 貶低應斷除的我慢：世間那些自認為勇士的我慢者，值得讚歎嗎？那些依靠我見而內心充滿驕傲的我慢者，都是充滿煩惱的，不值得讚歎。值得讚歎的是具有對治的我慢者，因為具有對治的我慢者不會被煩惱的敵人所控制。而那些普通的我慢者，卻被我慢的敵人所控制，從而從事罪惡的行為。如果造作罪業，大多是因為充滿煩惱的我慢而內心極度驕傲，從而被三惡趣所牽引。即使獲得了人身，也會失去享受安樂的喜悅，只能依靠乞討來食用他人佈施的食物，成為受他人支配的奴僕，愚昧無知，不善於取捨，相貌醜陋，令人厭惡，身體瘦弱，力量虛弱，顯得卑微。在任何情況下，即使沒有主動傷害他人，也會受到他人的極大損害。那些因充滿應斷除的我慢而遭受各種痛苦的苦行者，也不屬於值得讚歎的崇高我慢者。更何況是那些低劣者呢？無需多言，他們是可憐的，非常值得同情。 (第三，) 讚歎具有對治者：哪位勝者的兒子能夠斷除...

【English Translation】 Even great ones find it difficult. If one generates diligence, one will surely be victorious. Therefore, with a very firm pride of antidote, one should utterly destroy and abandon those downfalls that are to be abandoned, together with their seeds, and never turn back. Otherwise, if I am defeated by downfalls, then the desire to attain Buddhahood, which is the complete victory over the three realms, will become an object of ridicule and laughter for many. Therefore, by generating the power of the pride of antidote, I shall completely conquer all the afflictions of the three realms. I shall not allow any affliction that is to be abandoned by me to conquer me. May I abide in this pride, which frightens all the wild animals of demons and afflictions, becoming the son of the Victorious Lion of Men, just as other wild animals cannot find the weakness of even a lion cub. (Second,) Disparaging the Pride to be Abandoned: Are those proud ones in the world who consider themselves heroes worthy of praise? Those who, relying on the view of the aggregates, are overcome by the pride that fills their minds are afflicted and not worthy of praise. Those who are worthy of praise are those who possess the pride of antidote, for those who possess the pride of antidote are not controlled by the enemy of afflictions. But those ordinary proud ones are controlled by the enemy of pride and engage in sinful actions. If one commits sins, it is mostly because one's mind is filled with the pride of afflictions and is extremely arrogant, and thus one is led by the three lower realms. Even if one obtains a human body, one will lose the joy of enjoying happiness, and one will have to rely on begging to eat food given by others, becoming a servant controlled by others, ignorant and unskilled in what to accept and reject, ugly in appearance and repulsive, thin and weak in strength, appearing humble. In all circumstances, even if one does not actively harm others, one will be greatly harmed by them. Those ascetics who endure various sufferings because they are filled with the pride to be abandoned do not belong to the exalted proud ones worthy of praise. How much more so those who are inferior? There is no need to say more; they are miserable and very worthy of compassion. (Third,) Praising those with the Antidote: Which son of the Victorious One is able to abandon...

---

ྱའི་ང་རྒྱལ་ གྱི་དགྲ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་གཉེན་པོའི་ང་རྒྱལ་འཆ༵ང་པ་དེ་ནི་བསྔགས་པར་འོས་ པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དང་། དགྲ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཐོབ་པ་དང་གཟི་བརྗིད་ཅན་གྱི་དཔའ་བོ་ ཡང་དེ་ཉི༵ད་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ན་ཉོན་མོངས་པ་ང་རྒྱལ་གྱི་དགྲ་དྲག་ཏུ་བདོ་ཞིང་སྟོབས་ དང་ལྡན་པ་ཡང་ངེས་པར་བཅོམ་སྟེ༵། འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་ བ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྫོགས་པར་སྟེར་བར་བྱེ༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ཉོན་མོངས་པའི་ང་རྒྱལ་བཤད་པ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་ལ་སོགས་པ་ སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྲོད་ན་གནས་པ་ན༵་གཉེན་པོ་རྣམ་པ་སྟོང་འགྱུར་དུ་བསྐྱེད་ ནས་སྲན་གཟུགས་པར་བྱ་སྟེ༵། དཔེར་ན་ཝ་ལ་སོགས་པའི་རི་དྭགས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་སེང་ གེ་ལ་གནོད་པ་མི་ཚུགས་པ་བཞི༵ན་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་གཉེན་པོ་ལ་གནོད་པ་ མི་ཚུགས་པར་བྱ༵འོ། །གཞན་གྱི་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉམ་ང་བ་ཤིན་ ཏུ་ཆེ་ཐང་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་ཀྱ༵ང་། དཔེར་ན་མི་ཡིས་མིག་ནི་གཅེས་པར་བསྲུང་བ་ལྟ༵ར་ཞེས་ པའམ། ཡང་ན་(འགྲེལ་བ་ལས་)ཐ་མལ་པའི་མིག་གི་དབང་པོ་ནི་རང་གི་ཡུལ་གཟུགས་ཁོ་ན་ལ་ འཇུག་གི་སྒྲ་སོགས་གཞན་ལ་འཇུག་པ་བསྲུང་ཞིང་མི་རིགས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་དཀའ་བ་ 2-238 སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཉམ་ང་ཇི་ཙམ་བྱུང་བར་གྱུར་ཀྱ༵ང་གཉེན་པོ་དགེ་བ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་ པར་བྱའི་སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་བར་བྱ༵འོ། །དེ་ལྟར་གནས་ སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ༵། །རིགས་པ་ལས་ནི་གཞན་མི་སྤྱ༵ད། །ཅེས་ཀྱང་འདོན་མོད། རྒྱ་དཔེ་ དང་འགྲེལ་བ་དག་ན་མི་སྣང་ངོ་། ། (གསུམ་པ་)དགའ་བའི་དཔུང་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)བདེ་བའི་ལས་ལ་དགའ་བར་བྱ་བ་ ནི། དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་རྒྱན་པོ་འགྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྩེད་མོའི་བདེ་བའི་འབྲས་བུ་ཙམ་ ཐོབ་པར་འདོད་པ་ཡང་ལས་དམན་པ་དེ་ལ་མི་ངོམས་པར་དགའ་བས་འཇུག་པ་ལྟ༵ར་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ཡི་བྱ་བར་འོས་པའི་ལས་གཞན་དོན་ལ་སོགས་པ་གང་ཡི༵ན་པའི་ ལས་བཟང་པོ་དེ་ལ་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱ་སྟེ༵། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ལས་དེས་མི་ངོམས་ ཤིང་གོང་ནས་གོང་དུ་འགྱུར་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་བས་འཇུག་པར་བྱ༵འོ། །ཕལ་བ་རྣམས་ ཀྱིས་བདེ་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་རྩེད་མོ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ལ་འབད་པ་བྱས་ཀྱ༵ང་ འབྲས་བུ་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ་མི་འགྱུར་གཏོལ་མེད་ཀྱི༵་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ གི་ལས་དགེ་བ་ཉིད་ནི་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ༵་ཡིན་པ་ལ། དེའི་ལས་མི་བྱེད་ པར་མི་དགེ་བ་བྱེད་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་བདེ༵་སྟེ་བདེ་བའི་སྐབས་མེད་པས། བདེ་བ་འདོད་ན་ དགེ་བ་ལ་འབད་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)

【現代漢語翻譯】 爲了戰勝傲慢之敵，懷抱對治的傲慢是值得讚揚的，戰勝敵人並獲得榮耀的英雄也是如此。因為煩惱傲慢之敵猛烈而強大，必定會被摧毀，從而如其所愿地給予一切眾生圓滿正覺佛陀的果位。 (第三) 解釋煩惱的傲慢：處於貪慾和憤怒等應斷除的煩惱之中時，應生起千百倍的對治力，並使其堅固。例如，像狐貍等獸群無法傷害獅子一樣，煩惱之群也無法傷害對治力。即使因他人的傷害等痛苦而感到非常沮喪，也要像人珍愛眼睛一樣守護它。或者（如釋論所說）普通人的眼識只專注于自己的對境——色，而守護著不涉及聲音等其他對境，同樣，無論修行中出現多麼強烈的痛苦，也應只專注于對治的善法，永遠不要屈服於應斷除的煩惱。因此，在一切情況下，都不要使用理性以外的東西。雖然也這樣說，但在印度範本和釋論中沒有出現。 (第三) 喜悅之軍有三部分。 (第一) 應對安樂之業感到歡喜：例如，有些人希望通過賭博等遊戲獲得微小的安樂果報，也會樂此不疲地投入其中。同樣，菩薩也應專注于適合自己行為的利他等善業，對菩提行的事業樂此不疲，並越來越精進。普通人爲了獲得安樂的果報而努力從事賭博等活動，但能否獲得安樂的果報卻不確定。而菩薩的善業本身就能帶來安樂的果報。如果不做善業而做惡業，又怎麼會有安樂呢？根本沒有安樂的機會。如果想要安樂，就應該努力行善。 (第二)

【English Translation】 To conquer the enemy of pride, holding the antidote of pride is praiseworthy, and the hero who triumphs over the enemy and gains glory is also the same. For the enemy of afflictive pride is fierce and powerful, and will surely be destroyed, thereby bestowing upon all beings the complete fruit of perfect enlightenment as they desire. (Third) Explaining afflictive pride: When situated amidst afflictions to be abandoned, such as attachment and anger, one should generate a thousandfold antidote and make it firm. For example, just as a pack of foxes and other beasts cannot harm a lion, so too, a multitude of afflictions cannot harm the antidote. Even if one becomes greatly distressed by suffering such as harm from others, one should guard it as a person cherishes their eyes. Or (as the commentary says) just as the ordinary eye consciousness only engages with its own object, form, and guards against engaging with other objects such as sound, similarly, no matter how intense the suffering of ascetic practice becomes, one should only engage in the virtuous antidote and never succumb to the power of afflictions to be abandoned. Thus, in all circumstances, one should not employ anything other than reason. Although it is also said, it does not appear in the Indian manuscripts and commentaries. (Third) The army of joy has three parts. (First) One should rejoice in the activity of bliss: For example, some people desire to obtain even a small result of happiness from gambling and other games, and they engage in it with insatiable joy. Similarly, a Bodhisattva should be manifestly attached to virtuous activities such as benefiting others, which are suitable for their actions, and they should engage in the activities of Bodhicitta with insatiable joy, becoming increasingly diligent. Ordinary people strive in activities such as games to obtain the result of happiness, but whether they will obtain the result of happiness is uncertain. However, the virtuous activity of a Bodhisattva itself will bring about the result of happiness. If one does not do virtuous deeds but does non-virtuous deeds, how can there be happiness? There is no opportunity for happiness. If one desires happiness, one should strive in virtue. (Second)

---

ལས་དེས་ངོམས་པ་མེད་པར་བྱ་བ་ནི། སྤུ་གྲི་རྣོན་པོའི་སོར་ཆགས་པའི་སྦྲང་རྩི་ ལ་ལྕེས་ལྡག་པ་ལྟ༵་བུ་ཁེ་ཆུང་ལ་ཉེན་ཆེ་བའི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་བོ་དག་ལ་འཁོར་བར་ ཡང་ཡང་སྤྱད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་ངོམས་པར་བྱེད་ན༵། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་ པར་མཐོ་བའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་ལ་ངེས་པར་ལེགས་པ་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ཞི་བ་ཡི༵་མྱ་ ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དམ་པའི་ཆོས་ 2-239 ཀྱི་རོ་བཅུད་བདུད་རྩི་ལྟ་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ཅི་སྟེ་ངོ༵མས་ཏེ་ངོམས་མི་ཤེས་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)དེས་ན་དེ་ལ་འཇུག་པར་གདམས་པ་ནི། ཚུལ་དེ་ལྟ་བས་ན་གང་བརྩམས་པའི་ དགེ་བའི་ལས་དེ་ཚར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་དཔེར་ན་སོས་ཀ་ཉི་མ་ཕྱེད་ལ་བབ་པའི་དུས་ སུ་ཚ་བ་དང་སྐོམ་པས་གདུངས་པ་ཡི༵་གླང་ཆེན་དག་ཆུ་བསིལ་བས་གང་བའི་མཚོ་དང་ཕྲད་ ན་མཆོག་ཏུ་དགའ་ཞིང་སྤྲོས་པས་ཡིད་བཞིན་གྱིས་མཚོར་འཇུག་པ་ལྟ༵ར་རང་དང་གཞན་ལ་ ཕན་པའི་ལས་དེ་ལ་ནི་དགའ་བར་བྱ་ཞིང་སྤྲོས་པས་འཇུག་ཅིང་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ༵འོ། ། (བཞི་པ་)དོར་བའི་དཔུང་ནི། དགེ་བའི་ལས་ལ་ཧ་ཅང་འབད་ཆེས་པས་ལུས་ངག་ཡིད་ གསུམ་གྱི་སྟོབས་ཉམས་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་གྱུར་ན༵་སླར་ཡང་ནུས་པ་བརྟས་ནས་ ལས་དེ་བྱ་བའི་དོན་དུ་རེ་ཞིག་ངལ་གསོ་ཞིང་དོར་བར་བྱ༵འོ། །གང་བསམས་པའི་ལས་དེ་ ལེགས་པར་ཟིན་ཞིང་གྲུབ་ནས་དེ་ཙམ་ལ་མངོན་པར་མ་ཞེན་པར། དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་ འཕགས་པའི་དགེ་བ་ཕྱི་མ་ད༵ང་། དེ་ལས་ཀྱང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དགེ་བ་ཕྱི་མ་བསྒྲུབ་པར་ འདོད་པས་སྔ་མ་སྔ་མ་གྲུབ་ཟིན་པ་དེ་སྤང་ཞིང་དོར་བར་བྱ༵་སྟེ། མདོར་ན་ནི་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་ ཅན་འགྲུབ་པའི་གེགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བརྩོན་འགྲུས་སྤེལ་པ་ལ། གཉེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་བརྩོན་འགྲུས་སྤེལ་བ་དང་། དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བརྩོན་འགྲུས་སྤེལ་བའོ། ། དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)དྲན་པས་གཟུང་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་འཐབ་པ་ལ་གོམས་ ཤིང་རྙིང་པར་གྱུར་པའི་དགྲ་བོ་མཚོན་ཆའི་རིགས་ལ་མཁས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ༵་གཡུལ་ངོར་ རལ་ཁ་ལྷགས་པ་ན་རང་བསྲུང་ཞིང་གཞན་འཇོམས་པ་ལ་འབད་པ་བཞི༵ན་དུ། ཉོན་མོངས་ པ་མཚོན་ཆ་རྣོན་པོས་འདེབས་པ་དང་འདྲ་བ་ལས་གཟུར་བར་བྱ་ཞི༵ང་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་ བོ་གདུག་པ་ཅན་རྣམས་དྲན་པའི་མཚོན་ཆས་འཇེབས་ཤིང་ཞིབ་པར་བཏག༵ས་ཏེ་གླགས་ 2-240 མི་རྙེད་པར་བྱའོ། །གཡུལ་དུ་རལ་གྲི་ས་ལ་ལྷུང་བར་གྱུར་ན༵་དགྲས་གླགས་རྙེད་དུ་དོགས་ པའི་འཇིགས་པས་མྱུར་དུ་ལེན་པ་ལྟ༵ར་དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པའི་མཚོན་ཆ་ཤོར་ཏེ་ཡེངས་ན༵་ཉོན་ མོངས་པའི་དབང་གིས་དམྱལ་བའི་འཇིགས་པ་འབྱུང་ངོ་སྙམ་དུ་དྲན་པས་མྱུར་དུ་བླ༵ང་ཞིང་ གཉེན་པོའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པར་བ

【現代漢語翻譯】 對於行為沒有滿足的時候：就像用舌頭舔舐鋒利刀刃上的蜂蜜一樣，即使反覆享受那些小利而危險的五種感官享受，也不會感到滿足。那麼，對於具有高度成熟果報的安樂，以及必然美好的、平息一切痛苦的寂滅（梵文：Nirvāṇa， निर्वाण， nirvana， 涅槃）之因——通過福德和智慧的積累所獲得的如甘露般的殊勝佛法，怎麼會感到滿足呢？絕對不會滿足，要做到永不滿足。 (第三部分)因此，勸誡進入正道：鑑於上述情況，爲了使所開始的善行得以圓滿完成，例如，在盛夏中午時分，被炎熱和口渴所折磨的大象，如果遇到充滿清涼水的水池，就會非常高興並隨意進入水池一樣，對於利益自己和他人的事業，應當心生歡喜，積極投入並使其圓滿完成。 (第四部分)放棄的策略：如果在善行上過度努力，導致身、語、意三者的力量衰退，那麼爲了恢復力量並繼續完成該事業，應該暫時休息並放棄。當所計劃的事業已經順利完成，並且不再特別執著於此，而是希望完成比這更殊勝的善行，乃至更加卓越的善行時，就應該放棄已經完成的前者。簡而言之，這是爲了避免前者成為完成後者殊勝事業的障礙。 (第二)增長精進的方法：包括通過生起對治來增長精進，以及通過掌控來增長精進。 第一種方法分為四個部分：（第一）以正念把握的方法：例如，一個習慣於戰鬥且經驗豐富的敵人，當他與精通各種武器的人一起在戰場上遭遇時，會努力保護自己並擊敗敵人。同樣，我們應當遠離煩惱，因為煩惱就像用鋒利的武器攻擊一樣。對於那些惡毒的煩惱敵人，要用正念之劍仔細地、嚴密地加以防範，不給他們任何可乘之機。如果在戰場上劍掉在地上，因為害怕敵人找到機會，會迅速撿起來。同樣，如果正念之劍丟失而變得散亂，就要想到因為煩惱的力量可能會墮入地獄的恐懼，從而迅速恢復正念，並增強對治的力量。

【English Translation】 When there is no satisfaction with actions: Just as licking honey from the edge of a sharp knife, even repeatedly indulging in the five sense pleasures, which are small benefits but dangerous, one does not become satisfied. Then, how could one be satisfied with the bliss of highly ripened results, and the cause of Nirvana (Sanskrit: Nirvāṇa, निर्वाण, nirvana, meaning 'extinction' or 'liberation'), which is certainly good and pacifies all suffering—the excellent Dharma like nectar, gathered by the accumulation of merit and wisdom? One should never be satisfied, and strive for perpetual dissatisfaction. (Third part) Therefore, the exhortation to enter the path: Given the above, in order to bring the initiated virtuous action to complete fulfillment, for example, just as an elephant tormented by heat and thirst at midday in high summer, if it encounters a lake filled with cool water, it rejoices greatly and enters the lake at will. Likewise, one should rejoice in actions that benefit oneself and others, engage in them enthusiastically, and bring them to completion. (Fourth part) The strategy of abandonment: If one exerts too much effort in virtuous actions, causing the strength of body, speech, and mind to diminish, then in order to regain strength and continue the action, one should rest and abandon it temporarily. When the planned action has been successfully completed, and one is no longer particularly attached to it, but desires to accomplish a more excellent virtuous action, or even a more supreme virtuous action, one should abandon the completed former action. In short, this is to avoid the former becoming an obstacle to the accomplishment of the latter, more excellent action. (Second) Methods for increasing diligence: These include increasing diligence by generating antidotes, and increasing diligence by mastering control. The first method is divided into four parts: (First) The method of grasping with mindfulness: For example, a battle-hardened and experienced enemy, when encountering someone skilled in various weapons on the battlefield, strives to protect himself and defeat the enemy. Similarly, we should turn away from afflictions, as afflictions are like being attacked with sharp weapons. For those malicious enemies of affliction, we should carefully and meticulously guard against them with the sword of mindfulness, not giving them any opportunity. If a sword falls to the ground in battle, one quickly picks it up for fear that the enemy will find an opportunity. Likewise, if the sword of mindfulness is lost and becomes distracted, one should quickly recover mindfulness, thinking of the fear of falling into hell due to the power of afflictions, and increase the strength of the antidote.

---

ྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཤེས་བཞིན་བསྟེན་ཚུལ་ནི། ཇི་ལྟར་ན་མདའ་དུག་ཅན་གྱིས་བསྣུན་པའི་ཁྲག་ ལ་རྟེན་བྱས་ན༵ས་དུག་ནི་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས་གནོད་པར་འགྱུར་བ༵་དེ་བཞིན་དུ་ ཉོན་མོངས་པས་གླགས་ནི་རྙེད་པར་གྱུར་ན༵། དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཉེས་སྤྱོད་སྡིག་ པས་སེམས་ལ་ཁྱབ་ཅིང་གནོད་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡུངས་མར་གྱིས་ལེགས་པར་ བཀང་བའི་སྣོད་ཁ་ཞེང་ཅན་བསྐུར་ནས་ལམ་འགྲེད་པ་ལ༵་བཏང་བར་གྱུར་ལ་རལ་གྲི་རྣོན་ པོ་ཐོགས་པ་དྲུང་དུ་བསྡད་དེ༵་འདི་ལས་ཐིཊ་པ་གཅིག་པོ་ན་ད་ལྟ་ཉིད་དུ་གསོད་དོ་ཞེས་ བསྡིགས་པ་ན་འཆི་བས་འཇིགས་ནས་བསྒྲིམས་ཏེ་འགྲོ་བ་ལྟ༵ར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་གྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ འཇིགས་པས་བསྒྲི༵མས་ཏེ་སྒོམ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ཤེས་བཞིན་གྱིས་བསྡམས་ཏེ་ཉོན་མོངས་ པའི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་བར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་བསྒྲིམས་དགོས་པ་དེ་བས་ན་པང་དུ་སྦྲུལ་གདུག་ པ་ཅན་འོངས་ན༵་དུག་གིས་འཇིགས་པས་ཇི་ལྟར་རིངས་པས་ལྡང་བ་ལྟ༵ར་དེ་བཞིན་དུ་གཉིད་ དང་རྨུགས་པ་དང་སྙོམ་ལས་ལ་སོགས་པ་འོངས་ན༵་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་དགེ་བའི་བར་ཆད་དེ་དག་ བཟློག་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ༵འོ། ། (བཞི་པ་)ཉེས་པ་འཆོས་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་འབད་ཀྱང་ལས་དང་པོ་པར་གྱུར་པས་ཉེས་ པ་བྱུང་ན་གང་བྱུང་བ་རེ་རེ་ཞི༵ང་། འདི་ལྟ་བུ་ཕྱེད་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བདག་ཉིད་ལ་སྨད་ 2-241 ནས་ཅི་ནས་ཀྱ༵ང་བདག་ལ་ཕྱིས་ཉེས་པ་འདི་ལྟ་བུ་མི་འབྱུང་བ༵་དེ་ལྟར་བྱ་ཞེས་ཡུན་རིང་དུ་ བས༵མས་ནས་ཕྱིར་འཆོས་བ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་གནས་ སྐབས་འདི་དག་ལ༵་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གོམས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེ༵ས་ཡང་དང་ཡང་ དུ་སེམས་པའི་རྒྱུ་འདི་ཡིས་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དང་ཕྲད་ནས་ཕྱིར་བཅོས་ཏེ་གནས་པའ༵མ་ཡང་ ན་བདག་ཉིད་ཀྱི་མི་རིགས་པའི་གཉེན་པོ་རིགས་པའི་ལས་ནི་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་བས་ བཅོས་ཏེ་གནས་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བརྩོན་འགྲུས་སྤེལ་བ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ལུས་དབང་དུ་ བྱས་ཏེ་སྤེལ་བ་ནི། ཅི་ནས་ཀྱང་དགེ་བའི་ལས་གང་དང་གང་བྱེད་པ་དེ་དང་དེའི་སྔོན་རོལ་ ན༵ས་བྱ་བ་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མཐུ་ཡོད་པ༵་དང་སྟོབས་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་སྒོ་ གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱའོ་ཞེས་པའི་གཏམ་སྔར་བརྗོད་པ་རྣམས་དྲན་པར་བྱས་ ཏེ༵། བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལྡང་བ་ཡང་ཞིང་ལས་སུ་རུང་བའི་སྒོ་ནས་དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་སྤྲོ་བས་ འཇུག་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)སེམས་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་སྤེལ་བ་ནི། ཇི་ལྟར་ན་རླུང་ནི་ཕར་འགྲོ་བ་ད༵ང་ཚུར་ འོང་བས་ཤིང་བལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཅི་བདེ

【現代漢語翻譯】 第二，如何運用正念：正如被毒箭射中，毒液依賴血液蔓延全身造成傷害一樣，一旦煩惱找到機會，由它引發的惡行罪業就會遍佈內心並造成傷害。因此，就像把盛滿油的寬口容器交給在路上行走的人，並派一個手持利劍的人跟在後面威脅說：『如果滴下一滴油，立刻處死你』，那人因害怕死亡而集中精力行走一樣，安住于菩薩戒的修行者也應同樣因地獄等怖畏而集中精力，以正念約束身語意的行為，不讓煩惱有機可乘。 第三，如何斷除應斷之物：既然需要如此集中精力，那麼就像毒蛇爬到腿上，因害怕毒液而儘快起身一樣，一旦昏睡、掉舉、懈怠等生起，就要迅速努力阻止這些善行的障礙。 第四，如何懺悔過失：即使如此努力，但因是初學者而犯錯時，對於所犯的每一個錯誤，都要責備自己說：『不應該這樣做』，並下定決心以後絕不再犯同樣的錯誤，長期這樣反思並努力懺悔。這樣，在斷除煩惱的這些情況下，憶念和正念就會成為習慣。』通過反覆思考這些原因，或者與善知識相遇后改正自己的行為，或者自己想要做符合正理的事情，並努力實踐，從而改正自己的行為。 第二，控制自己並精進努力分為兩部分：（第一）控制身體並精進努力：無論做什麼善事，都要在開始做之前，憶念之前所說的『爲了使一切行為都有力量和能力，要對身語意的行為保持謹慎』，然後以輕鬆靈活的身姿愉快地投入到善行中。 （第二）控制心並精進努力：就像風來回吹動，使棉花等輕的東西隨意飄動一樣。

【English Translation】 Secondly, how to apply mindfulness: Just as being struck by a poisonous arrow, the venom relies on the blood to spread throughout the body causing harm, so too, once afflictions find an opportunity, the misdeeds and sins they incite will pervade the mind and cause harm. Therefore, just as handing a wide-mouthed container filled with oil to someone walking on the road, and having someone with a sharp sword follow behind threatening, 'If a single drop falls, I will kill you immediately,' that person, fearing death, concentrates on walking, so too, a practitioner abiding in the Bodhisattva vows should similarly concentrate due to the fear of hell and other terrors, restrain the actions of body, speech, and mind with mindfulness, and not allow afflictions to find an opportunity. Thirdly, how to abandon what should be abandoned: Since it is necessary to concentrate so much, then just as a poisonous snake crawls onto one's lap, one quickly rises up fearing the venom, so too, once drowsiness, excitement, and laziness arise, one should quickly strive to prevent these obstacles to virtuous actions. Fourthly, how to confess faults: Even if one strives in this way, but makes mistakes because one is a beginner, for each mistake that is made, one should blame oneself, saying, 'I should not have done this,' and resolve to never make the same mistake again, reflect on this for a long time and strive to confess. In this way, in these situations of abandoning afflictions, recollection and mindfulness will become habitual.' By repeatedly thinking about these reasons, either meeting with a virtuous friend and correcting one's behavior, or wanting to do things that are in accordance with reason and striving to practice them, thereby correcting one's behavior. Secondly, controlling oneself and increasing diligence is divided into two parts: (First) Controlling the body and increasing diligence: Whatever virtuous deed one does, before starting to do it, one should recall the previously stated words, 'In order to make all actions have power and ability, one must be mindful of the actions of body, speech, and mind,' and then joyfully engage in virtuous actions with a light and flexible posture. (Second) Controlling the mind and increasing diligence: Just as the wind blows back and forth, causing light things like cotton to float around at will.

---

་བར་དབང་བསྒྱུར་བ༵་དེ་ བཞིན་དུ་དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་སྤྲོ་བའི་སྒོ་ནས་རང་གི་སེམས་དབང་བསྒྱུར་ཞིང་ལས་སུ་རུང་ བར་བྱ་སྟེ༵། དེ་ལྟ་ན་ནི་དགེ་བའི་བྱ་བ་གང་དང་གང་བརྩམས་པ་དེ་དང་དེ་ཐམས་ཅད་མཐར་ ཕྱིན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུ༵ར་བས་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་བརྩོན་ འགྲུས་རྩོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལ༵ས་གཙོ་ བོར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་བདུན་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ༵།། །། 2-242 ༈ བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན། དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་ཚུལ་བསྟན་ནས། ད་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན་བཞི་སྟེ། བྱེད་ལས་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་ཕན་ཡོན་ནོ། །(དང་པོ་) བྱེད་ལས་ནི། མཉམ་པར་བཞག་པས་ཡིད་ལ་དབང་ཐོབ་ཅིང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བར་བྱས་ ནས། གཞན་གྱིས་མཆོད་པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཟང་ཟིང་གི་བསམ་པ་སྤངས་ཏེ། བསམ་ གཏན་ལ་བརྟེན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་གདུལ་བྱ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བདུན་པར་ བྱས་ཤིང་། དེ་རྣམས་ཀྱང་དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་བས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། ཡིད་ཀྱིས་དབང་ནི་བླ་ན་མེད་ཐོབ་ནས། །གཞན་གྱིས་མཆོད་འདོད་ཐམས་ཅད་ངེས་བཅོམ་ སྟེ། །མཆོག་གི་བསྟན་ལ་གཞན་དག་འདུན་བྱེད་ཅིང་། །དེ་དག་དགེ་བས་ཡང་དག་འཕེལ་ བར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་གཡེང་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་དང་། གཉེན་པོ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཕྱེད་ལས་གནས་སྐབས་སུ་གཞན་གྱི་ཡིད་ལ་གང་འཐད་སྒྲུབ་པས་ འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐར་ཐུག་རང་རང་གི་མོས་པ་དང་ མཐུན་པར་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ པའི་ཕྱིར་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །རྣམ་པར་ མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་བྱེད་ རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དབྱེ་བ་ནི། སེམས་བརྟགས་བྱའི་དངོས་པོ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་ངོ་བོའི་ དོན་དང་། དམིགས་པ་མ་བརྗེད་པའི་དྲན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ རྒྱུའི་དོན་དང་། གནོད་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་སྐྱེ་བ་འབྲས་བུའི་དོན་དང་། མངོན་ 2-243 ཤེས་དྲུག་དང་རྣམ་ཐར་གསུམ་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་དང་། ཚད་མེད་བཞི་ལ་དབང་ བསྒྱུར་བར་བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་དོན་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་ གསུངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་དང

【現代漢語翻譯】 同樣地，以對善行的熱情來掌控自己的心，使其變得堪能。這樣，無論從事何種善行，都能圓滿成就，因此，想要獲得殊勝功德的人，應當努力精進。在《入菩薩行論》中，主要闡述了精進的修持，這是第七品的釋義。 關於修持禪定波羅蜜多的概要： 如是宣說了精進的修持方法后，現在是關於修持禪定波羅蜜多的概要，共有四點：作用、體性、分類、利益。（第一）作用是：通過等持獲得對心的掌控，使心變得堪能后，捨棄他人供養等雜念，依靠禪定所生的神通，引導所化眾生進入佛陀的教法，並使他們行持善法而得以成熟。如《寶鬘論》所說：『以心獲得無上掌控，斷除他人供養之慾，引導他人趣入殊勝教法，並使彼等善行增長。』 （第二）體性是：捨棄所有相違品散亂，以對治法無我之智，不分別三輪，具足智慧，暫時能隨順他人心意成辦諸事，圓滿一切願望，究竟能依各自意樂，將眾生安置於三乘涅槃而使其成熟，因此具足四法。如雲：『禪定違品悉皆舍，不分別智慧具足，圓滿一切諸希愿，成熟有情分三類。』 （第三）分類是：心專注于可觀察之事物，這是本體之義；不忘失所緣境的憶念；依靠精進而生起，這是因之義；具有無害之安樂而生起，這是果之義；能自在獲得六神通、三解脫門、四禪定、四無量心，這是業之義；一切法之主即是三摩地。』如是宣說了具足功德之義。

【English Translation】 Similarly, one should control one's own mind with enthusiasm for virtuous deeds, making it workable. In this way, whatever virtuous deeds are undertaken will all be accomplished perfectly. Therefore, those who desire to attain extraordinary qualities should strive to engage in diligence. In 'Engaging in the Bodhisattva's Deeds,' the main focus is on teaching the practice of diligence, which is the explanation of the seventh chapter. General points on how to practice the Perfection of Meditation: Having taught how to engage in diligence, now, regarding how to practice the Perfection of Meditation, there are four general points: function, definition, division, and benefit. (First) The function is: by gaining control over the mind through meditative stabilization and making the mind workable, abandoning thoughts of offerings from others and so forth, and through the miraculous powers based on meditation, leading those to be tamed into the Buddha's teachings, and also causing them to engage in virtue, thereby bringing them to complete maturity. As it says in the 'Garland of Jewels': 'Having attained supreme control of the mind, one certainly subdues all desires for others' offerings, makes others aspire to the supreme teaching, and causes those to increase in virtue.' (Second) The definition is: abandoning all conflicting distractions, possessing the wisdom that does not conceptually elaborate on the three spheres through the antidote of realizing selflessness in phenomena, accomplishing whatever pleases the minds of others temporarily, fulfilling all desires completely, and ultimately placing beings in the Nirvana of the three vehicles according to their individual inclinations, thereby bringing them to complete maturity. Therefore, it possesses four qualities. As it says: 'Meditation diminishes conflicting factors, possesses non-conceptual wisdom, completely fulfills all desires, and ripens sentient beings in three ways.' (Third) The divisions are: the mind abiding single-pointedly on an object to be examined is the meaning of the essence; the mindfulness that does not forget the object of focus; arising based on diligence is the meaning of the cause; arising with harmless bliss is the meaning of the result; having mastery over the six superknowledges, the three liberations, the four meditations, and the four immeasurables is the meaning of the action; the chief of all phenomena is samadhi. Thus, the meaning of possessing qualities is taught.

---

་། དེ་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་ལ་ཡོད་ པ་རྟེན་གྱི་འཇུག་པ་དང་། དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་སེམ་ཞིང་¿སེམས་ཤིང་ ¿བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། འདུ་བྱེད་བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་སུ་ རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ་དོན་དྲུག་དང་ལྡན་པར་ཤེས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་ བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སེམས་ནི་ནང་དུ་གནས་པ་དང་། །དྲན་དང་བརྩོན་འགྲུས་ལ་བརྟེན་ དང་། །བདེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་། །མངོན་ཤེས་གནས་ལ་དབང་སྒྱུར་དང་། །ཆོས་རྣམས་ ཀུན་གྱི་གཙོ་བོ་སྟེ། །དེ་དག་ལ་ཡོད་དེ་རྣམ་གསུམ། །བསམ་གཏན་དེ་འདྲར་ཡོངས་ཤེས་ ནས། །མཁས་པས་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བ་ནི་བཞི་ སྟེ། (དང་པོ་)ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་གི་དབྱེ་བ་ནི། ཡང་དག་པའི་གནས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འཇོག་པའི་ཆ་ནི་ཞི་གནས་དང་། ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ པར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་ནི་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བར་གཉིས་ཏེ། ཡང་དག་གནས་ པ་ལ་བརྟེན་ནས། །སེམས་ལ་སེམས་ནི་འཇོག་ཕྱིར་དང་། །ཆོས་རབ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ ཕྱིར། །ཞི་གནས་དང་ནི་ལྷག་མཐོང་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཡིད་ལ་ཕྱེད་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། རྟོགས་པ་དང་བཅས་ཤིང་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་ པ་དང་། རྟོག་པ་མེད་ལ་དཔྱོད་པ་ཙམ་དང་། རྟོག་པ་ཡང་མེད། དཔྱོད་པ་ཡང་མེད་པའི་ ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པས་རྒྱུན་ཆགས་སུ། །བཙལ་ བྱ་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྗོད་མེད་པ། །རོ་གཅིག་ངས་ཀྱང་སྤྱད་པར་ བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞི་གནས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ལྷག་མཐོང་ཡིད་ལ་བྱེད་ 2-244 པ་དང་། ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་གསུམ་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་མིང་ནི་ སྡོམ་པ་འདི། །ཞི་གནས་ལམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ། །ལྷག་མཐོང་ལ་ནི་དེ་དོན་རྣམས། །རྣམ་པར་ དཔྱོད་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་ནི་དེ། །བསྡོམས་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་ བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཞི་ གནས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་དུ་ ཡང་འགྱུར་བ་སྟེ། ཞུམ་པའི་སེམས་ནི་རབ་བཟུང་ཞིང་། །རྒོད་པ་ཡང་ནི་ཞི་བར་བྱ། །དེ་ནས་ དམིགས་པ་དེ་ལ་ནི། །མཉམ་པར་གྱུར་ན་བཏང་སྙོམས་བཞག །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །རྒྱུན་སྦྱོར་ དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་ཕྱེད་པ་དང་། གུས་སྦྱོར་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་སུ་ཡང་ འགྱུར་བ་སྟེ། དེ་ལ་རྟག་ཏུ་བྱ་བ་དང་། །གུས་པར་བྱས་ཏེ་སྦྱར་བར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སེམས་ཀྱི་གནས་ཐབས་ཀྱིས་དབྱེ་བ་ནི། དམིགས་པ་གང་ཡིན

【現代漢語翻譯】 對於具備這些條件的人來說，存在著依託的進入，以及伴隨著喜悅和舒適，伴隨著平靜和舒適，以及伴隨著舍受的等持，這些都是對進入的意義進行詳細區分的六種意義，要了解並實踐它們等等。心安住于內，依賴於正念和精進，產生快樂，控制神通的境界，是所有法的主宰。這些都存在於那三種狀態中。通曉這樣的禪定，智者會如實地修行。正如所說的那樣。 區別在於四種：（第一種）止觀的區別在於：依靠正確的安住，將心專注於一境是止，如實地辨別法的實相是觀。因此，有兩種：依靠正確的安住，爲了讓心安住於心，爲了如實地辨別法，即是止和觀。正如所說的那樣。 （第二種）作意方式的區別在於：可以分為有覺有觀、無覺唯觀、無覺無觀三種作意。以心的言語持續不斷地，分別探究所要尋找的事物。無言語的作意，我也曾體驗過那單一的滋味。正如所說的那樣。同樣地，也可以分為止作意、觀作意和雙運作意三種。法的名稱是這些總攝，要知道是止的道路。對於觀來說，要知道是如實地辨別那些意義。要知道雙運的道路是它們的總和。正如所說的那樣。同樣地，也可以分為執著的因作意、止的因作意和舍的因作意三種。當怯弱的心被執持，當掉舉的心被平息，然後對於那個所緣境，如果變得平等，就安住于舍。正如所說的那樣。也可以分為具有持續串習的作意和具有恭敬串習的作意兩種。對於它，要恒常地行事，恭敬地串習。正如所說的那樣。 （第三種）以心的安住方式來區分，無論是何種所緣境

【English Translation】 For those who possess these qualities, there exists the entry of reliance, accompanied by joy and comfort, accompanied by tranquility and comfort, and accompanied by equanimity in samadhi (meditative concentration). These are the six meanings of thoroughly distinguishing the meaning of entry, which one should understand and practice, and so forth. The mind abides within, relies on mindfulness and diligence, generates happiness, controls the realm of supernormal powers, and is the master of all dharmas (phenomena). These exist in those three states. Having fully understood such dhyana (meditation), the wise diligently practice it. As it is said. The distinctions are fourfold: (First) The distinction between shamatha (calm abiding) and vipashyana (insight meditation) is that relying on correct abiding, the aspect of focusing the mind on one point is shamatha, and the aspect of thoroughly distinguishing the true nature of dharmas without distortion is vipashyana. Therefore, there are two: relying on correct abiding, in order to settle the mind on the mind, in order to thoroughly distinguish dharmas, is shamatha and vipashyana. As it is said. (Second) The distinction in the manner of attention is that it can be divided into three types of attention: attention with investigation and analysis, attention with only analysis and no investigation, and attention with neither investigation nor analysis. With the mind's speech, continuously and separately investigate the objects to be sought. The attention without speech, I have also experienced that single taste. As it is said. Similarly, it can also be divided into three types of attention: shamatha attention, vipashyana attention, and unified attention. The name of the dharma is these collections, know that it is the path of shamatha. For vipashyana, know that it is thoroughly distinguishing those meanings. Know that the path of unification is their combination. As it is said. Similarly, it can also be divided into three types of attention: attention to the cause of grasping, attention to the cause of shamatha, and attention to the cause of equanimity. When a timid mind is grasped, when an agitated mind is pacified, then regarding that object of focus, if it becomes equal, abide in equanimity. As it is said. It can also be divided into two types of attention: attention with continuous practice and attention with respectful practice. For it, act constantly and practice respectfully. As it is said. (Third) Distinguishing by the manner of abiding of the mind, whatever the object of focus may be

---

་ལ་དང་པོ་ སེམས་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། དེའི་རྒྱུན་མི་གཡེང་བར་ཀུན་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡེངས་ནའང་བཀུག་ནས་ངེས་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། གོང་ནས་གོང་དུ་བརྟག་བྱའི་ དངོས་པོ་ལ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དགུ་སྟེ། དམིགས་པ་ལ་ནི་སེམས་གཏད་ ནས། །དེ་རྒྱུན་རྣམ་པར་གཡེང་མི་བྱ། །རྣམ་གཡེང་མྱུར་དུ་རྟོགས་བྱས་ནས། །སླར་ཡང་དེ་ ལས་བླན་པར་བྱ། །བློ་ལྡན་གོང་ནས་གོང་དུ་ཡང་། །སེམས་ནི་ནང་དུ་བསྡུ་བར་བྱ། །ཞེས་པ་ ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)མཆོག་དང་དམན་པའི་དབྱེ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་བདེ་ བ་ཆུང་བ་དང་། འཇིགས་ཚོགས་ལ་ཞེན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཉོན་ མོངས་པ་ཅན་གྱི་རྨོངས་པ་དང་བཅས་པའི་དམན་པ་དང་། ཉན་རང་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་བདེ་བ་དང་ཞི་བའི་མཐའ་ལ་ཞེན་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྷག་མེད་དུ་ཟད་ 2-245 པར་འགྱུར་བ་དང་། ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྨོངས་པ་དང་བཅས་པས་དམན་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསམས་གཏན་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ཞིང་རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ བདེ་བར་བྱེད་པ་དང་། སྲིད་ཞིའི་མཐའ་གཉིས་ལ་མ་ཞེན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་ མི་འགྱུར་པ་དང་། ནམ་ཡང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། རྟག་ཏུ་རྨོངས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། གསུམ་གྱི་བསམ་གཏན་བདེ་བ་ཆུང་། །བདག་བདེ་ཞེན་བཅས་ཡོངས་ ཉམས་འགྱུར། །ཟད་འགྱུར་རྨོངས་དང་བཅས་པར་འདོད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟློག་ པ་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐའ་ཡས་པ་ དང་ལྡན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་ཐོབ་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེས་ སྐྱེ་བ་དམན་པ་ལའང་བརྟེན་པ་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། མོས་པ་དང་མཐུན་པར་ གདུལ་བྱ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པ་དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། ལྷག་མེད་ཀྱི་ མྱང་འདས་སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འགྲུབ་པ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་སྲས་ རྣམས་ཏིང་འཛིན་མང་ལྡན་བསམ་གཏན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབས། བསམ་གཏན་བདེ་ བའི་ཕུལ་གྱིས་གནས་ཤིང་སྙིང་རྗེས་སྐྱེ་བ་དམན་ལ་བརྟེན། །བསམ་གཏན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་བཀོད། །བསམ་གཏན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡོངས་ཟིན་པས་ འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་གཞག །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུམ་ལས་ཀྱང་། བསམ་ གཏན་གྱིས་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་སྨད་པ་འདོར། །རིག་དང་མངོན་པར་ཤེས་དང་ཏིང་ འཛིན་མངོན་པར་སྒྲུབ། །ཅེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་བོ། ། ༈ བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་གཞུང་དོན། (གཉིས་པ་)གཞུང་དོན་ལ། འབྲེལ་བཀོད་དེ་

【現代漢語翻譯】 首先，是使心專注于目標，並持續不斷地保持這種專注而不散亂。 即使散亂，也要立即拉回來並堅定地保持專注。逐漸地，使心更接近於所要觀察的對象。總共有九種方法。正如所說：'將心專注于目標，不要讓它散亂。如果發現散亂，迅速察覺並將其拉回。有智慧的人應逐漸地將心收攝於內。' （第四）關於優劣的區分：世間眾生的禪定是微小的快樂，執著于恐懼，容易退失，並且伴隨著煩惱的愚癡，因此是低劣的。聲聞和緣覺的禪定是執著于自身獨樂和寂靜的邊際，最終會完全滅盡，並且伴隨著非煩惱的愚癡，因此也是低劣的。大乘的禪定則具有偉大的快樂，能夠利益自他一切眾生，不執著于輪迴和涅槃的任何一邊，不會退失，永遠不會窮盡，並且始終沒有愚癡，因此是殊勝的。正如所說：'三種禪定快樂小，執著自樂易退失，終將滅盡伴愚癡，菩薩禪定則相反。' （第四）關於利益：能夠獲得如勇猛行等無量無邊的三摩地，這是廣大的功德。在獲得禪定之樂的同時，以慈悲心甚至能利益下等眾生，這是無染的功德。能夠根據眾生的根器，引導他們趨向三種菩提（聲聞菩提、緣覺菩提、菩薩菩提），這是意義重大的功德。即使在無餘涅槃中，也能持續不斷地利益眾生，這是永不窮盡的功德。因此，諸佛之子們能夠成就無量的三摩地，修持各種禪定。安住于禪定之樂的頂峰，以慈悲心利益下等眾生。通過禪定，引導一切眾生趨向三種菩提。以禪定智慧完全攝持，在世間永不窮盡。' 同樣，《般若經》中也說：'通過禪定，捨棄對慾望的貪戀，成就神通、現觀和三摩地。'等等。 關於修持禪定波羅蜜多的方法，以下是正文的內容。 （第二）正文的內容包括關聯的安排。

【English Translation】 Firstly, it is to focus the mind on the object and to continuously maintain this focus without distraction. Even if distracted, one should immediately pull it back and firmly maintain focus. Gradually, bring the mind closer to the object of observation. There are a total of nine methods. As it is said: 'Focus the mind on the object, do not let it wander. If distraction is noticed, quickly recognize it and pull it back. The wise should gradually draw the mind inward.' (Fourth) Regarding the distinction between superior and inferior: The meditation of worldly beings is small happiness, clinging to fears, easily degenerates, and is accompanied by the ignorance of afflictions, therefore it is inferior. The meditation of Hearers (Śrāvakas) and Solitary Realizers (Pratyekabuddhas) clings to the extreme of solitary bliss and peace, will eventually be completely extinguished, and is accompanied by non-afflictive ignorance, therefore it is also inferior. The meditation of the Great Vehicle (Mahāyāna) possesses great happiness, benefits all beings, does not cling to either Saṃsāra or Nirvāṇa, does not degenerate, never ends, and is always without ignorance, therefore it is supreme. As it is said: 'The three meditations are small in happiness, cling to self-bliss and are prone to degeneration, will eventually be extinguished and are accompanied by ignorance, the Bodhisattva's meditation is the opposite.' (Fourth) Regarding the benefits: One can attain immeasurable Samādhis such as the Heroic Progress, which is a vast merit. While obtaining the bliss of meditation, one can even benefit lower beings with compassion, which is an untainted merit. One can guide beings towards the three Bodhis (Śrāvakabodhi, Pratyekabodhi, and Bodhisattvabodhi) according to their capacity, which is a significant merit. Even in Parinirvāṇa, one can continuously benefit beings, which is an inexhaustible merit. Therefore, the sons of the Buddhas can accomplish immeasurable Samādhis and practice all kinds of meditation. Abiding in the peak of meditative bliss, they benefit lower beings with compassion. Through meditation, they guide all beings towards the three Bodhis. Completely grasped by meditative wisdom, they remain inexhaustible in the world.' Similarly, the Prajñāpāramitā Sutra also says: 'Through meditation, abandon the attachment to the qualities of desire, accomplish supernormal powers, direct perception, and Samādhi.' and so on. Regarding the method of practicing the Perfection of Meditation, the following is the content of the text. (Second) The content of the text includes the arrangement of connections.

---

རྣམ་གཡེང་སྤང་ཚུལ། དེ་ཡི་དོན་རྒྱས་པར་ བཤད་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་བསྒོམ་ཚུལ་ལོ། ། 2-246 ༈ འབྲེལ་བཀོད་དེ་རྣམ་གཡེང་སྤང་ཚུལ། དང་པོ་ནི། གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྲོ་བའི་ བརྩོན་འགྲུས་སྤེལ་ཞིང་བསྐྱེད་ནས་ནི༵་རང་གི་ཡིད་ནི་ནང་དུ་བརྟགས་བྱའི་དངོས་པོ་ལ་རྩེ་ གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་གཞ༵ག་ནས། འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་ མི་སྡུག་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གཉེན་པོ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་ པར་བྱ་སྟེ། བསླབ་བཏུས་སུའང་། བཟོད་བྱ་ཐོས་པ་བཙལ་བར་བྱ། །དེ་ནས་ནགས་སུ་གནས་ པར་བྱ། །མཉམ་པར་གཞག་ལ་བརྩོན་བྱ་ཞིང་། །མི་སྡུག་ལ་སོགས་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། །གལ་ཏེ་མཉམ་པར་མ་གཞག་ན་སེམས་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་གཡེངས་ པའི་མི༵་རྣམས་ཡུལ་སྡུག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མི་སྡུག་པ་ལ་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བས་ ཉོན་མོངས་པ་སྲིན་པོ་ལྟ་བུའི་མཆེ་བའི་ཕྲག་ན་ཁམ་བཞིན་དུ་གན༵ས་ཤིང་ངེས་པར་འཇོམས་ པས་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་རྣམ་གཡེང་ཇི་ལྟར་སྤང་སྙམ་ན། སྐྱེ་བོ་ མང་པོ་དང་འགྲོགས་པ་སྤངས་ཏེ་ལུས་དབེན་པར་གནས་པ་དང་། འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་ཏེ་སེམས་ནི་དབེན་པར་གནས་པ་ཡི༵ས་ཕྱི་ནང་གི་རྣམ་ པར་གཡེང་བ་ཐམས་ཅད་མི་འབྱུང་ངོ༵་། །ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་པ་ལ་རྣམ་གཡེང་སྤང་དགོས་ ཤིང་དེ་ལའང་དབེན་པ་བསྟེན་དགོས་པ་དེ་བས་ན། (ཇོ་བོས་)བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དག་ལ་ཕར་ བལྟས་བས། །བྱས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ། །ཅི་ལ་བསམས་ཀྱང་ཕན་པར་ མི་འགྱུར་བས། །རང་གི་ཡིད་ལ་ལྟ་བ་གཅེས་པར་གྱིས། །ཞེས་པ་ལྟར་ལུས་དབེན་པའི་དོན་ དུ་གཉེན་བཤེས་དང་འགྲོགས་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་སྙིང་བོ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ ཆགས་པ་སྤང་བར་བྱ་ཞི༵ང་། རྣམ་རྟོག་མ་རིག་ཆེན་པོ་སྟེ། །འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་ལྟུང་བྱེད་ ཡིན། །མི་རྟོག་ཏིང་འཛིན་ལ་གནས་ན། །མཁའ་བཞིན་དྲི་མ་མེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་ སེམས་དབེན་པའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་དོ༵ར་ནས་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ 2-247 ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། ། ༈ དེ་ཡི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། འཇིག་རྟེན་སྤང་ཚུལ་དང་། རྣམ་རྟོག་སྤང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། ནང་སེམས་ཅན་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དང་ཕྱི་རྙེད་ བཀུར་ལ་སོགས་པ་ལ༵་སྲེད་པས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འདུ་འཛི་མི་སྤོངས་ཏེ༵་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ སྤང་དགོས་པ་དེ་བས་ན་ཆགས་པ་དང་སྲེད་པ་འདི་དག་ཡོངས་སུ་སྤོངས་ལ༵་བླང་དོར་གྱི་བློ་ དང་ལྡན་པའི་མཁས་པས་འདི་ལྟར་

【現代漢語翻譯】 斷除散亂之法，以及對此的廣釋，還有修持兩種菩提心之法。 2-246 斷除散亂之法： 首先，如前所述，對於佈施等廣大善行，應生起並增長歡喜的精進，然後將自己的心專注于所應觀察的事物上，安住於一緣專注的禪定中。爲了對治貪慾，應修不凈觀；爲了對治嗔恨，應修慈心、悲心和菩提心等。《學集論》中也說：『應修忍辱，尋求聽聞，然後安住于森林中，精勤修習禪定，修習不凈觀等。』如果不能安住于禪定，心就會向外散亂，人們就會對悅意的境生起貪慾，對不悅意的境生起嗔恨等，因此會被煩惱如羅剎般的獠牙所噬咬，必定會被摧毀而遭受痛苦。那麼，如何斷除散亂呢？應斷除與眾多人交往，安住于身遠離處；斷除對慾望的希求等分別念，安住於心遠離處，這樣內外的一切散亂就不會產生。斷除煩惱需要斷除散亂，而斷除散亂又需要依止寂靜處，因此，(覺沃)說：『向外觀察世間諸事，所作一切皆是無意義的痛苦之因。無論怎麼思慮，都不會有益處，所以珍愛觀察自己的心。』爲了身遠離，應斷除對親友交往等無意義的世間瑣事的執著。『分別念是巨大的無明，是墮入輪迴大海的原因。如果安住于無分別的禪定中，就會像虛空一樣清凈無染。』爲了心遠離，應完全捨棄一切分別念，努力修習無分別的禪定。 2-247 對此的廣釋： （第二）廣釋分為：斷除世間法之法和斷除分別念之法。首先，分為兩部分：（第一）總說：內心貪執眾生，外在貪戀利養恭敬等，這樣就不能捨棄世間的喧囂。因此，必須捨棄貪執和貪戀，具有取捨智慧的智者應該這樣做。

【English Translation】 How to Abandon Distraction, its Detailed Explanation, and How to Meditate on the Two Aspects of Bodhicitta. 2-246 How to Abandon Distraction: First, as shown above, generate and increase enthusiastic diligence in vast virtuous activities such as generosity. Then, fix your mind single-pointedly on the object to be examined, abiding in samadhi (meditative concentration). To counteract attachment, meditate on unattractiveness; to counteract hatred, meditate on loving-kindness, compassion, and bodhicitta (the mind of enlightenment). As stated in the Compendium of Trainings: 'Endure, seek learning, then dwell in the forest. Strive in meditative absorption, and meditate on unattractiveness and so forth.' If you do not abide in samadhi, the mind will be distracted outwardly. People will generate attachment to pleasant objects and hatred to unpleasant objects, and thus will be devoured by the fangs of demonic afflictions, inevitably destroyed and suffer. So, how to abandon distraction? Abandon association with many people and abide in bodily seclusion; abandon thoughts of desire and so forth, and abide in mental seclusion. Thus, all external and internal distractions will not arise. Abandoning afflictions requires abandoning distraction, and abandoning distraction requires relying on solitude. Therefore, (Jowo) said: 'Looking outward at worldly affairs, all actions become meaningless causes of suffering. No matter how you think, it will not be beneficial, so cherish looking at your own mind.' For the sake of bodily seclusion, abandon attachment to meaningless worldly activities such as associating with relatives and friends. 'Conceptual thought is great ignorance, it is the cause of falling into the ocean of samsara. If you abide in non-conceptual samadhi, you will become as immaculate as the sky.' For the sake of mental seclusion, completely abandon all conceptual thoughts and strive to meditate on non-conceptual samadhi. 2-247 Detailed Explanation of That: (Second) The detailed explanation is divided into: how to abandon worldly affairs and how to abandon conceptual thoughts. First, there are two parts: (First) General statement: Because of attachment to sentient beings internally and craving for gain and honor externally, one does not abandon the busyness of the world. Therefore, one must abandon attachment and craving. A wise person with the intellect of what to adopt and what to discard should do this.

---

བརྟག་ཅིང་དཔྱད་པར་བྱ༵འོ། །དེ་ཡང་། དཀོན་མཆོག་ སྤྲིན་དུ། ཞི་གནས་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །ལྷག་མཐོང་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ ཆོས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ་ཞེས་པ་དང་། ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས། ཡིད་མཉམ་པར་ གཞག་པ་ལས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་ཞི་གནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་ལྷག་མཐོང་ ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་དག་གི༵ས་ནི་འཁོར་བའི་རྩ་བ་ཉོན་ མོངས་པ་མཐའ་དག་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ན༵ས་ཐོག་མར་ཞི་གནས་བཙལ་ བར་བྱ་སྟེ། གཉེན་པོ་མཐར་ཐུག་ལྷག་མཐོང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ ཡང་ནི༵་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པར་བསམ་གཏན་ལ་མངོན་པར་དགའ་བས་ འགྲུ༵བ་བོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སོ། །གང་པོས་ཞུས་པར་ཡང་། དེ་འདྲའི་ཉོན་མོངས་སྤོང་ འདོད་ན། །རྙེད་པ་རྣམས་ནི་སྤང་བར་བྱ། །སྤངས་ནས་གནས་དབེན་རབ་གནས་པས། །སྟོང་ པའི་ཆོས་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། འདུ་འཛི་སྤང་ཚུལ་དང་། དབེན་པ་བསྟེན་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ ལ། མཛའ་བཤེས་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་དམིགས། བྱིས་པ་དང་འགྲོགས་པ་སྤང་བ། རྙེད་ བཀུར་ལ་སྙིང་པོ་མེད་ཚུལ། འཇིག་རྟེན་ལ་ཞེན་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་ 2-248 པོ་)གདུང་བ་སྐྱེད་ཚུལ་ནི། སེམས་ལྡན་རང་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པར་གྱུར་པ་སུ་ཞིག་བུ་དང་ཆུང་ མ་ལ་སོགས་པའི་མཛའ་བཤེས་མི་རྟག་ཅིང་མི་བརྟན་པ་རྣམས་ལ༵་ཡང་དག་པར་ཆགས་ པར་བྱེད་པ་ཡོ༵ད་དེ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་པ་དེས་ནི་འཕྲལ་ལ་གདུང་བར་མ་ ཟད་ཚེ་རབས་སྟོང་དག་དུ༵འང་སྡུག་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བར་མཐོང་བར་ཡོང་ཡེ་མི་འགྱུ༵ར་ཞིང་ ཡིད་དུ་འོང་བའི་དངོས་པོ་མ་མཐོང་ན་ནི་སེམས་དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བར་ཡང་མི་འགྱུ༵ར་ ཏེ། མི་དགའ་བས་སེམས་འཁྲུགས་ན་ཡིད་ཀྱང་ནང་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་ ཅིང་གནས་པར་མི་འགྱུར་ལ༵་གལ་ཏེ་སྡུག་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བ་མཐོང་ཡང་དེ་ལ་ཆགས་པ་མ་ སྤངས་ན་ངོམས་ཤིང་ཚིམ་པར་མི་འགྱུར་བ༵ས་སྔར་བཞིན་དུ་ཆགས་པ་དང་སྲེད་པས་སེམས་ ཡོངས་སུ་གདུང་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། རྒྱ་ཆེ་རོལ་བར། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་དག་གིས་དགའ་བ་ནི། ། ལན་ཚྭའི་ཆུ་འཐུང་བཞིན་དུ་ངོམས་མི་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ)ཆོས་ལས་ཉམས་ཚུལ་ནི། གཉེན་བཤེས་ལ་སོགས་པ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་སེམས་ ཅན་རྣམས་ལ་ཆགས་ཤིང་སྲེད་པར་བྱས་ན༵་ཡང་དག་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ལ་ཀུན་ནས་སྒྲི༵བ་པར་བྱེད་ཅིང་། འཁོར་བ་ལས་སྐྱོ་བའི་སེམས་ཀྱང་ འཇིག་པར་བྱེ༵ད་ལ། ཐ་མར་དེ་དང་བྲལ་བ་ན་ཡིད་མྱ་ངན་གྱ

【現代漢語翻譯】 應詳細觀察和分析。此外，《寶云經》中說：『止（梵文：śamatha，梵文羅馬擬音：shamatha，漢語字面意思：寂止），即心一境性。觀（梵文：vipaśyanā，梵文羅馬擬音：vipashyana，漢語字面意思：勝觀），即如實分辨諸法。』《正法集》中也說：『由心平等住，如實見真理。』因此，通過將心安住於一境的止禪定，與通達諸法實性的觀慧相結合，就能徹底摧毀輪迴的根本——一切煩惱。首先應尋求止，因為止禪定是觀慧智慧的究竟對治之因，而觀慧智慧的究竟對治之因，又通過不執著於世間事務，並樂於禪定來實現。』正如岡波巴所說：『若欲捨棄如是煩惱，當舍一切利養。舍已安住寂靜處，當修空性之法。』 （二、）廣說：包括捨棄喧囂之法和依止寂靜之法。初者包括：貪戀親友之過患，捨棄與孩童交往，了知利敬無實義，捨棄對世間之貪戀。初者又分二：(一、)生起憂惱之法：有情自身亦是無常，誰會對兒子、妻子等無常不穩固之親友生起貪戀呢？這不合理。貪戀不僅當下帶來憂惱，還會在千百世中令人痛苦，無法見到悅意之境，若不見悅意之境，則心不悅樂，心不悅樂則心煩意亂，心煩意亂則心無法在內平等安住于禪定。若見痛苦和悅意之境而不捨棄貪戀，則不會滿足，如前一樣，貪戀和渴愛會使心完全憂惱。如《廣大遊戲經》所說：『以欲妙生喜樂，如飲鹽水終不厭。』 （二、）退失正法之法：若貪戀和渴愛悅意之有情親友等，則會遮蔽如實親見正法實相，也會摧毀對輪迴的厭離心，最終與之分離時，內心充滿憂傷。

【English Translation】 One should carefully examine and analyze. Moreover, in the 'Cloud of Jewels Sutra,' it says, 'Śamatha (Tibetan: ཞི་གནས།, Sanskrit Devanagari: शमथ, Sanskrit Romanization: śamatha, Chinese literal meaning: peaceful abiding) is single-pointedness of mind. Vipaśyanā (Tibetan: ལྷག་མཐོང་།, Sanskrit Devanagari: विपश्यना, Sanskrit Romanization: vipaśyanā, Chinese literal meaning: superior seeing) is the distinct discernment of dharmas as they truly are.' Similarly, in the 'Collection of Righteous Dharmas,' it is said, 'Through the equal settling of the mind, one will see reality as it is.' Therefore, by combining the śamatha concentration of mind abiding in one-pointedness with the vipaśyanā wisdom that understands the suchness of dharmas, one knows that all the afflictions, the root of samsara, are completely destroyed. First, one should seek śamatha, for the śamatha concentration is the ultimate antidote and the cause of vipaśyanā wisdom, which is accomplished by not being attached to worldly affairs and by delighting in meditation. As Gampopa said, 'If you wish to abandon such afflictions, abandon all gains and offerings. Having abandoned them, dwell in a solitary place and meditate on the dharma of emptiness.' (2) Detailed Explanation: This includes how to abandon busyness and how to rely on solitude. The first includes: the faults of attachment to friends, abandoning association with children, understanding the lack of essence in gain and respect, and abandoning attachment to the world. The first is divided into two: (1) How suffering arises: Sentient beings themselves are impermanent, so who would be attached to impermanent and unstable friends such as sons and wives? This is not reasonable. Attachment not only brings immediate suffering but also causes pain for thousands of lifetimes. One cannot see pleasing objects, and if one does not see pleasing objects, the mind is not happy. If the mind is not happy, it becomes agitated, and if the mind is agitated, it cannot settle equally and abide in meditation. If one sees painful and pleasing objects but does not abandon attachment, one will not be satisfied. As before, attachment and craving will cause the mind to be completely afflicted. As the 'Extensive Play Sutra' says, 'Delighting in the qualities of desire is like drinking salt water, never becoming satisfied.' (2) How to decline from the Dharma: If one is attached to and craves pleasing sentient beings such as friends and relatives, it obscures the direct seeing of the reality of the Dharma, destroys the mind's renunciation of samsara, and ultimately, when separated from them, the mind is filled with sorrow.

---

ིས་ཀྱང་གདུང་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། གཉེན་བཤེས་དེ་ལ་སེམས་པ་འབའ་ཞིག་གི༵ས་ཚེ་འདི་ཡང་དགེ་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མེད་པར་ སྡིག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འདའ་བར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། རྟག་པ་མེད་ཅིང་ངེས་པར་འཇིག་ པའི་མཛའ་བཤེས་ལ་ཆགས་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་རྟག་ཅིང་བརྟན་པ་གཡུང་དྲུང་གི་གོ་འཕང་ཐོབ་ པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དགེ་བའི་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུ༵ར་བས་མཛའ་བཤེས་ལ་ཆགས་ པ་སྤང་བར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)བྱིས་པ་སྤང་པ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)སྤོང་ཚུལ་མདོར་བསྟན་ནི། བྱིས་པ་སོ་ 2-249 སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་ཞིང་མཐུན་པར་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་སྤྱད་ན༵་ནི། ངེས་པར་ ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་འགྱུར་ཞི༵ང་། སྐལ་བ་མི་མཉམ་ཞིང་མི་མཐུན་པར་འཕགས་པའི་ཆོས་ ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྤྱད་ན༵་ནི་དེ་དག་མི་འདོད་ཅིང་སྡང་བར་བྱེད་དེ། མཐུན་པར་སྤྱད་ན་ རང་ཉིད་ངན་འགྲོར་ལྟུང་ཞིང་། མི་མཐུན་པར་སྤྱད་ན་གཞན་དང་ཁྲོ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ བྱིས་པ་བསྟེན་པས་ནམ་ཡང་ཅི་ཞིག་བྱ༷་སྟེ་དགོས་པ་མེད་དོ། ། (གཉིས་པ་)ཉེས་དམིགས་རྒྱས་བཤད་ནི། བྱིས་པ་རྣམས་བློ་མི་བརྟན་པས་འཕྲལ་དུ་སྐད་ ཅིག་གཅིག་གིས་མཛའ་བར་ཡང་འགྱུར་ལ༵་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཡུད་ཙམ་ཞིག་གིས་ནི་དགྲ་བོར་ ཡང་འགྱུ༵ར་ཞིང་། རང་གཞན་དགའ་བར་འོས་པའི་གནས་ལའང་མི་དགའ་ཞིང་ཁྲོ་བར་བྱེ༵ད་ པས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་ཤིན་ཏུ་མགུ་བར་དཀ༵འོ། །རང་གཞན་ལ་ཡུན་དུ་ཕན་པར་འགྱུར་ བ་བླང་དོར་གྱི་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྨྲས་ན་ནི་ཁྲོ་བར་བྱེ༵ད་ཅིང་། བདག་ཀྱང་ཕན་པར་ འགྱུར་བ་དེ་ལས་ནན་གྱིས་ཟློག་པར་བྱེ༵ད་ལ། གལ་ཏེ་དེ་དག་གི་ངག་བཞིན་དུ་ནི་མ་མཉན་ ན༵་མ་རངས་ཤིང་ཁྲོས་པས་ཁྲོ་བ་པོ་ཉིད་ངན་འགྲོར་ཡང་འདོད་པར་འགྱུ༵ར་རོ། །གཞན་ཡང་ བྱིས་པ་རྣམས་ནི་རང་བས་ཡོན་ཏན་མཐོ་བ་རྣམས་ལ་ཕྲག་དོག་གི་སྒོ་ནས་མི་བཟོད་པ་དང་ མཉམ་པ་རྣམས་ལ་འགྲ༵ན་སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྩོད་པ་དང་། དམའ་བ་རྣམས་ལ་ང་རྒྱལ་གྱི་སྒོ་ ནས་བརྙས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་བསྟོད་ན་དྲེ༵གས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱོན་ནས་ སྨྲས་ཤིང་མི་སྙན་པ་བརྗོད་ན་ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེ༵་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དུས་ནམ་ཞིག་གང་ཟག་བྱིས་ པ་བསྟེན་པ་ལས་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཅི་ཞིག་ཐོ༵བ་སྟེ་མི་ཐོབ་པ་ཉིད་དོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་ བོ་རྣམས་དང་འགྲོགས་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ལ༵ས་ཕན་ཚུན་དུ་བདག་གི་ཕྱོགས་ལ་བསྟོད་པ་དང་ གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་སྨོད་པ་ད༵ང་། འཁོར་བར་འདུ་འཛི་ལ་དགའ་བའི་གཏམ་ལ་སོ༵གས་པ་ མི་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་ཅིས་ཀྱང་ངེས་པར་འབྱུ༵ང་བར་འགྱུར་རོ། ། 2-250 (གསུམ་པ་)བསྡུས་ཏེ་གདམས་པ་ནི། དེ་ལྟར་བྱིས་པ་དེ་དང་བྱིས་པ་གཞན་ཡང་ཕན་ཚུན་ བསྟེན་ཅིང་འགྲོགས་པ༵་དེས་ནི་མི་དགེ་བ་འཕེལ་བའི་རྐྱ

【現代漢語翻譯】 即使是對親友的執著，也會變成痛苦的根源。僅僅因為對親友的執著，此生也將在毫無意義中度過，被罪惡和痛苦所佔據。因為執著于無常且註定毀滅的親友，連那能獲得永恒不變之位的善法也會因此毀滅，所以應當捨棄對親友的執著。 (第二，)捨棄孩童之理有四。(第一，)簡述捨棄之理：如果與凡夫俗子同流合污，一同作惡，必定會墮入惡道。如果不與他們同流合污，而是追隨聖者的教法，他們就會不悅和憎恨。如果同流合污，自己就會墮入惡道；如果不同流合污，就會與他人爭吵。因此，親近孩童毫無益處，毫無必要。 (第二，)廣述過患：孩童心智不堅定，轉瞬間可能變得親密，但緊接著又會變成仇敵。對於自他都應歡喜之事，他們卻不悅反怒，所以很難讓他們滿意。如果說出能長久利益自他的取捨之理，他們就會發怒，並且極力阻止自己獲得利益。如果不如他們所愿，他們就會不高興，甚至希望發怒者墮入惡道。此外，孩童對於勝過自己的人，會因嫉妒而無法忍受；對於與自己相等的人，會因爭強好勝而爭鬥；對於不如自己的人，會因傲慢而輕蔑。讚揚他們的優點，他們就會變得傲慢；指出他們的缺點，他們就會生氣。因此，無論何時親近孩童，都不可能獲得任何益處。 如果與凡夫俗子交往，必定會互相吹捧自己的陣營，詆譭對方的陣營，並且熱衷於輪迴的喧囂等各種惡行。 (第三，)總結勸誡：如此，孩童之間互相親近交往，只會增長不善。

【English Translation】 Even attachment to relatives and friends becomes a source of suffering. Merely due to attachment to relatives and friends, this life is spent in vain, consumed by sin and suffering. Because of attachment to impermanent and destined-to-be-destroyed friends, even the virtuous deeds that lead to attaining the eternal and unchanging state are destroyed. Therefore, it is appropriate to abandon attachment to friends. (Second,) there are four aspects to abandoning childish behavior. (First,) a brief explanation of how to abandon it: If one associates and acts in accordance with the deeds of ordinary people, one will certainly go to the lower realms. If one does not associate with them but follows the teachings of the noble ones, they will be displeased and hateful. If one associates with them, one will fall into the lower realms; if one does not associate with them, one will quarrel with others. Therefore, there is no benefit in associating with children; it is unnecessary. (Second,) elaborating on the faults: Children's minds are unstable; in an instant, they may become friendly, but immediately after, they may become enemies. They are displeased and angry even at things that should please themselves and others, so it is very difficult to satisfy them. If one speaks of the principles of what to adopt and abandon that will benefit oneself and others in the long run, they will become angry and vehemently prevent oneself from gaining benefit. If one does not listen to their words, they will be displeased and angry, even wishing that the angry person would fall into the lower realms. Furthermore, children are intolerant of those who are superior to them due to jealousy, quarrel with those who are equal to them due to competitiveness, and despise those who are inferior to them due to arrogance. If their virtues are praised, they become arrogant; if their faults are spoken of and unpleasant things are said, they become angry. Therefore, when will one ever gain any benefit from associating with children? It is impossible to gain any. If one associates with ordinary people, one will certainly praise one's own side and denigrate the other side, and engage in various non-virtuous activities such as enjoying the turmoil of samsara. (Third,) summarizing the advice: Thus, children associating with each other only increases non-virtue.

---

ེན་བྱས་ནས་རང་གཞན་ཕུང་བར་ འགྱུར་བ་ཟ༵ད་དོ། །དེས་ཀྱང་བདག་དོན་མ་བྱས་ལ༵། །བདག་ཀྱང་དེ་དོན་མི་འགྱུར་བས༵། ། ཞེས་པ་ནི་རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་བ་ན་མེད་ཅིང་། དེ་དག་གི་ཚབ་ལ། བདེ་ཞིང་ཉོན་མོངས་མེད་ ཡིད་ཀྱི༵ས། །གཅིག་པུ་དབེན་པར་གནས་པར་བྱ༵། །ཞེས་པ་ཡོད་བས། འཕགས་པའི་རྗེས་སུ་ བསླབས་པའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་ཞིང་བྱིས་པ་དང་འགྲོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཡིད་ ཀྱིས་བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་གྲོགས་ངན་པ་མེད་པའི་གནས་དབེན་པར་གནས་པར་བྱ་ཞིང་ བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་བ་རྣམས་ལས་ཐག་རིང་དུ་བྱོལ་ནས་མི་མཐོང་བར་བྱ༵་སྟེ། སོ་སོ་ ཐར་བར་ཡང་། འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མཐོང་ན་བདེ། །དམ་པ་རྣམས་དང་འགྲོགས་ན་བདེ། ། བྱིས་པ་རྣམས་ནི་མ་མཐོང་ན། །རྟག་ཏུ་བདེ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕྲད་ན་སྤྱོད་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་གློ་བུར་དུ་བྱིས་པ་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་ནའང་རེ་ཞིག་ ཕ་རོལ་པོ་དགའ་བར་འགྱུར་བའི་སྤྱོད་པས་མགུ་བར་བྱ་སྟེ༵། ཡུན་ཧ་ཅང་འདྲིས་ཆེན་པོ་ཉིད་ དུའང་མི་འགྱུར་བ༵ར་ཆགས་སྡང་དང་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་ཐ་མལ་བ་ཙམ་གྱིས་ལེགས་པར་ གནས་པར་བྱ༵འོ། །ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་མང་པོའི་ནང་དུ་འགྲོ་བ་ན་ཡང་། དཔེར་ན་ བུང་བས་མེ་ཏོག་གི་ནང་ནས་སྦྲང་རྩི་ལེན་པ་བཞི༵ན་དུ་ལེགས་པར་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཉམས་སུ་བླང་བར་བྱ་བའི་དོན་སྙིང་པོ་ཙམ་བླངས་ནས་ནི༵་ བྱིས་པ་ཀུན་ལ་སྔོན་ཆད་ཕན་ཚུན་མ་མཐོང་བ་བཞི༵ན་དུ་འདྲིས་པ་མེད་པར་གནས་པར་བྱ༵འོ། ། (གསུམ་པ་)རྙེད་བཀུར་ལ་སྙིང་པོ་མེད་ཚུལ་ནི། བདག་ནི་ཡོ་བྱད་རྙེད་པ་མང་པོ་དང་ བཅས་པ་དང་། མང་པོས་མཆོད་ཅིང་བཀུར་སྟིར་བཅ༵ས་པ་དང་། བདག་ལ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ 2-251 དགའ་བ་དང་བཅས་པའོ་ཞེ༵ས་ཚེ་འདིར་དེ་འདྲ་བའི་སྙེམས་པ་དང་ང་རྒྱལ་འཆང་བར་གྱུར་ ན༵་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཕྱི་མ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིགས་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ༵་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་བདེ་བའོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྨོངས་པའི་ཡི༵ད་ཁྱོད་རྒྱུའི་དུས་ན་རྙེད་ པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་གང་དང་གང་ལ་ཆགས་པར་གྱུར་པ༵་དེ་དང་དེ་བསྡོངས་ཤིང་ བསགས་ནས། འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་དུས་ན་སྟོང་འགྱུར་དུ༵་འཕེལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ ཉིད་དུ་འགྱུར་ཞིང་སྡ༵ང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བས་ན་བླང་དོར་ལ་མཁས་པས་རྙེད་བཀུར་ལ་སོགས་པ་ ལ་ཆགས་བར་མི་བྱ༵་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཆགས་བར་གྱུར་བ་ལས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིག་པ་སྣ་ ཚོགས་སྐྱེ༵་ཞིང་། རྙེད་བཀུར་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་མི་བརྟན་ཞིང་རང་བཞིན་གྱིས་མདོར་ འགྱུར་བ༵ར། བློའི་འཇུག་པ་བརྟན་པར་གྱིས་ཏེ་རབ་ཏུ་རྟོ༵གས་ཤིག གལ་ཏེ་ཚེ་འདིར་ལོངས་ སྤྱོད་རྙེད་པ་དག་ནི་མང་པོ་བྱུང་བར་གྱུ

【現代漢語翻譯】 因緣聚合而導致自他毀滅，這種情況應該避免。因為我沒有為他們做什麼，他們也不會為我做什麼。 這句話在梵文版本和註釋中沒有，取而代之的是：'以平和無染的心，獨自居住於僻靜處。' 因此，應當以聖者般的生活方式帶來的快樂，以及遠離與孩童交往帶來的煩惱的心，獨自居住在沒有惡友的僻靜之處，遠離像普通人一樣的孩童，讓他們看不見自己。正如《別解脫經》中所說：'見到聖者是快樂的，與賢者交往是快樂的，不見到孩童，則永遠是快樂的。' （四）相遇時的行爲準則：如果偶然與孩童相遇，也應暫時以能使對方高興的行為來取悅他們，但不要過於親近，應以不帶貪嗔的方式保持平常的關係。爲了聽聞佛法等原因去人群中時，應像蜜蜂從花中取蜜一樣，從善說之法的無盡詞句中，提取出可以實踐的精要，然後像以前從未見過這些孩子一樣，保持不熟悉的態度。 （三）對名利不應執著：如果我擁有許多財物，受到許多人的供養和尊敬，許多人都喜歡我，因此而產生驕傲和自滿，那麼死後將在來世遭受各種痛苦的恐懼。因此，你這被痛苦的表象所迷惑的心啊，在因地時，你對任何名利等事物產生執著，那麼當果報成熟時，這些執著將會百倍地增長痛苦。因此，精通取捨之人不應執著于名利等，因為執著于這些會產生各種痛苦的恐懼。名利等事物是不穩定的，本質上是會衰敗的，要堅定你的智慧，徹底認識到這一點。如果在今生獲得了許多享樂

【English Translation】 Avoid situations where, due to circumstances, both oneself and others are destroyed. Because I do nothing for them, and they will do nothing for me. This verse is absent in the Sanskrit text and its commentaries, replaced by: 'With a peaceful and untroubled mind, dwell alone in solitude.' Therefore, one should dwell in a secluded place, free from bad company, with a mind that enjoys the happiness of following the noble path and is free from the disturbances of associating with children, staying far away from ordinary children so they cannot see you. As it is said in the Pratimoksha Sutra: 'It is joyful to see the noble ones, joyful to associate with the virtuous, and always joyful not to see the children.' (Four) Conduct When Encountering: If one happens to encounter children, one should temporarily please them with behavior that makes them happy, but not become too familiar. Maintain an ordinary relationship without attachment or aversion. When going into crowds for the sake of hearing the Dharma, etc., one should, like a bee taking honey from a flower, extract the essence of practice from the endless words of well-spoken Dharma, and then remain unfamiliar, as if one had never seen these children before. (Three) The Futility of Gain and Honor: If one becomes proud and arrogant, thinking, 'I have many possessions, I am offered to and respected by many, and many people like me,' then after death, one will experience various fears of suffering in the next life. Therefore, O mind deluded by the appearance of happiness in suffering, whatever you become attached to, such as gain and honor, in the causal stage, when the fruit ripens, that attachment will increase suffering a hundredfold. Therefore, those skilled in what to accept and reject should not be attached to gain and honor, etc., because attachment to these things gives rise to various fears of suffering. These gains and honors are unstable and naturally decaying. Make your mind firm and thoroughly realize this. If one obtains many enjoyments in this life

---

ར་ཅི༵ང་། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པ་ཆེན་པོ་དང་གཏམ་ སྙན་པ་དག་ཀྱང་བྱུང་བར་གྱུར་ཀྱ༵ང་འཆི་བའི་དུས་སུ་རྙེད་པ་དང་གྲགས་པའི་ཚོགས་དང་ བཅས་ཏེ༵་གནས་གང་འདོད་པ་ཉིད་དུ་འདོང་པའི་གཏོལ་མེད་དོ༵། །གཞན་ཡང་བདག་ལ་མི་ དགའ་བས་སྨོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་དག་ཀྱང་ཡོད་ན༵་འགའ་ཞིག་གིས་བསྟོད་པས་བདག་ དགའ་བར་བྱ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་ཅིང་། བདག་ལ་དགའ་བས་བསྟོད་པར་བྱེད་པ་ གཞན་དག་ཀྱང་ཡོད་ན༵་འགའ་ཞིག་གིས་སྨད་པས་མི་དགའ་བར་བྱ་རྒྱུ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ ཅིའང་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་སྙིང་པོ་མེད་དོ། ། (བཞི་པ་)འཇིག་རྟེན་ལ་ཞེན་པ་སྤང་པ་ནི། སེམས་ཅན་ལས་སྣ་ཚོགས་བསགས་པས་ མོས་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པ༵་ཅན་རྣམས་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་མཐར་ཐུག་ པ་རྒྱལ་བས་ཀྱང་ནི་མཐའ་དག་མི་མགུ་བ་ཡིན་ན༵་བདག་འདྲ་བ་ངན་པས་མགུ་བར་མི་ནུས་ པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས། དེ་བས་ན་རེ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པ་མགུ་བར་འདོད་པའི་བསམ་ 2-252 པ་གཏ༵ང་ནས་དབེན་པ་བསྟེན་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་རྙེད་པ་མེད་པ་ལ་ནི་ བསོད་ནམས་དམན་པའོ་ཞེས་སྨོ༵ད་ཅིང་། རྙེད་པ་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་ལོག་འཚོ་བསགས་པའོ་ ཞེས་མི་སྙན་པ་བརྗོ༵ད་དེ། རང་བཞིན་གྱིས་འགྲོགས་པ་དཀའ་བ་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ འགྲོགས་པ་དག་གི༵ས་དགའ་བ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་བྱིས་པ་ རྣམས་རང་རང་གི་དོན་ནི༵་གྲུབ་པ་མེད་པར་ནམ་ཡང་དགའ་བར་མི་འབྱུང་ཞིང་རང་གི་འདོད་ པའི་དོན་ལ་ཡང་ཚད་མེད་པ༵ས་ན་བྱིས་པ་འགའ་ཡང་མཛའ་བཤེས་སུ་བསྟེན་པར་བྱ་བ་མིན་ ནོ་ཞེ༵ས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གསུ༵ངས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། བྱིས་པ་ཇི་སྲིད་ཡུན་རིང་ལེགས་བསྟེན་ཀྱང་། །དེ་དག་ཕྱིར་ཞིང་མི་མཛའ་འགྲས་འགྱུར་ཞེས། ། བྱིས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཤེས་ནས། །མཁས་རྣམས་བྱིས་པ་བསྟེན་པར་ཡོངས་མི་བྱེད། ། ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དབེན་པ་བསྟེན་པ་ལ། དབེན་པའི་ཡོན་ཏན་བསམ་པ་དང་། དེ་ཉིད་བསྟེན་ པར་གདམས་པའོ། ། དང་པོ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)འགྲོགས་ན་བདེ་བ་གྲོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསམ་པ་ནི། ནགས་ ཁྲོད་ན་རི་དྭགས་དང་བྱ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དག་ད༵ང་ཤིང་ལྗོན་པ་རྣམས་ནི་གཞན་ལ་སྨོད་ པའི་ཚིག་མི་སྙན་པ་བརྗོད་པར་མི་བྱེ༵ད་ཅིང་། དེ་དག་མ་མགུ་བར་དོགས་པ་མེད་པས་རང་ བཞིན་གྱིས་འགྲོགས་ན་བདེ་བའི་གྲོགས་ཡིད་དུ་འོང་བ་དེ་དག་ད༵ང་དུས་ནམ་ཞིག་ལྷན་ཅིག་ ཏུ་བདག་ཉིད་གནས་པར་འགྱུ༵ར་ཞེས་ཡིད་ལ་སྨོན་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རང་དབང་ཐོབ་པ་གནས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསམ་པ་ནི། མི་གཞན་མེད་པའི་ས་ ཕུག་གམ་བྲག་ཕུག་གམ་རི་ཕུག་ལ་སོགས་པའམ་ལྷ་ཁང་སྟོང་པ་བདག་གིར་བཟ

【現代漢語翻譯】 唉！即使在世間擁有巨大的名聲和美譽，當死亡來臨時，所有的財富和名聲都無法伴隨，只能無奈地前往自己所不願去的地方。此外，如果有人因為不喜歡我而誹謗我，那麼即使有人讚美我，我又有什麼可高興的呢？什麼也沒有。如果有人因為喜歡我而讚美我，那麼即使有人誹謗我，我又有什麼可不高興的呢？什麼也沒有。因此，追求世間八法（利、衰、毀、譽、稱、譏、苦、樂）毫無意義。 （第四部分）捨棄對世間的執著：眾生積累了各種各樣的業，因此對各種各樣的對象產生了各種各樣的慾望。即使是精通方便之道的圓滿佛陀，也無法讓所有人滿意，更何況像我這樣的凡夫俗子呢？因此，暫時放下想要讓世人滿意的想法，去過隱居的生活吧。眾生對於沒有獲得財富的人，會詆譭說他們福報淺薄；對於擁有財富的人，又會指責他們積累了不正當的財富。與這些天性難以相處的人相處，又怎麼會感到快樂呢？根本不可能。因為孩子們總是無法滿足自己的慾望，而且他們的慾望沒有止境。因此，佛陀曾說過，任何孩子都不值得作為朋友。正如《三昧王經》所說： 『即使長時間善待孩子，他們最終也會反目成仇。』 『瞭解孩子的天性后，智者不會與孩子為伍。』等等，內容非常廣泛。 （第二部分）修習隱居：包括思維隱居的功德和勸誡修習隱居。 第一部分分為五個方面：（第一）思維與友善者相處之樂：在森林中，各種各樣的動物和鳥類，以及樹木，都不會說誹謗他人的惡語。因為不必擔心它們會不高興，所以它們是天性友善、令人愉悅的朋友。我什麼時候才能和它們一起生活呢？心中如此期盼。 （第二）思維獲得自主之樂：在無人居住的山洞、巖洞、石洞或空曠的寺廟裡，我可以自由自在地生活。

【English Translation】 Alas! Even if one gains great fame and reputation in the world, at the time of death, all the accumulated wealth and fame cannot accompany them; they must helplessly go to wherever they do not wish to go. Furthermore, if there are others who slander me because they dislike me, then even if some praise me, what is there for me to be happy about? Nothing at all. If there are others who praise me because they like me, then even if some slander me, what is there for me to be unhappy about? Nothing at all. Therefore, pursuing the eight worldly concerns (gain, loss, disgrace, fame, praise, criticism, suffering, and happiness) is meaningless. (Part Four) Abandoning Attachment to the World: Sentient beings accumulate various kinds of karma, and therefore develop various desires for various objects. Even the perfectly enlightened Buddhas, who are skilled in skillful means, cannot satisfy everyone, let alone ordinary beings like me. Therefore, temporarily abandon the thought of wanting to please the world and live a solitary life. Sentient beings criticize those who have no wealth, saying that they have little merit; and they accuse those who have wealth of accumulating it through improper means. How can one find joy in associating with those who are naturally difficult to get along with? It is impossible. Because children are never satisfied with their own desires, and their desires are limitless. Therefore, the Buddha said that no child is worthy of being a friend. As it is said in the Samadhiraja Sutra: 'Even if you treat children well for a long time, they will eventually turn against you.' 'Knowing the nature of children, the wise do not associate with them.' and so on, the content is very extensive. (Part Two) Practicing Solitude: Includes contemplating the benefits of solitude and exhorting the practice of solitude. The first part is divided into five aspects: (First) Thinking about the joy of being with friendly companions: In the forest, various kinds of animals and birds, as well as trees, do not speak harsh words of slander. Because there is no need to worry about them being unhappy, they are naturally friendly and pleasant companions. When will I be able to live with them? I long for it in my heart. (Second) Thinking about the joy of obtaining independence: In uninhabited caves, rock caves, or empty temples, I can live freely.

---

ུང་བ་མེད་ པའ༵མ་ལྗོན་ཤིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དྲུང་དུ་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་འདུག་གནས་བཅས་ཏེ༵་དུས་ 2-253 ནམ་ཞིག་ན་འདུ་འཛིའི་བྱ་བ་ལ་རྒྱབ་ཏུ་མི་ལྟ་ཞི༵ང་རྣམ་གཡེང་ལ་ཆགས་པ་མེད་པར་གནས་ པར་འགྱུར་ཞིག་གུ༵་སྟེ་དེ་ལྟར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་དུ་སྨོན་པའོ། །གཞན་ཡང་རིའི་ཁྲོད་ལ་སོགས་ པའི་ས་ཕྱོགས་སུས་ཀྱང་བདག་གིར་བཟུང་བ་མེད་པ༵ར་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ ཆེ་ལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་སུ༵་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་དབང་དུ་ནི་ཅི་བདེ་བར་སྤྱོད་ ཅིང་བདག་གིར་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ཆགས་པ་མེད་པ༵ར་དུས་ནམ་ཞིག་བདག་ནི་གནས་པར་ འགྱུ༵ར་སྙམ་དུ་སྨོན་པའོ། ། (གསུམ་པ་)བསྒྲུབ་པར་སླ་བ་ཉེར་མཁོའི་ཡོན་ཏན་བསམ་པ་ནི། རྫའི་ལྷུང་བཟེད་ལ་ སོགས་པ་འཕྲལ་གྱི་ཡོ་བྱད་རང་གི་བྱ་བ་ཉི་ཚེ་བ་ཙམ་བྱེད་ནུས་པ་ད༵ང་། ཆོམ་རྐུན་པ་ཀུན་ལ་ མི་མཁོ་བ་ཕྱག་དར་ཁྲོད་ལ་སོགས་པའི་གོས་ཙམ་འཆང་ཞི༵ང་ལུས་འདི་གོས་དང་རྩིག་པ་ལ་ སོགས་པས་བསྒྲིབས་ཏེ་སྦ་བར་མ་བྱས་ཀྱ༵ང་། གཞན་གྱིས་མཐོང་དུ་དོགས་པ་དང་། གནོད་ པ་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་པ་མེད་པར་གནས་པར་དུས་ནམ་ཞིག་ན་འགྱུ༵ར་སྙམ་དུ་སྨོན་ པའོ། ། (བཞི་པ་)ཆོས་ལ་སྐུལ་བའི་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་བསམ་པ་ནི། གནས་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་སར་སོང་ ནས་སྔར་ཤི་བ་གཞན་དག་གི༵་རུས་གོང་དག་དང་བདག་གི་ལུ༵ས་གསོན་པར་སྣང་བ་འདི་ ཉིད་མཐར་ངེས་པར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ནམ་རང་བཞིན་ཅན་དག་ཏུ་ནི༵་དུས་ནམ་ཞིག་ མགོ་སྙོམས་པར་བྱེད་པར་འགྱུ༵ར་ཞེས་མི་རྟག་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། ད་ལྟ་གསོན་པར་སྣང་ བའི་བདག་གི་ལུས་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱ༵ང་མཐར་ཤི་ནས་རུས་པར་གྱུར་པ་ན་གང་གི་དྲི་ཤིན་ཏུ་ མི་ཞིམ་པར་གྱུར་པ་ཡིས་ཟས་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཝ་དང་སྤྱང་ཀི་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱ༵ང་དེའི་ དྲུང་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་མི་འགྱུར་བ༵འི་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུར་ནི་རང་པོར་མི་ཐོགས་པར་འགྱུར་བར་ འོ༵ང་སྙམ་དུ་མི་གཙང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འཁྲུལ་བའི་སྣང་པ་ལ་ལུས་འདི་ནི་གཅིག་པུར་ 2-254 བྱུང་བའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ཡ༵ང་དང་པོར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་བའི་ཤ་དང་རུས་པ་ལ་སོགས་ པ་དག༵་མཐར་ཤི་བ་ན་ཞིག་སྟེ་སོ་སོ་ཐ་དད་དུ་འགྱེས་པར་འགྱུར་ན༵་གཉེན་དང་བཤེས་ལ་ སོགས་པ་མཛའ་བ་གཞན་རྣམས་དང་འགྱེས་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོ༵ས་སྙམ་དུ་ འབྲལ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། དང་པོ་སྐྱེ་བ་ནའང་རང་ཉིད་གཅིག་པུར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞི༵ང་ མཐར་འཆི་བ་ནའང་དེ་ཉིད་གཅིག་པུར་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ༵། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའི་ སྐལ་བ་ནི་གཞན་བུ་དང་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པས་མི་ལེན་ན༵་དགེ་བའི་གེགས་བྱེད་པའི་མཛའ་ བས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་ཞེས་གྲོགས་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་དམིགས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། རེ་ཞིག་ འགྲོགས་པའི་བར་ལ་ཡང་དཔེར་

【現代漢語翻譯】 或者在令人愉悅的樹下，隨心所欲地選擇住所，希望何時才能不再回顧世俗的喧囂，不執著于散亂，安住於此？愿我能如此！此外，在山間等無人佔據的地方，自然寬廣、遼闊而令人心曠神怡，何時我才能無須依賴他人，自由自在地享受，不因佔有而生執著，安住於此？我如此祈願。 （三）思維易於修行和必需的功德：擁有陶製缽等能夠滿足日常所需之物，不為盜賊所覬覦，僅持用拂塵等粗布衣物，身體不以華麗衣飾或墻壁等遮掩隱藏，何時我才能無懼他人窺視或傷害，安住於此？我如此祈願。 （四）思維策勵修行的因緣之殊勝：前往墓地，將已逝之人的骸骨與我這看似活著的身體，最終都將歸於壞滅的本性等同齊觀，何時我才能平等看待這一切？憶念無常。如今我這看似活著的身體，最終也會死去化為白骨，其散發出的惡臭，連尋覓食物的狐貍和豺狼等都不願靠近，我何時才能毫不猶豫地接受這樣的現實？憶念不凈。即使在虛幻的顯現中，認為這身體是獨自存在的，但最初一同出生的血肉等，最終也會在死亡時分離，各自離散，更何況是與親友等其他珍愛之人的分離呢？憶念分離。最初出生時獨自而來，最終死亡時也獨自而去，我所承受的痛苦，他人如子女或妻子等都無法分擔，那麼，那些阻礙善行的親友又有何用呢？憶念對友伴的貪執之過患。即使是短暫的相處，也如...

【English Translation】 Or under a pleasant tree, choosing a dwelling place as desired, when will I be able to no longer look back at the busyness of the world, without attachment to distractions, and abide in such a state? May it be so! Furthermore, in places like the mountains, unowned by anyone, naturally vast, spacious, and delightful, when will I be able to freely enjoy myself without depending on others, without attachment through possession, and abide in such a state? I pray in this way. (Three) Thinking about the virtues of ease of practice and necessities: Having only immediate necessities such as a clay begging bowl, capable of performing only essential daily tasks, not desired by thieves, holding only simple robes such as a dust cloth, not concealing or hiding this body with clothes or walls, when will I be able to abide without fear of being seen or harmed by others? I pray in this way. (Four) Thinking about the special qualities of the conditions that encourage Dharma practice: Going to a charnel ground, comparing the bones of others who have died with this body of mine that appears to be alive, ultimately of the nature of impermanence, when will I make them equal? Remembering impermanence. This body of mine that appears to be alive now, will eventually die and become bones, and even foxes and jackals who seek food will not approach its foul odor, when will I be able to accept such a state without hesitation? Remembering impurity. Even if in the illusionary appearance, one thinks this body has come into existence alone, the flesh and bones that were born together will eventually separate at death, and how much more so the separation from other beloved ones such as relatives and friends? Remembering separation. At the beginning of birth, one is born alone, and at the end of death, one dies alone. Others, such as children and wives, do not take on the burden of my suffering, so what is the use of friends who hinder virtue? Remembering the faults of attachment to friends. Even for a temporary association, like...

---

ན་ལམ་རིང་པོ་དག་ཏུ་ནི་མཐུན་པར་ཞུགས་པའི་མི་རྣ༵མས་ ཇི་ལྟར་འགྲོན་ཁང་ལ་སོགས་པའི་གནས་ནི་འཛིན་ཅིང་སྡོད་པར་བྱེད་པ་ལྟ༵ར། དེ་བཞིན་དུ་ སྲིད་པ་འཁོར་བའི་ལམ་རིང་པོར་ཞུགས་པའ༵ང་ལས་མཐུན་པར་བསགས་པ་ལས་གཉེན་ བཤེས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བའི་གནས་རིས་མཐུན་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་ཡོངས་སུ་འཛི༵ན་པ་ཙམ་མོ་ ཞེས་འགྲོན་པོ་དང་འདྲ་བར་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། མཐར་ཤི་བ་ན་གཉེན་བཤེས་ལ་སོགས་ པའི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་མྱ་ངན་གྱིས་ཀུན་ནས་གདུང་བཞིན་དུ༵་དུས་ཇི་སྲིད་སྐྱེས་བུ་བཞི་ ཡིས་ནི༵་གྲོང་གི་གནས་དེ་ལས་རང་གི་ལུས་དེ་ནི་མ་བཏེག་ཅིང་མ་བཏོན་པ༵འི་གོང་དེ་སྲིད་དུ་ ནི་ནགས་སུ་སོ༵ང་ལ་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་དབེན་པའི་ཡོན་ཏན་རྗེས་སུ་དྲན་ པར་བྱེད་པའོ། ། (ལྔ་པ་)མཚམས་སྦྱོར་བཟང་པོས་འཆི་བའི་ཡོན་ཏན་བསམ་པ་ནི། ཆགས་པའི་ཡུལ་གྱིས་ གཉེན་བཤེས་མེད་ཅིང་ཁྲོ་བའི་ཡུལ་གྱི་མཁོན་པའང་མེད་པར་བྱས་ན༵ས། རང་གི་ལུས་འདི་ གཅིག་པུ་རི་ཁྲོད་དབེན་པ་རྣམས་སུ་གནས་ཏེ༵། སྔར་ཁྱི མ་ནས་སོང་ཕྱིན་ཆད་ཤི་བ་དང་འདྲ་ བར་བརྩིས་ན༵ས་རེ་ཐག་བཅད་པའི་ཕྱིར། ཕྱིས་ཤི༵་བར་གྱུར་པ་ནའང་མྱ་ངན་བྱེད་པ་སུ་ཡང་ 2-255 མེ༵ད་ཅིང་། བྱ་དང་རི་དྭགས་དང་ལྗོན་པ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་དྲུང་ན་འཁོད་པ་སུ་དག་ཀྱ༵ང་མྱ་ ངན་གྱིས་གདུང་བ་དང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་བྱེད་པ་སུའང་མེད་པ༵ས། དབེན་པར་འཆི་བ་འདི་ཡིས་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་གཏོང་ བ་དང་ལྷ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལ་སོ༵གས་པ་ལ་སུས་ཀྱང་རྣམ་པར་གཡེངས་པར་འགྱུར་བ་མེ༵ད་ པས་དགེ་བའི་ངང་ནས་བདེ་བར་འགྲོ་བ་སྟེ། མདོ་ལས་ཀྱང་། ཚངས་སྤྱོད་ལེགས་པར་སྤྱད་ པ་དང་། །ལམ་ནི་ལེགས་པར་གོམས་པ་ཡིས། །འཆི་བའི་ཚེ་ནའང་མྱ་ངན་མེད། །འབར་བའི་ ཁྱི མ་ནས་ཐར་བ་བཞིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ཉིད་བསྟེན་པར་གདམས་པ་ནི། དབེན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་ བས་ན་ཤིན་ཏུ་མདངས་གསལ་ཤིང་ཉམས་དགའ་བ༵འི་ནགས་ཚལ་བུ་སྨད་ལ་སོགས་པ་ བསྐྱང་མི་དགོས་པས་ཚེགས་ཆུང་ལ། མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་བདེ་བ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅི༵ང་སྒོ་གསུམ་གྱི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པ༵ར་བདག་ཉིད་ གཅིག་པུ་རྟག་ཏུ་དབེན་པར་གནས་པར་བྱ༵་སྟེ། ཟླ་བ་སྒྲོན་མར་ཡང་། གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་ དག་ལ་དགའ་སྤོངས་ལ། །རྟག་ཏུ་དབེན་དང་ནགས་ཁྲོད་བསྟེན་པར་གྱིས། །བསེ་རུ་ལྟ་བུར་ རྟག་ཏུ་གཉིས་མེད་བྱོས། །རིང་པོར་མི་ཐོགས་ཏིང་འཛིན་མཆོག་ཐོབ་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། ། (གཉིས་པ་)རྣམ་རྟོག་སྤང་ཚུལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། དེ་ལྟར་ལུས་དབེན་ པར་གནས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་འདུ་འཛི་སྤངས་ནས། སེམས་ཀྱང་དབེ

【現代漢語翻譯】 在漫長的道路上，同行之人如同寄宿客棧般暫住，同樣，輪迴長路上的眾生，因共同的業力而相聚，如同親友般，只是短暫的相遇。要像憶念旅客一樣憶念死亡，最終死亡時，世俗的親友們沉浸在悲傷之中，在四位抬尸者將遺體擡出村莊之前，要精進于森林中的善行，憶念寂靜的功德。 (第五段)以善巧的連線來思維死亡的功德：斷絕貪戀，遠離親友；消除嗔恨，沒有仇敵。獨自一人住在寂靜的山林中，自從離開家園，就應視自己如同死者一般，斷絕一切希望。這樣，即使真的死亡，也不會有人悲傷。鳥獸樹木等圍繞在身邊，也不會有任何悲傷哭泣等惱人的事情發生。在寂靜中死去，不會被任何事物分散對佛、法、僧三寶的憶念，以及佈施、天等善行的專注，從而在善的狀態中安樂離去。如經中所說：'善修梵行，善習正道，臨終無憂，如出火宅。' (第二段)勸誡修習：寂靜具有諸多功德，因此，要住在極其明亮、令人愉悅的森林中，無需照料，省時省力，能生起增上生和決定勝的安樂，平息身語意三門的一切散亂。獨自一人恒常住在寂靜之處。如《月燈經》所說：'捨棄對城鎮的喜愛，恒常修習寂靜和森林。像犀牛一樣，恒常獨處無伴。不久即可獲得殊勝的禪定。' (第二段)捨棄分別唸的方法有兩種，(第一)總說：如此，身體安住在寂靜處，遠離世間喧囂，心也應安住于寂靜。

【English Translation】 On the long road, people who travel together stay in places like inns, just as beings on the long road of samsara gather due to shared karma, like relatives and friends, it is only a temporary encounter. Remember death like remembering a traveler, and when death finally comes, worldly relatives and friends are immersed in sorrow, before the four corpse carriers lift the body out of the village, strive for good deeds in the forest, remembering the merits of solitude. (Fifth paragraph) Thinking about the merits of death with skillful connection: sever attachment, stay away from relatives and friends; eliminate hatred, have no enemies. Alone in the quiet mountains and forests, since leaving home, one should regard oneself as dead, cutting off all hope. In this way, even if one really dies, no one will be sad. Birds, animals, trees, etc., surround you, and there will be no annoying things such as sadness and crying. Dying in solitude will not distract anyone from the recollection of the Buddha, Dharma, and Sangha, as well as the focus on good deeds such as giving and deities, thus leaving peacefully in a state of goodness. As the sutra says: 'Well cultivate pure conduct, well practice the right path, there is no sorrow at the time of death, like escaping from a burning house.' (Second paragraph) Exhortation to practice: Solitude has many merits, therefore, live in an extremely bright and pleasant forest, which does not need to be taken care of, saving time and effort, and can generate the happiness of higher realms and definite goodness, and pacify all the distractions of body, speech, and mind. Always live alone in solitude. As the 'Moon Lamp Sutra' says: 'Give up the love of towns and cities, always practice solitude and forests. Like a rhinoceros, always be alone without a companion. Before long, you will attain supreme samadhi.' (Second paragraph) There are two ways to abandon conceptual thoughts, (First) General explanation: In this way, the body dwells in solitude, away from worldly noise, and the mind should also dwell in solitude.

---

ན་པར་གནས་པའི་ ཆེད་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བསམ་པ་གཞན་ཐམས་ ཅད་ནི་ཀུན་བཏང་ཞིང་སྤངས་ཏེ༵་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཁོ་ན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ སེམས་པ་གཅིག་པུ་ཡི༵ས་སེམས་ནི་ཞི་གནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ་ 2-256 བའི་ཕྱིར་ད༵ང་ལྷག་མཐོང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཟུང་འཇུག་གི་ལམ་ཟབ་མོ་ བསྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། འདོད་པ་ལ་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་དེ་སྤང་བ་དང་། དབེན་པ་ལ་དགའ་ བ་བསྐྱེད་དེ་སྤང་པའོ། །དང་པོལའང་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། འཇིག་རྟེན་འདི་ དང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ༵་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་བོ་རྣམས་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་ཤིང་བསྟེན་ པ་ནི་ཕུང་ཁྲོལ་ཉེས་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ༵ད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེའང་ཚེ་འདིར་ནི་གཞན་གྱི་བུད་མེད་ ལ་སོགས་པ་བསྟེན་པས་གསད་པ་དང་བཅིང་བ་དང་གཅོ༵ད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ དྲག་པོ་མྱོང་ཞིང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ནི་དམྱལ་བ་དང་ཡི་དྭགས་དང་དུད་འགྲོ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་ བསྔལ་མཐའ་ཡས་པ་སྒྲུ༵བ་པས་འདོད་པ་ལ་འཕྲོ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ནང་སེམས་ཅན་ལ་ཆགས་པའི་རྣམ་རྟོག་སྤང་བ་དང་། ཕྱི་ཡོ་ བྱད་ལ་ཆགས་པའི་རྣམ་རྟོག་སྤང་བའོ། ། དང་པོ་ལ། རང་བཞིན་ལ་བརྟགས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤང་བ་དང་། མི་གཙང་བར་དྲན་པས་ ཆགས་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཉེས་པའི་རྩ་བར་བསམས་ཏེ་ཆགས་ པ་སྤང་པ་ནི། གཉེན་དུ་སྡེབ་པ་དང་། གཞན་གྱི་བུད་མེད་དགུག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་ དུ་བཏང་བའི་ཕོ་ཉས་ཕོ་ཉ་མོ་ལ་སྔོ༵ན་ཕན་ཚུན་ཕྲད་པར་བྱ་བ་གང་གི་ཕྱིར་དུ་ལན་དུ་མར་ གསོལ་བ་བཏབ་ཅི༵ང་ཕྱི་མར་གནོད་པའི་སྡིག་པ་རྣམས་སམ་ཚེ་འདིར་གནོད་པའི་གྲགས་པ་ མིན་པ་ལའ༵ང་འདོད་པ་བསྟེན་པ་གང་གི་དོན་དུ་མ་འཛེམས་པ༵ར་འདི་དང་ཕྱི་མར་འཇིགས་ པ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་ལ་ཡང་བདག་ཉིད་སྤྲོ་བས་ཞུགས་ཤི༵ང་གོས་དང་རྒྱན་དང་བཟའ་བཏུང་ ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་ནོར་རྫས་རྣམས་ཀྱང་ཟད་པར་བྱས་པར་གྱུར་ཏེ༵། ཆགས་ཡུལ་གང་ ལ་ཡོངས་སུ་འཁྱུད་པ་ན༵་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་འདོད་པ་དེ་དག་ཉི༵ད་ནི་ 2-257 ལེགས་པར་བརྟགས་ན་ཚིགས་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་འབྲེལ་བའི་ཀེང་རུས་ལ་འཁྱུད་པ་ཉིད་ཡིན་ གྱི་དེ་ལས་གཞན་མིན་ན༵་གཏན་དུ་རང་དབང་ཐོབ་པ་དང་ནི་བདག་གི་བར་གྲུབ་པ་མིན་པའི་ ཟག་བཅས་ཀྱི་བདེ་བ་ལ༵་དང་པོར་རབ་ཏུ་འདོད་ཅིང་ཕྱིས་ཡོངས་སུ་ཞེན་ན༵ས་ཅིའི་ཕྱིར་ཟག་ མེད་ཀྱི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གོ་འཕང་དུ་མི་འགྲོ༵་སྟེ། འགྲོ་བར་ རིགས་པས་འདོད་པ་བསྟེན་པ་ལ་ཆགས་པ་སྤང་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)སྙིང་པོ་མེད་པར་བསམས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤང་བ་ནི། ཆགས་

【現代漢語翻譯】 爲了安住于寂止，所有具有煩惱和非記別性的念頭都應完全捨棄和斷除。我應一心一意地專注于菩提心，以唯一的心專注于寂止禪定，爲了以勝觀智慧調伏，應精勤修持雙運甚深道。 (第二部分)廣說：生起對慾望的厭離而捨棄，生起對寂靜的歡喜而捨棄。第一部分又分為兩點：（第一點）略說：對於此世和來世的五種欲妙，過度執著和耽戀會產生各種痛苦和過患。今生，耽戀他人之妻等會導致殺戮、囚禁和斬首等劇烈痛苦；來世，則會造作地獄、餓鬼和畜生等無邊痛苦。因此，應捨棄對慾望的貪戀。 (第二點)廣說：捨棄對內在有情眾生的貪戀，捨棄對外在資具的貪戀。 第一點：通過觀察自性來捨棄貪戀，通過憶念不凈來捨棄貪戀。第一點分為三點：（第一點）通過思維過患之根來捨棄貪戀：爲了促成婚姻或引誘他人之妻等，被派遣的使者多次懇求使女先行會面，爲了滿足慾望，他們不顧及來世的罪過或今生的惡名，甚至不惜冒著巨大的危險，爲了衣服、裝飾和飲食等，耗盡所有財物。當與貪戀的對象擁抱時，他們認為會體驗到極大的快樂。然而，如果仔細觀察，所擁抱的不過是由三百六十塊骨頭連線而成的骨架而已。既然如此，為何不趨向于具有無漏之樂的涅槃之境呢？涅槃之境能夠獲得永恒的自在，成就真我，遠離有漏的快樂。因此，理應捨棄對耽戀慾望的貪執。 (第二點)通過思維無實義來捨棄貪戀：貪戀……

【English Translation】 To abide in peace, all thoughts of affliction and non-definitive thoughts should be completely abandoned and relinquished. I should single-mindedly focus on the Bodhicitta (Enlightenment Mind), with a single mind focused on the Samatha (Tranquility) meditation, and to be tamed by Vipassana (Insight) wisdom, I should diligently practice the profound path of Yuganaddha (Union). (Second part) Extensive explanation: Generate aversion to desire and abandon it, generate joy in solitude and abandon it. The first part is further divided into two points: (First point) Brief explanation: Excessive attachment and indulgence in the five objects of desire in this world and the next will produce various sufferings and faults. In this life, indulging in other people's wives, etc., can lead to severe suffering such as killing, imprisonment, and beheading; in the next life, it will create boundless suffering such as hell, hungry ghosts, and animals. Therefore, one should abandon the attachment to desire. (Second point) Extensive explanation: Abandon attachment to inner sentient beings, and abandon attachment to outer resources. First point: Abandon attachment by observing the nature, and abandon attachment by remembering impurity. The first point is divided into three points: (First point) Abandon attachment by thinking of the root of faults: In order to facilitate marriage or seduce other people's wives, etc., the messengers sent repeatedly begged the maidservant to meet first. In order to satisfy desires, they disregard the sins of the next life or the bad reputation of this life, and even risk great dangers. For the sake of clothes, decorations, and food, they exhaust all their wealth. When embracing the object of attachment, they think they will experience great happiness. However, if you look closely, what you are embracing is just a skeleton connected by three hundred and sixty bones. Since this is the case, why not go to the state of Nirvana, which has the joy of non-leakage? The state of Nirvana can obtain eternal freedom, achieve the true self, and be free from the happiness of leakage. Therefore, one should abandon the attachment to indulging in desires. (Second point) Abandon attachment by thinking of meaninglessness: Attachment...

---

ཡུལ་གྱི་བྱད་བཞིན་ གང་ཞིག་དང་པོ་ལྟ་བར་འདོད་པས་འབད་དེ་བཏེ༵ག་ནས་སྟེང་དུ་དྲངས་ཀྱང་ངོ་ཚའི་དབང་ གིས་འོག་ཏུ་ལྟ༵་ཞིང་། དུར་ཁྲོད་དུ་མ་བསྐྱལ་བའི་སྔོན་དུ་ནི་སྔར་མཐོང་ངམ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ ཡ༵ང་རུང་། ཡུལ་བཅོམ་བརླག་པའི་ལུགས་ལ་སེང་རས་ཀྱིས་ཆུང་མའི་གདོང་པ་འགེབས་ པ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གོས་ཀྱིས་གདོང་ནི་གཡོགས་པར་གྱུ༵ར་པ་ལ་ཡང་ཁྱོད་འབད་པས་ལྟ་ བར་འདོད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པའི་ཆགས་ཡུལ་གྱི་གདོང་པ་དེ་ནི༵་ད་ལྟ་དུར་ཁྲོད་དུ་ བསྐྱལ་བ་ན་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་བཞི༵ན་དུ་གོས་དང་བྲལ་ཞིང་བྱ་རྒོད་ཀྱིས་བསལ་བར་ བྱས་པ་མཐོང་ན༵ས་ད་ལྟ་ཅིའི་ཕྱིར་འཇིགས་པས་འབྱེར་ཞིང་འབྲོས་པར་བྱེ༵ད་དེ་འབྲོས་པར་ མི་རིགས་ལ། ཅི་སྟེ་འབྲོས་ན་སྔོན་དུར་ཁྲོད་དུ་མ་བསྐྱལ་བའི་དུས་ན་ཆགས་པས་མཐོང་བར་ འདོད་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། །སྔོན་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་མིག་གིས་བལྟ་ན་ཡ༵ང་ཆགས་ཡུལ་གང་ ཞིག་ཡོངས་སུ་བསྲུངས་ཤིང་བསྐྱངས་པར་གྱུར་པ༵་ཡིན་པ་ལ། ཕྱིས་ཇི་སྲིད་དུ་ཆགས་ཡུལ་དེ་ ནི་བྱ་རྒོད་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གིས་ཟ་བར་བྱེད་ན༵་དེའི་ཚེ་ཡང་སེར་སྣ་ཅན་ཁྱོད་བྱ་རྒོད་ལ་ སོགས་པ་ཅིས་མི་བསྲུ༵ང་སྟེ་བསྲུང་དགོས་ལ། མི་བསྲུང་ན་ནི་སྔོན་ཡང་སེར་སྣས་བསྲུང་བར་ མི་རིགས་སོ། །ལེགས་པར་བརྟགས་ན་ཕྱིས་དུར་ཁྲོད་དུ་ཤ་ཡི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་འདི་མཐོང་ ན༵ས་བྱ་རྒོད་དང་ཅེ་སྤྱང་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་ཟ་བར་བྱེད་པའི་ཁ་ཟས་ཡིན་པས་ན༵་སྔར་ 2-258 ནི་གཞན་བྱ་གཅན་གྱི་ཟས་ལ་རང་གིས་མེ་ཏོག་གི༵་ཕྲེང་བ་དང་ཙན་དན་གྱི་བྱུག་པ་དང་གདུ་ བུ་ལ་སོགས་རྒྱན་གྱིས་མཆོ༵ད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། སྡུག་པར་བཟུང་ནས་མཆོད་པར་བྱེད་པ་ནི་ ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་བའོ། ། (གསུམ་པ་)འཇིགས་པའི་གནས་སུ་བསམས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤང་པ་ནི། ཕྱིས་དུར་ཁྲོད་དུ་ རྒལ་ཚིགས་ལ་སོགས་པའི་རུས་གོང་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དུ་མཐོང་ནས་ནི༵་རྡོ་བ་ལྟར་མི་ འགུལ་ཡང་ནི་ཡིད་ཁྱོད་སྐྲག་པར་བྱེད་ན༵་ད་ལྟ་རོ་ལངས་བཞིན་དུ་ཆགས་པའི་ཡུལ་འགའ་ ཡིས་ཀྱ༵ང་བསྐྱོད་ཅིང་གཡོ་བར་གྱུར་བའི་དུས་ན་ཅིས་མི་འཇི༵གས་ཏེ་འཇིགས་པར་རིགས་ ཤིང་ཆགས་པར་མི་རིགས་སོ། །ཆགས་ཡུལ་བུད་མེད་ལ་སོགས་པའི་ལུས་གང་ལ་གོས་ དང་པགས་པ་ལ་སོགས་པས་གཡོགས་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་འདི་ཆགས་པ༵་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ ན། ཆགས་ཡུལ་དེ་གོས་དང་པགས་པ་ལ་སོགས་པས་མ་གཡོགས་པར་དུར་ཁྲོད་དུ་བོར་བ་ ན་ཡང་ཅིས་མི་འདོ༵ད་དེ་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བར་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ ཅན་གྱི་ཀེང་རུས་དེ་ལ་དགོས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན་ནི༵་པགས་པ་ལ་སོགས་པས་གཡོགས་པ་ལ་ ནི་ཅིའི་ཕྱིར་འཁྱུ༵ད་ཅིང་ཆགས་པར་བྱེད་དེ་དེ་ལའང་ཆགས་པར་མི་རིགས་ཏེ་མི་གཙང་བའི་ རང་བཞིན་ཅན་དུ་མཚུངས་བའི་ཕྱིར་རོ

【現代漢語翻譯】 觀察對像 如果有人想先看一眼，就努力地抬起頭來，但又因羞愧而低下頭。在屍體被送到墓地之前，無論你以前見過還是沒見過。就像用僧伽羅紗布遮住新娘的臉一樣，用衣服遮住臉。你渴望看到那讓你痛苦的愛戀對象的臉，現在屍體被送到墓地，像顯現出來一樣，沒有衣服遮蓋，被禿鷲撕扯。現在你為什麼因恐懼而躲避逃跑呢？不應該逃跑啊！如果逃跑，那麼以前在屍體未被送到墓地時，因愛戀而想看是不應該的。以前當其他人用眼睛看時，你總是守護和保護你的愛戀對象。後來，當禿鷲等吃掉你的愛戀對像時，你這個吝嗇鬼為什麼不守護禿鷲等呢？應該守護啊！如果不守護，那麼以前也不應該吝嗇地守護。仔細觀察，後來在墓地看到這巨大的肉身，被禿鷲和豺狼等其他動物吃掉，既然是它們的食物，那麼以前你只是用鮮花的花環、檀香的塗抹和手鐲等裝飾品來供奉它而已。執著地認為它是美好的而供奉它，真是太荒謬了！ (三)思維恐怖之處而捨棄貪戀：後來在墓地看到脊椎骨等令人恐懼的骨頭，像石頭一樣一動不動，你的心卻感到害怕。現在像殭屍一樣，有些愛戀對像還會移動搖擺，這時你為什麼不害怕呢？應該害怕，不應該貪戀啊！無論用衣服和面板等遮蓋愛戀對象，男人都會產生愛戀。那麼，當愛戀對像沒有用衣服和面板等遮蓋，被遺棄在墓地時，為什麼不想要呢？應該產生愛戀啊！如果說不需要不潔凈的骨架，那麼為什麼要擁抱和貪戀被面板等遮蓋的身體呢？也不應該貪戀它，因為它同樣是不潔凈的。

【English Translation】 The Object of Observation If someone wants to take a first look, they try hard to lift their head, but then lower it out of shame. Before the corpse is sent to the cemetery, whether you have seen it before or not. Just like covering a bride's face with a Sinhalese cloth, the face is covered with clothes. You long to see the face of the object of your painful love, and now that the corpse has been sent to the cemetery, it is revealed, without clothes covering it, torn apart by vultures. Now why do you flee in fear? You shouldn't flee! If you flee, then it was wrong to want to see it out of love before the corpse was sent to the cemetery. Previously, when others looked with their eyes, you always guarded and protected your object of love. Later, when vultures and others eat your object of love, why don't you, the miser, guard the vultures and others? You should guard them! If you don't guard them, then you shouldn't have guarded them miserly before. Observe carefully, later in the cemetery, seeing this huge mass of flesh, being eaten by vultures and jackals and other animals, since it is their food, then before you only offered it with garlands of flowers, sandalwood paste, and bracelets, etc. To cling to it as beautiful and offer it is truly absurd! (3) Abandoning Attachment by Contemplating the Place of Fear: Later, seeing the terrifying bones such as vertebrae in the cemetery, immobile like stones, your mind is frightened. Now, like a zombie, some objects of love still move and sway, why aren't you afraid then? You should be afraid, and you shouldn't be attached! No matter how the body of the object of love, such as a woman, is covered with clothes and skin, a man will develop attachment. Then, when the object of love is not covered with clothes and skin and is abandoned in the cemetery, why don't you want it? You should develop attachment! If you say that you don't need the impure skeleton, then why do you embrace and cling to the body covered with skin, etc.? You shouldn't cling to it either, because it is equally impure.

---

། ། (གཉིས་པ་)མི་གཙང་བ་དྲན་པས་ཆགས་པ་སྤང་བ་ལ། ངོ་བོ་ལ་བསམས་ཏེ་ཆགས་པ་ སྤང་བ་དང་། གཞན་ལའང་དཔགས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤང་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་ པོ་)བརྟགས་ན་སྙིང་པོ་མེད་ཚུལ་ནི། རྒྱུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཟས་ནི་གཅིག་པུ་ཉིད་ལས་ཆ༵གས་ ཡུལ་འདིའི་བཤང་པ་དང་ཁ་ཆུ་གཉི་ག་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ན༵། དེ་དག་ལས་བཤང་པ་ལ་ ནི་མི་དགའ་ཞི༵ང་སྐྱུག་བྲོ་བར་འཛིན་ལ། ཁ་ཆུ་ལ་ནི་སྦྲང་རྩིའི་བཏུང་བ་བཞིན་དུ་འདོད་ལྡན་ ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་དག༵འ་སྟེ་དགའ་ཞིང་ཆགས་པར་ནི་མི་རིགས་སོ། །ཅི་སྟེ་དྲི་ཞིམ་པ་ལ་དགའོ་ 2-259 སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཤིང་བལ་རེག་ན་འཇམ་པས་གང་བ་ཡི༵་སྔས་འབོལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ལ་ དགའ་ཞིང་འདོད་པར་མི་བྱེད་པ༵ར་མི་གཙང་བ་ལས་བྱུང་བའི་དྲི་ང་བ་འཛག་པ་མ་ཡིན་ཞེ༵ས་ བསམས་ནས་འདོད་ལྡན་རྣམས་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ལུས་མི་གཙང་བས་གང་བ་ལ་གཙང་བར་ རྨོ༵ངས་ཏེ་དགའ་ཞིང་ཆགས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ལྡན་ངན་པ་རྨོངས་ པ་རྣམས། །ཤིང་བལ་རེག་ན་འཇམ་པ་ལའང་། ཉལ་པོ་བྱ་བར་མི་ནུས་ཞེས། །དེ་ལ་ཁྲོ་བ་ དག་ཏུ་བྱེད། །ཅེས་པ་ནི་རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་བ་ན་མེད་པས་མ་བཤད་ཀྱང་རུང་ཞིང་འཆད་ ནའང་གོ་སླ་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་མི་གཙང་བ་ལ་ཆགས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན༵་འོ་ན་མི་གཙང་བའི་ ཁྱད་པར་ནང་གི་རུས་གཟེབ་རྣམས་ཕན་ཚུན་རྒྱུས་པས་སྦྲེལ་བ་ལ༵་ཕྱི་ནས་ཤ་ཡི་འདམ་གྱི་ ཞལ་ཞལ་བྱ༵ས་པའི་ཆགས་ཡུལ་གཞན་ལ་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་པང་དུ་འཁྱུ༵ད་ཅིང་ཆགས་པར་བྱེད་ དེ་ཆགས་པར་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་མི་གཙང་བ་ཉིད་ལ་ཆགས་སོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཉིད་རང་གི་ ལུས་ལ་མཆིལ་མ་དང་སྣབས་དང་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པ་མི་གཙང་བའི་རྫས་རྣམ་པ་མང་ པོ་ཡོད་པ༵་དེ་ཉིད་ལ་ཁྱོད་གཏན་དུ་སྤྱོད་པ༵ས་ཆོག་མོད་མི་གཙང་བའི་རྐྱལ་བ་གཞན་ཆགས་ ཡུལ་གྱི་ལུས་དག་ལའ༵ང་མི་གཙང་བ་ལ་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པས་འདོད་པར་བྱེ༵ད་པ་ནི་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)རེག་དང་ལྟ་བར་འདོད་ན་འཁྲུལ་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་ནི་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ ཤ་རེག་བྱ་འཇམ་ཞིང་དབྱིབས་མཛེས་པ་འདི་ལ་དགའ་ཞིང་ཆགས་སོ་ཞེ༵ས་བསམས་ནས་ ལུས་ཀྱིས་རེག་པ་དང་མིག་གིས་བལྟ་བར་འདོད་པ་ཡིན་ན་ད་ཀོ༵་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་ལྟར་ སེམས་མེད་པ་ཡི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི༵་ཤ་འཇམ་ཞིང་སྡུག་པ་ནི་ཆགས་ལྡན་ཁྱོད་ཀོ་རེག་པ་ དང་ལྟ་བར་ཅིས་མི་འདོ༵ད་རྩ་བ་གཞན་ལ་བསྡུར་དགོས། དེ་འདོད་པར་རིགས་སོ། །དེ་ནི་མི་ འདོད་དེ་སེམས་ཡོད་པ་ལ་རེག་ཅིང་བལྟའོ་སྙམ་ན་ཁྱོད་འདོད་པའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ༵་ནི་ 2-260 གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པས་རེག་པ་དང་བལྟ་བར་མི་ནུས་ལ༵་གང་ཞིག་རེག་པ་དང་བལྟ་བར་ ནུས་པའི་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ལུས་དེ་ནི་ཁྱོད་འདོད་པའི་སེམས་སམ་ཤེས་པ་མི༵ན་ན། ཤ་དང་ སེམས་གང་ལ་བརྟགས་ཀྱང་

【現代漢語翻譯】 （第二，）以不凈觀斷除貪慾，分為：思及自性而斷除貪慾，以及推及他人而斷除貪慾。第一部分有三點：（第一，）觀察后發現沒有實義：產生此貪慾之境的，不過是同樣的食物，從中產生了糞便和口水。對於糞便，人們感到厭惡和想嘔吐，而對於口水，你這個有貪慾的人卻像蜂蜜飲料一樣喜愛，為何如此？實在不應該貪戀。如果認為喜歡的是香味，那麼，接觸木棉的柔軟，令人愉悅的枕頭也令人喜愛，但卻不會產生貪慾。想到（所貪戀的）並非由不凈之物產生的香味，而是流淌著不凈之物，有貪慾的人們對於充滿不凈之物的貪慾之境的身體，卻愚昧地認為是乾淨的，從而喜愛和貪戀，這實在是不合理的。惡劣愚昧的有貪慾者啊！對於接觸柔軟的木棉，卻說不能用來睡覺，對此感到憤怒。這段話在梵文原本和註釋中沒有，所以不解釋也可以，解釋起來也很容易理解。如果說對不凈之物沒有貪慾，那麼，為何你要擁抱和貪戀那由不凈之物的特殊部分——內部的骨骼相互連線，外部用血肉之泥塗抹的貪慾之境呢？實在不應該貪戀。如果說貪戀的是不凈之物本身，那麼，你自己的身體里也有唾液、鼻涕、糞便、尿液等多種不凈之物，你完全可以享用自己的身體，為何還要貪求其他不凈之物的容器——貪慾之境的身體，貪戀不凈之物呢？這實在是不合理的。 （第二，）如果想要觸控和觀看，那是錯誤的：如果認為我喜歡和貪戀貪慾之境那柔軟且外形美麗的血肉，想要用身體觸控，用眼睛觀看，那麼，為何你不去觸控和觀看像泥土堆一樣沒有心識的柔軟美麗的血肉呢？應該和其他事物比較。這是應該喜歡的。如果不喜歡，認為要觸控和觀看有心識的，那麼，你所貪戀的心識並非有形之物，所以無法觸控和觀看，而能夠觸控和觀看的貪慾之境的身體，並非你所貪戀的心識或意識。無論是血肉還是心識，無論考察哪一個，都是不應貪戀的。

【English Translation】 (Second,) Abandoning attachment through mindfulness of impurity, which is divided into: abandoning attachment by contemplating the essence, and abandoning attachment by extending it to others. The first part has three points: (First,) Upon examination, there is no essence: The source of this object of attachment is merely the same food, from which both excrement and saliva arise. One dislikes excrement and finds it repulsive, while you, the attached one, desire saliva like a honeyed drink. Why is this so? It is truly unreasonable to be attached. If one thinks it is the fragrance that is liked, then one also likes the softness of touching cotton, and the pleasing pillow, but does not develop attachment. Thinking that what is (being attached to) is not the fragrance arising from impurity, but rather the dripping of impurity, attached ones are deluded into thinking that the body, which is the object of attachment and filled with impurity, is clean, and thus they like and are attached to it, which is truly unreasonable. O wretched and deluded attached ones! You say that you cannot sleep on the soft touch of cotton, and become angry at it. This passage is not in the Sanskrit original or commentary, so it is fine not to explain it, but it is easy to understand even if explained. If one says there is no attachment to impurity, then why do you embrace and become attached to that object of attachment, which is a special part of impurity—the internal bones connected to each other, and the outside covered with mud of flesh and blood? It is truly unreasonable to be attached. If one says that one is attached to impurity itself, then you yourself have many impure substances in your own body, such as saliva, mucus, feces, urine, etc. You can completely enjoy your own body. Why do you crave impurity in other containers of impurity—the bodies that are objects of attachment—and become attached to impurity? This is truly unreasonable. (Second,) If one desires to touch and see, it is a delusion: If one thinks, 'I like and am attached to the soft and beautiful flesh of the object of attachment, and I want to touch it with my body and see it with my eyes,' then why don't you touch and see the soft and beautiful flesh that is like a lump of clay, without consciousness? It should be compared to other things. This is what should be liked. If one doesn't like it, thinking that one wants to touch and see what has consciousness, then the consciousness that you desire is not a physical thing, so it cannot be touched or seen, and the body that is the object of attachment that can be touched and seen is not the consciousness or awareness that you desire. Whether it is flesh or consciousness, whichever one examines, it is not something to be attached to.

---

ཆགས་པའི་དོན་མེད་བཞིན་དུ་འཁྱུད་ཅིང་ཞེན་པ་དེས་ཅི་ཞིག་ བྱ༵་སྟེ་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་བར་ཟད་དོ། ། (གསུམ་པ་)འཁྲུལ་བ་ཅན་ལ་སྨད་པ་ནི། མི་གཙང་བ་མང་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་ཆགས་ ཡུལ་གཞན་གྱི་ལུ༵ས་རེ་ཞིག་ལྐོག་དུ་གྱུར་པ་ནི་མི་གཙང་བར་མི་རྟོགས་པ་དག་ངོ་མཚར་ མི་ཆེ་ཡི༵། རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པ༵ར་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་འདི་ནི་ངོ་མཚར་ཆེ༵་སྟེ་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཁ་དོག་དང་ དབྱིབས་དང་དྲི་དང་རེག་བྱ་ལ་ཆགས་ན་སྤྲིན་དང་བྲལ་བའི་དུས་ཀྱི་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གསལ་ པོ་དག་གིས་ཁ་ཕྱེ་ཞིང་རྣམ་པར་རྒྱས་པ༵འི་མེ་ཏོག་པདྨ་གཞོན་ནུ་ལ་ཆགས་པར་རིགས་མོད། དེ་ལ་ཆགས་པ་སྤངས་ནས་ནི༵་མི་གཙང་བ་ལ་ཞེན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ནི༵་མི་གཙང་བ་མང་པོས་ གང་བའི་གཟེབ་སམ་སྣོད་དུ་གྱུར་པའི་ལུས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་དག༵འ་སྟེ་དགའ་ཞིང་ཆགས་པ་ནི་ མི་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)གཞན་ལའང་དཔགས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤང་པ་ལ་བརྒྱད་ལས། (དང་པོ་)མི་གཙང་ གནས་ལ་རེག་པ་སྤང་ཚུལ་ནི། ས་ཕྱོགས་དང་གོས་ལ་སོགས་པ་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པའི་ མི་གཙང་བ་དག་གིས་གོས་པ༵་ལའང་གལ་ཏེ་ཁྱོད་རེག་པར་མི་འདོད་པ་ཡིན་ན༵་ཆགས་ཡུལ་ གང་ལས་མི་གཙང་བ་དེ་དག་ནི་བྱུང་བར་གྱུར་བ༵འི་ལུས་མི་གཙང་བ་མང་པོའི་འབྱུང་གནས་ ལ་ཆགས་ལྡན་ཁྱོད་རེག་པར་ཇི་ལྟར་འདོད་དེ་འདོ༵ད་པ་ནི་མི་རིགས་པས་སྤང་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱུ་ལ་བསམས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤང་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པའི་ མི་གཙང་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་རེག་པར་འདོད་པ་མེད་དོ་སྙམ་ན༵། མི་གཙང་བ་མང་པོ་སྐྱེ་བའི་ 2-261 ཞིང་དང་འདྲ་བ་མའི་མངལ་ལས་བྱུང་བར་གྱུར་ཅི༵ང་མི་གཙང་བ་དེ་ཡི་ས་བོན་ཁུ་ཁྲག་ལ་ སོགས་པ་དེས་བསྐྱེད་ཅིང་འཕེལ་བར་བྱས་པ༵འི་གཞན་གྱི་ལུས་མི་གཙང་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་ རྒྱུ་ལས་གྲུབ་པ་དེ་ཆགས་ལྡན་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་པང་དུ་འཁྱུ༵ད་དེ་འཁྱུད་ཅིང་ཆགས་པ་ནི་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཕྱི་ས་ལ་སོགས་པ་མི་གཙང་བ་ལས་བྱུང་བའི་མི་གཙང་བའི་སྲི༵ན་བུ་ ཆུང་ངུའང་ཁྱོད་འདོད་པར་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ན། ཤ་དང་པགས་པ་དང་སྣབས་དང་མཆིལ་མ་ ལ༵་སོགས་པ་མི་གཙང་བ་མང་པོ་དག་གི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ལུ༵ས་རྒྱུ་མི་གཙང་བ་སྣ་ཚོགས་ པ་ལས་སྐྱེས་བའང་འདོད་པར་བྱེ༵ད་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། །ཆགས་ལྡན་ཁྱོད་ནི་རང་གི་ལུས་ མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ༵་སྨོད་ཅིང་ཡིད་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་པ་མ་ཟད་ཀྱི༵་མི་གཙང་ བས་གང་བའི་རྐྱལ་བ་མི་གཙང་བ་མང་པོ་ཅན་ལ༵་བརྐམ་ཞིང་ཆགས་པས་གཞན་གྱི་ལུས་མི་ གཙང་བ་ཡང་འདོད་པར་བྱེ༵ད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྨད་པའི་གནས་ཡིན་ནོ། ། (གསུམ་པ་)དེ་ཡིས་གཞན་ཡང་བཙོག་པར་བྱེད་ཚུལ་ནི། ག་བུར་དང་གུར་གུམ་ལ་སོགས་ པ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་

【現代漢語翻譯】 像無意義的事物一樣擁抱和執著，除了極度迷惑之外，還能做什麼呢？ (三) 呵斥迷惑者： 具有眾多不凈本質的，其他作為貪戀之境的身體，暫時隱藏了不凈，那些不認識到不凈的人，不覺得奇怪啊！自己的身體明明是不凈的本質，卻不能認識到，這真是太奇怪了，真是太愚蠢了！如果貪戀顏色、形狀、氣味和觸感，那麼理應貪戀撥雲見日時，被明亮的光芒照耀而開放和盛開的嬌嫩蓮花。既然已經捨棄了對蓮花的貪戀，為何還要以執著于不凈的心，去喜歡充滿眾多不凈之物的容器般的身體呢？喜歡和貪戀是不合理的。 (二) 通過類比他人來捨棄貪戀，分為八個方面。 (第一) 捨棄接觸不凈之處的方法： 如果你不願意接觸被糞便等不凈之物沾染的地面和衣服等，那麼對於貪戀之境，一切不凈之物從中產生的身體，這個眾多不凈之物的來源，有貪戀的你又怎麼會想要接觸呢？想要接觸是不合理的，所以應該捨棄。 (第二) 通過思考原因來捨棄貪戀的方法： 如果你認為不應該貪戀和接觸糞便等不凈之物，那麼從如同產生眾多不凈之物的田地般的母胎中產生，並且被不凈之物的種子，如精血等滋養和培育的，由各種不凈之物的因緣所組成的他人身體，有貪戀的你為何要擁抱呢？擁抱和貪戀是不合理的！還有，對於從外面的泥土等不凈之物中產生的小小的不凈之蟲，你尚且不願意接觸，那麼對於具有血肉、面板、鼻涕和唾液等眾多不凈本質的身體，由各種不凈之物的因緣所生的身體，你卻想要接觸，這是不合理的！有貪戀的你，不但不厭惡和捨棄自己不凈本質的身體，反而貪戀充滿不凈之物的皮囊，貪戀眾多不凈之物，還想要接觸他人的不凈之身，這真是太可恥了！ (第三) 描述它如何使其他事物變得污穢： 龍腦香和藏紅花等令人愉悅的...

【English Translation】 What can embracing and clinging do, like meaningless things, except be extremely confused? (3) Reproaching the deluded: Having many impure natures, the other's body, which is a place of attachment, is temporarily hidden in impurity. Those who do not recognize impurity are not surprised! One's own body is manifestly of an impure nature, but one does not realize it. This is very strange and very foolish! If one is attached to color, shape, smell, and touch, then one should be attached to the young lotus flower that is opened and expanded by the clear rays of the sun at the time of separation from the clouds. Since one has abandoned attachment to that, why does one like the body, which is a receptacle filled with many impurities, with a mind attached to impurity? It is unreasonable to like and be attached. (2) Abandoning attachment by analogy to others, in eight aspects. (1) How to abandon touching impure places: If you do not want to touch the ground and clothes, etc., that are covered with impurities such as feces and urine, then for the object of attachment, the body from which all impurities arise, the source of many impurities, how do you, who are attached, want to touch it? It is unreasonable to want to touch it, so it should be abandoned. (2) How to abandon attachment by thinking about the cause: If you think that you should not be attached to and touch impurities such as feces and urine, then from the mother's womb, which is like a field that produces many impurities, and is nourished and nurtured by the seeds of impurities, such as semen and blood, why do you, who are attached, embrace the body of others, which is composed of various impure causes? Embracing and attachment are unreasonable! Also, if you do not want even the smallest impure insects that come from external dirt and other impurities, then for the body that has the nature of many impurities such as flesh, skin, snot, and saliva, which is born from various impure causes, it is unreasonable to want to touch it! You, who are attached, not only do not despise and abandon your own body, which is of an impure nature, but you also covet the skin bag filled with impurities, are attached to many impurities, and want to touch the impure body of others. This is very shameful! (3) Describing how it makes other things impure: Pleasant things like camphor and saffron...

---

དངོས་པོ་ད༵ང་། སཱ་ལུའི་འབྲས་ཆན་བཟང་པོ་དག་གམ་སྔོ་ངད་ཞིམ་པོའི་ ཚོད་མའང་རུ༵ང་ལན་ཅིག་ཁར་བཅུག་ནས་སླར་ཕྱིར་ཕྱུང་སྟེ་བོར་བ་ཡི༵ས་ས་གཞི་གཙང་མ་ ལ་གོས་ན་ཡང་ངན་སྐྱུགས་ཀྱིས་སྦགས་པའོ་ཞེས་མི་གཙང་ཞིང་བཙོག་པར་འགྱུ༵ར་བ་ཡིན་ ན། གང་གིས་མི་གཙང་བར་བྱེད་པའི་ལུས་དེ་ལ་ཆགས་པ་ནི་མི་འཐད་དོ། ། (བཞི་པ་)གཞན་ལའང་བལྟས་ཏེ་རྣམ་པར་དཔྱད་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་ངོ་བོ་དང་ འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་མི་གཙང་བར་གྱུར་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ལུས་འདི་འདྲ་བ༵་མངོན་སུམ་དུ་ མཐོང་བར་གྱུར་ཀྱང་མི་གཙང་བ་ཡིན་མ་ཡིན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན༵་དུར་ཁྲོད་དག་ཏུ་བོར་བའི་ལུ༵ས་ རྣམ་པར་སྔོས་པ་རྣམ་པར་གནག་པ་རྣམ་པར་འབུས་གཞིགས་པ་མི་གཙང་བའི་གཟུགས་ འཇིགས་སུ་རུང་བ་གཞན་ཡང་བལྟ་བར་གྱི༵ས་ལ་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ལུས་འདི་ཡང་འདི་ལྟ་བུའི་ 2-262 ཆོས་ཅན་འདི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཉིད་འདི་ལས་མ་འདས་པའོ་ཞེས་བརྟག་པར་བྱའོ། ། ལུས་གང་ལས་པགས་པའི་ཁ་ཕྱེ་ན༵་ཁྲག་དང་ནང་ཁྲོལ་དང་ཕྱི་ས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ནས་ འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ༵ར་ཤེས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ལུས་དེ་ཉིད་ལ༵་འཇིགས་པར་མི་ བྱེད་པར་ཕྱིར་ཞིང་ངོམས་པ་མེད་པའི་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུ༵ར་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་བའོ། ། (ལྔ་པ་)གཞན་རྒྱུས་གཞན་ལ་ཆགས་པ་སྤང་ཚུལ་ནི། ནང་མི་གཙང་ཡང་ཕྱི་དྲི་ཞིམ་པ་ལ་ ཆགས་སོ་ཞེ་ན་ལུས་ལ་བསྐུས་པའི་དྲི་ཞིམ་པར་སྣང་བ་དེ་ཡ༵ང་ཙན་དན་དང་གླ་རྩི་ལ་སོགས་ པའི་ཡིན་གྱི་གཞན་ལུས་ལས་བྱུང་བ་ནི་མི༵ན་ན་གཞན་ཙན་དན་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་དྲི་དེས་ གཞན་ལུས་མི་གཙང་བ་དག་ལ༵་ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་ཆགས་པར་བྱེ༵ད་དེ་ཆགས་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། ། གལ་ཏེ་ལེགས་པར་བརྟགས་ན་རང་བཞིན་གྱི་དྲི་ང་ཞིང་མི་གཙང་བ་ཡིན་པ༵ས་ལུས་འདི་ལ་ མ་ཆགས་པ་ན་ལེགས་པ་མིན་ན༵མ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་གཙང་ བའི་དོན་མེད་པ་ལ་སྲེད་ཅིང་ཆགས་པ་ད༵ག་ཅི་སྟེ་ལུས་མི་གཙང་བའི་དངོས་པོ་དེ་ལ་ཙན་ དན་ལ་སོགས་པའི་དྲི་ཞིམ་པོ་སྐུ༵ད་དེ་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ནི་དྲི་བཟང་པོ་ཆུད་གསོན་པའོ། །འོན་ ཏེ་དྲི་ཞིམ་པར་སྣང་བ་ནི༵། ཙན་དན་ལ་སོགས་པའི་ཡིན་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་ཆགས་སོ་སྙམ་ན། འོ་ ན་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ལུས་མི་གཙང་བ་ལས་འདིར་ནི་རུལ་བའི་དྲི་མིན་པ་ཅི་ཞིག་འབྱུ༵ང་སྟེ་མི་ འབྱུང་བས་གཞན་ཙན་དན་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་དྲི་ཡིས་གཞན་ལུས་མི་གཙང་བའི་དངོས་པོ་ དག་ལ༵་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་ཆགས་པར་བྱེ༵ད་དེ་ཆགས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། (དྲུག་པ་)འཇིགས་པའི་གནས་ལ་ཞེན་པ་རྨོངས་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ལུས་འདི་ གོས་ཀྱིས་མ་གཡོགས་ཤིང་འདྲེག་སྤྱད་དང་ཁྲུས་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་དོར་མ་བྱས་ན་ནི་སྐྲ་དང་ སེན་མོ་མ་བྲེགས་པས་ཤིན་ཏུ་རིང་བ་

【現代漢語翻譯】 如果將食物和上好的稻米飯，或者新鮮美味的蔬菜，一起放入口中，然後又吐出來扔掉，即使弄髒了乾淨的地面，也會因為嘔吐物的污染而變得不乾淨和骯髒。那麼，對於產生不凈之物的身體，執著是不合理的。 (第四點)觀察他人並進行分析的方法：如果清楚地看到這個因、體、果都不乾淨的自性之身，仍然懷疑它是否不凈，那麼就去觀察拋棄在尸陀林中的屍體，它們有的發青，有的發黑，有的被蟲啃食，這些不凈的、令人恐懼的形體。要知道，你所貪執的身體，也終將變成這樣，無法逃脫這樣的本性和規律。 如果剖開身體的面板，看到血液、內臟和大小便等，會感到非常恐懼。既然知道這些，為何不對這個身體感到恐懼，反而生起無厭足的歡喜呢？這真是太迷惑了！ (第五點)斷除因外物而產生的貪執的方法：如果說雖然身體內部不乾淨，但貪執于外在的香味，那麼要知道，身體上塗抹的香味，是旃檀和麝香等散發出來的，並非源自身體本身。既然如此，為何要因為旃檀等的香味，而貪執于不凈的身體呢？這不合理！ 如果仔細觀察，就會發現身體的自性氣味是惡臭而不凈的。如果不貪執這個身體，豈不是更好嗎？當然非常好。即使如此，世人仍然貪戀和執著于不存在的清凈之物，這是為什麼呢？將旃檀等香塗抹在不凈的身體上，這樣做只會浪費美好的香氣。如果認為香味是旃檀等散發出來的，所以貪執於它，那麼，從你所貪執的不凈身體中，除了腐爛的臭味，還能產生什麼呢？什麼也產生不了。既然如此，為何要因為旃檀等的香味，而貪執于不凈的身體呢？這不合道理！ (第六點)對恐怖之境產生迷戀的愚癡：如果所貪執的身體沒有衣服遮蓋，沒有經過梳洗和沐浴等外在的修飾，頭髮和指甲也沒有修剪，變得很長……

【English Translation】 If one puts food and good rice, or fresh and delicious vegetables, into the mouth, and then spits them out and throws them away, even if it soils a clean ground, it becomes unclean and dirty due to the contamination of vomit. Therefore, it is unreasonable to be attached to the body that produces unclean things. (Fourth point) The method of observing others and analyzing: If one clearly sees that this self-nature body, which is unclean in cause, essence, and result, still doubts whether it is unclean, then go and observe the corpses abandoned in the charnel grounds. Some are turning blue, some are turning black, some are being eaten by insects, these unclean and terrifying forms. Know that the body you are attached to will eventually become like this, unable to escape such a nature and law. If one cuts open the skin of the body and sees blood, internal organs, and excrement, one will feel great fear. Since one knows this, why not be afraid of that very body, but instead generate insatiable joy? This is truly confusing! (Fifth point) The method of abandoning attachment arising from external things: If one says that although the inside of the body is unclean, one is attached to the external fragrance, then know that the fragrance applied to the body comes from sandalwood and musk, etc., and does not originate from the body itself. Since this is the case, why be attached to the unclean body because of the fragrance of sandalwood, etc.? This is unreasonable! If one observes carefully, one will find that the self-nature smell of the body is foul and unclean. Wouldn't it be better not to be attached to this body? Of course, it is very good. Even so, people still covet and cling to non-existent pure things. Why is this? Applying the fragrance of sandalwood, etc., to the unclean body only wastes the beautiful fragrance. If one thinks that the fragrance comes from sandalwood, etc., and therefore is attached to it, then what else can come from the unclean body you are attached to, other than the smell of decay? Nothing else can be produced. Since this is the case, why be attached to the unclean body because of the fragrance of sandalwood, etc.? This is not reasonable! (Sixth point) The delusion of being infatuated with a place of terror: If the body to which one is attached is not covered with clothes, and has not undergone external adornments such as grooming and bathing, and the hair and nails have not been trimmed and have become very long...

---

ད༵ང་སོ་སྐྱ་ཞིང་མ་བཀྲུས་པས་དྲི་མར་བཅས་པ་དང་། འདམ་རྫབ་རུལ་བ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཀྱི་དྲི༵ས་བསྒོས་ཤིང་གཅེར་བུར་གྱུར་པ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ 2-263 ལ་བསམས་ན༵་ཡི་དྭགས་སམ་གཤིན་རྗེ་ལྟ་བུར་འཇིགས་སུ་རུང་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ ན༵་རང་ལ་གནོད་པའི་མཚོན་ཆ་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པར་རང་གིས་བྱི་དོར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ༵་ ཆགས་ཡུལ་དེ་ལ་འབད་ནས་ཁྲུས་དང་བྱུག་པ་ལ་སོགས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་བྱི་དོར་བྱེ༵ད་དེ། དེ་ ལྟར་བྱེད་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པས་སྲེད་ལྡན་རྣམས་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་ལ་ རྨོངས་ཤིང་ཞེན་པའི་འབད་པ་ཡི༵ས་འདོད་པའི་མྱོས་ཆུ་འཐུངས་ཏེ་སྨྱོས་ཤིང་སེམས་རྣལ་དུ་ མི་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སའི་སྟེང་འདི་ཀུན་ཏུ་འཁྲུ༵གས་ཤིང་ཁྱབ་པར་བྱས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྙིང་ རྗེ་བའི་གནས་ཡིན་ནོ། ། (བདུན་པ་)གྲོང་གི་གནས་ལ་དགའ་བ་སྤང་ཚུལ་ནི། ཤི་བའི་རོ་རྣམ་པར་འཐོར་བའི་རུས་ གོང་འགའ་ཞིག་མཐོང་ནས་ནི༵་གནས་དུར་ཁྲོད་དུ་སླེབ་པ་ན་ནི་མི་སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ ཡིད་འབྱུང་ཞིང་མི་དགའ་བར་བྱེད་ན༵། དབུགས་རྒྱུ་བས་གཡོ་བ་དང་བཅས་པའི་རུས་གོང་ གིས་ཁྱབ་པ༵འི་གྲོང་ཁྱེར་དག་གི་གནས་ཀྱང་དུར་ཁྲོད་དང་འདྲ་བ་ཡིན་བཞིན་དུ་དེ་ལ་ལྷག་ པར་དགའ་འ༵མ་སྟེ་དགའ་ཞིང་ཆགས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། (བརྒྱད་པ་)འདི་དང་ཕྱི་མར་གནོད་པར་འགྱུར་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་མི་གཙང་ཞིང་སྙིང་པོ་མེད་ པར་གྱུར་པའི་ཆགས་ཡུལ་གྱི་ལུས་དེ༵་ཡང་ཕལ་ཆེར་ནོར་རིན་དུ་བྱིན་པ་མེད་པར་ནི་མི་རྙེད་ དོ༵། །དེས་ན་ཚེ་འདིར་དེའི་དོན་དུ་ནོར་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པས་ཤ་ཐང་ཞིང་ཉམ་ཐག་པས་ གནོད་པ་ད༵ང་། ཕྱི་མ་ལ་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་ མྱོང་པས་གནོད་པར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་ནང་སེམས་ཅན་ལ་ཆགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་ པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཕྱི་ཡོ་བྱད་ལ་ཆགས་པའི་རྣམ་རྟོག་སྤང་པ་ལ། འདོད་པ་སྤྱད་པའི་གནས་ སྐབས་མེད་ཚུལ། ཚེ་འདིར་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་བསྐྱེད་ཚུལ། གཏན་དུ་འཁོར་བའི་གནས་སུ་ 2-264 འཆིང་ཚུལ། དེས་ན་འདོད་པས་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་ སུ་གྱུར་པས་ནོར་སྤེལ་བར་མི་ནུས་པ༵ས་ལོངས་སྤྱོད་ལ་བསྟེན་པའི་བདེ་བ་མྱོང་བ་མེད་ལ། ལང་ཚོ་དར་ལ་བབ་པ་ན་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་བརྟེན་ནས་འདིས་ཇི་ལྟར་བདེ༵་བ་མྱོང་སྟེ་ནོར་ སོག་པ་དང་། སྲུང་བའི་སྒོ་ནས་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞོན་པའི་ དུས་སུ་ནོར་སོག་པར་བྱེད་ན་ཡང་དེ་ཡིས་ཚེ་ཡོངས་སུ་གཏུགས་ཤིང་ཟད་པར་གྱུར་ན༵་རྒས་ ནས་འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་བདེ་བས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ། སྤྱད་ལོང་མེད་ཅིང་སྤྱད་པར་ཡང་ མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་ཚུལ་ནི། འད

【現代漢語翻譯】 未洗的臟衣服，帶著污垢； 如同腐爛的泥潭，被自身的臭味所浸染，赤裸著身體——思及身體的自性，如同餓鬼或閻羅一般令人恐懼。 既然自身會去擦拭對自己有害的刀劍等武器，為何還要努力用沐浴和塗抹等方式來清潔貪戀之物呢？ 如此行事是顛倒的，因為貪慾者們被對『我』和『我的』執著所矇蔽，沉迷於貪慾的酒，變得瘋狂，心神不寧，以至於擾亂和遍佈整個大地，這真是太可悲了！ （第七品）捨棄對城市住所的貪戀：見到一些四散的屍骨，到達墓地時，因不凈之想而厭惡不喜； 既然遍佈著會動的骨骸的城市也和墓地一樣，為何還要特別貪戀呢？如此貪戀執著是不合理的。 （第八品）講述對今生來世的損害：如此不凈且無實義的貪戀之身，通常不付出財物是無法得到的。 因此，爲了它，今生因積攢財富等而疲憊不堪，受到損害；來世則因不善之果，在地獄等處感受劇烈痛苦而受到損害；所以，應當捨棄對內有情眾生的貪戀。 （第二品）捨棄對外境的貪戀，包括：沒有享用慾望的機會，產生眾多痛苦，最終束縛于輪迴，因此，慾望會帶來厭倦。 首先，處於孩童時期，沒有能力積攢財富，因此無法享受安樂；即使到了青春年華，又怎能依靠享樂而獲得安樂呢？因為忙於積攢和守護財富而處於痛苦之中。 即使在年輕時積攢了財富，但當生命耗盡時，年老了又怎能享受慾望的安樂呢？因為沒有時間享用，也沒有能力享用。

【English Translation】 Unwashed dirty clothes, stained with grime; Like a rotting swamp, soaked in its own stench, naked—thinking of the nature of the body, it is fearful like a preta or Yama. Since one polishes weapons like swords that are harmful to oneself, why strive to clean the object of attachment with bathing and anointing? Acting in this way is inverted, because those with desire are blinded by attachment to 'I' and 'mine,' intoxicated by the wine of desire, becoming mad, and their minds are not at peace, so that they disturb and pervade the entire earth, which is very pitiable! (Seventh) How to abandon delight in village dwellings: Seeing some scattered bones of a dead body, when arriving at a charnel ground, one becomes disgusted and displeased by the perception of impurity; Since the dwelling of cities pervaded by moving bones is also like a charnel ground, why is one especially delighted in it? It is not reasonable to be delighted and attached to it. (Eighth) How it becomes harmful to this life and the next: Such an impure and meaningless object of attachment, the body, is generally not obtained without giving wealth as payment. Therefore, in this life, one is harmed by becoming exhausted from accumulating wealth for its sake; in the next life, one is harmed by experiencing intense suffering in hell and so forth as the result of non-virtue; therefore, one should abandon the conceptual thought of attachment to inner sentient beings. (Second) Abandoning the conceptual thought of attachment to outer objects, including: no opportunity to enjoy desires, how it generates much suffering, how it ultimately binds one to samsara, therefore, how desire generates weariness. First, being in the state of childhood, one is unable to increase wealth, so there is no experience of the happiness of relying on enjoyment; even when youth arrives, how does one experience happiness by relying on enjoyment? Because one abides in suffering through accumulating and protecting wealth. Even if one accumulates wealth in youth, when that exhausts and one becomes old, what is the use of the happiness of enjoying desires? Because there is no time to enjoy, and one is also unable to enjoy.

---

ོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ངན་པ་ཁ་ ཅིག་ནི༵་ཉིན་པར་རངས་པོ་ཞིང་རྨོ་བ་དང་། རྩྭ་ཐུ་བ་དང་ཤིང་ལེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ ཁུར་གྱིས་ཡོངས་སུ་དུབ་ཅིང་ངལ་བར་བྱས་ཏེ། ཉི་མ་ནུབ་པ་དང་ཁྱི མ་དུ་འོངས་ནས་ཐང་ ཆད་པའི་ལུ༵ས་མཚན་མོ་རངས་པོ་ཤི་བའི་རོ་དང་འདྲ་བར་ཉལ་ཞིང་གཉིད་ལོག་པར་བྱེ༵ད་ ལ། ཡང་སད་མ་ཐག་ལས་དམན་པ་དེ་ལ་འཇུག་པས་ཁོར་ཡུག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་ སོ། །ཡང་འདོད་ལྡན་ཁ་ཅིག་ནི་ཆོམ་རྐུན་དང་ཚོང་ཁེ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་བྱེས་ལམ་རིང་ པོར་བགྲོད་པས་ངལ་ཞིང་ཉོན་མོངས་པ་ད༵ང་ཡུན་རིང་དུ་སོང་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཅ༵ན་དག་ ནོར་མང་པོ་བླངས་ཏེ་བུ་སྨད་དང་ལྷན་ཅིག་ལོངས་སྤྱད་པར་འདོད་བཞིན་དུ་རང་གི་བུ་སྨད་ རྣ༵མས་ཁྱུད་ཁོར་དུ་ལོངས་བའི་ལོ་དུ་མས་ཀྱང་མཐོང་བར་མི་འགྱུ༵ར་བས་སྡུག་བསྔལ་བར་ གནས་སོ། །ཡང་གླ་མི་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཅིག་བདག་ཉིད་ལ་ཕན་པར་འདོད་ཀྱང་དེའི་ཐབས་ ལ་རྣམ་པར་རྨོངས་པ༵ས་ལོངས་སྤྱོད་གང་ཞིག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཉིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་རང་གི་ ལུས་རེ་ཞིག་བཙོངས་བར་གྱུར་ན་ཡ༵ང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་བ་དེ་མ་ཐོབ་པར་ དོན་མེད་པ༵འི་གཞན་གྱི་ལས་སྣ་ཚོགས་པ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཉིད་ཀྱི་རླུང་གིས་བད༵ས་ནས་སྡུག་ 2-265 བསྔལ་ཞིང་། བྲན་ལ་སོགས་པ་ལ་ལ་རང་གི་ལུས་རྩ་བ་ནས་བཙོངས་ཤི༵ང་རང་དབང་མེད་ པར་རྗེ་བོ་གཞན་གྱིས་རྟག་ཏུ་བཀོལ་བར་གྱུར་ཏེ༵། གལ་ཏེ་ཆུང་མ་དག་ལ་བུ་བྱུང་བར་གྱུར་ ན༵འང་གནས་ཤིང་དྲུང་དང་འབྲོག་དགོན་པ་དང་རི་བྲག་དང་ཆུ་འགྲམ་ལ་སོགས་པར་གར་ བབ་བབ་ཏུ་འབྱུ༵ང་བས་སྡུག་བསྔལ་ལ། དམག་མི་ལ་སོགས་པ་འདོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པས་ བསླུས་པའི་གླེན་པ་གཏི་མུག་ཅན་ད༵ག་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་འཚོ་བར་འདོད་པས་འཚོ་བ་བསྒྲུབ་པར་ བྱའོ་ཞེ༵ས་བསམས་ནས། རང་གི་སྲོག་གཏོར་དུ་དོགས་བཞིན་དུའང་དགྲ་མང་པོས་གང་བའི་ གཡུལ་དུ་འཇུ༵ག་ཅིང་རྒྱལ་པོ་མཉེས་པ་ལ་སོགས་པས། སེམས་ཁེངས་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཉིན་ མཚན་དུ་དལ་བ་མེད་པ་རྒྱལ་པོ་གཏུམ་པོའི་བྲན་དུ་འགྲོ་བའམ་ཡོ་བྱད་ཀྱི་ཁེ་ཅུང་ཟད་རྙེད་ པའི་ཕྱིར་དུ་རྗེ་བོ་གཏུམ་པོའི་བྲན་དུ་འགྲོ་བར་བྱེ༵ད་པས་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འདོད་ཡོན་ལ་ ཞེན་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ལ་གཞན་གྱིས་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆོམ་རྐུན་བྱས་པས་རང་གི་ལུས་ཀྱང་ མཚོན་ཆས་བཅ༵ད་པ་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པས་གསལ་ཤིང་རྣོན་པོའི་རྩེ་མོ་ལ་ བཙུ༵གས་པ་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་མདུང་ཐུང་དག་གིས་བསྣུ༵ན་པ་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་མེ་ཆེན་པོས་ བསྲེགས་པ་དག་ཀྱང་སྣ༵ང་བས་སྡུག་བསྔལ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པ་ སྤང་བར་བྱ་སྟེ། གང་ཞིག་ཆགས་པས་ནོར་འཛིན་པ། །དེ་ལ་འཇིགས་པ་ཆར་བཞིན་འབབ། ། འཛིན་མེད་བག་ཡངས་བདེ་བའི་རྒྱུ། །ཉ་རོ་དང་ནི་ཆུ་སྐྱར་བཞིན། །ཞ

【現代漢語翻譯】 有些沉迷於感官享受的惡人，白天辛勤勞作，耕地、割草、砍柴等，被各種工作弄得疲憊不堪。當太陽落山，他們回到家中，疲憊的身體像死屍一樣躺下睡覺。一旦醒來，他們又開始從事卑劣的工作，因此一直生活在痛苦之中。 還有一些貪圖享樂的人，爲了盜竊、經商等目的，長途跋涉，疲憊不堪，長期遭受痛苦。他們渴望獲得大量財富，與妻兒一同享用，但他們的妻兒多年來甚至無法見到他們，因此生活在痛苦之中。 還有一些人，例如僱工，雖然渴望對自己有益，但卻對此一無所知。爲了獲得某種享受，他們暫時出賣自己的身體，但即使如此，他們也無法獲得依賴於享受的快樂，只能徒勞地為他人做各種工作，被命運之風吹拂，遭受痛苦。有些奴隸甚至徹底出賣了自己的身體，失去了自由，永遠被其他主人驅使。即使他們的妻子生了孩子，也只能隨遇而安，無論是在住所附近、樹林里、村莊里、山裡、巖石旁還是水邊，都充滿了痛苦。 還有一些士兵，被感官享受所迷惑的愚蠢之人，渴望用裝備來維持生計，他們認為必須努力謀生。即使冒著生命危險，他們也投入到充滿敵人的戰場上，或者爲了取悅國王而這樣做，或者爲了獲得滿足感，他們日夜不停地為暴君服務，或者爲了獲得一點裝備上的好處而為暴君服務，因此生活在痛苦之中。 有些執著于感官享受的人，他們的財產被他人偷走，自己的身體也被武器砍傷。有些人被國王處以刑罰，被刺在鋒利的木樁上。有些人被短矛刺傷，有些人被大火焚燒。因為看到了這些痛苦，所以應該拋棄對感官享受的執著。那些因執著而積累財富的人，恐懼就像雨水一樣降臨到他們身上。不執著，自由自在才是幸福的根源，就像魚鷹和水鳥一樣。 藏文：གང་ཞིག་ཆགས་པས་ནོར་འཛིན་པ། །དེ་ལ་འཇིགས་པ་ཆར་བཞིན་འབབ། ། 梵文天城體： यः कश्चिद् रागं धनं गृह्णाति। तस्माद् भयं वृष्टिरिव पतति। 梵文羅馬擬音：yaḥ kaścid rāgaṃ dhanaṃ gṛhṇāti। tasmād bhayaṃ vṛṣṭiriva patati। 漢語字面意思：無論誰執著于財富，恐懼都會像雨一樣降臨。

【English Translation】 Some wicked people, attached to sensual pleasures, toil hard during the day, plowing fields, cutting grass, and chopping wood, exhausted by various tasks. When the sun sets, they return home, and their tired bodies lie down to sleep like corpses. As soon as they wake up, they engage in base work, thus living in suffering. There are also some pleasure-seekers who travel long distances for theft, business, and other purposes, enduring fatigue and prolonged suffering. They desire to acquire great wealth and enjoy it with their wives and children, but their wives and children may not even see them for many years, thus living in suffering. There are also some, such as hired laborers, who desire to benefit themselves but are ignorant of how to do so. In order to obtain some enjoyment, they temporarily sell their bodies, but even then, they cannot obtain the happiness that depends on enjoyment, and they must perform various tasks for others in vain, blown by the winds of fate, suffering. Some slaves even completely sell their bodies, losing their freedom, and are forever driven by other masters. Even if their wives have children, they can only be content with whatever comes their way, whether near their dwellings, in the forests, in villages, in the mountains, by the rocks, or by the water, full of suffering. There are also some soldiers, foolish people deluded by sensual pleasures, who desire to sustain themselves with equipment, thinking that they must strive to make a living. Even at the risk of their lives, they enter battlefields filled with enemies, or they do so to please the king, or to gain satisfaction, they serve tyrants day and night without rest, or they serve tyrants in order to gain a little benefit from equipment, thus living in suffering. Some who are attached to sensual pleasures have their property stolen by others, and their own bodies are cut by weapons. Some are punished by the king, impaled on sharp stakes. Some are stabbed with short spears, and some are burned by great fires. Because these sufferings are seen, attachment to sensual pleasures should be abandoned. For those who accumulate wealth through attachment, fear falls upon them like rain. Non-attachment, freedom, is the root of happiness, like the osprey and the water bird. Tibetan: གང་ཞིག་ཆགས་པས་ནོར་འཛིན་པ། །དེ་ལ་འཇིགས་པ་ཆར་བཞིན་འབབ། ། Sanskrit Devanagari: यः कश्चिद् रागं धनं गृह्णाति। तस्माद् भयं वृष्टिरिव पतति। Sanskrit Romanization: yaḥ kaścid rāgaṃ dhanaṃ gṛhṇāti। tasmād bhayaṃ vṛṣṭiriva patati। Literal Chinese Meaning: Whoever clings to wealth, fear falls upon them like rain.

---

ེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)འཁོར་བར་འཆིང་ཚུལ་ནི། དང་པོར་མེད་པ་ན་ཚོལ་ཞིང་བསགས་པའི་སྡུག་ བསྔལ་དང་། བར་དུ་ཆུད་ཟོས་སུ་དོགས་ནས་བསྲུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། མཐར་ཆོམ་ རྐུན་ལ་སོགས་པས་བརླག་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདུང་བར་བྱེ༵ད་པའི་ཕྱིར་ ནོར་ནི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་ཕུང་ཁྲོལ་མཐའ་ཡས་པ་སྐྱེད་པའི་རྩ་བར་ཤེས་པར་བྱ༵་སྟེ་ དེ་བས་ན་ནོར་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས་སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་པར་གྱུར་པ་རྣ༵མས་ནི་ཏིང་ 2-266 ངེ་འཛིན་སྒོམ་པའི་ལོང་མེད་པས་སྲིད་པ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ སྐབས་མེད་དོ༵། །བཤེས་སྤྲིང་དུའང་། དེས་པ་བདོག་མང་ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་པ། །དེ་ལྟར་ འདོད་པ་ཆུང་རྣམས་མ་ལགས་ཏེ། །ཀླུ་མཆོག་རྣམས་ལ་མགོ་བོ་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་ལས་བྱུང་ བའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་སྙེད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཉེས་དམིགས་དཔེ་ཡིས་བསྟན་པ་ནི། འདོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་སྔར་བཤད་པ་དེ་དག་ལ་སོ༵གས་པའི་སྡུག་ བསྔལ་གྱི་ཉེས་དམིགས་ཤིན་ཏུ་མང་ལ་བདེ་བའི་མནོག་ཐོབ་པ་ཆུང་བ་ཉིད་དེ༵། དཔེར་ན་ ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་འདྲེན་པའི་ཕྱུགས་མང་པོ་དག་ལས་ཁ་ཅིག་གི༵ས་མནོག་ཆུང་ངུ་རྩྭ་ནི་ཁམས་ འགའ་ཟོས་པ་ན་ཉེས་དམིགས་ཆེན་པོ་ལུས་འཁོར་ལོས་བཅོམ་ནས་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་ པ་བཞི༵ན་ནོ། །ཤིན་ཏུ་བླུན་པ་ཕྱུགས་ཀྱི་བསྒྲུབས་ནའང་མི་དཀོན་ཞིང་རྙེད་སླ་བ༵འི་འདོད་ ཡོན་གྱི་བདེ་བ་མནོག་ཆུང་ལ་ཉེས་དམིགས་ཆེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ༵་དལ་ འབྱོར་གྱི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པར་དཀའ་བའི་མཆོག་རྙེད་པ་འདི༵་ཉིད་སྔོན་གྱི་ལས་ དང་ཉོན་མོངས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མནར་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོ༵མ་ཞིང་དོན་མེད་པར་བྱས་པ་ནི་ སྙིང་རྗེ་བའི་གནས་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་མེད་དཀའ་བ་སྤྱད་ཚུལ་ནི། འདོད་ཡོན་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་བ་ནི་མི་རྟག་ པ་མི་བརྟན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་ངེས་པར་འཇིག་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་། དེའི་དོན་དུ་ སྡིག་པ་སྤྱད་པས་ངན་སོང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཡང་ལྟུང་བར་བྱེད་པ༵་ཡིན་ལ། ཟག་པ་ མེད་པའི་བདེ་བ་ལ་ལྟོས་ན་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའང་མིན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཐོག་མཐའ་ མེད་པའི་དུས་ཡུན་རིང་བོ་ཀུན་ཏུ༵་འདོད་ཡོན་སྒྲུབ་པའི་དཀའ་སྤྱད་ཀྱིས་ངལ་ཞིང་དུབ་པའི་ ཚེགས་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ༵་དེ་ཡི་བྱེ་བའི་ཆ་ཤས་ཙམ་གྱི༵་ཚེགས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ 2-267 སྤྱོད་པ་ལ་འབད་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་འགྲུབ་པ་ཡིན་པ་ལ། དེ་ལྟ་ན༵་ཡང་འདོད་ལྡན་རྣམས་ ཐབས་སླ་ལ་ཕན་ཡོན་ཆེ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རིགས་ཤིང་འོས་པ་བཞག་ནས། དེ་བ༵ས་ མི་རིགས་ཤིང་མི་འོས་པ་རྒྱུའི་དུས་ན་སྡུག་བསྔལ་ཆེ་ལ་འབྲ

【現代漢語翻譯】 正如所說的那樣。 （三）束縛于輪迴的方式：首先，因為沒有而尋求和積累的痛苦；中間，因為擔心浪費而守護的痛苦；最終，因為盜賊等而失去的痛苦，這些痛苦完全折磨著人們，所以應當知道財富是產生無邊無際的破產的根本，無論在開始、中間還是結束。因此，那些因貪戀和執著財富而心神散亂的人，沒有時間禪修三摩地，所以沒有從輪迴的痛苦中解脫的機會。《親友書》中也說：『財富越多，痛苦越大，慾望少者並非如此。龍王有多少頭，就有多少痛苦。』正如所說的那樣。 （四）生起厭離心的方式有三種：（一）用比喻說明過患：對於那些具有貪慾的人來說，如前所述的痛苦等過患非常多，而獲得安樂的機會卻很少。例如，許多拉著大車的牲畜中，有些只吃了很少的草，卻遭受了巨大的過患，身體被車輪碾壓而痛苦不堪。即使是極其愚蠢的畜生也能輕易獲得和尋找到的、安樂少而過患大的慾望，爲了追求它，卻毀壞了難以獲得的圓滿暇滿人身，這本身就是被過去的業和各種煩惱所折磨的人們所摧毀和毫無意義地利用，是值得憐憫的。 （二）白費力氣的方式：依賴慾望的安樂是無常的、不穩定的、具有欺騙性的，所以必然會毀滅。爲了它而造作罪業，也會墮入惡趣地獄等處。與無漏的安樂相比，即使獲得再大的安樂也不是真正的安樂，因此，在無始無終的輪迴中，總是爲了追求慾望而辛勤勞作，疲憊不堪。如果用那微不足道的一部分努力去修持菩提行，就能成就佛果。然而，那些貪戀慾望的人卻放棄了容易且利益巨大的菩提行，反而選擇了不合理且不適當的，在因位時痛苦巨大，而果位時卻毫無意義的事情。

【English Translation】 As it is said. (3) How to be bound in Samsara: First, the suffering of seeking and accumulating when one does not have it; in the middle, the suffering of guarding it for fear of wasting it; and finally, the suffering of losing it to thieves and so on. Because these sufferings completely torment people, one should know that wealth is the root of generating endless ruin in the beginning, middle, and end. Therefore, those whose minds are distracted by attachment and clinging to wealth have no time to meditate on Samadhi, so there is no opportunity to be liberated from the suffering of Samsara. In the 'Letter to a Friend,' it also says: 'The more wealth, the greater the suffering; those with few desires are not like that. The Naga King has as many heads as he has sufferings.' As it is said. (4) How to generate renunciation has three aspects: (1) Showing the faults with examples: For those who have attachment to desirable objects, the faults of suffering, etc., mentioned earlier are very many, but the opportunity to obtain happiness is very small. For example, among many livestock pulling a large cart, some eat only a small amount of grass, but suffer great faults, their bodies are crushed by the wheels and they are in a state of suffering. Even the happiness of desirable objects, which is easily obtained and found even by extremely foolish animals, is small in happiness and great in faults. For the sake of pursuing it, the precious and difficult-to-obtain perfect human body with leisure and opportunity is destroyed, which itself is destroyed and rendered meaningless by those tormented by past karma and various afflictions, and is a place of compassion. (2) How to exert effort in vain: The happiness that depends on desirable objects is impermanent, unstable, and of a deceptive nature, so it will inevitably perish. By committing sins for its sake, one will also fall into the lower realms, such as hell. Compared to the happiness without outflows, even obtaining great happiness is not true happiness. Therefore, in the beginningless and endless cycle of Samsara, one is always toiling and exhausted by the hard work of pursuing desirable objects. If one were to exert even a tiny fraction of that effort in the practice of Bodhi, one would attain Buddhahood. However, those who are attached to desirable objects abandon the easy and beneficial practice of Bodhi and instead choose what is unreasonable and inappropriate, which is greatly painful in the causal stage and meaningless in the resultant stage.

---

ས་བུའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བདེ་ བ་མེ༵ད་པའི་དཀའ་སྤྱད་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་བའོ། ། (གསུམ་པ་)ཉེས་པ་དཔེ་ལས་འདས་ཚུལ་ནི། འབྲས་བུ་དམྱལ་བ་དང་ཡི་དྭགས་དང་དུད་ འགྲོ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་པ་ལ་བསམས་པར་བྱས་ན༵་རྒྱུ་མི་ དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བའི་གཞི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་དམིགས་ལ་བསམས་ ན་མཚོན་ཆས་གཅོད་པ་དང་ནི༵་དུག་གིས་གསོད་པ་དང་མེས་བསྲེག་པ་དང་གཡང་སར་ལྟུང་ བ་ད༵ང་དགྲས་འཇོམས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དཔེར་མི་ཕོ༵ད་དེ། དེ་དག་གིས་ནི་སྲོག་དང་ བྲལ་བ་ཙམ་བྱེད་མོད་ངན་འགྲོར་འཕེན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུད་བླ་མར་ཡང་། ཇི་ལྟར་ ཟབ་མོའི་ཆོས་ཉམས་དེ་བཞིན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་དང་ནི། །མི་བཟད་སྦྲུལ་གདུག་ གཤེད་མ་དང་ནི་ཐོག་ལའང་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་མི་བྱ། །མེ་སྦྲུལ་དགྲ་དང་རྡོ་རྗེའི་མེས་ནི་སྲོག་ དང་བྲལ་བ་ཙམ་བྱེད་ཀྱི། །དེ་ལས་མནར་མེད་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པར་འགྲོ་ མི་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དབེན་པ་ལ་དགའ་བ་བསྐྱེད་ཚུལ་ལ། ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་དང་། དགའ་ བའི་ཁྱད་པར་རོ། །དང་པོ་ནི། སྔར་བརྗོད་པའི་ཚུལ་དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཉེས་དམིགས་ལ་སྐྱོ་ ཞིང་ཡིད་འབྱུང་བར་བྱས་ན༵ས་དབེན་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་ནི་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བ་བསྐྱེ༵ད་པར་བྱ་སྟེ། དེའང་འགྲན་ཟླ་མེད་པས་རྩོད་པས་སྟོང་པ་དང་ཆགས་སྡང་གི་ཡུལ་མེད་པས་ཉོན་མོངས་པ་ རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྟོང་པ༵ར་གྱུར་ལ། འཚེ་བ་དང་རྣམ་རྟོག་ངང་གིས་ཞི་བའི་ནགས་ཚལ་ཡིད་ དུ་འོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དག་ཏུ༵་གནས་པས་སོ། ། 2-268 (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)རྒྱལ་པོ་ལས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། རྒྱལ་ པོ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཙན་དན་གྱིས་བསིལ་བར་བྱས་པའི་ཁང་ བཟངས་སུ་རྔ་ཡབ་ནོར་བུའི་ཡུ་བ་ཅན་གྱིས་གཡོབ་པ་ལ་སོགས་པས་བདེ་བར་བྱས་ནས་ འཁོར་གཡོག་ལ་ཕན་པར་སེམས་ཤིང་འཆག་པར་བྱེད་པ་བས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ཙན་དན་ལས་ལྷག་པ་ཉིད་ ཀྱིས་བསིལ་བར་བྱས་པ༵འི་ཡངས་ཤིང་འཇམ་པའི་རྡོ་ལེབ་ཆེན་པོ་ཁང་བཟངས་ལྟར་ཉམས་ དགའ་བ༵ར་མི་སྙན་པའི་སྒྲ་མེད་ཅིང་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ནགས་ཚལ་གྱི་རླུང་རྔ་ཡབ་ལྟ་བུ་དལ་ བུས་གཡོབ་པ་ཡི༵ས་བདེ་བར་བྱས་ནས་གཞན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་དོན་ འབའ་ཞིག་སེམས་ཤིང་འཆགས་པར་བྱེ༵ད་པ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཉིད་དེ། འབད་ རྩོལ་མེད་ཅིང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དབང་པོ་ལས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། བདག་པོས་མ་བཟུང་བའི་ཁང་སྟོང་ དང་ཤིང་དྲུང་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། ཕུག་ཟབ་མོ་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ༵་གཞི་གང་རུང་དུ་རང་ ཉིད་ཇི་

【現代漢語翻譯】 在土地的時代，進入沒有菩提之樂的苦行是極其錯誤的。 (第三)過失超出譬喻的方式是：考慮到果報是地獄、餓鬼和畜生等劇烈痛苦的體驗，那麼思維產生各種不善之因的欲妙的過患，比用武器砍殺、用毒藥殺害、用火焚燒、墜入懸崖和被敵人摧毀還要嚴重。因為那些只能使人與生命分離，卻不能將人拋入惡趣。在《寶性論》中也說：『如同甚深之法被破壞一樣，智者們不應極其畏懼火和不可忍受的毒蛇、劊子手和雷電。火、蛇、敵人和金剛之火只能使人與生命分離，但 उससे無間地獄等惡趣的行進卻不會變得極其可怕。』就像這樣。 (第二)生起喜愛寂靜的方式分為：共同的教導和喜愛的差別。第一是：對之前所說的欲妙的過患感到厭倦和灰心，然後對寂靜的功德生起喜愛和歡喜。那是因為沒有競爭對手，遠離爭論，沒有貪嗔的對象，因此也遠離了煩惱。住在自然平息了傷害和分別唸的令人愉悅的森林之中。 2-268 (第二)差別分為兩點：(第一)超越國王的方式是：那些擁有受用福分的國王們，在用檀香降溫的宮殿中，用寶柄拂塵扇動，以此獲得安樂，並想著利益眷屬而行走。而那些擁有殊勝菩提心之福分的菩薩們，用勝過檀香的月光降溫，在寬廣平坦的大石板上，如同宮殿般令人愉悅，沒有不悅耳的聲音，被極其寂靜的森林之風如拂塵般輕輕扇動，以此獲得安樂，並且僅僅想著利益其他一切眾生而行走，這是極其卓越的，因為沒有勤作且遠離貪執。 (第二)超越自在的方式是：在無人佔據的空房、令人愉悅的樹下和深邃的洞穴等任何地方，隨心所欲地安住。

【English Translation】 In the age of the earth, engaging in asceticism without the bliss of enlightenment is extremely mistaken. (Third) The way in which faults exceed metaphors: Considering that the result is experiencing intense suffering in hells, hungry ghosts, and animals, etc., then contemplating the faults of desirable qualities, which are the basis for the emergence of various non-virtuous causes, is more severe than being cut with weapons, killed with poison, burned with fire, falling into a cliff, and being destroyed by enemies. Because those can only separate one from life, but cannot throw one into the lower realms. In the Uttaratantra it also says: 'Just as the profound Dharma is destroyed, so too, the wise should not be extremely afraid of fire and unbearable poisonous snakes, executioners, and lightning. Fire, snakes, enemies, and vajra fire only separate one from life, but उससे the going to the Avici hells and others does not become extremely frightening.' Like that. (Second) The way to generate joy in solitude is divided into: common teachings and the distinction of joy. The first is: having become weary and discouraged by the faults of desirable qualities mentioned earlier, then one should generate joy and delight in the virtues of solitude. That is because there are no rivals, it is empty of disputes, and there are no objects of attachment and aversion, so it is also empty of afflictions. It is because one dwells in pleasant forests where harm and conceptual thoughts are naturally pacified. 2-268 (Second) The distinction is divided into two points: (First) The way to surpass kings: Those kings who possess the fortune of enjoyment, in palaces cooled by sandalwood, fanned with jewel-handled fly-whisks, thus attain happiness, and walk thinking of benefiting their retinues. But those Bodhisattvas who possess the fortune of the supreme Bodhicitta, cooled by moonlight surpassing sandalwood, on a wide and smooth stone slab, delightful like a palace, without unpleasant sounds, gently fanned by the wind of an extremely peaceful forest like a fly-whisk, thus attain happiness, and only think of benefiting all other sentient beings and walk, this is extremely excellent, because there is no effort and it is free from attachment. (Second) The way to surpass powers: In empty rooms not occupied by owners, under pleasant trees, and in deep caves, etc., wherever one pleases, one dwells as one wishes.

---

སྲིད་སྡོད་པར་འདོད་ཀྱི་བར་དུ་གནས་ཤི༵ང་། འདོད་ཡོན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་དེ་ ལ་གནོད་པ་སྲུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྤ༵ངས་ཏེ། སུ་ལ་ཡང་རེ་བ་དང་ལྟོས་པ་མེད་ པར་བག་ཡངས་སུ་སྤྱོ༵ད་པས་གཞན་གྱི་དྲི་ངལ་མི་འཇོག་པར་རང་དབང་དུ་སྤྱོད་ཅིང་ཡོ་བྱད་ ལ་ཆགས་པ་དང་ཞེན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ལ༵། དགྲ་གཉེན་དང་རྗེ་འབངས་ལ་སོགས་པའི་ འཆིང་བར་བྱེད་པ་གང་དང་ཡང་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ༵འི་ཆོག་ཤེས་པའི་བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ པ་གང་ཡིན་པ༵་ནི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་བོས་ཀྱང་ནི་དེ་ལྟ་བུ་རྙེད་པར་དཀ༵འ་བ་ཉིད་དོ། །དེའང་ ཇི་ཙམ་དུ་འབྱོར་པ་ཆེ་བ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་གདུང་བར་བྱེད་ཅིང་། ཆོག་ ཤེས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་བདེ་བའི་འབྱོར་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་ལས། ནོར་རྣམས་ 2-269 ཀུན་གྱི་ནང་ནས་ཆོག་ཤེས་པ། །རབ་མཆོག་ལགས་པར་ལྷ་མིའི་སྟོན་པས་གསུངས། །ཀུན་ ཏུ་ཆོག་མཁྱེན་མཛོད་ཅིག་ཆོག་ཤེས་ན། །ནོར་མི་བདོག་ཀྱང་ཡང་དག་འབྱོར་བ་ལགས། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་བསྒོམ་ཚུལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་བསྒོམ་ཚུལ་ལ་གཉིས་ལས། ༈ མདོར་བསྟན་པ། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཡི༵ས་འདུ་འཛི་སྤངས་ཏེ་སྒོ་གསུམ་དབེན་ པར་གནས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡང་དང་ཡང་ དུ་བསམས་པར་བྱས་ན༵ས། ནང་སེམས་ཅན་ལ་ཆགས་པ་དང་ཕྱི་ཡོ་བྱད་ལ་ཆགས་པ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ད༵ང་། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་ བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བསྒོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། ༈ ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་ཚུལ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་ཚུལ་དང་། དོན་དམ་ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ། བདག་གཞན་མཉམས་པ་བསྒོམ་པ་དང་། བདག་གཞན་བརྗེ་བ་བསྒོམ་པའོ། །དང་པོ་ལ། བསྒོམ་པའི་འཐད་པ་མདོར་བསྟན་པ། རྒྱུ་ མཚན་རྒྱས་པར་བཤད་པ། དེས་ན་བསྒོམ་པར་གདམས་པའོ། ། (དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི༵་ དང་པོ་ཉིད་དུ་འབད་དེ་བསྒོ༵མ་པར་བྱ་སྟེ། དེའང་བདག་གཞན་གཉིས་ཀ་ལ་བདེ་བས་ཕན་ འདོགས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནོད་པ་བྱེད་པར་མཉམ་པས་ན༵། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ ཀྱང་བདག་བསྲུང་བ་བཞིན་དུ་བསྲུང་ཞིང་སྐྱོང་བ་ལ་འབད་པར་བྱ༵་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ཐ་དད་ཡིན་ཡང་བསྒོམ་ཚུལ། ཞེན་པས་བསྒོམ་པར་ནུས་ ཚུལ། བསྒོམ་ཚུལ་རིགས་པས་བསྒྲུབ་པ། མཉམ་པར་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་ནོ། །དང་པོ་ ནི། དཔེར་ན་ལག་པ་དང་རྐང་པ་དང་མགོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་མང་པོ

【現代漢語翻譯】 安住在想要居住的地方，斷除完全執取欲妙以及守護欲妙所受的一切痛苦，不依賴於任何人，自由自在地享用，不給他人帶來麻煩，自由自在地享用，對財物沒有絲毫貪戀和執著。對於敵人、朋友、君主、臣民等一切束縛都沒有關聯，享受知足的安樂，這是諸天神也難以獲得的。財富越多，越因不知足而痛苦；知足是具有真正安樂的財富。如《親友書》所說：『一切財富中，知足最為殊勝，天人導師說。恒常知足吧，知足者，雖無財富，亦具真財富。』 修持兩種菩提心的方法：修持兩種菩提心的方法分為兩種。 簡略指示：（第一）簡略指示： 如前所述，以各種方式遠離喧囂，安住在身語意寂靜之處的功德是圓滿安樂之因，要反覆思維。內心對眾生有貪戀，對外物有執著，要平息一切分別念。要努力修持世俗和勝義自性的菩提心。 詳細解釋：(第二)詳細解釋分為：修持世俗菩提心的方法和修持勝義菩提心的方法。首先是修持世俗菩提心的方法，分為修持自他平等和修持自他交換。首先是修持自他平等，分為簡略指示修持的合理性、詳細闡述理由、因此勸誡修持。 簡略指示：（第一）簡略指示：首先要努力修持自他平等的菩提心。因為自他雙方在安樂方面都希望得到利益，在痛苦方面都希望避免損害，所以要像保護自己一樣保護和關愛一切眾生。 詳細解釋：（第二）詳細解釋分為：不同也要修持的方法、以貪執修持的能力、以理證成立修持、修持平等的利益。首先，例如手、腳、頭等，雖然在區分上有多種不同

【English Translation】 Abiding where one wishes to abide, having abandoned all the suffering of completely grasping at desirable objects and protecting against harm to them, without reliance or dependence on anyone, freely enjoying oneself, not causing trouble to others, freely enjoying oneself, and having not even a little attachment or clinging to possessions. Having no connection with anything that binds, such as enemies, friends, lords, or subjects, enjoying the happiness of contentment is something that even the lords of the gods find difficult to obtain. The more wealth one has, the more one suffers from not being content. Contentment is possessing the wealth of true happiness. As it says in the 'Letter to a Friend': 'Among all riches, contentment is the most supreme, the teacher of gods and humans has said. Always be content; if you are content, even without wealth, you possess true wealth.' How to Meditate on the Two Bodhicittas: There are two ways to meditate on the two Bodhicittas. Brief Explanation: (First) Brief Explanation: Having abandoned busyness in the manner described above, the virtue of abiding in solitude with the three doors is the cause of perfect happiness, so think about it again and again. Pacify all thoughts of attachment to sentient beings and attachment to external objects. Strive to meditate on the Bodhicitta, which is the nature of conventional and ultimate truth. Extensive Explanation: (Second) Extensive Explanation: There are the ways to meditate on conventional Bodhicitta and the ways to meditate on ultimate Bodhicitta. First, there is meditating on equality between oneself and others, and meditating on exchanging oneself with others. First, there is a brief explanation of the validity of meditation, a detailed explanation of the reasons, and then an exhortation to meditate. Brief Explanation: (First) Brief Explanation: One should strive to meditate on the Bodhicitta of equality between oneself and others from the very beginning. Since both oneself and others are equal in benefiting from happiness and being harmed by suffering, one must strive to protect and care for all sentient beings as one protects oneself. Extensive Explanation: (Second) Extensive Explanation: How to meditate even though they are different, how to be able to meditate with attachment, how to establish meditation with reason, and the benefits of meditating on equality. First, for example, if you divide the hand, foot, head, etc. by distinction, there are many different aspects.

---

་ 2-270 ཡོད་ན་ཡ༵ང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བར་བྱ་བའི་ལུས་སུ་གཅིག་པ་ ལྟ༵ར་དོན་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་རིགས་དྲུག་སོ་སོའི་སྡུག་བསྔལ་ཐ་དད་པ་དུ་ མ་ཡོ༵ད་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་ ཅིང་བདེ་བ་འདོད་པའི་ཉམས་ཅན་དུ་གཅི༵ག་པའི་ཕྱིར་བདག་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བསྲུང་ ཞིང་བསྒོམ་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)བསྒོམ་པར་ནུས་ཚུལ་ནི། མཉམ་པར་མི་བསྲུང་སྟེ་བདག་གཞན་གྱི་སྡུག་ བསྔལ་གྱིས་ཕན་ཚུན་མི་གནོན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི༵ས་ གཞན་གྱི་ལུས་ལ་དངོས་སུ་མི་གནོད་པ༵་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་དེ་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་དེ༵་ མཐོང་བ་ན་རང་གི་མྱོང་བ་ལ་དཔག་ནས་བསྲུང་བའི་བསམ་པ་སྐྱེ་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ བདག་དང་བདག་གི་བ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པས་མི་བཟོད་པ་ཉི༵ད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཚུལ་དེ་ བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ད༵ག་བདག་ལ་དངོས་སུ་འབབ་པར་མི་འགྱུར་བ༵་དེ་ལྟ་ནའང་ གཞན་དེ་སྡུག་བསྔལ་དེ༵་མཐོང་བ་ན་རང་གི་མྱོང་པ་ལ་དཔགས་ནས་བསྲུང་བའི་བསམ་པ་ སྐྱེ་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བདག་དང་བདག་གི་བ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པས་བཟོད་པར་ དཀ༵འ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)རིགས་པས་བསྒྲུབ་པ་ལ། རྟགས་དགོད་པ་དང་། ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ ནི། བདག་གིས་གཞན་གྱི་ཕུགས་སུ་མི་ཕན་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་བས༵ལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ ཏེ། དགོས་པ་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བདག་གི་བཀྲེས་པ་ལ་སོགས་ པའི་སྡུག་བསྔལ་བཞི༵ན་ནོ། །བདག་གི་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་ལ་ནི་ཕན་པ་དང་བདེ་ བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ༵་བ་ཡིན་ཏེ་སེམས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བདག་གི་ལུས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞི༵ན་ནོ། ། 2-271 (གཉིས་པ་)ཁྱབ་བསྒྲུབ་ལ། རྟགས་གཉིས་པའི་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པ་དང་། རྟགས་དང་པོའི་ ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། བདག་ཉིད་གཅིག་པུའི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ཀྱི་གཞན་ གྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གང་གི་ཚེ་གང་ཟག་བདག་དང་སེམས་ཅན་གཞན་གཉི་ག༵འང་བདེ་ བ་ཐོབ་པར་འདོད་པར་མཚུངས་པ་ལ༵་བདག་དང་ཁྱབ་པར་ཅི་ཡོད་དེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ན༵་ རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་ལ་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་བརྩོ༵ན་གྱི་གཞན་ལ་ནི་མ་ ཡིན་པ་འགལ་བས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)དང་པོའི་ཁྱབ་བསྒྲུབ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)མཚུངས་པའི་སྒོ་ནས་བསྒྲུབ་ ཚུལ་ནི། བདག་ཉིད་གཅིག་པུའི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་འདོད་ཀྱི་གཞན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ སྙམ་ན། གང་གི་ཚེ་གང་ཟག་བདག་དང་སེམས་ཅན་གཞན་གཉི་ག༵འང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ བར་མི་འདོད་པར་མཚུངས་པ་ལ༵་བདག་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་དེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད

【現代漢語翻譯】 2-270 即使存在，所有這些都應被視為一個整體，如同身體一樣，需要被自己完全守護。同樣，儘管無邊眾生的六道輪迴中存在各種各樣的痛苦，但所有眾生都像自己一樣，不希望痛苦，渴望快樂。因此，我們應該平等地守護和修習自他平等。 (第二，)如何能夠修習呢？如果認為無法平等守護，因為自己和他人的痛苦不會互相影響，那麼，即使自己的痛苦不會直接影響他人的身體，當他人看到自己的痛苦時，也會根據自己的經驗產生想要守護的想法，因為從無始以來，人們就執著于自我和屬於自我的事物，難以忍受。同樣，即使他人的痛苦不會直接降臨到自己身上，當自己看到他人的痛苦時，也會根據自己的經驗產生想要守護的想法，因為從無始以來，人們就執著于自我和屬於自我的事物，難以忍受。 (第三，)通過理證來論證，包括立宗和證明周遍性。首先是立宗：我應該消除他人無法帶來利益的痛苦，因為那是沒有必要的痛苦，例如我自己的飢餓等痛苦。我應該為其他眾生帶來利益和快樂，因為他們是眾生，就像我自己的身體一樣。 2-271 (第二，)證明周遍性，包括證明第二個理由的周遍性和證明第一個理由的周遍性。首先：如果認為只想為自己獲得快樂，而不是為他人，那麼，當自己和他人同樣都希望獲得快樂時，自己和他人有什麼區別呢？既然沒有任何區別，那麼為什麼只努力為自己獲得快樂，而不為他人呢？這是矛盾的。因此，應該為所有眾生帶來快樂。 (第二，)在證明第一個理由的周遍性時，有三點：(第一，)通過相同性來證明：如果認為只想消除自己的痛苦，而不是他人的痛苦，那麼，當自己和他人同樣都不想體驗痛苦時，自己和他人有什麼區別呢？既然沒有任何區別，

【English Translation】 2-270 Even if they exist, all of these should be regarded as a single entity, like a body, that needs to be completely protected by oneself. Similarly, although there are various kinds of suffering in the six realms of limitless beings, all sentient beings, like oneself, do not wish for suffering and desire happiness. Therefore, we should equally protect and cultivate the equality of self and others. (Second,) How is it possible to cultivate? If one thinks that it is impossible to protect equally because one's own suffering and the suffering of others do not affect each other, then, even if one's own suffering does not directly affect the bodies of others, when others see one's suffering, they will develop the thought of wanting to protect based on their own experience, because from beginningless time, people have been attached to the self and things belonging to the self, and find it difficult to endure. Similarly, even if the suffering of others does not directly befall oneself, when one sees the suffering of others, one will develop the thought of wanting to protect based on one's own experience, because from beginningless time, people have been attached to the self and things belonging to the self, and find it difficult to endure. (Third,) To argue through reasoning includes establishing the thesis and proving the pervasiveness. First is the establishment of the thesis: I should eliminate the suffering of others that cannot bring benefit, because it is unnecessary suffering, such as my own hunger and other sufferings. I should bring benefit and happiness to other sentient beings, because they are sentient beings, just like my own body. 2-271 (Second,) Proving the pervasiveness includes proving the pervasiveness of the second reason and proving the pervasiveness of the first reason. First: If one thinks that one only wants to obtain happiness for oneself, but not for others, then, when oneself and others equally desire to obtain happiness, what difference is there between oneself and others? Since there is no difference at all, then why strive to obtain happiness only for oneself, and not for others? This is contradictory. Therefore, one should bring happiness to all sentient beings. (Second,) In proving the pervasiveness of the first reason, there are three points: (First,) Proving through sameness: If one thinks that one only wants to eliminate one's own suffering, but not the suffering of others, then, when oneself and others equally do not want to experience suffering, what difference is there between oneself and others? Since there is no difference at all,

---

་ན༵་རྒྱུ་ མཚན་གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་བསྲུང་པ་མིན་ལ་བདག་ཉིད་གཅིག་པུའི་ སྡུག་བསྔལ་སྲུང་བར་བྱེ༵ད་པ་ནི་འགལ་བས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་ བར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)མི་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དགག་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཞན་དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ བ༵ས་བདག་ལ་ད་ལྟ་དངོས་སུ་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མི་བསྲུ༵ང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་མ་འོངས་པ་ཡི་དུས་སུ་བདག་ཉིད་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡ༵ང་ད་ལྟའི་ལུས་ འདི་ལ་དངོས་སུ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་ཅིས་སྲུ༵ང་སྟེ་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་མི་དགེ་ བ་སྤོང་པ་ལ་འབད་པ་མི་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །མི་འདྲ་སྟེ་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ གཞན་གྱིས་མི་མྱོང་ཞིང་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ནི་བདག་གཅིག་པུས་རྟག་ཏུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ རོ་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་བུར་འཛིན་པ༵འི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ༵། དཔྱད་ 2-272 ན་བདག་རྟག་པ་གཅིག་པུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟར་འདི་ནས་ཤི་བའི་ ཕུང་པོའང་མ་འོངས་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ལ༵་ཕྱི་མར་སྐྱེ་བའི་ཕུང་པོ་ཡང་ནི་ད་ལྟར་ པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གང་གི་ཚེ་མྱོང་བ་པོ་གང་གི་སྡུག་བསྔལ་ ག༵ང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱོང་པ་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྲུང་གི་དེ་ལས་གཞན་གྱིས་མི་བསྲུང་བ་ཡིན་ན༵་རྐང་ བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་ལག་པས་མྱོང་བ་མི༵ན་པས། རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་རྐང་ པའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ནི་ལག་པ་དེས་བསྲུང་བར་བྱ༵་སྟེ། བསྲུང་བྱ་མིན་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་ འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྐང་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལག་པས་མི་བསྲུང་བར་རིགས་པ་མིན་ཡང་ཡན་ ལག་ཚོགས་པའི་ལུས་འདི༵་ལ་བདག་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པའི་བློ་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པས་བསྲུང་ བ་ལ་འཇུག་ཅེ་ན༵་དེ་ལྟ་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་མི་རིགས་པའམ་སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་པ་དེ༵་ བདག་གིས་ཅི་ནུས་པར་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉི༵ད་ཡིན་ཏེ། ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པ་ལས་བསྲུང་ བར་འདོད་པའི་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ལུས་ལ་བདག་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པའི་བློ་དེ་ནི་སྤང་ བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་དང་བདག་དང་གཞན་གྱི་མི་རིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ ཡང་ཅི་ནུས་པར་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་དང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ དང་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་པ་མི་གཅིག་པས་མི་བསྲུང་ལ། རང་གི་ཚེ་སྔ་ཕྱིའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་ པས་མ་འོངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་ད་ལྟ་ནས་སྲུང་ཞིང་ཚེ་འདིའི་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་པ་གཅིག་ པས་རྐང་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་ལག་པས་སྲུང་ངོ་སྙམ་ན། ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་དུ་མ་རིམ་གྱིས་ འབྱུང་བའི་རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། རྐང་ལག་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་དུ་

【現代漢語翻譯】 問：基於何種理由，不去守護他人的痛苦，而僅僅守護自己的痛苦，這豈不是矛盾？因此，理應消除一切眾生的痛苦。 (第二，駁斥不相同的理由)如果說，『他人遭受痛苦，現在實際上並沒有損害到我，所以我不守護他人的痛苦』，那麼，未來我墮入惡道所遭受的痛苦，現在也沒有實際損害到這個身體，那麼為何要守護呢？豈不是應該不努力斷除不善業，因為守護是沒有意義的？ 如果認為『不相同，因為他人的痛苦不是他人感受，而我的痛苦只有我獨自感受』，那麼，持有這種想法的分別念是顛倒的。因為經過分析，『我』並非恒常唯一的。理由如下：從這個身體死去，相對於未來而言，也是『他者』；而未來出生的身體，相對於現在而言，也是『他者』。 再者，當感受者是誰，痛苦是什麼時，就應該由那個感受者來守護，而不是由其他人來守護。那麼，腳的痛苦也不是由手來感受的，為何要用手來守護腳的痛苦呢？豈不是會過度推論到不應該守護嗎？ 如果說，『雖然用手來守護腳的痛苦是不合理的，但是因為長期習慣於將這個由肢體組成的身體執著為『我』，所以才會去守護』，那麼，無論是我和他人的不合理之處，或者任何痛苦，都應該盡力斷除，因為長期習慣會產生想要守護的想法。 或者說，將身體執著為『我』的想法應該斷除，因為這是不合理的。無論是我和他人的不合理之處，都應該盡力斷除。 如果說，『因為他人和我的心識流以及身體的集合不同，所以我不守護；而自己的前後世的心識流相同，所以現在就守護未來的痛苦；因為今生的身體集合相同，所以用手來守護腳的痛苦』，那麼，所謂的剎那生滅的連續心識流，以及手腳等肢體的集合……』

【English Translation】 Q: For what reason do you not protect the suffering of others, but only protect your own suffering? Is this not contradictory? Therefore, it is reasonable to eliminate the suffering of all sentient beings. (Second, refuting the reason for dissimilarity) If you say, 'The suffering of others does not actually harm me now, so I do not protect the suffering of others,' then the suffering of being born in a bad rebirth in the future does not actually harm this present body either, so why protect it? Wouldn't it follow that you should not strive to abandon non-virtue, since protection is meaningless? If you think, 'It is not the same, because the suffering of others is not felt by others, and my suffering is always felt only by me,' then the discriminating thought that holds such a view is inverted. Because upon analysis, the 'I' is not proven to be permanent and singular. The reason is as follows: the body that dies from here is also 'other' in relation to the future; and the body that is born in the future is also 'other' in relation to the present. Furthermore, when the experiencer is who, and the suffering is what, then it should be protected by that experiencer, and not by others. Then, the suffering of the foot is not felt by the hand either, so why should the hand protect the suffering of the foot? Wouldn't it be an extreme conclusion that it should not be protected? If you say, 'Although it is not reasonable for the hand to protect the suffering of the foot, it is because of the long-standing habit of clinging to this body composed of limbs as 'I' that one engages in protection,' then whatever is unreasonable between self and others, or any suffering, should be abandoned as much as possible, because the desire to protect arises from long-standing habit. Or, the thought of clinging to the body as 'I' should be abandoned, because it is unreasonable. Whatever is unreasonable between self and others should also be abandoned as much as possible. If you say, 'Because others and my mind-stream and the collection of bodies are not the same, I do not protect them; but because my mind-stream of past and future lives is the same, I protect future suffering from now; because the collection of bodies in this life is the same, the hand protects the suffering of the foot,' then, the so-called continuous mind-stream that arises moment by moment, and the collection of limbs such as hands and feet...'

---

མ་འདུས་པའི་ཚོགས་ པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི༵་དཔེར་ན་གྲོག་མ་སྔ་ཕྱི་འབྲེལ་མ་ཆད་པར་འགྲོ་བ་ལ་གྲོག་མའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་ བཏགས་པ་དང་། གླང་པོ་ཆེ་དང་རྟ་བ་དང་རྐང་ཐང་དུ་མ་འདུས་པ་ལ་དམག་ཅེས་བཏགས་ པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྫུ༵ན་པ་ཡིན་གྱི་གཅིག་ཏུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དེ་རྫས་དུ་མ་ 2-273 ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ཅན་གྱི་བདག་གཅིག་པུ་གང་ཡིན་པ་དེ་བདེན་ པར་མེད་པ༵་དེས་ན་མྱོང་བྱའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་མྱོང་བ་པོ་སུ་ཞིག་གིས་དབང་དུ་བྱེད་པར་ འགྱུ༵ར་ཏེ་སུ་ཡང་དབང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དོན་དམ་པར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་པ་པོའི་ བདག་པོ་གཅིག་པུ་གྲུབ་པ་མེད་པར་ནི༵་རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཉི༵ད་ཡིན་ ལ། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་རང་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་དུ་མཚུངས་པ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གིས་དེ་དག་བསལ་བ་ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། །རང་གི་སེལ་ལ་གཞན་གྱི་ མི་སེལ་བའི་ངེས་པས་འདིར་ནི་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ཅིའང་དགོས་པ་མེད་པས་བདག་གཞན་མཉམ་ པ་ཉིད་དུ་སྒོམ་པར་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)དེ་དག་ལ་རྩོད་པ་སྤང་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་པོའི་བདག་མེད་ན་རྒྱུ་མཚན་ ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི༵་བཟློག་པར་བྱ་ཞེས་འགའ་ཞིག་རྩོད་ན་དེ་ལྟར་ བརྩད་དུ་མེ༵ད་དེ། དོན་དམ་པར་བདག་མེད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་རྒྱང་འཕེན་པ་ལ་སོགས་ པ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་མི་འདོད་པའི་སྒོ་ནས་བཟློག་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པས་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་བཟློ༵ག་པར་བྱ་བར་མཚུངས་ལ། གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ བཟློག་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟ་མིན་ན་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱང་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སྡུག་ བསྔལ་བཞི༵ན་དུ་བཟློག་བར་བྱ་བ་མིན་པར་མཚུངས་སོ། །ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ བཟློག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྙིང་རྗེ་ལ་བསྟེན་ནས་དཀའ་བ་ སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་འཕེལ་བར་འགྱུར་པ༵ས། རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་ སྙིང་རྗེ་ལ་བརྟེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནན་གྱིས་སྐྱེད་ཅེ་ན༵། འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་ངན་སོང་ ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་མང་པོ་བསམ་པར་བྱས་ན༵་ཇི་ལྟར་སྙིང་རྗེ་ལ་བརྟེན་ 2-274 པའི་སྡུག་བསྔལ་མ༵ང་སྟེ་མང་པ་ཉིད་དུའང་མ་གྲུབ་ཅིང་། གལ་ཏེ་མང་ཡང་སྐྱེས་བུ་སྙིང་རྗེ་ ཅན་གཅིག་གི་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་གིས་ནི༵་སེམས་ཅན་དུ་མའི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་མེད་པར་ འགྱུར་ན༵། བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་དམ་པས་དོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ དེ༵་རང་དང་གཞན་མང་པོ་ལ་ཕན་དོན་དུ་འབད་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉི༵ད་ཡིན་ནོ། །ཕན་ པའི་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་བ

【現代漢語翻譯】 '非聚集之集合'是指，例如螞蟻前後相連不斷行進，稱之為'螞蟻的行列'；以及大象、騎兵和步兵等多種要素聚集在一起，稱之為'軍隊'等等，這些都是假立的，並非真實存在的單一實體，因為它們是由多種事物組成的。同樣，體驗痛苦的'我'（ātman）如果不存在，那麼誰來承受這痛苦呢？沒有人能主宰它。因此，從究竟意義上來說，體驗痛苦的'我'並不存在，這對於自他一切眾生來說都是一樣的。僅僅在世俗層面，自己和他人的所有痛苦都是一樣的，因此我應當努力消除它們。如果只是消除自己的痛苦，而不消除他人的痛苦，那又有什麼意義呢？沒有任何意義，所以應當修習自他平等。 （三）破斥對這些觀點的辯駁：如果體驗痛苦的'我'不存在，那麼為什麼要去消除一切眾生的痛苦呢？如果有人這樣辯駁，那是不允許的。因為即使在究竟意義上'我'不存在，但在世俗層面，所有外道等都不希望體驗痛苦，因此才會努力去消除痛苦。如果因為不希望自己遭受痛苦而去消除痛苦，那麼消除一切眾生的痛苦也應是同樣的道理。如果消除他人的痛苦不是這樣，那麼消除自己的痛苦也應像消除其他眾生的痛苦一樣，不應被消除。 進一步說，如果所有的痛苦都應該被消除，那麼菩薩們基於慈悲心而行持苦行等，會增加許多痛苦，那麼為什麼要強烈地生起基於慈悲心的痛苦呢？如果考慮到無邊眾生在地獄等惡道中所受的種種痛苦，那麼基於慈悲心的痛苦又怎麼會多呢？甚至都不能成立是多的。即使是多，一個具有慈悲心的人所承受的一個痛苦，也能消除眾多眾生的許多痛苦。因此，具有慈悲心的聖者，爲了自己和眾多他人的利益，應當努力生起具有重大意義的痛苦，即有益的痛苦。

【English Translation】 'Non-aggregate collection' refers to, for example, ants moving continuously in a line, which is called 'a row of ants'; and elephants, cavalry, and infantry gathered together, which is called 'an army,' and so on. These are all conceptual constructs, not truly existing as a single entity, because they are composed of multiple elements. Similarly, if the 'self' (ātman) that experiences suffering does not exist, then who is the master of this suffering? No one can control it. Therefore, in the ultimate sense, the single owner who experiences suffering does not exist, and this is the same for oneself and all others. Merely on the conventional level, all the suffering of oneself and others is equal as suffering, therefore, one should strive to eliminate them. If one only eliminates one's own suffering and not that of others, what is the point? There is no need for anything, so it is appropriate to meditate on the equality of self and others. (3) Refuting arguments against these views: If there is no self that experiences suffering, then why should the suffering of all sentient beings be averted? If someone argues like this, it is not permissible. Because even though there is no self in the ultimate sense, in the conventional sense, all materialists and others do not want to experience suffering, and therefore engage in averting it. If one averts suffering because one does not want to experience one's own suffering, then averting the suffering of all sentient beings should be the same. If averting the suffering of others is not like that, then averting one's own suffering should be like averting the suffering of other sentient beings, and should not be averted. Furthermore, if all suffering should be averted, then Bodhisattvas, relying on compassion, will increase much suffering by engaging in ascetic practices and so on. Why then do they strongly generate suffering based on compassion? If one considers the many kinds of suffering of limitless beings in the lower realms such as hell, how can suffering based on compassion be much? It is not even established as being much. Even if it is much, one suffering endured by a compassionate person can eliminate much suffering of many sentient beings. Therefore, a holy person endowed with compassion should strive to generate suffering that has great meaning, that is, beneficial suffering, for the benefit of oneself and many others.

---

ྱ་ཡིན་པ་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་ཀྱི༵ས་ མངོན་པར་ཤེས་པས་རྒྱལ་པོས་རང་ཉིད་གསོད་པར་འགྱུར་བའི་གནོད་པ་ཤེས་ཀྱང་ནི༵། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་པོ་དེ་མ་བསལ་ཞིང་ཁྱད་དུ་བསད་དེ༵་སེམས་ཅན་མང་པོའི་ སྡུག་བསྔལ་ཟད་པར་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་སྙིང་རྗེས་སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་བླང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཡང་འདས་པའི་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་བླ་མ་ཟླ་བ་རྣམ་དག་མངོན་འཕགས་རྒྱལ་ པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་པ་ནུབ་ཏུ་ཉེ་བ་ན། ཕོ་བྲང་རིན་ཆེན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བར་རྒྱལ་པོ་དཔས་ ཕྱིན་ལ་སོགས་པ་ལོག་པའི་ལྟ་བས་ཟིན་པར་གྱུར་ནས། མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་ལ་སོགས་པའི་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ནགས་ཁྲོད་དུ་བསྐྲད་པར་གྱུར་པ་ལས་ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེས་རང་གི་སྲོག་གི་བར་ཆད་འགྱུར་བར་མཁྱེན་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་ བྲང་དུ་བྱོན་ནས་ཆོས་བསྟན་པས་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ པ་ལ་བཀོད་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་གཤེད་མ་དགའ་བྱེད་ལ་བསྒོ་ནས་དེའི་ཕྱག་དང་ཞབས་ལ་ སོགས་པ་རིམ་གྱིས་བཅད་ཅིང་སྤྱན་གཉིས་ཀྱང་སྐམ་པས་ཕྱུང་སྟེ་བཀྲོངས་པ་ན། སྐུ་ལས་ངོ་ མཚར་བའི་ལྟས་དུ་མ་བྱུང་བས་རྒྱལ་པོ་འགྱོད་པས་གདུངས་ནས་གསོལ་བ་བཏབ་པར་ཏིང་ ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་རྒྱུད་ནི་གཞན་ཕན་ལ་གོམས་པར་གྱུར་ པ༵་ན་གཞན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ཞི་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་ 2-275 བ༵ས་དཔེར་ན་མེ་ཏོག་པདྨ་མང་པོས་བརྒྱན་པའི་མཚོ་ཡིད་དུ་འོང་བ་ལ་ངང་བ་རྣམས་སྤྲོ་ བས་འཇུག་པ་ལྟ༵ར་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ཡང་གཞན་དོན་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་ནུས་པར་ འགྱུ༵ར་ཏེ། རྒྱན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡུག་བསྔལ་མེད། །བརྩེ་བས་སྡུག་བསྔལ་ འགྱུར་བ་གང་། །དེ་ལ་དང་པོ་ཀུན་ཏུ་སྐྲག །རེག་ནས་ཤིན་ཏུ་མངོན་དགར་འགྱུར། །ཞེས་ པ་ལྟར་རོ། །སྙིང་རྗེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་ཕན་བཏགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ གྲོལ་བ་ཐོབ་པ་ན༵་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ཟབ་ཡངས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ༵་དེ་ཉིད་ ཀྱིས་ནི་བདག་ལ་ཆོག་པ་མིན་ན༵མ་སྟེ་ཡིན་ལ། རང་ཉིད་གཅིག་པུ་ཞི་བདེ་དང་ལྡན་པའི་ཐར་ བར་འདོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ཅི་ཡང་དགོས་པ་མེད་དོ། །རང་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ བུས་གཞན་གྱི་དོན་འབའ་ཞིག་བྱས་ཀྱ༵ང་བདག་གིས་གཞན་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བྱས་སོ་ སྙམ་པའི་རློམ་སེམས་དང་ནི་ངོ་མཚར་དུ་འཛིན་པའང་མེ༵ད་ལ། མཐའ་གཅིག་ཏུ་གཞན་གྱི་ དོན་ཁོ་ན་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ༵ས་ཕྱི་མ་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་རང་དོན་དུ་འཇིག་རྟེན་ པའི་མངོན་པར་མཐོ་བ་ལ་རེ་བའང་མེ༵ད་དོ། ། (གསུམ་པ་)གདམས་པ་ནི། བདག་གཞན་ཁྱད

【現代漢語翻譯】 因此，菩薩月美（藏文：མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་，含義：花月之美）即使通過神通知道國王會殺害自己，也不消除自己的痛苦，而是特別地爲了使眾多眾生的痛苦止息，以慈悲心承擔痛苦。例如，過去世，當名為如意寶上師月賢（藏文：རིན་ཆེན་བླ་མ་ཟླ་བ་རྣམ་དག་，含義：珍寶上師凈月）的如來佛的教法接近衰敗時，在名為珍寶宮殿的地方，國王被邪見所染，驅逐了月美等菩薩到名為普賢（藏文：ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་，含義：普賢）的森林中。那位大菩薩明知會有生命危險，仍然前往國王的宮殿宣講佛法，使無數眾生安置於不退轉之地。國王命令劊子手喜作（藏文：དགའ་བྱེད་，含義：歡喜者）依次砍斷他的手腳，挖出雙眼而殺害。他的身體顯現出許多奇妙的徵兆，國王因後悔而痛苦，於是祈禱。如《三摩地王經》中所說。 （四）利益：如上所示，相續習慣於利他，對息滅一切眾生的痛苦感到非常歡喜，就像天鵝歡喜地進入以眾多蓮花裝飾的宜人湖泊一樣，即使在地獄中，也能歡喜地爲了利益他人而進入。如《寶鬘論》中說：『菩薩無有苦，以悲苦轉變，初時皆恐怖，觸已極歡喜。』依靠慈悲心利益眾生而獲得解脫，所產生的喜悅如大海般深廣，這難道還不夠嗎？獨自一人渴望寂靜安樂的解脫又有何用呢？像這樣不顧自身利益，僅僅爲了利益他人，也不會認為『我做了圓滿的利他之事』而感到自滿或驚訝，只是完全歡喜于利益他人，來世也不會爲了自己的利益而期望世間的興盛。 （三）教誨：自他差別

【English Translation】 Therefore, even though Bodhisattva Metok Drazé (Tibetan: མེ་ཏོག་ཟླ་མཛེས་, meaning: Flower Moon Beauty) knew through clairvoyance that the king would kill him, he did not eliminate his own suffering, but specifically, in order to end the suffering of many sentient beings, he took on suffering with compassion. For example, in the past, when the teachings of the Tathagata named Rinchen Lama Dawa Namdak (Tibetan: རིན་ཆེན་བླ་མ་ཟླ་བ་རྣམ་དག་, meaning: Precious Teacher Pure Moon) were nearing decline, in a place called the Jewel Palace, the king was tainted by wrong views and banished Bodhisattvas like Metok Drazé to a forest called Kuntu Zangpo (Tibetan: ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་, meaning: Samantabhadra). That great Bodhisattva, knowing that there would be danger to his life, still went to the king's palace to teach the Dharma, placing countless beings in the state of non-retrogression. The king ordered the executioner Gawa Jé (Tibetan: དགའ་བྱེད་, meaning: The one who makes happy) to gradually cut off his hands and feet, gouge out his eyes, and kill him. Many wondrous signs appeared from his body, and the king, tormented by regret, prayed. As stated in the Samadhiraja Sutra. (4) Benefits: As shown above, the continuum becomes accustomed to benefiting others, and is exceedingly delighted to pacify the suffering of all sentient beings, just as swans joyfully enter a pleasant lake adorned with many lotuses. Even in the hells, one can joyfully enter for the benefit of others. As it says in the Garland of Gems: 'Bodhisattvas have no suffering, suffering is transformed by compassion, at first all are terrified, having touched it, they become exceedingly joyful.' Relying on compassion to benefit sentient beings and attain liberation, the resulting joy is as deep and vast as an ocean. Is that not enough? What is the use of desiring solitary, peaceful liberation? Like that, without regard for one's own benefit, doing only what benefits others, one does not feel self-satisfied or amazed, thinking 'I have done perfect benefit for others,' and in the future, one does not hope for worldly prosperity as a result for oneself. (3) Advice: The difference between self and others

---

་པར་མེད་པ་དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་ཆུང་ངུའམ་ ཐ་ན༵་གནོད་པའི་ཁྱད་པར་ཚིག་མི་སྙན་པ་ཙམ་ལས་ཀྱང་བདག་ཉིད་བསྲུང་བ༵ར་ཕྱེད་པ་དེ་ བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ལའང་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱང་བར་འདོད་པའི་སེམས་ ད༵ང་སྙིང་རྗེས་ཕན་པར་འདོད་པའི་སེམས་ནི་དེ་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གོམས་པར་བྱ༵འོ། ། དཀའ་ཡང་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པར་གྱུར་པ་ཡིས་ནི་གཞན་ཕ་དང་མ་དག་གི༵་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་ གི་ཐིགས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ལ༵་བདག་གི་དངོས་པོ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་པར་གྱུར་ཀྱང་ ནི༵་བདག་གི་ལུས་འདི་དག་གོ་ཞེས་ནི་ཤེས་ཤིང་འཛིན་པ་ལྟ༵ར་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ལ་ཡ༵ང་རིམ་གྱིས་གོམས་པར་བྱས་ནས་བདག་གི་ལུས་སོ་ཞེས་ཅི་ཡི་ 2-276 ཕྱིར་མི་གཟུ༵ང་སྟེ་གཟུང་བར་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)བདག་གཞན་བརྗེ་བ་བསྒོམ་པ་ལ། རྒྱུ་མཚན་མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་ པ། ཇི་ལྟར་བརྗེ་ཚུལ། བརྗེས་ནས་བསྒྲུབ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་བདག་གཞན་མཉམ་ པ་གོམས་ནས་བདག་གི་ལུས་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་སྣང་བ་འདི་གཞན་གྱི་ལུས་སྡུག་བསྔལ་ དང་ལྡན་པའི་ཚ་བ་དག་ཏུའ༵ང་བློས་གཞག་པ་དེ་ལྟར་དཀའ་བ་མེ༵ད་དེ་གོམས་པ་ལ་བརྟེན་ ནས་བརྗེ་བར་ཡང་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའང་སྔར་བདག་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་བཟུང་ནས་ ཆགས་པ་དང་། གཞན་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་བཟུང་ནས་སྡང་བ་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་པོར་ བདག་ཉིད་ལ་གཞན་གྱི་སྐྱོན་དང་བཅས་པ་དང་གཞན་ལ་ཡ༵ང་བདག་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ དང་ལྡན་པར་ཤེས་པར་བྱས་ན༵ས་བདག་ཉིད་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་དོར་ཏེ་གཞན་དུ་ བྱ་བ་ད༵ང་གཞན་རྣམས་བདག་ཏུ་བཟུང་སྟེ་བླང་བར་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་འབད་པས་བསྒོམ་པར་ བྱ༵་བ་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བླང་ཚུལ། བདག་ཉིད་གཞན་ལ་གཏོང་ ཚུལ། བདག་གཞན་གཙོ་བོའི་སྐྱོན་ཡོན། མ་བརྗེས་པ་ཡི་ཉེས་དམིགས། རྩ་བ་བདག་འཛིན་ སྤང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)རྒྱུ་མཚན་བསམས་ཏེ་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། སེམས་ ཅན་མང་པོ་དང་བདག་གཅིག་པུ་ཇི་ལྟར་བརྗེ་བར་ནུས་སྙམ་ན། དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་ལག་པ་དང་ རྐང་པ་ལ་སོགས་པ༵ས་ཕྱེ་ན་མང་པོ་ཡིན་ཡང་ལུས་ཞེན་པ་ཚོགས་པ་གཅིག་གི་ཡན་ལག་ གམ་ཆ་ཤས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་པར་འདོ༵ད་པ་ལྟར། དོན་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ལ་ བདག་དུ་བཟུང་བའི་ཆ་ཤས་སམ་ཡན་ལག་ཏུ༵་ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་ཅན་རྣམས་མི་འདོ༵ད་དེ་འདོད་ དགོས་པས་མང་པོ་དང་བརྗེ་བར་ནུས་སོ། །དེའང་རིམ་གྱིས་གོམས་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ་དཔེ་ ཇི་ལྟར་ན་བདག་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ལུས་འདི་ལ༵་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གོམས་ 2-277 པར་གྱུར་པས་བདག་གི་ལུས་སོ་སྙམ་པའི་བློ་ངང་གིས་འབྱུང་བ༵་ལྟར། དོན་དེ་བཞིན་དུ་ སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ལ་ཡ༵ང་རིམ་གྱིས

【現代漢語翻譯】 因此，既然沒有比這更小的東西，那麼如何才能減少或避免哪怕是最微小的傷害呢？就像保護自己免受不悅之詞的傷害一樣，也要以同樣的慈愛和同情心去保護和關愛所有其他眾生，培養希望他們受益的願望，並以平等之心去習慣它。 即使困難，也要長時間地習慣。就像我們知道並執著于這個身體，即使它實際上並非由父母的精血完全構成，但我們仍然認為『這是我的身體』一樣，同樣地，也要逐漸習慣於將所有其他眾生的身體視為自己的身體，為什麼不接受呢？應該接受。 （二、修持自他交換）包括：簡要說明理由、詳細解釋、如何交換、交換后如何修行。首先，像這樣習慣了自他平等之後，將自己快樂的身體視為他人痛苦的身體，這並不困難，因為通過習慣，我們也能做到交換。也就是說，以前我們執著于自己的優點而產生貪戀，執著於他人的缺點而產生憎恨，爲了對治這些，我們應該認識到自己也有他人的缺點，而他人也擁有如海洋般的優點。因此，徹底放棄執著自我，轉而為他人服務；將他人視為自己，接受他們，這才是應該努力修持的。 （二、詳細解釋）包括：接受他人的痛苦、給予他人快樂、自他主次的過患與功德、不交換的過患、捨棄我執的修持方法。首先，分為三點：（一）通過思考理由來修持。如果有人認為眾生眾多，而我只有一個，如何能夠交換呢？例如，手和腳等分開來看是很多，但它們都屬於同一個身體，是身體的組成部分或肢體，我們都認同這一點。同樣地，為什麼不將所有眾生視為我所執著的身體的組成部分或肢體呢？應該這樣認為，所以才能與眾多眾生交換。這也要通過逐漸習慣才能做到。例如，即使這個身體實際上並非真實存在，但由於我們從無始以來就習慣了，所以自然而然地會產生『這是我的身體』的想法。同樣地，也要逐漸地將所有其他眾生的身體...

【English Translation】 Therefore, since there is nothing smaller than that, how can one reduce or avoid even the slightest harm? Just as one protects oneself from unpleasant words, so too should one protect and care for all other sentient beings with the same loving-kindness and compassion, cultivating the wish to benefit them, and habituating oneself to this equality. Even if it is difficult, one should habituate oneself to it for a long time. Just as we know and cling to this body, even though it is not actually composed entirely of the essence of our parents, but we still think 'this is my body,' similarly, one should gradually habituate oneself to regarding the bodies of all other sentient beings as one's own body. Why not accept it? One should accept it. (2. Cultivating the Exchange of Self and Others) includes: briefly stating the reasons, explaining in detail, how to exchange, and how to practice after exchanging. First, having become accustomed to the equality of self and others in this way, it is not difficult to regard one's own happy body as the painful body of others, because through habituation, one can also exchange. That is to say, previously we were attached to our own good qualities and developed attachment, and we hated others because we saw their faults. To counteract these, we should recognize that we also have the faults of others, and that others also possess a sea of good qualities. Therefore, completely abandoning attachment to self and turning to serve others; regarding others as oneself and accepting them, this is what one should diligently practice. (2. Detailed Explanation) includes: accepting the suffering of others, giving happiness to others, the faults and merits of self and others as primary, the faults of not exchanging, and the method of abandoning self-grasping. First, there are three points: (1) Cultivating by contemplating the reasons. If someone thinks that there are many sentient beings, and I am only one, how can I exchange? For example, hands and feet, etc., are many when separated, but they all belong to the same body, and are parts or limbs of a single collection of aggregates, which we all agree on. Similarly, why not regard all beings as parts or limbs of the body that I cling to? One should think in this way, so that one can exchange with many beings. This also comes from gradual habituation. For example, even though this body is not actually truly existent, because we have been accustomed to it since beginningless time, the thought 'this is my body' naturally arises. Similarly, one should gradually...

---

་གོམས་པར་བྱས་ན་བདག་གོ་སྙམ་ པའི་བློ་ཅིས་མི་སྐྱེ༵་སྟེ་ཅིས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་གི་བློ་སྐྱེས་པ་ དེ་ལྟ་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཞན་གྱི་དོ༵ན་འབའ་ཞིག་བྱས་ཀྱང་ངོ་མཚར་དུ་འཛིན་ པ་དང་སེམས་ཁེངས་པའི་རློམ་པ་མི་འབྱུ༵ང་སྟེ། དཔེར་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཟས་ཟོས་ན༵་ གཞན་གྱིས་ལན་སྟེར་པ་ལ་རེ་བ་མི་འབྱུང་བ་བཞི༵ན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)ཆུང་ངུ་ཉིད་ནས་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། གོམས་པས་བརྗེ་བར་ནུས་པ་དེ་བས་ན་ཇི་ ལྟར་ཆུང་ངུའམ་ཐ་ན༵་གནོད་པའི་ཁྱད་པར་ཚིག་མི་སྙན་པ་ཙམ་ལས་ཀྱང་བདག་ཉིད་སྲུང་ བ༵ར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་པའམ། རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་ཆེན་ལྟར་ན། དེ་བས་ཇི་ལྟར་ལུས་ ཀྱི་གདུང་བ་དང་སེམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལ་སོགས་པ་ལས་བདག་བསྲུང་བར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་ དུ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལའང་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱང་བར་འདོད་པའི་སེམས་ད༵ང་སྙིང་རྗེས་ཕན་ པར་འདོད་པའི་སེམས་ནི་རིམ་གྱིས་གོམས་པ་ཉིད་དུ་བྱ༵འོ། །གཞན་གྱི་གནོད་པ་ཆུང་ངུའང་ བསྲུང་དགོས་པ་དེ་བས་ན་མགོན་པོ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟི༵གས་དབང་ཕྱུག་ཐུགས་རྗེ་ ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་འཁོར་བ་འཇིག་རྟེན་པ་མང་པོ་ཡི༵་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་སེལ་བར་ལྟ་ཞོག ཐ་ན་སྤོབས་པ་ཞན་པ་འགའ་ཞིག་འཁོར་གྱིས་བག་ཚ་བའི་འཇིགས་པའང་བསལ་བར་བྱ་ བའི་ཕྱི༵ར་དུ་རང་གི་མཚན་ཐོས་པ་ཙམ་ཡང་དོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླ༵བས་ ཏེ། སྡོང་པོ་བཀོད་པར་བདག་གི་མིང་ལན་གསུམ་དྲན་པས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བག་ཚ་བའི་ འཇིགས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག ཅེས་པ་དང་། འགྲེལ་ཆེན་དུ། སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་ སེམས་འཕྱོས་པས་ཀྱང་བདག་གི་མིང་འཛིན་པར་བྱེད་ན། དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་དུ་མི་འབྱུང་ངོ་། །ཐ་ན་འཁོར་གྱིས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པ་ཙམ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ 2-278 བར་ངས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ་ཞེས་དྲངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དཀའ་ཡང་དོན་གཉིས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། བདག་ཉིད་གཞན་དུ་བཞག་པ་ནི་ ཤིན་ཏུ་དཀའོ་སྙམ་ན། དེ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པར་མི་བྱ་སྟེ༵་འདི་ལྟར་ རིམ་གྱིས་གོམས་པར་བྱས་པའི་མཐུ་ཡིས་ནི༵། དང་པོ་མ་འདྲིས་པའི་དུས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་གང་གི་མིང་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་འཇིགས་པར་འགྱུར་བ་ཡ༵ང་ཕྱིས་འདྲིས་ པའི་དུས་སུ་དེ་ཉིད་མེད་ན་མི་དགའ་བར་འགྱུ༵ར་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེས་བུ་ དམ་པ་གང་ཞིག་བདག་ཉིད་དང་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་ནི༵་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་སྡུག་ བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་མྱུར་དུ་སྐྱོབ་པར་འདོད་པ་དེ༵ས་ནི་བདག་གི་བདེ་བ་དང་གཞན་གྱི་ སྡུག་བསྔལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗེ་བར་བྱ་བ༵་ཐེག་པ་དམན་པ་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་གསང་ བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དམ་པ་རྒྱུན་དུ་སྤྱད་པར་

【現代漢語翻譯】 如果習慣了，難道不會生起『這是我』的想法嗎？肯定會生起的。如果對一切都生起『這是我』的想法，那麼菩薩僅僅爲了他人的利益而行動，也不會感到驚訝或產生驕傲自滿的情緒。例如，自己吃飯時，不會期望他人給予回報一樣。 (第二)從小就修習的方法：因為習慣可以改變，所以無論多麼微小，甚至僅僅是令人不悅的言語，也要像保護自己一樣。或者，按照印度範本和《大疏》所說：因此，就像想要保護自己免受身體的痛苦和內心的憂傷等一樣，也要以想要保護和救助一切眾生的心和慈悲心，逐漸地習慣。因為即使是微小的傷害也要保護，所以怙主聖觀世音自在，具有大悲心，更不用說消除眾多輪迴世間眾生的大恐懼了，甚至對於一些膽怯的人，也要爲了消除他們在人群中的羞怯恐懼，僅僅聽到他的名字也具有重大的意義而被加持。如《寶篋經》中說：『憶念我的名字三次，就能消除在人群中的羞怯恐懼。』《大疏》中說：『有些眾生，即使因為心煩意亂而持念我的名字，也不會遭受任何痛苦。甚至連在人群中感到恐懼和害怕都不會發生，我已加持。』 (第三)雖然困難但能成就二利的方法：如果覺得將自己置於他人之地非常困難，也不要以此為借口而退縮。因為通過逐漸習慣的力量，最初在不熟悉的時候，僅僅聽到菩提行等的名字就會感到恐懼，但後來熟悉的時候，如果缺少這些就會感到不悅。因此，任何想要迅速從輪迴的一切痛苦中拯救自己和他人的高尚人士，都應該毫不猶豫地交換自己的快樂和他人的痛苦。這種對於小乘行者來說非常隱秘的殊勝菩提行，應該經常實踐。

【English Translation】 If one becomes accustomed to it, wouldn't the thought 'This is me' arise? It will certainly arise. If the thought 'This is me' arises for everything, then even if a Bodhisattva acts solely for the benefit of others, they will not be surprised or develop pride and arrogance. It's like when one eats food oneself, one doesn't expect others to give a reward. (Second) How to cultivate from a young age: Because habit can change things, therefore, no matter how small, even just unpleasant words, one should protect oneself as if protecting others. Or, according to the Indian text and the Great Commentary: Therefore, just as one wants to protect oneself from physical suffering and mental anguish, one should gradually become accustomed to the mind of wanting to protect and care for all beings, with compassion and the desire to benefit them. Because even small harm to others must be protected, therefore, the protector, the noble Avalokiteśvara (Lord of Compassion), who possesses great compassion, let alone eliminating the great fears of many beings in cyclic existence, even for some timid people, in order to eliminate their fear of shyness in crowds, even just hearing his name is blessed with great meaning. As it says in the Heap of Jewels Sutra: 'By remembering my name three times, one will be free from the fear of shyness in crowds.' The Great Commentary says: 'Some beings, even if they hold my name because of mental agitation, will not experience any suffering in any way. Even fear and fright in crowds will not occur, I have blessed them.' (Third) How to accomplish both benefits even though it is difficult: If you think it is very difficult to put yourself in the place of others, you should not retreat on that account. Because through the power of gradual habituation, at first, when unfamiliar, one becomes frightened just by hearing the names of Bodhisattva practices, etc., but later, when familiar, one becomes unhappy without them. Therefore, any noble person who wants to quickly save themselves and other beings from all the sufferings of cyclic existence should unhesitatingly exchange their own happiness for the suffering of others. This supreme Bodhisattva practice, which is very secret to those of the Lesser Vehicle, should be constantly practiced.

---

བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)བདག་ཉིད་གཞན་ལ་གཏོང་ཚུལ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཚེ་འདིའི་འཇིགས་ པ་བསམས་ཏེ་གཏང་ཚུལ་ནི། བདག་འཛིན་མ་སྤངས་ན་བདག་གི་ལུས་གང་ལ་ཆགས་ཤིང་ ཞེན་པར་གྱུར་པ་ཡི༵ས་འཇིགས་པའི་གནས་ཆུང་ངུ་ལའང་གྲིབ་མ་ལ་འདྲེར་མཐོང་བ་ལ་ སོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཇིགས་པ་སྐྱེ་བ༵ར་ཡིན་ན། འཇིགས་པའི་གནས་ཆེན་པོ་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ ཅི་དགོས་དེ་ལྟར་འཇིགས་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བའི་གཞིར་གྱུར་པའི་ལུས་དེ་ལ༵་བློ་དང་ལྡན་པ་སུ་ ཞིག་དགྲ་བོ་བཞིན་དུ་སྡང་བར་མི་བྱེ༵ད་དེ་སྡང་པའི་སྒོ་ནས་བཏང་བར་རིགས་ཀྱི། ཆགས་ པའི་སྒོ་ནས་བསྲུང་བར་ནི་མི་རིགས་སོ། ། (གཉིས་པ་)ཕྱི་མའི་སྡུག་བསྔལ་བསམས་ཏེ་གཏང་ཚུལ་ནི། བདག་ཉིད་གཅེས་པར་འཛིན་ པ་མ་སྤངས་ན་རང་གི་ལུས་གང་ཞིག་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་དང་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ལ་སོགས་ པའི་ན༵ད་རྣམས་གསོ་བའི་ཐབས་སམ་ཆོ་ག་བྱེད་པར་འདོད་པ༵ས་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ 2-279 དང་གོས་དང་སྨན་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་དང་ཉ་དང་རི་དྭགས་དང་བ་ལང་སོགས་པ་ད༵ག་ ཀྱང་གསོད་པར་བྱེད་ཅིང་། གཞན་ལ་འཚེ་བའི་དོན་དུ་ལམ་དུ་བསྒུག་ནས་ཆོམ་རྐུན་ལ་ སོགས་པའང་བྱེ༵ད་ལ། བླུན་པོ་གང་ཞིག་བདག་གི་ཁེ་རྙེད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བཀུར་སྟི་ཐོབ་པར་ བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་འདི་དག་གསོན་ན་བདག་གི་རྙེད་བཀུར་གྱི་གེགས་བྱེད་དོ་སྙམ་ནས་ཡུལ་ དམ་པ་ཕ་དང་མ་ཡང་གསོད་པར་བྱེད་ཅི༵ང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ གྱིས་དཀོར་རྣམས་ཀྱང་བརྐུས་ན༵ས་ལས་ངན་དེས་ནི་ཕྱི་མར་མནར་མེད་ལ་སོགས་པའི་ངན་ སོང་རྣམས་སུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མེ་ཆེན་པོས་སྲེག་པར་གྱུར་ན༵། མཁས་པ་རྣམ་དཔྱོད་དང་ ལྡན་པ་སུ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ལུས་དེ་ལ༵་དགའ་བས་ འདོད་པར་བྱེད་ཅིང་བརྩེ་བས་སྲུང་ཞིང་སྐྱོང་བ་དང་རྙེད་པས་མཆོད་པར་བྱེད་དེ་བྱེད་པ་ནི་མི་ རིགས་ཀྱི༵་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ལུས་འདི་ལ་མཁས་པ་སུ་ཞིག་དགྲ་བོ་བཞིན་དུ༵་བལྟ་ བར་མི་བྱེད་ཅིང་བརྙས་པར་མི་བྱེ༵ད་དེ་དགྲ་བཞིན་དུ་བལྟ་ཞིང་བརྙས་པའི་སྒོ་ནས་ལྟོས་མེད་ དུ་གཞན་ལ་གཏང་པར་རིགས་སོ། ། (གསུམ་པ་)བདག་གཞན་གཙོ་བོའི་སྐྱོན་ཡོན་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཁྱད་པར་རྒྱས་པར་ བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཡོ་བྱད་རྣམས་གཞན་ལ་ཕྱིན་ན་བདག་ཅི་ཞིག་ལ་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་ ཞེ༵ས་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བདག་ཉིད་གཅིག་པུའི་བདེ་བའི་དོན་སེམས་པ་ནི་འདྲེ་ཡི་ཚུ༵ལ་ ཏེ་སེར་སྣའི་དབང་གིས་ཡི་དྭགས་དང་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ ཡོ་བྱད་བདག་གིས་ལོངས་སྤྱད་ན་གཞན་ལ་ཅི་ཞིག་སྦྱིན་པར་བྱ་ཞེ༵ས་རང་དོན་ལ་མི་ལྟོས་ པར་གཞན་མང་པོའི་བདེ་བའི་དོན་སེམས་པ་ནི་ལྷ་ཡི་ཆོ༵ས་ཏེ་སྦྱིན་པའི་དབང་གིས་ཚངས་ པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོག

【現代漢語翻譯】 བྱ༵འོ། །(Done!) (第二部分)關於如何將自身施與他人，分為兩部分。(第一部分)思維今生之怖畏而施與的方法：如果未捨棄我執，那麼我的身體無論執著於何處，都會因微小的恐懼之處，如見影子似鬼怪等，而生起怖畏。對於巨大的恐懼之處，更不必說了。如此，身體乃是生起各種怖畏之根源，有智慧的人誰會不視其如仇敵般憎恨而捨棄呢？應該通過憎恨來捨棄它，而不是通過執著來守護它。 (第二部分)思維來世之痛苦而施與的方法：如果未捨棄珍愛自身，那麼爲了醫治自己身體的飢渴、寒熱等疾病，想要通過飲食、衣物、醫藥等手段，甚至會殺害鳥、魚、野獸、牛等。爲了傷害他人，還會在路上埋伏，做盜賊等勾當。愚蠢之人爲了自己的利益和獲得供養恭敬，心想『如果這些人活著，就會妨礙我的利養』，甚至會殺害父母等至親，偷盜佛等三寶的財物。由於這些惡業，來世將在無間地獄等惡道中被痛苦的烈火焚燒。那麼，有智慧和辨別力的人，誰會喜愛、執著、守護、供養這個作為一切痛苦之根源的身體呢？不應該這樣做。智者應當視此身為一切罪惡之根源，如仇敵般看待和鄙視，並通過輕蔑的態度毫不猶豫地施與他人。 (第三部分)關於自他的主要過患和功德，分為兩部分。(第一部分)詳細闡述其差別：如果財物都給了別人，那我用什麼呢？』這種不顧他人，只為自己享樂的想法是鬼的行徑，受吝嗇的支配，會轉生為餓鬼和食肉鬼等。『如果財物都歸我享用，那拿什麼佈施給別人呢？』這種不顧自己，只為大眾利益著想的想法是神的行為，受佈施的支配，會轉生為梵天和帝釋天等。

【English Translation】 བྱ༵འོ། །(Done!) (Second part) Regarding how to give oneself to others, there are two parts. (First part) The method of giving by contemplating the fear of this life: If one does not abandon self-grasping, then wherever one's body clings and is attached, fear will arise from even small places of fear, such as seeing ghosts in shadows. There is no need to mention great places of fear. Thus, the body is the source of various fears, and who with wisdom would not hate it like an enemy and abandon it? It should be abandoned through hatred, not protected through attachment. (Second part) The method of giving by contemplating the suffering of future lives: If one does not abandon cherishing oneself, then in order to cure one's body of hunger, thirst, cold, heat, and other illnesses, one desires to use food, drink, clothing, medicine, and other means. One will even kill birds, fish, wild animals, cows, and so on. To harm others, one will lie in wait on the road and commit robbery and other misdeeds. A fool, for the sake of his own gain and to receive offerings and respect, thinking, 'If these people live, they will hinder my gain and respect,' will even kill close relatives such as parents, and steal the wealth of the Three Jewels such as the Buddha. Due to these evil deeds, in the next life, one will be burned by the great fire of suffering in the hells such as Avici. Then, who with wisdom and discernment would desire, cling to, protect, and offer to this body, which is the source of all suffering? One should not do so. A wise person should regard this body, the root of all faults, as an enemy and despise it, and through contempt, give it to others without hesitation. (Third part) Regarding the main faults and merits of self and others, there are two parts. (First part) Elaborating on the differences: 'If all the possessions go to others, what will I use?' This thought of only seeking one's own happiness without regard for others is the behavior of a demon, and under the control of miserliness, one will be reborn as a hungry ghost or a flesh-eating demon. 'If all the possessions are used by me, what will I give to others?' This thought of seeking the happiness of many others without regard for oneself is the behavior of a god, and under the control of generosity, one will be reborn as Brahma and Indra.

---

ས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་གི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་ སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན༵་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ 2-280 གདུང་བ་དྲག་པོ་མྱོང་བར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་བདག་གི་ལུས་ དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན༵་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ ཐམས་ཅད་ཐོ༵བ་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ཉིད་འབའ་ཞིག་གཟུགས་དང་རིགས་དང་འཁོར་ དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པས་མཐོ་བར་འདོད་པ་དེ༵་ནི་ཕྱི་མ་ལ་ངན་འགྲོ་དང་རིགས་ངན་ པ་དང་གླེན་པ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་། རང་ལ་འདོད་པ་དེ་ཉིད་གཞན་ལ་སྤོ་བར་ བྱས་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་མཐོ་བར་འདོད་ན༵་བདེ་འགྲོ་དང་བཀུར་སྟི་དང་རིམ་གྲོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་གི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་ བཀོལ་ཞིང་སྤྱད་ན༷་ཕྱི་མ་ལ་བྲན་གཡོག་དང་རིགས་དམན་པ་དང་གཟུགས་མི་སྡུག་པ་ལ་ སོགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་བདག་ ཉིད་བཀོལ་ཞིང་སྤྱད་ན༵་ཕྱི་མ་ལ་རྗེ་དཔོན་ཉིད་དང་རིགས་མཐོན་པོ་དང་གཟུགས་བཟང་བ་ ལ་སོགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུ༵ར་རོ། མདོར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་དང་ལེགས་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཇི་སྙེད་པ༵་དེ་དག་ཀུན་ནི་གཞན་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་འདོད་པ་ལས་བྱུ༵ང་ བ་ཡིན་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཉེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གང་ཇི་སྙེད་པ༵་དེ་ དག་ཀུན་ནི་རང་འབའ་ཞིག་བདེ་བར་འདོད་པ་ལས་བྱུ༵ང་བ་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)བསྡུས་ཏེ་དཔེ་དང་སྦྱར་བ་ནི། དེ་ལྟར་མང་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལྟ་ཅི་ཞིག་ དགོ༵ས་ཏེ། མདོར་བསྡུ་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་རང་གི་དོན་འབའ་ཞིག་བྱེད་པས་ དེའང་མ་གྲུབ་པར་འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་ཁོ་ན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ད༵ང་། ཐུབ་པ་ཐུགས་ རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་གཞན་གྱི་དོན་འབའ་ཞིག་མཛད་པ༵ས་དོན་གཉིས་ཕུན་སུམ་ ཚོགས་པ་གྲུབ་ནས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ནི་ཁྱད་པར་ལྟོ༵ས་ལ་ བདག་གཞན་བརྗེ་བ་ལ་འབད་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། 2-281 (བཞི་པ་)མ་བརྗེས་པའི་ཉེས་དམིགས་ནི། བདག་གི་བདེ་བ་གཞན་ལ་གཏོང་བ་དང་ གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བདག་གིར་ལེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ད༵ག་ཡང་དག་པར་བརྗེ་བར་མ་ བྱས་ན༵་མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པ་ལྟ་ཞོག་ཅི༵ང་། གནས་སྐབས་འཁོར་བ་ན་ ཡང་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མྱོང་བ་མེ༵ད་དོ། །གཞན་དོན་མ་བྱས་ན་འཇིག་ རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་མི་འགྲུབ་པ་ཕར་ཞོག་གི༵་གནས་སྐབས་སུ་བྲན་གཡོག་རྣམས་གཞན་རྗེ་ དཔོན་གྱི་དོན་དུ་ལས་མི་བྱེད་པ་ད༵ང་རྗེ་དཔོན་ཡང་གཞན་བྲན་གཡོག་གི་དོན་དུ་རྔན་པ་མི་ སྟེར་བ༵ས་ཚེ

【現代漢語翻譯】 爲了改變地方。爲了實現自己的快樂，如果損害其他眾生的身體和受用，將會墮入地獄等處，遭受劇烈的痛苦。爲了利益他人，如果損害自己的身體和受用，將會獲得暫時和究竟的一切圓滿。僅僅希望自己在外貌、種姓、眷屬和受用等方面高人一等，這會導致來世墮入惡趣，轉生為劣種和愚笨之人等。如果將自己所希望的給予他人，希望他人高人一等，將會獲得善趣、尊敬和豐厚的供養。爲了實現自己的快樂，役使和享用其他眾生，來世將會遭受奴役、出身低賤和相貌醜陋等果報。爲了實現其他眾生的快樂，役使和享用自己，來世將會獲得自主權、高貴的出身和俊美的相貌等果報。總之，世間的一切安樂和美好等功德，都源於希望一切眾生獲得安樂；世間的一切痛苦和罪過等過患，都源於僅僅希望自己獲得安樂。 （第二，總結並結合比喻）既然已經如此廣泛地闡述了，還需要說什麼呢？簡而言之，凡夫俗子只為自己著想，結果連自己的目標都無法實現，只能在輪迴中感受痛苦。而具足大悲心的佛陀們，只為他人著想，結果成就了自他二利，享受著巨大的安樂。觀察這兩者之間的差異，努力修持自他交換吧！ （第四，不交換的過患）如果不以將自己的快樂給予他人，將他人的痛苦取為己有的方式如實地進行交換，不要說最終無法成就佛果，即使在輪迴中，也無法享受天人和人間的圓滿安樂。如果不利益他人，不要說無法成就來世的利益，即使在今生，如果奴僕不為主人效勞，主人也不給奴僕報酬，那麼生活也難以維繫。

【English Translation】 It is for the sake of changing places. If, in order to achieve my own happiness, I harm the body and possessions of other sentient beings, I will experience intense suffering in hell and other realms. If, in order to benefit others, I harm my own body and possessions, I will attain all temporary and ultimate perfections. Merely desiring to be superior to others in appearance, lineage, retinue, and possessions will lead to rebirth in lower realms, inferior castes, and as a fool in future lives. If I transfer my own desires to others, wishing them to be superior, I will attain happiness, respect, and abundant offerings. If, to achieve my own happiness, I exploit and use other sentient beings, I will experience servitude, low birth, and ugliness in future lives. If, to achieve the happiness of other sentient beings, I exploit and use myself, I will experience lordship, high birth, and beauty in future lives. In short, all the happiness and goodness in the world arise from the wish that all beings be happy, while all the suffering and evil in the world arise from the wish that only oneself be happy. (Second, summarizing and relating with examples) What need is there to explain so extensively? In short, ordinary people only work for their own benefit, and as a result, they do not even achieve that, but only experience suffering in samsara. The Buddhas, who possess great compassion, only work for the benefit of others, and as a result, they achieve both their own and others' benefit and enjoy great happiness. Observe the difference between these two and strive to practice the exchange of self and others! (Fourth, the faults of not exchanging) If you do not truly exchange in the manner of giving your own happiness to others and taking the suffering of others upon yourself, not only will you not achieve Buddhahood ultimately, but even in samsara, you will not experience the perfect happiness of gods and humans. If you do not benefit others, not only will you not achieve the benefit of the next life, but even in this life, if servants do not work for their masters, and masters do not give rewards to their servants, life will be difficult to sustain.

---

་འདིའི་རྗེ་བོའི་བསྙེན་བཀུར་དང་བྲན་གྱི་ཟས་གོས་ཀྱི་དོན་ཙམ་ཡང་འགྲུབ་པར་ མི་འགྱུ༵ར་རོ། །མཐོང་བའི་ཆོས་ཚེ་འདི་དང་མ་མཐོང་བ་སྐྱེ་བ་གཞན་ལ་བདེ་བ་རྣམ་པར་དག་ པ་འགྲུབ་པ༵འི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བདེ་བ་དང་སྐྱིད་པའི་རྒྱུ་བདག་གཞན་བརྗེ་བ་ཡོངས་སུ་ བོར་ཞི༵ང་ཕན་ཚུན་མི་འདོད་པ་སྣ་ཚོགས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་བྱས་པའི་རྒྱུ༵ས་ བླང་དོར་གྱི་ཚུལ་ལ་རྨོངས་པ་རྣམས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་དང་ དུ་ལེ༵ན་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྙིང་རྗེ་བའི་གནས་སོ། ། (ལྔ་པ་)རྩ་བ་བདག་འཛིན་སྤང་ཚུལ་ནི། འཁོར་བ་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ་འཇིག་རྟེན་དག་ན་ གཞན་གྱི་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་འཚེ་བ་གང་ཡོད་པ་ད༵ང་། དགྲ་དང་དུག་སྦྲུལ་ལ་སོགས་ པའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཇི་སྙེད་ཡོད་ པར་གྱུར་པ༵་དེ་དག་ཀུན་རྩ་བ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལས་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ན༵། འདྲེ་ཆེན་ པོ་དང་འདྲ་བར་གནོད་པ་འབའ་ཞིག་བྱེད་པའི་བདག་འཛིན་དེས་ཀོ་བདག་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ་ ༵སྟེ་ཅིའང་དགོས་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་ཞིང་ མ་སྤངས་ན༵་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་སྤང་བར་མི་ནུས་ཏེ༵་དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་མེ་ནི་མ་བཏང་ཞིང་ མདོར་ན༵་སྲེག་པ་སྤང་བར་མི་ནུས་པ་བཞི༵ན་ནོ། །རྣམ་འགྲེལ་དུའང་། བདག་ཡོད་ན་ནི་ 2-282 གཞན་དུ་ཤེས། །བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་སྡང་། །དེ་དག་དང་ནི་འབྲེལ་བ་ལས། ། ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ཇི་ལྟར་བརྗེ་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)དོན་དངོས་བསྟན་པ་ནི། ཉེས་པ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་བདག་འཛིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་པ་ཞི་ བའི་དོན་ད༵ང་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ། བདག་ཉིད་གཅེས་ འཛིན་སྤངས་ནས་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བཏང་བར་བྱ་བ་ད༵ང་། སེམས་ཅན་ གཞན་རྣམས་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཅེས་པར་གཟུང་བར་བྱ༵་བ་ལ་ འབད་དེ་གོམས་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)བསམ་པས་འཇུག་ཚུལ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བདག་ནི་གཞན་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་ཏོ་ཞེ༵ས་ཡིད་ཁྱོད་ངེས་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ལ༵་ སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱི་དོན་མ་གཏོགས་པ༵་ད་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་དོན་ལ་སོགས་པ་ གཞན་ཅི་ཡང་མི་བས༵མ་ཞིང་གཞན་ལ་ཕན་པ་འབའ་ཞིག་བསམས་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)སྦྱོར་བས་འཇུག་ཚུལ་ནི། བདག་གཞན་བརྗེས་ཕྱིན་ཆད་སེམས་ཅན་གཞན་ རྣམས་དབང་བའི་མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡི༵ས་ལྟ་བ་དང་ཉན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ རང་གི་དོན་སྒྲུབ་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡི༵ན་ཞིང་། སེམས་ཅན་གཞན་དེའི་དོན་དུ་བཏང་བའི་ མིག་དང་ལག་པ་དང་རྐང་པ་ལ་ས

【現代漢語翻譯】 甚至連供養這位主人的侍奉和僕人的衣食都無法實現。 今生能見之法與來世未見之樂，皆能成就清凈圓滿之樂，以及幸福之因，完全捨棄自他交換，徒勞無益地造作各種不悅之事，唯有痛苦相隨，對於取捨之理一無所知的眾生，接受地獄等難以忍受的痛苦，實在令人憐憫。 （五）捨棄我執之法：輪迴未空之際，世間所有他人之害等傷害，以及毒蛇等一切怖畏，生老病死等一切痛苦，所有這一切，皆由執我而生。猶如大魔，唯作損害之我執，於我何益？毫無用處！若不捨棄執我之心，則無法捨棄痛苦之果，譬如不捨棄火，則無法避免焚燒。如《釋量論》云：『若有我，則知他，我他分，生執與嗔，由彼等，生一切過。』 （三）如何交換之法分三： （一）指示真實義：一切過患之根源在於我執，因此，爲了平息我之痛苦，以及平息他人一切痛苦，應捨棄自愛執，無私地奉獻於他人，並且像愛自己一樣珍愛一切眾生，努力習慣之。 （二）以意樂趣入之法：發起菩提心，你的心要確信，我已成為所有眾生的奴僕。除了利益一切眾生之外，你什麼都不要想，只想著利益他人。 （三）以行趣入之法：自我與他人交換之後，以他人所擁有的眼睛和耳朵等，通過看和聽等方式來成辦自己的利益是不合理的。應該爲了其他眾生的利益而使用奉獻出去的眼睛、手和腳等。

【English Translation】 Even the service of offering to this master and the provision of food and clothing for the servants will not be accomplished. The happiness of seeing the Dharma in this life and the pure and complete happiness of achieving well-being in the unseen future life, as well as the cause of happiness, completely abandoning the exchange of self and others, accomplishing various unpleasant things in vain, and only suffering as a result, those who are ignorant of the principles of acceptance and rejection, and who willingly accept unbearable suffering such as hell, are truly objects of compassion. (5) How to Abandon Self-Grasping: As long as samsara is not empty, whatever harm there is in the world, such as harm from others, and all fears such as enemies and poisonous snakes, and all sufferings such as birth, old age, sickness, and death, all of these arise from grasping at the self. Like a great demon, what is the use of this self-grasping that only causes harm? It is of no use! If the cause, self-grasping, is not completely abandoned, then the fruit, suffering, cannot be abandoned. For example, if fire is not abandoned, then burning cannot be avoided. As it says in the Pramāṇavārttika (Commentary on Valid Cognition): 'If there is a self, then one knows others. From the division of self and others, attachment and hatred arise. From these, all faults arise.' (3) How to Exchange: There are three parts: (1) Showing the actual meaning: Since the root of all faults is self-grasping, therefore, in order to pacify the suffering of the self and to pacify all the suffering of others, one should abandon cherishing oneself and selflessly dedicate oneself to others, and cherish all other sentient beings as one cherishes oneself, and strive to become accustomed to this. (2) How to Enter with Intention: Generate the mind of enlightenment (Bodhicitta), and your mind should be certain that 'I have become the servant of all other sentient beings.' Except for benefiting all sentient beings, do not think of anything else, only think of benefiting others. (3) How to Enter with Action: After exchanging self and others, it is unreasonable to accomplish one's own benefit by using the eyes and ears, etc., that belong to other sentient beings, through seeing and hearing, etc. One should use the eyes, hands, and feet, etc., that have been dedicated for the benefit of those other sentient beings.

---

ོགས་པ་ཡི༵ས་སེམས་ཅན་གཞན་དེ་ལ་ནམ་ཡང་ལོག་པར་ བྱ་བ་མི་རི༵གས་སོ། །རང་དོན་སྒྲུབ་ཅིང་གཞན་ལ་གནོད་པ་མི་རིགས་པ་དེས་ན་ད་ནི་སེམས་ ཅན་ཁོ་ནའི་དོན་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ༵་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལ་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅི་ མཐོང་བ༵་དེ་དང་དེ་ནི་རང་གི་ཡིད་ཀྱིས་ཕྲོགས་ནས་ཀྱ༵ང་སེམས་ཅན་གཞན་དག་ལ་ནི་རྟག་ ཏུ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ལེགས་པར་སྤྱོ༵ད་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། 2-283 (གསུམ་པ་)[བཞི་པ]བརྗེས་ནས་འགྲུབ་ཚུལ་ལ། བསམ་པས་བསྒྲུབ་ཚུལ་དང་། སྦྱོར་ བས་བསྒྲུབ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ། བསྒོམ་ཚུལ་མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ། བརྟགས་ ནས་འཇུག་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། སྔར་བདག་གཞན་མ་བརྗེས་པའི་དུས་སུ་ཕྲག་དོག་དང་ འགྲན་སེམས་དང་ང་རྒྱལ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་རང་བས་དམན་པ་དང་སོགས་པའི་སྒྲས་ མཉམ་པ་དང་མཐོ་བར་སྣང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བརྗེས་ཕྱིན་ཆད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ བདག་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མོས་པར་བྱས་ཏེ་དོན་གྱི་གཞན་ལ་བདག་གསར་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱས་ པ་ད༵ང་། གཞན་སེམས་ཅན་དམན་པ་དང་མཉམ་པ་དང་མཐོ་བ་རྣམས་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ནི་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཉིད་གོམས་པར་བྱས་ན༵ས་དོན་གྱིས་རང་ལ་བདག་རྙིང་པ་ཞེས་ཐ་ སྙད་བྱས་ཏེ་རང་གཞན་བརྗེས་པ་ལ། ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་སུ༵་སེམས་ ཅན་ལས་མཐོ་བའི་བདག་རྙིང་པ་ལ་ཕྲག་དོག་དང་། སེམས་ཅན་དང་མཉམ་པའི་བདག་རྙིང་ པ་ལ་འགྲན་སེམས་དང་། སེམས་ཅན་ལས་དམའ་བའི་བདག་རྙིང་པ་ལ་ང་རྒྱལ་བསྒོ༵མ་པར་ བྱའོ། །དེས་ན་རེ་ཞིག་འདི་ཞེས་པ་རྣམས་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གོམས་པའི་བདག་རྙིང་པ་ ལ་གོ་བར་བྱ་ཞིང་། བདག་ཅེས་པ་རྣམས་ནི་གསར་དུ་གོམས་པར་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་ གོ་བར་བྱའོ། །མདོར་ན་བདག་ཉིད་གཞན་ཡིན་པ་དང་། གཞན་རྣམས་བདག་ཡིན་པར་མོས་ པས་བདག་གཞན་གོ་བརྗེ་བའི་ཚུལ་ལ་འབད་པར་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ནའང་རང་ཉིད་ཀྱང་ གཞན་ཡིན་པའི་ལུགས་ལ་དེ་ཙམ་གཅིག་སེམས་སུ་འོང་བ་ཞེས་གྲགས་པ་ལྟར་རོ། །འདིའི་ ཕྲག་དོག་དང་འགྲན་སེམས་དང་ང་རྒྱལ་རྣམས་ནི་སྤང་བྱའི་མིང་གིས་བསྟན་ཡང་དོན་ལ་ བདག་ཉིད་གཅེས་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོ་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། མཐོ་བ་ལ་ཕྲག་དོག་བསྒོམ་ཚུལ། མཉམ་པ་ལ་འགྲན་སེམས་ བསྒོམ་ཚུལ། དམའ་བ་ལ་ང་རྒྱལ་བསྒོམ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)འཇིག་ 2-284 རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ལ་བརྟགས་ཏེ་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། བདག་རྙིང་པ་འདི་ནི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་ མང་པོས་བཀུར་བར་བྱས་པ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཅན་བདག་ནི་དམན་པར་མཐོང་བས་བཀུར་ བར་བྱས་པ་མི༵ན་ལ། བདག་རྙིང་པ་འདིས་ནོར་མང་པོ་རྙེད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་བདག་ གིས་མ་རྙེད་ཅི༵ང་བདག་རྙིང་པ་འདི་ནི་མང་པོས་བསྟོད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་ བདག་ལ་

【現代漢語翻譯】 因此，絕不應該將其他眾生的心轉離正道。既然爲了自己而傷害他人是不對的，那麼現在就應該以眾生的利益為首要，對於自己身體所擁有的任何快樂之物，都要從自己的心中奪走，爲了永遠利益其他眾生而善加利用。這是（教言的）含義。 2-283 （第三）[第四]，通過交換來成就（菩提心）的方法有：通過意念來成就的方法，以及通過行為來成就的方法。第一種方法包括：簡要地展示修習的方法，詳細地解釋，以及通過觀察來進入（修習）。第一點是：在尚未交換自他的時候，產生嫉妒、競爭和傲慢的對象是那些比自己低劣的眾生，以及通過『等』字所包括的與自己平等或高於自己的眾生。在交換之後，應當認為自己是菩薩，並稱呼實際上是其他眾生的『新的我』。而那些低劣、平等或高於自己的眾生，則應當習慣於認為他們是菩薩自己，並稱呼實際上是自己的『舊的我』。對於自他交換，應當以毫無懷疑的念頭，對那些高於眾生的『舊的我』生起嫉妒，對那些與眾生平等的『舊的我』生起競爭，對那些低於眾生的『舊的我』生起傲慢。因此，暫時地，『這個』等詞應當理解為指代從無始以來就習慣的『舊的我』，而『我』等詞則應當理解為指代新近習慣的眾生。簡而言之，應當努力通過認為自己是他人，他人是自己來交換自他。正如世俗中也流傳著『自己也是他人的方式』這樣的說法。這裡的嫉妒、競爭和傲慢，雖然以應當捨棄的名稱來表示，但實際上是珍愛自己的對治法。 （第二）詳細解釋包括：對高於自己者修習嫉妒的方法，對與自己平等者修習競爭的方法，以及對低於自己者修習傲慢的方法。第一點又分為兩點：（第一）通過觀察世間八法來修習的方法是：『這個舊的我因為具有功德而被眾人尊敬，而眾生我因為被視為低劣而不被尊敬。』『這個舊的我像獲得許多財富一樣，而眾生我卻沒有獲得。』『這個舊的我被眾人讚揚，而眾生我卻……』 2-284

【English Translation】 Therefore, one should never turn the minds of other sentient beings away from the right path. Since it is wrong to harm others for one's own sake, now one should prioritize the benefit of sentient beings. Whatever special comforts one sees in one's own body, one should seize them from one's own mind and use them well for the sake of always benefiting other sentient beings. This is the meaning (of the teaching). 2-283 (Third) [Fourth], the methods of accomplishing (Bodhisattva mind) through exchange include: the method of accomplishing through thought, and the method of accomplishing through action. The first method includes: briefly showing the method of practice, explaining in detail, and entering (the practice) through observation. The first point is: before exchanging self and others, the objects of jealousy, competition, and pride are those beings who are inferior to oneself, and those who are equal to or higher than oneself, included by the word 'etc.'. After the exchange, one should consider oneself to be a Bodhisattva and call the 'new self' who is actually other sentient beings. And those sentient beings who are inferior, equal, or higher than oneself, one should become accustomed to thinking of them as the Bodhisattva oneself, and call the 'old self' who is actually oneself. For the exchange of self and others, one should, with a mind free from doubt, cultivate jealousy towards the 'old self' who is higher than sentient beings, cultivate competition towards the 'old self' who is equal to sentient beings, and cultivate pride towards the 'old self' who is lower than sentient beings. Therefore, temporarily, the words 'this' etc. should be understood to refer to the 'old self' that one has been accustomed to from beginningless time, and the words 'I' etc. should be understood to refer to the sentient beings that one has newly become accustomed to. In short, one should strive to exchange self and others by thinking of oneself as others and others as oneself. Just as it is said in the world that 'one's own self is also the way of others'. The jealousy, competition, and pride here, although shown by names that should be abandoned, are actually the antidotes to cherishing oneself. (Second) The detailed explanation includes: the method of cultivating jealousy towards those who are higher than oneself, the method of cultivating competition towards those who are equal to oneself, and the method of cultivating pride towards those who are lower than oneself. The first point is divided into two points: (First) The method of cultivating by observing the eight worldly dharmas is: 'This old self is respected by many because it possesses qualities, while the sentient being self is not respected because it is seen as inferior.' 'This old self gains much wealth, while the sentient being self does not.' 'This old self is praised by many, while the sentient being self...' 2-284

---

སྨོ༵ད་པར་བྱས་པ་དང་། བདག་རྙིང་པ་འདིས་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་ གྱི་སེམས་ཅན་བདག་ནི་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་ལ༵། སེམས་ཅན་བདག་ནི་ཁུར་ཁུར་ བ་ལ་སོགས་པ་དམན་པའི་ལས་རྣམས་བྱེད་པ་ད༵ང་བདག་རྙིང་པ་འདི་ནི་ལས་མེད་པར་བདེ་ བ་ཉིད་དུ་གན༵ས་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་ཕྲག་དོག་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)མཐོ་བའི་ཡོན་ཏན་ལ་བརྟགས་ཏེ་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། བདག་རྙིང་པ་འདི་ནི་རིགས་ མཐོན་པོ་དང་འཁོར་མང་པོ་དང་ལོངས་སྤྱོད་འབྱོར་བ་ལ་སོགས་པས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ ལ་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་ད༵ང་ལྡན་པ་དང་། སེམས་ཅན་བདག་རིགས་ངན་པ་ལ་སོགས་པས་ དམན་ཞིང་ཡོན་ཏན་མེད་པར་གྲ༵གས་མོད། སེམས་ཅན་བདག་ལའང་ཆེ་བ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ མེད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་ཅིའང་དགོས་པ་མེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་བདག་ཅག་ཀུན་ཀྱང་རང་ བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཉི༵ད་ཡིན་པས་བརྙས་པར་ མི་རིགས་སོ། །མཐོན་དམན་ཡང་ལྟོས་ས་ལ་ལྟོས་ནས་བཞག་པ་ཡིན་གྱི། མཐའ་གཅིག་ཏུ་ བདེན་པར་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དེ། སེམས་ཅན་གང་བས་བདག་རྙིང་པ་འདི་དམན་པའི་ཆ་དེའང་ ཡོད་ཅི༵ང་། བདག་རྙིང་པ་གང་བས་སེམས་ཅན་བདག་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཆ་དེ་ཡང་ཡོ༵ད་ པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ནའང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་དང་། ལྟ་བ་ངན་པ་དང་། འཚོ་བ་རྒུད་པ་ལ་སོགས་པས་དམན་པའོ་སྙམ་ན། དེ་དག་ནི༵་ཉོན་མོངས་པའི་གཞན་དབང་ དུ་གྱུར་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི། སེམས་ཅན་བདག་ལ་རང་དབང་ཡོད་བཞིན་དུ་ 2-285 བྱས་པ་མི༵ན་པས། དེ་དག་གི་ཆ་ལ་ཡང་བརྙས་པར་མི་རིགས་སོ། །བདག་རྙིང་པ་དེ་སྙིང་རྗེ་ ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཅི་ནུས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་བདག་ནི་ཉོན་མོངས་ པའི་ནད་ལས་གསོ་བར་བྱ་དགོས་ཏེ༵། གསོ་ཞིང་ཕན་འདོགས་པར་གྱུར་ན་དཀའ་བ་སྤྱོད་ པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་པའང་སེམས་ཅན་བདག་གི་དང་དུ་བླ༵ང་བར་བྱའོ། ། འོན་ཏེ་སེམས་ཅན་བདག་ལ་བདག་རྙིང་པ་འདིས་གསོ་ཞིང་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མི༵ན་ ན། མཐོན་དམན་དུ་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་བདག་ལ་བརྙས་པ་བྱེ༵ད་དེ་བྱེད་ པར་ནི་མི་རིགས་ཤིང་། གསོ་བར་མི་ནུས་ན་སེམས་ཅན་བདག་ལ་བདག་རྙིང་པ་དེ་ཡི་ཡོན་ ཏན་གྱི༵ས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ་འདིར་སེམས་ཅན་བདག་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་དེས་པ་ལ་སོགས་ཡོན་ ཏན་ཅ༵ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་སྡིག་པ་བྱས་པ་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་ གཅན་གཟན་གདུག་པའི་ཁར་གནས་པ༵་ལྟ་བུའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་ འདོད་པའི་སྙིང་རྗེས་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པར་མ་ཟད། བདག་རྙིང་པ་འདི༵་ཕྱིར་ལ་ཡོན་ཏན་ མེད་བཞིན་དུ་ཡོན་ཏན་ལྷག་པར་རློམ་པ་ཡི༵ས་མཁས་པ་དག་ལ་བསྔོ་ཞིང་རྒྱལ་བར་འདོ༵ད་ པ་ནི་རིགས་པ་མ་

【現代漢語翻譯】 通過貶低來修習：這個舊我擁有圓滿的安樂，而眾生我卻處於極度的痛苦之中！眾生我從事著搬運等卑賤的勞作，而這個舊我卻無所事事，享受安樂，這是不合理的，應當修習嫉妒。 （二）觀察高尚的功德來修習的方法：這個舊我擁有高貴的種姓、眾多的眷屬、豐裕的財富等，在世人眼中具備偉大的功德；而眾生我卻因卑賤的種姓等而顯得低劣，並且沒有功德。即使眾生我沒有偉大的功德，又能做什麼呢？沒有什麼需要做的。因為我們所有的眾生都本性清凈，具備各種功德，所以不應該輕視。高低也是相對而言的，並非絕對真實。因為相對於某些眾生，這個舊我也有低劣之處；而相對於某些舊我，眾生我也有 श्रेष्ठ之處。 即便如此，如果認為眾生因戒律敗壞、邪見、貧困等而低劣，那麼這些都是因為受到煩惱的控制而產生的，並非眾生我在擁有自主權的情況下所為。因此，即使對於這些方面，也不應該輕視。如果這個舊我具備慈悲等功德，那麼就應該盡力醫治眾生我的煩惱之病。如果能夠醫治並利益眾生，那麼即使是修行苦行等痛苦的損害，也應該勇於承擔。 然而，如果這個舊我不能醫治和利益眾生我，那麼又為何要通過區分高低來輕視眾生我呢？不應該這樣做。如果不能醫治，那麼舊我的功德對於眾生我來說又有什麼用呢？因為眾生我本身就具備本性清凈等功德。此外，對於那些造作罪業、墮入惡道、遭受猛獸威脅等痛苦的眾生，不僅沒有慈悲心去利益他們，反而這個舊我在沒有功德的情況下，還自以為功德 श्रेष्ठ，向智者炫耀，渴望勝利，這是不合理的。

【English Translation】 Practicing through degradation: This old self possesses perfect happiness, while the sentient being self dwells in extreme suffering! The sentient being self engages in lowly tasks such as carrying burdens, while this old self idles and enjoys happiness. This is unreasonable; one should cultivate jealousy. (Two) The method of cultivating by examining noble qualities: This old self possesses noble lineage, many attendants, abundant wealth, etc., and is endowed with great virtues in the eyes of the world; while the sentient being self appears inferior due to base lineage, etc., and lacks virtues. Even if the sentient being self does not have great virtues, what can be done? There is nothing that needs to be done. Because all of us sentient beings are inherently pure and possess various virtues, we should not be despised. High and low are also relative; they are not absolutely true. Because relative to some sentient beings, this old self also has inferior aspects; and relative to some old selves, the sentient being self also has superior aspects. Even so, if one thinks that sentient beings are inferior due to broken precepts, wrong views, poverty, etc., then these arise from the power of being controlled by afflictions, and are not done by the sentient being self while possessing autonomy. Therefore, even with regard to these aspects, one should not be despised. If this old self possesses virtues such as compassion, then one should try to cure the sentient being self's illness of afflictions. If one can cure and benefit sentient beings, then even the harm of suffering such as practicing austerities should be bravely undertaken. However, if this old self cannot cure and benefit the sentient being self, then why despise the sentient being self by distinguishing between high and low? One should not do this. If one cannot cure, then what use are the virtues of the old self to the sentient being self? Because the sentient being self itself possesses virtues such as inherent purity. Furthermore, for those sentient beings who commit sins, fall into evil realms, and suffer from the threat of ferocious beasts, not only is there no compassion to benefit them, but this old self, without virtues, boasts of superior virtues, shows off to the wise, and desires victory. This is unreasonable.

---

ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་ཕྲག་དོག་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)འགྲན་སེམས་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། འཁོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ སེམས་ཅན་བདག་དང་མཉམ་པའི་བདག་རྙིང་པ་ལ་བལྟས་ནས་ནི༵་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་གང་གིས་ སེམས་ཅན་རང་ཉིད་ལྷག་པར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་སེམས་ཅན་བདག་གི་རྙེད་པ་ལོངས་སྤྱོད་ འབྱོར་བ་དང་བཀུར་སྟི་རིམ་གྲོའི་ཁྱད་པར་ནི༵་ཐ་ན་རྩོད་པ་ཡིས་ཀྱང་ངེས་པར་བསྒྲུ༵བ་པར་ བྱའོ། །ཅི་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་བདག་གི་ཡོན་ཏན་ནི༵་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་བསལ་བར་གྲགས་ པ་ད༵ང་། གཞན་ཡང་བདག་རྙིང་པ་འདི་ཡི་ཡོན་ཏན་ག༵ང་ཡིན་པ་རྣམས་གང་ཟག་སུས་ཀྱང་ ཐོས་པར་མི་འགྱུར་བར་གསང་བར་བྱ༵འོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་བདག་གི་སྐྱོན་གང་ཡིན་ 2-286 པ་ཡང་སྦས་ཏེ་གསང་བར་བྱ་ཞི༵ང་། སྐྱོན་མེད་པར་ཤེས་ནས་སེམས་ཅན་བདག་ནི་སྐྱེ་བོ་ མང་པོས་མཆོད་པ་འགྱུར་བར་བྱའི་བདག་རྙིང་པ་འདི་ལ་མཆོད་པར་འགྱུར་བ་མི༵ན་པ་དང་། སེམས་ཅན་བདག་དེང་ནས་རྙེད་པ་འབྱོར་པ་མང་པོ་ལེགས་པར་རྙེད་པར་བྱ་ཞི༵ང་། སེམས་ ཅན་བདག་ནི་སྐྱེ་བོ་མང་པོས་བཀུར་བར་འགྱུར་བར་བྱ་ཡི་བདག་རྙིང་པ་འདི་ལ་བཀུར་བར་ འགྱུར་བ་མི༵ན་པར་བྱའོ། །བདག་རྙིང་པ་འདི་ནི་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་ མ་རུངས་པར་བྱས་པ་ལ༵་ཡུན་རིང་དུ་སེམས་ཅན་བདག་ནི་དགའ་བས་བལྟ༵་བར་བྱ་ཞིང་། འགྲོ་བ་ཀུན་གྱིས་དེ་ལ་ཁྲེལ་བའི་སྒོ་ནས་བཞད་གད་བྱེད་པ་ད༵ང་ཕན་ཚུན་མང་པོ་འདུས་ཏེ་ དེ་ལ་སྨོད་ཅིང་མཚང་འབྲུ་བ་དག་ཏུ་ཡང་བྱ༵འོ་ཞེས་བདག་སྙིང་པ་ལ་འགྲན་སེམས་བསྒོམས་ པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)ང་རྒྱལ་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། སེམས་ཅན་ལས་དམན་ཞིང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་ གྱུར་པའི་བདག་རྙིང་པ་འདི་ཡང་སེམས་ཅན་མཐོན་པོ་བདག་དང་ནི༵་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ནི་འགྲན་ ཞེས་གྲ༵ག་མོད། དོན་ལ་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དམན་པའི་བདག་རྙིང་བ་འདི་དང་ སེམས་ཅན་བདག་ཐོས་པ་མང་པ་དང་ཤེས་རབ་ཆེ་བའམ༵་གཟུགས་བཟང་བ་དང་རིགས་ མཐོ་བ་དང་ནོར་འབྱོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཉམ་མམ་ཅི༵་སྟེ་ནམ་ཡང་མི་མཉམ་མོ། །དེ་ལྟར་ ཐོས་པ་ཆེ་བ་ལ་སོགས་པར་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་སྙན་པར་གྲགས་པ་ཡི༵་སེམས་ཅན་བདག་གི་ ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་གསལ་བར་ཐོས་ནས་ནི༵་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་ལྡང་ཞིང་ཡིད་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་ འགྱུར་བ༵འི་བདེ་སྐྱིད་ལ་ནི་བདག་རྙིང་པ་ཁྱོད་ཡོངས་སུ་སྤྱོ༵ད་ཅིག་ཅེས་ང་རྒྱལ་བསྒོམ་པར་ བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)འཇུག་ཚུལ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)ཕན་ན་བསྟེན་ཚུལ་ནི། ཅི་སྟེ་བདག་རྙིང་པ་ འདི་ལ་ལོངས་སྤྱོད་མང་པོའི་སྙེད་པ་ཡོད་ཀྱ༵ང་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ང་ཡི་བཀའ་ཉན་ཞིང་ཕན་ 2-287 པ་དང་བདེ་བ་སྒྲུབ་པའི་ལས་བྱེད་ན༵་བདག་རྙིང་པ་འདི་ལ་སྲོག་འཚོ་བ་ཙམ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ བྱིན་ན༵ས་སེམས་ཅན་བདག་གི་སྟོབ

【現代漢語翻譯】 『是的』，也要修習嫉妒。 （二）修習競爭心的方法：從眷屬和受用等方面觀察與自己一樣的舊我，爲了使自己比其他眾生更優秀，一定要通過爭論來獲得比眾生自己的財富、受用、富裕和恭敬供養更殊勝的地位。無論如何，要使自己的功德在世間廣為人知，並且要保守秘密，不讓任何人聽到舊我的任何功德。同樣，也要隱藏和保守自己的任何過失，知道自己沒有過失，使自己受到大眾的崇拜，而不是舊我受到崇拜。從現在開始，要讓自己獲得更多的財富和利益，讓自己受到大眾的尊敬，而不是舊我受到尊敬。由於舊我沒有財富和尊敬等，所以要長期高興地看著它變得可憐，讓所有人都以輕蔑的態度嘲笑它，並且聚集在一起辱罵和揭露它的缺點。這樣就要對舊我修習競爭心。 （三）修習傲慢心的方法：即使這個比自己低劣且充滿煩惱的舊我也敢於和自己這樣的高等眾生競爭，但實際上，這個在聞思等方面功德低劣的舊我，怎麼能和自己這樣博學多聞、智慧廣大、相貌端莊、出身高貴、財富充足的眾生相提並論呢？絕對不能相提並論！像自己這樣博學多聞，功德在世間廣為人知，聽到自己功德的殊勝之處，身體汗毛豎立，內心充滿喜悅，舊我啊，你盡情享受這樣的幸福吧！這樣就要修習傲慢心。 （三）進入的方式有四種，（第一）有利則依止的方式：如果舊我擁有大量的財富，但如果它聽從我的命令，做利益和快樂的事情，那麼就給舊我僅僅維持生命的受用，以此來增強自己的力量。

【English Translation】 『Yes,』 one should also cultivate jealousy. (2) How to cultivate competitiveness: Regarding retinues and resources, etc., looking at the old self who is equal to oneself, in order to make oneself superior to other sentient beings, one must definitely strive to establish superiority over the sentient being's own wealth, resources, affluence, and honor, even through disputes. In any case, one's own qualities should be known and famous throughout the world, and any qualities of this old self should be kept secret so that no one hears of them. Similarly, any faults of oneself should be concealed and kept secret, and knowing that one is without fault, one should become an object of worship for many people, not this old self. From now on, one should acquire much wealth and prosperity, and one should be honored by many people, not this old self. Since this old self lacks wealth and honor, etc., one should look at it with joy for a long time as it becomes miserable, and let all beings laugh at it with contempt, and gather together to revile it and expose its faults. Thus, one should cultivate competitiveness towards the old self. (3) How to cultivate pride: Even though this old self, who is inferior to oneself and full of afflictions, dares to compete with oneself, a superior being, in reality, how can this old self, who is inferior in qualities such as learning and contemplation, be compared to oneself, who is learned, wise, beautiful, of high lineage, and wealthy? Never! Thus, hearing clearly the distinction of one's own qualities, which are widely renowned throughout the world for being learned and so on, one's body hairs stand on end and joy arises in one's mind. 'Old self, you may fully enjoy this happiness!' Thus, one should cultivate pride. (3) There are four ways to enter. (1) How to rely on if beneficial: Even if this old self has much wealth, if it listens to my commands and does things that bring benefit and happiness, then give this old self only enough resources to sustain its life, thereby increasing one's own strength.

---

ས་ཀྱིས་རྙེད་པ་གཞན་དེ་རྣམས་བཙན་ཐབས་སུ་དབྲོག་ ཅིང་བླང་བར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)གནོད་ན་གཞོམ་ཚུལ་ནི། བདག་རྙིང་པ་འདི་ནི་བདེ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལས་ ཉམས་པར་བྱ་ཞི༵ང་སེམས་ཅན་བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནོད་པ་རྣམས་དང་རྟག་ཏུ་སྦྱར་ བར་བྱ༵་སྟེ། བདག་རྙིང་པ་འདི་ཡིས་ལན་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཐམས་ཅད་དུ༵་འཁོར་བར་འཁོར་ བའི་ཚེ་སེམས་ཅན་བདག་ལ་གསོད་པ་དང་འཕྲོག་པ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་ བྱ༵ས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)རང་དོན་སྨད་པ་ནི། འདི་མན་ཆད་བདག་གཞན་གྱི་སྒྲའང་རྣལ་མར་བཟུང་སྟེ། བདག་གི་ཡིད་ཁྱོད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རང་དོན་འབའ་ཞིག་བྱེད་པར་འདོད་པ༵ས་འཁོར་བ་ འདིར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་མང་པོ་འདས་པར་གྱུར་ཀྱ༵ང་། དོན་མེད་པའི་ངལ་བ་ཆེན་པོ་ དེ་ལྟ་བུ༵ས་རང་གི་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡུན་རིང་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་བསྒྲུ༵བ་པ་ནི་ ཤིན་ཏུ་འགྱོད་པའི་གནས་ཡིན་ནོ། ། (བཞི་པ་)གཞན་དོན་བསྔགས་པ་ནི། རང་དོན་བྱས་ན་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལ་སྤྱོད་ པ་དེ་ལྟར་ངེས་པས་ད་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་མང་པོ་དག་གི༵་དོན་ཁོ་ན་སྒྲུབ་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྤྲོ་ བས་འཇུག་པར་གྱིས་ད༵ང་། ཐུབ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བཀའ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཞིང་ནམ་ ཡང་མི་སླུ་བ༵ས་གཞན་དོན་བྱས་པ་དེ་ཡི་ཡོན་ཏན་ཕྱིས་རིམ་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བར་ འགྱུ༵ར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱི་དུས་སུ༵་བདག་གཞན་བརྗེས་ ནས་གཞན་དོན་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པའི་ལས་འདི་བྱས་པར་གྱུར་ན་ནི༵་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་མིན་པ༵་འཁོར་བར་སྡུག་བསྔལ་ཁོ་ན་ལ་སྤྱོད་ 2-288 པ་འདི་འདྲའི་གནས་སྐབས་སུ་འགྱུར་བ་མི་སྲི༵ད་དོ། །གཞན་དོན་ལས་བདེ་བ་ཐོབ་པ་དེ་ལྟ་ བས་ན་ད་ནི་འདི་ལྟར་གཞན་ཕ་མ་དག་གི༵་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་གི་ཐིགས་པ་སྨིན་པ་ལ༵་གོམས་ པའི་དབང་གིས་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ངར་འཛིན་བྱས་པ་ལྟ༵ར་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་ ཐམས་ཅད་ལའང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་གོམས་པར་གྱི༵ས་ལ་དེའི་དོན་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ ཅེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)[གཉིས་པ]སྦྱོར་བས་བསྒྲུབ་ཚུལ་ལ། སྒྲུབ་ཚུལ་དངོས་དང་། དབང་དུ་བྱེད་ཚུལ་ ལོ། ། དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ལེགས་པ་གཞན་ལ་གཏོང་ཚུལ་ནི། གང་ལ་ཅི་ཕན་ན་ སྙམ་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་ཁོ་ན་ལ་རྟོག་དཔྱོད་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་ནི༵་བདག་གི་ལུས་ལ་ ཉེ་བར་མཁོ་བའི་ཡོ་བྱད་ཟས་དང་གོས་ལ་སོགས་པ་ཅི་དང་ཅི་སྣང་པ༵་དེ་དང་དེ་ཉིད་བློས་ ཕྲོགས་པར་བྱས་ན༵ས་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་དུས་རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པ་སྤྱོ༵ད་ཅིག གཞན་ཡང་ སྐབས་སུ་བདག་ནི་བདེ་སྐྱིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སེམས་ཅན་གཞན་ནི་མི་སྐྱེད་ ལ༵་བདག་ནི་འཁོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་

【現代漢語翻譯】 那些被土地發現的其他東西，要強行奪取並拿走。 (第二，)如果造成傷害，摧毀的方式是：這個舊的『我』應該從各種幸福的特質中衰退，並且總是與眾生的痛苦傷害聯繫在一起。因為這個舊的『我』在無數次的輪迴中，對眾生造成了殺害、搶奪等各種傷害。 (第三，)貶低自己：從現在開始，『我』和『他人』的聲音也要如實地理解。我的心啊，你從無始以來就只想為自己謀利，因此即使在這個輪迴中度過了無數劫，你卻因為這樣毫無意義的巨大辛勞，而長期地為自己招致巨大的痛苦，這真是令人非常後悔。 (第四，)讚揚利他：因為如果只為自己謀利，就註定只能承受痛苦，所以現在要以極大的熱情投入到僅僅為眾多其他眾生謀利的事業中。所有佛陀的教言都是可靠的，永遠不會欺騙，所以為他人謀利的功德，以後會逐漸顯現出來。如果你的心在過去世中，通過交換自他，僅僅做了為他人謀利的事業，那麼就不會享受成佛的圓滿安樂，而會變成僅僅在輪迴中遭受痛苦的境地。因此，從利他中獲得安樂，所以現在要像習慣於父母的精血一樣，你的心執著于『我』，同樣地，也要習慣於將所有其他眾生執著為『我』，併爲他們的利益而努力。 (第四，)[第二]通過修行來成就的方式：包括成就的實際方式和控制的方式。 首先，分為三點：(第一，)將好的東西給予他人的方式：要深入思考什麼對誰有益，僅僅爲了其他眾生的利益，然後將自己身體所需的任何物品，如食物和衣服等，毫不吝惜地給予，你的心要時常行利他之事。此外，有時自己擁有圓滿的幸福快樂，而其他眾生卻沒有；自己擁有眷屬和受用

【English Translation】 Those other things found by the earth, should be forcibly seized and taken. (Second,) If harm is caused, the way to destroy it is: this old 'I' should decline from all the qualities of happiness, and always be associated with the suffering harm of sentient beings. Because this old 'I' has caused various harms such as killing and robbing to sentient beings in hundreds of thousands of lifetimes. (Third,) Disparaging oneself: From now on, the sounds of 'I' and 'others' should also be understood as they are. My mind, you have desired to only benefit yourself from beginningless time, so even though countless eons have passed in this samsara, you have only brought great suffering to yourself for a long time because of such meaningless great labor, which is very regrettable. (Fourth,) Praising altruism: Because if you only seek your own benefit, you are destined to only experience suffering, so now you should engage with great enthusiasm in only benefiting many other sentient beings. All the teachings of the Buddhas are reliable and never deceive, so the merits of benefiting others will gradually become manifest later. If your mind had done the work of only benefiting others by exchanging self and others in previous lives, then you would not be enjoying the perfect bliss of Buddhahood, but would be in a state of only suffering in samsara. Therefore, having obtained happiness from benefiting others, now, like being accustomed to the semen and blood of your parents, your mind clings to 'I', in the same way, you should also become accustomed to clinging to all other sentient beings as 'I', and strive for their benefit. (Fourth,) [Second] The way to accomplish through practice: includes the actual way to accomplish and the way to control. First, divided into three points: (First,) The way to give good things to others: You should deeply contemplate what is beneficial to whom, only for the benefit of other sentient beings, and then give whatever is needed for your own body, such as food and clothing, without hesitation, and your mind should always practice benefiting others. Also, sometimes you have perfect happiness and joy, while other sentient beings do not; you have retinues and enjoyments

---

ལ་སོགས་པས་མཐོ་ཞིང་སེམས་ཅན་གཞན་ནི་དམའ་ བ་ད༵ང་བདག་ནི་ཕན་བྱེད་མང་པོ་དང་བཅས་ཤིང་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་མིན་པ་འདི་འདྲ་ མི་རིགས་སོ་ཞེ༵ས་བདག་ལ་ཕྲག་དོག་ཅིས་མི་བྱེ༵ད་དེ་བྱ་བར་འོས་ཤིང་སྐྱིད་པ་ལ་སོགས་པ་ གཞན་ལའང་སྦྱར་བར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཉེས་པ་བདག་གིས་བླང་ཚུལ་ནི། བདག་ནི་འདོད་ཡོན་ལ་སྤྱོད་པའི་བདེ་བ་ལ་ ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་གྱིས་ཏེ༵་སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་བླངས་ ནས་བདག་ལ་སྦྱོ༵ར་ཞིང་གང་གི་ཚེ་བདག་འདི་ནི་དམན་པའི་ལས་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེ༵ས་བདག་ གི་སྐྱོན་ལ་ཡང་ཡང་བརྟགས་ཏེ་སྤང་བར་གྱི༵ས་ཤིག གཞན་གྱིས་གནོད་ཅིང་འཚེ་བ་ལ་ 2-289 སོགས་པའི་ཉེས་པ་བྱས་པ་ཡ༵ང་རང་གི་སྔོན་གྱི་ལས་ངན་པའི་སྐྱོན་དུ་བསྒྱུར་བར་བྱོས་ལ༵། བདག་གིས་ཉེས་བ་ཆུང་ངུ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱ༵ང་མི་གསང་བར་སྐྱེ་བོ་མང་པོའམ་ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་རབ་ཏུ་ཤོ༵གས་ཤིང་སླན་ཆད་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པར་བྱོས་ཤིག སེམས་ ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙན་པའི་གྲགས་པ་ལྷག་པར་བརྗོད་ཅིང་གསལ་བར་བྱས་པ༵ས་ རང་གི་གྲགས་པ་ཟིལ་གྱིས་ནོ༵ན་ཅིང་སྦ་བར་གྱིས་ལ། བདག་ནི་བྲན་གྱིའང་ཐ་མ་ལྟ༵ར་ཤིན་ ཏུ་དམན་པའི་ཆ་བཟུང་སྟེ་སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་རྗེ་བོ་ལྟར་མོས་པའི་སྒོ་ནས་དོན་ རྣམས་ཀུན་ལ་རྟག་ཏུ་བཀོལ་བར་གྱི༵ས་ཤིག བདག་འདི་ནི་སྐྱོན་སྣ་ཚོགས་དང་བཅས་པའི་ རང་བཞིན་ཡིན་པ་ཉི༵ད་ཀྱིས་གློ་བུར་གྱི་ཡོན་ཏན་ཅུང་ཟད་ཙམ་མཐོང་བའི་ཆས་ནམ་ཡང་མི་ བསྟོ༵ད་པར་བྱ་སྟེ། བདག་འདི་ཡི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཅི་ནས་ཀྱ༵ང་གང་ཟག་འགས་ ཀྱང་མི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་སྦ་བ་ལ་འབད་པར་གྱི༵ས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)བསྡུས་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་གདམས་པ་ནི། མདོར་བསྡུ་ན་སྔར་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ བདག་གི་དོན་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི༵ར་རང་གི་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ གནོད་པ་བྱས་པ་ག༵ང་ཡིན་པའི་གནོད་པ་དེ་རྣམས། ད་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ དོན་ཁོ་ན་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི༵ར་བདག་ཉིད་ལ་ནི་འབབ་པར་གྱི༵ས་ཤིག བདག་འདི་ནི་གཉའ་ བའམ་གདོང་དྲག་པར་ཧ་ཅང་འགྱུར་བའི་ཚུལ་དུ༵་ཁོང་ཤེད་དང་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་པར་ནི་མི་བྱ་ སྟེ༵་དཔེར་ན་བག་མ་གསར་བའི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་ཚུལ་བཞིན་དུ༵་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་ངོ་ཚ་བ་དང་ སྡིག་པའི་རྣམ་སྨིན་ལ་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པས་དབང་པོའི་སྒོ་བསྡམས་ཏེ་གཉེན་པོ་ལ་ མཉམ་པར་གཞ༵ག་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)དབང་དུ་བྱེད་ཚུལ་ལ་བདུན་ལས། (དང་པོ་)དབང་དུ་བྱེད་ཚུལ་མདོར་བསྟན་ནི། དེ་ཡང་བྱ་བར་འོས་པ་གཞན་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ལ་སྔར་བཤད་པ་དེ་ལྟར་རྩེ་ 2-290 གཅིག་ཏུ་གནས་པར་བྱ་ཞི༵ང་། དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་བྱ་བ༵ར་འོས་པར་རང་ དོན་སྒྲུབ་པ་ལ

【現代漢語翻譯】 諸如此類，自己高高在上，其他眾生則卑微低下；自己擁有諸多利益，而其他眾生則一無所有。像這樣不公平的事情，難道不應該嫉妒嗎？應該將那些值得做且令人愉悅的事情也分給他人。 （第二，）自己承擔罪過的方式是：讓自己遠離對欲樂的貪戀，承擔所有其他眾生的痛苦，並將這些痛苦施加於自己。當自己做了卑劣的事情時，要反覆檢查自己的過失並加以改正。對於他人所造成的傷害和侵犯等過錯，也要將其轉化為自己過去惡業所致的過失。 對於自己所犯下的微小過錯，也不要隱瞞，而應向大眾或偉大的導師、世尊坦白，並承諾以後遵守戒律。要更加讚揚和彰顯所有其他眾生的美名，以此來壓制和隱藏自己的名聲。要將自己視為最卑賤的奴僕，以恭敬之心對待所有其他眾生，像對待主人一樣，並在一切事務中始終為他們服務。自己本性就具備各種缺點，因此不要炫耀自己偶然獲得的微小優點。要盡一切努力隱藏自己的優點，不讓任何人知曉。 （第三，）簡要地給予修持的建議：總而言之，從無始以來，你的心一直只為自己謀利，從而傷害了其他眾生。現在，爲了利益所有其他眾生，讓這些傷害都降臨到自己身上吧！不要變得傲慢自大，不要趾高氣揚，而要像新娘一樣，對不該做的事情感到羞愧，畏懼惡業的果報，收攝感官，保持平靜。 （第二，）控制自心的方法有七種。（第一，）簡要地展示控制自心的方法：對於應該做的事情，例如利益他人等善行，要像之前所說的那樣全神貫注。同樣，對於你的心不應該做的事情，例如為自己謀利等惡行，要...

【English Translation】 Being high and others low, having many benefits and others not, such inequality, shouldn't one be jealous? One should apply what is worthy of doing and pleasant to others as well. (Secondly,) the way to take on faults is: separate yourself from attachment to the pleasure of enjoying desires, take on the suffering of all other sentient beings, and apply it to yourself. When you do something lowly, repeatedly examine your faults and correct them. Transform the harm and offenses caused by others into faults of your own past bad karma. Do not conceal even small faults you have committed, but confess them to the public or to the great teacher, the Bhagavan (Blessed One), and resolve to abide by the vows in the future. Especially proclaim and illuminate the good reputation of all other sentient beings, thereby suppressing and concealing your own fame. Hold yourself as the lowest of servants, and with reverence, treat all other sentient beings as masters, and always employ yourself in all matters for their sake. Since you are by nature endowed with various faults, never boast of the accidental virtues you may possess. Strive to conceal the distinctions of your virtues so that no one may know them. (Thirdly,) advising to practice concisely: In short, from beginningless time, your mind has only sought its own benefit, thereby harming other sentient beings. Now, for the sake of benefiting all other sentient beings, let those harms fall upon yourself! Do not become arrogant or haughty, but like a new bride, be ashamed of what should not be done, fear the consequences of bad karma, restrain your senses, and remain calm. (Secondly,) there are seven ways to control the mind. (First,) briefly showing the way to control the mind: For what is worthy of doing, such as benefiting others and other virtuous deeds, one should remain single-pointedly as previously stated. Likewise, for what your mind should not do, such as seeking self-interest and other evil deeds, one should...

---

་སོགས་པ་ལ་མི་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་རང་གི་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་འདི་ནི་རྟ་དུལ་ བ་བཞིན་དུ་དབང་དུ་འགྱུར་ཞིང་ལས་སུ་རུང་བར་བྱ་སྟེ༵། གལ་ཏེ་དེ་དག་ལས་འདས་ནས་ སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་ན་གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་གྱིས་ཚར་བཅད་པ་ལ་ཡང་ འབད་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)རང་དོན་སེམས་པ་གཞོམ་ཚུལ་ནི། འོན་ཏེ་སྔར་བཤད་པ་དེ་ལྟར་གདམས་ ངག་ཟབ་མོ་བསྟན་ཀྱང་ནི༵་རང་གི་སེམས་ཁྱོད་དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་ལེན་པར་མི་བྱད་ན༵། ལུས་ བེམ་པོ་ལ་ཉེས་པ་མེད་ཅིང་སེམས་ཁྱོད་ལས་སུ་མ་རུང་བ་ལས་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་གི་ ཉེས་པ་ཀུན་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ཡིན་པ༵ས་སེམས་ཉོན་མོངས་ཅན་ཁྱོད་ཉིད་གཉེན་པོས་ ཚར་གཅད་པར་བྱ་བར་ཟ༵ད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཁྱོད་ཀྱི་ལམ་ངན་པར་ཁྲིད་ ནས་བསླུས་ཤིང་ཁོ་བོ་གང་དུ་བརླག་པར་བྱས་པ༵འི་སྔོན་གྱི་དུས་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་དེ་ ནི་གཞན་འདས་ཚར་བ་ཡིན་ཏེ༵། ད་ནི་སྔོན་དང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པས་སེམས་ལས་སུ་རུང་མི་ རུང་གི་ཁྱད་པར་རྣམས་ངས་མཐོང་བཞིན་དུ་ད་ཁྱོད་ལམ་ངན་པ་གང་དུ་འགྲོ༵་སྟེ་འགྲོ་བའི་ གནས་མེད་པས། སེམས་ཁྱོད་ཀྱི་རང་དོན་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ང་རྒྱལ་དང་དྲེགས་པ་ ཀུན་གཞོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། །དེས་ན་ད་དུང་སྔར་བསླུས་པ་བཞིན་དུ་བདག་ལ་རང་ གི་དོ༵ན་འབའ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱར་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་བསམ་པ་དམན་པ་དེ་དོར་ ཅི༵ག དེའང་བདག་གཞན་བརྗེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་གིས་སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ ལ་ཁྱོད་བཙོངས་ཟིན་ནས་གཞན་དབང་པ་ཡིན་གྱི༵ས་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ནམ་ཡང་སྐྱོ་བར་མ་ སེམས་པར་ཞོ་ཤ་ཕུ༵ལ་ཏེ་གུས་པས་འབད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བདག་འཛིན་གྱི་དབང་གིས་ བག་མེད་པར་གྱུར་ནས་ཁྱོ༵ད་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མ་བྱིན་ཞིང་གཞན་དོན་ལ་བརྩོན་པར་མ་ 2-291 བྱས་ན༵་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁོ་བོ་སླར་ཡང་དམྱལ་བ་ཡི༵་སྲུང་མ་འཇིགས་ སུ་རུང་བ་རྣམས་ལ་བྱིན་ནས་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་ལ་སྦྱོར་བ་ཉིད་དུ་ངེ༵ས་སོ། །དེ་ལྟར་ཉོན་ མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཁྱོད་ཀྱིས་རེ་ལྟའམ་ལན་དུ་མ་ཞིག་སྔར་ཡང་ཁོ་བོ་དམྱལ་བའི་སྲུང་ མ་རྣམས་ལ་བྱིན་པས་ཡུན་རིང་པོར་སྡུ༵ག་བསྔལ་ལ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ད་ནི་སྔར་གནོད་པ་མང་ པོ་བྱས་པའི་ཁོ་ན་རྙིང་པ་རྣམས་དྲན་པར་བྱས་ཏེ༵་ཡིད་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་གི་དོན་འབའ་ཞིག་ སེམས་པའི་བསམ་པ་དམན་པ་རྩ་བ་ནས་གཞོ༵མ་པར་བྱའོ། ། (གསུམ་པ་)གཞན་དོན་ལ་བསམས་ན་ལེགས་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་ནི་གཏན་དུ་དགའ་ ཞིང་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་ན༵་རང་གི་དོན་ལ་བདག་གིས་དགའ་ཞིང་ཞེན་པར་མི་བྱ༵་སྟེ། དེ་ སྟེ་བདག་ནི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྟག་ཏུ་བསྲུང་བར་འདོད་ན༵་སེམས་ཅན་གཞན་ རྣམས་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བསྲུང་ཞིང་སྐྱོང་བ་

【現代漢語翻譯】 因此，不要沉迷於諸如此類的行為，而要像馴服的馬一樣控制和利用自己的身、語、意三門。如果超越了這些，被應捨棄的煩惱所控制，那麼也要努力用強大的對治力來制止。 （二）摧毀自利之心的方法：即使如前所述傳授了甚深教言，如果你的自心不那樣修持，身體沒有過錯，而你的心不調柔，輪迴和惡趣的過患都依賴於此，因此必須用對治力來調伏具有煩惱的心。具有煩惱的心，你引我走上邪路，欺騙我，把我帶到哪裡毀滅了？無始以來的輪迴已經過去了。現在和以前不一樣了，我看到了心是否調柔的區別，現在你要去哪裡？沒有去的地方。因此，要努力摧毀你的自利等我慢和驕傲。因此，不要再像以前那樣欺騙我，認為只有為自己謀利。要捨棄這種低劣的想法。也要通過自他交換的方式，我已經把你賣給了其他一切眾生，你是受他人支配的，所以不要為他人的利益感到厭倦，要恭敬地努力。如果被我執所控制，變得放逸，不把你給予眾生，不努力為他人謀利，那麼具有煩惱的心，你又要把我交給地獄的恐怖獄卒，註定要遭受劇烈的痛苦。像這樣，具有煩惱的心，你已經無數次把我交給地獄的獄卒，讓我長期遭受痛苦，所以現在要記住以前所造的諸多損害，你的心要從根本上摧毀只為自己著想的低劣想法。 （三）如果為他人著想，則是善妙之法：如果我希望永遠獲得快樂和安樂，就不要為自己的利益而執著。如果我希望永遠從一切恐懼中得到保護，就要永遠不斷地保護和守護其他眾生。

【English Translation】 Therefore, do not indulge in such activities, but control and utilize your own actions of body, speech, and mind like a tamed horse. If you go beyond these and are controlled by the afflictions that should be abandoned, then strive to subdue them with a powerful antidote. (2) How to Subdue Self-Cherishing: Even if such profound instructions as previously explained are given, if your own mind does not practice in that way, the body is without fault, and the faults of samsara and the lower realms all depend on your untamed mind. Therefore, you must subdue the afflicted mind with an antidote. Afflicted mind, you have led me astray on the wrong path, deceived me, and taken me to where I was destroyed. The beginningless samsara of the past is over. Now it is not the same as before. I see the difference between whether the mind is tamed or not. Where are you going now? There is nowhere to go. Therefore, strive to destroy all your arrogance and pride, such as self-cherishing. Therefore, do not deceive me as before, thinking that you only have to seek your own benefit. Abandon that inferior thought. Also, through the method of exchanging self and others, I have already sold you to all other beings, and you are under the control of others, so do not be weary of the benefit of others, and strive with respect. If you are controlled by self-grasping and become negligent, and do not give yourself to sentient beings and do not strive for the benefit of others, then the afflicted mind, you will again give me to the terrifying jailers of hell, and it is certain that I will be subjected to intense suffering. Like that, afflicted mind, you have given me to the jailers of hell countless times, causing me to suffer for a long time, so now remember the many harms you have done in the past, and your mind must fundamentally destroy the inferior thought of thinking only of your own benefit. (3) If you think of others, it is a good way: If I want to always obtain happiness and bliss, then I should not be attached to my own benefit. If I want to be protected from all fears forever, then I must always protect and guard all other sentient beings without interruption.

---

ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། (བཞི་པ་)ལུས་ལ་ཞེན་ན་འཆིང་ཚུལ་ནི། ཐབས་སམ་ཚུལ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་རང་གི་ལུས་འདི་ ནི༵་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྲུང་ཞིང་སྐྱོང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ༵་དེ་ལྟ་དེ་ ལྟར་སླར་ཡང་ཤིན་ཏུ་ནི༵་གཟེ་རེ་ཅན་བཟོད་སྲན་ཆུང་བར་འགྱུར་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཆེ་བ་ཉིད་ ལྟུང་བར་འགྱུ༵ར་རོ། །དེ་ལྟར་ལུས་ལ་ཆགས་པས་གཟེ་རེ་ཅན་དུ་ལྷུང་བ་དེ་ཡི་ཡ༵ང་འདོད་ པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ས་ཆེན་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་གང་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི༵ས་ཀྱང་རྫོགས་ པར་ནུས་པ་ཡོད་པ་མིན་ན༵་བརྐམ་ཆགས་ཅན་འདི་ཡི་འདོད་པ་སུས་སྐོང་བར་བྱེད་ནུ༵ས་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་ང་ལ་ནུས་གླིང་བཞིའི་བདག་པོ་དང་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྟན་བྱེད་ཐོབ་ཀྱང་མ་ཚིམ་ པར་ལྷུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཚིམ་པའི་ནུས་པ་མེད་པའི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་ འདོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ད༵ང་། བསམ་ པ་གཞན་ཕན་ལས་ཉམས་པ་དང་སྦྱོར་བ་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའང་སྐྱེ་བར་ 2-292 འགྱུ༵ར་རོ། ། (ལྔ་པ་)ལྟོས་པ་མེད་ན་ལེགས་ཚུལ་ནི། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གང་ཞིག་རང་དོན་དུ་འདོད་པའི་ ཡོན་ཏན་ཀུན་ལ་རེ་འདོད་དང་ལྟོས་པ་མེད་པ༵་དེ་ཡི་འབྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་ ནམ་ཡང་ཟད་མི་ཤེ༵ས་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རང་གི་ལུས་ཀྱི་བདེ་བའི་འདོད་པ་ནི༵་འཕེལ་ བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་འབྱོར་བའི་ཁྱད་པར་ཆུང་ངུ་ལའང་ཆགས་པའི་གོ་སྐབས་དབྱེ་བར་མི་བྱ་ སྟེ༵་གང་ཞིག་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཡོ་བྱད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འཛིན་པ༵་དེ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་དངོས་པོ་ བཟང་བོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (དྲུག་པ་)བརྟགས་ཏེ་ཆགས་ཞེན་སྤང་ཚུལ་ནི། ལུས་འདི་བསྲུངས་ཤིང་བསྐྱངས་ཀྱང་ཐ་ མར་ཤི་བ་ན་མེས་བསྲེགས་ནས་ཐལ་བའི་མཐར་གཏུགས་པར་འགྱུར་ཤི༵ང་། ད་ལྟ་གསོན་པ་ ན་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་རྡོ་བ་ལྟར་མི་གཡོ་ཞིང་གཞན་ཡིད་དང་རླུང་གི་བསྐྱོད་པར་བྱ་དགོས་པ༵་ མི་གཙང་བ་སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་གཟུགས་ནི་མི་བཟད་ཅིང་འཇིགས་སུ་རུང་བ༵་ལ་འདི་ ལ་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་འཛི༵ན་ཏེ་དེ་ལྟར་འཛིན་ཅིང་ཞེན་པ་ནི་འཁྲུལ་བའོ། །ད་ལྟ་གསོན་ནམ་ ཐ་མར་ཡང་ན་ཤི་ཡང་བླ༵འི་ཡིད་བདག་ལ་ལུས་མི་གཙང་བའི་འཁྲུལ་འཁོར་འདིས་དགོས་ པ་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་ལ་མ་སྦྱར་ན་བོང་བ་དང་འགལ་དུམ་ལ་སོགས་པ་དང་ལུས་ བེམ་པོ་འདི་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་མེད་ན༵། ཀྱི་ཧུད་ཡིད་ཁྱོད་འདི་ནི་བདག་གི་ལུས་སོ་ སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་སེལ་མི་བྱེ༵ད་དེ་བསལ་ཞིང་སྤང་བར་རིགས་སོ། །ལུས་འདི་སྲུང་བ་ཉིད་ ཀྱི་དོན་དུ་འཚོ་ཆིས་དང་ཁ་ཏ་བྱས་པ་ཡི༵ས་ཐར་པའི་དོན་མེད་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ མང་པོ་ཉེ་བར་བསགས་ན༵ས་རང་ཕྱོགས་ལ་རྗེས་ས

【現代漢語翻譯】 因此，要努力修行。 (第四點)如果執著于身體，就會被束縛：無論以何種方式保護和滋養自己的身體，用各種舒適的物品，就會變得越發嬌氣、難以忍受，並陷入巨大的痛苦之中。因此，對身體的執著會導致嬌氣，即使擁有充滿整個世界的財富，也無法滿足這種慾望。誰能滿足這種貪得無厭的慾望呢？例如，即使國王擁有四大部洲的統治權，並佔據帝釋天的寶座，仍然不會滿足而墮落。因此，由於渴望獲得無法滿足的慾望，就會產生貪婪、嗔恨等煩惱，以及失去利他之心，做出傷害眾生的行為。 (第五點)如果不依賴，就會變得更好：任何不為自己尋求慾望和不依賴任何事物的聖人，他們的財富將永遠不會耗盡。因此，爲了增加自己身體的舒適感，即使是微小的財富也不應執著。不執著于任何令人愉悅之物的人，才是最優秀的享受者。 (第六點)經過觀察後放棄執著：即使保護和滋養這個身體，最終死亡時也會被火焚燒，化為灰燼。即使現在活著，其本質也像石頭一樣不會移動，需要依靠他人和風的推動。這個由各種不潔之物組成的身體是令人厭惡和恐懼的，為什麼要執著於它呢？如此執著是錯誤的。無論是現在活著、最終死亡，還是已經死亡，這個由不潔之物組成的身體，對於擁有智慧的『我』（藏文：བླ༵འི་ཡིད་，梵文天城體：बुद्ध मनस्，梵文羅馬擬音：buddha manas，漢語字面意思：覺悟的心）來說，又有什麼用呢？如果不用於正法，那麼這個身體和驢子、木塊等有什麼區別呢？沒有區別！可悲啊，你的心啊，難道不消除認為『這是我的身體』的傲慢嗎？應該消除並放棄這種傲慢。僅僅爲了保護這個身體而忙碌，用食物和甜言蜜語，在沒有解脫意義的情況下，積累了許多痛苦的根源，最終只會追隨自己的業力。

【English Translation】 Therefore, one should strive to practice. (Fourth point) If one is attached to the body, one will be bound: In whatever way one protects and nourishes one's own body with various comfortable items, one will become increasingly delicate, intolerant, and fall into great suffering. Therefore, attachment to the body leads to delicacy, and even possessing wealth that fills the entire world cannot satisfy this desire. Who can satisfy this insatiable desire? For example, even if a king possesses dominion over the four continents and occupies Indra's throne, he will still not be satisfied and will fall. Therefore, due to the desire to obtain unsatisfiable qualities of desire, afflictions such as greed and hatred arise, as well as the loss of altruistic intention and the performance of actions that harm sentient beings. (Fifth point) If one is without dependence, it will be better: Any noble person who does not seek desires for his own sake and does not depend on anything, their wealth will never be exhausted. Therefore, in order to increase the comfort of one's own body, one should not be attached to even the smallest amount of wealth. One who does not hold onto even a small amount of pleasant things is the most excellent enjoyer. (Sixth point) Abandon attachment after examination: Even if this body is protected and nourished, it will eventually be burned by fire at death and reduced to ashes. Even now, while alive, its essence is like a stone, unmoving, and it needs to be moved by others and the wind. This body, composed of various impure things, is disgusting and terrifying. Why be attached to it? Such attachment is a mistake. Whether one is alive now, eventually dies, or is already dead, what use is this impure body to the 'I' (藏文：བླ༵འི་ཡིད་，梵文天城體：बुद्ध मनस्，梵文羅馬擬音：buddha manas，漢語字面意思：Awakened Mind) that possesses wisdom? If it is not used for the Dharma, then what difference is there between this body and a donkey or a block of wood? There is no difference! Alas, your mind, do you not eliminate the arrogance of thinking 'This is my body'? This arrogance should be eliminated and abandoned. Merely being busy protecting this body, with food and sweet words, without the meaning of liberation, accumulates many sources of suffering, and in the end, one will only follow one's own karma.

---

ུ་ཆགས་པ་དང་། གཞན་ཕྱོགས་ལ་ཁོང་ ཁྲོ་བ༵་དང་བཅས་པས་ཤིང་སྡོང་རུལ་བ་དང་མཚུངས་པའི་ལུས་འདི་ལ་ཞེན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ ༵སྟེ་ཅིའང་དགོས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཡང་ད་ལྟ་གསོན་པ་ན་བདག་གིས་འདི་ལྟར་ཟས་དང་གོས་ 2-293 ལ་སོགས་པས་བསྐྱངས་ཤིང་ཕན་བཏགས་པའ༵མ་ཐ་མར་ཤི་བ་ན་བྱ་རྒོད་དང་ཅེ་སྤྱང་ལ་ སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཟོས་ཤིང་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་རུ༵ང་ལུས་བེམ་པོ་འདི་ནི་བསྐྱངས་པ་ལ་ ཆགས་ཤིང་བརྩེ་བ་མེད་ཅིང་ཟོས་པ་ལ་ཞེ་སྡང་བ་ཡོད་པ་མིན་ན༵་རྒྱུ་མཚན་ཅི་སྟེ་བྱས་མ་བྱས་ མི་ཤེས་པ་དེ་ལ་ཆགས་པ་བྱེ༵ད་དེ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། །དེ་བས་ན་གཞན་ གང་ཞིག་ལུས་ལ་སྨོད་པས་ཁྲོ་ཞིང་སྡང་བ་ད༵ང་ཡང་གང་ཞིག་བསྟོད་པས་མགུ་ཞིང་ཆགས་ པར་འགྱུར་བ༵་དག་གལ་ཏེ་ལུས་བེམ་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཅིའང་ཤེས་པ་མེད་ན༵་ཡིད་བདག་གི་ ལུས་གང་གི་དོན་དུ་བསྟོད་སྨད་ལ་ཆགས་སྡང་གི་སྒོ་ནས་ངལ་བ་བྱ༵ས་པ་ནི་དོན་མེད་པ་ཉིད་ དོ། །ཡིད་གང་ཞིག་ཡུན་རིང་པོར་ལུས་འདི་བདེ་བར་འདོད་པ་ལ་འདྲིས་པར་གྱུར་པ༵ས་ ལུས་དེ་དང་ཡིད་བདག་བཤེས་སུ་འགྲོགས་པས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན༵། འོ་ ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་ལུས་བདེ་བར་འདོད་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པ༵ས་སེམས་ ཅན་དེ་དག་ལའང་བདག་ཀོ་ཅིས་མི་དག༵འ་སྟེ་དགའ་བས་ཕན་གདགས་པར་རིགས་སོ། ། (བདུན་པ་)དེས་ན་བཏང་ཞིང་བསྲུང་ཚུལ་ནི། རང་དོན་དུ་ལུས་ལ་ཞེན་པར་མི་རིགས་པ་ དེ་ལྟ་བས་ན་ཡིད་བདག་གིས་ནམ་ཡང་ཆགས་པ་མེད་པ༵ར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་རྒྱ་ ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་ལུས་འདི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བསྲུང་བར་བྱ༵་ཞིང་། གཞན་ ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་དགོས་པ་དེས་ན་ལུས་འདི་ལ་མི་གཙང་བས་ཡོངས་སུ་གང་བ་ལ་སོགས་ པའི་ཉེས་དམིགས་མང་ཡ༵ང་ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ལག་ཆའམ་སྤྱད་པ་བཞིན་དུ་མཁོ་བར་ བསམས་ཏེ་རེ་ཞིག་བཟུང་ཞིང་བསྲུང་བར་ཡང་བྱ༵འོ། ། ༈ དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་ཚུལ། (གཉིས་པ་)དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)བྱིས་པའི་སྤྱོད་ པ་སྤང་ཚུལ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་པ་ལ་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་དགོས་པ་དེ་བས་ན་ བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འཇིག་རྟེན་ཐ་མལ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྔར་མང་དུ་སྤྱད་པས་ཆོ༵ག་ཅིང་ 2-294 དགོས་པ་མེད་པས། ད་ནི་བདག་གིས་མཁས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ སྐྱེས་བུ་དམ་པ་མང་པོའི་རྗེས་སུ་བསྙགས་ཏེ༵། དེ་དག་གི་བསླབ་པ་ལ་རྗེས་སུ་སློབ་པར་ ཁས་བླངས་པ་བཞིན་དུ། སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་བག་ཡོད་པར་བྱ་བའི་གཏམ་ལེའུ་བཞི་པ་དང་ བསླབ་བཏུས་ལ་སོགས་པར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་རྣམས་ནི་དྲན་པར་བྱས་ན༵ས། ཏིང་ངེ་འཛིན་ གྱི་འགལ་ཟླ་གཉིད་དང་རྨུགས་པ་དང་རྒོད་པ་དང་འགྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་བཟློག་ཅིང་

【現代漢語翻譯】 當（身體）衰老時，以及對外懷有憤怒時，執著于這個如同朽木般的身體又有什麼用呢？什麼也不需要了！現在活著的時候，我用食物和衣服等來保護和幫助它；最終死去的時候，即使被禿鷲和豺狼等吞噬和傷害，這個身體也不會因為被保護而感到快樂和喜愛，也不會因為被吞噬而感到憤怒和憎恨。既然如此，又有什麼理由去執著于這個什麼都不知道、做了和沒做都不知道的東西呢？執著和迷戀是不合理的！因此，無論別人用惡語中傷身體而感到憤怒和憎恨，還是用讚美之詞來取悅和迷戀，如果身體本身什麼都不知道，那麼我的心爲了身體的緣故，通過喜愛和憎恨而產生的疲憊就是毫無意義的！如果心長久以來習慣於希望身體快樂，並且心和身體像朋友一樣相處，認為應該互相幫助，那麼所有的眾生都只是希望自己的身體快樂，難道不應該也喜歡那些眾生，從而幫助他們嗎？ （第七品）因此，捨棄和守護的方式是：不應該爲了自己的緣故而執著于身體。因此，我的心應該永遠不執著，爲了成辦利益一切眾生的廣大事業，應該毫不依賴地守護這個身體。爲了利益他人，因為有需要，所以即使這個身體充滿了不凈等過患，也應該像使用工具一樣，暫時持有和守護它。 正文：修持勝義菩提心之法 （第二）修持勝義菩提心有三點：（第一）捨棄孩童的行為：爲了斷除煩惱，必須保持心的平靜，因此，像普通人一樣行事已經足夠了，不需要更多了。現在，我應該追隨聖者佛陀和菩薩等眾多賢者的足跡，就像承諾學習他們的教誨一樣，謹慎地守護身語意的行為。《入菩薩行論》第四品等經文中所說的內容應該牢記在心，並且要遣除沉睡、昏沉、掉舉和後悔等禪定的違品。

【English Translation】 When (the body) becomes old, and when one has anger towards others, what is the use of clinging to this body that is like rotten wood? There is no need for anything! Now, when alive, I protect and help it with food and clothing, etc.; eventually, when dead, even if vultures and jackals, etc., devour and harm it, this body will not feel happy and fond of being protected, nor will it feel angry and hateful of being devoured. Since this is the case, what reason is there to cling to something that knows nothing, that doesn't know whether it has done or not done? Clinging and being attached is unreasonable! Therefore, whether others are angry and hateful because they revile the body, or whether they are pleased and attached by praising it, if the body itself knows nothing, then the fatigue that my mind experiences through liking and disliking for the sake of the body is meaningless! If the mind has long been accustomed to wanting the body to be happy, and the mind and body get along like friends, thinking that they should help each other, then all sentient beings only want their own bodies to be happy, shouldn't one also like those sentient beings, and thus help them? (Seventh Chapter) Therefore, the way to abandon and protect is: one should not cling to the body for one's own sake. Therefore, my mind should never be attached, and in order to accomplish the vast task of benefiting all beings, one should protect this body without dependence. In order to benefit others, because there is a need, even though this body is full of faults such as impurity, one should temporarily hold and protect it, just like using a tool. Text: How to Cultivate the Ultimate Bodhicitta (Second) There are three points to cultivating the ultimate Bodhicitta: (First) Abandoning the behavior of children: In order to eliminate afflictions, one must maintain the calmness of the mind, therefore, acting like ordinary people is enough, there is no need for more. Now, I should follow in the footsteps of the holy Buddhas and Bodhisattvas and many other virtuous ones, just as I have promised to learn their teachings, I should carefully guard the actions of body, speech, and mind. The contents of the fourth chapter of the Bodhisattvacharyavatara and other scriptures should be kept in mind, and one should eliminate the obstacles to meditation such as sleep, drowsiness, agitation, and regret.

---

སྤང་པ་ ལ་འབད་པར་བྱ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)རིགས་པས་བསྟན་པར་བྱེད་ཚུལ་ནི། རྒྱལ་སྲས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཇི་ལྟ༵ར་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་རིགས་ཤིང་བྱ་བར་འོས་པའི་ལས་ ལ་སྙིང་སྟོབས་སམ་སྲན་ནི་བརྟན་པོ་གཟུགས་པར་བྱ་སྟེ༵་ཉིན་དང་མཚན་ཕྱེད་པའམ་རངས་ པར་མ་འབད་ན༵་བདག་གི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ནམ་ཞིག་མཐར་ཕྱི༵ན་ཏེ་ཟད་པར་དཀའ་ བས་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བའི་དོན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་འབད་པར་བྱའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་ པ་འདི་ཉིད་རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་བ་ན་མི་སྣང་བས་མ་བཤད་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དོ། ། (གསུམ་པ་)མཉམ་བཞག་ཟབ་མོ་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། ཐར་པ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་འབད་དགོས་ པ་དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་བསལ་ཞིང་སྤང་ བར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ལམ་ངན་པ་ ལས་རང་གི་སེམས་བསླན་ཞིང་བཀུག་སྟེ༵་ཡང་དག་པའི་མཐའ་འམ་དམིགས་པ་ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དུས་རྟག་པར་ཡ༵ང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་གི་ཞི་གནས་ ལྷག་མཐོང་ཟུང་འཇུག་གི་ངང་ནས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པ་ལ་འབད་པར་ བྱ༵་སྟེ། རྒྱན་ལས་ཀྱང་། བྱིས་པ་ཡང་དག་ཉིད་བསྒྲིབས་ནས། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་ཏུ་སྣང་། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བསལ་ནས། །ཡང་དག་ཉིད་ནི་ཀུན་ཏུ་སྣང་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-295 བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལ༵ས་གཙོ་བོར་བསམ་གཏན་བསྒོམ་པ་བསྟན་ པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་བརྒྱད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་འོ།། །། ༈ ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན། དེ་ལྟར་བསམ་གཏན་བསྒོམ་ཚུལ་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་སྤྱི་དོན་བཞི་སྟེ། བྱེད་ལས་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་ཕན་ཡོན་ནོ། ། (དང་པོ་)བྱེད་ལས་ནི། དོན་དམ་ངེས་པའི་དོན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དང་། ཀུན་རྫོབ་དྲང་ བའི་དོན་དགོངས་པ་ཅན་གྱི་ཚུལ་ལ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་དག་ལ་བརྟེན་ ནས། གདུལ་བྱར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་མཐའ་དག་སེལ་བར་བྱེད་ཅིང་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་གུས་པར་བྱས་ནས། རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་ དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། རྒྱན་ལས། དེ་ཉིད་དགོངས་དོན་ཚུལ་ལ་རབ་ངེས་ཏེ། །སེམས་ཅན་ཐེ་ཚོམ་ཤིན་ཏུ་སེལ་བར་བྱེད། །དེ་ ཕྱིར་རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་དེ་གུས་པས། །རང་གཞན་དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འཕེལ་བྱེད། ། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མཚན་ཉིད་ནི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཏི་མུག་མཐའ་དག་སྤང་པ་དང་། གཉེན་པོ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་མི་ར

【現代漢語翻譯】 應努力修行！ (第二部分)以理證展示修行方式：菩薩以大慈悲心，如實見證諸法實相，應以堅定的意志和精進力，致力於應行之事。日夜精進，不懈努力，方能徹底擺脫輪迴之苦，獲得解脫。此偈頌在漢文版本和註釋中未見，故不作解釋亦無妨。 (第三部分)禪定甚深之修行方式：爲了獲得解脫，必須努力斷除煩惱障和所知障及其習氣。因此，應將自己的心從顛倒錯謬的顯現中收攝回來，導向真實的彼岸，即法界真如。菩薩應在寂止和勝觀雙運的狀態中，一心一意地安住于禪定之中。如《寶性論》所說：『無明障蔽真實性，虛妄顯現遍一切。菩薩斷除此無明，真實之性普顯現。』 2-295 《入菩薩行論》中，主要講述禪定之修行，即第八品之釋義。 修習般若波羅蜜多的總綱： 如上所述，已講述禪定之修行方式。現在，講述修習般若波羅蜜多的總綱，共有四點：作用、體性、分類和利益。 (第一點)作用：依靠對勝義諦（究竟真實）和世俗諦（方便施設）的如實了知的清凈智慧，遣除一切有情眾生的疑惑，恭敬佛陀的教法，使自他相續中的二資糧（福德資糧和智慧資糧）的功德不斷增長。如《寶性論》所說：『如實了知勝義諦和世俗諦，能遣除眾生的一切疑惑。因此，恭敬佛陀的教法，能使自他相續中的功德不斷增長。』 (第二點)體性：斷除一切與智慧相違的愚癡，通過證悟無我之理，不執著三輪（能作者、所作事、作用）的體性。

【English Translation】 One should strive to practice! (Second Part) How to demonstrate through reasoning: Bodhisattvas, endowed with great compassion, should, as they see the nature of things, cultivate steadfast courage or endurance in actions that are reasonable and worthy of undertaking. If one does not strive day and night, one's own suffering in samsara will be difficult to end. Therefore, one should continuously strive for the sake of liberation from suffering. This verse is not found in the Chinese version and commentary, so there is no harm in not explaining it. (Third Part) How to meditate on profound samadhi: In order to attain liberation, one must strive to eliminate the obscurations of afflictions and knowledge, along with their habitual tendencies. Therefore, one should turn one's mind away from the wrong path of clinging to false appearances as true, and constantly abide in the true ultimate reality, the Dharmadhatu. Bodhisattvas should strive to maintain a one-pointed concentration of mind in the state of union of Shamatha (calm abiding) and Vipassana (insight). As it is said in the Ornament: 'Ignorance obscures the true nature, and all that is untrue appears. When the Bodhisattva removes that, the true nature appears everywhere.' 2-295 This concludes the explanation of the eighth chapter of 'Engaging in the Bodhisattva's Deeds', which mainly discusses the meditation practice. General Outline of How to Practice the Perfection of Wisdom: Having explained how to meditate, now we will discuss the general outline of how to practice the Perfection of Wisdom, which has four points: function, characteristics, divisions, and benefits. (First Point) Function: Based on pure wisdom that thoroughly understands the definitive meaning of ultimate truth and the interpretable meaning of conventional truth, it dispels all doubts of sentient beings who are to be tamed, respects the Buddha's teachings, and increases the excellent qualities of the two accumulations (accumulation of merit and accumulation of wisdom) in one's own and others' minds. As it is said in the Ornament: 'It thoroughly understands the definitive and interpretable meanings, and completely dispels the doubts of sentient beings. Therefore, it respects the teachings of the Victorious Ones, and increases the qualities of virtue in oneself and others.' (Second Point) Characteristics: Abandoning all opposing ignorance, and through the door of realizing selflessness in phenomena, not being attached to the three spheres (agent, object, and action).

---

ྟོག་པའི་ཡེ་ ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། བྱེད་ལས་གནས་སྐབས་སུ་གཞན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་མཐའ་དག་གཅོད་པས་ འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐར་ཐུག་རང་རང་གི་མོས་པ་དང་ མཐུན་པར་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་ནས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ པའི་ཕྱིར་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང་། །རྣམ་པར་མི་ རྟོགས་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་བྱེད་ རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-296 (གསུམ་པ་)དབྱེ་བ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཐུན་མོང་གི་དབྱེ་བ་ནི། ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་དང་ ཇི་སྙེད་པའི་དོན་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ངོ་བོའི་དོན་དང་། ཞི་གནས་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་ མཐོང་འབྱུང་བ་རྒྱུའི་དོན་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་ལས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ གྲོལ་བ་འབྲས་བུའི་དོན་དང་། འཚོ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལེགས་བཤད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ ལས་ཀྱི་དོན་དང་། ཤེས་རབ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་དང་། དེ་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་ལ་ཡོད་པ་རྟེན་གྱི་འཇུག་པ་ དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དམན་པ་དང་མཆོག་གི་ཤེས་རབ་རྣམས་ སུ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ་དོན་དྲུག་དང་ལྡན་པར་ཤེས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་ བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཤེས་བྱ་ཡང་དག་རབ་རྣམ་འབྱེད། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཤིན་ཏུ་གྲོལ། །ཆོས་རབ་འཚོ་བ་ལེགས་བཤད་དང་། །ཆོས་རྣམས་ ཀུན་གྱི་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །དེ་དག་ལ་ཡོད་དེ་རྣམ་གསུམ། །ཤེས་རབ་དེ་འདྲར་ཡོངས་ཤེས་ ནས། །མཁས་པས་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བ་ལ། བདེན་གཉིས་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། གྲུབ་མཐའ་ ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། སྟོང་ཉིད་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །དང་པོ་ལ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་ རང་བཞིན། མ་ཤེས་པའི་ཉེས་དམིགས། ཤེས་པའི་ཕན་ཡོན་ནོ། །དང་པོ་ལ། ངོ་བོ། དབྱེ་བ། ཐ་དད། གྲངས་ངེས། མིང་དོན། བསྒོམ་ཚུལ། འཁྲུལ་སྤོང་ངོ་། ། (དང་པོ་)ངོ་བོ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ནི། མ་བརྟགས་ན་ཉམས་དགའ་ཞིང་སྐྱེ་འཇིག་དང་བཅས་ པའི་ཆོས་ཅན་འཁྲུལ་ཤེས་མ་འགགས་ཀྱི་བར་དུ་དོན་བྱེད་ནུས་པར་སྣང་བ་སྟེ། (ཞི་བ་འཚོས་) དབུ་མ་རྒྱན་དུ། མ་བརྟགས་གཅིག་པུ་ཉམས་དགའ་ཞིང་། །སྐྱེ་དང་འཇིགས་པའི་ཆོས་ཅན་ པ། དོན་བྱེད་པ་དག་ནུས་རྣམས་ཀྱི། །རང་བཞིན་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་རྟོགས། །ཞེས་པ་ལྟར་ 2-297 རོ། །དོན་དམ་ནི། བརྟགས་ན་འདུལ་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་། སྐྱེ་ འཇིག་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བའི་ཆོས་ཉིད་ནམ་ཡང་སླུ་བ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་ཉིད་དུ་ན།

【現代漢語翻譯】 具備思擇的智慧，在行事之際能斷除他人一切疑惑，從而圓滿成辦一切所愿，最終引導眾生依照各自意願趨入三乘涅槃，並使其成熟，因此具備四法：即智慧能克服相違品、具備不分別的智慧、能圓滿成辦一切所愿、能使眾生獲得成熟。如頌云：『智慧能克服相違品，具備不分別的智慧，能圓滿成辦一切所愿，能使眾生獲得三種成熟。』 （第三部分）分類，分為兩種。 （第一種）共同的分類是：徹底辨別所知的事物如何存在以及存在多少，這是本體的意義；依靠止觀而生起勝觀，這是因的意義；從一切煩惱中徹底解脫，這是果的意義；使生活清凈並宣說善妙之語，這是業的意義；智慧是諸法中最殊勝的，具有如是等等功德的意義；存在於具備智慧的補特伽羅身上，這是所依的意義；將世間和出世間的下劣和殊勝的智慧進行區分，這是作用的意義。因此，要了解並修持這六種意義。如頌云：『正確辨別所知，依靠禪定，從一切煩惱中解脫，清凈生活，善說佛法，是諸法中最殊勝的，存在於這些之中，有三種。通曉如此智慧后，智者應精進修持。』 （第二種）特殊的分類有：了知二諦的智慧、了知宗派的智慧、了知空性的智慧。 第一種，分為：二諦的自性、不了知二諦的過患、了知二諦的利益。 第一部分，分為：本體、分類、差別、數量決定、名稱含義、修習方式、遣除錯謬。 （第一）本體方面，世俗諦是：未經觀察時令人愉悅，是具有生滅之法的有法，在未斷除錯亂之識前，顯現為能起作用的事物。 （寂護）在《中觀莊嚴論》中說：『未經觀察時獨自令人愉悅，是具有生滅之法的，能起作用的事物的自性，應知是世俗諦。』 勝義諦是：經過觀察后，在任何地方都找不到可調伏的實有之物，是解脫了一切生滅等戲論的法性，永遠不會欺騙。因此，在真實中。

【English Translation】 It possesses the wisdom of discernment, and in the course of action, it cuts off all doubts of others, thereby completely accomplishing all desires. Ultimately, it guides beings according to their individual inclinations to the transcendence of the three vehicles of Nirvana and brings them to maturity. Therefore, it possesses four qualities: wisdom overcomes opposing factors, possesses non-discriminating wisdom, completely accomplishes all desires, and brings sentient beings to three kinds of maturity. As the verse says: 'Wisdom overcomes opposing factors, possesses non-discriminating wisdom, completely accomplishes all desires, and brings sentient beings to three kinds of maturity.' (Third part) Classification, divided into two types. (First type) The common classification is: thoroughly distinguishing how knowable things exist and how much they exist, which is the meaning of the essence; the arising of insight based on tranquility, which is the meaning of the cause; complete liberation from all defilements, which is the meaning of the result; purifying life and teaching good speech, which is the meaning of the action; wisdom is the most supreme of all dharmas, possessing such qualities, which is the meaning of the merit; existing in the individual who possesses wisdom, which is the meaning of the basis; distinguishing between the inferior and superior wisdom of the mundane and supramundane, which is the meaning of the function. Therefore, one should understand and practice these six meanings. As the verse says: 'Correctly distinguish the knowable, rely on samadhi, liberate from all defilements, purify life, teach good speech, it is the most supreme of all dharmas, existing in these, there are three. Having fully understood such wisdom, the wise should diligently practice.' (Second type) The special classifications are: the wisdom of knowing the two truths, the wisdom of knowing philosophical tenets, and the wisdom of knowing emptiness. The first, divided into: the nature of the two truths, the faults of not knowing the two truths, and the benefits of knowing the two truths. The first part, divided into: essence, classification, difference, definite number, name meaning, method of cultivation, and dispelling errors. (First) Regarding the essence, the conventional truth is: pleasing when not examined, a phenomenon with arising and ceasing, appearing capable of performing functions until the cessation of deluded consciousness. (Shantarakshita) said in the Madhyamakalankara: 'Pleasing alone when not examined, a phenomenon with arising and ceasing, the nature of things capable of performing functions, know that to be the conventional truth.' The ultimate truth is: after examination, no truly existent thing to be subdued can be found anywhere, it is the nature of reality liberated from all elaborations such as arising and ceasing, never deceiving. Therefore, in reality.

---

།དངོས་པོ་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མེད། །ཡང་དག་ཏུ་ན་སྤྲོས་པ་ཡི། ། མཚན་མ་ཀུན་ལས་དེ་གྲོལ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དབྱེ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ལའང་སྣང་ཙམ་དུ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་མེ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་། སྣང་ཡང་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་སྐྲ་ཤད་འཛགས་པ་དང་། ཟླ་བ་ གཉིས་སུ་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ཏེ། བདེན་གཉིས་སུ། སྣང་དུ་འདྲ་ ཡང་དོན་བྱེད་དག །ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་མི་ནུས་ཕྱིར། །ཡང་དག་ཡང་དག་མ་ཡིན་པའི། །ཀུན་ རྫོབ་ཀྱི་ནི་དབྱེ་བ་བྱས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དོན་དམ་ལའང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཀག་ཙམ་ གྱི་མེད་དགག་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པ་རྣམ་གྲངས་བའི་དོན་དམ་དང་། ཡོད་མེད་ལ་སོགས་པའི་ སྤྲོས་པ་མཐའ་དག་ཞི་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པ་མཐར་ཐུག་པའི་དོན་དམ་ རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྐྱེ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པ་ཡང་། །ཡང་དག་པ་དང་མཐུན་ཕྱིར་བཞེད། །སྐྱེ་ མེད་སྤྲོས་ཀུན་ཞི་བ་ལ། །དོན་དམ་ཞེས་པའི་སྒྲ་མཛད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་དབུས་ མཐར། བརྟགས་པ་དང་ནི་ཤེས་པ་དང་། །དེ་བཞིན་བརྗོད་པ་རགས་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ ལྟར། ཀུན་བརྟགས་བརྟགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་། །གཞན་དབང་ཤེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་། ། ཡོངས་གྲུབ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པའི་ཆའང་བརྗོད་ པའི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ་གསུམ་དང་། དོན་དང་ཐོབ་དང་སྒྲུབ་པ་ནི། །དོན་དམ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་དོན་དམ་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་དོན་དམ་ པ་དང་། ལམ་སྒྲུབ་པ་དོན་དམ་པ་དང་གསུམ་དུ་འབྱེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)ཐ་དད་བསམ་པ་ནི། བདེན་པ་གཉིས་པོ་གཅིག་ཡིན་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ 2-298 ཀྱང་དོན་དམ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་པར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་ཅིང་། ཐ་དད་ ཡིན་ན་དོན་དམ་དེ་འདུ་བྱེད་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་རུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ ཡོད་པས། དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དགོངས་འགྲེལ་དུ། འདུ་བྱེད་ ཁམས་དང་དོན་དམ་དེ་བཞིན་ཉིད། །གཅིག་དང་ཐ་དད་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་དེ། །གཅིག་ དང་ཐ་དད་ཉིད་དུ་གང་རྟོག་པ། །དེ་དག་ཚུལ་མིན་ལྟ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། །ཐ་དད་དུ་ནི་རང་བཞིན་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ འགྲེལ་དུ། བུ་རམ་རང་བཞིན་མངར་བ་དང་། །མེ་ཡི་རང་བཞིན་ཚ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་ རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གནས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)གྲངས་ངེས་ནི། ཡུལ་ལ་དཔྱད་བཟོད་མི་བཟོད་གཉིས་སུ་ངེས་པས། དཔྱད་ བཟོད་དོན་དམ་དང་། དཔྱད་མི་བཟོད་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་སུ་ངེས་ཤིང་། བློ་ལ་འཁྲུལ་མ་ འཁྲུལ་གཉིས་སུ་ངེས་པས། འཁྲ

【現代漢語翻譯】 正如經文所說：『任何事物都不成立，實際上，它從所有的戲論之相中解脫。』 （二）分類：在世俗諦中，又分為兩種：一是真實的世俗諦，即顯現時能起作用的事物，如火和水等；二是虛假的世俗諦，即顯現時不起作用的事物，如毛髮、眼翳和顯現為兩個月亮等。如《二諦論》所說：『雖然顯現相似，但能起作用和不能起作用，因此區分了真實和非真實的世俗諦。』 在勝義諦中，也分為兩種：一是名言上的勝義諦，即僅僅遮止生等，而未成立任何事物；二是究竟的勝義諦，即寂滅一切有無等戲論的真如。如經文所說：『遮止生等，也因與真實相符而被接受。對於寂滅一切戲論的無生，則稱為勝義諦。』 此外，《中邊分別論》中說：『遍計所執、依他起和圓成實，分別是粗糙的假立、認識和表達。』因此，遍計所執是假立的世俗諦，依他起是認識的世俗諦，圓成實是不可言說，但可以用真如等詞語表達的表達的世俗諦，共有三種。如經文所說：『本體、獲得和證得，被認為是勝義諦的三種形態。』因此，真如是本體勝義諦，涅槃是獲得勝義諦，道是證得勝義諦，分為三種等等。 （三）差別之思考：如果兩種真理是同一的，那麼兒童也能直接見到勝義諦，這會有過失；如果它們是不同的，那麼勝義諦就不能成為共相的特徵，這也會有過失。因此，它們是不可說是同一或不同的。如《解深密經》所說：『行蘊和真如的自性，既非同一也非不同。任何認為它們是同一或不同的，都是陷入了不如理的見解。』 或者，可以說，在自性相同的情況下，存在著不同的反體。如《菩提心釋》所說：『如同紅糖的自性是甜的，火的自性是熱的一樣，一切諸法的自性是空性。』 （四）數量決定：從所緣境的角度來看，可以分為可分析和不可分析兩種。因此，可分析的是勝義諦，不可分析的是世俗諦，確定為兩種。從心識的角度來看，可以分為迷惑和不迷惑兩種。因此，迷惑是世俗諦，不迷惑是勝義諦，確定為兩種。

【English Translation】 As it is said: 'No thing is established. Truly, it is liberated from all elaborations.' (2) Division: In the conventional truth, there are two types: the valid conventional truth, which appears and is capable of performing a function, such as fire and water; and the false conventional truth, which appears but is not capable of performing a function, such as hair, double moons, and so on. As the Two Truths states: 'Although the appearances are similar, the division of conventional truth is made based on whether they are capable or incapable of performing a function; thus, valid and invalid.' In the ultimate truth, there are also two types: the ultimate truth of exclusion, which is merely the negation of arising and so on, without establishing anything; and the ultimate truth of suchness, which is the pacification of all elaborations of existence and non-existence, the ultimate non-conceptual ultimate truth. As it is said: 'The negation of arising and so on is accepted because it accords with the valid. The term ultimate truth is applied to the unborn, the pacification of all elaborations.' Furthermore, in the Madhyāntavibhāga, it says: 'The imputed, the dependent, and the thoroughly established are the coarse imputations, cognitions, and expressions.' Therefore, the imputed is the conventional truth of imputation, the dependent is the conventional truth of cognition, and the thoroughly established is the conventional truth of expression, which is inexpressible but can be expressed with terms such as suchness, making three types. As it is said: 'Essence, attainment, and accomplishment are considered to be the three aspects of ultimate truth.' Thus, suchness is the ultimate truth of essence, nirvāṇa is the ultimate truth of attainment, and the path is the ultimate truth of accomplishment, divided into three, and so on. (3) Thinking about the difference: If the two truths were the same, then even children would directly see the ultimate truth, which would be a fault. If they were different, then the ultimate truth could not be the characteristic of a general phenomenon, which would also be a fault. Therefore, they are said to be inexpressible as either the same or different. As the Saṃdhinirmocana Sūtra states: 'The nature of conditioned phenomena and ultimate truth, suchness, is characterized by being free from being the same or different. Those who conceive of them as being the same or different are engaging in improper views.' Alternatively, it can be said that in the case of the same nature, there are different negations. As the Bodhicittavivaraṇa states: 'Just as the nature of molasses is sweetness and the nature of fire is heat, so too, the nature of all phenomena abides in emptiness.' (4) Numerical determination: From the perspective of the object, it is determined to be either analyzable or unanalyzable. Therefore, the analyzable is the ultimate truth, and the unanalyzable is the conventional truth, determined as two. From the perspective of the mind, it is determined to be either deluded or non-deluded. Therefore, delusion is the conventional truth, and non-delusion is the ultimate truth, determined as two.

---

ུལ་བའི་ཡུལ་ཀུན་རྫོབ་དང་། མ་འཁྲུལ་བའི་ཡུལ་དོན་ དམ་གཉིས་སུ་ངེས་ལ། གང་ཟག་ལ་འཁོར་འདས་གཉིས་སུ་ངེས་པས། འཁོར་བ་ཀུན་རྫོབ་ དང་། མྱང་འདས་དོན་དམ་གཉིས་སུ་ངེས་ཏེ། ཡབ་སྲས་མཇལ་བར། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་ པས་གཞན་ལ་མ་གསན་པར། །བདེན་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ནི་རྣམ་དབྱེ་མཛད། །གང་ཞིག་ ཀུན་རྫོབ་གཞན་ནི་དོན་དམ་སྟེ། །བདེན་པ་གསུམ་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། །འོ་ན་བདེན་པ་བཞིར་གསུངས་པ་དང་མི་འགལ་ལམ་སྙམ་ན། དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོ་ ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ལས་བདེན་པ་གསུམ་ནི་ མི་རྟག་པ་ལགས་སོ། །བདེན་པ་གཅིག་ནི་རྟག་པ་ལགས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དང་ ཀུན་འབྱུང་དང་ལམ་བདེན་གསུམ་ནི་འདུས་བྱས་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཀུན་ རྫོབ་དང་། གང་དག་པ་དེ་ནི་མི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ལགས་སོ། །ཞེས་པ་ལྟར་འགོག་བདེན་ནི་ 2-299 འདུས་མ་བྱས་མི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་དོན་དམ་སྟེ་གཉིས་སུ་འདུ་བས་འགལ་བ་མེད་ དོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་གཉིས་ཐུགས་སུ་ ཆུད་དེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་འདི་དག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)མིང་དོན་ནི་འཇུག་པར། གཏི་མུག་རང་བཞིན་སྒྲིབ་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། །ཞེས་པ་ ལྟར་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སྒྲིབ་པས་ཀུན་རྫོབ་(སཾ་བྲྀ་ཏི་)ཅེས་བྱ་བ་དང་། དེ་ནི་དགོས་པའི་ མཆོག་ཡིན་པས། །དོན་དམ་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་མཆོག་གམ་དམ་པའི་དོན་ དུ་གྱུར་པས་དོན་དམ་(པ་ར་མཱརྠ་)ཞེས་བྱ་བའོ། ། (དྲུག་པ་)བསྒོམ་ཚུལ་ནི། མཉམ་བཞག་ཏུ་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ཀུན་རྫོབ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ རྣམས་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། དོན་དམ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་ འགྱུར་པར་ཡོད་པར་ཤེས་པའི་ངང་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པར་བྱ་ སྟེ། རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་ཡོད་མེད་ཤེས། །ཞེས་པ་དང་། མདོ་ལས་ཀྱང་། ཡོད་པ་ ལ་ཡང་ཡོད་པར། མེད་པ་ལ་ཡང་མེད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཞེས་ པ་དང་། རྒྱན་ལས་ཀྱང་། མེད་པ་གང་ཡིན་དེ་ཉིད་ནི། །ཡོད་པ་ཡི་ནི་དམ་པར་འདོད། །རྣམ་ པ་ཀུན་ཏུ་མི་དམིགས་པ། །དམིགས་པ་ཡི་ནི་དམ་པར་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པས་སྐྱོན་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་བསལ་བར་བྱ་བ་ ཅི་ཡང་མེད་ཅིང་། དོན་དམ་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་གདོད་མ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་གཞག་ པར་བྱ་བའང་ཅི་ཡང་མེད་པ་ཡུལ་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ། ཡུལ་ ཅན་དོན་དམ་པ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ཡང་དག་པས་བལྟས་ཤིང་མཉམ་པར་བཞག་པ་ལས། ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ཡེ་ཤེས་རིམ་

【現代漢語翻譯】 世俗（ཀུན་རྫོབ་）的對境是虛假的，勝義（དོན་དམ་）的對境是不虛假的，這兩者是確定的。有情眾生可確定為輪迴（འཁོར་བ་）和涅槃（མྱང་འདས་）兩種。因此，輪迴是世俗，涅槃是勝義，這兩者是確定的。如《父子相會經》所說：『世間知者（འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པས་）未曾聽聞於他者，如是區分此二諦（བདེན་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ནི་རྣམ་དབྱེ་མཛད། །），何者為世俗，何者為勝義（གང་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་གཞན་ནི་དོན་དམ་སྟེ། །），此外無有第三諦（བདེན་པ་གསུམ་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །）。』 那麼，如果有人認為這與所說的四聖諦（བདེན་པ་བཞིར་）不矛盾嗎？《功德鬘經》中說：『世尊（བཅོམ་ལྡན་འདས་），於此四聖諦中，三諦是無常（མི་རྟག་པ་）的，一諦是常（རྟག་པ་）的。』如是，苦諦（སྡུག་བསྔལ་）和集諦（ཀུན་འབྱུང་）和道諦（ལམ་བདེན་）這三者是因緣和合的、虛假的、具有欺騙性的，是世俗諦。清凈的則是具有不欺騙性的。如是，滅諦（འགོག་བདེན་）是非因緣和合的、具有不欺騙性的，是勝義諦，可歸納為二諦，因此沒有矛盾。 經典中也說：『如來（དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་）通達世俗諦和勝義諦，所應知曉的也僅限於這些世俗諦和勝義諦。』 （五）名稱的含義：如《入行論》所說：『愚昧自性障蔽故，是名世俗（གཏི་མུག་རང་བཞིན་སྒྲིབ་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། །）。』因為障蔽了真實的意義，所以稱為世俗（ཀུན་རྫོབ་，samvṛti）。『彼乃所需之至上，故名勝義即涅槃（དེ་ནི་དགོས་པའི་མཆོག་ཡིན་པས། །དོན་དམ་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིན། །）。』因為是至上或殊勝的意義，所以稱為勝義（དོན་དམ་，paramārtha）。 （六）修習方法：在入定（མཉམ་བཞག་）時，如果進行觀察，就會明白世俗諦是暫時的污垢消失的狀態；勝義諦是自性清凈的法性不變的狀態。在這種狀態下，應當修習無分別的禪定（ཏིང་ངེ་འཛིན་）。如續部所說：『了知具智慧，有與無（ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་ཡོད་མེད་ཤེས། །）。』經典中也說：『于有者知為有，于無者知為無，如實了知（ཡོད་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པར། མེད་པ་ལ་ཡང་མེད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་）。』《現觀莊嚴論》中也說：『何為無有即有性，是為有性之勝義，一切行相皆不緣，是為緣取之勝義（མེད་པ་གང་ཡིན་དེ་ཉིད་ནི། །ཡོད་པ་ཡི་ནི་དམ་པར་འདོད། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་དམིགས་པ། །དམིགས་པ་ཡི་ནི་དམ་པར་འདོད། །）。』 也就是說，法界（ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་）自性清凈，沒有什麼需要去除的暫時的污垢；勝義諦的功德從原始以來就是自然成就的，沒有什麼需要安立的。對於遠離二邊的真實的意義，以證悟勝義諦的智慧如實觀察並安住，由此逐漸生起現量見到法性的智慧。

【English Translation】 The object of the conventional (kun rdzob) is the false, and the object of the ultimate (don dam) is the non-false; these two are definite. Sentient beings can be determined as two types: samsara (khor ba) and nirvana (myang 'das). Therefore, samsara is conventional, and nirvana is ultimate; these two are definite. As stated in the 'Meeting of Father and Son Sutra': 'The World Knower (jig rten mkhyen pas), without hearing from others, thus distinguishes these two truths (bden pa 'di gnyis kyi ni rnam dbye mdzad). What is conventional and what is ultimate (gang zhig kun rdzob gzhan ni don dam ste)? There is no third truth besides these (bden pa gsum pa gang yang ma mchis so).' Then, if someone thinks, 'Isn't this contradictory to the Four Noble Truths (bden pa bzhir) that are taught?' The 'Garland of Virtues Sutra' says: 'Bhagavan (bcom ldan 'das), among these Four Noble Truths, three truths are impermanent (mi rtag pa), and one truth is permanent (rtag pa).' Thus, the Truth of Suffering (sdug bsngal), the Truth of Origin (kun 'byung), and the Truth of the Path (lam bden) are conditioned, false, and deceptive in nature; they are conventional truths. That which is pure is of a non-deceptive nature. Thus, the Truth of Cessation ('gog bden) is unconditioned and of a non-deceptive nature; it is the ultimate truth, and can be summarized into two truths, so there is no contradiction. The sutra also says: 'The Tathagata (de bzhin gshegs pas) understands both the conventional and the ultimate truths. What is to be known is limited to these conventional and ultimate truths.' (Five) The meaning of the names: As stated in the 'Entering the Bodhisattva's Way of Life': 'Because ignorance obscures reality, it is called conventional (gti mug rang bzhin sgrib phyir kun rdzob ste).' Because it obscures the true meaning, it is called conventional (kun rdzob, samvṛti). 'It is the supreme need, therefore it is called ultimate, which is nirvana (de ni dgos pa'i mchog yin pas, don dam mya ngan 'das pa yin).' Because it is the supreme or ultimate meaning, it is called ultimate (don dam, paramārtha). (Six) The method of meditation: During meditative equipoise (nyam bzhag), if one investigates, one will understand that the conventional truth is the state where temporary defilements have disappeared; the ultimate truth is the unchanging state of the self-nature of purity. In this state, one should meditate on non-conceptual samadhi (ting nge 'dzin). As stated in the tantra: 'Knowing the wise, existence and non-existence (ye shes ldan pa yod med shes).' The sutra also says: 'Knowing existence as existence, and non-existence as non-existence, truly knowing as it is (yod pa la yang yod par, med pa la yang med par yang dag pa ji lta ba bzhin du rab tu shes).' The 'Ornament of Clear Realization' also says: 'What is non-existent is the nature of existence, it is considered the ultimate of existence; not focusing on any aspects, it is considered the ultimate of focusing (med pa gang yin de nyid ni, yod pa yi ni dam par 'dod, rnam pa kun tu mi dmigs pa, dmigs pa yi ni dam par 'dod).' That is to say, the Dharmadhatu (chos kyi dbyings) is naturally pure, and there are no temporary defilements that need to be removed; the qualities of the ultimate truth are naturally accomplished from the beginning, and there is nothing that needs to be established. For the true meaning that is free from the two extremes, one should truly observe and abide with the wisdom that realizes the ultimate truth, and from this, the wisdom that directly sees the nature of reality will gradually arise.

---

གྱིས་སྐྱེས་ནས། མཐོང་ལམ་དུ་མཐོང་སྤང་ གི་དྲི་མ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། བསྒོམ་ལམ་དུ་སྒོམ་སྤང་གི་དྲི་མ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ 2-300 དང་། མཐར་ཕྱིན་པའི་ལམ་དུ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ བ་ཐོབ་སྟེ། ཡུམ་གྱི་རྒྱན་དང་། རྒྱུད་བླ་མར། འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་ བ་ཅི་ཡང་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་ལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་ པ་ལྟར་རོ། །རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཡང་ལས་རྒྱུ་ འབྲས་མི་སླུ་བར་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་དགེ་སྡིག་ལ་བླང་དོར་ཚུལ་བཞིན་དུ་བྱ་སྟེ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་ བར། མི་དགེ་བ་ལས་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། །དེ་བཞིན་ངན་འགྲོ་ཐམས་ཅད་དོ། །དགེ་ལས་བདེ་ འགྲོ་ཐམས་ཅད་དང་། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བདེ་བ་དང་། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའི་ ཕྱིར་རོ། ། (བདུན་པ་)འཁྲུལ་སྤོང་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཀུན་རྫོབ་བདེན་དངོས་སུ་འདོད་པ་སྤང་བ་ ནི། གང་དག་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མས་བསྡུས་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་འདི་དག་བདེན་ པ་ཉིད་དུ་ཡོད་དམ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་ངེས་སུ། གང་གི་ དངོས་པོ་རྣམ་དཔྱད་ན། །དེ་ཉིད་དུ་ན་དེ་དངོས་མེད། གང་གིས་ཕྱིར་ན་དེ་དག་ལ། །གཅིག་ དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན། གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་སོགས་ པར་བདེན་པས་སྟོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་ཡང་རི་མོའི་ མཐོ་དམན་ལྟར་མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་གྱི་བདེན་དངོས་སུ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱན་ ལས། ཇི་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་བྲིས་པའི་རི་མོ་ལ། །མཐོ་དམན་མེད་ཀྱང་དེ་ན་སྣང་བ་ལྟར། །ཡང་ དག་མ་ཡིན་རྟོག་ལ་རྣམ་ཀུན་ཏུ། །གཉིས་པོ་རྟག་ཏུ་མེད་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། །ལུང་ལས། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཡོད་ པར་གསུངས་པ་དང་མི་འགལ་ལམ་སྙམ་ན། དེ་དག་ནི་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་རིམ་གྱིས་ གཞུགས་པའི་དོན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་དུ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཉི་ 2-301 ཤུ་བར། གཟུགས་སོགས་སྐྱེ་མཆེད་ཡོད་པར་ནི། །དེས་འདུལ་བ་ཡི་སྐྱེ་བོ་ལ། །དགོངས་པའི་ དབང་གིས་གསུངས་པ་སྟེ། །བརྫུས་ཏེ་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་བཞིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་དམ་གཏན་མེད་དུ་འདོད་པ་སྤང་པ་ནི། ཡང་གང་དག་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་དོན་དམ་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་པར་གནས་པ་ནི་མ་མཐོང་ བའི་ཕྱིར་མེད་དོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ན། དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱིར་ཡང་ མ་མཐོང་ཙམ་ནི་མེད་ངེས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་ཞིང་། ཁྱད་པར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་གློ་བུར་ གྱི་

【現代漢語翻譯】 從生起之後，在見道上，從見道所斷的垢染中解脫；在修道上，從修道所斷的垢染中解脫；在究竟道上，獲得從二障及其習氣中解脫。如《寶性論》和《究竟一乘寶性論》所說：『此無須斷除，此無須安立，于真實如實見，如實見已得解脫。』 如是，在後得位的一切情況下，即使一切法如幻，也應通過了知業果不虛，如理取捨善惡。如《寶鬘論》所說：『不善生痛苦，如是諸惡趣。善生諸善趣，一切時皆樂。』 等等。 (第七，)遣除錯謬有三，(第一，)遣除執著世俗為實有：有些人執著于由客塵所攝的能取和所取之相是真實的，但事實並非如此。如《釋量論》所說：『若分析事物，彼即無自性。以其無自性，故無一與多。』 如是，通過分析，可知一和多等在勝義中是空性的。能取和所取雖然在顯現上存在，但就像圖畫中的高低一樣，只是顯現而並非真實存在。如《寶性論》所說：『如善繪之圖，雖無高低亦顯現，非真妄念亦如是，二者恒時雖無現。』 如是。有人會問，經中說蘊、界、處等存在，這是否矛盾呢？ 並不矛盾，這些是爲了引導實事論者逐步入門而說的，並非說它們在勝義中存在。如《二觀察經》所說：『說有色等處，為調伏彼有情，隨彼意樂而宣說，如幻化之眾生。』 (第二，)遣除執著勝義全無：又有些人因為沒有見到自性法界勝義的功德與無別而住，就認為它是沒有的，這種想法非常不合理。一般來說，僅僅因為沒有見到，並不能作為確定不存在的理由。特別是，法界的功德是客塵所不能染污的。

【English Translation】 Having arisen, on the path of seeing, one is liberated from the defilements to be abandoned by seeing; on the path of meditation, one is liberated from the defilements to be abandoned by meditation; and on the ultimate path, one attains liberation from the two obscurations together with their imprints. As it says in the Ratnagotravibhāga (Treatise on the Jewel Family) and the Uttaratantra (Sublime Continuum): 'Here, there is nothing to be removed, nothing to be established. Seeing reality as it is, one is liberated upon seeing reality.' Thus, in all situations of the subsequent attainment, even though all phenomena are like illusions, one should properly adopt and abandon virtue and vice through knowing that cause and effect are not deceptive. As it says in the Ratnāvalī (Garland of Jewels): 'From non-virtue comes suffering, likewise all the bad migrations. From virtue comes all the good migrations, and happiness in every way,' and so forth. (Seventh,) Eliminating Misconceptions has three parts. (First,) Eliminating the belief that conventional reality is truly existent: Some people are manifestly attached to the idea that these aspects of the perceived and the perceiver, which are included by adventitious defilements, are truly existent. However, this is not the case. As it says in the Pramāṇavārttika (Commentary on Valid Cognition): 'If one analyzes an object, it is then without self-nature. Because it is without self-nature, it has neither one nor many.' Thus, through analysis, it can be known that one and many, etc., are empty of truth in the ultimate sense. Although the perceived and the perceiver appear manifestly, they are like the high and low points in a painting, appearing but not truly existing. As it says in the Ratnagotravibhāga: 'Like a well-drawn picture, although there are no high and low points, they appear there. Likewise, in untrue thoughts, the two always appear even though they do not exist.' Thus. One might ask, is it not contradictory that the aggregates, elements, and sense bases, etc., are said to exist in the scriptures? It is not contradictory, as these were taught to lead those who speak of entities gradually into the Dharma, not to say that they exist in the ultimate sense. As it says in the Sūtra of Two Examinations: 'Saying that there are forms and so forth, to tame those beings, speaking according to their inclinations, like beings that have arisen through illusion.' (Second,) Eliminating the belief that ultimate reality is utterly nonexistent: Furthermore, some people, because they have not seen the qualities of the ultimate reality of the nature of reality, which abides inseparably, manifestly cling to the idea that it is nonexistent. This is extremely unreasonable. In general, merely not having seen something is not proof that it does not exist. In particular, the qualities of the nature of reality are not defiled by adventitious defilements.

---

དྲི་མས་བསྒྲིབས་པས་མ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། ལམ་བསྒོམ་པ་ལས་རིམ་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་ གསལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་དབྱིངས་བསྟོད་པར་ཡང་། ཇི་ལྟར་འོ་མ་དང་འདྲེས་ པས། །མར་གྱི་སྙིང་པོ་མི་སྣང་བ། །དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་དང་འདྲེས་པས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ ཀྱང་མི་མཐོང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་འོ་མ་སྦྱངས་པ་ལས། །མར་གྱི་སྙིང་པོ་དྲི་མེད་འགྱུར། །དེ་བཞིན་ ཉོན་མོངས་སྦྱངས་བ་ལས། །ཆོས་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་དྲི་མེད་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཅི་སྟེ་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ མེད་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ནི་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པའོ་སྙམ་ན། དེ་དག་ནི་དངོས་ པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་ མས་སྟོང་བ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་དབྱེར་ མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མར། རྣམ་དབྱེར་བཅས་པའི་ མཚན་ཉིད་ཅན། །གློ་བུར་དག་གིས་ཁམས་སྟོང་གི། རྣམ་དབྱེར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། ། བླ་མེད་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་མ་ཤེས་པར་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་དོན་ལ་གཟུང་ནས་ ཅི་ཡང་མེད་པར་བརྟགས་ན་བདག་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱན་ལས། དོན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་ 2-302 ཡོངས་རྟོག་ན། །བདག་ཉིད་སྙེམས་ཤིང་བློ་ཉམས་འགྱུར། །ལེགས་པར་བཤད་པའང་སྤངས་ པས་ན། །བརླག་འགྱུར་ཆོས་ལ་ཁོང་ཁྲོས་སྒྲིབ། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དེས་ན་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བར་བསྟན་པ་ནི། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ བསྟོད་པ་ལས། ཡོད་ཅེས་པ་ནི་རྟག་པར་ལྟ། །མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཆད་པར་ལྟ། །དེས་ན་མཐའ་ གཉིས་སྤངས་པ་ཡི། །ཆོས་དེ་མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན། །ཞེས་པ་ལྟར་གནས་སྐབས་སུ་ གཟུགས་སོགས་འདུས་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་། རང་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་ བས་ཀུན་རྫོབ་སྣང་བ་དང་སྟོང་པ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་དོན་དང་། མཐར་ཐུག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདུས་མ་བྱས་སོ་སོ་རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ལ་སྣང་ཡང་གློ་བུར་གྱི་ དྲི་མས་སྟོང་པས་དོན་དམ་སྣང་བ་དང་སྟོང་བ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ དོན་ལ་མོས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་རྣམས་དཔྱད་ན་མེད་པའི་རྒྱུ་ མཚན་གྱིས་འགགས་ནས་མི་སྣང་ཞིང་དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མི་འགྱུར་བར་ཡོད་པའི་རྒྱུ་ མཚན་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ནས་སྣང་བ་ལས་ནི་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་ བ་ཡང་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱན་ལས། དོན་མེད་པ་དང་དོན་ཡོད་དག །མི་སྣང་སྣང་བ་ཡིན་ ཤེས་བྱ། །

【現代漢語翻譯】 因為被污垢遮蔽而看不見，但通過修習道，它會逐漸顯現出來。正如《法界贊》中所說：『如同牛奶混合時，酥油的精華不顯現，同樣，煩惱混合時，法的本性也看不見。如同提煉牛奶，酥油的精華變得純凈，同樣，凈化煩惱，法界變得非常純凈。』等等。如果認為，既然經中說從色蘊到一切種智（梵文：Sarvākārajñāna，含義：一切相智，即佛陀的智慧）的一切法都沒有自性，那麼勝義諦（梵文：Paramārtha-satya，含義：最高真理）就什麼也沒有成立嗎？這些是爲了遣除對事物的執著，是考慮到具有分別的、空性于暫時的污垢而說的。並非是空性于與勝義諦的功德無別的法界。《寶性論》中說：『具有分別的特徵，體性空于暫時的（污垢），具有無分別的特徵，不空于無上之法。』正如《廣大經》中所說，如果不理解一切法無自性的密意，而按照字面意思去理解，認為什麼都沒有，那麼自己就會墮落。《莊嚴經論》中說：『如果完全按照字面意思去理解，就會變得自負，智慧衰退。因為捨棄了善說，會被對法的憤怒所矇蔽。』 （三）因此，顯示遠離二邊，如《不可思議贊》中所說：『說「有」是常見，說「無」是斷見，因此，您（佛陀）教導了遠離二邊的法。』正如暫時顯現為各種各樣的有為法，但由於各自的自性是空性的，因此，世俗顯現和空性雙運是遠離二邊的含義。最終，法界顯現為無為的、各自證自證智（梵文：Svasaṃvedana-jñāna，含義：自證智）的智慧，但由於空性于暫時的污垢，因此，勝義顯現和空性雙運是遠離二邊的含義。應當對此生起勝解。這樣，如果分析世俗暫時的污垢，由於沒有的理由而消失，不再顯現；而勝義法界由於不變的理由而存在，顯現出來，因此，也能獲得轉依（梵文：āśraya-parivṛtti，含義：基礎轉化，指從不清凈的心理基礎上轉化為清凈的心理基礎）的解脫。《莊嚴經論》中說：『應當知道無意義和有意義，不顯現和顯現。』

【English Translation】 Because it is obscured by defilements, it is not seen, but through practicing the path, it will gradually become manifest. As it is said in the 'Praise of Dharmadhatu': 'Just as when milk is mixed, the essence of butter does not appear, similarly, when afflictions are mixed, the nature of Dharma is not seen. Just as from refining milk, the essence of butter becomes pure, similarly, from purifying afflictions, the Dharmadhatu becomes extremely pure.' etc. If one thinks, since it is said in the scriptures that all dharmas from form to omniscience (Sarvākārajñāna, meaning: all-knowing wisdom, i.e., the wisdom of the Buddha) are without inherent existence, then is nothing established in the ultimate truth (Paramārtha-satya, meaning: the highest truth)? These are said to avert attachment to things, considering the emptiness of temporary defilements with distinctions. It is not emptiness of the Dharmadhatu, which is inseparable from the qualities of the ultimate truth. As it is said in the 'Uttaratantra': 'Having the characteristic of distinctions, the essence is empty of temporary (defilements), having the characteristic of non-distinction, it is not empty of the supreme Dharma.' As it is said in the 'Extensive Sutra', if one does not understand the intent of all dharmas being without inherent existence, and grasps the meaning according to the literal words, thinking that there is nothing, then one will degenerate oneself. As it is said in the 'Ornament of Realization': 'If one completely understands according to the literal words, one will become arrogant and wisdom will decline. Because one abandons the good teachings, one will be obscured by anger towards the Dharma.' (3) Therefore, showing the separation from the two extremes, as it is said in the 'Praise of the Inconceivable': 'Saying 'exists' is the view of permanence, saying 'does not exist' is the view of annihilation, therefore, you (Buddha) taught the Dharma that is separated from the two extremes.' Just as temporarily appearing as various conditioned phenomena, but because their respective natures are empty, therefore, the union of conventional appearance and emptiness is the meaning of being separated from the two extremes. Ultimately, the Dharmadhatu appears as unconditioned, self-aware wisdom (Svasaṃvedana-jñāna, meaning: self-cognizant wisdom), but because it is empty of temporary defilements, therefore, the union of ultimate appearance and emptiness is the meaning of being separated from the two extremes. One should generate conviction in this. In this way, if one analyzes the conventional temporary defilements, they disappear because of the reason of non-existence and no longer appear; while the ultimate Dharmadhatu exists because of the reason of being unchanging and appears, therefore, one will also attain the liberation of the transformation of the basis (āśraya-parivṛtti, meaning: transformation of the basis, referring to the transformation from an impure psychological basis to a pure psychological basis). As it is said in the 'Ornament of Realization': 'One should know the meaningless and the meaningful, the non-appearing and the appearing.'

---

དེ་ནི་གནས་གཞན་གྱུར་པ་སྟེ། །འདོད་དགུ་སྒྱུར་ཕྱིར་ཐར་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། ། (གཉིས་པ་)མ་ཤེས་པའི་ཉེས་དམིགས་ནི། དེ་ལྟར་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མ་ ཤེས་ན། ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་དང་། རྣམ་ཤེས་དང་ཡེ་ཤེས་དང་། འཁོར་བ་དང་མྱང་ འདས་དང་། དྲང་དོན་དང་ངེས་དོན་དང་། གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་ པར་རྣམས་མི་ཤེས་ཤིང་། བསྟན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་རིག་པ་ལས་ནི་སྲིད་ཞིའི་མཐར་ལྷུང་ བར་འགྱུར་པ་སྟེ། དབུ་མའི་རྩ་བར། གང་དག་བདེན་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི། །རྣམ་དབྱེ་རྣམ་ 2-303 པར་མི་ཤེས་པ། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ལ། །ཟབ་མོའི་དེ་ཉིད་མཐོང་མ་ཡིན། །ཞེས་ པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ཤེས་པའི་ཕན་ཡོན་ནི། དེ་ལྟར་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་ པར་བྱས་ན། གསུང་རབ་མཐའ་ཡས་པའི་དོན་ཡང་བདེ་བླག་ཏུ་ཤེས་ཤིང་། དེ་དག་ལ་བརྟེན་ ནས་ཚོགས་གཉིས་རིམ་གྱིས་བསགས་པ་ལས་མཐར་ཐུག་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ ཡང་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ། བདེན་གཉིས་སུ། བདེན་གཉིས་རྣམ་དབྱེ་ཤེས་པ་ དག །ཐུབ་པའི་བཀའ་ལ་མི་རྨོངས་ཏེ། །དེ་དག་མ་ལུས་ཚོགས་བསགས་ནས། །ཕུན་ཚོགས་ ཕ་རོལ་འགྲོ་བ་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)གྲུབ་མཐའ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ལ། །གྲུབ་མཐའི་རྣམ་དབྱེ་བསྟན་པ་དང་། ། ཤེས་ནས་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་ཕྱི་ནང་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཕྱི་བ་ལ། ཚངས་ པ་ཁྱབ་འཇུག་དབང་ཕྱུག་དང་། །རྒྱང་འཕེན་སྟག་གཟིག་ཟད་བྱེད་པའོ། །ཚངས་པ་པ་ལ་ ནི་རིག་བྱེད་པ་དང་མཆོད་སྦྱིན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་རིག་བྱེད་བཞི་འདུས་མ་བྱས་ ནམ་མཁའ་ལྟར་རྟག་པར་འདོད་པ་ནི་མི་འཐད་དེ། སྔར་ཚངས་པའི་གདོང་བཞི་ལས་བྱུང་ ཞིང་། ཕྱིས་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀློག་པས་བྱས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚངས་པའི་ཁ་ལ་ སོགས་པའི་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་བཞི་ལས་བྲམ་ཟེ་ལ་སོགས་པའི་མི་རིགས་བཞི་(ཁ་ལས་བྲམ་ཟེ་དང་། དཔུང་བ་ལས་རྒྱལ་རིགས་དང་། བརླ་ལས་རྗེ་རིགས་དང་། རྐང་པ་ལས་དམངས་རིགས་)སྤྲོས་པར་འདོད་པ་ཡང་ མི་འཐད་དེ། གང་ཟག་གཅིག་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཕ་གཅིག་གི་བུ་བཞིན་དུ་རིགས་གཅིག་ ཏུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །(རྟ་དཀར་བོ་གཙང་མ་བསད་དེ་)རྟ་གཙང་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་ པས་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། མཆོད་སྡོང་བཙུགས་ནས་ཕྱུགས་བསད་ དེ། །ཁྲག་འདམ་བྱས་བས་མཐོ་རིས་སུ། །གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་དེ་ལྟ་ན། །དམྱལ་བ་གང་གིས་འགྲོ་ 2-304 བར་འགྱུར། (རྒྱལ་བོའི་བུ་དྲང་སྲོང་ནེ་ཚོས་)ཞེས་སུན་ཕྱུང་བ་ལྟར་རོ། །ཁྱབ་འཇུག་པ་ལ་ནི། བྱེ་བྲག་ པ་དང་རིགས་པ་ཅན་པ་དང་གླུ་ཆོས་སུ་སྨྲ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞིང་། དབང་ཕྱུག་པ་ལ་ནི་ཞི་བ་པ་ དང་འཁྲིག་པ་ཆོས་ས

【現代漢語翻譯】 正如『那是另一種狀態，爲了轉變所欲而獲得解脫』所說。 （第二）不瞭解的過患：如果像這樣不瞭解二諦（梵文：satya-dvaya，英文：two truths，漢語字面意思：真理二者）的實相，那麼法相與法性、識與智、輪迴與涅槃、不了義與了義、暫時與究竟等的差別就不會了解。不明白教法的究竟真實，就會墮入輪迴和寂滅的極端。《中觀根本慧論》中說：『若人不能知，分別此二諦，彼于佛教中，不見真實義。』 （第三）瞭解的利益：如果像這樣精通二諦的區分，就能輕易瞭解無量經典的意義，依靠這些逐步積累二資糧（梵文：dve sambhāra，英文：two accumulations，漢語字面意思：二種資糧），最終也能迅速獲得究竟二身（梵文：dvikāya，英文：two bodies，漢語字面意思：二身）的圓滿。如《二諦論》所說：『若知二諦之差別，于佛之教不迷茫，彼等無餘積資糧，趨入圓滿之彼岸。』 （第二）通達宗派的智慧：包括宗派的分類和了解后如何修持。首先分為內外兩類。（第一）外道包括：梵天、遍入天、自在天，以及順世論、耆那教、苦行外道。梵天派也稱為吠陀派和祭祀派。他們認為四吠陀（梵文：caturveda，英文：four Vedas，漢語字面意思：四吠陀）未經創造，像虛空一樣永恒，這是不合理的，因為它們最初是從梵天的四個面孔中產生的，後來由婆羅門誦讀，因此可以證明是創造的。他們認為婆羅門等四個種姓（梵文：caturvarna，英文：four varnas，漢語字面意思：四種姓）是從梵天的口等四個身體部位產生的，這也是不合理的，因為從同一個人所生，就像同父異母的兄弟一樣，應該屬於同一個種姓。他們認為通過宰殺純種白馬進行祭祀等可以獲得天界，這也是不合理的。正如（國王的兒子，仙人尼措）所駁斥的那樣：『豎立祭祀柱，宰殺牲畜，用血塗抹，如果這樣就能昇天，那麼地獄該由誰去呢？』。遍入天派也稱為勝論派、正理派和歌唱讚美詩者。自在天派則包括寂靜派和性力派。

【English Translation】 As it is said, 'That is another state, liberation for the sake of transforming desires.' (Second) The Faults of Not Knowing: If one does not understand the nature of the two truths (satya-dvaya), one will not understand the distinctions between phenomena and suchness, consciousness and wisdom, samsara and nirvana, provisional and definitive meanings, temporary and ultimate, and so on. Not understanding the ultimate reality of the teachings leads to falling into the extremes of samsara and nirvana. As it says in the Root Verses of the Middle Way: 'Those who do not know, the distinction between these two truths, do not see the profound reality in the Buddha's teachings.' (Third) The Benefits of Knowing: If one is skilled in distinguishing the two truths, one can easily understand the meaning of the limitless scriptures, and by relying on these, one can gradually accumulate the two accumulations (dve sambhāra), and ultimately quickly attain the perfection of the ultimate two bodies (dvikāya). As it says in the Two Truths: 'Those who know the distinction between the two truths are not confused about the Buddha's teachings. Having accumulated all of these accumulations, they go to the other shore of perfection.' (Second) The Wisdom of Knowing Philosophical Systems: This includes explaining the classification of philosophical systems and how to practice after understanding them. First, there are two categories: internal and external. (First) The external ones include: Brahma, Vishnu, Shiva, as well as Charvaka, Jainism, and Ascetics. The Brahma school is also called the Veda school and the Sacrifice school. They believe that the four Vedas (caturveda) are uncreated and eternal like space, which is unreasonable because they originally arose from the four faces of Brahma and were later recited by Brahmins, thus proving they were created. They believe that the four castes (caturvarna), such as Brahmins, arose from the four parts of Brahma's body, such as his mouth, which is also unreasonable because those born from the same person should belong to the same caste, like brothers from the same father. They believe that one can attain heaven by sacrificing a pure white horse, which is also unreasonable. As (the king's son, the sage Netse) refuted: 'Erecting sacrificial pillars, slaughtering livestock, smearing with blood, if one goes to heaven in this way, then who will go to hell?' The Vishnu school is also called the Vaisheshika, Nyaya, and those who sing hymns. The Shiva school includes the Shaiva and Tantrika schools.

---

ུ་སྨྲ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་བདག་དང་དུས་གསུམ་ རྟག་པ་དང་། རང་བཞིན་དང་ཡོན་ཏན་དང་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་ལ་སོགས་པར་འདོད་ མོད། གལ་ཏེ་ཁྱབ་འཇུག་དང་དབང་ཕྱུག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ན། ལས་ཀྱི་འབྲས་ བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་རང་དབང་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་ རོ། །ཐ་སྙད་དུ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལས་གཞན་པའི་བྱེད་པ་པོ་མེད་དོ། །དེ་ བཞིན་དུ་བདག་རྟག་པ་གཅིག་པུ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ན། གཉེན་གྱི་བདག་རྟག་ཏུ་མ་ བྲལ་བར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཉེན་དང་བྲལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ནམ་ཡང་མི་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང་། སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་ཡང་འགྱུར་ ཏེ། སྡུག་བསྔལ་བའི་བདག་གཅིག་པུ་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་གསུམ་དུ་མི་ འགྱུར་བར་རྟག་པ་ཡིན་ན་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་བཅུའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་པ་ ཉིད་དོ། ། གྲངས་ཅན་པ་ནི་དབང་ཕྱུག་གི་གཞུང་དཔང་དུ་བྱེད་པས་དེའི་ཁྱད་པར་དུ་འདུའོ། ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་འཕན་པ་ལ་ནི། ཕུར་བུ་པ་དང་ཆད་པ་བ་དང་ཚུ་རོལ་མཛེས་པར་སྣང་ བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་ནི་ཨ་རུ་ར་དང་བུ་རམ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་སྦྱར་བའི་ ནུས་པ་ལས་ཆང་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་སྔ་མ་ནས་འོངས་པ་མེད་ཀྱང་གློ་བུར་དུ་ས་ལ་སོགས་ པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་ཡང་དག་པར་སྦྱར་བའི་ནུས་པ་ལས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་ དང་བཅས་པའི་སེམས་འབྱུང་ལ། ཤི་བ་ན་སེམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་ལུས་ལེན་པ་ མེད་པས་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚེ་འདིར་ཇི་ལྟར་བདེ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་ཆོག་པར་འདོད་ 2-305 མོད། དེ་ལྟར་ན་ས་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་ཤིང་རྣམས་ལ་ཡང་འབྱུང་བ་རྣམས་ ཡང་དག་པར་སྦྱར་བའི་ནུས་པ་ལས་དབང་བོ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཡོད་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་ བར་འགྱུར་ཏེ་རིགས་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་ རྣམས་ལ་སེམས་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་མེད་ན་འབྱུང་བ་རྣམས་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་སེམས་ སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་མེད་པར་མཚུངས་པས་ཚུ་རོལ་མཛེས་པར་སྨྲ་བའི་ཚིག་འདི་དག་ནི་མཆོག་ཏུ་ བརྫུན་པ་སྟེ། མཐོ་རིས་དང་ཐར་བའི་བདེ་བ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱའོ། ། ཀླ་ཀློ་སྟག་གཟིག་པ་རྣམས་ལ་ནི་སོག་པོ་རཧྨ་ཎ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་ནི་བརྟན་ གཡོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ལྷ་རཧྨ་ཎ་ཡིན་པས། ཕྱུགས་ཀྱི་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པས་དེ་ མཉེས་པར་བྱས་ན་མཐོ་རིས་ཀྱི་བདེ་བ་དང་། མ་མཉེས་ན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྦྱོར་ ཏེ། དེ་ཡང་མི་རྣམས་ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་ལུས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བདེ་སྡུག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ ཞེས་ཟེར་བ་མི་འཐད་དེ། སྤྱིར་ཡང་བ

【現代漢語翻譯】 他們也被稱為『論說者』。他們認為『作者』、『我』和『三時』是常恒的，並且具有『自性』、『功德』和『遍一切處』等屬性。如果遍入天(Vishnu)和自在天(Ishvara)是萬物的作者，那麼他們也必須體驗所有業的果報。如果是這樣，他們也將不再是自主的。但在名言上，除了緣起之外，沒有其他的作者。同樣，如果『我』是常恒的、唯一的，並且遍一切處，那麼由於親屬的『我』始終不分離地存在，因此將永遠不會體驗到與親屬分離的痛苦。並且，一個眾生的痛苦也會使所有眾生感到痛苦，因為唯一的受苦的『我』遍一切處。如果『我』在三時中不變且常恒，那麼也將不會有處於十種意欲狀態的變化。 數論派(Samkhya)以自在天的論典為依據，因此與他們有所不同。 對於順世外道(Lokayatika)，他們也被稱為『富蘭那』、『斷見者』和『來世美妙論者』。他們認為，就像通過正確混合訶梨勒(Haritaki)和紅糖等成分可以產生酒一樣，雖然之前沒有，但由於正確混合地等要素的力量，眾生的感官和心識會突然產生。死亡時，心識不會取來世的身體，因此沒有前世和後世。所以他們認為，今生如何快樂就足夠了。如果是這樣，那麼對於聚集在一起的樹木，由於正確混合要素的力量，也應該有具有感官的心識，這將太過分了，因為情況是相似的。如果樹木等堅固的物體沒有產生心識的能力，那麼混合要素也沒有產生心識的能力，因為情況是相似的。因此，這些來世美妙論者所說的話是極其虛假的，想要天界和解脫之樂的人應該拋棄它們。 對於穆斯林(Kla-Klo Stag-gzig-pa)，他們也被稱為『索格波·羅摩納』。他們認為，梵天(Rahmana)是所有有情和無情事物的作者。如果通過牲畜祭祀等方式使他高興，他就會給予天界的快樂；如果不高興，他就會施加地獄的痛苦。他們還說，即使人們死後，也會以這個身體體驗苦樂，這是不合理的。一般來說，

【English Translation】 They are also called 'Speakers'. They consider 'agent', 'self', and 'three times' to be constant, and to have attributes such as 'nature', 'qualities', and 'omnipresence'. If Vishnu (Khyab jug) and Ishvara (dBang phyug) are the creators of all things, then they must also experience all the fruits of karma. If so, they will also become non-autonomous. But nominally, there is no creator other than dependent origination. Similarly, if the 'self' is constant, singular, and goes everywhere, then since the 'self' of relatives is always inseparably present, one will never experience the suffering of separation from relatives. And the suffering of one sentient being will also cause all sentient beings to suffer, because the one suffering 'self' goes everywhere. If it is constant without changing in the three times, then there will also be no change in the form of the ten states of desire. The Samkhya (Grangs can pa) rely on the teachings of Ishvara, so they differ from them. For the Lokayatika (Jig rten rgyang 'phen pa), they are also called 'Puranas', 'nihilists', and 'those who see beauty in this life'. They believe that just as alcohol arises from the power of properly mixing ingredients such as myrobalan (A-ru-ra) and jaggery, similarly, although not coming from before, the senses and mind of sentient beings suddenly arise from the power of properly mixing the elements such as earth. At death, the mind does not take the body of the next world, so there is no previous or subsequent life. So they think it is enough to be happy in this life. If so, then for trees that are gathered together, there should also be a mind with senses from the power of properly mixing the elements, which would be too much, because the situation is similar. If solid objects such as trees do not have the ability to generate mind, then mixing the elements also does not have the ability to generate mind, because the situation is similar. Therefore, these words of those who speak of beauty in this life are extremely false, and those who desire the happiness of heaven and liberation should abandon them. For the Muslims (Kla-Klo Stag-gzig-pa), they are also called 'Sogpo Rahmana'. They believe that Brahma (Rahmana) is the creator of all animate and inanimate things. If he is pleased by animal sacrifices and the like, he will give the happiness of heaven; if he is not pleased, he will inflict the suffering of hell. They also say that even after people die, they will experience happiness and suffering with this very body, which is unreasonable. In general,

---

ྱེད་པ་པོར་འདོད་པ་དེ་ལ་རང་དབང་མེད་ཅིང་། ཁྱད་ པར་དུ་མིའི་ལུས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བར་འདོད་པ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་རིགས་པས་ཀྱང་ གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟད་བྱེད་པ་ལ་ནི་གཅེར་བུ་པ་དང་རྒྱལ་བ་པ་དང་མཆོད་མོས་པ་དང་ ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་སྲོག་རྟག་པ་ལུས་ཀྱི་ཚད་དང་མཉམ་ པར་འདོད་པ་ནི་མི་འཐད་དེ། ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་བཅད་ནའང་སྲོག་ཉམས་ པར་འགྱུར་ཞིང་། ལུས་ཕྲ་སྦོམ་དུ་གྱུར་པ་ལས་སྲོག་ཀྱང་དེ་ལྟར་འགྱུར་ན་རྟག་པར་འགལ་ བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་གསུམ་རྟག་པའི་སྟེང་ན་ཐར་པའི་ཚད་དཔག་ཚད་འབུམ་ ཕྲག་བཞི་བཅུ་རྩ་ལྔ་བ་གདུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྟ་བུ་རྟག་པའི་ངོ་བོར་ཡོད་པར་འདོད་པ་ཡང་མི་ རིགས་ཏེ། གཟུགས་ཅན་ཡིན་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པ་ལས་སྐྱེད་དགོས་ཤིང་། དེ་ལྟ་ན་ མི་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ལྗོན་ཤིང་དང་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ 2-306 རྐང་པས་ཆུ་འཐུངས་ནས་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྲོག་དང་བཅས་ པའོ་ཞེས་ཟེར་བའང་མི་འཐད་དེ། བུར་ཤིང་གི་དབྱུག་པ་དུམ་བུ་དུ་མར་བྱས་པ་ན་སྲོག་ཀྱང་ དུ་མར་འགྱུར་ཞིང་། ཅི་སྟེ་དུ་མ་བུ་གཅིག་ལ་བསྐུམས་ནས་གནས་པས་གཞན་རྣམས་ལ་སྲོག་ མེད་ན་ནི། དེ་དག་ས་ལ་བཙུགས་པ་ལས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་མི་སྐྱེ་བར་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་ བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ལ་ཡང་འཚེ་བ་མེད་པ་དང་བདེན་པར་སྨྲ་བ་དང་ཚངས་བར་སྤྱོད་པ་ དང་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ཐམས་ཅད་གཏོང་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ཡོད་པ་རྣམས་ནི་མི་ འགོག་སྟེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། གང་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་དང་ མཚུངས་པ་དེ་དག་ནི་སུན་དབྱུང་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནང་པ་ལའང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། (བརྟག་གཉིས་ལས་)དེ་ལ་ཕྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་བསྟན། །མདོ་སྡེ་པ་ཡང་དེ་ བཞིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དེ་ལས་ཕྱིས། །དེ་ཡི་རྗེས་སུ་དབུ་མ་བསྟན། །ཞེས་གསུངས་པ་ ལྟར་བཞི་ལས། དང་པོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ལུགས་ནི། ནམ་མཁའ་དང་ནི་འགོག་རྣམ་གཉིས། ། འདུས་མ་བྱས་གསུམ་རྟག་པ་སྟེ། །འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ། །བདག་གིས་སྟོང་ ཞིང་བྱེད་པོ་མེད། །དབང་སྐྱེས་བློ་ནི་རྣམ་མེད་ཀྱིས། །ཕྲ་རབ་བསགས་པ་དངོས་སུ་རིག །ཁ་ ཆེ་གཞུང་གི་ཆུ་གཏེར་གྱི། །བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་གཞུང་འདོད་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་འདུས་མ་ བྱས་ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་འགོག་དང་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་གསུམ་ནི་རྒྱུ་ རྐྱེན་གྱིས་མ་བསྐྱེད་པ་རྟག་པའི་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་ཅིང་། བེམ་པོ་དང་རིག་པས་བསྡུས་ པའི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་སྐད་ཅིག་མའི་ངོ་བོར་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་ འདོད་ལ། ཕྱ

【現代漢語翻譯】 那些想要快樂的人並不自由，尤其是那些想要通過這個人類身體來體驗快樂的人，這與明顯的理性相悖。那些終結者，也被稱為裸行者、勝利者、祭祀者和天衣者，他們認為生命與身體的大小相等，這是不合理的。即使切斷手等肢體，生命也會受到損害。如果身體變大或變小，生命也隨之改變，那麼它就與永恒相矛盾。同樣，認為三有（srid pa gsum，三界）之上存在一個永恒的解脫境界，其大小為四十五萬俱胝（dpag tshad 'bum phrag bzhi bcu rtsa lnga ba）由傘狀物組成，這也是不合理的。如果它是有形的，那麼它必須由微塵聚集而成，如果是這樣，它就會變成無常的。此外，那些說樹木和穀物等通過根部吸收水分，從而產生花朵和果實等，因此是有生命的說法也是不合理的。如果將甘蔗棒切成許多段，那麼生命也會變成許多個。如果許多生命聚集在一個甘蔗棒中，而其他甘蔗棒沒有生命，那麼將它們種植在地上就不會發芽。對於那些不傷害、說真話、實行梵行和放棄一切執著等優點，我們並不否認。正如《無垢光經》（dri med 'od las）所說：『任何與世俗和勝義諦（kun rdzob dang don dam pa）相符的佛陀教言，都不應駁斥。』在內道中，世尊（bcom ldan 'das）說：（出自《二觀察》）『其中，分別說者（bye brag smra ba）被闡述，經部（mdo sde pa）也是如此。瑜伽行者（rnal 'byor spyod pa）在之後，隨之而來的是中觀（dbu ma）』。在這四者中，首先，分別說者的觀點是：『虛空和二滅（nam mkha' dang ni 'gog rnam gnyis），三種非造作是常恒的。一切造作皆為剎那生滅，空無自性，沒有作者。由根所生的智慧是無相的，微塵的聚集是真實存在的。克什米爾（kha che）的論藏，分別說者的觀點各不相同。』因此，他們認為非造作的虛空、有擇滅和非擇滅這三種，不是由因緣所生，而是常恒的實體。他們認為由物質和意識組成的造作之法，是由因緣所生，是剎那生滅的實體。 Those who desire happiness are not free, especially those who desire to experience happiness through this human body, which contradicts obvious reason. Those terminators, also known as the Naked Ones, the Victorious Ones, the Sacrificers, and the Sky-Clad Ones, who believe that life is equal to the size of the body, are unreasonable. Even if limbs such as hands are cut off, life will be harmed. If the body becomes larger or smaller, life also changes accordingly, then it contradicts eternity. Similarly, it is unreasonable to believe that above the Three Realms (srid pa gsum) there exists an eternal state of liberation, the size of which is forty-five hundred thousand kotis (dpag tshad 'bum phrag bzhi bcu rtsa lnga ba), composed of an umbrella-like structure. If it is tangible, then it must be created by the accumulation of minute particles, and if so, it will become impermanent. Furthermore, the statement that trees and grains, etc., absorb water through their roots, thereby producing flowers and fruits, etc., and are therefore alive, is also unreasonable. If a sugarcane stick is cut into many pieces, then life will also become many. If many lives gather in one sugarcane stick, and the other sugarcane sticks have no life, then planting them in the ground will not sprout. For those virtues such as not harming, speaking truthfully, practicing celibacy, and abandoning all attachments, we do not deny them. As the 'Stainless Light Sutra' (dri med 'od las) says: 'Any teachings of the Buddha that are in accordance with conventional and ultimate truth (kun rdzob dang don dam pa) should not be refuted.' In the inner path, the Blessed One (bcom ldan 'das) said: (From the 'Two Examinations') 'Among them, the Vaibhashikas (bye brag smra ba) are explained, and the Sautrantikas (mdo sde pa) are also the same. The Yogacharas (rnal 'byor spyod pa) are after that, followed by the Madhyamikas (dbu ma).' Among these four, first, the view of the Vaibhashikas is: 'Space and the two cessations (nam mkha' dang ni 'gog rnam gnyis), the three unconditioned are eternal. All conditioned things are momentary, empty of self, and without a maker. The wisdom born of the senses is without form, and the accumulation of minute particles is truly existent. The treasury of Kashmir (kha che), the views of the Vaibhashikas vary.' Therefore, they believe that the unconditioned space, selective cessation, and non-selective cessation are not produced by causes and conditions, but are established as eternal substances. They believe that conditioned phenomena composed of matter and consciousness are produced by causes and conditions and are established as momentary substances.

【English Translation】 Those who desire happiness are not free, especially those who desire to experience happiness through this human body, which contradicts obvious reason. Those terminators, also known as the Naked Ones, the Victorious Ones, the Sacrificers, and the Sky-Clad Ones, who believe that life is equal to the size of the body, are unreasonable. Even if limbs such as hands are cut off, life will be harmed. If the body becomes larger or smaller, life also changes accordingly, then it contradicts eternity. Similarly, it is unreasonable to believe that above the Three Realms (srid pa gsum) there exists an eternal state of liberation, the size of which is forty-five hundred thousand kotis (dpag tshad 'bum phrag bzhi bcu rtsa lnga ba), composed of an umbrella-like structure. If it is tangible, then it must be created by the accumulation of minute particles, and if so, it will become impermanent. Furthermore, the statement that trees and grains, etc., absorb water through their roots, thereby producing flowers and fruits, etc., and are therefore alive, is also unreasonable. If a sugarcane stick is cut into many pieces, then life will also become many. If many lives gather in one sugarcane stick, and the other sugarcane sticks have no life, then planting them in the ground will not sprout. For those virtues such as not harming, speaking truthfully, practicing celibacy, and abandoning all attachments, we do not deny them. As the 'Stainless Light Sutra' (dri med 'od las) says: 'Any teachings of the Buddha that are in accordance with conventional and ultimate truth (kun rdzob dang don dam pa) should not be refuted.' In the inner path, the Blessed One (bcom ldan 'das) said: (From the 'Two Examinations') 'Among them, the Vaibhashikas (bye brag smra ba) are explained, and the Sautrantikas (mdo sde pa) are also the same. The Yogacharas (rnal 'byor spyod pa) are after that, followed by the Madhyamikas (dbu ma).' Among these four, first, the view of the Vaibhashikas is: 'Space and the two cessations (nam mkha' dang ni 'gog rnam gnyis), the three unconditioned are eternal. All conditioned things are momentary, empty of self, and without a maker. The wisdom born of the senses is without form, and the accumulation of minute particles is truly existent. The treasury of Kashmir (kha che), the views of the Vaibhashikas vary.' Therefore, they believe that the unconditioned space, selective cessation, and non-selective cessation are not produced by causes and conditions, but are established as eternal substances. They believe that conditioned phenomena composed of matter and consciousness are produced by causes and conditions and are established as momentary substances. Those who desire happiness are not free, especially those who desire to experience happiness through this human body, which contradicts obvious reason. Those terminators, also known as the Naked Ones, the Victorious Ones, the Sacrificers, and the Sky-Clad Ones, who believe that life is equal to the size of the body, are unreasonable. Even if limbs such as hands are cut off, life will be harmed. If the body becomes larger or smaller, life also changes accordingly, then it contradicts eternity. Similarly, it is unreasonable to believe that above the Three Realms (srid pa gsum) there exists an eternal state of liberation, the size of which is forty-five hundred thousand kotis (dpag tshad 'bum phrag bzhi bcu rtsa lnga ba), composed of an umbrella-like structure. If it is tangible, then it must be created by the accumulation of minute particles, and if so, it will become impermanent. Furthermore, the statement that trees and grains, etc., absorb water through their roots, thereby producing flowers and fruits, etc., and are therefore alive, is also unreasonable. If a sugarcane stick is cut into many pieces, then life will also become many. If many lives gather in one sugarcane stick, and the other sugarcane sticks have no life, then planting them in the ground will not sprout. For those virtues such as not harming, speaking truthfully, practicing celibacy, and abandoning all attachments, we do not deny them. As the 'Stainless Light Sutra' (dri med 'od las) says: 'Any teachings of the Buddha that are in accordance with conventional and ultimate truth (kun rdzob dang don dam pa) should not be refuted.' In the inner path, the Blessed One (bcom ldan 'das) said: (From the 'Two Examinations') 'Among them, the Vaibhashikas (bye brag smra ba) are explained, and the Sautrantikas (mdo sde pa) are also the same. The Yogacharas (rnal 'byor spyod pa) are after that, followed by the Madhyamikas (dbu ma).' Among these four, first, the view of the Vaibhashikas is: 'Space and the two cessations (nam mkha' dang ni 'gog rnam gnyis), the three unconditioned are eternal. All conditioned things are momentary, empty of self, and without a maker. The wisdom born of the senses is without form, and the accumulation of minute particles is truly existent. The treasury of Kashmir (kha che), the views of the Vaibhashikas vary.' Therefore, they believe that the unconditioned space, selective cessation, and non-selective cessation are not produced by causes and conditions, but are established as eternal substances. They believe that conditioned phenomena composed of matter and consciousness are produced by causes and conditions and are established as momentary substances.

---

ི་རོལ་པས་བརྟགས་པའི་བདག་གིས་སྟོང་ཞིང་བྱེད་པ་པོ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་ པ་ནི་མེད་པ་དང་། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ཀྱང་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་དང་། དུས་གསུམ་ཡང་གཅིག་ ནས་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བའི་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་དང་དབང་ཤེས་རྣམས་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་མ་ཤར་ 2-307 ཡང་དོན་དང་ཕྲད་མ་ཐག་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་རགས་པ་རྣམས་མངོན་སུམ་དུ་རིག་ པར་འདོད་དོ། །དེ་དག་རྟག་མི་རྟག་གང་དུ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་གང་ཟག་བདེན་པར་ འདོད་པ་ནི་མི་འཐད་དེ། དེ་ཤེས་པ་ཡིན་ན་བུམ་པའི་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་སྣམ་བུའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་ བས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་ཞིང་། བེམ་པོ་ཡིན་ན་བདེ་སྡུག་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ རོ། ། གཉིས་པ་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ནི། ཤེས་པ་རྣམ་བཅས་སྐྱེད་བྱེད་ནི། །དབང་པོའི་སྤྱོད་ ཡུལ་སྣང་བ་མིན། །ནམ་མཁའ་མོ་གཤམ་བུ་དང་མཚུངས། །ནམ་མཁའ་དང་ནི་འགོག་པ་ མཚུངས། །འདུ་བྱེད་བེམ་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །དུས་གསུམ་རྗེས་འགྲོ་དག་ཀྱང་མེད། །ཐོགས་ པ་མེད་པའི་གཟུགས་ཡོད་མིན། །ཞེས་པ་མདོ་སྡེ་པ་ཡིས་རིག །ཅེས་པ་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་ བའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ནི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། རང་བས་སྐད་ཅིག་གིས་སྔ་བ་རྣམ་པ་གཏོད་ བྱེད་ཀྱི་གཟུང་དོན་ནི་དབང་ཤེས་དེའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་མིན་ལ། ནམ་མཁའ་དང་འགོག་ པ་གཉིས་ཀྱང་མེད་དགག་ཡིན་པས་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་འདྲ་བར་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ཀྱང་གཟུགས་སེམས་སེམས་བྱུང་གསུམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་བཏགས་པ་ ཡིན་གྱི། །བེམ་པོའི་དངོས་པོར་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་པ་དང་། དུས་གསུམ་ཡང་འདུས་བྱས་ ཀྱི་སྔ་ཕྱི་ལ་ལྟོས་ནས་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྫས་སུ་ གྲུབ་པ་མེད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་གཟུགས་སམ་ངོ་བོར་གྲུབ་ པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་འདོད་མོད། འབྲས་བུ་ཐོབ་ནས་མར་མེ་མནལ་བ་དང་མཚུངས་ པར་ཅི་ཡང་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་ སོགས་པས་རང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གསུམ་པ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ནི། ཡན་ལག་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ 2-308 མེད། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་རྣམས་ཡོད་པ་མིན། །རྨི་ལམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན། །དམིགས་པ་ མེད་པ་རབ་ཏུ་སྣང་། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣམ་གྲོལ་བའི། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་དམ་ཡོད། ། ཅེས་པ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་གཞུང་། །རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་རྣམས་སྒྲོགས། །ཞེས་པ་ལྟར་ མུ་སྟེགས་ཅན་འདོད་པ་ལྟ་བུའི་ཡན་ལག་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་བདེན་པར་ མེད་ཅིང་། ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་འདོད་པ་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་རྫས་ སུ་གྲུབ་པ་མེད་ལ། རྨི་ལམ

【現代漢語翻譯】 他們認為，通過外道推理所認定的『我』是空性的，造物主自在天等是不存在的；非相應的行也不是實有的；過去、現在、未來三時也不是從一個到另一個流逝的實有；根識在沒有顯現對境的行相時，一旦與對境相遇，就能直接了知微塵積聚成的粗大之物。 他們認為，不可說為常或無常的補特伽羅是真實存在的，這並不合理。如果他是識，那麼在瓶子的識之後會產生布匹的識，因此會變成無常；如果是物質，那麼就不會感受苦樂。 第二，經部宗的觀點是：『識的行相，不是生起者，不是根的行境的顯現，如同虛空中的石女兒。虛空和滅盡相同，非物質的行不存在，過去、現在、未來三時也不存在，無礙的色不存在。』如是經部宗認為，識的行相是識本身，而不是比自身早一剎那、作為行相生起者的所取境，也不是根識的行境的顯現。虛空和滅盡二者都是遮破，如同石女兒一樣，不是實有的。非相應的行只是對色、心、心所三種狀態的假立，不是物質的實有。過去、現在、未來三時也是依賴於有為法的先後而假立的，不是從一個到另一個流逝的實有。從涅槃中解脫后，也不會有無礙的色或自性存在。但是，獲得果位后如同燈火熄滅一樣什麼都沒有是不對的，因為存在著通過身、智、神變和神通等成就自他圓滿利益。 第三，瑜伽行唯識宗的觀點是：『支分不存在，極微不存在，如同體驗夢境一樣，沒有對境也能顯現。能取和所取解脫的識是勝義諦。』這是瑜伽行宗的論典，宣說度越彼岸者。如是，如同外道所認為的支分等『我』不是真實存在的，如同聲聞二部所認為的極微，經過分析也不是實有的，如同夢境...

【English Translation】 They believe that the 'self' ascertained by the reasoning of outsiders is empty, and that the creator Ishvara (自在天) and others do not exist; non-associated formations are also not substantially existent; the three times—past, present, and future—are also not substantially existent as flowing from one to another; and that the root consciousness, even when the aspect of the object has not arisen, can directly cognize the gross objects accumulated from subtle particles as soon as it encounters the object. They believe that the person who cannot be said to be either permanent or impermanent is truly existent, which is unreasonable. If he is consciousness, then the consciousness of cloth will arise after the consciousness of a pot, thus becoming impermanent; if he is matter, then he will not experience pleasure and pain. Secondly, the Sautrāntika (經部宗) view is: 'The aspect of consciousness is not the producer, nor the appearance of the object of the senses, like a barren woman's son in the sky. Space and cessation are the same, non-material actions do not exist, and the three times—past, present, and future—do not exist, and unobstructed form does not exist.' Thus, the Sautrāntikas believe that the aspect of consciousness is consciousness itself, and not the apprehended object that is one moment earlier than itself and produces the aspect, nor the appearance of the object of the senses of the root consciousness. Both space and cessation are negations, and like a barren woman's son, they are not substantially existent. Non-associated formations are merely imputed to the three states of form, mind, and mental factors, and are not substantially existent as material entities. The three times—past, present, and future—are also imputed in dependence on the sequence of conditioned phenomena, and are not substantially existent as flowing from one to another. After liberation from nirvāṇa, there will be no unobstructed form or essence. However, it is not correct to say that there is nothing after attaining the result, like a lamp extinguished, because there exists the accomplishment of the complete benefit of oneself and others through body, wisdom, miraculous powers, and supernormal cognitions, etc. Thirdly, the Yogācāra (瑜伽行) or Mind-Only school's view is: 'Limbs do not exist, atoms do not exist, just as in experiencing a dream, appearance is intense even without an object. The consciousness liberated from the apprehended and the apprehender is the ultimate truth.' This is the treatise of the Yogācāra school, proclaiming those who have crossed to the other shore. Thus, like the limbs, etc., that the outsiders believe in, the 'self' is not truly existent, and like the atoms that the two Śrāvakayāna (聲聞乘) schools believe in, they are not substantially existent upon analysis, just like a dream...

---

་གྱི་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དམིགས་པ་དོན་ལ་མེད་ཅིང་བག་ ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་དོན་དུ་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི། གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ རང་རིག་རང་གསལ་དོན་དམ་དུ་ཡོད་པར་འདོད་མོད། ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་གི་ངོ་བོར་བདེན་ པ་མེད་པས་དེ་བསགས་པའི་རྒྱུན་ཡང་བདེན་པར་མེད་དོ། ། བཞི་པ་དབུ་མ་བའི་ལུགས་ནི། རྣམ་ཤེས་དེ་ཡང་དོན་དམ་དུ། །ཡོད་པར་མཁས་རྣམས་ མི་འདོད་དེ། །གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་། །བྲལ་བས་ནམ་མཁའི་པདྨ་བཞིན། ། ཡོད་མིན་མེད་མིན་ཡོད་མེད་མིན། །གཉིས་ཀའི་བདག་ཉིད་མིན་པའང་མིན། །མཐའ་བཞི་ རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡི། །དེ་ཉིད་དབུ་མ་པ་ཡིས་རིག །ཅེས་པ་ལྟར་མུ་སྟེགས་པ་འདོད་པའི་ ཡན་ལག་ཅན་ལ་སོགས་པའི་བདག་དང་། ཉན་ཐོས་པ་འདོད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་བདེན་ པར་མེད་པར་མ་ཟད། སེམས་ཙམ་པ་འདོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་བདེན་པར་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་པདྨ་ བཞིན་ཞེས་པས་ཀུན་རྫོབ་རྣམ་ཤེས་ལ་སྣང་ཡང་དཔྱད་ན་རང་བཞིན་མེད་པར་སྟོན་པ་ བཀའ་བར་བ་དང་མཐུན་པའི་དབུ་མ་དང་། གློ་བུར་གྱི་དྲི་མས་སྟོང་བས་ཡོད་པའི་མཐའ་ དང་བྲལ་ཞིང་། རང་བཞིན་ཆོས་དབྱིངས་ཀྱིས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པས་མེད་པའི་མཐའ་དང་ཡང་ བྲལ་ལ། ཡོད་མེད་གཞི་མཐུན་པ་འགལ་བས་གཉིས་ཡིན་གྱི་མཐའ་དང་བྲལ་བ་དང་། དེ་ 2-309 བཀག་པ་གཉིས་མ་ཡིན་གྱི་མཐའ་དང་ཡང་བྲལ་བའོ་ཞེས་པས་དོན་དམ་ཡེ་ཤེས་ལ་སྣང་ ཡང་མུ་བཞིའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བར་སྟོན་པ་བཀའ་ཐ་མ་དང་མཐུན་པའི་དབུ་མའོ། །གྲུབ་ མཐའ་བཞི་སྟོན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་རྣམས། འཇམ་དཔལ་གྱིས་མཛད་པའི་རང་གི་ ལྟ་བའི་འདོད་པ་མདོར་བསྟན་པ་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་མཛད་པའི་དྲི་མ་མེད་པའི་ འོད་དང་། འཕགས་པ་ལྷས་མཛད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་། ཛེ་ཏཱ་རིས་ མཛད་པའི་བདེ་གཤེགས་གཞུང་གི་རབ་བྱེད་རྣམས་ལས་མཐུན་པར་གསུངས་སོ། ། (གཉིས་པ་)ཤེས་ནས་སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། འཇིག་རྟེན་ཐ་མལ་པ་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་ པ་རྣམས་དང་། ཉན་ཐོས་འཕགས་པ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་རྣམས་དང་། ཞི་བ་ མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྤྱོད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱེད་གཟུང་བ་མེད་པར་ རྟོགས་པ་རྣམས་དང་། བློ་ལྡན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་གཉིས་ ཀ་མེད་པར་རྟོགས་པ་རྣམས་དང་། རང་བྱུང་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་ མཁྱེན་པ་རྣམས་གནས་ལུགས་འཇལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བློ་གོང་ནས་གོང་དུ་ཕྲ་ཞིང་ཟབ་ ལ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་ནི་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའ་རྣམས་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྲ་ཞིང་ཟབ་པ་ དང་ཆོས་མཚུངས་པས། ཤེས་རབ་སྔ་མ་རགས་ཤིང་དམན་པར་གྱུར་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་ སྤ

【現代漢語翻譯】 就像所見到的那樣，外境的對境實際上並不存在，只是由於習氣的影響而顯現為存在。雖然他們認為遠離能取和所取的二取識，自明自知的覺性在勝義諦中是存在的。但是，由於剎那生滅的識體本身並不真實，所以積累這些識體的相續也不真實。 第四種是中觀宗的觀點：有智慧的人們並不認為這種識在勝義諦中存在。因為它遠離了一和多的自性，就像虛空中的蓮花一樣。既非存在，亦非不存在，亦非存在與不存在兩者皆是。也不是兩者皆非的自性。領悟到解脫四邊戲論的，就是中觀行者。正如經文所說，他們不僅不承認外道所主張的有肢分的神我和小乘行者所主張的外境是真實存在的，而且也不承認唯識宗所主張的識是真實存在的。因為它遠離了一和多的自性，例如虛空中的蓮花一樣。這表明，雖然在世俗層面識是顯現的，但如果進行分析，它並沒有自性，這與第一法輪的教義相符的中觀。由於遠離了突如其來的客塵，因此遠離了有邊；又因為自性並非空性，因此也遠離了無邊。由於存在和不存在的本體相違，因此遠離了二者皆是的邊；並且也遠離了既非二者皆是的邊。這表明，雖然勝義智慧是顯現的，但它遠離了四邊的戲論，這與第三法輪的教義相符的中觀。這些闡述四種宗見的偈頌，與文殊菩薩所著的《自宗要義略述》，觀世音菩薩所著的《無垢光》，聖天菩薩所著的《攝集智慧精要》，以及杰達日所著的《善逝教理辨析》等論典的觀點相一致。 （第二部分）認識之後的修行方式：世間凡夫執著於我和我所；小乘聖者證悟了人無我；寂靜獨修的獨覺者證悟了沒有法的部分執著；具足智慧的菩薩證悟了人法二無我；以及自生圓滿的佛陀了知一切所知。衡量實相的智慧，越來越精微深奧且殊勝，就像地、水、火、風、空，後者比前者更精微深奧一樣。因此，先前的智慧顯得粗糙和低劣，需要逐漸捨棄。

【English Translation】 Just as it appears, external objects do not actually exist; they merely appear to exist due to the influence of habitual tendencies. Although they believe that the consciousness that is free from the duality of grasper and grasped, the self-aware and self-illuminating awareness, exists in ultimate truth. However, since the nature of momentary consciousness is not true, the continuum of accumulating these consciousnesses is also not true. The fourth is the view of the Madhyamaka school: Wise people do not consider that this consciousness exists in ultimate truth. Because it is free from the nature of one and many, like a lotus in the sky. It is neither existent, nor non-existent, nor both existent and non-existent. Nor is it the nature of neither. Those who realize the liberation from the four extremes are the Madhyamikas. As the scripture says, they not only do not acknowledge that the self with limbs, which is asserted by the heretics, and the external objects, which are asserted by the Shravakas, are truly existent, but also do not acknowledge that the consciousness, which is asserted by the Cittamatrins, is truly existent. Because it is free from the nature of one and many, like a lotus in the sky. This shows that although consciousness appears in the conventional realm, it has no nature when analyzed, which is the Madhyamaka that is in accordance with the first turning of the wheel of Dharma. Because it is empty of adventitious stains, it is free from the extreme of existence; and because its nature is not empty of Dharmadhatu, it is also free from the extreme of non-existence. Because the basis of existence and non-existence is contradictory, it is free from the extreme of both; and it is also free from the extreme of neither, which shows that although ultimate wisdom appears, it is free from the four extremes of elaboration, which is the Madhyamaka that is in accordance with the third turning of the wheel of Dharma. These verses that explain the four philosophical systems are in accordance with the views expressed in Manjushri's 'Brief Explanation of One's Own View', Avalokiteshvara's 'Immaculate Light', Aryadeva's 'Collected Essence of Wisdom', and Jetari's 'Analysis of the Sugata's Teachings'. (Second part) The way to practice after understanding: Ordinary worldly people are attached to self and what belongs to self; Shravaka saints realize the absence of self of person; Solitary Buddhas who practice in solitude realize that there is no partial grasping of phenomena; Bodhisattvas with intelligence realize the absence of both self of person and self of phenomena; and the self-born perfect Buddhas know all knowable things. The wisdom that measures reality becomes increasingly subtle, profound, and supreme, just as earth, water, fire, wind, and space, the latter being more subtle and profound than the former. Therefore, the previous wisdom appears coarse and inferior, and needs to be gradually abandoned.

---

ངས་ནས། ཤེས་རབ་ཕྱི་མ་ཕྲ་ཞིང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། འཇིག་རྟེན་ཉན་ཐོས་མཐའ་གཅིག་ཏུ། །སྤྱོད་དང་བློ་ལྡན་རང་བྱུང་རྣམས། །གོང་ནས་གོང་དུ་ བློ་དག་ནི། །ཕྲ་ཕྱིར་དཔེ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ནི་མཚན་མོ་མུན་ཁུང་དུ་ལག་ནོམ་གྱི་དངོས་པོ་ཚོལ་བ་དང་འདྲ་ལ། ཉན་ ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ནི་མུན་པ་འཐུག་པོས་ཁེབ་པའི་ཕུག་ཏུ་སྒྲོན་ མེ་ཕྲ་མོ་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་ཚོལ་བ་དང་འདྲ་ཞིང་། སྙིང་རྗེ་ཅན་ཐེག་ཆེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ 2-310 ཤེས་རབ་ནི་ཉིན་པར་ཉི་མའི་སྣང་བ་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བས། གང་ཟག་གི་བློ་ཁྱད་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་གོང་མ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཤེས་རབ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱན་ལས། ཇི་ལྟར་མཚན་མོ་ལག་ནོམ་དང་། །ཁེབས་སྒྲོན་ཇི་བཞིན་ཤེས་རྣམ་གསུམ། །སྙིང་ རྗེ་ཅན་གྱི་ཤེས་རབ་ནི། །ཉི་མའི་འོད་བཞིན་མཚུངས་པ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །ཁྱད་པར་ དུ། ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པར། སངས་རྒྱས་ཆོས་ནི་རྣམ་པར་བཞིར། །ཡིད་འདོད་ རྣམས་ཀྱིས་མངོན་མཐོང་སྟེ། །བྱེ་བྲག་སྨྲ་ལ་སོགས་པའི་ལམ། །བཤད་པས་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་ པ་འོ། །ཞེས་པ་ལྟར། ནང་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་གྲུབ་མཐའ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པ་ ལྟར་ཤེས་ནས་རིམ་གྱིས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་སེམས་ཙམ་ལ་ བརྟེན་ནས་ཉན་ཐོས་པ་འདོད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བདེན་པ་དགག་ཅིང་། སྣང་མེད་དབུ་མ་ ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཙམ་དུ་བདེན་པའང་བཀག་ལ། སྣང་བཅས་དབུ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་སྣང་ མེད་ཀྱང་བཀག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མུ་བཞིའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ལང་ ཀར་གཤེགས་པར། སེམས་ཙམ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་མི་བརྟག་གོ །སྣང་བ་ མེད་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །སེམས་ཙམ་ལས་ཀྱང་འདའ་བར་བྱ། །ཡང་དག་དམིགས་ལ་བརྟེན་ ནས་སུ། །སྣང་མེད་ལས་ཀྱང་འདའ་བར་བྱ། །སྣང་མེད་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །ཐེག་ པ་ཆེན་པོ་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སྟོང་ཉིད་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། དབུས་ དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར། སྟོང་པ་ཉིད་དེ་མདོར་བསྡུ་ན། །མཚན་ཉིད་དང་ནི་རྣམ་ གྲངས་དང་། །དེ་ཡི་དོན་དང་དབྱེ་བ་དང་། །སྒྲུབ་པ་དག་སྟེ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། (ལྔའི་དང་པོ་)མཚན་ཉིད་ནི། ཀུན་རྫོབ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་ སྟོང་ཞིང་། དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པས་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་ལས་རྣམ་པར་ 2-311 གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་། ཆོས་ཉིད་སྟོང་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས་

【現代漢語翻譯】 然後，我們應該修習那些精微而殊勝的智慧。正如《寶性論》中所說：『世間聲聞皆執一，行與智者及自生，由上而上智清凈，以其微細喻有五。』就像這樣，凡夫俗子的智慧就像在黑夜裡摸索物品一樣。聲聞和緣覺的智慧就像在黑暗的洞穴中依靠微弱的燈光尋找物品一樣。而具有慈悲心的大乘行者的智慧，就像在白天陽光下清晰地看到事物一樣。因此，通過了解不同人的智慧差異，我們應該修習更殊勝的智慧。正如《現觀莊嚴論》中所說：『如夜摸物及覆燈，如是三種智差別，具悲者慧如日光，無等喻故當了知。』 特別是在《般若波羅蜜多心經》的彙集中說：『佛法有四種，隨欲而見，說別解脫等道，即能成辦。』因此，我們也應該瞭解佛教的各種宗派，並逐漸修習殊勝的宗派。也就是說，通過唯識宗，駁斥聲聞宗所認為的外境真實存在；通過中觀應成派，駁斥唯識宗所認為的內心真實存在；通過中觀自續派，駁斥中觀應成派所認為的空性。從而證悟遠離四邊戲論的法界。正如《楞伽經》中所說：『依于唯心故，不住外境界，依于無所有，亦超于唯心，依于真實際，亦超于無有，住于無所有，瑜伽者不見大乘。』 （三）關於證悟空性的智慧。（分為兩部分，第一部分）簡要說明：在《辨中邊論》中說：『空性略攝為，體相及異名，彼之作用與，差別及成立，應知。』 （第二部分）詳細解釋。（分為五部分，第一部分）體相：空性具有這樣的體相，即在世俗層面，它空于能取和所取；在勝義層面，法界不是空性，因此它遠離了有和無的邊見。並且，法性空性遍及一切法。

【English Translation】 Then, we should cultivate those subtle and supreme wisdoms. As stated in the Ratnagotravibhāga (Uttaratantra): 'The Śrāvakas (Hearers) in the world all hold to one extreme, those with conduct and wisdom, and the self-born ones, from higher to higher, the wisdom is purified, because of its subtlety, there are five metaphors.' Just like that, the wisdom of ordinary people is like groping for objects in the dark. The wisdom of Śrāvakas and Pratyekabuddhas (Solitary Realizers) is like relying on a faint lamp to find objects in a dark cave. And the wisdom of compassionate Mahāyāna practitioners is like seeing things clearly in the sunlight during the day. Therefore, by understanding the differences in people's wisdom, we should cultivate more supreme wisdom. As stated in the Abhisamayalankara: 'Like groping in the night, and a lamp covered, these are the three kinds of wisdom. The wisdom of the compassionate is like the sunlight, incomparable, so it should be known.' Especially in the collection of the Essence of Wisdom (Heart Sutra), it says: 'The Buddha's teachings are of four kinds, seen according to one's desires, explaining the path of the Prātimokṣa (individual liberation), etc., which accomplishes that very thing.' Therefore, we should also understand the various schools of Buddhism and gradually cultivate the supreme ones. That is, through the Mind-Only school (Cittamatra), refuting the Hearers' (Śrāvakayāna) belief in the real existence of external objects; through the Prasangika Madhyamaka (Consequentialist Middle Way), refuting the Mind-Only school's belief in the real existence of the mind; through the Svatantrika Madhyamaka (Autonomist Middle Way), refuting the Prasangika's belief in emptiness. Thus, realizing the Dharmadhatu (realm of phenomena) that is free from the four extremes of elaboration. As stated in the Lankavatara Sutra: 'Relying on Mind-Only, one does not dwell on external objects. Relying on No-Thingness, one also transcends Mind-Only. Relying on True Reality, one also transcends No-Thingness. The yogi who dwells in No-Thingness does not see the Great Vehicle.' (Three) Regarding the wisdom of realizing emptiness. (Divided into two parts, the first part) Brief explanation: In the Madhyāntavibhāga (Distinguishing the Middle from the Extremes), it says: 'Emptiness, briefly summarized, is to be known as its characteristics, names, its meaning, distinctions, and establishment.' (Second part) Detailed explanation. (Divided into five parts, the first part) Characteristics: Emptiness has the characteristic of being empty of the grasper and the grasped on the conventional level, and on the ultimate level, the Dharmadhatu is not empty, therefore it is free from the extremes of existence and non-existence. And, the nature of phenomena, emptiness, pervades all phenomena.

---

ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། ཆོས་ཉིད་འདུས་མ་བྱས་དང་ཆོས་ཅན་འདུས་བྱས་རྣམས་མཚན་ཉིད་ མི་མཐུན་པས་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། གཉིས་དངོས་མེད་དང་དངོས་མེད་པའི། །དངོས་པོ་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ དོ། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་པའང་མིན། །ཐ་དད་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྣམ་གྲངས་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མིང་གི་དབྱེ་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཡོད་ཀྱང་མདོར་ བསྡུ་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྔ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུ་ན། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ ཡང་དག་མཐའ། །མཚན་མ་མེད་དང་དོན་དམ་དང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་རྣམ་གྲངས་སོ། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དེའི་དོན་ནི། ནམ་ཡང་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཆ་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་། སྤྲོས་པའི་ མཚན་མ་ཐམས་ཅད་འགགས་པའི་ཆ་ནས་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ དམ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དོན་དམ་པ་དང་། འཕགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་ དམིགས་ནས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞན་མིན་ ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་དང་། །དེ་འགགས་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། །འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ ཡི་ཕྱིར། །རྣམ་གྲངས་དོན་ཏེ་གོ་རིམ་བཞིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)དབྱེ་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་ ན་དྲི་བཅས་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་མྱ་ངན་ལ་འདས་པའི་གནས་སྐབས་ན་དྲི་ མེད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གཉིས་སུ་ཡང་འབྱེད་ལ། དྲི་བཅས་དྲི་མེད་དུ་འགྱུར་ཡང་ངོ་ 2-312 བོ་ནི་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་དག །དེ་ནི་དྲི་བཅས་དྲི་མ་ མེད། །ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་རྣམས། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། །ཡང་རྒྱས་པར་ཕྱེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་བཅུ་དྲུག་ནི། ནང་དང་ཕྱི་དང་ཕྱི་ནང་ཆེན་པོ་ དང་། །སྟོང་ཉིད་དོན་དམ་འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས། །མཐའ་འདས་སོག་མཐའ་དོར་མེད་ རང་བཞིན་དང་། །རང་མཚན་ཆོས་ཀུན་དངོས་མེད་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅེས་བར་སྐབས་ཀྱི་སྡོམ་དུ་ བྱས་ནས། ཟ་བ་པོ་མིག་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ནི་ནང་སྟོང་བ་ཉིད་ དང་། བཟའ་བར་བྱ་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ནི་ཕྱི་སྟོང་པ་ ཉིད་དང་། ཕྱི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་གི་ལུས་སམ་ཁོག་པའི་སྟོང་པ་ནི་ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ དང་། གནས་ཀྱི་གཞི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྟོང་པ་ནི་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་གང་གི་སྟོང་པར་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པའི་སྟོང་པ་ནི་སྟོང་ པ་ཉིད

【現代漢語翻譯】 因為它們不是不同的，並且法性（chos nyid）是有為法（'dus ma byas）和有為法（'dus byas）的載體，它們的特徵不一致，所以它們也不是相同的。因此，它具有從自身和他者中解脫出來的特徵，如《般若經》所說：『二者非有亦非無，事物為空之特徵。非有非無亦非異，亦非一之特徵。』 （第二，）種類：雖然空性（stong pa nyid）有無數的名稱，但簡而言之有五種，即如是性（de bzhin nyid）等，如《般若經》所說：『簡而言之，空性即是如是性，真實之邊際，無相與勝義，以及法界之異名。』 （第三，）其意義：從永不改變的方面來說，是如是性；從無顛倒的對境來說，是真實之邊際；從一切戲論之相止息的方面來說，是無相；從聖者智慧的清凈行境來說，是勝義；從一切聖法依之而生的原因來說，是法界。如《般若經》所說：『非異無顛倒，彼滅聖者境，聖法之因故，次第為此義。』 （第四，）分類：從遍染污（kun nas nyon mongs pa）和合的輪迴狀態來說，是具垢如是性（dri bcas de bzhin nyid）；從完全清凈的寂滅狀態來說，是無垢如是性（dri med de bzhin nyid）。雖然可以分為兩種，但即使具垢轉變為無垢，其本體也不會改變。如《般若經》所說：『遍染與凈，彼為具垢與無垢。如水界金與虛空，視為清凈亦清凈。』又，如果更詳細地劃分，則有十六空性：內空（nang stong pa nyid）、外空（phyi stong pa nyid）、內外空（phyi nang stong pa nyid）、大空（chen po stong pa nyid）、空空（stong nyid stong pa nyid）、勝義空（don dam stong pa nyid）、有為空（'dus byas stong pa nyid）、無為空（'dus ma byas stong pa nyid）、畢竟空（mtha' 'das stong pa nyid）、無始空（sog mtha' dor med stong pa nyid）、本性空（rang bzhin stong pa nyid）、自相空（rang mtshan stong pa nyid）、諸法空（chos kun stong pa nyid）、無所有空（dngos med stong pa nyid）、自性空（ngo bo nyid stong pa nyid）。如偈頌所說。能食者眼等內處之空為空性，所食之色等外處之空為外空性，內外處之身體或腹部之空為內外空性，廣大處所之器世間之空為大空性，內處等亦見為空性之空為空性。

【English Translation】 Because they are not different, and the Dharmata (chos nyid) is the basis of both conditioned ( 'dus ma byas) and unconditioned ( 'dus byas) phenomena, and their characteristics are inconsistent, they are also not the same. Therefore, it has the characteristic of being liberated from itself and others, as it says in the Prajnaparamita: 'The two are neither existent nor non-existent, the characteristic of things is emptiness. Neither existent nor non-existent, nor different, nor the characteristic of one.' (Second,) Types: Although emptiness (stong pa nyid) has countless names, in short, there are five, such as Suchness (de bzhin nyid), as it says in the Prajnaparamita: 'In short, emptiness is Suchness, the limit of reality, signlessness and ultimate reality, and the different names of Dharmadhatu.' (Third,) Its meaning: From the aspect of never changing, it is Suchness; from the aspect of being an undeluded object, it is the limit of reality; from the aspect of all conceptual elaborations ceasing, it is signlessness; from the aspect of being the pure realm of activity of the wisdom of the noble ones, it is ultimate reality; from the aspect of being the cause from which all noble dharmas arise, it is called Dharmadhatu. As it says in the Prajnaparamita: 'Not different, not deluded, that cessation is the realm of the noble ones, because it is the cause of the noble dharmas, these meanings are in order.' (Fourth,) Classification: From the state of samsara combined with pervasive defilement (kun nas nyon mongs pa), it is defiled Suchness (dri bcas de bzhin nyid); from the state of complete purity and nirvana, it is undefiled Suchness (dri med de bzhin nyid). Although it can be divided into two, even if the defiled transforms into the undefiled, its essence does not change. As it says in the Prajnaparamita: 'Pervasively defiled and pure, that is defiled and undefiled. Like the water element, gold, and space, it is considered pure and is pure.' Furthermore, if divided in more detail, there are sixteen emptinesses: inner emptiness (nang stong pa nyid), outer emptiness (phyi stong pa nyid), inner-outer emptiness (phyi nang stong pa nyid), great emptiness (chen po stong pa nyid), emptiness of emptiness (stong nyid stong pa nyid), ultimate emptiness (don dam stong pa nyid), conditioned emptiness ('dus byas stong pa nyid), unconditioned emptiness ('dus ma byas stong pa nyid), ultimate emptiness (mtha' 'das stong pa nyid), beginningless emptiness (sog mtha' dor med stong pa nyid), nature emptiness (rang bzhin stong pa nyid), self-characteristic emptiness (rang mtshan stong pa nyid), emptiness of all dharmas (chos kun stong pa nyid), non-entity emptiness (dngos med stong pa nyid), self-nature emptiness (ngo bo nyid stong pa nyid). As the verse says. The emptiness of the inner sense bases, such as the eye that eats, is inner emptiness; the emptiness of the outer sense bases, such as the forms that are eaten, is outer emptiness; the emptiness of the body or abdomen of the inner and outer sense bases is inner-outer emptiness; the emptiness of the great container world, the basis of the place, is great emptiness; the emptiness of seeing and knowing that the inner sense bases, etc., are also empty is emptiness.

---

་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པའི་རྣམ་པར་མཐོང་བ་དེའི་སྟོང་པ་ནི་དོན་དམ་ པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལམ་གྱི་དགེ་བ་འདུས་བྱས་ ཀྱི་སྟོང་པ་ནི་འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བ་འདུས་མ་བྱས་ ཀྱི་སྟོང་པ་ནི་འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་མཐའ་ ཡས་པའི་སྟོང་པ་ནི་མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བློས་མི་གཏང་བར་བྱ་བ་འཁོར་ བ་ཐོག་མཐའ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ལྷག་མེད་ཀྱི་ མྱང་འདས་སུ་ཡང་དགེ་བ་མི་ཟད་པར་བྱ་བའི་སྟོང་པ་ནི་དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། རིགས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་དྲི་མས་ཀྱང་དག་པར་བྱ་བའི་སྟོང་པ་ནི་རང་བཞིན་ སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཐོབ་པར་བྱ་བ་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དག་པར་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྟོབས་ལ་སོགས་ 2-313 པའི་སྟོང་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་བཅུ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱི་ མཚན་ཉིད་མདོར་བསྡུས་ན། ཀུན་རྫོབ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མཐའ་ དག་གི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ བདག་མཐའ་དག་གིས་སྟོང་པ་དེའི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ ཉིད་དེ། ཟ་པོ་བཟའ་བ་དེ་ཡི་ལུས། །གནས་ཀྱི་གཞི་ཡི་སྟོང་པ་ཉིད། །དེ་ཡང་གང་གིས་ཇི་ ལྟར་མཐོང་། །གང་ཕྱིར་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད། །དགེ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་ སེམས་ཅན་ཕན་བྱའི་ཕྱིར། །འཁོར་བ་གཏང་བར་མི་བྱའི་ཕྱིར། །དགེ་བ་མི་ཟད་བྱ་བའི་ཕྱིར། ། རིགས་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་བྱའི་ཕྱིར། །མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཐོབ་བྱའི་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་ ཆོས་རྣམས་དག་བྱའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །གང་ཟག་དང་ནི་ཆོས་ རྣམས་ཀྱི། །དངོས་པོ་མེད་འདིར་སྟོང་པ་ཉིད། །དེ་དངོས་མེད་པའི་དངོས་ཡོད་པ། །དེ་ནི་དེ་ ལས་སྟོང་ཉིད་གཞན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)སྒྲུབ་ཚུལ་ནི། གལ་ཏེ་གཉེན་པོ་མ་བསྒོམས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ ན་ལུས་ཅན་རྣམས་འབད་མེད་དུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། ཅི་སྟེ་གཉེན་པོ་བསྒོམས་ཀྱང་རྣམ་ པར་དག་པར་མི་འགྱུར་ན། ཐར་པའི་དོན་དུ་འབད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བས། ཆོས་ ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་འོད་གསལ་བ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བར་བྱེད་པ་ལ། ཆོས་ཅན་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་རྣམས་རྣམ་པར་སྦྱང་བའི་ཆེད་དུ། སྟོང་ཉིད་ཟབ་མོ་རྟོགས་ནས་ བསྒོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་དེ་མ་གྱུར། །ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་གྲོལ་ བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ

【現代漢語翻譯】 空性（梵文：śūnyatā，巴利文：suññatā，英語：emptiness）和如實見真諦之空，是真諦空性；菩薩（梵文：bodhisattva）所修之道之有為善法之空，是有為空性；涅槃（梵文：nirvāṇa）之無為善法之空，是無為空性；應利益之無量眾生之空，是超越邊際空性；不應捨棄之無始無終輪迴之空，是無始無終空性；于無餘涅槃中亦應不盡之善法之空，是無舍空性；自性清凈，亦應以垢染清凈之空，是自性空性；應得之相好之自相之空，是自相空性；應清凈之佛陀（梵文：Buddha）之力等功德之空，是諸法空性。如是十四空性之體性，簡而言之：世俗（梵文：saṃvṛti）之暫時的垢染，人與法之我（梵文：ātman）之邊際，一切事物之不存在，是不存在空性；真諦法界（梵文：dharmadhātu），一切我之空性，于彼本體存在，是不存在本體空性。如：『食者所食之身，乃居處之基之空性，彼亦由何如是見，何故彼亦是空性。』為得二利故，為常利有情故，為不捨輪迴故，為善法不盡故，為種性亦清凈故，為得相好故，為清凈佛法故，菩薩應修。人與法之，無物於此是空性，彼無物之實有，彼乃彼之空性異。 （第五）修習之方式：若未修習對治法，煩惱（梵文：kleśa）亦可滅除，則眾生無需努力即可解脫；若修習對治法，亦不能清凈，則為解脫而努力將毫無意義。故，法性（梵文：dharmatā）自性清凈且光明，為使其顯現，為清凈有情暫時的垢染，應精進修習甚深空性。若煩惱未變異，一切有情皆得解脫，若

【English Translation】 Emptiness (Skt: śūnyatā, Pali: suññatā) and the emptiness of seeing the ultimate reality as it is, is the emptiness of ultimate reality; the emptiness of conditioned virtues on the path to be accomplished by a Bodhisattva (Skt: bodhisattva), is the emptiness of the conditioned; the emptiness of unconditioned virtues of Nirvana (Skt: nirvāṇa), is the emptiness of the unconditioned; the emptiness of limitless beings to be benefited, is the emptiness of transcendence; the emptiness of beginningless and endless Samsara (Skt: saṃsāra) that should not be abandoned, is the emptiness of beginninglessness and endlessness; the emptiness of inexhaustible virtues even in the Nirvana without remainder, is the emptiness of non-abandonment; the emptiness of lineage being naturally pure, and also purified by defilements, is the emptiness of self-nature; the emptiness of the self-characteristics of the signs and beauties to be obtained, is the emptiness of self-characteristics; the emptiness of the Buddha's (Skt: Buddha) powers and other qualities to be purified, is the emptiness of all dharmas. Thus, the nature of the fourteen emptinesses, in short: the temporary defilements of conventional truth (Skt: saṃvṛti), the extremes of self (Skt: ātman) of persons and dharmas, the non-existence of all things, is the emptiness of non-existence; the ultimate reality, the emptiness of all selves, existing in its essence, is the emptiness of the essence of non-existence. As it is said: 'The body eaten by the eater, is the emptiness of the base of the dwelling, how does one see it, and why is it also emptiness.' For the sake of attaining the two benefits, for the sake of constantly benefiting sentient beings, for the sake of not abandoning Samsara, for the sake of inexhaustible virtues, for the sake of purifying the lineage, for the sake of obtaining the signs and beauties, for the sake of purifying the Buddha's dharmas, the Bodhisattva should practice. The non-existence of things of persons and dharmas here is emptiness, the existence of that non-thing, that emptiness is different from that. (Fifth) The method of practice: If afflictions (Skt: kleśa) can be eliminated without practicing the antidote, then beings would be liberated without effort; if one cannot be purified even by practicing the antidote, then striving for liberation would be meaningless. Therefore, the nature of reality (Skt: dharmatā) is naturally pure and luminous, and in order to make it manifest, and for the sake of purifying the temporary defilements of sentient beings, one should diligently practice contemplating profound emptiness. If that affliction does not change, all sentient beings would be liberated, if

---

་རྣམ་དག་དེ་མ་གྱུར། །འབད་པར་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར། །ཉོན་ མོངས་མ་ཡིན་མི་མོངས་མིན། །དེ་ནི་དག་དང་མ་དག་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་ཀུན་ བརྟགས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཆ་དོན་ལ་ཅིའང་མེད་པ་ལ་མེད་པར་ 2-314 ཤེས་པ་དང་། གཞན་དབང་རྟོག་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པ་སྣང་ཙམ་དུ་ཡོད་ ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པ་དང་། ཡོངས་གྲུབ་ཆོས་ཉིད་འགྱུར་བ་མེད་ པའི་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དག་ པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱན་ལས། མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་ཤིང་། །དེ་བཞིན་ཡོད་པའི་སྟོང་ཉིད་ དང་། །རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་ན། །སྟོང་ཉིད་ཤེས་པར་དེ་བརྗོད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ རོ། །དེས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ནི་ཀུན་རྫོབ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དཔྱད་ན་ བདེན་པར་མེད་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ ཀྱི་དབྱིངས་གཏན་ནས་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་དབྱིངས་བསྟོད་པར། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོན་ པའི་མདོ། །རྒྱལ་བས་ཇི་སྙེད་གསུངས་པ་གང་། །དེ་དག་ཀུན་གྱིས་ཉོན་མོངས་ལྡོག །ཁམས་ (སམ་དབྱིངས་)དེ་ཉམས་པར་བྱེད་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཕན་ཡོན་ནི། ཆོས་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ གིས་སྟོང་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ཤིང་། ཆོས་ཅན་ཤེས་བྱ་མཐའ་ཡས་པའི་རྣམ་པ་མཐའ་ དག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ མཐའ་གཉིས་ལ་མ་ཆགས་པ་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། སྐལ་བ་དང་འཚམ་པའི་ ལམ་བསྟན་ནས་གདུལ་བྱ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པ་དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་ སུའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་ཟད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འགྲུབ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་དེ་ཉིད་ ཤེས་བྱ་གང་ཡིན་མཐའ་དག་རྣམ་ཀུན་ཤེས། །མྱ་ངན་འདས་ལའང་བློ་ཡིས་ཆགས་རབ་མི་ སྐྱེད་འཁོར་བར་སྨོས་ཅི་དགོས། །ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ ལ་བཀོད། །ཡེ་ཤེས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་གཞག། 2-315 ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུམ་ལས་ཀྱང་། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་ ཤེས་ནས། །ཁམས་གསུམ་མ་ལུས་པ་ལས་ཡང་དག་འདའ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པོ། ། ༈ ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ་ལ་གཞུང་དོན། (གཉིས་པ་)གཞུང་དོན་ལ། ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པར་གདམས་པ། ཤེས་རབ་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་ ཚུལ། ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་བྱ་བའོ། ། ༈ ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པར་གདམས་

【現代漢語翻譯】 '如果不是完全清凈，努力就沒有結果。既不是煩惱，也不是非煩惱，那既不是清凈，也不是不清凈。'正如所說。也就是說，對於遍計所執（kun brtags，完全捏造的）的補特伽羅（gang zag，人）和法（chos，事物）的自性，要知道在名言上什麼也沒有；對於依他起（gzhan dbang，取決於他者）的分別識，要知道雖然僅僅是顯現，依賴於因緣而存在，但並非如其所現般存在；對於圓成實（yongs grub，完全建立的），要知道法性（chos nyid，事物本性）是不變的，並且如實存在，這被稱為清凈的般若（shes rab，智慧），能夠證悟空性（stong nyid，空性）。如《現觀莊嚴論》（rgyan，Ornament of Clear Realization）中所說：'了知無之空性，如是知有之空性，若知自性空性，是說彼爲了知空性。'因此，空性的含義是指，如果分析世俗（kun rdzob，習俗）的暫時的垢染——煩惱，它們在勝義（don dam，終極）上是不存在的。但並非指究竟上法界（chos dbyings，法界）的自性完全不存在，因為在《法界贊》（chos dbyings bstod pa，In Praise of Dharmadhatu）中說：'空性是宣說的經，諸佛所說的一切，皆為遣除煩惱，不損彼界（或法界）。' （四）利益：通達法性（chos nyid，事物本性），即勝義諦（don dam pa'i bden pa，勝義諦），通達人法二無我（gang zag dang chos kyi bdag gis stong pa，人與事物無自性）的真如（de kho na nyid，真實），並且完全了知作為所知境（shes bya，可知的事物）的無邊法（chos can，具有性質的事物）的無盡相，這是廣大的功德；不執著于輪迴（'khor ba，輪迴）和涅槃（mya ngan las 'das pa，涅槃）二邊，這是無染的功德；根據根器（skal ba，能力）宣說相應的道，從而引導所化眾生（gdul bya，應被馴服的）趨入三菩提（byang chub gsum，三種菩提），這是意義重大的功德；由於具有大悲心（snying rje chen po，偉大的同情），爲了攝受一切有情（sems can，有情眾生），甚至在無餘涅槃（lhag med kyi myang 'das，無餘涅槃）中也不斷絕，這是不盡的功德。如經中所說：'佛子彼等所應知，一切諸法各方面，如實了知不迷惑，于諸涅槃亦不著，何況輪迴諸有情，以其智慧力能將，一切眾生安置於，三種菩提勝果位，以其智慧恒常能，利益有情諸眾生，于諸世間永不盡。'同樣，《般若經》（yum，母）中也說：'以智慧完全了知諸法自性后，將從三界（khams gsum，三界）中完全解脫。'等等。 修習般若波羅蜜多（shes rab kyi pha rol tu phyin pa，智慧到彼岸）的方法包括經文要義： （二）經文要義包括：勸導生起智慧，如何生起智慧，獲得智慧的作為。 勸導生起智慧

【English Translation】 'If it is not completely pure, effort will be fruitless. It is neither affliction nor non-affliction, so it is neither pure nor impure.' As it is said. That is, regarding the self of the person (gang zag) and phenomena (chos) that are imputed (kun brtags), one should know that there is nothing in name only; regarding the dependent (gzhan dbang) consciousness that cognizes, one should know that although it merely appears, relying on causes and conditions, it does not exist as it appears; regarding the perfectly established (yongs grub), one should know that the nature of reality (chos nyid) is unchanging and exists as it is, which is called pure prajna (shes rab) that realizes emptiness (stong nyid). As it is said in the Ornament of Clear Realization (rgyan): 'Knowing the emptiness of non-existence, likewise knowing the emptiness of existence, if one knows the emptiness of self-nature, it is said that one knows emptiness.' Therefore, the meaning of emptiness refers to the fact that if one analyzes the temporary stains of conventional truth (kun rdzob)—afflictions—they do not exist in ultimate truth (don dam). But it does not mean that the nature of reality (chos dbyings) is completely non-existent, because in the Praise of Dharmadhatu (chos dbyings bstod pa) it says: 'Emptiness is the sutra that teaches, whatever the Buddhas have spoken, all of them turn away afflictions, and do not harm that realm (or dharmadhatu).' (Four) Benefits: Understanding the nature of reality (chos nyid), that is, the ultimate truth (don dam pa'i bden pa), understanding the suchness (de kho na nyid) of the emptiness of self of person and phenomena (gang zag dang chos kyi bdag gis stong pa), and completely knowing all the endless aspects of the endless phenomena (chos can) as objects of knowledge (shes bya), this is the great quality; not clinging to the two extremes of samsara ('khor ba) and nirvana (mya ngan las 'das pa), this is the quality of non-contamination; teaching the appropriate path according to the capacity (skal ba), thereby guiding the disciples (gdul bya) to enter the three bodhi (byang chub gsum), this is the quality of great meaning; because of having great compassion (snying rje chen po), in order to embrace all sentient beings (sems can), even in nirvana without remainder (lhag med kyi myang 'das), it is not interrupted, this is the quality of inexhaustibility. As it is said in the sutra: 'Those sons of the Buddhas should know, all phenomena in every aspect, truly know without confusion, and do not cling to nirvana, let alone sentient beings in samsara, with their wisdom power, they can place all beings in the three bodhi, the supreme fruit, with their wisdom they can constantly benefit all sentient beings, and will never be exhausted in all the worlds.' Similarly, in the Prajnaparamita Sutra (yum) it is also said: 'After completely knowing the nature of all phenomena with wisdom, one will be completely liberated from the three realms (khams gsum).' and so on. The method of practicing Prajnaparamita (shes rab kyi pha rol tu phyin pa) includes the meaning of the text: (Two) The meaning of the text includes: advising to generate wisdom, how to generate wisdom, and the actions of obtaining wisdom. Advising to generate wisdom

---

པ། དང་པོ་ནི། སྔར་བཤད་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཡན་ལག་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི༵་ཐུབ་ པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཟབ་མོ་ཤེས་རབ་ ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་གསུ༵ངས་ཏེ། སྨོན་ལམ་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། ཞི་བའི་ བློ་གྲོས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ནི་སྦྱིན་པ་གང་ཅི་གཏོང་བ་ ནས་བསམ་གཏན་གང་ཅི་སྒོམ་པའི་བར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཏོང་བ་དང་སྒོམ་པ་སྟེ་དེ་ ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཚིག་བླ་ དྭགས་སོ། །ཞེས་པ་དང་། ཡུམ་ལས་ཀྱང་། ཤེས་རབ་མེད་ན་མིག་མེད་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལྔ་འདི། ། དམིགས་བུ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་རེག་པར་ནུས་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །ཤེས་ རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་འཁོར་ བ་དང་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་ད༵ག་ཞི་བ་དང་། ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ བདེ་བ་འཐོབ་པར་འདོད་པས། བདེན་པ་གཉིས་གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་ པའི་ཤེས་རབ་རིམ་གྱིས་བསྐྱེ༵ད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུར། ཤེས་རབ་ཕ་ རོལ་ཕྱིན་གཉིས་མེད། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །བསྒྲུབ་བྱ་དོན་དེ་དང་ལྡན་པའི། ། གཞུང་ལམ་དག་ལ་དེ་སྒྲས་གདགས། །ཞེས་པ་ལྟར་གཞི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ 2-316 གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་ནས། འབྲས་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་ཆེད་དུ། ལམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཟབ་མོ་སྟོང་ པ་ཉིད་སྒོམ་པ་དང་། གཞུང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཞུང་ལུགས་རྣམ་པར་དག་ པ་རྣམས་ལ་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བྱེད་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐོས་བསམ་སྒོམ་ གསུམ་གྱི་ཤེས་རབ་རིམ་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ལས་ནི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་བླ་ ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། (ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་)རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར། ཤེས་རབ་ རྒྱས་བྱེད་པ་ནི་ཐོས་པ་སྟེ། །བསམ་པ་དང་ནི་གཉིས་པོ་ཡོད་གྱུར་ན། །དེ་ལས་སྒོམ་པ་ཡང་ནི་ རབ་ཏུ་འབྱུང་། །དེ་ལས་དངོས་གྲུབ་བླ་ན་མེད་པ་འཐོབ། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཤེས་རབ་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་ཚུལ། (གཉིས་པ་)བསྐྱེད་ཚུལ་ལ། ཡུལ་དང་བཅས་པ་ངོས་གཟུང་། བདག་མེད་གཉིས་ལ་འཇུག་ ཚུལ། མཐར་འཛིན་མཐའ་དག་དགག་པའོ། ། ༈ ཡུལ་དང་བཅས་པ་ངོས་གཟུང་བ། དང་པོ་ལ་ཡུལ་སྟོང་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ། ཡུལ་ཅན་ ལམ་དུ་སྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལ། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག

【現代漢語翻譯】 首先，先前所說的佈施等，都是以積累功德資糧為目的的方便之支分，這些都是爲了證得諸佛世尊那不可思議的智慧自性——甚深般若波羅蜜多（智慧到彼岸）而宣說的。《祈願總持經》中說：『寂靜的智慧啊，其他的菩薩，善於運用方便，無論是佈施還是禪定，所有這些都是爲了圓滿和增長般若波羅蜜多而佈施和禪定。為什麼呢？因為般若波羅蜜多被稱為一切智智。』《般若經》中也說：『沒有智慧，就像沒有眼睛，這五個波羅蜜多，沒有目標，無法觸及菩提。』等等。般若波羅蜜多是一切法的究竟，因此，想要平息輪迴和惡趣的痛苦，獲得解脫和一切智智的安樂，就應該逐漸生起如實了知二諦（勝義諦和世俗諦）的智慧。正如《八千頌略義》所說：『般若波羅蜜多是無二的智慧，那智慧就是如來，以「那」字來表示所要證悟的意義和具備的途徑。』因此，從證悟作為基礎的般若波羅蜜多無二智慧開始，爲了獲得作為果的般若波羅蜜多——如來果位，途徑就是修持甚深空性，以及如理如實地聽聞和思維清凈的般若波羅蜜多經論。這樣，通過聞、思、修三者的智慧，逐漸生起，最終就能獲得一切成就的究竟——無上正等覺。正如（龍樹菩薩）在《寶鬘論》中所說：『聽聞是增長智慧的，如果有了聽聞和思維，就能從中產生禪定，從禪定中就能獲得無上的成就。』 如何生起智慧： （第二）生起智慧的方法包括：確定所緣境，進入二無我（人無我和法無我），遣除一切執著。 確定所緣境： 首先包括：將所緣境確立為空性，將所緣境的體性確立為道。首先是建立二諦。

【English Translation】 Firstly, all the previously mentioned practices such as generosity are expedient means gathered by the accumulation of merit, and these are all taught by the all-knowing Thubpa (Buddha) to attain the profound essence of non-conceptual wisdom, the Prajñāpāramitā (Perfection of Wisdom). The Sutra of Gathering Aspirations states: 'O peaceful wisdom, furthermore, Bodhisattvas who are skilled in means, from whatever generosity they give to whatever meditation they practice, all of these are given and practiced for the purpose of perfecting and increasing the Prajñāpāramitā. Why is that? Because Prajñāpāramitā is the supreme term for all-knowingness.' Also, from the Yum (Mother Sutra): 'Without wisdom, like the blind without eyes, these five pāramitās, without an object, cannot touch enlightenment.' and so on. Prajñāpāramitā is the ultimate of all dharmas, therefore, desiring to pacify all the suffering of samsara and the lower realms, and to attain the bliss of liberation and all-knowingness, one should gradually cultivate the wisdom that correctly understands the two truths (conventional truth and ultimate truth). As the Condensed Meaning of the Eight Thousand Verses states: 'Prajñāpāramitā is non-dual wisdom, that wisdom is the Tathāgata (Thus-Gone One), the word 'that' designates the meaning to be accomplished and the paths that possess it.' Therefore, starting from realizing the non-dual wisdom of Prajñāpāramitā as the basis, in order to attain the state of Prajñāpāramitā as the result—the state of the Tathāgata—the path is to meditate on the profound emptiness, and to properly listen to and contemplate the pure Prajñāpāramitā scriptures. Thus, from the wisdom of hearing, contemplating, and meditating, gradually arising, one will ultimately attain the ultimate of all siddhis (accomplishments)—the unsurpassed great enlightenment. As (Nāgārjuna) says in the Precious Garland: 'Hearing is what increases wisdom, if there is both contemplation and hearing, then from that, meditation will also fully arise, and from that, unsurpassed siddhi will be attained.' How to Cultivate Wisdom: (Second) The method of cultivation includes: identifying the object, entering into the two selflessnesses (selflessness of person and selflessness of phenomena), and refuting all clinging. Identifying the Object: The first includes: establishing the object as emptiness, and establishing the nature of the object as the path. The first is the establishment of the two truths.

---

སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྟན་པ། དེ་ ལ་རྩོད་པ་སྤང་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་ནི་ཡེ་ ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྟེ༵་འདི་དག་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བྱིས་པས་རྟོགས་ པ་ལྟར་རེ་ཞིག་མི་བསླུ་བ་དང་། འཕགས་པས་རྟོགས་པ་ལྟར་གཏན་དུ་མི་སླུ་བས་བདེན་པ་ གཉིས་སུ་འདོ༵ད་དོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་བློ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ སྣང་བ་མི༵ན་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཆོས་ཉིད་ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མེད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ ལ། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་བློ་ཡུལ་དང་བཅས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ཀུན་རྫོབ་འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་ཡིན་པར་ འདོ༵ད་དེ། འཇུག་པར། ཡང་དག་མཐོང་ཡུལ་གང་ཡིན་དེ་(ཁོ་ན་)ཉིད་(དོན་དམ་)དེ། །འཁྲུལ་པ་ མཐོང་བ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་བརྗོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)གང་ཟག་གི་དབྱེ་བ་ནི། ཆོས་ 2-317 ཐམས་ཅད་བདེན་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ན་དེ་དག་རྟོག་པར་བྱེད་ པའི་གང་ཟག་གི་རིགས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་མཐོ༵ང་སྟེ། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་ནས་ སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དང་ཆོས་ཅན་འཁྲུལ་སྣང་བ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཕལ་ བ༵འོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་དག་གི་བློ་ཁྱད་ནི། གང་ཟག་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ཕལ་བ་རྣམས་ ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་ལ་སོགས་པར་འདོད་པའི་འཁྲུལ་པ་ལ་ ནི༵། རྣལ་འབྱོར་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རིགས་པས་ཕུང་པོ་རྣམས་མི་རྟག་པ་དུ་མ་གཞན་དབང་ ཅན་ལ་སོགས་པར་སྟོན་པས་གནོད་ཅི༵ང་དེར་མ་ཟད་རྣལ་འབྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་བློ་ལ་ཡེ་ ཤེས་དང་བསམ་གཏན་དང་སྙོམས་འཇུག་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་མཐོན་དམན་གྱི་ཁྱད་ པར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་གོང་མ་གོང་མ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱིས་འོག་མ་འོག་མ་དམན་ པ་རྣམས་ལ་གནོ༵ད་ཅིང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏེ། དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཤེས་ བྱ་གཞི་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ལ། མདོ་སྡེ་བ་གཟུགས་དང་སེམས་དང་ སེམས་ལས་བྱུང་བ་གསུམ་དོན་ལ་ཡོད་ཀྱི་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་དང་འདུས་མ་བྱས་ནི་བཏགས་ པ་ཙམ་ཡིན་པས་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བས་གནོད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་ ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བདེན་པར་འདོད་པ་ལ། ལང་ཀར་གཤེགས་པར། བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་ དཀྲུགས་པའི་སེམས། །དོན་དུ་སྣང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །དོན་ཡོད་མ་ཡིན་སེམས་ཉིད་དེ། །ཕྱི་ རོལ་དོན་མཐོང་ལོག་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཙམ་པའི་རིགས་པས་གནོད་པ་ དང་། སེམས་ཙམ་པ་རྣམ་ཤེས་རང་རིག་རང་གསལ་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་འདོད་པ་ལ། མ་ དྲོས་པས་ཞུས་པར། གང་ཞིག་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་མ་སྐྱེས། །དེ་ལ་

【現代漢語翻譯】 如幻而顯的開示，以及破除爭論。 首先，有關於『識』（梵文：vijñāna，認知）的行境是世俗諦（梵文：saṃvṛti-satya，相對真理），而『智』（梵文：jñāna，智慧）的行境是勝義諦（梵文：paramārtha-satya，絕對真理）。這些真理，如同凡夫所理解的那樣，暫時不會欺騙他們；如同聖者所理解的那樣，永遠不會欺騙他們，因此被稱為二諦。 勝義諦並非顯現為『識』的行境，而是顯現為『智』的行境，其法性（梵文：dharmatā，事物本性）永不改變。而凡夫的『心』（梵文：citta，意識）及其所緣境（梵文：ālambana，認知對像）都是世俗的、虛幻的顯現。正如《入中論》所說：『真實所見即是彼（勝義諦），虛幻所見說為世俗諦。』 （第二部分）關於如幻而顯的開示，分為三部分。 （第一部分）關於補特伽羅（梵文：pudgala，個體）的分類： 一切法（梵文：dharma，現象）被安立為二諦，世間對此進行理解的補特伽羅也有兩種：一是通達法性空性（梵文：śūnyatā，空性）並進行修習的瑜伽士（梵文：yogin，修行者），二是執著于虛幻顯現為真實的凡夫。 （第二部分）關於這些人的智慧差別：對於存在的兩種補特伽羅，世間的凡夫執著于『五取蘊』（梵文：pañca-upādāna-skandha，構成經驗的五種成分）為常、一、自在等等的錯覺。瑜伽士則以世間的理智證明『蘊』是無常、多、不自在等等，從而破除了這種錯覺。不僅如此，瑜伽士的智慧也有高低之分，例如『智』、『禪定』（梵文：dhyāna，冥想）、『等至』（梵文：samāpatti，專注）等等，因此，更高層次的瑜伽士能夠破除和壓制較低層次的瑜伽士。 例如，小乘有部（梵文：Sarvāstivāda，一切有部）認為五類『所知』（梵文：jñeya，認知對像）皆實有，而經量部（梵文：Sautrāntika，經部）則認為色（梵文：rūpa，形式）、心（梵文：citta，意識）和心所（梵文：caitta，心理事件）三種是實有，『不相應行』（梵文：citta-viprayukta-saṃskāra，非相應行）和『無為法』（梵文：asaṃskṛta-dharma，非複合事物）只是假立的，並非實有，從而破除了有部的觀點。此外，小乘的兩個部派都認為外境是真實存在的，但在《楞伽經》中說：『由習氣所擾動之心，顯現為外境，然外境非實有，唯是心識，見外境者是顛倒。』等等，以唯識宗（梵文：Vijñānavāda，唯識宗）的理智破除了他們的觀點。唯識宗認為『自證』（梵文：sva-saṃvedana，自識）和『自明』（梵文：sva-prakāśa，自發光）的『識』在勝義諦上是真實的，但在《無熱惱請問經》中說：『由緣所生即非生，』

【English Translation】 Showing as an Illusion and Refuting Disputes. Firstly, the object of consciousness (Skt: vijñāna) is the conventional truth (Skt: saṃvṛti-satya), and the object of wisdom (Skt: jñāna) is the ultimate truth (Skt: paramārtha-satya). These are considered as two truths because they are temporarily not deceptive as understood by children, and permanently not deceptive as understood by the noble ones. The ultimate truth does not appear as the object of discriminative consciousness, but appears as the object of wisdom, with its nature (Skt: dharmatā) never changing. The minds of ordinary beings, along with their objects, are considered conventional, deceptive appearances. As stated in the Entering the Middle Way: 'That which is seen correctly is the ultimate; seeing what is deceptive is called conventional truth.' (Second Part) Showing as an Illusion, in three parts. (First Part) The distinction of individuals: All phenomena are established as two truths, and in the world, there are two types of individuals who understand them: yogis (Skt: yogin) who realize and meditate on the emptiness (Skt: śūnyatā) of phenomena, and ordinary people who grasp deceptive appearances as true. (Second Part) The difference in their minds: Among the two types of individuals, ordinary people in the world are deluded by clinging to the five aggregates of appropriation (Skt: pañca-upādāna-skandha) as permanent, singular, and independent. The yogis, through worldly reasoning, demonstrate that the aggregates are impermanent, multiple, and dependent, thereby refuting this delusion. Moreover, among yogis, there are differences in the level of realization, such as wisdom (Skt: jñāna), meditation (Skt: dhyāna), and absorption (Skt: samāpatti). Therefore, those who are superior refute and subdue those who are inferior. For example, the Vaibhāṣika (Skt: Sarvāstivāda) school of the Śrāvakayāna (Skt: Śrāvakayāna) asserts that all five categories of knowable objects (Skt: jñeya) are substantially existent. The Sautrāntika (Skt: Sautrāntika) school asserts that only form (Skt: rūpa), mind (Skt: citta), and mental factors (Skt: caitta) are substantially existent, while non-associated formations (Skt: citta-viprayukta-saṃskāra) and unconditioned phenomena (Skt: asaṃskṛta-dharma) are merely conceptual designations and not substantially existent, thus refuting the Vaibhāṣika's view. Furthermore, both Śrāvakayāna schools believe that external objects are truly existent, but the Laṅkāvatāra Sūtra states: 'The mind, disturbed by habitual tendencies, appears as external objects. However, external objects are not real; they are only mind. Seeing external objects is a mistake.' Thus, the reasoning of the Mind-Only (Skt: Vijñānavāda) school refutes their view. The Mind-Only school believes that self-awareness (Skt: sva-saṃvedana) and self-illumination (Skt: sva-prakāśa) of consciousness are ultimately true, but the Vimalakīrti Nirdeśa Sūtra states: 'That which is born from conditions is unborn,'

---

སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་ མ་ཡིན། །རྐྱེན་ལ་རག་ལས་གང་དེ་སྟོང་པ་སྟེ། །གང་གིས་སྟོང་ཉིད་ཤེས་དེ་བག་ཡོད་ཡིན། ། 2-318 ཞེས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་དབུ་མའི་རིགས་བས་ གནོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཨ་བྷི་དྷ་ནར། རབ་ཏུ་དགའ་དང་དྲི་མ་མེད། །འོད་ བྱེད་བ་དང་འོད་འཕྲོ་བ། །སྦྱང་དཀའ་བ་དང་མངོན་དུ་གྱུར། །རིང་དུ་སོང་དང་མི་གཡོ་བ། ། ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ས་བཅུ་པོ་རྣམས་ཀྱི་གོང་མ་གོང་ མའི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པས། འོག་མ་འོག་མའི་རྟོགས་པ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ པ་དང་། ཚོགས་ལམ་དང་སྦྱོར་ལམ་དང་མཐོང་ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་དང་མི་སློབ་ལམ་རྣམས་ ཀྱིའང་ལམ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྟོགས་པ་ཐོབ་པས་ལམ་སྔ་མ་དམན་པ་ རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱི འང་གོང་མ་ ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པས་འོག་མ་དམན་པ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ལ་ སོགས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)དེའི་དབང་གིས་རྩོད་ཚུལ་ནི། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་དང་ཕལ་བ་གཉིས་ཀ་ཡང་ནི་སྣང་ལ་ རང་བཞིན་མེད་པར་འདོད་པའི་དཔེ༵་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པས་འབྲས་ བུ་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་རྒྱུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་འཇུག་པ་ན། བདེན་ མེད་དུ་མ་སྤྱད་པར་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱི༵ར། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་ མཆེད་རྣམས་བསྟན་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཐ་མལ་པ་ཡིས་དེ་དག་དངོས་པོར་གྲུབ་པར་མཐོང་ ཞི༵ང་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན་ཡང་དག་པར་བདེན་པ་ཉིད་དུའང་རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱི༵། སྣང་ལ་ རང་བཞིན་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པ་མིན་པས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་འཇལ་བའི་ སྐབས་འདི༵ར་རྣལ་འབྱོར་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ཕལ་བ་རྣམས་རྩོ༵ད་པར་བྱེད་དེ། རྣལ་འབྱོར་ པས་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་བདེན་པའི་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཅིང་མ་དཔྱད་ 2-319 པའི་བློ་ངོར་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མཐོང་བས། དེ་དག་འཛིན་ཚུལ་མི་ མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)རྩོད་སྤང་ལ། ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་པའི་རྩོད་པ་སྤང་བ་དང་། དོན་དམ་ལ་བརྟེན་ པའི་རྩོད་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ལ། ཚད་མའི་བསལ་བ་སྤང་བ། ལུང་དང་འགལ་བ་སྤང་ བ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་སྤང་པའོ། །དང་པོ་ནི། གཟུགས་སོགས་བདེན་མེད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་ གཟུགས་སྒྲ་སོགས་པ་འདི་དག་དོན་བྱེད་ནུས་པར་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་ གྲུབ་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་དག་སྣང་ཙམ་དུ་དོན་བྱེད་ནུས་ཀྱང་ནི༵་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་ པ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་གྲུབ་

【現代漢語翻譯】 非由生而有自性，依賴於緣起的事物皆是空性。誰能了知空性，誰就是謹慎之人。 如是，以中觀理證說明，所有緣起之法皆是空性，從而破除各種損害。 同樣，在《阿毗達磨》中說：『極喜地（梵文：Pramudita），離垢地（梵文：Vimala），發光地（梵文：Prabhakari），焰慧地（梵文：Arcismati），極難勝地（梵文：Sudurjaya），現前地（梵文：Abhimukhi），遠行地（梵文：Duramgama），不動地（梵文：Acala），善慧地（梵文：Sadhumati），法雲地（梵文：Dharmamegha）。』 如是，十地菩薩通過獲得更高一地的殊勝功德，就能壓倒較低地的證悟。資糧道、加行道、見道、修道和無學道也是如此，後後道獲得更為殊勝的證悟，就能壓倒前前道較弱的證悟。四禪也是如此，通過獲得更高禪定的殊勝功德，就能壓倒較低禪定，等等。 （三）依此而辯論的方式是：雖然勝義諦中一切法的實相是空性，但在世俗諦中，瑜伽士和普通人都會認為顯現而無自性，比如幻術、夢境和海市蜃樓等。爲了獲得增上生和解脫的果位，而行持積累福德資糧，因此，不應執著于實有，而應相信業果。 在宣說蘊、界、處時，世間凡夫認為這些是實有存在的，並且如其所見般執著為真實。因為他們沒有證悟到顯現而無自性，如幻如化，所以在衡量事物實相之際，瑜伽士和世間凡夫會產生諍論。瑜伽士通過分析，認為沒有任何真實存在的實體，而在未經分析的意識面前，則顯現為無自性的幻象。因此，二者執持的方式不同，故而產生諍論。 （三）破除諍論的方法有：破除基於世俗諦的諍論和破除基於勝義諦的諍論。前者又分為：破除量（梵文：Pramana）的妨害，破除與教證（梵文：Agama）相違，破除太過分（梵文：Atiprasanga）。首先，如果色法等無實有，如幻如化，那麼色聲等法能夠發揮作用，這與根識現量相違。對此的回答是：這些僅僅在顯現的層面能起作用，並且為世間共許的名言量所成立。

【English Translation】 『There is no nature of arising. Whatever depends on conditions is empty. Whoever knows emptiness is diligent.』 Thus, through Madhyamaka reasoning, it is shown that all dependent arising is emptiness, thereby refuting various harms. Similarly, in the Abhidharma, it is said: 『The Joyful (Pramudita), the Stainless (Vimala), the Luminous (Prabhakari), the Blazing (Arcismati), the Very Difficult to Conquer (Sudurjaya), the Manifest (Abhimukhi), the Far-Going (Duramgama), the Immovable (Acala), the Good Intelligence (Sadhumati), the Cloud of Dharma (Dharmamegha).』 Thus, the ten Bhumis (stages of a Bodhisattva) gain superior qualities of the higher Bhumis, thereby overpowering the realizations of the lower Bhumis. Similarly, the Paths of Accumulation, Preparation, Seeing, Meditation, and No More Learning also gain increasingly superior realizations, thereby overpowering the realizations of the earlier, inferior paths. The four Dhyanas (meditative absorptions) also gain superior qualities of the higher Dhyanas, thereby overpowering the lower ones, and so on. (3) The way of arguing based on this is: Although the reality of all phenomena in the ultimate truth is emptiness, in the conventional truth, both yogis and ordinary people consider appearances to be without inherent existence, like illusions, dreams, and mirages. In order to attain the fruits of higher realms and liberation, they engage in accumulating merit. Therefore, one should not cling to true existence but should have faith in the law of cause and effect. When explaining the aggregates, elements, and sense bases, ordinary people see them as truly existent and believe them to be truly real as they appear. Because they do not realize that appearances are without inherent existence, like illusions, yogis and ordinary people argue when measuring the reality of phenomena. Yogis, through analysis, find that there is no truly existent entity, and in the minds of those who do not analyze, they appear as illusions without inherent existence. Therefore, they argue because their ways of holding them are different. (3) Refuting arguments involves refuting arguments based on conventional truth and refuting arguments based on ultimate truth. The former includes: refuting the contradiction with valid cognition (Pramana), refuting the contradiction with scripture (Agama), and refuting the absurdity of extreme consequences (Atiprasanga). First, if forms and so on are without true existence, like illusions, then the fact that forms, sounds, and so on can perform functions contradicts the direct perception of the senses. The answer to this is: they can only perform functions on the level of appearance and are established by conventional valid cognition that is accepted in the world.

---

པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་རིགས་པས་མི་གནོད་པ་དོན་དམ་འཇལ་བའི་ ཚད་མས་གྲུབ་པ་མི༵ན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དེ། ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་ནི་དཔྱད་ན་ཡུལ་ བདེན་པར་མ་གྲུབ་པས་ཡུལ་ཅན་ཡང་ཚད་མར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲེལ་པར་ཡང་། གང་ཞིག་དབང་པོ་ལ་དམིགས་པ། །དེ་ཉིད་གལ་ཏེ་དོན་དམ་ན། །དེ་ཉིད་བྱིས་པས་རིག་པས་ ན། །དོན་དམ་ཤེས་པས་ད་ཅི་བྱ། །ཞེས་དྲངས་ཏེ་ཡུལ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་ཅིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོར་ཡང་། མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་ཡང་ཚད་མ་མིན། །ལྕེ་དང་ལུས་དང་ཡིད་ ཀྱང་ཚད་མ་མིན། གལ་ཏེ་དབང་པོ་འདི་དང་ཚད་ཡིན་ན། །འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་སུ་ལ་ཅི་ ཞིག་བྱ། །ཞེས་ཡུལ་ཅན་ཡང་ཚད་མར་མ་གྲུབ་པར་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེས་ན་གཟུགས་ སོགས་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པར་གྲགས་པ་དེ་ནི་དཔེར་ན་བུད་མེད་ལ་སོགས་པའི་ལུས་མི་ གཙང་བ་དང་བདག་མེད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པ་ལ༵་ཕྱིན་ ཅི་ལོག་ཏུ་ཞེན་པའི་དབང་གིས་གཙང་བ་དང་བདག་དང་བདེ་བ་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ བཟུང་ཞིང་གྲགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཡིན་ལ་དེར་བཟུང་བས་བརྫུ༵ན་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ ནོ། ། 2-320 (གཉིས་པ་)ལུང་འགལ་སྤང་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)དངོས་པོར་གསུངས་བའི་ལུང་ འགལ་སྤང་བ་ནི། གཟུགས་སོགས་བདེན་མེད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན། ལང་ཀར་གཤེགས་པར། བྲམ་ཟེ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་ཁམས་ བཅོ་བརྒྱད་དོ་ཞེས་པ་དང་། དགོངས་འགྲེལ་དུ། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ། །མི་ གནས་བྱ་བ་ག་ལ་ཡོད། །འདི་དག་འབྱུང་པ་དེ་ཉིད་ནི། །བྱ་བ་དེ་ཉིད་བྱེད་པར་བརྗོད། །ཅེས་ པ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མར་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་གཞུག་པའི་དོན་དུ་ ནི༵་སྐྱེ་རྒུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མགོན་པོ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་ པོ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་བར། དགོས་པའི་དབང་གིས་རྒྱལ་བ་རྣམས། །ང་དང་ང་ཡི་ཞེས་གསུང་ལྟར། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་ སྐྱེ་མཆེད་རྣམས། །དེ་བཞིན་དགོས་པའི་དབང་གིས་གསུངས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །འདུས་ བྱས་དེ་དག་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ༵་ན་དེ་དག་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུའང་གྲུབ་པ་མེ༵ད་ དེ། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་དུ་སྐད་ཅིག་མར་མ་གྲུབ་ན་ ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྐད་ཅིག་མར་གྲུབ་པ་འགལ་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་ཇི་ལྟར་སྣང་ བ་བཞིན་འཇོག་པ་ཡིན་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་མར་མ་མཐོང་པའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན༵། འཇིག་རྟེན་པས་མ་མཐོང་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན

【現代漢語翻譯】 因為僅僅是名言，並且不被理證所損害，所以不是以勝義量成立的，因此沒有相違。因為世俗量在分析時，境並非真實成立，所以有境也不可能是量。在《釋論》中也引用道：『如果感官所緣是真實的，那麼孩童通過認知就能理解，那又何必需要勝義智呢？』以此表明境並非真實成立。在《三摩地王經》中也說：『眼、耳、鼻都不是量，舌、身、意也不是量。如果這些感官是量，那麼聖者的道又有什麼用呢？』正如所說，有境也不是量。因此，通常所說的色等由現量成立，就像執著于不凈的婦女身體等為清凈、無我的為有我、痛苦的為快樂、無常的為常等顛倒的認知一樣，並非如此卻執著為如此，是虛假的、欺騙性的。 （第二，）遣除與經文的相違之處，分為兩部分。（第一，）遣除所說事物自性的經文相違之處：如果色等是無自性的、如幻的，那麼與《楞伽經》中所說『婆羅門，一切一切是指五蘊、十二處、十八界』以及《解深密經》中所說『一切有為法，皆是剎那滅，不住如何有作用？此等生起即彼滅，說彼即是作用者』等經文中將事物說成是剎那生滅的說法相違。答：爲了讓對事物有實執的世間人逐漸進入空性，一切眾生的怙主圓滿正等覺佛陀才將蘊等事物僅僅作為世俗而存在來宣說的，因此沒有相違。如《六十正理論》所說：『應眾生之所需，諸佛說有我，以及我所物，蘊處界亦然。』 如果這些有為法在勝義諦中是真實存在的，那麼它們也不可能是剎那生滅的，因為在分析時它們沒有自性。如果勝義中不是剎那生滅的，那麼在世俗中也不可能是剎那生滅的，因為世俗是按照世間人所見而安立的。如果世間人沒有看到剎那生滅，那麼……？答：即使世間人沒有看到，瑜伽士們卻真實地看到了。

【English Translation】 Because it is merely nominal and not harmed by reasoning, it is not established by the ultimate valid cognition, therefore there is no contradiction. Because conventional valid cognition, when analyzed, does not establish the object as truly existent, therefore the object-possessor cannot be a valid cognition either. The commentary also quotes: 'If what is perceived by the senses is truly ultimate, then children could understand it through cognition, so what is the use of ultimate wisdom?' This shows that the object is not established as truly existent. The Samadhiraja Sutra also says: 'Eyes, ears, and nose are not valid cognitions, tongue, body, and mind are not valid cognitions. If these senses were valid cognitions, then what use would the path of the noble ones be?' As it says, the object-possessor is also not established as a valid cognition. Therefore, what is commonly said that form etc. are established by direct perception, is like clinging to the impure body of a woman etc. as pure, the selfless as self, the suffering as happiness, the impermanent as permanent, etc., due to inverted clinging. It is not so, but it is taken as so, it is false and deceptive. (Second,) Refuting contradictions with scriptures, divided into two parts. (First,) Refuting contradictions with scriptures that speak of entities: If form etc. are without inherent existence and like illusions, then it contradicts the Lankavatara Sutra which says, 'Brahmin, all all refers to the five aggregates, twelve sources, and eighteen elements,' and the Samdhinirmocana Sutra which says, 'All conditioned phenomena are momentary, how can there be action if they do not abide? These arise and immediately cease, saying that they are the agents of action.' Answer: In order to gradually lead worldly people who cling to entities as real into emptiness, the protector of all beings, the fully enlightened Buddha, taught that aggregates etc. exist merely as conventional truths, therefore there is no contradiction. As the Sixty Stanzas of Reasoning says: 'According to the needs of beings, the Victorious Ones speak of 'I' and 'mine,' aggregates, elements, and sources are also spoken according to needs.' If these conditioned phenomena were truly existent in the ultimate truth, then they could not be momentary either, because they are without inherent existence when analyzed. If they are not momentary in the ultimate truth, then it is contradictory that they are momentary in the conventional truth, because the conventional is established according to how it appears to worldly people. If worldly people do not see momentariness, then...? Answer: Even if worldly people do not see it, yogis truly see it.

---

་པ་བཞིའི་རྣམ་པ་ བཅུ་དྲུག་ལ་དཔྱོད་པ་ན་ཀུན་རྫོབ་འདུས་བྱས་རྣམས་སྐད་ཅིག་གིས་མི་རྟག་པར་མཐོང་བའི་ ཕྱིར་འགལ་བའི་ཉེས་བ་མེད་དེ༵། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་འདུས་བྱས་རྟག་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ ཅི་ལོག་ལ་ལྟོས་ནས་སྐད་ཅིག་མར་མཐོང་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོ༵ང་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ རོ། །དེས་ན་འཇིག་རྟེན་པས་འདུས་བྱས་རྟག་པར་བཟུང་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པས་མི་རྟག་པར་ 2-321 རྟོགས་པ་ལ་མི་གནོད་དེ། གལ་ཏེ་དེ་ལས་གཞན་དུ་གནོད་ན། རྣལ་འབྱོར་པས་བུད་མེད་ ཀྱི་ལུས་མི་གཙང་བ༵ར། ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ མི་གཙང་བ་ལ་གཙང་བར་འཛིན་པའི་ལོག་ཤེས་ཀྱིས་གནོད་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)ཞིང་དུ་གསུངས་པའི་ལུང་འགལ་སྤང་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་ བུ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་བསོད་ནམས་བསགས་པའི་ཞིང་དམ་པ་མ་ ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཡུམ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ པ་ནས། མྱ་ངན་ལ་འདས་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ ཡིན་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འགལ་བ་མེད་དེ། སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བའི་རྒྱལ་བ་ རྣམས་ལ་མཆོད་པ་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ལས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི༵་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་ བ་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པས་ཀུན་རྫོབ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་འགྲུབ་པའི་ ཕྱིར་རོ། །དཔེ་ཇི་ལྟར་ན་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བདེན་པའི་དངོས་པོར་ ཡོད་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ལས་བསོད་ནམས་ཀྱང་བདེན་པའི་དངོས་ པོར་འབྱུང་པར་འདོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞི༵ན་ནོ། ། (གསུམ་པ་)ཧ་ཅང་ཐལ་བ་སྤང་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཉིང་མཚམས་མི་སྦྱོར་བར་ཐལ་ བ་སྤང་བ་ནི། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་ པ་ཡིན་ན༵། འགྲོ་བ་གཅིག་ནས་ཤི་ནས་གཅིག་ཏུ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་སྟེ་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་ཉིང་མཚམས་ སྦྱོར་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ནི་ཞིག་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་བཞིན་ནོ་ ཞེ་ན༵། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཡང་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ནི་འགལ་བ་མེད་དེ། ཇི་སྲིད་དུ་སྔགས་དང་རྫས་ ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པར་གྱུར་པ༵་དེ་སྲིད་དུ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་གྲོང་ཁྱེར་ལ་ 2-322 སོགས་པའང་འབྱུང་བར་འགྱུ༵ར་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཇི་སྲིད་མ་རིག་པ་དང་སྲེད་པ་ལ་སོགས་པ་ འཁོར་བའི་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱེ་བ་ལེན་པར་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་རོ། །མི་མཚུངས་ཏེ་སྒྱུ་མ་ནི་རྒྱུན་ཐུང་བས་བརྫུན་ལ་སེམས་ཅན་ནི་རྒྱུན་རིང་བས་བདེན་ པའོ་སྙམ་ན། རྒྱུ་མཚན་དེ་ཙམ་གྱིས་

【現代漢語翻譯】 當對四種正念的十六種形態進行觀察時，由於能看到所有世俗的、有為的事物都是剎那生滅的，因此不存在矛盾的過失。因為世間之人執著于有為法的恒常性，所以相對於這種顛倒的認知，將有為法視為剎那生滅，才是如實地證見實相。 因此，即使世間之人執著于有為法的恒常性，也不會妨礙瑜伽行者了悟其無常性。如果相反地，這種執著會造成妨礙，那麼世間之人將不凈之物執為清凈的顛倒認知，就會嚴重妨礙瑜伽行者對女性身體不凈的正確認知。但事實並非如此。 （第二，）消除經中所說存在的矛盾：如果一切法都如幻象，那麼佛陀也如幻象，因此他將不再是積累功德的殊勝福田。對此，《般若經》中說：『一切法都如幻象，如夢境……』，乃至『涅槃也如幻象，如夢境。』因此，即使如幻象，也能成為功德之田，這並不矛盾。因為對如幻的諸佛進行供養和恭敬，能使如幻的功德資糧增長廣大，從而成就圓滿的世俗色身。例如，就像實在論者認為，對真實存在的佛陀進行供養和恭敬，能產生真實的功德一樣。 （第三，）消除過於絕對的推論，分為三點：（第一，）消除不能連線來世的推論：如果眾生也如幻象一般，顯現而無自性，那麼眾生如何從一生死去而轉生到另一生？這樣一來，就會失去連線來世的可能性。例如，幻化的人死去後不會再次出生。對此，即使如幻象，也能轉生，這並不矛盾。只要咒語和藥物等因緣聚合，幻化的人和城市等就會顯現。同樣，只要無明和貪愛等輪迴的因緣聚合，眾生就會不斷轉生。如果認為幻象是短暫的虛假，而眾生是長久的真實，所以兩者並不相同，那麼僅僅因為這個理由……

【English Translation】 When contemplating the sixteen aspects of the four mindfulnesses, there is no fault of contradiction because one sees all mundane, conditioned things as impermanent in an instant. Since worldly people cling to the permanence of conditioned things, seeing them as momentary is regarded as seeing reality itself, in contrast to this inverted view. Therefore, even if worldly people cling to the permanence of conditioned things, it does not hinder the yogi from realizing their impermanence. If it hindered in any other way, the worldly people's wrong perception of clinging to purity in impurity would be too extreme to hinder the yogi's correct knowledge of definitely realizing the impurity of a woman's body. But that is not the case. (Second,) Eliminating the contradiction of the scriptures that speak of the field [of merit]: If all phenomena are like illusions, then the Buddha is also like an illusion, so he would not be a sacred field for accumulating merit. From the [Perfection of Wisdom] Sutra: 'All phenomena are like illusions, like dreams...' to '...even passing into nirvana is like an illusion, like a dream.' Although it is like an illusion, it becomes a field of merit without contradiction, because offering and venerating the illusory Buddhas increases and expands the accumulation of merit, which is like an illusion, so that the perfections of the conventional form body are accomplished. For example, just as those who assert entities believe that offering and venerating the Buddha, who exists as a true entity, produces true merit. (Third,) Eliminating extreme consequences, in three parts: (First,) Eliminating the extreme consequence of not connecting rebirth: If sentient beings are also like illusions, appearing but without inherent existence, how do they die from one existence and take birth in another? Thus, there would be no connection to another life. For example, an illusory person does not take birth after dying. Although it is like an illusion, taking birth is not contradictory. As long as the conditions of mantras and substances are gathered, illusory people and cities will appear. Similarly, as long as the conditions of ignorance and craving, etc., which are the causes of samsara, are gathered, sentient beings will continue to take birth. If you think they are not the same because illusions are short-lived and false, while sentient beings are long-lasting and true, then for that reason alone...

---

ཇི་ལྟར་ན༵་སེམས་ཅན་བདེན་པར་ཡོད་པ་ཡི༵ན་ཏེ་མ་ ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡིན་ན་ཡུད་ཙམ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ནི་བརྫུན་ལ་ཞག་ཏུ་གནས་པའི་ སྒྱུ་མ་ནི་བདེན་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དགེ་སྡིག་མི་འབྱུང་བར་ཐལ་བ་སྤང་བ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ ཡིན་ན་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཕན་གནོད་བྱས་པ་བཞིན་དུ། དེ་དག་ལ་ཕན་པ་ལས་དགེ་བ་དང་ གནོད་པ་ལས་སྡིག་པར་མི་འགྱུར་རམ་སྙམ་ན། སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པས་ ཕན་བཏགས་པ་དང་བསད་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་དེ་དག་ལ༵་བདེ་སྡུག་མྱོང་ བའི་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་བསོད་ནམས་དང་སྡིག་པར་འགྱུར་བ་མེད་དེ༵་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ༵་ཕན་བཏགས་པ་ལས་བསོད་ནམས་དང་ནི་གནོད་པ་བྱས་པ་ ལས་སྡིག་པ་འབྱུ༵ང་སྟེ། དེ་དག་ལ་ནི་ཕན་གནོད་ལ་བརྟེན་ནས་བདེ་སྡུག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔགས་དང་རྫས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་སེམས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ མེད་པའི་ཕྱི༵ར་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དེའི་སེམས་ནི་འབྱུང་བ་མེ༵ད་ཅིང་། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྣ་ཚོགས་ པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡི༵་འབྲས་བུ་སྒྱུ་མ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་ཉི༵ད་ ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་བེམ་རིག་གང་རུང་སྐྱེད་པའི་རྐྱེན་གཅིག་གིས་ནི་འབྲས་བུ་སེམས་ཡོད་ མེད་ཀུན་སྐྱེད་ནུས་པ༵་དེ་ནི། ཡུལ་དུས་གང་ན་ཡང་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ དོན་དམ་པར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུའང་གྲུབ་བོ། ། (གསུམ་པ་)སྤྱོད་པ་དོན་མེད་དུ་ཐལ་བ་སྤང་པ་ནི། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ 2-323 སྟོང་པ་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འད༵ས་པ་ཡིན་ཞིང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་ལ་ སོགས་པས་འཁོར་བ་ནི་འཁོར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན༵་སངས་རྒྱས་ནས་ཀྱང་ནི་དོན་དམ་པར་མྱ་ ངན་ལས་འདས་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་གཞན་དོན་ལ་འཁོར་བར་འགྱུར་བ༵ས་དེ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དཀའ་སྤྱད་དུ་མས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་དགོས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ནི་མེད་ དེ། དོན་དམ་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཡང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་བར་སྐྱེ་ བའི་རྐྱེན་རྣམས་རྒྱུན་ནི་མ་ཆད་ན༵་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་འཁོར་བའང་ལྡོག་པར་མི་ འགྱུར་གྱི༵་ལམ་བསྒོམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་རྒྱུན་ནི་ཆད་ པར་གྱུར་ན༵་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཡང་འཁོར་བའི་སྐྱོན་ ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མི་འབྱུང་ངོ༵་། །དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི་དོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་དམ་ལ་བརྟེན་པའི་རྩོད་སྤང་ལ། འཁྲུལ་པ་མེད་ན་སྒྱུ་མ་མི་དམིགས་པར་ ཐལ་བ་སྤང་བ།

【現代漢語翻譯】 那麼，眾生是真實存在的嗎？如果存在，那麼短暫存在的眾生就是虛假的，而長期存在的幻象就過於真實了。 （第二，破除墮入不生善惡的過失）如果眾生如幻，就像對幻化之人行善或作惡一樣，那麼對他們行善不會成為善業，作惡不會成為惡業嗎？雖然對幻化之人佈施等可以帶來利益，殺害等可以造成損害，但因為他們沒有感受苦樂的心識，所以不會成為福德或罪惡。然而，對於具有如幻心識的眾生，行善會帶來福德，作惡會帶來罪惡，因為他們有基於利害關係而體驗苦樂的心識。由於咒語和藥物等沒有產生心識的能力，所以幻化之人的心識不會產生。僅僅在世俗層面，由各種各樣的因緣產生的幻象，也僅僅會顯現出各種各樣的形態。然而，在任何時間或地點，都不存在僅僅通過一種能產生物質或心識的因緣，就能產生有心識或無心識結果的情況。正因為如此，從勝義諦的角度來看，一切法的自性也是空性。 （第三，破除行為無意義的過失）如果從勝義諦的角度來看，一切法都是空性，自性寂滅，而在世俗層面，生老病死等輪迴就是輪迴，那麼即使成佛，從勝義諦的角度來看也是寂滅的，但在名言上仍然會爲了利益他人而處於輪迴之中，那麼爲了獲得這種狀態，又何必辛勤地修持菩薩行呢？沒有必要啊！並非如此，即使從勝義諦的角度來看是寂滅的，但如果無明等產生輪迴的因緣沒有斷絕，那麼在世俗層面，如幻的輪迴也不會停止。如果依靠修道，斷絕了業和煩惱的因緣，那麼在圓滿成佛之後，即使在世俗層面，也不會有絲毫輪迴的過失。因此，菩薩行具有重大的意義。 （第二，基於勝義諦的辯論：破除沒有錯亂則不觀察幻象的過失）

【English Translation】 So, are sentient beings truly existent or not? If they are, then the sentient beings that exist for a short time are false, and the illusions that exist for a long time become excessively real. (Second, refuting the fault of falling into non-arising of merit and demerit) If sentient beings are like illusions, just as benefiting or harming an illusory person, wouldn't benefiting them not become virtuous and harming them not become sinful? Although giving to an illusory person and so on can bring benefits, and killing and so on can cause harm, because they do not have a mind to experience happiness and suffering, it will not become merit or sin. However, for those who possess mind like illusions, benefiting them brings merit, and harming them brings sin, because they have a mind that experiences happiness and suffering based on benefit and harm. Since mantras and substances and so on do not have the ability to generate mind, the mind of that illusory person does not arise. Merely on the conventional level, the illusion arising from various causes and conditions only appears in various forms. However, there is no such thing, at any time or place, as a single condition that can produce either matter or mind, and can produce results with or without mind. Precisely because of this, from the ultimate point of view, the nature of all phenomena is also emptiness. (Third, refuting the fault of actions being meaningless) If, from the ultimate point of view, all phenomena are emptiness, naturally in peace, and in the conventional level, samsara such as birth, aging, sickness, and death is samsara, then even after becoming a Buddha, from the ultimate point of view, one is in peace, but nominally one still revolves for the benefit of others, so what is the point of diligently practicing the bodhisattva path to attain that state? There is no need! It is not so, even if from the ultimate point of view it is peace, but if the causes and conditions for arising in samsara, such as ignorance, are not cut off, then on the conventional level, the illusory samsara will not cease. If, relying on the practice of the path, the causes and conditions of karma and afflictions are cut off, then after fully awakening, even on the conventional level, there will not be the slightest fault of samsara. Therefore, the bodhisattva path has great significance. (Second, debate based on ultimate truth: refuting the fault of not observing illusions if there is no delusion)

---

འཁྲུལ་གཞི་མེད་ན་འཁོར་འདས་མི་འབྱུང་བར་ཐལ་བ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ ལ་རྒོལ་ལན་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)རྒོལ་པ་ནི། སེམས་ཙམ་པ་ན་རེ། དབུ་མ་པའི་ལུགས་ ཀྱིས་ཉན་ཐོས་པ་འདོད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བདེན་པ་འགོག་པ་འཐད་མོད། གང་གི་ཚེ་ཆོས་ ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དོན་དུ་སྣང་བ་འཛིན་པའི་འཁྲུལ་བའང་དོན་ལ་ཡོད་པ་ མིན་ན༵་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དེ་བློ་གང་གིས་དམིགས་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ། དམིགས་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། (གཉིས་པ་)ལན་ལ། མཚུངས་ཚུལ་མདོར་བསྟན། བརྒལ་ལན་རྒྱས་པར་བཤད་པ། སྐབས་དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། གང་གི་ཚེ་སེམས་ཙམ་པ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལའང་ཕྱི་རོལ་ གྱི་དོན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉི༵ད་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་ན་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ལ་ཡུལ་ཅི་ཞིག་དམི༵གས་ 2-324 ཏེ་དམིགས་བྱའི་ཡུལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བརྒལ་ལན་ལ། སྒྱུ་མ་སེམས་སུ་འདོད་པ་དགག་པ་དང་། དོན་སེམས་གཉི་ག་ མིན་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)ལུང་དང་རིགས་པས་དགག་པ་ནི། གལ་ ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་གཞན་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་ཡོ༵ད་པས་དམིགས་བྱ་མ་ གྲུབ་པའི་སྐྱོན་མེད་ཅིང་། གཟུང་བྱའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དེ་ནི་སེམས་ཉིད་ཡི༵ན་ནོ་ཞེ་ན། གང་ གི་ཚེ་སེམས་ཉིད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ཡིན་པས་དེ་དག་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་གཅིག་ཡིན་ན༵། དེའི་ཚེ་ཡུལ་གང་ཞིག་བློ་གང་གིས་མཐོ༵ང་སྟེ། མཐོང་བྱ་མཐོང་བྱེད་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ། །སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཅིག་གིས་དེ་ཉིད་མཐོང་བར་ཡང་འགལ་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ ཀྱི་ནི་མགོན་དང་སྐྱབས་ཆེན་པོར་གྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱ༵ང་། གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེས་ ཞུས་པའི་མདོ་ལས། སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་དེ་ཉིད་མི་མཐོང་ཞེས་གསུ༵ངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དཔེར་ན་རལ་གྲིའི་སོ་གཅིག་པོ་དེ་ནི་རང་ལ་ར༵ང་ཇི་ལྟར་མི་གཅོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡི༵ད་དམ་ སེམས་གཅིག་པོ་དེས་ཀྱང་རང་གིས་རང་མི་མཐོང་བ་ཉིད་དེ། ལང་ཀར་གཤེགས་པར་ཡང་། ཇི་ལྟར་རལ་གྲི་རང་སོ་དང་། །ཇི་ལྟར་སོར་མོ་རང་རྩེ་ལ། །མི་གཅོད་རེག་པར་མི་འགྱུར་བ། ། དེ་བཞིན་སེམས་ཀྱིས་སེམས་མི་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དཔེ་ལས་འཁྲུལ་པ་སྤང་པ་ནི། ཇི་ལྟར་དཔེར་ན་མར་མེ་གཉིས་མེད་ཀྱང་རང་ གི་དངོ༵ས་པོ་གཅིག་ཉིད་རང་གིས་ཡང་དག་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་རང་གིས་རིག་ཅིང་གསལ་པའོ་ཞེ་ན༵། དཔེ་མ་གྲུབ་པས་དེས་ མཚོན་པའི་དོན་ཡང་མི་འགྲུབ་སྟེ། མར་མེ་ནི་རང་གིས་རང་གསལ་བར་བྱ་དགོས་པ་མིན་ ཏེ༵། གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབུ་མ་རྩ་བ་ལས། མར་མེ་དག་ནི་གང་དག་ན། །དེ་འདུག་པ་ན་མུན་ པ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར།

【現代漢語翻譯】 駁斥若無錯亂，則輪迴與涅槃不生的觀點。首先，對於第一個觀點，分為提問和回答兩部分。(第一部分)提問：唯識宗認為，中觀宗的觀點可以成立，因為他們否定了小乘宗所承認的外境的真實性。然而，當一切法皆為空性時，執著顯現為真實的錯亂也不存在。那麼，如幻的顯現又被哪個心識所緣取呢？因為能緣取的心識並不成立。 (第二部分)回答：分為簡要說明相似之處、詳細解釋辯駁和總結要點三部分。首先，當唯識宗的你認為外境如幻，並不真實成立時，那麼心識又緣取什麼境呢？因為所緣取的境並不成立。 (第二部分)辯駁分為：駁斥幻象為心識，以及駁斥境與心識二者皆非。第一部分分為五點。(第一點)以經文和理證駁斥：如果外境不存在，但其本身存在於其他心識的自性中，因此沒有所緣取境不成立的過失，並且所顯現的能取之相就是心識本身，那麼，當心識顯現為如幻時，它們在本體上是無分別的一體。那麼，哪個境被哪個心識所見呢？因為能見與所見是二元的。心識的本體以其自身來見也是相違的。因為作為一切世間的怙主和偉大救護者的佛陀也曾於《寶積經》中說：『心識不能見其自身』。例如，劍的鋒刃不能自割，同樣，心或心識也不能自見。正如《楞伽經》所說：『如劍不能自割，如指不能自觸，同樣，心不能自見。』 (第二點)駁斥從比喻中產生的錯謬：例如，即使燈火不是二元的，但其自身也能清晰地照亮自身。同樣，心也能認知和照亮其自身的本體。這種說法不成立，因為比喻本身並不成立，因此用比喻所要表達的意義也不能成立。燈火併不需要自己照亮自己。為什麼呢？因為《中觀根本慧論》中說：『燈火在哪裡，黑暗就不存在。』

【English Translation】 Refuting the assertion that without delusion, there would be no Saṃsāra and Nirvāṇa. Firstly, regarding the first point, there are two parts: the objection and the response. (First part) Objection: The Mind-Only school argues that the Madhyamaka view is valid in that it refutes the true existence of external objects as accepted by the Śrāvakayāna. However, when all dharmas are emptiness, the delusion of grasping appearances as real does not exist either. Then, what mind cognizes the illusory appearances? Because the cognizing consciousness does not exist. (Second part) Response: It is divided into three parts: briefly stating the similarities, explaining the refutation in detail, and summarizing the main points. Firstly, when you, the Mind-Only school, believe that external objects are illusory and do not truly exist, then what object does the consciousness cognize? Because the object to be cognized does not exist. (Second part) The refutation is divided into: refuting the illusion as consciousness, and refuting that both object and consciousness are not. The first part is divided into five points. (First point) Refuting with scripture and reasoning: If external objects do not exist, but their essence exists in the nature of other consciousnesses, then there is no fault of the object of cognition not existing, and the appearing aspect of the apprehended is consciousness itself, then, when consciousness appears as illusory, they are in essence indistinguishable as one. Then, which object is seen by which consciousness? Because the seer and the seen are dualistic. It is also contradictory for the essence of consciousness to see itself. Because the Buddha, as the protector and great savior of all worlds, also said in the Ratnakūṭa Sūtra: 'Consciousness does not see itself.' For example, just as the edge of a sword cannot cut itself, similarly, the mind or consciousness cannot see itself. As the Laṅkāvatāra Sūtra says: 'Just as a sword cannot cut its own edge, just as a finger cannot touch its own tip, similarly, the mind does not see the mind.' (Second point) Refuting the error arising from the analogy: For example, even if the lamp is not dualistic, it can clearly illuminate itself. Similarly, the mind can also know and illuminate its own essence. This statement is not valid because the analogy itself is not valid, and therefore the meaning expressed by the analogy cannot be established. The lamp does not need to illuminate itself. Why? Because the Mūlamadhyamakakārikā says: 'Where there is a lamp, there is no darkness.'

---

མུན་པའི་སྒྲིབ་བྱེད་ཀྱིས་ནམ་ཡང་བསྒྲིབ་པ་མེ༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ 2-325 ལ་ཤེལ་སྔོན་པོར་བསྒྱུར་བ་བཞིན་དུ་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་སྔོན་པོར་འགྱུར་བའང་ཡོད་ ལ། བཻཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་གྱིས་སྔོན་པོ་ཡིན་པ་དེ་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ༵་འགྱུར་བ་ནི་རྐྱེན་ གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་པ་ཡང་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ ཞིག་གཞན་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི༵་ལྟོས་ནས་གསལ་བར་མཐོང་བ་དང་། མར་མེའི་ གསལ་བ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའང་མཐོ༵ང་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ ན། དེའི་དཔེའང་མི་འགྲུབ་སྟེ། བཻཌཱུརྱའི་སྔོན་པོ་ཡང་དེ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་གྱི། སྔར་སྔོན་པོ་ཉིད་མིན་པ་ལ་ཕྱིས་སྔོན་པོར་གྱུར་པ་དེ༵་བདག་གིས་བདག་ཉིད་བྱས་པ་མེ༵ད་དེ། རང་ཉིད་རང་གི་སྐྱེད་བྱེད་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་མར་མེ་ནི་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་ གིས་རང་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ༵ས་དེ་འཛིན་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་ཏེ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་དུ་ ཟིན་ན༵འང་། བློ་ནི་རང་གིས་རང་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ༵ས་ཤེས་པ་གང་གིས་ཤེས་ནས་དེ་ སྐད་དུ་རྗོ༵ད་པར་བྱེད་དེ། རང་རིག་གིས་ཤེས་ན་ཤེས་བྱེད་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་རིག་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་ནི་འགགས་པའི་ཕྱིར་དང་། མ་འོངས་པ་ནི་མ་ སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དང་། ད་ལྟར་པ་ནི། (རྣམ་འགྲེལ་ལས་) རྒྱུ་མིན་ཡུལ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན། །ཞེས་པ་ ལྟར་དུས་མཉམ་པས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སྒྲུབ་བྱེད་མངོན་སུམ་མེད་ཚུལ་ནི། བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་པ་གང་གི་ཚེ་ཁྱད་ པར་གྱི་གཞི་བློ་དེ་ནི་རང་རིག་གཞན་རིག་འགའ་ཡིས་ཀྱང་ནམ་ཡང་མཐོང་བ་མིན་ན༵་དེའི་ ཚེ་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་མར་མེ་ལྟར་གསལ་བའམ་ནི་བུམ་པ་ལྟར་མི་གསལ་བ༵་ཞེས་སྨྲས་ཀྱང་ མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མོ་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་འགྱིང་བག་ཆེ་ཆུང་སྨྲ་བ་བཞི༵ན་དུ་བློ་དེ་ནི་རང་གིས་རང་ རིག་གོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱང་སྒྲུབ་བྱེད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་དོན་ཅིའང་གྲུབ་པ་མེད་དོ༵། ། 2-326 (བཞི་པ་)རྗེས་དཔག་འདོད་པའང་དགག་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྔར་རང་གིས་རང་མྱོང་བའི་ རང་རིག་ཡོད་པ་མིན་ན༵་ཕྱིས་རྣམ་ཤེས་དྲན་པ་ཇི་ལྟར་འགྱུ༵ར་ཏེ་མི་འགྱུར་བར་ཐལ་བ་ལས། དྲན་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་ཡོད་པར་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། མ་ངེས་ཏེ་སྔར་རང་གིས་རང་ མ་མྱོང་ཡང་ཤེས་པས་གཞན་གཟུང་བྱའི་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡོད་ཅིང་། ཡུལ་དང་ཡུལ་ ཅན་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ༵ས། ཕྱིས་ཀྱང་ཡུལ་དྲན་པ་ན་རྣམ་ཤེས་དེ་དྲན་ པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་སྔར་བྱི་བས་ལུས་ལ་རིག་པ་ན་དུག་གིས་གོས་པ་གསལ་ བར་མྱོང་བ་མེད་ཀྱང་ཕྱིས་འབྲུག་གི་སྒྲ་གྲགས་པ

【現代漢語翻譯】 因為黑暗的遮蔽永遠無法遮蔽它。 如同將青金石染成藍色一樣，有些事物依賴於其他條件而呈現藍色。而綠松石等本身就是藍色的事物，其呈現藍色並不依賴於其他條件。同樣，有些事物，如瓶子，需要依賴其他事物，如燈光，才能被清楚地看到；而燈光本身的明亮並不依賴於其他事物。因此，你所舉的例子並不成立。如果有人這樣反駁，那麼，你所舉的例子也不成立，因為綠松石的藍色也依賴於產生它的因緣條件。如果原本不是藍色的事物後來變成了藍色，那也不是它自己造成的，因為自己成為自己的創造者是矛盾的。此外，即使有人認為燈光不依賴於其他事物，而是自己照亮自己，並且這種觀點被持有這種觀點的意識所認知和表達，那麼，用什麼意識來認知和表達『意識自己照亮自己』呢？如果用自證意識來認知，那麼就會陷入無窮的認知循環；如果用他證意識來認知，那也是不可能的，因為過去已經消逝，未來尚未產生，而現在，正如《釋量論》所說：『非因之境如何成？』，同時存在的事物在作為境和有境上是矛盾的。 （三）說明沒有能成立的現量：當進行觀察和分析時，作為特點基礎的意識，無論是自證還是他證，都無法被看到。在這種情況下，說『意識像燈光一樣明亮』或『像瓶子一樣不明顯』，就像討論石女的女兒的體態大小一樣，毫無意義。因此，即使說『意識自己認知自己』，也因為缺乏能成立的理由，而無法實現任何結果。 （四）駁斥想要成立比量：如果以前沒有自己體驗自己的自證意識，那麼後來如何產生記憶？如果不能產生記憶，那就成了沒有記憶的荒謬結論。因為有記憶，所以自證意識是成立的。這種觀點是不確定的，即使以前沒有自己體驗自己，意識也能體驗作為所取境的其他事物。由於境和有境之間存在相互關聯，因此，當後來回憶起境時，意識也會變成記憶。例如，以前老鼠的身體沒有清楚地體驗到毒藥的蔓延，但後來聽到雷聲時...

【English Translation】 Because the obscuration of darkness can never obscure it. Just as something is turned blue like lapis lazuli, some things become blue depending on other conditions. And just as beryl and other things are naturally blue, their being blue does not depend on other conditions. Similarly, some things, like a vase, are seen clearly depending on something else, like a lamp; and the clarity of a lamp does not depend on anything else. Therefore, there is no fault of the example not being established. If one were to argue that, even that example is not established, because the blueness of beryl also depends on the causes and conditions that produce it. If something that was not blue before later becomes blue, it is not made by itself, because it is contradictory for oneself to be one's own creator. Furthermore, even if one asserts that a lamp illuminates itself without depending on anything else, and this is known and expressed by the consciousness that holds that view, then by what consciousness is it known and expressed that 'consciousness itself illuminates itself'? If it is known by self-awareness, then there would be an infinite regress of knowers; and it is not by other-awareness either, because the past has ceased, the future has not yet arisen, and the present, as it says in the Pramanavarttika: 'How can an object be a non-cause?', because simultaneous things are contradictory as object and subject. (3) The way in which there is no valid perception: When any investigation and analysis is done, the basis of distinction, that mind, is never seen by either self-awareness or other-awareness. At that time, even if one says that the quality of distinction is clear like a lamp or unclear like a vase, it is like speaking of the size of the swagger of the daughter of a barren woman whose basis is not established. Therefore, even if one says that the mind knows itself, no result is accomplished because it is devoid of proof. (4) Refuting the desire for inference: If there was no self-awareness of experiencing oneself before, then how will subsequent memory arise? If memory does not arise, then it would follow that there is no memory. Since there is memory, it is established that there is self-awareness. This is uncertain, because even if one has not experienced oneself before, consciousness has experienced other objects to be apprehended. Because of the reason that the object and the subject are established in mutual relation, later, when the object is remembered, that consciousness becomes memory. For example, even if a mouse has not clearly experienced the poison spreading when its body is aware, later when the sound of thunder is heard...

---

་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དུག་ལངས་པ་ན་ བྱི་བས་རེག་པ་དྲན་པ་ལས། དུག་གིས་གོས་པ་དྲན་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ༵། །ཡང་ཏིང་ངེ་ འཛིན་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་གཞན་དག་དང་ལྡན་པ་ལས་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་རིང་བ་གཞན་གྱི་ ཤེས་པ་ད༵ག་ཀྱང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བ་ཤེས་པ་རང་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་རིགས་སོ་ཞེ་ན༵། འོ་ན་རིག་སྔགས་གྲུབ་པའི་མིག་སྨན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྐྱེན་གཞན་དང་ལྡན་པ་ལ༵ས་མིག་གིས་ རིང་པས་འོག་གི་གཏེར་གྱི་བུམ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཉེ་བ་མིག་སྨན་ཉིད་ཀྱང་མཐོང་བ་ཐལ་ བར་འགྱུར་བ་ལས། དེ་ལྟའང་མི༵ན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །ཡང་ན་(འགྲེལ་བ་ལ་སོགས་ པར་)གཟུང་ཆར་སྣང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གཞན་ཚང་བ་དང་ལྡན་པ་ན་མཐོང་པའི་ ཕྱིར་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་རབ་ཏུ་གསལ་བའོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གྲུབ་པའི་མིག་སྨན་གྱི་སྦྱོར་ བའི་རྐྱེན་གཞན་ཚང་བ་དང་ལྡན་པ་ན་ས་འོག་གི་བུམ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་བུམ་པ་དེ་ཡང་མིག་ སྨན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ལས། དེ་ལྟའང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་འཆད་དོ། །ཡང་ན་མིག་ཤེས་ ཀྱི་རྐྱེན་གཞན་དག་དང་ལྡན་པའི་མིག་གི་དབང་པོས་ཀྱང་གཟུགས་མཐོང་བའི་ཕྱིར། མིག་ ཤེས་རང་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གྲུབ་པའི་མིག་སྨན་སྦྱོར་བའི་རྐྱེན་ གཞན་དང་ལྡན་པའི་མིག་གིས་ཀྱང་ས་འོག་གི་བུམ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། མིག་སྨན་རང་ཉིད་ 2-327 རང་གིས་གསལ་བར་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་ལས། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་གསུང་ བའང་སྦྱར་དུ་རུང་ངོ་། ། (ལྔ་པ་)དེས་ན་བདེན་ཞེན་བཟློག་པ་ནི། གལ་ཏེ་རང་རིག་མེད་ན་གཞན་རིག་ཀྱང་མི་ འཐད་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ན་མཐོང་ཐོས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དཔྱད་ན་མེད་ཀྱང་སྣང་ཙམ་དུ་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་ བ་དང་ལུང་ལས་ཐོས་པ་དང་རྗེས་དཔག་གིས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ད༵ག་འཇིག་ རྟེན་འདིར་ནི་དགག་པར་བྱ་བ་མིན་ཏེ༵་ཀུན་རྫོབ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་དུ་མ་དཔྱད་པའི་ བློ་ངོར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་སྐབས་འདིར་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་ ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ༵་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་ཤེས་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་རྟོག་པའི་ མངོན་ཞེན་བཟློག་ཅིང་དགག་པར་བྱ་བ་ཡི༵ན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར། །བདེན་པར་ འཛིན་པའི་དབང་གིས་སྐྱོན། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི། །དགྲ་རྣམས་རབ་འབྱུང་ དེ་ལྡོག་ན། །དེ་རྣམས་འབྱུང་པ་ག་ལ་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་སེམས་གཉིས་མིན་དགག་པ་ནི། སེམས་ལས་སྒྱུ་མར་སྣང་བ་དེ་གཞན་ ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་མིན་ཞི༵ང་། གཞན་མིན་པ་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་ཡང་མི་བརྟག་པས་སྐྱོན་ གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེ་ན༵། སྒྱུ་མར་སྣང་བ་དེ་ས

【現代漢語翻譯】 如果因為諸如毒藥等因素而中毒，就像蜜蜂碰到毒藥後會想起中毒一樣。又如，憑藉禪定等其他因素，神通能夠看到遠方他人的心識，那麼，能夠知曉近處事物的心識本身也應該更加清晰才對？ 如果這樣說，那麼憑藉成就的眼藥的配方等其他因素，眼睛能夠看到遠處地下的寶瓶，那麼，近處的眼藥本身也應該能夠被看到才對，但事實並非如此，因此這種說法是不確定的。或者（在註釋等中說）顯現為所取境的事物，在具備了心識的其他因素時，因為能夠被看到，所以心識本身就應該非常清晰？ 如果這樣說，那麼在具備了成就的眼藥的配方等其他因素時，因為能夠看到地下的寶瓶，那麼寶瓶也應該變成眼藥才對，但事實並非如此。也有這樣解釋的。或者，憑藉具備了其他因素的眼識的眼根也能夠看到事物，那麼，眼識本身也應該能夠清晰地被看到？ 如果這樣說，那麼憑藉具備了成就的眼藥配方等其他因素的眼睛，也能夠看到地下的寶瓶，那麼眼藥本身也應該能夠清晰地被自己看到才對，但事實並非如此。有些人這樣說也是可以的。 （第五）遣除對真實的執著：如果不存在自證，那麼他證也不合理，這樣一來，世間上所有關於見、聞、知等的說法都將不復存在了？如果進行分析，即使沒有自證，也只是顯現而已，就像親眼所見、從經文中聽聞、通過推理得知等說法，在這個世間是不應該否定的，因為在未經分析的意識層面，我們是承認這些的。 然而，這裡需要遣除和否定的，是對作為所有煩惱和痛苦之根源的阿賴耶識，執著為實有的實執，爲了進入真如，必須這樣做。如經中所說：『因執著實有而生過患，貪嗔等怨敵由此而生，若能遣除此執著，彼等怨敵又怎能生？』 （第二）否定境與心二元：從心識中顯現的如幻事物，並非外在的境，也不是與外境不同的心識的自性，這樣進行觀察沒有任何過失？顯現為如幻的事物是...

【English Translation】 If poisoning occurs due to factors such as poison, it is like a bee remembering being poisoned after touching poison. Furthermore, if, through other factors such as meditative absorption, clairvoyance can see the minds of others far away, then shouldn't the mind itself, which knows what is near, be even clearer? If you say that, then with the aid of other factors such as the preparation of an accomplished eye medicine, the eye can see a treasure vase underground from afar. Therefore, the eye medicine itself should also be seen, but that is not the case. Therefore, this assertion is uncertain. Or (as explained in commentaries), when appearances of objects are complete with other conditions of consciousness, they are seen, so consciousness itself should be very clear? If you say that, then when the conditions for the preparation of accomplished eye medicine are complete, the vase under the ground is seen, so the vase should also become the eye medicine, but that is not the case. This is also how it is explained. Or, because the eye faculty, with the other conditions of eye consciousness, sees forms, eye consciousness itself is seen as very clear? If you say that, then because the eye, with the other conditions for the preparation of accomplished eye medicine, sees the vase under the ground, the eye medicine itself will be seen clearly by itself, but that is not the case. Some say that this can also be applied. (Fifth) Refuting the clinging to truth: If there is no self-awareness, then other-awareness is also not justified. Therefore, all terms in the world such as seeing, hearing, and knowing will cease to exist? If analyzed, even if there is no self-awareness, it is only an appearance. Just as terms such as seeing with direct perception, hearing from scripture, and knowing through inference are not to be refuted in this world, because we accept them at the level of undifferentiated mind, as they are conventionally known. However, in this context, what needs to be refuted and rejected is the clinging to the belief that consciousness (rnam shes) is truly existent in the ultimate sense, as it is the cause of all afflictions and suffering. To enter into suchness, one must do this. As it is said: 'Due to clinging to truth, faults arise. Enemies such as attachment and hatred arise from this. If that clinging is reversed, how could those enemies arise?' (Second) Refuting the duality of object and mind: That which appears as an illusion from the mind is neither an external object, nor is it to be considered the nature of the mind that is different from the object. There is no fault in this? That which appears as an illusion is...

---

ེམས་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་ ནང་སེམས་ལས་གཞན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མི༵ན་ཏེ་ཡིན་པར་ཐལ་ཞིང་། འོན་ཏེ་སེམས་གཞན་ མིན་ནོ་ཞེ་ན་སེམས་ཀྱང་དཔྱད་ན་དངོས་པོ་མེ༵ད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྒྱུ་མར་སྣང་བ་དང་ངོ་བོ་ གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །(ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ལ་སོགས་པ་)གཅིག་ནི་སེམས་ལས་སྒྱུ་མ་གཞན་ཡིན་ན་ ཁམས་གསུམ་སེམས་ཙམ་དུ་འདོད་པ་དང་འགའ་ཞིང་། གཞན་མ་ཡིན་ན། གང་ཚེ་ཁྱོད་ལ་ སྒྱུ་མ་ཉིད། །མེད་ན་དེ་ཚེ་ཅི་ཞིག་དམིགས། །ཞེས་པས་བཀག་ཟིན་པ། གཉི་ག་ཡིན་པའང་ 2-328 མི་འཐད་དེ། ཆོས་གཅིག་ལ་འགལ་བ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་འདུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ ག་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་གསུམ་པའང་མི་སྲིད་དེ། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་ཡིན་པས་ གཅིག་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་འཆད་དོ། ། (གསུམ་པ་)དོན་བསྡུ་ནི། ཇི་ལྟར་ན་སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་ལ་སོགས་པ་བདེན་པའི་དངོས་པོར་ གྲུབ་པ་མིན་ཡ༵ང་ཤེས་པས་བལྟ་བྱར་མི་འགལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ལྟ་ཕྱེད་ཀྱི་ཡི༵ད་ཀྱང་(མ་ནཿ) ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཡོད་པས། གང་ཚེ་འཁྲུལ་བ་ཡོད་མིན་ན། །སྒྱུ་མ་གང་གིས་དམིགས་པར་ འགྱུར། །ཞེས་པས་གནོད་པ་མེད་དོ། ། (གཉིས་པ་)འཁྲུལ་གཞི་མེད་ན་འཁོར་འདས་མི་འབྱུང་བར་ཐལ་བ་སྤང་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྣམ་ ཤེས་དོན་དམ་དུ་བདེན་པ་མེད་ན་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མི་འཐད་པ་ འགྱུར་བས། གཟུང་འཛིན་དུ་སྣང་བའི་འཁོར་བ་འདི་ནི་ངོ་བོ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་ གཉིས་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་བདེན་པ་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཅ༵ན་ཡིན་ལ། དེ་སྤངས་པ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་རྣམ་པར་འཇོག་གོ་ཞེ་ན། འོ་ན་འཁོར་བ་དེ་ནི་ བདེན་པའི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་དོན་བྱེད་ནུས་ པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུ༵ར་ཞིང་། གལ་ཏེ་གཉིས་སྣང་གི་འཁོར་བ་དེ་དངོས་པོར་མེད་ན་ གཉིས་མེད་ཀྱི་ཤེས་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པས་ནི༵་འཁོར་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ ཇི་ལྟར་འགྱུ༵ར་ཏེ། རི་བོང་གི་རྭས་ལྕགས་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་འབིགས་པར་མི་ནུས་པ་བཞིན་ ནོ། །དེས་ན་སེམས་ཙམ་པ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལ་སེམས་འདི་ནི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རང་བཞིན་ འཆིང་བྱེད་འཁོར་བའི་གྲོགས་མེད་པ༵ར་གཅིག་པུ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡི༵ན་ཏེ། རྣམ་ ཤེས་ལས་གཞན་པའི་འཁོར་བ་ནི་དངོས་པོར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་ནི་གཟུང་ འཛིན་ལ་སོགས་པ་འཁོར་བའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ༵ར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ 2-329 ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེ༵གས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་དུ། རྟོགས་ བྱ་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་སེམས། །མ་གཟིགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། དེ་

【現代漢語翻譯】 如果心不是實物，那麼如何能成為內心之外的外境呢？如果不是其他心，那麼分析起來，心也會變成非實物，因為它與幻象的顯現和本質相同。(如智慧之源等)如果幻象與心不同，那麼就與三界唯心論相矛盾。如果不是，那麼『當幻象不存在時，你又以什麼為目標？』這句話已經否定了它。兩者都是也不合理，因為一個事物不可能同時存在兩種矛盾的屬性。兩者都不是的第三種蘊也不可能存在，因為兩者是相互排斥的，如果不是一個，就必須是另一個。 (第三部分)總結要點：正如幻象中的馬、牛等不是真實的實物，但並不妨礙意識去觀察它們一樣，觀察的『意』(梵文：manas)也只是世俗諦的存在。因此，『當迷惑不存在時，又以什麼幻象為目標？』這句話並沒有任何妨礙。 (第二部分)駁斥瞭如果沒有迷惑的根源，輪迴和涅槃就不會產生的說法：如果識在勝義諦中不是真實的，那麼依賴於它的輪迴和涅槃的安立就不合理。雖然顯現為能取和所取的輪迴在本質上不是真實存在的，但依賴於二取不二的智慧，它仍然具有作用。並且，涅槃也是從捨棄輪迴而安立的。如果輪迴與真實的實物不同，那麼它就會像虛空一樣，成為沒有作用的事物。如果二取顯現的輪迴不是實物，那麼它如何能依賴於二取不二的智慧而具有輪迴的作用呢？就像兔角依賴於鐵也無法穿透一樣。因此，按照唯識宗的觀點，心就變成了沒有能取和所取的束縛，獨自存在的狀態，因為除了識之外的輪迴不是實物。當心脫離了能取和所取等輪迴的所有過患時，一切眾生也會變成如來，正如《菩提心釋》中所說：『未見能取和所取的分別心，即是如來。』 If the mind is not a real entity, then how can it be other than the inner mind, being an external object? But if it is not another mind, then upon analysis, the mind also becomes non-substantial, because it is the same in appearance and essence as an illusion. (Such as Wisdom Source, etc.) If an illusion is different from the mind, then it contradicts the doctrine that the three realms are only mind. If it is not different, then it is already refuted by the statement, 'When the illusion does not exist, then what is the object?' It is also unreasonable for it to be both, because it is impossible for two contradictory properties to exist in one thing at the same time. A third aggregate that is neither of the two is also impossible, because the two are mutually exclusive; if it is not one, it must be the other. (Third part) Summarizing the points: Just as illusory horses, oxen, etc., are not established as true entities, yet it does not contradict the fact that they are objects of perception by consciousness, so too, the 'mind' (Sanskrit: manas) that observes is merely conventionally existent. Therefore, there is no harm from the statement, 'When delusion does not exist, what illusion is the object of focus?' (Second part) Refuting the assertion that if there is no basis for delusion, there would be no samsara and nirvana: If consciousness is not truly real in the ultimate sense, then the establishment of samsara and nirvana based on it would be unreasonable. Although this samsara, which appears as grasper and grasped, is not truly established in its essence, it is still capable of functioning because it relies on the knowledge of non-duality. And liberation from that is also established as nirvana. If that samsara is different from a true entity, then it would become like space, without the ability to perform any function. If that samsara of dualistic appearance is not an entity, then how could it be capable of performing the functions of samsara by relying on the entity of non-dualistic knowledge? It is like a rabbit's horn not being able to pierce iron even if it relies on it. Therefore, according to your Mind-Only system, this mind would be in a state of being alone, without the companionship of the binding samsara of grasper and grasped, because samsara other than consciousness does not exist as an entity. When the mind is free from all the faults of samsara, such as grasper and grasped, then all sentient beings would also become Thus Gone Ones, as it says in the Commentary on the Bodhicitta: 'The mind that does not see the aspects of what is to be realized and the realization is the Thus Gone One.'

【English Translation】 If the mind is not a real entity, then how can it be other than the inner mind, being an external object? But if it is not another mind, then upon analysis, the mind also becomes non-substantial, because it is the same in appearance and essence as an illusion. (Such as Wisdom Source, etc.) If an illusion is different from the mind, then it contradicts the doctrine that the three realms are only mind. If it is not different, then it is already refuted by the statement, 'When the illusion does not exist, then what is the object?' It is also unreasonable for it to be both, because it is impossible for two contradictory properties to exist in one thing at the same time. A third aggregate that is neither of the two is also impossible, because the two are mutually exclusive; if it is not one, it must be the other. (Third part) Summarizing the points: Just as illusory horses, oxen, etc., are not established as true entities, yet it does not contradict the fact that they are objects of perception by consciousness, so too, the 'mind' (Sanskrit: manas) that observes is merely conventionally existent. Therefore, there is no harm from the statement, 'When delusion does not exist, what illusion is the object of focus?' (Second part) Refuting the assertion that if there is no basis for delusion, there would be no samsara and nirvana: If consciousness is not truly real in the ultimate sense, then the establishment of samsara and nirvana based on it would be unreasonable. Although this samsara, which appears as grasper and grasped, is not truly established in its essence, it is still capable of functioning because it relies on the knowledge of non-duality. And liberation from that is also established as nirvana. If that samsara is different from a true entity, then it would become like space, without the ability to perform any function. If that samsara of dualistic appearance is not an entity, then how could it be capable of performing the functions of samsara by relying on the entity of non-dualistic knowledge? It is like a rabbit's horn not being able to pierce iron even if it relies on it. Therefore, according to your Mind-Only system, this mind would be in a state of being alone, without the companionship of the binding samsara of grasper and grasped, because samsara other than consciousness does not exist as an entity. When the mind is free from all the faults of samsara, such as grasper and grasped, then all sentient beings would also become Thus Gone Ones, as it says in the Commentary on the Bodhicitta: 'The mind that does not see the aspects of what is to be realized and the realization is the Thus Gone One.'

---

ལྟ་ཡིན་ན་ཡང་འཁོར་བ་མ་གྲུབ་པས་འཁོར་འདས་ཀྱི་གཞི་སེམས་ཙམ་བདེན་པ་ཉིད་དུ༵་ བརྟགས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ནམ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་དོ། ། (གཉིས་པ་)ཡུལ་ཅན་ལམ་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ། ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མར་ཤེས་པ་ལམ་དུ་སྒྲུབ་པ་དང་། དོན་དམ་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ལམ་དུ་སྒྲུབ་པའོ། ། དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)རྒོལ་བ་ནི། དབུ་མ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་མེད་པ་མཚུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ན་ཡ༵ང་ཇི་ལྟར་ཆགས་སོགས་ ཉོན་མོངས་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ༵་མི་འགྱུར་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའང་གང་གི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་ཉིད་ལ༵་སྒྱུ་མས་བསླད་པའི་སྐྱེ་བ་རྣམས་ཆགས་པར་མ་ཟད། སྒྱུ་མ་དེ་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཀྱང་སྒྱུ་མར་ཤེས་བཞིན་དུ་ཆགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་ རོ་ཞེ་ན། (གཉིས་པ་)ལན་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་པས་མཐར་འཛིན་སྤོང་ཚུལ་ནི། མི་ མཚུངས་ཏེ་སྒྱུ་མའི་བུད་མེད་དེ་བྱེད་པ་པོ་ཤེས་བྱ་ལ༵་བདེན་པར་འཛིན་པ་དང་ཆགས་སོགས་ ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་མ་སྤངས་པ༵་དེས་ན་མ་དཔྱད་པའི་བློ་ངོར་བུད་མེད་ དེ་མཐོང་བ་ན་སྐྱེས་བུ་དེ༵་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཉམ་ཆུང་བར་གྱུར་པ་ཉི༵ད་ཀྱིས་ཆགས་ པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་བདེན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ དུ་རྟོགས་པའི་བག་ཆགས་གོམས་པ་བརྟན་པར་གྱུར་པས་ནི༵་ཐོག་མར་དངོས་པོ་ལ་མངོན་ པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་སྤོང་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་། མཐར་ཡོད་མེད་ལ་སོགས་པ་སྤྲོས་པའི་ མཐར་ཅི་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་ཅེས་རྟོགས་ནས་གོམས་པར་གྱུར་བས་ནི༵་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐའ་ 2-330 ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་དེ་ཡང་ཕྱི་ནས་སྤོང་བར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་རྟོག་ ཐམས་ཅད་སྤང་བའི་ཕྱིར། །སྟོང་ཉིད་བདུད་རྩི་བསྟན་མཛད་དེ། །གང་ཞིག་དེ་ལ་ཞེན་གྱུར་ པ། །དེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་སྤངས་པ་ལགས། །(ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་)ཞེས་བསྟོད་པར་ གསུངས་པ་འགྲེལ་པ་དྲངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་པ་གང་གི་ཚེ་བདེན་ པའི་ངོ་བོ་གང་ཞིག་མེད་དོ་ཞེ༵ས་བརྟག་ཅིང་དགག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་མི་ དམིགས་པར་གྱུར་པ༵་དེའི་ཚེ་དེ་བཀག་པའི་དངོས་མེད་ཀྱང་མོ་གཤམ་གྱིས་བུ་མེད་ན་དེ་ཤི་ བའང་མེད་པ་བཞིན་དུ་རྟེན་ནམ་ལྟོས་པ་དང་བྲལ་བ༵འི་ཕྱིར་མེད་ཅིང་མི་དམིགས་པས། བློ་ ཡི་མདུན་ནམ་སྤྱོད་ཡུལ་ན་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཇི་ལྟར་གན༵ས་ཏེ་ཅི་ཡང་མི་གནས་པར་གྲུབ་ བོ། ། (གཉིས་པ་)མཐར་འཛིན་སྤངས་པས་ཞི་བ་ཐོབ་ཚུལ་ནི། གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་གང་གི་ ཚེ་དགག་བྱ་དངོས་པོ་དང་དེ་བཀག་པའི་དངོས་མེད་གཉི་ག་ད༵ག་བློ་ཡི་མདུན་ནམ་སྤྱོད་ཡུལ་ ན་མེད་ཅིང་

【現代漢語翻譯】 如果觀察，因為輪迴沒有成立，將輪迴和涅槃的基礎——唯識——視為真實，有什麼功德或必要呢？什麼也沒有。 （第二，）在道上修持有境：將世俗諦理解為幻化，在道上修持；將勝義諦理解為空性，在道上修持。 在第一種情況中，分為兩部分：（第一，）反駁者說：中觀宗將一切法視為如幻，也沒有功德，因為這樣理解時，貪執等煩惱如何止息呢？因為看起來不會止息。因為當魔術師對幻化出來的女子產生貪戀時，不僅會對幻術迷惑所生的事物產生貪戀，而且即使是製造幻術的男子，明明知道是幻術，也會產生貪戀，所以說沒有功德。 （第二，）回答分為五部分：（第一，）通過修習空性來捨棄執著：這並不相同，因為對幻化女子進行幻術表演的人，對所知境執著為真實，並且沒有捨棄貪執等煩惱的習氣，因此在未經觀察的意識面前，當他看到那個女子時，因為他對空性的習氣微弱，所以才會產生貪戀。而在這裡，如果進行觀察，就會證悟一切顯現皆為空性，因為串習穩固，所以首先會捨棄對實物的執著習氣。最終，因為證悟到有無等戲論的盡頭，沒有任何事物成立，並且串習穩固，所以對外境的執著習氣也會逐漸捨棄。因為要捨棄一切分別念。正如（龍樹菩薩）在讚頌中引用解釋說：『您開示了空性甘露，如果有人執著於它，您也捨棄了他。』這也是說，當進行觀察和分析時，如果不存在真實的自性，那麼需要觀察和否定的法——實物——也不存在且不可見。當它被否定時，作為對它的否定的非實有也同樣不存在，就像石女沒有兒子，所以兒子死亡也不存在一樣，因為它與所依賴的事物分離，所以不存在且不可見。因此，在意識面前或在行為領域中，真實成立的事物如何存在呢？什麼也不存在。 （第二，）通過捨棄執著獲得寂靜：當串習達到極致時，能破的實物和所破的非實有，這兩者都不在意識面前或行為領域中。

【English Translation】 If we observe, since samsara is not established, what merit or necessity is there in considering the basis of samsara and nirvana—mind-only—to be true? There is none. (Second,) Practicing the object-possessor on the path: understanding conventional truth as illusion and practicing it on the path; understanding ultimate truth as emptiness and practicing it on the path. In the first case, there are two parts: (First,) The opponent says: The Madhyamikas consider all dharmas to be like illusions, and there is no merit in that either, because when one understands in this way, how can afflictions such as attachment be reversed? Because it seems that they will not be reversed. Because when a magician becomes attached to a woman conjured by illusion, not only does he become attached to the beings deluded by the illusion, but even the man who performs the illusion himself becomes attached even though he knows it is an illusion, so there is no merit. (Second,) The answer has five parts: (First,) How clinging is abandoned by meditating on emptiness: It is not the same, because the performer of the illusory woman clings to the knowable as true and has not abandoned the imprints of the obscurations of afflictions such as attachment, so in the face of an unexamined mind, when he sees that woman, because his imprints of emptiness are weak, he develops attachment. Here, however, if one examines, one realizes that all appearances are empty of truth, and because the habituation is stable, one first abandons the habit of clinging to things. In the end, because one realizes that nothing is established at the end of elaborations such as existence and non-existence, and one becomes accustomed to it, one also abandons the habit of clinging to the extreme of emptiness. Because all conceptualizations are abandoned. As (Nagarjuna) said in his praise, quoting the commentary: 'You have shown the nectar of emptiness, and whoever clings to it, you have abandoned him.' That is to say, when one examines and analyzes, if there is no true nature, then the object to be examined and negated—the thing—does not exist and is not visible. When it is negated, the non-thing that is the negation of it also does not exist, just as a barren woman has no son, so the death of the son does not exist either, because it is separated from its basis or dependence, so it does not exist and is not visible. Therefore, how can something that is truly established exist in the face of consciousness or in the field of action? Nothing exists. (Second,) How peace is attained by abandoning clinging: When habituation is perfected, both the object to be negated and the non-thing that is negated are not in the face of consciousness or in the field of action.

---

མི་གནས་པ༵། དེའི་ཚེ་དེ་གཉིས་ལས་རྣམ་པ་གཞན་པའི་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཡང་ མེད་པ༵ས་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་གྲུབ་ལ། བུད་ཤིང་ཟད་ན་མེ་མི་ འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་ཡུལ་འགག་ན་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་རབ་ཏུ་ཞི༵་བ་ལས། སྤངས་པ་མཐར་ ཕྱིན་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འཇུག་པ་ལས། ཤེས་བྱའི་བུད་ཤིང་ སྐམ་པོ་མ་ལུས་པ། །བསྲེགས་པས་ཞི་དེ་རྒྱལ་རྣམས་ཆོས་སྐུ་སྟེ། །དེ་ཚེ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་ པ་མེད། །སེམས་འགགས་པ་དེ་སྐུ་ཡིས་མངོན་སུམ་མཛད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་འགའ་ ཞིག་སེམས་འགགས་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་མེད་པར་འདོད་པ་མི་འཐད་དེ། རྣམ་ཤེས་གློ་བུར་ བའི་སེམས་སྤངས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། དོན་དམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ སྐུ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ 2-331 རོ། །རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཉིད་འདས། །ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་ཚུལ་འཆང་ པ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། རྒྱུད་བླ་མར་ཡང་། རྣམ་ཀུན་མངོན་རྫོགས་བྱང་ཆུབ་དང་། །དྲི་མ་ བག་ཆགས་བཅས་སྤངས་པ། །སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི། །དམ་པའི་དོན་དུ་གཉིས་ མེད་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)རབ་ཏུ་ཞི་ཡང་གཞན་དོན་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་ཀུན་སློང་གི་རྣམ་རྟོག་ཐམས་ ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡིན་ན་གཞན་གྱི་དོན་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་སྙམ་པ་ལ། དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་དཔག་བསམ་གྱི་ཤི༵ང་ལྗོན་པ་ལ་ཀུན་སློང་གི་རྣམ་རྟོག་མེད་ཀྱང་འགྲོ་ བ་རྣམས་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་རེ་བ་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་སྐོང་བ༵ར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤངས་ རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་རྟོག་པ་དང་འབད་རྩོལ་མེད་ཀྱང་གདུལ་བྱའི་སྐལ་བ་ དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི༵་དབང་གིས་རྒྱལ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུར་གང་ལ་གང་ མོས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣང་བས། སེམས་ཅན་མཐའ་དག་གི་དོན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཛད་པ་འབྱུང་ ངོ༵་ཞེས་སྟོན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་རྟོག་མེད་འདོད་པའི་ནོར། །འབད་པ་མེད་པར་ གཞན་པ་དག་ལ་རབ་སྟེར་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཐུབ་པ་འབད་མེད་ཇི་ལྟར་འོས་པར་ནི། །གཞན་ གྱི་དོན་དུ་སྲིད་པ་ཇི་སྲིད་རྟག་ཏུ་བཞུགས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)བྱེད་པོ་འགག་ཀྱང་བྱ་བ་བྱེད་ཚུལ་ནི། སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་པོ་འགགས་ནས་ ཡུན་རིང་དུ་ལོན་པ་དེའི་ནུས་པས་གཞན་དོན་བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ་སྙམ་པ་ལ། དཔེར་ན་ སྔོན་བྲམ་ཟེ་ཤང་ཀུ་ཞེས་བྱ་བས་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་ནི༵་གཟུགས་ ལ་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བསྔགས་པའི་མཆོད་སྡོང་བསྒྲུབས་ནས་འདས་པར་གྱུར་པ༵་ལས། བྲམ་ ཟེ་དེ་འདས་ནས་ཡུན་རིང་པོ་ལོན་ཡང་མཆོད་སྡོང་དེ༵ས་སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པའི་དུག་ད

【現代漢語翻譯】 不住（མི་གནས་པ༵།）當那二者都不存在時，除了二者之外的第三蘊也不存在，因此沒有任何可以作為目標的對境。如同木柴燃盡則火焰不生一樣，當對境止息時，有境的智慧也完全寂滅。由此獲得完全斷除的寂滅（མྱ་ངན་ལས་འདས་པ།，涅槃）。如《入行論》所說：『知之薪 पूर्णतया दग्ध्वा शान्तो जयिनां धर्मकायः। तस्मिन् काले न जन्म न निरोधः चित्तोच्छेदः स एव कायः स्यात्॥』（梵文天城體，पूर्णतया दग्ध्वा शान्तो जयिनां धर्मकायः।，梵文羅馬擬音，pūrṇatayā dagdhvā śānto jayināṃ dharmakāyaḥ，漢語字面意思：完全燃燒寂靜，勝利者的法身。）。意思是說，當所有作為所知的乾柴都被燒盡時，便獲得寂滅，那就是諸佛的法身。那時既沒有生，也沒有滅。心的止息就是佛陀的顯現。有些人認為心止息了，智慧也就不存在了，這種觀點是不合理的。從捨棄了作為暫時之心的識的角度安立的涅槃，與從證悟了真實智慧之身的角度安立的圓滿正等覺佛陀，二者實為一體。如經部所說：『識之自性已超越，持守無二智慧之方式。』《寶性論》中也說：『一切圓滿現證菩提，以及斷除垢染與習氣，佛陀之涅槃，于勝義諦中無二無別。』 （三）雖然寂滅，但成就利他之方式：如果像這樣，所有動機的分別念都完全寂滅，那麼如何成辦他人的利益呢？例如，如意寶珠和如意樹，雖然沒有動機的分別念，卻能完全滿足眾生的一切願望。同樣，斷證達到究竟的法身，雖然沒有分別念和努力，但由於所化眾生的根器和佛陀往昔的願力，會顯現為隨順眾生根器的佛陀色身，從而不間斷地利益一切眾生。正如經文所說：『如若珍寶無思慮，賜予他者所欲物，無需勤作諸事業，如是導師無勤作，恒時利益諸有情，乃至有世常安住。』 （四）作者止息，但行事之方式：有人認為，發願者已經止息很久了，不可能憑藉他的力量來利益他人。例如，過去有個名叫香嘎（ཤང་ཀུ།）的婆羅門，爲了利益他人，用咒語加持后，建造了一個金翅鳥（ནམ་མཁའ་ལྡིང་།）的佛塔。雖然那個婆羅門已經去世很久了，但那個佛塔仍然能夠解除被蛇咬傷的毒。

【English Translation】 Non-abiding (མི་གནས་པ༵།). When those two do not exist, the third skandha other than the two also does not exist, so there is no object to be aimed at. Just as fire does not arise when firewood is exhausted, when the object ceases, the wisdom of the subject also completely subsides. Thus, one attains the ultimate cessation of suffering (མྱ་ངན་ལས་འདས་པ།, Nirvana). As it says in the Entering the Middle Way: 'Having completely burned the firewood of knowledge, the Dharmakaya of the Victorious Ones is at peace. At that time, there is neither birth nor cessation. The cessation of mind is the very Kaya.' Some people think that when the mind ceases, wisdom also ceases, but this view is unreasonable. Nirvana, which is established from the perspective of abandoning the consciousness of temporary mind, and the perfect Buddha, who is established from the perspective of realizing the body of true wisdom, are actually one. As it says in the Tantra: 'The nature of consciousness has passed away, holding the way of non-dual wisdom.' It also says in the Uttaratantra: 'Perfect enlightenment in all aspects, and abandoning defilements and habitual tendencies, the Nirvana of the Buddha is non-dual in the ultimate sense.' (3) Although it is pacified, the way to accomplish the benefit of others: If all the thoughts of motivation are completely pacified like this, how can the benefit of others be accomplished? For example, the wish-fulfilling jewel and the wish-fulfilling tree, although they do not have the thoughts of motivation, they can completely fulfill all the wishes of beings. Similarly, the Dharmakaya, which has reached the ultimate in abandonment and realization, although it does not have thoughts and efforts, due to the potential of the beings to be tamed and the previous vows of the Buddha, it will appear as the form of the Buddha's Rupakaya that suits the needs of the beings, so that the benefit of all sentient beings will occur without interruption. As the text says: 'If a precious jewel, without thought, gives others what they desire, without effort, just like that, the Teacher, without effort, constantly abides for the benefit of others, as long as there is existence.' (4) Although the agent ceases, the way of acting: Some people think that the one who made the vows has ceased for a long time, and it is impossible to benefit others by his power. For example, in the past, there was a Brahmin named Shangku (ཤང་ཀུ།), who, in order to benefit others, built a stupa of Garuda (ནམ་མཁའ་ལྡིང་།) after blessing it with mantras. Although that Brahmin has been dead for a long time, that stupa is still able to relieve the poison of snake bites.

---

ང་གདོན་ ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞི༵ན་དུ། སློབ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ 2-332 འགྱུར་བའི་སྤྱོད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྤྱད་ཅིང་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ༵ས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་ པར་གཞན་དོན་འགྲུབ་པ་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མཆོད་སྡོང་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའ༵ང་ སྒྲུབ་པ་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སྤྲོས་པ་མཐའ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བའི་མྱ་ངན་ལ༵ས་འདས་ པ་ཐོབ་ནས་ཡུན་རིང་པོ་ལོན་ཀྱང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་གདུལ་བྱའི་དགེ་བའི་དབང་གིས་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པར་ མཛ༵ད་པ་ཉིད་དོ། །སྔོན་གྱི་(ཚངས་པ་)རང་ཉིད་(ཀྱི་)སྨོན་ལམ་དང་། །(འདོད་པའི་)ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ ནི་དགེ་བའི་མཐུས། །ཇི་ལྟར་ཚངས་པ(འི་སྤྲུལ་བ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་ལ་)འབད་མེད་སྣང་། །རང་བྱུང་ (སངས་རྒྱས་ཀྱི་)སྤྲུལ་སྐུ་(ཕྲིན་ལས་དང་བཅས་པའང་)དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)རྟོག་པ་མེད་ཀྱང་བསོད་ནམས་འཐོབ་ཚུལ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ནི། སེམས་ཡིད་རྣམ་ཤེས་མཐའ་དག་འགགས་ནས་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ པ༵ས་ཇི་ལྟར་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སངས་ རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་ནི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྙམ་ན། ཀུན་ རྫོབ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་ངོ་བོར་བཞུགས་པའམ་དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ངང་དུ་མྱ་ངན་ལས་ འད༵ས་པ་ལ་མཆོད་པ་ཕུལ་བ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པའི་ ཕྱིར་རོ༵། །ཇི་སྐད་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལས། །གང་ཞིག་བཞུགས་ལ་མཆོད་པ་ དང་། །གང་ཡང་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡི། །རིང་བསྲེལ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་མཆོད་པ། །སེམས་ཀྱང་ མཚུངས་ལ་འབྲས་བུའང་མཚུངས། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་གཟུགས་ ཀྱི་སྐུའམ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའ༵ང་རུང་སྟེ་དེ་དག་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པས་འབྲས་བུ་ འཐོབ་པ་ནི་ལུང་རྣམ་དག་ལས་གསུངས་པ་ཡིས་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བ་ཡི༵ན་ཏེ། (གཏམ་བྱར་) དོན་འདི་ལ་ནི་རྒྱལ་བ་ལས། ལྷག་པའི་ཚད་མ་གཞན་ཡོད་མིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དཔེར་ 2-333 ན་དངོས་སྨྲ་བ་རྣམས་བདེན་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་པའི་སངས་རྒྱས་མངོན་སུམ་དུ་བཞུགས་ པ་ལ༵་ཇི་ལྟར་མཆོད་པ་བྱས་པ་ལས་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བའང་ ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་འཇོག་པ་བཞི༵ན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་དམ་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ལམ་དུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)རྩོད་པ་ནི། ཉན་ཐོས་སྡེ་བ་དག་ན་རེ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་ པ་བཞི་པོ་དག་གི་གནས་ལུགས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ཞིང་བསྒོམས་ པས་འཁོར་བ་ལས

【現代漢語翻譯】 如同平息惡鬼等一般，在修學道位時，行持與獲得大菩提相符的行為，並立下祈願，只要輪迴存在，就能成就利他之事，也能成就一切諸佛的廣大供養之樹。即使修行者菩薩獲得息滅一切戲論的寂滅涅槃，經過漫長的時間，由於往昔的祈願和所化眾生的善根之力，佛陀的事業也不會中斷，從而成辦一切有情眾生的利益。如雲：『往昔梵天之自願，以及諸天之善力，如梵天（之化身於欲界天）不費力顯現，自生（佛之）化身（及其事業）亦如是。』 （第五，）即使沒有分別念也能獲得福德的方式：獲得涅槃，是因為心、意、識全部止息，沒有分別念。那麼，對它進行供養，怎麼會具有福德的果報呢？不會有果報吧？答：對佛陀進行供養，是具有果報的。為什麼呢？因為，無論是供養安住於世俗色身的佛陀，還是供養處於勝義法身狀態的涅槃佛陀，都說是具有同等福德果報的。如《菩薩藏經》云：『無論是對住世者進行供養，還是對已入涅槃者，即使供養如芥子般的舍利，其心意相同，果報也相同。』等等。無論是世俗色身，還是勝義法身，對它們進行供養都能獲得果報，這是清凈的教證所說的，應當對此深信不疑。因為，對於這件事，佛陀是最高的 प्रमाण (pramāṇa，量， प्रमाण， प्रमाण， pramāṇa，量度) ，沒有比佛陀更高的 प्रमाण (pramāṇa，量， प्रमाण， प्रमाण， pramāṇa，量度) 了。例如，就像實事師們認為真實存在的佛陀顯現住世時，對其進行供養會獲得福德果報一樣，這也是依據教證來確立的。 （第二，）將勝義空性理解為道來修持，分為兩部分。（第一，）辯論：小乘有部宗認為，通過現量見到並修習苦、集、滅、道四諦的不 സ്ഥിരता (anitya，無常， अनित्य， अनित्य， anitya，無常) 等 अवस्था (avasthā，狀態， अवस्था， अवस्था， avasthā，狀態) ，就能從輪迴中解脫。

【English Translation】 Just as pacifying evil spirits and the like, during the stage of learning the path, one should engage in conduct that is in accordance with attaining great Bodhi, and make aspirations so that as long as Samsara exists, one can accomplish the benefit of others, and also accomplish the great offering tree of all the Victorious Ones who know everything. Even if the practitioner Bodhisattva attains Nirvana, which is the pacification of all elaborations, and a long time has passed, due to the power of past aspirations and the good fortune of those to be tamed, the activity of the Buddhas will not cease, and thus they will accomplish all the purposes of sentient beings. As it is said: 'The past aspiration of Brahma himself, and the power of the merit of the gods, just as Brahma (an emanation in the desire realm) appears effortlessly, so too is the emanation (and activity) of the self-born (Buddha).' (Fifth,) How to obtain merit even without conceptualization: Attaining Nirvana is because the mind, intellect, and consciousness have all ceased, and there is no conceptualization. So, how can offering to it have the fruit of merit? It won't have a result, right? Answer: Offering to the Buddha does have a result. Why? Because whether offering to the Buddha who abides in the conventional form body, or offering to the Nirvana Buddha in the state of ultimate Dharmakaya, it is said that they have equal merit and fruit. As it says in the 'Bodhisattva Pitaka': 'Whether offering to the one who abides, or offering even a mustard seed-sized relic of the one who has passed into Nirvana, the mind is the same, and the fruit is the same.' Etc. Whether it is the conventional form body or the ultimate Dharmakaya, offering to them will obtain fruit, and this should be believed because it is spoken of in pure scriptures. Because, for this matter, the Victorious One is the highest प्रमाण (pramāṇa, measure, प्रमाण, प्रमाण, pramāṇa, measure) , there is no प्रमाण (pramāṇa, measure, प्रमाण, प्रमाण, pramāṇa, measure) higher than the Victorious One. (Second,) Cultivating the understanding of ultimate emptiness as a path, divided into two parts. (First,) Debate: The Sravaka Vaibhashika school believes that by directly seeing and meditating on the impermanence अनित्य (anitya, impermanence, अनित्य, अनित्य, anitya, impermanence) etc. states अवस्था (avasthā, state, अवस्था, अवस्था, avasthā, state) of the four noble truths of suffering, origin, cessation, and path, one can be liberated from Samsara.

---

་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་པ་ཡིན་གྱི༵་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ ཞིང་གོམས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ༵་སྟེ་དགོས་པའམ་ཕན་ཡོན་ཅིའང་མེད་དོ་ཞེ་ན། (གཉིས་པ་)ལན་ལ། ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་མདོར་བསྟན། བརྒལ་ལན་རྒྱས་པར་བཤད་ པ། བསྡུས་ཏེ་བསྒོམ་པར་གདམས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ ཞིང་རྟོགས་ནས་བསྒོམས་པ་ལ་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་ཡོད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་སྙམ་ན། བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཀྱི་ལུང་ལས་སྟོང་ཉིད་མཐོང་ཞིང་སྒོམ་པའི་ལམ་འདི་ནི༵་མེད་པར་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ གསུམ་ཐོབ་པའི་སྐབས་མེད་ཅིང་། འདི་ཡོད་ན་ནི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ བསྒོམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་གསུ༵ངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་ སྟོང་པ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་པོ་འཐོབ་པ་འདི་ནི་གནས་ཡོད་ཅིང་སྐབས་ ཡོད་དོ། །འཇམ་དཔལ་དངོས་པོའི་འདུ་ཤེས་ཅན་གྱིས་ནི་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ཐོབ་པའི་གནས་ མེད་སྐབས་མེད་དོ་ཞེས་པ་དང་། ཡུམ་ལས་ཀྱང་། རྒྱལ་བ་འདས་དང་མ་བྱོན་ཕྱོགས་བཅུར་ གང་བཞུགས་པ། །ཀུན་ལམ་(ཤེས་རབ་ཀྱི་)ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་འདི་ཡིན་གཞན་མ་ཡིན། །ཞེས་པ་ ལ་སོགས་པས་སོ། ། 2-334 (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་གཞུང་བཀའ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པ་དང་། དོན་ལམ་ ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལ། ཉན་ཐོས་པ་དག་ན་རེ། དེ་ལྟར་གསུངས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་ པོའི་གཞུང་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་བཀའ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ ཆེན་པོར། ཆོས་འཁོར་གནས་དང་ཡངས་པ་ཅན། །ས་དཀར་ཅན་དང་ལྷ་ཡི་གནས། །བྱིས་ པ་གསོད་དང་ཀཽ་ཤམྦཱི། །འབྲོག་གནས་མཆོད་རྟེན་རི་དང་ནི། །འོད་མའི་ཚལ་དང་དགྲར་ བཅས་དང་། །སེར་སྐྱ་ཡི་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཏེ། །འདི་རྣམས་སུ་ནི་ཐུབ་པ་ཡི། །སྐྱེས་མཆོག་ལོ་རེ་ ལོ་རེ་བཞུགས། །འབར་བའི་ཕུག་གི་གནས་སུ་གཉིས། །སྨན་གྱི་ནགས་སུ་ལོ་བཞི་སྟེ། །རྒྱལ་ པོའི་ཁབ་ཀྱི་གྲོང་དུ་ལྔ། དཀའ་བ་སྤྱད་པ་ལོ་དྲུག་སྟེ། །ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་མཉན་ཡོད་དུ། །ཉི་ཤུ་ རྩ་དགུ་ཁབ་གནས་སུ། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་བ་བརྒྱད་ཅུ་ལ། །ཐུབ་མཆོག་དམ་པ་མྱ་ངན་འདས། ། (ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་བཞུགས་པ་ཡི། །བསོད་ནམས་གནས་ནི་དེ་དག་ལ། །རྟག་ཏུ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད། །གུས་པས་ བཏུད་དེ་ཕྱག་འཚལ་ལོ)ཞེས་བཤད་པའི་གནས་འདི་དག་ཏུ་བཞུགས་པ་ན་རྟག་པར་ཕྱི་བཞིན་ འབྲང་བའི་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཐོས་པའི་ཕྱིར་དང་བདེན་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་ ཡོད་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཐེག་ པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་མ་གྲུབ་ན༵། ཉན་ཐོས་པ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུང་སྡེ་བཞི་ལ་ སོགས་པ

【現代漢語翻譯】 如果認為一切萬法皆是空性，通過觀修和習慣，又能做什麼呢？既沒有必要，也沒有利益。 (第二部分)回答：依據聖言簡要指示，詳細解釋辯駁，勸誡總結觀修。第一部分是：觀修一切法為空性，並證悟它，具有巨大的利益。為什麼呢？因為，如來教證說，如果缺少觀修空性的道路，就沒有獲得三種菩提的機會。如果具備了它，憑藉清凈的見解和圓滿的觀修，就能獲得解脫的果位。正如經中所說：在《入一切法平等性經》中，文殊，通過作意空性，獲得三種菩提是存在的，是有機會的。文殊，對於具有事物概念的人來說，獲得三種菩提是不存在的，沒有機會的。在《般若經》中也說：過去、未來和現在，遍佈十方的諸佛，都以般若波羅蜜多為道，沒有其他的道路。 (第二部分)詳細解釋分為：證明大乘經典是佛語，以及證明其意義是正道。第一部分是：小乘行者說，即使這樣說，這些大乘經典也不是佛陀所說，因為在《大毗婆沙論》中說：『佛陀曾在法-輪處、廣嚴城、白地、天界、殺子處、 कौशाम्बी (Kauśāmbī，憍賞彌城)、牧地、佛塔處、山中、光明園、有敵處和劫比羅城等地居住。每年都在這些地方度過。在燃燒洞穴住了兩年，在藥林住了四年，在王舍城住了五年，苦行了六年，在舍衛城住了二十三年，在迦毗羅衛城住了二十九年。』 這樣，佛陀在八十年中涅槃了。（一切知者所居住的這些福德之地，我以身語意，恭敬地頂禮。）因為在這些地方居住時，總是跟隨佛陀的小乘行者們沒有聽過，並且明明存在四聖諦等，卻說一切法無自性。

【English Translation】 If one thinks that all phenomena are empty, what is the point of practicing and habituating oneself to it? There is no need or benefit. (Second part) Answer: Briefly indicate based on scripture, explain the refutation in detail, and advise on summarizing meditation. The first part is: Meditating on all phenomena as emptiness and realizing it has great benefits. Why? Because, the Tathagata taught that without the path of meditating on emptiness, there is no opportunity to attain the three Bodhis. If one possesses it, one can attain the fruit of liberation through pure view and perfect meditation. As it is said in the sutra: In the 'Sutra on Entering the Equality of All Dharmas,' Manjushri, through contemplating emptiness, the attainment of the three Bodhis is existent and there is an opportunity. Manjushri, for those who have concepts of things, there is no existence or opportunity to attain the three Bodhis. In the 'Prajnaparamita Sutra,' it is also said: 'The Buddhas of the past, future, and present, pervading the ten directions, all take Prajnaparamita as the path, there is no other path.' (Second part) The detailed explanation is divided into: proving that the Mahayana scriptures are the words of the Buddha, and proving that their meaning is the right path. The first part is: The Hinayana practitioners say that even if it is said so, these Mahayana scriptures are not spoken by the Buddha, because in the 'Great Vibhasha Shastra' it says: 'The Buddha resided in Dharma-wheel place, Wide City, White Land, Heaven, Killing Children place, कौशाम्बी (Kauśāmbī, Kaushambi City), pasture land, stupa place, mountains, Light Garden, Enemy place, and Kapilavastu. He spent each year in these places. He lived in the Burning Cave for two years, in the Medicine Forest for four years, in Rajagriha for five years, practiced asceticism for six years, in Shravasti for twenty-three years, and in Kapilavastu for twenty-nine years.' Thus, the Buddha passed away in eighty years. (These places of merit where the all-knowing one resided, I bow down to them with body, speech, and mind.) Because when residing in these places, the Hinayana practitioners who always followed the Buddha had not heard of it, and although the Four Noble Truths and others exist, it is said that all phenomena have no self-nature.

---

་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་གྲུ༵བ་ཅེས་དྲིའོ། །དེ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་ཁྱེད་ ཐེག་ཆེན་པ་དང་ངེད་ཉན་ཐོས་པ་གཉི་ག་ལ་ལུང་སྡེ་བཞི་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་བཀའ་ཡིན་ པར་གྲུ༵བ་སྟེ། གཉི་གས་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེག་ཆེན་ནི་བཀའ་མ་ ཡིན་ཏེ། ངེད་ཀྱིས་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དང་པོ་ལུང་ལ་ གཞན་ཡིད་ཆེས་མ་ཞུགས་པའི་དུས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལ་ལུང་སྡེ་བཞི་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ བཀའ་ཡིན་པར་མ་གྲུ༵བ་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་གྱི་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་ 2-335 རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྐྱེན་ནམ་རྒྱུ་མཚན་གང་གིས་ནི་བཀའ་ཡིན་པ་དེར་ཡིད་ཆེ༵ས་པར་བྱེད་ པའི་ཆོས། མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག འདུལ་བ་ལ་སྣང་། མངོན་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བ་ཞེས་ བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་ལས་འབྱུང་བ་དེ་ངེད་ཀྱི་གཞུང་ལ་ཡོད་པས་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ ན། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་མཚུ༵ངས་པར་ཡོད་པས་བཀའ་ཡིན་པར་གྲུབ་ སྟེ། རྒྱན་ལས། (ཐེག་ཆེན་)རང་གི་(མདོ་སྡེ་)ཉིད་ལ་འཇུག་ཕྱིར་དང་། །རང་གི་འདུལ་ལ་སྣང་ཕྱིར་ དང་། །ཟབ་པའི་ཕྱིར་དང་རྒྱ་ཆེའི་ཕྱིར། །(མངོན་པའི་)ཆོས་ཉིད་དང་ནི་འགལ་བ་མེད། །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། །སྔར་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་ཅེས་པ་དེ་ཡང་ཁྱེད་དང་དེ་ཁོ་ན་ལ་ངེས་པ་མེད་ཀྱི། དེ་ དག་ལས་གཞན་གང་ཡང་རུང་གཉིས་འདོད་པས་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་ནའང་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་ བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི༵་མུ་སྟེགས་ཚངས་པ་པ་ལ་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་པའི་རིགས་ བྱེད་བཞི་དང་སྐྲ་ཅན་པ་དང་སེར་སྐྱ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་རང་གི་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་པའི་ གཞུང་རྣམས་ཀྱང་ནང་བས་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ལུང་རྣམ་དག་ཏུ་བདེན་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་ བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་བཀའ་ཡིན་མིན་དུ་ རྩོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་དོར་བར་བྱའོ་ཞེ་ན༵། ཐེག་ཆུང་བའི་ལུང་ལའང་དཔྱོད་པ་པ་ལ་ སོགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྩོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ད༵ང་། རྩ་བའི་སྡེ་བ་གཅིག་ ལས་སྡེ་བ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་གྱིས་པའི་ལུང་གཞན་དག་ལ་ཡང་རང་གི་སྡེ་བ་དང་དེ་ལས་གཞན་ པའི་སྡེ་བ་ད༵ག་ཕན་ཚུན་རྩོད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་དོར་བར་བྱ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། དོར་ན་ནི་ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་འགྱུར་པའི་ལས་བསགས་པས་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་ རོ། །གཞན་ཡང་། རྒྱན་ལས། སྔར་ལུང་མ་བསྟན་ལྷན་ཅིག་བྱུང་། །སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་གྲུབ་པ་ དང་། །ཡོད་དང་མེད་ན་ཡོད་མེད་དང་། །གཉེན་པོ་དང་ནི་སྒྲ་གཞན་ཕྱིར། །ཞེས་པ་ལྟར་ཐེག་ པ་ཆེན་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པར་གྲུབ་སྟེ། གལ་ཏེ་བཀའ་མ་ཡིན་ 2-336 པ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་

【現代漢語翻譯】 問：『如何證明這些是佛陀的教言？』 答：『因為你們大乘行者和我們聲聞行者都承認包括《四阿含經》在內的這些是教言，因為雙方都承認它們是清凈的聖言。 問：『大乘不是教言，因為我們不承認它是清凈的聖言。』 答：『那麼，最初在他人尚未產生信任時，按照你們的觀點，包括《四阿含經》在內的這些也不會被認為是教言，因為他人不承認它是清凈的聖言。 如果是這樣，那麼憑藉什麼因緣或理由才能相信它是教言呢？』 答：『因為我們的論典中有傳承下來的口訣，即「符合經藏，顯現於律藏，不違背阿毗達磨的法性」，所以被認為是清凈的聖言。』 答：『這些理由在大乘中也同樣存在，所以也被認為是教言。如《莊嚴經論》所說：「（大乘）融入自己的（經藏），顯現於自己的律藏，因為深奧和廣大的緣故，不違背（阿毗達磨的）法性。」 先前所說的「雙方都承認」，並非僅限於你和他，而是指任何其他雙方都認可，即使只是表面上的相似，也被認為是真實的清凈聖言嗎？』 答：『如果是這樣，那麼外道梵天派表面上認可的四吠陀，以及髮髻派和數論派等各自表面上認可的論典，也都會被認為是值得佛教徒信任的真實清凈聖言，這太過分了，而且也不合理。 問：『此外，因為對大乘是否是教言存在爭議，所以應該捨棄它。』 答：『小乘的聖言也同樣受到順世論者等外道的爭議，而且根本分裂為十八部派的其他聖言，也受到各自部派之間以及與其他部派的爭議，因此也應該捨棄嗎？如果捨棄，就會因為積累了捨棄正法的惡業而墮入惡趣。 此外，《莊嚴經論》中說：「先前未被開示，同時出現，不是行境，以及成立，有和無，有無，對治和異名。」正如這些所說，大乘被認為是佛陀教言的究竟。如果不是教言，就會障礙殊勝的正法。』

【English Translation】 Question: 'How is it proven that these are the words of the Buddha?' Answer: 'Because both you, the Mahayana practitioners, and we, the Shravaka practitioners, acknowledge that these, including the Four Agamas, are the words of the Buddha, since both sides accept them as pure scriptures.' Question: 'Mahayana is not the word of the Buddha because we do not accept it as a pure scripture.' Answer: 'Then, initially, when others have not yet developed faith, according to your view, these, including the Four Agamas, would not be considered the words of the Buddha, since others do not accept them as pure scriptures.' If that is the case, then by what cause or reason does one come to believe that it is the word of the Buddha?' Answer: 'Because our treatises contain the oral instructions passed down, namely, 'It accords with the Sutras, it appears in the Vinaya, and it does not contradict the nature of the Abhidharma,' it is therefore considered a pure scripture.' Answer: 'These reasons are equally applicable to Mahayana, so it is also considered the word of the Buddha. As it says in the Ornament for Clear Realization: '(Mahayana) enters into its own (Sutras), appears in its own Vinaya, and because of its profundity and vastness, it does not contradict the nature of (the Abhidharma).' The previous statement 'both sides acknowledge' does not necessarily mean you and him alone, but rather any other two who agree, even if it is only a superficial similarity, is it considered a true pure scripture?' Answer: 'If that is the case, then the four Vedas that the Materialist Brahmanas superficially acknowledge, and the treatises that the Jatas and Samkhyas, etc., superficially acknowledge, would also be considered true pure scriptures worthy of trust by Buddhists, which is too extreme, and it is not reasonable.' Question: 'Furthermore, because there is controversy over whether Mahayana is the word of the Buddha, it should be abandoned.' Answer: 'The Shravaka scriptures are also subject to controversy by the Materialists and other non-Buddhists, and the other scriptures that split from the original school into eighteen schools are also subject to mutual controversy between their own schools and other schools, so should they also be abandoned? If abandoned, one would fall into the lower realms by accumulating the negative karma of abandoning the Dharma.' Furthermore, as it says in the Ornament for Clear Realization: 'Not previously revealed, arising simultaneously, not an object of practice, and establishment, existence and non-existence, existence and non-existence, antidote and different name.' As these say, Mahayana is considered the ultimate word of the Buddha. If it is not the word of the Buddha, it will obstruct the supreme Dharma.'

---

པ་ཞིག་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་མ་འོངས་པའི་འཇིགས་པ་ ཆེན་པོ་བཞིན་དུ་སྔར་ལུང་སྟོན་པར་རིགས་པ་ལས་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། གསུང་གཅིག་ ཉིད་དུ་གསུངས་ན་ཡང་། །དུ་མ་ཉིད་དུ་སོ་སོར་སྣང་། །ཞེས་པ་ལྟར་ཉན་ཐོས་པ་རྣམས་ལ་ ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་གསུང་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། དམན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཐོས་ཀྱང་ ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་འདི་ནི་རྟོག་གེ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གལ་ ཏེ་ཐུབ་པ་ལས་གཞན་པའི་སངས་རྒྱས་གཅིག་གིས་བཤད་པར་འདོད་ནའང་སངས་རྒྱས་ ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཟབ་མོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བཀའི་མཐར་ཐུག་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ དང་། གལ་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཡོད་ན་ནི་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་འདི་ལས་ གཞན་པ་མ་དམིགས་པས་འདི་ཉིད་བཀའི་མཆོག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། འོན་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་ པོ་མེད་ན་ནི་དེ་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱང་མེད་པས་དེས་གསུངས་པའི་ཆོས་ ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའང་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་འབྱུང་བའི་ རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྒོམས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤང་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ གཉེན་པོ་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། འདི་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ པར་གསུངས་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མི་གཟུང་གིསྒྲ་གཞན་གྱིས་དོན་གཞན་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དོན་ལམ་དུ་བསྒྲུབ་པ་ལ། བྲལ་བའི་ཉེས་དམིགས་བསྟན་པ། སླར་ཡང་གཞུང་ གི་རྒོལ་ལན། བསྟན་པའི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)མྱང་ འདས་དཀའ་བའི་ཉེས་པ་ནི། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བརྗོད་བྱ་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་མོས་པ་ནི་ མི་འཐད་དེ། ཐུན་མོང་དུ། མིང་གི་དགེ་སློང་དང་ཁས་འཆེ་བའི་དགེ་སློང་དང་། སློང་བའི་ངང་ ཚུལ་ཅན་གྱི་དགེ་སློང་དང་། གསོལ་བ་དང་བཞིའི་ལས་ཀྱིས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་དགེ་ 2-337 སློང་དང་ཉོན་མོངས་པ་བཅོམ་པའི་དགེ་སློང་སྟེ་ལྔ་གསུངས་པ་ལས། ཕྱི་མ་གཉིས་ནི་མཆོག་ ཡིན་ཞིང་། ཁྱད་པར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་དང་འདྲ་བའི་རྩ་བ་ནི་ ཉོན་མོངས་པ་བཅོམ་པའི་དགེ་སློང་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་མཐུན་ལ་སོགས་ པའི་ཡལ་ག་མེ་ཏོག་འབྲས་བུ་རྣམས་འབྱུང་བ་ཡིན་ན༵། བདེན་པ་མཐོང་ཡང་སྟོང་ཉིད་མ་ མཐོང་ན་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པར་བཅོམ་པའི་དགེ་སློང་ལྷག་བཅས་ཀྱི་མྱང་འདས་ཉིད་ ཀྱང་ཐོབ་པ་དཀའ་བར་གན༵ས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེར་མ་ཟད་སེམས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་མོས་ པར་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི༵ས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་ མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའང་ཐོབ་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བར་གན༵ས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ལས་ཀྱིས

【現代漢語翻譯】 如果後來出現什麼，就像未來的大恐怖一樣，因為沒有預先說明；即使只說了一句話，也會像這樣顯現出多種意義。因為與聲聞乘（小乘）同時出現，即使卑劣者沒有聽到，這個深奧而廣大的法也不是思辨者的領域。如果有人認為是由釋迦牟尼以外的佛陀所說，那麼佛陀所說的任何深奧的法，都最終被確立為聖言的究竟。如果存在所謂的『大乘』，那麼由於沒有發現比這更深奧廣大的法，所以這本身就是聖言的至高。然而，如果沒有大乘，那麼從修習大乘而來的佛陀也不存在，因此他所說的聲聞乘之法也不存在。如果修習從大乘而來的無分別智，那麼它將成為對治所有煩惱等的究竟對治。雖然從中宣說了諸法皆無自性，但不要按字面意思理解，而是通過其他聲音來揭示極其深奧的其他意義。 （第二，）在實棧道路上，揭示不接受的過患，再次是論典的辯駁，以及確立所宣說的結果的方式。首先，分為四部分：（第一，）涅槃難以獲得的過患：不信奉大乘所說的深奧空性是不合理的。共同的是，有五種比丘：名義上的比丘、自稱的比丘、乞討的比丘、通過四種羯磨受具足戒的比丘，以及斷除煩惱的比丘。其中，后兩種是殊勝的。特別是，佛陀的教法就像如意樹一樣，其根本是斷除煩惱的比丘，從中產生菩提分等枝葉、花朵和果實。即使證悟了真諦，如果沒有證悟空性，那麼要獲得斷除所有煩惱的比丘所證的有餘涅槃也是困難的。不僅如此，對於那些不信奉空性，而執著于實有事物的心，要獲得無餘涅槃也是極其困難的。

【English Translation】 If something arises later, it is like a great future terror, because it was not foretold; even if only one word is spoken, it appears separately in many ways. Because it arises simultaneously with the Shravakas (Hinayana), even if the inferior ones have not heard it, this profound and vast Dharma is not the domain of speculators. If one thinks that it was spoken by a Buddha other than Shakyamuni, then whatever profound Dharma spoken by the Buddha is ultimately established as the ultimate of the Word. If there is something called 'Mahayana', then since nothing other than this profound and vast Dharma is found, this itself is the supreme of the Word. However, if there is no Mahayana, then the Buddha who arises from meditating on it does not exist, so the Dharma of the Shravakas spoken by him also does not exist. If one meditates on the non-conceptual wisdom that arises from the Mahayana, then it will become the ultimate antidote to all that is to be abandoned, such as afflictions. Although it is taught from this that all Dharmas are without inherent existence, do not take it literally, but reveal other extremely profound meanings through other sounds. (Second,) In establishing the meaning on the path, showing the faults of not accepting, again the refutation of the treatise, and the way to establish the result of the teaching. First, there are four parts: (First,) The fault of the difficulty of Nirvana: It is unreasonable not to believe in the profound emptiness spoken of by the Mahayana. In common, there are five types of monks: nominal monks, self-proclaimed monks, begging monks, monks who have taken full ordination through the four karmas, and monks who have destroyed afflictions. Among them, the latter two are superior. In particular, the Buddha's teachings are like a wish-fulfilling tree, the root of which is the monk who has destroyed afflictions, from which arise branches, flowers, and fruits such as the aspects of enlightenment. Even if one sees the truth, if one does not see emptiness, then it is difficult to obtain even the Nirvana with remainder attained by a monk who has destroyed all afflictions. Moreover, it is extremely difficult for those whose minds do not believe in emptiness but are attached to objects to obtain Nirvana without remainder.

---

་གནོད་པའི་ཉེས་པ་ནི། སྟོང་ཉིད་མ་མཐོང་ཡང་བདེན་པ་མཐོང་བ་ ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་གྲོལ་བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ ཐོབ་པོ་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པ་དེ༵འི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དེར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ༵། །འདོད་པར་ནི་མི་ ནུས་ཏེ་སྟོང་ཉིད་མཐར་ཐུག་མ་མཐོང་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་མེད་ཀྱང་ཐེག་དམན་གྱི་ དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་ལ༵་སྔོན་གྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་སྨིན་པས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་ མཐོང་བ་ཡི༵ན་ཏེ། ཨུ་དྲ་ཡ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་ཀྱང་གྲོང་ཁྱེར་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ བཀྲོངས་པའི་འོ་བརྒྱལ་མྱོང་བ་ལྟ་བུའོ། ། (གསུམ་པ་)སྲིད་པ་གནས་པའི་ཉེས་པ་ནི། རེ་ཞིག་དང་པོ་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་མ་ཐག་ཉིད་ དུ་སྡུག་བསྔལ་ལས་མ་གྲོལ་ཡང་སྐུ་ཚེའི་འདུ་བྱེད་བཏང་བ་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ་དེ་དག་ ལ་ཡང་སྲིད་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཕུང་པོ་ལ་སྲེད་པ་ནི༵་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན༵། ཐེག་དམན་འཕགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་སྲེད་པ་འདི་དག་ཀུན་བརྟགས་ཉོན་ 2-338 མོངས་ཅན་མིན་ན་ཡ༵ང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ མ་རིག་པ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་ཅི་སྟེ་མེ༵ད་དེ་དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ ཡང་སྟོང་ཉིད་མ་མཐོང་ན་དངོས་པོར་འཛིན་པ་དང་བཅས་པས་བདེ་སྡུག་གི་ཚོར་བ་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བླང་དོར་གྱི་སྲེད་པ་འབྱུང་བ་ཡི༵ན་ལ། དངོས་འཛིན་དང་བཅས་པའི་ ཚོར་བ་ནི་འཕགས་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཡོ༵ད་པས་རྒྱུ་ཚང་ན་འབྲས་བུ་བཟློག་པར་མི་ནུས་པའི་ ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)སླར་ཡང་ལྡོག་པའི་ཉེས་པ་ནི། སྟོང་ཉིད་ཟབ་མོ་མ་རྟོགས་ན་དམིགས་པ་རྣམས་ ལ་བདེན་པའི་དངོས་པོར་ཞེན་པ་དང་ནི་བཅས་པའི་སེ༵མས་ཐེག་དམན་འཕགས་པ་འགའ་ ཞིག་ལ་ནི་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་འགྱུ༵ར་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྷག་མཐོང་དང་ནི་ བྲལ་བའི་སེ༵མས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ནི་ཞི་གནས་ཅུང་ཟད་ལ་བརྟེན་ནས་རེ་ཞིག་ མངོན་གྱུར་འགགས་ཀྱང་ས་བོན་མ་སྤངས་པས་སླར་ཡང་སྐྱེ་ཞིང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ༵། དཔེར་ ན་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་འཇུག་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ལན་ཅིག་འགགས་ ཀྱང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྷག་མཐོང་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སླར་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ བ་བཞི༵ན་ནོ། །སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་ན་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ དང་སྡུག་བསྔལ་མ་ལུས་པ་ཞི་བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་དཀའ་བ་དེས་ན་ཐར་ པ་མཐར་ཐུག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དེ་དག་གིས་ནི་ལམ་ཀྱི་ མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བརྗོད་བྱ་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉ

【現代漢語翻譯】 （一）損害的過患是：即使沒有證悟空性，但如果認為證悟了真諦，斷除了煩惱，就能從一切痛苦中解脫，獲得寂滅涅槃，那麼，斷除煩惱而獲得阿羅漢果位，就應該立即從一切痛苦中完全解脫。但這是不可能的，因為如果沒有徹底證悟空性，即使斷除了煩惱，小乘的阿羅漢們仍然會因為過去不善業的力量成熟而遭受痛苦。例如，鄔陀衍那（Udrāyana，人名）證得阿羅漢果位后，仍然被城市裡喧鬧的人們殺害，遭受了極大的痛苦。 （二）安住于輪迴的過患是：暫且不說剛斷除煩惱時沒有從痛苦中解脫，即使捨棄了生命，也應該解脫。因為可以肯定地說，他們（小乘阿羅漢）沒有再次受生的原因——對蘊的貪執。如果這樣認為，那麼，即使小乘聖者沒有俱生煩惱，但仍然有與生俱來的無明，即非煩惱性的俱生愚昧。為什麼會沒有呢？因為他們相續中確實存在。原因在於，如果沒有證悟空性，就會執著實有，由於體驗苦樂感受的緣故，就會產生取捨的貪執。而這些聖者仍然有執著實有的感受，所以如果原因具足，就無法阻止結果的產生。 （三）再次退轉的過患是：如果沒有證悟甚深空性，那麼執著諸法為真實的實有之心，會在一些小乘聖者心中長期存在。而與證悟空性的勝觀（梵文：Vipaśyanā）分離的心，即各種識的集合，雖然依靠少許的止觀（梵文：Śamatha-Vipaśyanā）而暫時停止顯現，但由於沒有斷除種子，仍然會再次生起和退轉。例如，依靠無想定，六識之聚會暫時停止顯現，但由於缺乏證悟空性的勝觀，仍然會再次生起。如果沒有證悟空性，就難以獲得斷除一切煩惱的阿羅漢果位，以及平息一切痛苦的寂滅涅槃。因此，想要獲得究竟解脫，成就一切智智果位的人們，必須修習作為道之究竟的大乘所詮釋的甚深空性。

【English Translation】 (1) The fault of harm is: Even if emptiness is not seen, if one sees truth and thinks that by abandoning afflictions, one can be liberated from all suffering and attain the cessation of sorrow, then, immediately after abandoning afflictions and attaining the Arhat state, one should be completely liberated from all suffering. However, this is not possible because if ultimate emptiness is not seen, even if afflictions are abandoned, those Hinayana Arhats are seen to experience suffering as the power of previous non-virtuous actions ripens. For example, even though Udrāyana attained the Arhat state, he experienced the hardship of being killed by the noisy people of the city. (2) The fault of abiding in existence is: For a while, even if one is not liberated from suffering immediately after abandoning afflictions, one will be liberated when abandoning the aggregates of life, because it is certain that they (Hinayana Arhats) do not have the cause for taking rebirth, which is craving for the aggregates. If one thinks so, then, even if these cravings that exist in Hinayana noble ones are not conceptually afflicted, why would there not be co-emergent ignorance that is not afflicted, just as there is? It exists in their continuum. The reason is that if emptiness is not seen, due to the condition of experiencing pleasant and painful feelings along with grasping at entities, craving for acceptance and rejection arises. And since those noble ones also have feelings along with grasping at entities, if the cause is complete, the result cannot be reversed. (3) The fault of reverting again is: If profound emptiness is not realized, then the mind that clings to phenomena as truly existent will remain for a long time in some Hinayana noble ones. And the collection of consciousnesses, which is a mind separated from the higher seeing that realizes emptiness, although it temporarily ceases to manifest by relying on a little calm abiding, it will arise and revert again because the seed has not been abandoned. For example, by relying on the absorption of non-discrimination, the six collections of consciousnesses cease to manifest once, but due to the reason of being separated from the higher seeing that realizes emptiness, they will arise again. If emptiness is not realized, it is difficult to attain the Arhat state of abandoning all afflictions and the cessation of sorrow of pacifying all suffering. Therefore, those who wish to attain ultimate liberation, the state of omniscient wisdom, must practice the profound emptiness that is explained by the Great Vehicle, which is the ultimate of the path.

---

ིད་བསྒོམ་པ་ལ་འབད་པར་བྱ༵་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། དེས་ན་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་པར། །མྱ་ངན་འདས་པ་མི་ཐོབ་སྟེ། །འོད་དང་འོད་ ཟེར་སྤངས་ནས་ནི། །ཉི་མ་བལྟ་བར་མི་ནུས་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་དཔལ་ཕྲེང་གི་ཞུས་པར་ཡང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་ 2-339 དེ་དག་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་ལ། དམ་ཆོས་ པད་མ་དཀར་པོར་ཡང་། །འདི་ལྟར་མྱ་ངན་འདས་པར་གང་བརྗོད་པ། །འཁོར་བའི་སྡུག་ བསྔལ་དག་ལས་ཁྱེད་ཐར་ཡང་། །ཁྱེད་ནི་ད་དུང་མྱ་ངན་ཡོང་མ་འདས། །སངས་རྒྱས་ཐེག་པ་ འདི་ནི་བཙལ་བར་གྱིས། །ཞེས་གསུངས་པས་ཐེག་དམན་གྱི་ཐར་པ་ཐོབ་པ་དེ་དག་རེ་ཞིག་ ལ་འཁོར་བའི་སྐྱོན་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཙམ་གྱི་ངང་དུ་གནས་པ་ལ་གནས་སྐབས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་ འདས་པར་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི། མཐར་ཐུག་གི་མྱང་འདས་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་སླར་ཡང་ཐེག་ ཆེན་གྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ སྒོམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསགས་པ་ལས་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ ཐོབ་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས། ཉན་ཐོས་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ། །སངས་ རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྐུལ་བ། །དེ་སྲིད་ཡེ་ཤེས་ལུས་གཅིག་གིས། །ཏིང་འཛིན་མྱོང་བས་ བརྒྱལ་ཏེ་གནས། །བསྐུལ་ནས་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཀྱིས་ནི། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་དགའ་བྱེད་ ཅིང་། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་བསགས་ནས། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)སླར་ཡང་གཞུང་གི་རྒོལ་ལན་ནི། ཉན་ཐོས་པ་དག་ན་རེ་བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན་ པའི་ངག་གང་ཞིག་མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག་འདུལ་བ་ལ་སྣང་མངོན་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་པ་ དེ༵་ནི་གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་བཀའ་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱི། ཐེག་ཆེན་ནི་ཐམས་ ཅད་སྟོང་ཉིད་བསྟན་ནས་བསླབ་པ་གསུམ་འགོག་པས་བཀའ་མ་ཡིན་ཞིང་། དེས་ལས་སྟོང་ པ་ཉིད་མ་བསྒོམས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཐར་ཐུག་མི་ཐོབ་པར་གསུངས་ཀྱང་ཡིད་ཆེས་ པའི་གསུང་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན༵། ཐེག་ཆེན་ཕལ་ཆེར་ཡང་བཀའ་ཡིན་པར་ འགྱུར་ཏེ། མཚན་ཉིད་གསུམ་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན་པར་བྱེད་པར་ཁྱེད་ཅག་ 2-340 གི༵་མདོ་དང་མཚུངས་པར་འདོད་པ་མིན་ནམ་ཅི༵་སྟེ་འདོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕལ་ཆེར་ མཚུངས་ཀྱང་ཁ་ཅིག་དང་མི་མཚུངས་པས་སྐྱོན་དང་བཅས་པའོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱི་མདོ་ འགའ་ཞིག་དང་མཚུངས་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཆ་ཅུང་ཟད་གཅིག་གིས་ནི༵་ཐེག་ཆེན་ཐམས་ ཅད་སྐྱོན་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན༵། འོ་ན་རིགས་པ་མཚུངས་པས་ཁྱོད་ཀྱི་མདོ་དང་ མཚུངས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཐེག་ཆེན་ཐམས་ཅད་ནི༵་རྒྱལ་བས་གས

【現代漢語翻譯】 因此，應當努力禪修。 《寶性論》中說：『因此，未得佛果前，不得寂滅涅槃。猶如捨棄光明與光芒，無法得見太陽。』 因此，在《華嚴經·吉祥蓮華經》中也說：『世尊，誠如是，那些阿羅漢也仍有生之殘餘。』 在《妙法蓮華經》中也說：『如此說涅槃，你們雖已從輪迴痛苦中解脫，但你們尚未真正涅槃。應尋求此佛乘。』 因此，獲得小乘解脫的那些人，只是暫時處於輪迴過患稍微平息的狀態，這被稱為暫時的涅槃。爲了證得究竟涅槃，他們再次進入大乘道，通過利益眾生的福德資糧和禪修空性的智慧資糧，積累廣大的二資糧，從而獲得圓滿佛果。 如《入菩薩行論釋》中所說：『聲聞緣覺若未受諸佛勸請，則以一智慧身，于禪定中昏厥而住。受勸請后，則以種種身形，歡喜利益眾生，積累福德智慧資糧，最終獲得佛陀菩提。』 （二、再次對論中的辯駁進行迴應） 小乘行者認為：凡是宣說三學，符合經藏，符合律藏，不違背阿毗達磨法性的言論，我們才認為是佛所說。而大乘則宣說一切皆空，遮止三學，因此不是佛語。即使說不修空性就無法獲得究竟涅槃，也不應視為可信之語。 對此迴應：大乘的大部分也應是佛語，因為你們也應承認，大乘也以具足三相的方式宣說三學，與你們的經典相同。即使大部分相同，但有些不相同，所以是有過失的嗎？如果因為與你們的某些經典不符，就認為整個大乘都有過失，那麼同樣的道理，因為與你們的經典相同的功德部分，也應認為整個大乘都是佛所說。

【English Translation】 Therefore, one should strive to meditate. In the Uttaratantra, it says: 'Therefore, without attaining Buddhahood, one cannot attain sorrowless Nirvana. Just as one cannot look at the sun by abandoning light and rays.' Therefore, in the Question of Shripara it is also said: 'Bhagavan, it is so, those Arhats also have the remainder of the law of birth.' And in the Holy Dharma White Lotus it also says: 'Thus, whatever is said to be Nirvana, you are freed from the sufferings of samsara, but you have not yet passed into sorrow. Seek this Buddha Vehicle.' Therefore, those who have attained the liberation of the Lesser Vehicle remain for a while in a state where the faults of samsara are somewhat pacified, which is designated as temporary Nirvana. In order to accomplish ultimate Nirvana, they again enter the path of the Great Vehicle and accumulate vast collections of merit, which benefit sentient beings, and collections of wisdom, which meditate on emptiness, and thus attain the state of perfect Buddhahood. As it is said in the Commentary on the Bodhichitta: 'As long as the Hearers are not urged by the Buddhas, they remain stunned in meditation with one body of wisdom. Having been urged, they delight in benefiting sentient beings with various forms, and having accumulated the collections of merit and wisdom, they attain the enlightenment of the Buddhas.' (2. Again, the government's response to the debate is:) The Hearers say that any statement that teaches the three trainings, enters the Sutra Pitaka, appears in the Vinaya Pitaka, and does not contradict the nature of the Abhidharma, is considered to be the Buddha's teaching. However, the Great Vehicle teaches that all is emptiness and prevents the three trainings, so it is not the Buddha's teaching. Even if it is said that ultimate Nirvana cannot be attained without meditating on emptiness, it should not be taken as a credible statement. In response: Most of the Great Vehicle should also be the Buddha's teaching, because you also acknowledge that the Great Vehicle teaches the three trainings through the three characteristics, which is the same as your Sutras. Even if most are the same, some are not the same, so is it flawed? If it is thought that the entire Great Vehicle is flawed because it does not match some of your Sutras, then by the same reasoning, the entire Great Vehicle should also be said to be victorious because of the part of the merit that matches your Sutras.

---

ུངས་ པ་ཅིས་མ་ཡི༵ན་ཏེ་ཅིས་ཀྱང་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུངས་སུ་ཟིན་ན་ ཡང་ཐེག་ཆེན་གྱི་ངག་གང་ཞིག་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་ལ༵་སོགས་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་གཏིང་ དཔོགས་པར་མ་གྱུར་པ༵་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བ་ སྟོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དེ་དག་གི་གཏིང་མཐའ་ཐེག་དམན་ལ་མོས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་ མོད། རང་གིས་མ་རྟོགས་པ༵་དེ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་དུ་གཟུང་ བར་བྱ་བ་མིན་པར་སུ་ཞིག་བྱེ༵ད་དེ་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐལ་བ་དང་མི་ ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་རྟོགས་ཤིང་མི་མོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཀའི་མཐར་ཐུག་པར་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་ལས། དམན་པར་མོས་ཤིང་ཁམས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་དམན། །གྲོགས་པོ་དམན་པ་དག་གིས་ ཡོངས་སུ་བསྐོར། །ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་ལེགས་པར་བཤད་པའི་ཆོས། །འདི་ལ་གལ་ཏེ་མོས་མེད་ གྲུབ་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ངག་གང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་བཅད་གསུམ་པོ་ འདི་དག་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་དང་བི་བྷཱུ་ཏི་ཙནྡྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཟློས་ཤིང་མ་འབྲེལ་བས་ གཞན་དག་གིས་རང་བཟོར་བསྣན་པར་བཞེད་མོད། དགེ་བའི་ལྷ་དང་དཱ་ན་ཤྲཱི་ལ་སོགས་པ་ ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་གསུང་དུ་འཆད་དོ། ། (གསུམ་པ་)འབྲས་བུ་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། འཁོར་འདས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་རྨོངས་པས་སྡུག་ བསྔལ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཅན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ༵་ཤེས་རབ་ 2-341 ཀྱི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པས་སྲིད་པ་ལ་ཆགས་པའི་མཐའ་ལས་གྲོལ་བ་དང་། སྙིང་རྗེས་སྡུག་ བསྔལ་ལ་འཇིགས་པ་མེད་པས་ཞི་བའི་མཐའ་ལས་ཀྱང་གྲོལ་བ༵ར་གྱུར་ཏེ། མི་གནས་པའི་ མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་ནས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ་སྐུ་གཉིས་ལ་བརྟེན་ པའི་ཕྲིན་ལས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་གནས་པ་གྲུབ་པར་གྱུར་པ༵་འདི་ནི་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ རྟོགས་ནས་བསྒོམས་པ་དང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབས་པའི་འབྲས་བུ་ཡི༵ན་ཏེ། རྒྱུད་བླ་ མར། བདག་སྲེད་མ་ལུས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བཅད་དེ། །སེམས་ཅན་སྲེད་ཕྱིར་བརྩེ་ལྡན་ཞེ་ཐོབ་ མིན། །དེ་ལྟར་བློ་བརྩེ་བྱང་ཆུབ་ཐབས་བསྟེན་ནས། །འཕགས་པ་འཁོར་བའམ་མྱ་ངན་འདའ་ མི་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)བསྡུས་ཏེ་བསྒོམ་པར་གདམས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་ ལ༵་གཞུང་བཀའ་མ་ཡིན་ཞིང་དོན་ལམ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སུན་འབྱིན་པས་སྤོང་བར་བྱེད་ པ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡི༵ན་ཏེ། དེ་དག་སྤངས་ན་མཐར་ཐུག་གི་མྱང་འདས་ཐོབ་པ་མི་སྲིད་པའི་ ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མཐར་ཐུག་གི་མྱང་འདས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ ལ་ཐེ་ཚོམ་དང་སོམ་ཉི་མི་ཟ་བ༵ར་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒོ་ནས་ལམ་གྱི་མཐར་ཐུག་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ བསྒོམ་པ་ལ་འབད་པར

【現代漢語翻譯】 如果不是因為這個原因，那又會因為什麼原因呢？如果確定是佛所說，但如果大乘的教義，連大光明等聲聞都無法理解，就說它不是在闡述究竟的真理，這是不合理的。因為闡述甚深和廣大的緣故，那些小乘根器的人無法理解它的深奧之處，而你卻因為自己不理解，就認為它不值得信賴，有誰會這樣做呢？這樣做是不合理的。因為沒有福報的人無法理解和不相信，所以才確立了這是究竟的教義。正如《寶性論》中所說：『傾向於低劣，根器也極其低下，被低劣的同伴所包圍，對於甚深和廣大的正法，如果他們不相信，那就確定了。』就像這樣。至於『教義』等等這三個偈頌，智藏和勝友月等人認為它們是重複和不相關的，所以其他人認為這是後人自己新增的。而善天和施吉祥等人則認為這是論師所說的。 （三）果的成就方式：因為對輪迴和涅槃的實相無知，而享受著各種痛苦的眾生，爲了利益他們，通過證悟智慧的空性，從對輪迴的執著中解脫出來；又因為慈悲心不畏懼痛苦，也從寂滅的邊見中解脫出來，從而獲得不住涅槃，直到輪迴未空之際，依靠色身和法身，利益眾生的事業永不間斷。這就是證悟和修習甚深空性，以及利益眾生的果報。正如《寶性論》中所說：『以智慧斷除所有我執，爲了眾生之執而懷有慈悲，不住于寂滅，如是依止智慧與慈悲之菩提方便，聖者不住輪迴亦不入涅槃。』 （三）總結並勸誡修習：像這樣，對於甚深空性的方面，如果有人誹謗說：『這不是經文，也不是正道。』從而捨棄它，這是不合理的。因為如果捨棄了這些，就不可能獲得究竟的涅槃。因此，想要獲得究竟涅槃的人，不應該對大乘產生懷疑和猶豫，而應該以堅定的信心，努力修習作為究竟之道的空性。

【English Translation】 If not for this reason, then for what reason would it be? If it is determined to be the words of the Buddha, but if the teachings of the Mahayana, even the Shravakas such as Great Light cannot fathom, then to say that it is not expounding the ultimate truth is unreasonable. Because it expounds the profound and vast, those of lesser capacity cannot understand its depths, and yet you, because you do not understand it yourself, consider it not worthy of trust. Who would do such a thing? To do so is unreasonable. Because those without merit cannot understand and do not believe, it is thus established as the ultimate teaching. As it says in the Ratnagotravibhāga: 'Inclined towards the inferior, and their faculties are also extremely inferior, surrounded by inferior companions, if they do not believe in the Dharma that is profound and vast and well-explained, then it is established.' Just like that. As for the three verses beginning with 'teachings', Jñānagarbha and Vibhūticandra and others consider them to be repetitive and unrelated, so others think that these were added by later people themselves. While Kalyāṇadeva and Dānaśrī and others consider this to be what the teacher said. (3) The way of accomplishing the result: Because of ignorance of the reality of samsara and nirvana, and sentient beings who enjoy various sufferings, for the sake of benefiting them, by realizing the emptiness of wisdom, one is liberated from the extreme of attachment to samsara; and because compassion does not fear suffering, one is also liberated from the extreme of quiescence, thereby attaining non-abiding nirvana, and until samsara is not empty, the activity of benefiting beings based on the two bodies continues uninterrupted. This is the result of realizing and meditating on profound emptiness, and accomplishing the benefit of sentient beings. As it says in the Uttaratantra: 'Having cut off all self-grasping with wisdom, and being compassionate for the grasping of sentient beings, one does not obtain quiescence. Thus, relying on the means of wisdom and compassion of Bodhi, the noble one neither abides in samsara nor enters nirvana.' (3) Summarizing and exhorting to practice: Like this, regarding the aspect of profound emptiness, if someone slanders and says, 'This is not scripture, nor is it the right path,' thereby abandoning it, this is unreasonable. Because if these are abandoned, it is impossible to attain ultimate nirvana. Therefore, those who wish to attain ultimate nirvana should not have doubts and hesitations about the Mahayana, but with firm faith, should strive to meditate on emptiness as the ultimate path.

---

་བྱ༵འོ། །དེ་ཡང་ཐར་པའི་གེགས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པའི་གེགས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡི༵ས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ལ་བསྒྲིབས་པའི་ ཕྱིར་མུན་པ་ལྟ་བུར་བྱེད་ལ། དེའི་གཉེན་པོ་སྟོང་པ་ཉི༵ད་བསྒོམ་པ་ནི་སྣང་བ་ལྟ་བུར་འགྱུར་ བས་མྱུར་དུ་ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙེད་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་མཁྱེན་པའི་ གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འདོད་པ༵་རྣམས་ཀྱིས་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་སྒོམ་པར་མི་བྱེ༵ད་ དེ་ཅིས་ཀྱང་བསྒོམ་པར་རིགས་སོ། །དངོས་པོར་འཛིན་པ་གང་ཞིག་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ མཐའ་དག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ༵་དེ་ལ་སྐྲག་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ 2-342 རིགས་པ་ཡིན་ན༵་མི་སྐྱེ་བར་སྟོང་པ་ཉིད་ཟབ་མོ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་ མཐའ་དག་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ༵་དེ་ལ་འཇིགས་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ༵་སྟེ་འཇིགས་ པར་སྐྱེ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་མ་སད་པ་དང་གྲོགས་ངན་པ་ལ་ བརྟེན་པ་དང་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསགས་པ་དང་ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་བློ་མ་སྦྱངས་པ་རྣམས་ སྐྲག་པའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་སྐྲག་པ་ནི་དོན་ཆེན་པོ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། རྒྱན་ ལས། འགྲོ་བ་དེ་གནས་མིན་ལ་སྐྲག་པས་གདུང་བྱེད་འགྱུར། །བསོད་ནམས་མ་ཡིན་ཕུང་ ཆེན་བསགས་བྱས་ཡུན་རིང་དུ། །རིགས་མེད་གྲོགས་ངན་སྔོན་དགེ་མ་བྱས་བློ་མ་སྦྱངས། ། ཆོས་འདིས་སྐྲག་འགྱུར་འདི་ན་དོན་ཆེན་འདི་ལས་ལྟུང་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ བདག་མེད་གཉིས་ལ་འཇུག་ཚུལ། (གཉིས་པ་)བདག་མེད་གཉིས་ལ་འཇུག་ཚུལ་ནི། གང་ཟག་དང་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། །དངོས་ པོ་མེད་འདིར་སྟོང་པ་ཉིད། །ཅེས་སྔར་བསྟན་པ་ལྟར་དཔྱད་ན་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་གྲུབ་ པར་མེད་ཀྱང་། རྒྱུན་ལ་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་སྟེ། །མཚན་ཉིད་འཛིན་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་ པ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་སྣང་ཙམ་དུ་བདེན་པར་འཇོག་པ་ཡིན་པ་ལ། མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་རྟག་ གཅིག་རང་དབང་ཅན་ལ་སོགས་པའི་གང་ཟག་དང་། ཉན་ཐོས་གནས་མ་བུ་པ་ལ་སོགས་པ་ བརྗོད་དུ་མེད་པའི་གང་ཟག་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་འདོད་པ་ནི་མི་རིགས་ཤིང་། དེ་བཞིན་ དུ་གཟུང་འཛིན་ཆོས་ཀྱི་བདག་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱང་མི་རིགས་པས། དེ་དག་རིམ་གྱིས་འགོག་པ་ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། འཇིགས་པའི་གནས་མ་ ཡིན་པ་ལ་འཇིགས་པ་མི་རིགས་པ་ཉིད་དུ་མ་ཟད། འཇིགས་པ་པོའི་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་ ཡང་འཇིགས་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་གང་ཟག་གམ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འགའ་ ཞིག་དོན་ལ་བདེན་པ་ཡོད་ན་ནི༵་འཇིགས་པའི་གནས་ཅི་ཡང་རུང་བ་ལས་འཇིགས་པ་སྐྱེ་བར་ འགྱུར་པའང་བདེན་ན༵། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་བདག་ཉིད་འགའ་ཡང་དོན་དམ་དུ་གྲུབ་པ་ཡོད་ 2-343 པ་མིན

【現代漢語翻譯】 此外，解脫的障礙是煩惱的遮蔽，以及遍知的障礙，即所知障，它們遮蔽了對實相的證悟，因此如同黑暗一般。而其對治之法，修習空性，則如光明般照亮，因此，想要迅速獲得如所有（ji lta ba，事物本來的樣子）和盡所有（ji snyed pa，事物的所有方面）的智慧，從而證得圓滿正覺果位的人們，怎麼能不修習這甚深空性呢？無論如何都應該修習它。執著于實有，會產生輪迴中的一切痛苦，對於這種過患，理應生起恐懼。然而，對於甚深空性，它具有平息一切煩惱、業和痛苦的功德，又怎麼會生起恐懼呢？生起恐懼是不合理的。那些大乘種姓尚未覺醒、依賴惡友、過去未積累善根、以及未曾修習甚深佛法的人們，會對非恐懼之境生起恐懼，這會導致他們失去大利益。如《寶性論》中所說：『行者因於非處生怖畏，長久積聚非福廣大蘊，無種惡友昔未作善，未習此法於此生怖，於此世間從大利益退。』 如何進入二無我：（第二）進入二無我的方式是：『有情與諸法，實事皆無此，是謂為空性。』如前所述，如果進行分析，則在勝義諦中沒有真實成立的『有情』，但在世俗顯現中，可以安立為『有情』。『以其為特徵，稱為法。』同樣，在世俗顯現中，可以安立為『法』。然而，外道徒認為存在常、一、自在的有情，聲聞乘的隨教行者，如正量部等，認為存在不可言說的有情，並且在勝義諦中真實成立，這是不合理的。同樣，認為能取和所取等法在勝義諦中真實成立也是不合理的。因此，爲了依次破斥這些觀點：（二者中的第一個）簡要說明：不僅對非恐懼之境生起恐懼是不合理的，而且由於恐懼者的無我，生起恐懼也是不合理的。如果人或法的『我』在究竟上是真實的，那麼對任何恐懼之境生起恐懼才是合理的。但如果進行分析，則沒有任何『我』在究竟上是成立的。

【English Translation】 Furthermore, the obstacles to liberation are the obscuration of afflictions and the obstacles to omniscience are the obscuration of knowledge, which obscure the seeing of suchness, therefore acting like darkness. And the antidote to that, meditating on emptiness, becomes like light, therefore, those who desire to quickly attain the wisdom of knowing all phenomena as they are (ji lta ba) and knowing all phenomena in their entirety (ji snyed pa), thereby attaining the state of complete enlightenment, how could they not meditate on this profound emptiness? In any case, it is appropriate to meditate on it. Clinging to inherent existence gives rise to all the sufferings of samsara, and it is reasonable to generate fear towards such a fault. However, how could fear arise towards profound emptiness, which possesses the qualities of pacifying all afflictions, actions, and sufferings? It is not reasonable to generate fear. Those whose Mahayana lineage has not awakened, who rely on bad friends, who have not accumulated roots of virtue in the past, and who have not trained their minds in the profound Dharma, generate fear towards what is not a place of fear, and this causes them to fall away from great benefit. As it says in the Ornament [for Clear Realization]: 'Beings are tormented by fearing what is not a place [of fear], they accumulate great masses of non-merit for a long time, without lineage, with bad friends, not having done good in the past, not having trained their minds, they become afraid of this Dharma, and in this world, they fall from this great benefit.' How to Engage with the Two Selflessnesses: (Second) The way to engage with the two selflessnesses is: 'Beings and all phenomena, are empty of inherent existence, this is called emptiness.' As explained before, if analyzed, there is no truly established 'being' in ultimate truth, but in conventional appearance, it can be established as 'being'. 'That which is characterized, is called phenomena.' Similarly, in conventional appearance, it can be established as 'phenomena'. However, the tirthikas (non-Buddhists) believe in a permanent, singular, and independent being, and the Shravakas who follow the scriptures, such as the Vaibhashikas, believe in an inexpressible being, and that it is truly established in ultimate truth, which is unreasonable. Similarly, it is unreasonable to believe that the subject and object, etc., are truly established in ultimate truth. Therefore, to refute these views in sequence: (The first of the two) Briefly stated: Not only is it unreasonable to generate fear towards what is not a place of fear, but also because of the selflessness of the one who fears, it is unreasonable to generate fear. If the self of a person or phenomena were truly existent in reality, then it would be reasonable to generate fear from any place of fear. But if analyzed, there is no self that is established in ultimate truth.

---

་པ༵ས་འཇིགས་པར་འགྱུར་པ་པོ་སུ་ཞིག་ཡི༵ན་ཏེ་སུ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་རིམ་ གྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ལ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ལ་འཇུག་ཚུལ་དང་། ཆོས་ཀྱི་བདག་ མེད་ལ་འཇུག་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ། རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་དགག་པ། གཞན་གྱིས་བརྟགས་པ་ དགག་པ། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་པའོ། ། དང་པོ་ནི། བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ནང་སེམས་ཅན་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ ནི་ཁམས་དྲུག་འདུས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་བདག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཏེ། དེ་ཡང་ནང་གི་ལུས་ལ་རྣམ་ པར་ཕྱེ་ན། སོ་དང་སྐྲ་དང་སེན་མོ་རྣམས་ནི་བདག་མ་ཡི༵ན་ཏེ། བདག་གི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་ནི་རུས་པ་དང་ཁྲག་གི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་ཞིང་། སྣབས་ཀྱང་བདག་མིན་ལ་བད་ཀན་གྱི་ལྗན་ལྗིན་རྣམས་ཀྱང་བདག་མ་ཡིན་ཏེ༵་ཆུ་སེར་དང་ ནི་རྣག་རྣམས་ཀྱང་བདག་མི༵ན་ལ། བདག་ནི་ཞག་དང་རྡུལ་དུ་ཡོད་པའང་མིན་ཏེ༵། གློ་བ་ དང་མཆིན་པ་དག་ཀྱང་བདག་མ་ཡི༵ན་ནོ། །མཚེར་པ་ལ་སོགས་པའི་ནང་ཁྲོལ་གཞན་མང་ པོ་ཡང་བདག་མིན་ཏེ༵་བདག་ནི་ཕྱི་ས་དང་གཅིན་ལ་སོགས་པ་མི་གཙང་བ་རྣམས་ཀྱང་མ་ ཡི༵ན་ལ། ཤ་དང་པགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་བདག་མིན་ཏེ༵། དེ་དག་གི་སོ་དང་རུས་ པ་ལ་སོགས་པ་སྲ་བར་སྣང་བ་རྣམས་ནི་སའི་ཁམས་ཡིན་ཞིང་། ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་ལ་སོགས་ པ་གཤེར་བར་སྣང་བ་རྣམས་ནི་ཆུའི་ཁམས་ཡིན་ནོ། །མིའི་ཁམས་ཡིན་པའི་དྲོད་དང་རླུང་གི་ ཁམས་ཡིན་པའི་དབུགས་འབྱུང་རྔུབས་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་མ་ཡི༵ན་ལ། མིག་གི་བུ་ག་ ལ་སོགས་པའི་བུ་ག་རྣམས་ཀྱང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཡིན་ཞིང་། བདག་མིན་ཏེ་རྣམ་པ་ཀུན་ ཏུ༵་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་ཤེས་དྲུག་ཀྱང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་ཞིང་ བདག་མ་ཡི༵ན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁམས་དྲུག་སོ་སོ་བའམ་འདུས་པའི་ཕུང་པོ་གང་ཡང་རྟག་ 2-344 གཅིག་རང་དབང་ཅན་ལ་སོགས་པའི་བདག་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་རྟག་དུ་མ་གཞན་ དབང་ཅན་ལ་སོགས་པར་སྣང་ལ། དོན་དམ་པར་རང་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བདག་དེ་ཕུང་པོ་དང་ངོ་བོ་གཅིག་ན་སྐྱེ་འཇིག་ཅན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། ཕུང་ པོ་ལས་གཞན་ཡིན་ན་ལུས་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདག་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མའི་རྩ་བར། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་བདག་ཡིན་ན། །སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པ་ཅན་དུ་ འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་རྣམས་ལས་གཞན། །ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་ པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བརྟགས་པ་དགག་པ་ལ། གྲངས་ཅན་པས་བརྟགས་པ་དགག་པ་དང་། རིགས་ པ་ཅན་པས་བརྟགས་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)སྒྲ་འཛིན་རྟག་པ་དགག་ པ་ནི། གྲངས་ཅན་པ་དག་ན་རེ་རྣམ་ཤེས་བདག་མ་ཡིན་པ་མི་འཐད་དེ

【現代漢語翻譯】 那麼，誰會因『我』而感到恐懼呢？沒有人會感到恐懼，原因將依次解釋。 (第二部分)詳細解釋：進入人無我的方式和進入法無我的方式。第一部分包括：區分和駁斥，駁斥他人的考察，以及消除對它的爭論。 第一點是：執著于『我』的內心，以及由有情眾生所包含的近取蘊，僅僅是六界的集合，而不是『我』。也就是說，如果將內在的身體進行區分，牙齒、頭髮和指甲不是『我』，因為它們不具備『我』的特徵。同樣，『我』也不存在於骨骼和血液的本質中，鼻涕也不是『我』，痰液也不是『我』，膿液也不是『我』，『我』也不存在於脂肪和灰塵中，肺和肝也不是『我』。脾臟等許多其他的內臟器官也不是『我』，『我』也不是外面的糞便和尿液等不潔之物，肉和面板等也不是『我』。這些牙齒和骨骼等看似堅硬的部分是地界，血液和膿液等看似液體的是水界。作為人界的熱量和作為風界的呼吸等也不是『我』，眼孔等孔竅是空界，也不是『我』。在所有情況下，眼識等六識是識界，也不是『我』。因此，無論是六界各自，還是它們的集合，都不是常、一、自在等的『我』，因為在世俗層面，它們顯得無常、多、他自在等，而在勝義層面，它們各自的自性是空性。 如果『我』與蘊的本體相同，那麼它就會有生有滅；如果『我』與蘊不同，那麼它就會沒有身體。因此，在任何情況下都不存在『我』。《中觀根本慧論》中說：『如果蘊就是我，那麼就會有生有滅；如果（我）與蘊不同，那麼就會沒有蘊的特徵。』 (第二部分)駁斥考察：駁斥數論派的考察和駁斥勝論派的考察。第一部分有四點：(第一點)駁斥聲常：數論派認為，不應認為識不是『我』。

【English Translation】 Then, who would be afraid of 'I'? No one would be afraid, and the reasons will be explained in order. (Second part) Detailed explanation: The way to enter the selflessness of persons and the way to enter the selflessness of phenomena. The first part includes: distinguishing and refuting, refuting others' examinations, and eliminating disputes about it. The first point is: the mind that clings to 'I', and the near-taking aggregates contained by sentient beings, are merely a collection of the six elements, not 'I'. That is to say, if the inner body is distinguished, teeth, hair, and nails are not 'I', because they do not have the characteristics of 'I'. Similarly, 'I' does not exist in the essence of bones and blood, mucus is not 'I', phlegm is not 'I', pus is not 'I', 'I' does not exist in fat and dust, and the lungs and liver are not 'I'. The spleen and many other internal organs are not 'I', 'I' is not the impure things such as feces and urine outside, and flesh and skin are not 'I'. These parts that appear hard, such as teeth and bones, are the earth element, and the parts that appear liquid, such as blood and pus, are the water element. The heat that is the human element and the breath that is the wind element are not 'I', and the holes such as the eye sockets are the space element, and are not 'I'. In all cases, the six consciousnesses such as eye consciousness are the consciousness element, and are not 'I'. Therefore, neither the six elements individually nor their collection is the permanent, single, independent 'I', because on the conventional level, they appear impermanent, multiple, and dependent on others, etc., and on the ultimate level, their respective natures are emptiness. If 'I' is the same as the essence of the aggregates, then it will have birth and death; if 'I' is different from the aggregates, then it will have no body. Therefore, 'I' does not exist in any case. The Root Wisdom says: 'If the aggregates are I, then there will be birth and death; if (I) is different from the aggregates, then there will be no characteristics of the aggregates.' (Second part) Refuting examination: refuting the examination of the Samkhya school and refuting the examination of the Vaisheshika school. The first part has four points: (First point) Refuting the permanence of sound: The Samkhya school believes that it should not be considered that consciousness is not 'I'.

---

། བདག་རྟག་པ་ ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་རྣམ་སྨིན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་ཡུལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཙམ་ལྔ་རིག་ པའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱེས་བུར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྒྲ་སོགས་དེ་ཙམ་ ལྔ་འཛིན་པ་ཡི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་རྟག་པར་ཡོད་ན༵། སྒྲ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དུས་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ན་སྒྲ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། སྒྲ་འཛིན་རང་ བཞིན་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པར་མི་ནུས་ཏེ་སྒྲ་འཛིན་ན་སྒྲ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་ པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་སྒྲ་མེད་པའི་དུས་ན་སྒྲ་འཛིན་གྱིས་ཅི་ཞིག་རི༵ག་སྟེ་ཅི་ཡང་རིག་ པ་མི་སྲིད་ན། རྒྱུ་མཚན་གང་གིས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲ་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་རྟག་གོ་ཞེས་རྗོད་ པར་བྱེ༵ད་དེ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་སྒྲ་མེད་པ་ན་དེ་ཤེས་པ་ མེད་ཀྱང་སྒྲ་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་རྟག་པ་ཡིན་ན༵་ནི་ཤིང་བེམ་པོ་ཡང་སྒྲ་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་རྟག་པ་ ཡིན་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ་རིགས་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ 2-345 འཛིན་པར་འཇོག་པ་དེས་ན་ཤེས་པར་བྱ་བ་སྒྲ་རུང་ཡུལ་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ༵་མེད་པར་སྒྲ་ འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་དེའང་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ངེ༵ས་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་འཛིན་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ། ། (གཉིས་པ་)དེས་གཟུགས་འཛིན་པ་དགག་པ་ནི། སྒྲ་མེད་ཀྱང་སྒྲ་འཛིན་ཡོད་པ་མི་འགལ་ ཏེ་སྔར་གྱི་སྒྲ་འཛིན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཕྱིས་སྒྲ་མེད་པའི་དུས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པའི་ བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན༵། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གཟུགས་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སྒྲ་ཐོས་ པའང་ཅི་སྟེ་མི༵ན་ཏེ་གཟུགས་འཛིན་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་ཡང་ཐོས་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་ རོ། །གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་སྒྲ་རུང་ཡུལ་དུ་མི་ཉེ་བའི་ཕྱིར་མི་ཐོས་སོ་ཞེ་ན༵། སྒྲ་ཉེ་བར་མེད་པས་མི་ ཐོས་པ་དེས་ན་སྒྲ་མེད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲ་འཛིན་གྱི་ཤེས་པའང་མེ༵ད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ། ། གཞན་ཡང་སྒྲ་འཛིན་ཉན་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་བར་གནས་པ་གང་ཡིན་པ༵་དེ་ ཡུལ་གཟུགས་སོགས་གཞན་ཡང་འཛིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུ༵ར་ཏེ། སྒྲ་འཛིན་གཅིག་པུ་དེ་ཤེས་ པ་དུ་མར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)དཔེ་དང་སྦྱོར་བ་དགག་པ་ནི། ཁོ་ན་རེ་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་རེས་འགའ་སྒྲ་ འཛིན་ཅིང་རེས་འགའ་གཟུགས་སོགས་འཛིན་པ་མི་འགལ་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་གཅིག་ཉིད་ རང་གི་བུ་ལ་ལྟོས་ནས་ཕ་དང་ཕ་ལ་ལྟོས་ནས་བུ་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་མི་འགལ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ ན། དེ་ལྟ་བུའི་དཔེ་མ་གྲུབ་པས་དེས་མཚོན་པའི་དོན་ཡང་མི་འགྲུབ་ཅེས་སྟོན་པ་ལ། སྐྱེས་བུ་ གཅིག་ནི་ལྟོས་ས་གཉིས་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕ་དང་བུ་ཉིད་དུ༵་བརྟགས་ནས་བཞག་པ་ཙམ་ཡིན་པས་ ཕ་དང་བུ་གཉིས་སུ་ཡང་དག་པར་བདེན་པ་

【現代漢語翻譯】 如果有人問：『我』是常恒的，遍及一切，享受異熟果報，並且由於五根（眼、耳、鼻、舌、身）所對應的五種對境（色、聲、香、味、觸）存在於覺知的自性之中，所以『我』是常恒的，你如何解釋？ 答：如果執著于常恒的『我』，認為它是能認知聲音等五種對境的識，那麼在有聲音和沒有聲音的時候，都應該有認知聲音的識，因為認知聲音的自性是常恒的。但這是不可能的，因為認知聲音依賴於聲音本身。如果在沒有作為認知對象的聲音時，認知聲音的識又能認知什麼呢？什麼都無法認知。那麼，以什麼理由說認知聲音的識是常恒的呢？這種說法是不合理的。 如果認為即使沒有作為認知對象的聲音，認知聲音的識仍然是常恒的，那麼木頭也應該具有常恒的認知聲音的識，因為道理是一樣的。認知是依賴於被認知對像而存在的，因此，如果作為認知對象的聲音不存在，那麼認知聲音的識也必然不存在。所以，認知聲音的識並非是常恒的。 （第二，駁斥認知形狀）如果有人問：即使沒有聲音，認知聲音的識仍然可以存在，這並不矛盾，因為之前的認知聲音的識可以在之後沒有聲音的時候，認知形狀等其他對境，你又如何解釋？ 答：如果是這樣，那麼在認知形狀的時候，為什麼不能聽到聲音呢？因為認知形狀的識也應該能夠聽到聲音。如果說因為當時聲音不在附近所以聽不到，那麼當聲音不存在的時候，認知聲音的識也就不存在了。 此外，如果認知聲音的識不轉變為聽覺的自性，那麼它又如何能夠認知形狀等其他對境呢？因為一個認知聲音的識不可能同時認知多種對境。 （第三，駁斥比喻和聯繫）如果有人說：一個識有時認知聲音，有時認知形狀等，這並不矛盾。例如，一個人相對於自己的兒子是父親，相對於自己的父親是兒子，這並不矛盾。你又如何解釋？ 答：這種比喻本身就不成立，因此用它來證明的道理也無法成立。一個人相對於兩個對像（兒子和父親）而被認為是父親和兒子，這僅僅是一種概念上的設定，父親和兒子並非真實存在的。

【English Translation】 If someone asks: 'The 'self' is permanent, all-pervasive, enjoys the ripening of karma, and because the five objects (form, sound, smell, taste, touch) corresponding to the five senses (eye, ear, nose, tongue, body) exist in the nature of awareness, therefore the 'self' is permanent, how do you explain this?' Answer: If you cling to the permanent 'self', thinking it is the consciousness that cognizes the five objects such as sound, then at all times, whether there is sound or no sound, there should be a consciousness that cognizes sound, because the nature of cognizing sound is permanent. But this is impossible, because cognizing sound depends on sound itself. If there is no sound as the object of cognition, what can the consciousness that cognizes sound cognize? It cannot cognize anything. Then, for what reason do you say that the consciousness that cognizes sound is permanent? This statement is unreasonable. If you think that even without sound as the object of cognition, the consciousness that cognizes sound is still permanent, then wood should also have a permanent consciousness that cognizes sound, because the reasoning is the same. Cognition depends on the object being cognized, therefore, if the sound as the object of cognition does not exist, then the consciousness that cognizes sound must also not exist. Therefore, it is established that the consciousness that cognizes sound is not permanent. (Second, refuting the cognition of form) If someone asks: Even without sound, the consciousness that cognizes sound can still exist, this is not contradictory, because the previous consciousness that cognizes sound can cognize other objects such as form when there is no sound later, how do you explain this? Answer: If this is the case, then why can't you hear sound when you are cognizing form? Because the consciousness that cognizes form should also be able to hear sound. If you say that you can't hear because the sound is not nearby at that time, then when the sound does not exist, the consciousness that cognizes sound also does not exist. Furthermore, if the consciousness that cognizes sound does not transform into the nature of auditory awareness, then how can it cognize other objects such as form? Because one consciousness that cognizes sound cannot cognize multiple objects at the same time. (Third, refuting the analogy and connection) If someone says: One consciousness sometimes cognizes sound and sometimes cognizes form, etc., this is not contradictory. For example, one person is a father relative to his son and a son relative to his father, this is not contradictory. How do you explain this? Answer: This analogy itself is not established, therefore the reasoning used to prove it cannot be established either. One person is considered a father and a son relative to two objects (son and father), this is merely a conceptual designation, father and son are not truly existent.

---

ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་རང་ བཞིན་གཉིས་སུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་རང་གི་ལུགས་ལ་ཡང་རྡུལ་མུན་པ་སྙིང་ སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཆ་མཉམ་པའི་སྒོ་ནས་གཙོ་བོའི་རང་བཞིན་དུ་རྟག་ན་ནི་འགྲོ་བ་ མ་ཡིན་ལ། ཆ་མི་མཉམ་པ་ལས་འགྲོ་བར་འདོད་པ་ན་ཡང་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་ནི༵་མུན་ 2-346 པ་རྣམས་གནས་སྐབས་རྣམ་འགྱུར་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕ་དང་བུར་བརྟགས་ནས་གཞག་པ་ཙམ་ཡིན་ གྱི། དོན་དམ་པར་སྔ་ཕྱི་ཁྱད་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འདོད་པས་བུའང་མིན་ལ་ཕ་ཡང་ མི༵ན་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་གཟུགས་འཛིན་པའི་རྣམ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲ་འཛིན་དང་ ལྡན་པ༵འི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ནམ་ཡང་མཐོང་བ་མ་ཡི༵ན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་རང་གི་ཡུལ་ གཟུགས་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)རྟག་གཅིག་བདེན་པར་དགག་པ་ནི། གར་མཁན་གཅིག་ཉིད་རྒྱན་དང་རྣམ་ འགྱུར་མི་འདྲ་བས་ཐ་དད་དུ་སྟོན་པ་ལྟ་བུར་ཤེས་པ་གཅིག་པོ་དེ་སྒྲ་འཛིན་གྱི་ཚུལ་སྤངས་ ནས་གཟུགས་འཛིན་གྱི་ཚུལ་གཞན་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་གཟུགས་དེ་ཉིད་ཀྱང་མཐོང་ངོ་ཞེ་ ན། དེ་ལྟ་ན་ཤེས་པ་དེ་རྟག་པ་མི༵ན་པར་འགྱུར་ཏེ། གར་མཁན་ལྟར་ཚུལ་གཞན་དུ་མར་སྟོན་ པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གནས་སྐབས་ཚུལ་གཞན་དུ་མར་སྟོན་ཡང་རང་བཞིན་སྔར་གྱི་དེ་ཉིད་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཡིན་པ་མི་འགལ་ལོ་ཞེ་ན༵། སྒྲ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་རྟག་པ་ཡང་ ཡིན་ལ་གཟུགས་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གཞན་དུ་མར་ཡང་སྟོན་པའི་གཅིག་པུ་ཉིད་དེ་ ནི་གཞན་ལ་སྔོན་མེད་པ་གཅི༵ག་ཁྱོད་ཀྱིས་རྙེད་པ་ངོ་མཚར་རོ་ཞེས་པ་སྟེ། བརྟགས་ན་ཤིན་ ཏུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་དབང་གིས་ཚུལ་གཞན་དུ་མར་སྣང་ཡང་ཤེས་པའི་ ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་བདེན་པ་མིན་པས་གཅིག་ཡིན་པ་མི་འགལ་ལོ་ཞེ་ན༵། འོ་ན་སྒྲ་འཛིན་དང་ གཟུགས་འཛིན་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡི་རང་གི་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བདེན་པར་འཇོག་པའི་སྒྲུབ་ བྱེད་གང་ཡིན་པ་དེ་སྨྲོ༵ས་ཤིག་ཅེས་དྲིས་པ་ལ། ཁོ་ན་རེ་སྔ་ཕྱི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་པ་ཙམ་ ཉིད་དུ་མཚུངས་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འཇོག་གོ་ཅེ་ན་དེ་ལྟ་ན༵་སྐྱེས་བུ་ཐ་དད་ པ་ཀུན་གྱི་ཤེས་རྒྱུད་ཀྱང་གཅིག་ཉིད་དུ་བདེན་པར་ཐལ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། ཤེས་པ་ཙམ་ཉིད་ དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་མ་ཟད་ཁྱེད་རང་འདོད་པའི་བདག་སེམས་པ་ཅན་དང་གཙོ་ 2-347 བོ་སེམས་མེད་པ་དེ་དག་ཀྱ༵ང་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ན་དངོས་པོར་ ཡོད་པ་ཙམ་ཉིད་དུ་མཚུ༵ངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་སྒྲ་འཛིན་ དང་གཟུགས་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོ༵ག་ཡིན་གྱི་ཐ་དད་དུ་བདེན་པ་མེད་ པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་འདྲ་བའི་རྟེན་སྤྱི

【現代漢語翻譯】 你不是，因為一個事物在兩種自性上是相違的。就像你們的宗義中，如果微塵（藏文：རྡུལ་，梵文天城體：रजस्，梵文羅馬擬音：rajas，漢語字面意思：塵）、黑暗（藏文：མུན་པ་，梵文天城體：तमस्，梵文羅馬擬音：tamas，漢語字面意思：黑暗）、勇氣（藏文：སྙིང་སྟོབས་，梵文天城體：सत्त्व，梵文羅馬擬音：sattva，漢語字面意思：有情）三種 गुण（藏文：ཡོན་ཏན་，漢語字面意思：功德）平等而恒常地作為主體的自性，那就不是流轉。如果認為從不平等而流轉，那麼勇氣、微塵和黑暗，也只是依賴於暫時的變異，被視為父與子而安立，實際上，因為認為前後沒有差別的自性是一，所以既不是子也不是父。因此，執持色相的識，永遠不會被看作是具有執持聲音的自性，因為在世俗中，它必定只緣取自己的對境色相。 （四）破斥常一實有：如果說，就像一個舞者以不同的裝飾和姿態來顯示差別一樣，一個識捨棄了執持聲音的方式，而顯示為執持色相的另一種方式，因此也能見到色相。如果是這樣，那麼識就變成無常了，因為它像舞者一樣顯示為另一種方式。如果說，雖然暫時顯示為另一種方式，但因為自性仍然是原來的那樣，所以是常，這並不矛盾。那麼，既是恒常地具有執持聲音的體性，又能顯示為執持色相等等的其他方式，你所發現的這個唯一的、前所未有的事物真是令人驚奇啊！因為如果加以分析，就會發現這是非常矛盾的。如果說，雖然由於對境的緣故而顯現為其他方式，但識的體性並非真實地是不同的，所以是一，這並不矛盾。那麼，請說出什麼能證明執持聲音和執持色相等等是真實地具有相同的自性呢？如果回答說，因為前後一切都同樣只是識，所以認為它們具有相同的自性。如果是這樣，那麼所有不同補特伽羅（藏文：སྐྱེས་བུ་，梵文天城體：पुरुष，梵文羅馬擬音：puruṣa，漢語字面意思：人）的識流也必然真實地成為一，因為它們同樣只是識。不僅如此，你們所認為的有情我的自性（藏文：སེམས་པ་ཅན་，漢語字面意思：有心者）和無情的主體（藏文：གཙོ་བོ་，梵文天城體：प्रधान，梵文羅馬擬音：pradhāna，漢語字面意思：主）也會變成一個事物，因為它們同樣只是存在的事物。此外，當所有識的差別，如執持聲音和執持色相等等，都被認為是顛倒的，而不是真實地存在差別時，那麼，作為識的共同基礎……

【English Translation】 You are not, because one entity is contradictory in two natures. Like in your tenet, if the three gunas of rajas (dust), tamas (darkness), and sattva (courage) are equal and constantly as the nature of the principal, then it is not transmigration. If it is thought to transmigrate from unequalness, then rajas, tamas, and sattva are only considered as father and son depending on temporary transformations. In reality, because it is thought that the nature without difference between before and after is one, so it is neither son nor father. Therefore, the consciousness that grasps form is never seen as having the nature of grasping sound, because in conventionality, it is certain to only engage with its own object, form. (Four) Refuting permanence, oneness, and truth: If it is said that just as a single dancer shows differences with different ornaments and postures, a single consciousness abandons the way of grasping sound and shows another way of grasping form, therefore that form itself can also be seen. If that is the case, then that consciousness becomes impermanent, because it shows another way like a dancer. If it is said that although it temporarily shows another way, it is not contradictory to be permanent because the nature is still the same as before. Then, it is truly amazing that you have found this unique thing that has never existed before, which is both constantly having the nature of grasping sound and also showing other ways such as grasping form! Because if analyzed, it is very contradictory. If it is said that although it appears as other ways due to the object, the nature of consciousness is not truly different, so it is not contradictory to be one. Then, please say what proves that grasping sound and grasping form, etc., truly have the same nature? If the answer is that because everything before and after is equally just consciousness, so they are considered to have the same nature. If that is the case, then the consciousness streams of all different individuals would necessarily truly become one, because they are equally just consciousness. Moreover, the sentient self that you believe in and the insentient principal would also become one entity, because they are equally just existing things. Furthermore, when all the differences of consciousness, such as grasping sound and grasping form, etc., are considered to be inverted and not truly existing as different, then the common basis of being just consciousness...

---

་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་དེའང་གང་ཞིག་ ཡི༵ན་ཏེ་གང་དུའང་གྲུབ་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རིགས་པ་ཅན་པས་བརྟགས་པ་དགག་པ་ནི། ཁོ་ན་རེ་ཤེས་རིག་གི་ངོ་བོར་གྱུར་ པའི་བདག་མི་འཐད་པ་བདེན་ནའང་། རྟག་པ་གཅིག་པུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་སྐྱེས་བུའི་ རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་བེམ་པོ་སེམས་ཐ་དད་དུ་ལྡན་པས་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་བདག་ནི་ བདེན་པར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་སེམས་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་ བདག་མིན་པ་ཉིད་དེ༵་སེམས་སམ་ཤེས་རིག་གི་ངོ་བོར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་ དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་བེམ་པོ་བཞི༵ན་ནོ། །འོན་ཏེ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་མེད་ཀྱང་སེམས་ རྫས་གཞན་དང་ལྡན་པར་ཡོད་པའི་ཕྱི༵ར་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་དེ་ སེམས་རྫས་གཞན་དང་ལྡན་པས་ཤེས་རིག་གི་ངོ་བོར་འགྱུར་ན་ནི་མི་ཤེས་པ་བེམ་པོའི་རང་ བཞིན་དུ་རྟག་པའི་བདག་དེ་འཇིག་ཅིང་མི་རྟག་པར་ཐ༵ལ་བར་འགྱུར་ལ། ཅི་སྟེ་བདག་ལ་ སེམས་དང་ལྡན་པས་ཤེས་རིག་གི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་མེད་ན༵་ནི་སེམས་རྫས་གཞན་དང་ལྡན་ པས་བདག་བེམ་པོ་དེ་ལ་ཡུལ་རིགས་པར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་བྱ༵ས་ཏེ་ཅི་ཡང་བྱས་ པ་མེད་པས་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་འགལ་ལོ། །དེ་ལྟར་བེམ་པོ་ཡིན་པས་ཡུལ་ཤེས་པ་ མེད་ཅིང་རྟག་པ་ཡིན་པས་བྱ་བྱེད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ལ། ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པར་སོང་ བ༵་ཞིག་བདག་ཡིན་པར་འདོད་ན་ནི་འདུས་མ་བྱས་ནམ་མཁའ་ཡང་བདག་ཏུ་བྱས་པ་ཧ་ཅང་ ཐལ་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། ། 2-348 (གསུམ་པ་)རྩོད་པ་སྤང་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཐུན་མོང་པའི་ལས་འབྲས་མི་འཐད་ པ་སྤང་པ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་རྟག་པ་ནི་བདེན་པར་ཡོད་པ་མིན་ན༵་རྒྱུ་ལས་དགེ་མི་དགེ་ བྱས་པ་ལས་འབྲས་བུ་རྣམ་སྨིན་འདོད་མི་འདོད་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རིགས་པ་མིན་པར་ འགྱུར་ཏེ༵། ལས་བྱས་ནས་ནི་བྱེད་པ་པོའི་བདག་དེ་མི་རྟག་ཅིང་ཞིག་པས་འབྲས་བུ་མྱོང་དུས་ ན༵་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་བྱེད་པ་པོ་སུ་ཡིས་མྱོང་ཞིང་བསགས་པའི་ལས་འབྲས་སུ་ འབྲེལ་བར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན༵་སྐྱོན་མེད་དེ། སྔར་བྱ་བའི་ལས་བྱེད་པ་པོ་དང་ཕྱིས་ འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བ་པོ་དག་གཞི་ཐ་དད་ཡིན་པར་ནི་ཁྱེད་ད༵ང་ངེད་གཉིས་ཀ་ ལ་མཚུངས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱེད་བདག་རྟག་པ་དང་བེམ་པོར་འདོད་པའི་ལུགས་ དེར་ཡང་བདག་རྟག་པས་ལས་བྱེད་པ་དང་བེམ་པོས་རྣམ་སྨིན་མྱོང་བ་མེད་པར་ཡ༵ང་འུ་བུ་ ཅག་གཉི་ག་ལ་མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་དགོས་པ༵ས་ན། སྐབས་འདིར་ལས་རྒྱུ་འབྲས་འབྲེལ་བ་ མ་གྲུབ་པར་ཐལ་ཞེས་ངེད་ཁོ་ན་ལ་བརྩད་པ་ནི་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ན༵མ་སྟེ་དོན་མེད་པ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །བརྩད་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག

【現代漢語翻譯】 那麼，唯一的真理又是什麼呢？它將變得在任何地方都無法成立。 (第二)駁斥理性主義者的考察：如果說，作為知識本質的『我』不成立是真實的，那麼，常一且遍及一切、屬於補特伽羅（藏文：སྐྱེས་བུ།，含義：人）相續的、具有不同心識的物質性的享受對境之『我』是真實存在的，這種說法對嗎？並非如此，因為無心之物也不是享受對境之『我』，因為它不具有心或知識的本質，例如瓶子和布匹等物質。如果說，即使不具有心的本質，但由於具有其他心之實體，所以是享受對境者，那麼，如果那個『我』因為具有其他心之實體而變成知識的本質，那麼，不識之物，即物質的自性，那個常恒之『我』就會壞滅，變成無常。如果『我』不因具有心而變成知識的本質，那麼，具有其他心之實體的『我』，那個物質性的『我』，在認識對境方面有什麼差別呢？既然沒有任何差別，那麼享受對境者就相違了。因此，由於是物質性的，所以沒有對境的認識；由於是常恒的，所以與一切行為和作用相分離；如果認為遍及一切的是『我』，那麼就會過分地認為非造作的虛空也是『我』，但事實並非如此。 2-348 (第三)遣除諍論分為兩部分。(第一)遣除共同的業果不成立的說法：如果常恒之『我』不是真實存在的，那麼，從善與非善之因所產生的異熟果，即所欲與非所欲的果報之間的關聯，就不合乎理性，因為造業之後，造業者的『我』是不常恒且壞滅的，所以在感受果報時已經不存在了。因此，誰來感受，又如何與積累的業果相關聯呢？不會有關聯的，這種說法沒有過失，因為先前造業者和後來感受異熟果者，其基礎不同，這對於你我雙方來說都是成立的。而且，在你認為『我』是常恒且物質性的觀點中，『我』是常恒的，所以造業，而物質性的『我』無法感受異熟果，這對於我們雙方來說也應該是顯而易見的。因此，在這種情況下，說業果之間的關聯不成立，而僅僅責難我方是沒有意義的，因為這是沒有意義的。責難並非沒有意義，因為『我』……

【English Translation】 Then, what is the one truth? It will become impossible to establish anywhere. (Second) Refuting the Examination of Rationalists: If it is true that the 'I' which is the essence of knowledge is not valid, then is it true that the permanent, singular, all-pervasive Purusha (Tibetan: སྐྱེས་བུ།, meaning: person), belonging to the continuum of individuals, possessing different minds, and material, is the enjoyer of objects? It is not so, because a non-sentient object is not the enjoyer of objects either, because it does not have the essence of mind or knowledge, like a pot and cloth, etc. But if it is said that even if it does not have the essence of mind, it is the enjoyer of objects because it has other mental substances, then if that 'I' becomes the essence of knowledge by having other mental substances, then the non-knowing, the nature of matter, that permanent 'I' will perish and become impermanent. If the 'I' does not become the essence of knowledge by having mind, then what difference does it make that the material 'I' has other mental substances in terms of knowing objects? Since there is no difference, it contradicts being the enjoyer of objects. Therefore, since it is material, there is no knowledge of objects; since it is permanent, it is separated from all actions and activities; if it is thought that the all-pervasive is the 'I', then it would be too extreme to consider unconditioned space as the 'I', but it is not so. 2-348 (Third) Refuting the dispute is divided into two parts. (First) Refuting the claim that the common karma and its result are not valid: If the permanent 'I' is not truly existent, then the ripening result from the cause of virtue and non-virtue, i.e., the connection between desirable and undesirable results, would not be rational, because after the action is done, the 'I' of the doer is impermanent and destroyed, so it does not exist when experiencing the result. Therefore, who will experience it, and how will it be related to the accumulated karma? It will not be related, this statement is without fault, because the one who did the action earlier and the one who experiences the ripening result later have different bases, which is established for both you and me. Moreover, in your view that the 'I' is permanent and material, the 'I' is permanent, so it does the action, and the material 'I' cannot experience the ripening result, which should also be obvious to both of us. Therefore, in this case, it is meaningless to say that the connection between karma and result is not established and only blame me, because it is meaningless. The blame is not meaningless, because the 'I'...

---

་མེད་ན་ནི་ལས་བྱས་པ་ཆུད་ཟ་བ་ལ་ སོགས་པའི་ཉེས་པ་འབྱུང་ཞིང་བདག་ཡོད་པས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་སྨིན་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། རྒྱུ་ལས་བྱས་པ་དང་ལྡན་པའི་བདག་རྟག་པ་གཅིག་པུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་རྣམ་སྨིན་མྱོང་བ་ དང་བཅས་པ་ཞེ༵ས་བྱ་གཞི་མཐུན་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་གྱི། དོན་ལ་གནས་ པ་སྲིད་པ་མ་ཡི༵ན་ཏེ། བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་དུས་མཉམ་དུ་གྲུབ་པར་ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ རོ། །འོ་ན་ཁྱེད་རང་གི་ལུང་ལས་ཀྱང་རང་གིས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་རང་ཉིད་ ཀྱིས་མྱོང་བར་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་བར་མ་ཆད་དུ་རྒྱུ་འབྲས་ འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་གཅིག་ལ་ནི། གང་ཟག་ཏུ་བཏགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ སུ༵་དང་པོར་ལས་བྱེད་པ་པོ་དང་ཕྱིས་རྣམ་སྨིན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་གདུལ་བྱའི་ 2-349 བསམ་པའི་དབང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟ༵ན་པ་སྟེ། འདི་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལས་ ཇི་ལྟར་གཞན་གྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར། དགེ་སློང་དག་བྱས་ཤིང་བསགས་པའི་ལས་འདི་ནི་ཕྱི་ རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྨིན་པར་མི་འགྱུར་གྱི། ཟིན་པའི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་ སྐྱེ་མཆེད་འདི་ཉིད་ལ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རྒྱན་ལས་ཀྱང་། གང་ ཟག་བཏགས་པའི་ཡོད་ཉིད་དུ། །བརྗོད་བྱ་རྫས་སུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཀུན་རྫོབ་ལས་འབྲས་ ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་དོན་དུ་བཏགས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་དུ་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་ པར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་སྔ་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་སེམས་རྒྱུད་དེ་ཉིད་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ མ་ཡིན་ཏེ་དུས་གསུམ་ལ་བརྟགས་ན་མི་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འདས་པའི་སེམས་དང་མ་ འོངས་པ་ཡི་སེ༵མས་ནི་བདག་མིན་པ་ཉིད་དེ། འདས་པ་ནི་འགགས་ནས་མེད་པའི་ཕྱི༵ར་དང་། མ་འོངས་པ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་ནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་སྐྱེས་ལ་མ་འགགས་པ་ད་ལྟར་པའི་ སེམས་དེ་བདག་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན༵། དེ་ཞིག་པ་ན་ཡང་བདག་མེད་དོ༵། །ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་མ་ཐག་འཇིག་པས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཕན་ཆད་དུ་མི་གནས་ པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོར་བསྡུས་ཏེ་དཔེར་བརྗོད་ན་ཆུ་ཤིང་གི་སྡོང་པོ་ད༵ག་ལ་ཆ་ཤས་སུ་ཕྱེ་ཞིང་ ཤུན་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་བསལ་ན་ཆ་ཤས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་མེད་པ༵་དེ་བཞིན་དུ་ ཕུང་པོ་ཁ་ཡར་པ་དང་ཚོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་པ་ཡི༵ས་ལེགས་པར་ཡོངས་ སུ་བཙལ་ན་བདག་ཀྱང་དོན་དམ་དུ་ཡང་དག་པར་ཡོད་པ་མི༵ན་པར་གྲུབ་བོ། ། (གཉིས་པ་)ཐེག་ཆེན་པའི་སྙིང་རྗེ་མི་འཐད་པར་ཐལ་པ་སྤང་པ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་དང་ སེམས་ཅན་དང་སྐྱེས་བུ་དང་གང་ཟག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པས་དེ་དག་ཡོད་པ་ མིན་ན༵་ཡུལ་མ་གྲུབ་པས་སུ

【現代漢語翻譯】 如果不存在『我』，那麼造業就會徒勞無功，並且會產生其他過失。如果存在『我』，那麼『我』會體驗到果報，是這樣嗎？ 如果說，由因所造的、具有恒常不變的『我』，會體驗到果報，並且認為這是同一基礎上的，那麼這種觀點是顛倒的，不符合實際情況。因為所生之物和能生之物同時存在，這是非常矛盾的。 如果你們的經文中也說，自己所造的業的果報由自己體驗，這難道不矛盾嗎？這是因為，對於前後相續、因果相關的蘊流來說，基於對補特伽羅的假立，爲了引導眾生，世尊才說誰是最初的造業者，誰是後來的受報者。如果自己造的業由他人來體驗，這怎麼可能呢？比丘們，已造和已積的業不會在外面的地界等處成熟，而會在已執取的蘊、界、處這裡成熟。等等。 《寶鬘論》中也說：『在假立的補特伽羅存在中，所說之事物並非實有。』 這表明，爲了使人相信世俗諦中的因果，才假立安立，但勝義諦中並不存在實有的事物。 如果說，前後相續的心續就是『我』，那麼也不是，因為在三時中都無法找到『我』。 過去的『心』和未來的『心』都不是『我』，因為過去的『心』已經滅盡，未來的『心』尚未產生。如果認為，已經產生但尚未滅盡的現在的『心』是『我』，那麼當它滅盡時，『我』也不存在了。因為一切有為法都是剛產生就壞滅，不會存在到第二剎那。 簡而言之，打個比方，就像將樹木的樹幹分解成各個部分，然後逐漸剝去樹皮，最終找不到一個整體的實物一樣。同樣，如果對蘊和合進行分析和觀察，就會證明在勝義諦中根本不存在『我』。 （第二，駁斥認為大乘的悲心不合理的觀點）如果『我』、『有情』、『士夫』、『補特伽羅』等只是不同的名稱，實際上並不存在，那麼由於所緣境不存在，誰會生起悲心呢？

【English Translation】 If there is no 'self', then the actions performed would be in vain, and other faults would arise. If there is a 'self', then that 'self' would experience the results, is that so? If it is said that the permanent, singular 'self', which is associated with actions done by causes, experiences the results, and this is seen as being on the same basis, then this view is inverted and not in accordance with reality. For it is extremely contradictory for the object to be produced and the producer to be established simultaneously. If your own scriptures also state that the ripening of actions done by oneself is experienced by oneself, is that not contradictory? This is because, for a continuous stream of aggregates where cause and effect arise in relation to each other without interruption, based on the imputation of a person, the Blessed One taught according to the minds of those to be tamed, saying who is the first to perform the action and who is later to enjoy the ripening. How could the actions done by oneself be experienced by another? Monks, this action that has been done and accumulated will not ripen in the external earth element and so forth, but will ripen in this very aggregate, element, and sense base that has been grasped. And so forth. The Ornament also says: 'In the existence of an imputed person, what is expressed is not substantial.' This indicates that it is taught by imputation for the sake of believing in cause and effect in conventional truth, but in ultimate truth, it is said that there is no substantially established entity. If the mind-stream that is successively connected from earlier to later is the 'self', then it is not, because it cannot be found when examined in the three times. The past mind and the future mind are not the 'self', because the past mind has ceased and is non-existent, and the future mind has not yet arisen and is non-existent. But if you think that the present mind, which has arisen but not yet ceased, is the 'self', then when it ceases, there will be no 'self'. Because all conditioned things perish as soon as they arise, they do not remain even for a second moment. To put it briefly, as an example, just as if the trunk of a tree is divided into parts and the bark is gradually peeled away, there is no whole object with parts, similarly, if the aggregates and collections are analyzed and examined, it will be proven that the 'self' does not truly exist in ultimate truth. (Second, refuting the assertion that the great vehicle's compassion is unreasonable) If 'self', 'sentient being', 'person', 'individual', etc., are merely different names and do not actually exist, then since the object of compassion does not exist, who would generate compassion?

---

་ལ་དམིགས་ཏེ་སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞེ་ན༵། དཔྱད་ན་དོན་དམ་ དུ་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་གཞན་གྱི་དོན་བྱ་བར་ཁས་ 2-350 བླངས་པ༵འི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་འཁྲུལ་སྣང་མ་འགགས་ཀྱི་བར་དུ་བྱིས་པ་རྨོངས་པ་ རྣམས་ཀྱི་མ་རིག་པས་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་གྲུབ་པས། དེ་དག་ སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རིགས་པ༵འོ། །དེ་ ལྟར་སེམས་ཅན་དོན་ལ་གྲུབ་པ་མེད་ན་སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་སུ་ཡིས་ཐོབ་པར་ འགྱུར་བ་ཡི༵ན་ཞེ་ན། བདག་དང་སེམས་ཅན་དོན་དམ་དུ་གྲུབ་པ་མེད་པ་ནི་བདེན་ཏེ་འོན་ ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་འཁྲུལ་པའི་བློ་ངོར་བྱིས་པ་རྨོངས་པས་བརྟགས་པའི་སེམས་ཅན་ཡོད་པ་ལས་ སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འདོ༵ད་པའང་མི་འགལ་ལོ། །རྨོངས་པ་ནི་ཐམས་ ཅད་དུ་སྤང་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ་དེས་བརྟགས་པའི་ཡུལ་ཁས་བླངས་ནས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བའི་དོན་དུ༵་འབྲས་ བུ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྨོངས་པའི་སྣང་ཡུལ་དུ་གྲུབ་པའི་ཀུན་ རྫོབ་འདི་རེ་ཞིག་བཟློག་པར་མི་བྱ༵་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་ དམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་འབྱུང་ཞིང་ཚོགས་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་ པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའི་དོན་དུ་བདག་ཏུ་རྨོངས་པའང་བཟློག་ པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་བདག་བཏགས་པ་བ་འདོད་ན་ནི་བཟློག་པར་ བྱ་བ་མ་ཡིན་མོད། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་གི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡི་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་ པ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་ངན་པ་ཐམས་ཅད་ནི༵་བདག་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ རྨོངས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འཕེལ་བར་འགྱུ༵ར་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་བུའི་རྨོངས་པ་ནི་བཟློག་པར་བྱ་ སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་དུ། བདག་ཡོད་ན་ནི་གཞན་དུ་ཤེས། །བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་ལྡན། ། དེ་དག་དང་ནི་འབྲེལ་པ་ལས། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། བདག་འཛིན་སྤངས་པ་དེ་ལས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་བཟློག་ནུས་པའི་ 2-351 ངེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན༵། བདག་ལྟའི་ས་བོན་སྤངས་པའི་ཕྱིར། །སླར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། ཞེས་པ་ལྟར་བདག་མེད་སྒོམ་པ་ནི་གཉེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་ཡིན་ པས་ཉེས་པ་མཐའ་དག་སྤོང་པར་ནུས་ཏེ༵། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་མདོ་ལས། ཞི་བའི་བློ་གྲོས་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤིང་གི་རྩ་བ་བཅད་པས་ཡལ་ག་དང་ལོ་འདབ་ཐམས་ཅད་སྐམ་ པར་འགྱུར་རོ། །ཞི་བའི་བློ་གྲོས་དེ་བཞིན་དུ་འཇིགས་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཉེ་བར་ཞི་བས་ཉོན་ མོངས

【現代漢語翻譯】 問：如果觀想眾生是如幻的，那麼我們應該如何專注于眾生來修慈悲心呢？ 答：雖然在勝義諦中沒有實存的眾生，但爲了獲得佛果，利益他人，我們發願要利益眾生。在世俗諦中，在無明未斷絕之前，愚癡的凡夫所執著的眾生，如同幻象般存在。因此，想要他們脫離痛苦，修持大悲心是非常合理的。如果眾生在實義上不存在，那麼修慈悲心的果報由誰來獲得呢？ 誠然，我和眾生在勝義諦中都不存在，但在世俗諦中，在愚癡凡夫的認知里，眾生是存在的，因此修慈悲心的果報是可以獲得的，這並不矛盾。難道愚癡不是應該完全斷除的嗎？既然如此，為何還要執著于愚癡所認定的對象呢？ 爲了平息自他一切輪迴的痛苦，爲了證悟勝義諦，對於在愚癡顯現中存在的世俗諦，暫時不要否定它。因為依靠世俗的福德資糧，才能生起勝義的智慧資糧，圓滿二資糧才能獲得大菩提。如果這樣，爲了平息我的痛苦，我執也不應該斷除嗎？ 如果僅僅是世俗名言上的我，那可以不去除。但是，所有輪迴痛苦的根源，諸如我慢等煩惱和惡業，都是因為執著我為實有而增長的。因此，這種愚癡必須斷除。正如《釋量論》中所說：『若有我，則知有他，由我他之分而生執著，由彼等之關聯，一切過患皆生起。』 問：即使斷除了我執，也不能保證能斷除痛苦之因的我慢等煩惱吧？ 答：因為斷除了我見之種子，所以不會再復生。』正如經文所說，修持無我是最究竟的對治法，因此能夠斷除一切過患。如《如來秘密經》中所說：『寂靜之慧如是，如斷樹根，則枝葉皆枯。寂靜之慧亦如是，息滅怖畏之眾，煩惱』

【English Translation】 Question: If we contemplate beings as illusory, how should we focus on beings to cultivate compassion? Answer: Although there are no truly existent beings in the ultimate sense, we vow to benefit others in order to attain Buddhahood. In the relative sense, as long as ignorance has not ceased, beings as perceived by ignorant ordinary people exist like illusions. Therefore, it is very reasonable to cultivate great compassion, wishing them to be free from suffering. If beings do not exist in reality, who will receive the fruits of cultivating compassion? Indeed, neither I nor beings exist in the ultimate sense, but in the relative sense, in the perception of ignorant ordinary people, beings exist. Therefore, it is not contradictory to desire to attain the fruits of cultivating compassion. Isn't ignorance something to be completely abandoned? If so, why cling to the objects perceived by ignorance? In order to pacify all the sufferings of samsara for oneself and others, and in order to realize the ultimate truth, we should not temporarily reject the relative truth that exists in the appearance of ignorance. Because relying on the accumulation of merit in the relative sense, the accumulation of wisdom in the ultimate sense arises, and by perfecting the two accumulations, great enlightenment is attained. If that's the case, shouldn't we also not abandon the ignorance of self in order to pacify my suffering? If it is merely a nominal self in the relative sense, then it should not be abandoned. However, all the causes of suffering in samsara, such as pride and other afflictions and negative actions, increase because of clinging to the self as truly existent. Therefore, such ignorance must be abandoned. As stated in the Pramāṇavārttika (Commentary on Valid Cognition): 'If there is a self, then one knows there is another; from the division of self and other, attachment arises; from their association, all faults arise.' Question: Even if self-grasping is abandoned, there is no certainty that it can eliminate afflictions such as pride, which are the cause of suffering, right? Answer: Because the seed of the view of self is abandoned, it will not return.' As the text says, meditating on selflessness is the ultimate antidote, so it can eliminate all faults. As stated in the Guhyasamādhisūtra (Secret Assembly Sutra) of the Tathāgata: 'This wisdom of peace is like cutting the root of a tree, causing all branches and leaves to wither. Likewise, this wisdom of peace pacifies the multitude of fears and afflictions.'

---

་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ནོ། ། (གཉིས་པ་)ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ལ་འཇུག་ཚུལ་ནི། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ལས་ བརྩམས་ཏེ་སྟོན་པ་ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་)སྤྱི་དོན་གཉིས་ཏེ། ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་དང་། ཁྱད་ པར་དུ་འཕགས་ཚུལ་ལོ། ། དང་པོ་ནི་དོན་ལྔས་རིགས་པར་བྱ་སྟེ། ཀུན་ལས་བཏུས་སུ། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ གང་ཞེ་ན། དམིགས་པ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་དང་གྲོགས་དང་སྒོམ་པ་དང་བསྒོམས་པའི་འབྲས་ བུར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་(དང་པོ་)དམིགས་ཡུལ་ནི། ཕྱི་ནང་གི་ལུས་དང་ ཟག་བཅས་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སེམས་དང་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། བྱིས་པ་རྣམས་ལུས་ལ་བདག་གི་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། ཚོར་བ་ལ་བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ དངོས་པོ་དང་། སེམས་ལ་བདག་གི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་ཀུན་ནས་ ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོའོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པས་དེ་ རྣམས་སྤང་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་བསྟན་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ངོ་བོ་ཉིད་ནི། དམིགས་ཡུལ་དེ་དག་གི་གནས་ལུགས་ཇི་ལྟ་བར་རྟོགས་པའི་ ཤེས་རབ་དང་། རྟོགས་པའི་དོན་ལ་མི་བརྗེད་པའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གནས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)གྲོགས་ནི། དྲན་ཤེས་དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ཅིང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་པའི་ 2-352 སེམས་དང་སེམས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ལ་སོགས་པའོ། ། (བཞི་པ་)སྒོམ་ཚུལ་ནི། རང་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་ཆགས་པའི་གཉེན་པོར་གང་ལ་ཆགས་ པའི་ལུས་དང་། དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཀེང་རུས་དང་རྣམ་པར་སྔོས་པ་དང་རྣམ་པར་གནག་པ་དང་རྣམ་ པར་བམ་པ་ལ་སོགས་པར་རྟོག་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་ལུས་མི་གཙང་བའི་ངོ་བོར་མཉམ་པ་ཉིད་ དུ་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་དྲན་པ་ལ་འཇོག་པ་དང་། ཚོར་བ་ལ་སྲེད་པའི་གཉེན་པོར་འདི་ལྟར་གང་ ཅི་ཚོར་ཡང་རུང་འདི་ནི་འདིར་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཚོར་བ་ ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་ཞིང་དྲན་པ་ལ་འཇོག་པ་དང་། སེམས་ལ་ རྟག་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ། །མི་གནས་བྱ་བ་ག་ ལ་ཡོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སེམས་ནི་སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་འགག་བྱེད་པས་རང་ གཞན་གྱི་སེམས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་དྲན་པ་ལ་འཇོག་ པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོར། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་ གསུངས་པ་ལྟར་འཁོར་འདས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་མཉམ་པ་ ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་དྲན་པ་ལ་ཉེ་བར་འཇོག་པའོ། ། (ལྔ་པ་)འབྲས་བུ་ནི། དེ་ལྟར་མི་གཙང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་མི་རྟག་པ་དང་བདག་ མེད་པ་རྣམས་བསྒོམས་པས། ལུས་གཙང་བར་འཛིན་

【現代漢語翻譯】 正如所說，所有痛苦都將平息。 （二）如何進入法無我：從四念住開始闡述。（二者中的第一個）總義有二：共同的闡述和特殊的超勝之處。 首先，以五個要點進行推理。《集論》中說：何為四念住？即對所緣、自性、助伴、修習和修習的果進行理解。如是等等。其中，（第一）所緣境是：緣于內外之身體、有漏之感受、有識之心和輪迴涅槃之法。因為孩童們將身體執著為我的所依之物，將感受執著為我的享受之物，將心執著為我的自性之物，將法執著為使我完全煩惱和清凈之物，顛倒執著，爲了斷除這些而進行闡述。 （第二）自性是：如實了知這些所緣境的實相的智慧，以及對所了知的意義不忘失的憶念安住。 （第三）助伴是：與這些憶念和智慧相應並同時生起的心和心所法，如意識和五遍行等等。 （第四）修習之法是：爲了對治對自身和他人的身體的貪執，對於所貪執的身體，以及墳場的骨骸、青瘀、腐爛、腫脹等等作為觀想對象的身體，觀其為不凈的自性而平等安住並憶念；爲了對治對感受的貪戀，如經中所說，無論感受什麼，這都是痛苦，如是觀有漏之感受皆為痛苦而平等安住並憶念；爲了對治對心的常執，如經中所說，一切有為法，皆為剎那生滅，無有 स्थिर (藏文：མི་གནས།，梵文天城體：स्थिर，梵文羅馬擬音：sthira，漢語字面意思：常住) 之事，如是觀識之心剎那生滅，觀自他一切之心皆為無常而平等安住並憶念；爲了對治對法的我執，如經中所說，一切法皆無我，如是觀輪迴涅槃所攝的一切法皆為無我而平等安住並安立憶念。 （第五）果是：如是修習不凈、痛苦、無常和無我，身體會執著為清凈

【English Translation】 As it is said, all sufferings will be pacified. (2) How to enter into the selflessness of phenomena: It is taught starting from the four mindfulnesses. (The first of the two) There are two general meanings: the common explanation and the special transcendence. First, it should be reasoned with five points. In the Compendium of Topics it says: What are the four mindfulnesses? They should be understood as the object, nature, companion, meditation, and the result of meditation. Like that and so on. Among these, (1) the object is: focusing on the internal and external body, contaminated feelings, the mind of consciousness, and the phenomena of samsara and nirvana. Because children grasp the body as the object of my support, grasp feelings as the object of my enjoyment, grasp the mind as the object of my nature, and grasp phenomena as the object that makes me completely afflicted and purified, they grasp it perversely, and it is taught in order to abandon these. (2) The nature is: the wisdom that realizes the state of these objects as they are, and the mindfulness that does not forget the meaning of what is realized. (3) The companion is: the mind and mental events that are in accordance with these mindfulnesses and wisdoms and arise simultaneously, such as the mind consciousness and the five omnipresent ones, and so on. (4) The way to meditate is: as an antidote to attachment to one's own and others' bodies, for the body to which one is attached, and the corpse in the charnel ground, the discolored, the blackened, and the swollen, etc., the body that appears as an object of contemplation, one contemplates its impure nature and abides equally and places mindfulness; as an antidote to craving for feelings, like this, whatever one feels, this is suffering here, as it is said, one contemplates all contaminated feelings as suffering and abides equally and places mindfulness; as an antidote to grasping at permanence in the mind, as it is said, all conditioned things are momentary, where is there anything स्थिर (藏文：མི་གནས།，梵文天城體：स्थिर，梵文羅馬擬音：sthira，English meaning：stable) to do? Like that, the mind of consciousness arises and ceases in an instant, so one contemplates all minds of oneself and others as impermanent and abides equally and places mindfulness; as an antidote to seeing the self in phenomena, as it is said, all phenomena are without self, like that, one contemplates all phenomena included in samsara and nirvana as without self and abides equally and places mindfulness. (5) The result is: by meditating on impurity, suffering, impermanence, and selflessness in this way, the body will be grasped as pure

---

པ་དང་ཚོར་པ་བདེ་བར་འཛིན་པ་ དང་སེམས་རྟག་པར་འཛིན་པ་དང་ཆོས་བདག་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་སྤོང་པ་ དང་། དབུས་མཐར། གནས་ངན་ལེན་ཕྱིར་སྲེད་རྒྱུའི་ཕྱིར། །གཞི་ཡི་ཕྱིར་དང་མ་རྨོངས་ ཕྱིར། །བདེན་པ་བཞི་ལ་འཇུག་བྱ་བས། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམ། །ཞེས་པ་ལྟར་ ལུས་འདུ་བྱེད་གནས་ངན་ལེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བསྡུས་པར་རིག་ནས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་ 2-353 སུ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་ཅིང་། ཚོར་བ་ཀུན་འབྱུང་སྲེད་པའི་རྒྱུར་རིག་ནས་ཀུན་འབྱུང་སྤོང་པ་ལ་ འཇུག་ལ། སེམས་བདག་ཏུ་ཞེན་པའི་གཞིར་རིག་ཅིང་བདག་ཆད་ཀྱིས་དོགས་པའི་སྒོ་ནས་ མྱང་འདས་ལ་སྐྲག་པ་མེད་པས་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། ཆོས་ཉོན་མོངས་ རྣམ་བྱང་སྤང་གཉེན་དུ་རིག་ཅིང་མ་རྨོངས་པས་ལམ་སྒོམ་པ་ལ་འཇུག་པས་ན་འཕགས་པའི་ བདེན་པ་བཞི་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཟག་བཅས་ཀྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་ནས་ཟག་པ་ མེད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་རིམ་ཀྱིས་འཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་འཕགས་ཚུལ་ལ། (གཉིས་ལས་དང་པོ་)མདོར་བསྟན་ནི། རྒྱན་ལས། བློ་ ལྡན་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་པ། །སྒོམ་པ་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ཡིས། །མཚུངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་ དེ། །དེ་ལས་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་པ་སྟེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་རྣམས་ཀྱི་དྲན་པ་ ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམ་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་བ་རྣམས་དང་མཚུངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དོན་ རྣམ་པ་བཅུ་བཞིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱས་བཤད་ནི། དོན་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་པོ་གང་ཞེ་ན། རྟེན་དང་གཉེན་པོ་དག་ དང་ནི། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་འཇུག་པ་དང་། །དམིགས་པ་དང་ནི་ཡིད་བྱེད་དང་། །ཐོབ་པས་ སྒོམ་པ་ཁྱད་པར་འཕགས། །མཐུན་དང་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་། །ཡོངས་སུ་ཤེས་དང་སྐྱེ་ བ་དང་། །ཆེན་པོ་དང་ནི་མཆོག་ཉིད་དང་། །སྒོམ་དང་ཡང་དག་འགྲུབ་པ་གཞན། །ཞེས་པ་ སྟེ། ཐེག་ཆེན་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ ཤེས་རབ་རྣམ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཤིང་། དེ་བཞིན་ དུ་སྦྱར་ཏེ་སྔར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོ་མི་གཙང་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་མི་རྟག་པ་ དང་བདག་མེད་པར་སྒོམ་པ་རྣམས་ཀྱང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཙང་བ་དང་བདེ་བ་དང་རྟག་པ་ དང་བདག་དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ལྟོས་ན་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པས་དེ་དག་གི་ 2-354 ཡང་གཉེན་པོ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྔར་བསྟན་པ་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱང་འཕགས་པའི་བདེན་ པ་བཞི་ལ་འཇུག་ཅིང་གཞན་དག་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འཛུད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གཅིག་ པུའི་ལུས་སོགས་ལ་དམིགས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་གྱི

【現代漢語翻譯】 拋棄將身體和感受執著為快樂，將心執著為永恒，將法執著為有我的四種顛倒認知。 如《中觀根本慧論》所說：『爲了消除惡趣，爲了貪愛的緣故，爲了基礎的緣故，爲了不愚癡的緣故，應當修習四念住，以便進入四聖諦。』 如同認識到身體是包含惡趣痛苦的集合，從而進入對痛苦的完全瞭解；認識到感受是產生貪愛的根源，從而進入對集諦的捨棄；認識到心是執著於我的基礎，並且因為害怕斷滅而對涅槃感到恐懼，從而進入對滅諦的證悟；認識到法是煩惱的對治，從而進入對道諦的修習，因此進入四聖諦。 通過脫離有漏的身體等，逐漸獲得無漏的功德等。 （第二，）卓越之處在於： （二者中的第一，）簡要說明：如《寶性論》所說：『具慧者修習念住，以十四種方式，因為無與倫比，所以它比其他念住更為卓越。』 也就是說，大乘行者修習的念住，因為與小乘行者修習的念住無與倫比，所以在十四個方面顯得更為卓越。 （第二，）詳細解釋：十四個方面是什麼呢？ 『所依和對治，以及進入的方式，所緣和作意，以及證得，與順應和隨行，以及完全瞭解和生起，偉大和至上，修習和如實成就。』 也就是說，依靠對大乘深廣之法的聞思修所產生的清凈智慧來修習，因此顯得卓越。同樣，將之前四種顛倒的對治，即修習不凈、痛苦、無常和無我，與清凈、快樂、永恒和真我的勝義諦相比，這些都是顛倒的認知，因此也成為它們的對治。 如前所述，自己進入四聖諦，並且逐漸引導他人進入，因此顯得卓越。不僅以自己單獨的身體等為所緣，而且以一切眾生的身體等為所緣，因此顯得卓越。不是執著於事物的相狀，而是...

【English Translation】 Abandoning the four inversions of clinging to the body and feelings as pleasurable, clinging to the mind as permanent, and clinging to phenomena as having a self. As stated in the Madhyamakakarika: 'To eliminate bad rebirths, for the sake of craving, for the sake of the basis, and for the sake of non-ignorance, one should cultivate the four mindfulnesses in order to enter the four noble truths.' Like recognizing that the body is a collection of suffering that includes the suffering of bad rebirths, thereby entering into a complete understanding of suffering; recognizing that feelings are the source of craving, thereby entering into the abandonment of the origin; recognizing that the mind is the basis for clinging to a self, and fearing annihilation, thereby fearing nirvana, thus entering into the realization of cessation; recognizing that phenomena are the antidote to afflictions, thereby entering into the cultivation of the path, thus entering the four noble truths. By separating from contaminated bodies, etc., gradually attaining uncontaminated qualities, etc. (Second,) the way of being superior: (First of the two,) brief explanation: As stated in the Ratnagotravibhāga: 'The wise cultivate mindfulness, in fourteen ways, because it is incomparable, therefore it is superior to others.' That is to say, the mindfulness cultivated by Mahayana practitioners is incomparable to that cultivated by Hinayana practitioners, and is therefore superior in fourteen aspects. (Second,) detailed explanation: What are the fourteen aspects? 'The basis and the antidote, as well as the way of entering, the object and the attention, as well as the attainment, conforming and following, as well as complete understanding and arising, greatness and supremacy, cultivation and perfect accomplishment.' That is to say, it is superior because it is cultivated based on the pure wisdom arising from hearing, contemplating, and meditating on the profound and vast Dharma of the Mahayana. Similarly, compared to the ultimate truth of purity, pleasure, permanence, and true self, the antidotes to the previous four inversions, namely cultivating impurity, suffering, impermanence, and non-self, are inverted perceptions, and therefore also serve as their antidotes. As previously stated, one enters the four noble truths oneself, and gradually guides others to enter, therefore it is superior. It is superior because it takes as its object not only one's own body, etc., but also the bodies, etc., of all sentient beings. It is not clinging to the characteristics of things, but...

---

་ལུས་ལ་སོགས་པ་ ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པར་ཡིད་ལ་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ལུས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཞི་ བའི་མཐར་ལྷུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་མ་བྲལ་བ་སྲིད་པའི་མཐར་ལྷུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པས་མི་ གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། མི་མཐུན་ཕྱོགས་སེར་སྣ་ལ་སོགས་ པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་དང་ཡང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དང་། གནས་ སྐབས་སུ་རང་རང་གི་མོས་པ་དང་མཐུན་པར་སྟོན་ཞིང་སྒོམ་པས་འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཉན་ ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། ལུས་ཡང་དག་པ་ མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་ཚོར་བ་ལོག་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ དང་། སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དང་། ཆོས་གློ་བུར་དུ་འབྱུང་ བ་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང་། བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་སྐྱེ་ བ་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ ཐོབ་ཅིང་དེ་ལ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་བཞིན་ གྱིས་དབང་པོ་རྣོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་སྒོམ་པ་ཆུང་ངུ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པ་ དག་ལས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། བསམ་སྦྱོར་མཐུན་པར་འཇུག་པས་འབྲས་ བུ་མཐར་ཐུག་ཐོབ་པ་ན་འདྲེས་ཤིང་ཉེ་བར་འདྲེས་པའི་མཆོག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ན་ཡང་མི་ཟད་པར་འགྱུར་བའི་སྒོམ་ པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ 2-355 དཔའི་ས་བཅུ་དང་། མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་ པའི་ཕྱིར་ན་ཐེག་དམན་གྱི་སྒོམ་ཚུལ་ལས་ཆེས་ཆེར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)གཞུང་དོན་ལ། ལུས་དང་། ཚོར་བ་དང་། སེམས་དང་། ཆོས་ལ་དྲན་པ་ཉེ་ བར་གཞག་སྟེ་བདག་མེད་ལ་འཇུག་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་དྲུག་ལས། (དང་པོ་)ཆ་ཤས་ལུས་ སུ་ཞེན་པ་སྤང་པ་ནི། ཡང་འགའ་ཞིག་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ནོ་སྙམ་ན། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལུས་རིལ་པོ་རྫས་གཅིག་ཏུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡན་ ལག་སོ་སོ་བར་སྣང་བ་འདི་དག་ལས་གཞན་པའི་ལུས་ནི་མ་དམིགས་ཤིང་འདི་དག་ཀྱང་རེ་ རེ་ནས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ལུས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ལུས་ནི་རྐང་པ་དང་ བྱིན་པ་ལྟ་བུ་རེ་རེའང་མི༵ན་ཞིང་། བརླ་དང་རྐེད་པ་ལྟ་བུ་རེ་རེའང་ལུས་མིན་ལ༵། ལྟོ་བ་དང་ རྒྱབ་རྐྱང་པ་དག་ཀྱང་ལུས་མིན་ཏེ༵། བྲང་གཅིག་པུ་དང་དཔུང་པ་གཅིག་པུའང་ལུས་མ་ཡི༵ན་ ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྩིབ་ལོགས་སོ་སོ་དང་ལག་པ་རེ་རེའང་ལུས་མིན་པ་ཉིད་དེ༵། མཆན་ཁུང་ དག་དང་ཕྲག

【現代漢語翻譯】 因為要將身體等一切觀想為非實有；因為不墮于與身體等分離的寂滅之邊，也不墮于不分離的輪迴之邊，從而獲得不住涅槃；因為能對治慳吝等不順品，所以也與波羅蜜多相應；因為能根據各自的意樂，暫時地示現和修習，所以也能隨順世間人、聲聞和獨覺；因為能如實了知身體顯現為非真實的自性，如幻術一般，感受錯誤的感受，如夢境一般，心性本自光明，如虛空一般，諸法如雲等般倏然而生；因為能隨愿受生於輪迴，獲得轉輪王等圓滿的身體和感受，並且在其中也能獲得無有煩惱的生；因為自性聰慧，即使是少許的憶念正念的修習，也比其他更為殊勝；因為思與行一致，所以在獲得究竟果位時，能成為混合且緊密混合的殊勝之境；即使獲得無餘涅槃，也能成為不滅的圓滿修習；因為具有暫時的菩薩十地之果，以及究竟的圓滿佛果，所以比小乘的修法更為殊勝。 (第二部分)正文內容：于身、受、心、法修習正念，進入無我之法。第一部分分為六個方面：（第一）斷除對身體各部分的執著。如果有人認為肢體是身體，那麼肢體組成的整體，真實成立為一體是不存在的。因為除了各個顯現的肢體之外，沒有其他的身體可以指認，而且如果對這些肢體一一進行分析，它們也不是身體。也就是說，身體不是腳和脛骨等任何一個單獨的部分，也不是大腿和腰部等任何一個單獨的部分，也不是腹部和背部等任何一個單獨的部分，也不是單獨的胸部和手臂，同樣，每一根肋骨和每一隻手也不是身體，腋窩和肩膀也不是。

【English Translation】 Because one contemplates the body and everything else as non-existent; because one does not fall into the extreme of peacefulness by separating from the body and so on, nor does one fall into the extreme of existence by not separating, thereby attaining non-abiding nirvana; because it acts as an antidote to miserliness and other unfavorable factors, it is also in accordance with the perfections; because it temporarily demonstrates and practices in accordance with each person's inclinations, it also follows worldly people, shravakas, and pratyekabuddhas; because one fully understands that the body appears as an unreal entity, like an illusion, that feelings are experienced wrongly, like a dream, that the mind is naturally clear and luminous, like the sky, and that phenomena arise suddenly, like clouds and so on; because one is born into existence intentionally, obtaining a body and feelings that are complete, such as those of a chakravartin, and even in that, one obtains a birth without affliction; because one is naturally sharp-witted, even a small amount of mindfulness practice becomes much greater than others; because thought and action enter in harmony, when the ultimate result is obtained, it becomes the supreme state of being mixed and closely mixed; and because even when one obtains nirvana without remainder, it becomes an inexhaustible and complete meditation; because it possesses the temporary result of the ten bhumis of a bodhisattva and the ultimate result of perfect Buddhahood, it is far superior to the practice of the Lesser Vehicle. (Second part) The main text: How to engage in selflessness by establishing mindfulness on the body, feelings, mind, and phenomena. The first part has six aspects: (First) Abandoning attachment to the parts as the body. If someone thinks that the limbs are the body, then the whole composed of limbs, truly established as one entity, does not exist. Because other than these appearing limbs, there is no other body to be identified, and if these are analyzed individually, they are not the body. That is, the body is not each individual part such as the foot and shin, nor is it the thigh and waist, nor is it the abdomen and back, nor is it the single chest and arm. Similarly, each rib and each hand is not the body, nor are the armpits and shoulders.

---

་པ་རེ་རེའང་ལུས་མ་ཡི༵ན་ཞིང་། རྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ནང་ཁྲོལ་སོ་སོ་བ་རྣམས་ ཀྱང་ལུས་དེའི་ངོ་བོ་མིན་ལ༵། མགོ་བོ་དང་མགྲིན་པ་ལྟ་བུ་རེ་རེའང་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་མིན་པ་ཉིད་ དེ། ལུས་ནི་གཅིག་པུར་འདོད་ན༵་དེ་དག་ནི་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་ལས་གང་རུང་ གཅིག་ལོག་ཀྱང་ལུས་ཡིན་པ་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་གང་རུང་གཅིག་ཉམས་ནའང་ ལུས་ཤི་འཕོས་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡན་ལག་ཆ་ཤས་སོ་སོ་ལ་བཙལ་ན་ལུས་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། འདི་ལ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལུས་རིལ་པོ་རྫས་གཅིག་ཏུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ ནི་གང་ཞིག་ཡི༵ན་ཏེ་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་དོ། ། (གཉིས་པ་)ཆ་ལ་གནས་ན་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཚུལ་ནི། ཡན་ལག་སོ་སོ་བ་ལུས་མ་ཡིན་ ཡང་། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་པའི་ལུས་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ 2-356 ཅན་གྱི་ལུས་འདི་རྐང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ལ༵་གནས་ན་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ ཕྱོགས་རེར་གནས་སམ་ལུས་ཀྱི་བདག་ཉིད་རིལ་པོར་གནས་ཞེས་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེ་ ལ་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཕྱོགས་རེ་ཡིས་ནི་གནས་པར་གྱུར་པར་འདོད་ན༵། ལག་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཆ་ཤས་རྣམས་རང་རང་གི་ཆ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་མོ༵ད་ཀྱི། ཆ་མེད་ཀྱི་ ལུས་རིལ་པོ་གཅིག་པུ་དེ་རང་ཉིད་ནི་ཡན་ལག་གང་ལ་གན༵ས་ཞེས་བརྟགས་ན་གང་དུ་ཡང་ གནས་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ་ཆ་ཤས་དུ་མར་གྱུར་བས་གནས་པ་པོ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ ཏེ་བདག་ཉིད་ཀུན་གྱི་ལུ༵ས་རིལ་པོ་རེ་རེ་ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་སོ་སོ་བ་རྣམས་ ལ་གནས་པར་འདོད་ན་ནི༵། ལག་པ་དང་རྐང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་དེ་དག་ཇི་སྙེད་པ༵་ དེ་སྙེད་ཀྱི་ནི་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་ལུས་རིལ་པོ་དུ་མ་རྣམས་སུ་ཡོད་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་པར་ འགྱུ༵ར་ཏེ། དེ་ལྟར་ནི་སྣང་དུ་རུང་བ་ལ་མ་དམིགས་པས་ཀྱང་བསལ་ཞིང་། རིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་ བདེན་པར་འདོད་པ་ཡང་འགལ་ལོ། ། (གསུམ་པ་)ཚོགས་པའང་བདེན་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དང་ནང་དུ་རྣམ་ པར་དཔྱད་པ་ན་ལུས་རིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན༵། ཇི་ལྟར་ལག་ པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ལུས་ཡོ༵ད་པར་འགྱུར་ཏེ་མེད་པར་གྲུབ་བོ། །ལག་ པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ལས་གཞན་ན་ཡང་ལུས་ཡོད་ན་སྣད་དུ་རུང་བ་ལས་མ་ དམིགས་པའི་ཕྱིར་མེད་ན༵། རིལ་པོ་གཅིག་པུར་འདོད་པའི་ལུས་དེ་ནི་ཡན་ལག་དང་མ་ འབྲེལ་བར་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཡི༵ན་ཏེ་མེད་པ་ཉིད་དོ། ། (བཞི་པ་)ཡན་ལག་ཐོ་ཡོར་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་ནི། ཡན་ལག་རྣམས་ལུས་མེད་ན་ལུས་འཛིན་ གྱི་བློ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། སྣང་རུང་མ་དམིགས་པས་ཁེགས་པ་དེས་ན་ལུས་རིལ་པོ་གཅིག་ ཏུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་ལག་པ་དང་རྐང་པ་ལ་སོགས་པ་ཆ་ཤས་དུ་མ་འདུས་པ་ལ༵་ 2-357 གཅིག་ཏུ་རྨོངས་ཤི

【現代漢語翻譯】 即使是每一個部分也不是身體，像腸子等等的內臟各自也不是身體的本質。 像頭和脖子這樣的每一個部分也不是身體的本質。 如果認為身體是唯一的，那麼這些部分就是多個；即使其中任何一個部分消失，身體也不會因此而不存在；即使其中任何一個部分損壞，身體也不會因此而死亡或轉移。 這樣，如果在各個肢體部分中尋找身體卻找不到，那麼這個具有肢體的完整身體作為一個單一實體真實存在又是如何成立的呢？根本無法成立。 （第二，）如果身體存在於各個部分中，就會產生混淆：即使各個肢體不是身體，如果有一個身體遍佈所有肢體，那又如何呢？ 如果這個具有肢體的身體存在於包括腳在內的所有肢體中，那麼應該考察身體的一部分存在於各個方向，還是身體的整體存在於各個方向。 如果認為身體的一部分存在於各個方向，那麼手等部分會存在於它們各自的部分中。 但是，如果考察這個沒有部分的完整身體存在於哪個肢體中，那麼它無法存在於任何地方，因為它已經變成了多個部分，所以無法成立。 如果認為每一個完整的身體都存在於手等各個肢體中，那麼就會過度地出現與手和腳等肢體的數量相等的多個完整身體。 這種情況既不能被感知到，也與認為身體是唯一真實存在的觀點相矛盾。 （第三，）證明集合也不是真實存在的：這樣，如果在內外進行分析，就無法成立身體作為一個單一實體真實存在。 那麼，手等肢體如何能成為身體呢？因為它們已經被證明是不存在的。 如果身體存在於手等肢體之外，那麼由於無法感知到，所以它是不存在的。 如果認為唯一的完整身體與肢體沒有關聯，那麼它又如何存在呢？它根本不存在。 （第四，）將肢體比作堆積物：如果肢體中沒有身體，那麼對身體的執著是如何產生的呢？ 由於無法感知到，所以可以確定身體作為一個單一實體真實存在是不成立的，但是由於手和腳等多個部分聚集在一起，所以會錯誤地認為它們是一個整體。

【English Translation】 Even each individual part is not the body, and the various internal organs such as intestines are also not the essence of the body. Each part, like the head and neck, is also not the essence of the body. If the body is considered to be singular, then these parts are multiple; even if any one of them is lost, the body does not cease to exist; even if any one of them is damaged, the body does not necessarily die or transmigrate. Thus, if the body cannot be found when searching in each individual limb, then how can this whole body with limbs be established as a single, truly existent entity? It cannot be established at all. (Secondly,) if it exists in parts, confusion arises: Even if the individual limbs are not the body, what if there is a body that pervades all the limbs? If this body with limbs exists in all the limbs, including the feet, then it should be examined whether a part of the body exists in each direction or whether the whole essence of the body exists in each direction. If it is thought that a part of the body exists in each direction, then the parts such as hands will exist in their respective parts. However, if one examines where this single, partless, whole body exists, it cannot be established anywhere, because it has become many parts, and therefore the existent is not established. If it is thought that each whole body exists in each of the individual limbs such as hands, then there would be an extreme proliferation of multiple whole bodies equal in number to the hands, feet, and other limbs. This is refuted both because it cannot be perceived and because it contradicts the assertion that the body is truly existent as a single entity. (Thirdly,) demonstrating that the aggregate is also not truly existent: Thus, since the body cannot be established as truly existent as a single entity when analyzed internally and externally, how can the limbs such as hands become the body? Because they have been proven to be non-existent. If the body exists apart from the limbs such as hands, then it is non-existent because it cannot be perceived. If the body, which is thought to be a single whole, exists without being connected to the limbs, then how can it exist? It is simply non-existent. (Fourthly,) showing the limbs as being like a heap: If there is no body in the limbs, then how does the clinging to a body arise? Since it cannot be perceived, it is certain that the body cannot be established as truly existent as a single entity, but because many parts such as hands and feet are gathered together, they are mistakenly thought to be a single whole.

---

ང་འཁྲུལ་པ་ཡིས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ལུས་འཛིན་གྱི་བློ་འབྱུང་བར་འགྱུ༵ར་ མི་འགལ་ཏེ། དཔེར་ན་དོན་ལ་མི་མ་ཡིན་རྡོ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྡུས་ནས་དབྱིབས་སུ་བཀོད་ པའི་ཁྱད་པར་གྱི༵ས་རྨོངས་ཤིང་འཁྲུལ་ནས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཐོ་ཡོར་ལ་ནི་མི་ཡིན་པའི་བློ་འབྱུང་ བ་བཞི༵ན་ནོ། །དེ་ཡང་ཇི་སྲིད་དུ་ཐག་རིང་པ་དང་དབྱིབས་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་བ་ རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པ་དེ་སྲིད་དུ༵་ཤིང་སྡོང་དང་ཐོ་ཡོར་ལ་སོགས་པ་ལ་དོན་ལ་མེད་ཀྱང་སྐྱེས་ བུ་ལྟར་སྣང་བའི་བློ་འབྱུང་བ༵་དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་ལག་པ་ལ་སོ༵གས་པའི་ཆ་ཤས་འདུས་པ་ལ་ ཡང་ལུས་འཛིན་གྱི་འཁྲུལ་པ་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཚོགས་པ་དེ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་གཞི་དེར་ལུས་ སུ་སྣ༵ང་པའི་འཁྲུལ་པ་འབྱུང་ཡང་། རྨོངས་པས་བརྟགས་པ་བཞིན་དོན་དམ་དུ་ཡོད་པ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ། ། (ལྔ་པ་)ཉིང་ལག་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་ནི། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལུས་མ་གྲུབ་པ་དེ་ བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་སོར་མོ་དུ་མ་འདུས་པའི་ཚོགས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱི༵ར་ལག་ པའང་རྫས་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་གང་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་ཅིང་། སོར་ མོ་དེ་ཡང་ཚིགས་སོ་སོ་བ་འདུས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱི༵ར་གཅིག་ཏུ་བདེན་ པ་མ་ཡིན་ལ། ཚིགས་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་གི་སྟོད་སྨད་ལ་སོགས་པའི་ཆ་ཤས་སུ་ཕྱེ་བ༵ས་ བཙལ་ན་བདེན་པའི་དངོས་པོར་མེད་དེ། ཆ་ཤས་མང་པོ་དེ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་ བཙལ་ན༵་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་མེད་དོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེའང་ཕྱོགས་བཞི་སྟོང་འོག་ལ་སོགས་ པའི་ཆའི་དབྱེ་བ་ཡི༵ས་ཕྱེ་ན་དུ་མར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་། ཕྱོགས་ཀྱིས་ དབྱེ་བས་ཆ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་ཕྱེ་བའི་ཆ་རེ་རེའང་དྲུག་དྲུག་ལ་སོགས་པར་ཕྱེ་ན་ཆ་ཤས་ དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱི༵ར་ཞིབ་མོར་བརྟགས་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་ པ་དེས་ན་རྩོམ་བྱེད་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་ཡང་རང་བཞིན་མེ༵ད་པས། དེས་བརྩམས་པའི་ལུས་ཀྱང་ 2-358 བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དེ། བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (དྲུག་པ་)དེས་ན་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་བདེན་པར་ གྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་འཁྲུལ་ཤེས་ལ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ༵འི་གཟུགས་སམ་ལུས་ འདི་ལ་རྟོགས་དཔྱོད་དང་ལྡན་པའི་མཁས་པ་སུ་ཞིག་ཆ༵གས་པར་བྱེད་དེ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ པར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡར་གང་གི་ཚེ་གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་དུ་ལུས་ བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་པ༵་དེའི་ཚེ་ཁྱད་པར་དུ་ཆགས་བྱའི་ཡུལ་སྐྱེས་པ་ནི་གང་ཞིག་ཡོད་ལ་ བུད་མེད་ནི་ག༵ང་ཞིག་ཡོད་དེ་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པས། ཕན་ཚུན་ཆགས་ཞེན་ལ་སོགས་ པའི་མཚན་མར་འཛིན་པ་སྤངས་ནས་ཀུན་རྫོབ་སྣང་བ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་

【現代漢語翻譯】 由於錯覺，人們會產生將身體視為真實存在的想法，這並非沒有道理。例如，實際上是將非人、石頭等聚集起來，通過形狀的特殊排列，使人迷惑和產生錯覺，就像從遠處看木樁會誤以為是人一樣。只要距離遙遠、形狀相似等錯覺的因緣聚合，就會像樹木和木樁等實際上不是人，卻顯現為人的想法一樣，只要將手等部分聚集起來，產生將身體視為真實存在的錯覺的因緣存在，那麼在這種基礎上，就會產生將身體視為真實存在的錯覺。然而，這並非如愚昧者所認為的那樣，在勝義諦中是真實存在的。 （第五）以虛空比喻肢體：正如不成立具有肢體的身體一樣，如果進行分析，手僅僅是多個手指聚集的集合，因此手也不可能成為一個真實存在的實體。手指也僅僅是各個關節聚集的集合，因此也不是真實存在的單一實體。關節也可以分解為各自的上下等部分，如果進行尋找，則不存在真實存在的物體。即使將許多部分分解為極微，也無法找到真實存在的單一實體。即使將極微分解為四面八方等部分，也會變成多個部分，因此不可能成立為單一實體。即使通過方向進行分解，分解為六個部分等，如果將每個部分再分解為六個部分等，就會變得沒有部分，因此如果仔細觀察，就會像虛空一樣，什麼也無法成立。因此，構成身體的極微也不具備自性，因此由其構成的身體也不可能真實存在，因為它脫離了真實存在的一和多。 （第六）因此，像夢境一樣修習的方法是：像這樣進行分析，即使身體不真實存在，但在錯覺的認知中，它會顯現為各種各樣的形象，就像夢境一樣。哪位具有辨別智慧的智者會對這個形象或身體產生貪執呢？因此，產生貪執和執著是不合理的。當如上所述，共同承認身體不真實存在時，特別地，貪執的對象——男人和女人又在哪裡存在呢？因為什麼也不成立，所以應該放棄相互貪執等相，並將世俗顯現視為夢境。

【English Translation】 Due to delusion, the thought of holding the body as real arises, which is not unreasonable. For example, in reality, non-humans, stones, etc., are gathered and arranged in a particular shape, causing confusion and delusion, just like mistaking a distant stump for a person. As long as the causes and conditions of delusion, such as distance and similar shape, are gathered, just as trees and stumps, etc., are not actually people but appear as people, similarly, as long as the causes for the delusion of holding the body as real exist in the gathering of parts such as hands, then on that basis, the delusion of seeing the body as real arises. However, it is not truly existent in the ultimate sense, as the ignorant believe. (Fifth) Showing the limbs as being like the sky: Just as the body with limbs is not established, if analyzed, the hand is merely an assembly of many fingers, therefore, how can the hand become a single, truly existent substance? It is not established as truly existent. The finger is also merely an assembly of individual joints, therefore it is not a single, truly existent entity. The joints can also be divided into their respective upper and lower parts, etc., and if searched for, there is no truly existent object. Even if many parts are divided into atoms, it is impossible to find a single, truly existent entity. Even if the atom is divided into four directions, the cardinal directions, etc., it will become multiple parts, therefore it cannot be established as a single entity. Even if divided by direction, dividing into six parts, etc., if each part is further divided into six parts, etc., it will become without parts, therefore, if examined closely, it will be like the sky, nothing can be established. Therefore, even the atoms that compose the body do not have inherent existence, so the body composed of them is not truly established, because it is devoid of a truly existent one and many. (Sixth) Therefore, the way to meditate like a dream is: If analyzed in this way, even though the body is not truly established, in delusional consciousness, it appears in various forms, like a dream. Which wise person with discerning intelligence would be attached to this form or body? Therefore, it is not reasonable to be attached and cling to it. When, as shown above, it is commonly acknowledged that the body is not truly established, then, in particular, where do the objects of attachment—men and women—exist? Because nothing is established, one should abandon grasping at the signs of mutual attachment, etc., and regard the conventional appearance as a dream.

---

དང་། དོན་དམ་སྟོང་ ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ངང་དུ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མེད་ པར་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་གང་གི་ལུས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་མཐོང་བ་ དེ་ནི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལའང་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བཏང་ སྙོམས་སུ་སྣང་བ་རྣམས་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་འདོད་པ་བརྟགས་ནས་འགོག་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ རང་བཞིན་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ། རྒྱུ་ལ་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ། དེས་ན་སྲེད་པ་སྤང་ཚུལ། མཐོང་སོགས་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ། རང་གཞན་བརྟགས་ཏེ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ ལས། (དང་པོ་)ཚོར་བ་དོན་ལ་མེད་ཚུལ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བདེན་པར་ ཡོད་ན༵་ནི་ནམ་ཡང་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལྟ་ན་ཅི་སྟེ་རབ་ཏུ་དགའ་བདེ་ལྡན་པའི་ གནས་སྐབས་ལ་ཡང་མི་གནོ༵ད་དེ་གནོད་པར་ཐལ་བ་ལས། དགའ་བདེ་མྱོང་པའི་དུས་ན་ནི་ སྡུག་བསྔལ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདེ་ བའི་ཚོར་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བདེན་པར་ཡོད་ནའང་ནམ་ཡང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལྟ་ 2-359 ན་མྱ་ངན་གྱི་གདུང་པ་དང་བཀྲེས་སྐོམ་ལ་སོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་བའི་གནས་སྐབས་ལ༵་ ཡང་བཟའ་བཏུང་ཞིམ་པོ་དང་ཕྲེང་བ་དང་བྱུག་པ་ལ་སོགས་པས་ཅི་སྟེ་དགའ་བར་མི་བྱེ༵ད་ དེ་དགའ་བདེ་མྱོང་བར་ཐལ་བ་ལས། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་དུས་ན་དགའ་བདེ་མ་དམིགས་པའི་ ཕྱིར་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པོ། །དེ་དག་ནི། དབུ་མའི་རྩ་བར། གལ་ཏེ་རང་ བཞིན་གྱིས་ཡོད་ན། །དེ་ནི་མེད་ཉིད་མི་འགྱུར་ཏེ། །རང་བཞིན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི། །ནམ་ ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་རིགས་པ་དང་ཡང་མཐུན་པ་ཉིད་དོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་བརྒལ་ལན་ནི། སྡུག་བསྔལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བདེན་པར་ ཡོད་ཀྱང་དགའ་བདེ་སྟོབས་དང་ལྡན་པས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་ཕྱི༵ར་གལ་ཏེ་བདེ་བ་མྱོང་ བའི་གནས་སྐབས་ན་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན༵་གང་ཞིག་ཉམས་སུ་ མྱོང་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མི༵ན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཇི་ལྟར་ཡི༵ན་ཞེས་བརྟགས་ན་ མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པ་ལ་དེ་དང་མི་ལྡན་ པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་དུས་ན་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ ཡོད་པར་འདོད་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །བདེ་བའི་གནས་སྐབས་ན་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཉམས་སུ་ མ་མྱོང་ཡང་ཕྲ་མོ་ཉིད་དུ་གནས་པར་ཡོ༵ད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འདི་ཡི་རགས་ པ་བདེ་བ་སྟོབས་ལྡན་གྱིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་བསལ་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ངོ་བོར་མེད་པ་ མིན་ན༵མ་ཞེས་ད

【現代漢語翻譯】 並且，應當安住于勝義空性如虛空般的境界中。正如《顯了一切法無生經》中所說：『妙吉祥，若有人見自身與虛空平等，此乃身隨觀身念住。』 （二）于受隨觀念住，也要考察並遮止將有漏的苦、樂、舍受，執著為勝義諦實有。這又分為：從自性考察而遮止，從因考察而遮止，由此斷除貪愛，從見等考察而遮止，從自他考察而遮止。初者又分為三： （一）受在勝義中不存在之理：如果痛苦的感受是其自性，真實存在，那麼它將永不改變。如果是這樣，為何在極度喜樂的狀態下，它不會造成損害呢？因為喜樂生起時，痛苦便不顯現，所以它並非自性真實存在。同樣，如果快樂的感受是其自性，真實存在，那麼它也永不改變。如果是這樣，為何在悲傷、飢渴等痛苦的狀態下，通過美味的食物、花環、涂香等不能帶來快樂呢？因為痛苦生起時，喜樂便不顯現，所以它也並非自性真實存在。這些觀點與《中觀根本慧論》中的道理相符：『若法有自性，是則不應無，性異則不然，不應有是事。』 （二）由此引發的辯論與回答：如果說，雖然痛苦是自性真實存在的，但由於喜樂的力量強大，壓制了痛苦，所以在感受快樂的狀態下，沒有感受到痛苦。那麼，沒有被感受到的東西，又怎麼能說是痛苦的感受呢？因為感受的定義就是被體驗，如果不具備被體驗的性質，就不能稱之為感受。同樣，對於認為在痛苦壓制下仍然存在快樂的感受的觀點，也可以用同樣的道理來反駁。如果說，在快樂的狀態下，雖然沒有感受到粗大的痛苦，但細微的痛苦仍然存在。那麼，既然這種痛苦的粗大部分已經被強大的快樂所壓制和消除，那麼它不就失去了痛苦的體性了嗎？

【English Translation】 Furthermore, one should abide in the state of ultimate emptiness, which is like the sky. As stated in the Sutra Revealing the Absence of Arising of All Dharmas: 'Manjushri, whoever sees their body as equal to the sky is practicing mindfulness of the body by observing the body.' (2) In mindfulness of feelings, one should also examine and prevent the attachment to the feelings of pleasure, pain, and indifference that arise from contaminated sources, considering them to be ultimately true. This is done by refuting them through examining their nature, examining their causes, thereby abandoning craving, examining views, and examining self and other. The first of these is divided into three: (1) The reason why feelings do not exist in ultimate reality: If the feeling of suffering were truly existent in its own nature, it would never change. If that were the case, why would it not cause harm even in a state of great joy and happiness? Because when joy and happiness arise, suffering does not appear, so it is not truly existent in its own nature. Similarly, if the feeling of happiness were truly existent in its own nature, it would never change. If that were the case, why would delicious food, garlands, perfumes, etc., not bring joy in a state of suffering from grief, hunger, and thirst? Because when suffering arises, joy and happiness do not appear, so it is not truly existent in its own nature. These views are also in accordance with the reasoning in the Fundamental Verses on the Middle Way: 'If something has its own nature, it should not be non-existent. If its nature were to change, it would never be acceptable.' (2) Arguments and answers arising from this: If one says that although suffering is truly existent in its own nature, it is suppressed by the power of joy and happiness, so in the state of experiencing happiness, suffering is not experienced. Then, how can something that is not experienced be called a feeling of suffering? Because the definition of feeling is to be experienced, and if it does not have the quality of being experienced, it cannot be called a feeling. Similarly, the same reasoning can be used to refute the view that there is a feeling of happiness even when it is suppressed by suffering. If one says that although gross suffering is not experienced in a state of happiness, subtle suffering still exists. Then, since the gross part of this suffering has been suppressed and eliminated by the powerful happiness, has it not lost the nature of suffering?

---

ྲིའོ། །བདེན་མོད་འོན་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ཕྲ་མོ་དེ་ནི་དགའ་བདེ་སྟོབས་ལྡན་དེ་ ལས་གཞན་དགའ་བདེ་ཆུང་ངུ་ཙ༵མ་གྱི་ངོ་བོར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་སྡུག་བསྔལ་ཕྲ་མོ་ཉིད་ དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དུ་བདེན་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དགའ་བདེ་ཆུང་ངུ་ཙམ་དེ༵འི་ ངོ་བོར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འགལ་རྐྱེན་བདེ་བ་སྟོབས་ལྡན་སྐྱེས་པས་ན༵་སྡུག་བསྔལ་ ཕྲ་མོ་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་མིན་ན་ནི༵་སྡུག་བསྔལ་ཀྱི་ཚོར་བ་དོན་དམ་དུ་ཡོད་དོ་ 2-360 ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་པ་དེ་འཁྲུལ་སྣང་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཙམ་ཉི༵ད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པ་ མིན་ན༵མ་སྟེ་ཡིན་པས་དོན་ལ་བདེན་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། (གསུམ་པ་)གཉེན་པོ་རྣམ་དཔྱོད་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། ཚོར་བ་བདེན་པར་རྟོག་པ་ནི་འཁྲུལ་ སྣང་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཙམ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འཁྲུལ་པ་འདི་ཡི་ནི༵་གཉེན་པོ་ཟག་ བཅས་ཀྱི་ཚོར་བ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་ཤེས་རབ་དང་དྲན་པ་འདི་ བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ༵། དེ་ལྟར་རིགས་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཞིང་དང་འདྲ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡི༵་ འབྲས་བུ་བསམ་གཏན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བས་ རྣལ་འབྱོར་པ་ཡི་ལུས་སེམས་རྟས་པར་བྱེད་པས་ན་ཟ༵ས་དང་འདྲ་བར་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྒྱུ་ལ་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)དབང་དོན་རེག་པ་མེད་ ཚུལ་ནི། ཡུལ་དབང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་འདུས་པའི་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ནི་མེད་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྣང་ཙམ་དུ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་དཔྱད་ན་དོན་དམ་དུ་གྲུབ་པ་མེད་དེ། དབང་ དོན་ཕྲད་པའི་རེག་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་ པོ་རྣམས་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྣམས་ཕན་ཚུན་བར་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན༵་ནི། དབང་དོན་དེ་དག་གང་དུ་ཕྲད་ཅིང་རེག་པར་འགྱུ༵ར་ཞེས་བརྟགས་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། ལྷོ་བྱང་ གི་རི་བཞིན་དུ་བར་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་དག་ལ་བར་གཏན་ནས་མེད་ ན་ཡང་རྫས་གཅིག་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ༵་ལྟ་ན་ཡང་དབང་པོ་གང་ཞིག་ཡུལ་གང་ དང་ཕྲད་ཅིང་རེག་པར་འགྱུ༵ར་ཞེས་བརྟགས་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། ཕྲད་པ་དང་ཕྲད་ཆོས་གཉིས་མ་ གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དབང་དོན་དེ་དག་གི་རྡུལ་ཕྲ་བར་ཆ་མེད་ནང་ཕན་ཚུན་ཕྲད་པ་ ལས་རེག་པ་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ནི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནང་ཕན་ཚུན་ཕྲད་ 2-361 པ་མེད་དེ། རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་འཇུག་པ་མེ༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ ནི་ཁོང་སྟོང་གི་གོ་སྐབས་མེད་ཅིང་ཆེ་ཆུང་བོངས་མཉམ་པ་ཉིད་ཡི༵ན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་རྡུལ་ ཕྲན་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་མ་ཞུགས་པ་ལ་ནི་ཕན་ཚུན་འདྲེས

【現代漢語翻譯】 誠然如此，然而，如果微小的痛苦僅僅是比強大的快樂更小的快樂的一種形式，那麼，微小的痛苦本身也將不再是真實的痛苦，因為它僅僅是較小快樂的一種形式。如果強大的快樂的對立面產生，那麼微小的痛苦就不會以痛苦的形式產生，那麼認為痛苦的感覺是真實存在的這種想法，不就僅僅是對幻覺的執著嗎？因此，它不是真實存在的。 (第三部分)修習對治的智慧的方法是：因為認為感覺是真實的，僅僅是對幻覺的執著，所以，爲了對治這種錯覺，應當修習以智慧和正念來辨別有漏的感覺是無自性的。因此，像以理性分析過的田地一樣，從中產生的果實，即禪定，能使瑜伽士的身心因無漏的快樂而得到滋養，所以應當像食物一樣享用。 (第二部分)通過分析原因來反駁，分為三部分。(第一部分)不存在根境接觸的方式是：如果說從境、根和作意三者結合的接觸中產生的感覺不是不存在的，那麼，僅僅從顯現的角度來看是這樣，但如果進行分析，則在勝義中是不成立的，因為根和境的接觸本身就不存在。如果眼睛等根和色等境是相互分離的，那麼根和境會在哪裡接觸和相遇呢？不會相遇，因為它們像南北的山一樣是分離的。如果它們之間根本沒有間隔，那麼就會變成一個單一的實體。即使那樣，哪個根會與哪個境接觸和相遇呢？不會相遇，因為接觸者和被接觸者都不成立。如果根和境的微小粒子相互接觸，從而產生接觸，那麼微小粒子不會在所有方向上相互接觸，因為微小粒子不會相互滲透。原因是它們沒有空隙，並且大小體積相同。因此，如果微小粒子不相互滲透，它們就不會相互混合。

【English Translation】 Indeed, but if the small suffering is merely a form of smaller happiness than the powerful happiness, then the small suffering itself will no longer be true suffering, because it is merely a form of smaller happiness. If the opposite of powerful happiness arises, then the small suffering does not arise in the form of suffering, then is not the idea that the feeling of suffering is truly existent merely an attachment to illusion? Therefore, it is not truly existent. (Third part) The method of cultivating the antidote of wisdom is: Because thinking that feeling is true is merely clinging to illusion, therefore, to counteract this illusion, one should cultivate the wisdom and mindfulness that discern that contaminated feelings are without inherent existence. Therefore, like a field analyzed by reason, the fruit that arises from it, namely meditation, nourishes the body and mind of the yogi with uncontaminated bliss, so it should be enjoyed like food. (Second part) Refuting by analyzing the cause, divided into three parts. (First part) The way in which there is no contact between the faculties and objects is: If it is said that the feeling arising from the contact of the three combined—object, faculty, and attention—is not non-existent, then it is so only in appearance, but if analyzed, it is not established in ultimate truth, because the contact of the faculties and objects themselves does not exist. If the faculties such as the eyes and the objects such as forms are mutually separated, then where will those faculties and objects meet and touch? They will not meet, because they are separated like mountains in the north and south. But if there is no separation between them at all, then they will become a single entity. Even then, which faculty will meet and touch which object? It will not meet, because the toucher and the touched are not established. If the minute particles of those faculties and objects touch each other, and thus contact is established, then the minute particles do not touch each other in all directions, because the minute particles do not penetrate each other. The reason is that they have no empty space and are equal in size and volume. Therefore, if the minute particles do not penetrate each other, they will not mix with each other.

---

་པ་མེད་ཅི༵ང་མ་འདྲེས་པ་ལ་ ཕྲད་པ་མེ༵ད་པས་ཁྱབ་སྟེ། ཕྲད་པ་མེད་ན་ནི་རེག་པ་མེད་ལ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཚོར་བ་མེད་པར་ གྲུབ་པོ། །རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ཆ་མེད་དུ་འདོད་པའི་ལུགས་ལའང་ཕྱོགས་གང་རུང་གཅིག་གིས་ ཕྲད་པ་ཞེ༵ས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་འཐད་པར་འགྱུ༵ར་ཞེས་བརྟགས་ན་མི་འཐད་དེ། ཕྲད་པ་དང་མ་ ཕྲད་པའི་ཆ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཕྲད་པའང་ཡིན་པ་ དང་ནི་ཆ་མེད་ཀྱང་ཡིན་པ༵་ནི་ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་དེ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུ་ཚད་མས་ མཐོང་ན་འདིའོ་ཞེས་བསྟན་པར་གྱི༵ས་ཤིག་ཅེས་དྲིས་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བསྟན་དུ་མེད་དོ། ། (གཉིས་པ་)རྣམ་ཤེས་རེག་པ་མེད་ཚུལ་ནི། ཕན་ཚུན་ཕྲད་པ་ལ་གཟུགས་ཅན་དུ་གྲུབ་ དགོས་མོད། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་སམ་གཟུགས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་པ་ལ་ནི༵། དབང་དོན་དག་དང་ཕྲད་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉི༵ད་དེ་ཕྲད་རྒྱུའི་ལུས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ རོ། ། (གསུམ་པ་)ཚོགས་པའང་དོན་ལ་མེད་ཚུལ་ནི། ཡུལ་དབང་རྣམ་ཤེས་སོ་སོ་ལ་བརྟགས་ན་ ཕྲད་པ་མེད་ཀྱང་གསུམ་ཚོགས་པ་ལ་ཕྲད་པར་འཇོག་གོ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ཚོགས་པ་ཞེས་ བྱ་བ་དེའང་དཔྱད་ན་དངོས་པོར་བདེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་ཕྲད་པ་དང་རེག་པར་མི་ འཐད་དེ༵། དེ་བཞིན་སོར་མོའི་ཚོགས་ཡིན་ཕྱིར། །ལག་པའང་གང་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར། ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། རྒྱུད་དང་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །ཕྲེང་བ་དམག་ལ་སོགས་བཞིན་ རྫུན། །ཞེས་པས་སྔར་ནི་ཇི་ལྟར་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ཅིང་བདེན་མེད་དུ་གཏན་ལ་ ཕབ་པ་བཞི༵ན་ནོ། ། 2-362 (གསུམ་པ་)དེས་ན་སྲེད་པ་སྤང་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཡུལ་དབང་རྣམ་ཤེས་ གསུམ་ཕྲད་པའི་རེག་པ་ཡོད་པ་མིན་ན༵་འབྲས་བུ་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་རྣམས་གང་ ལས་འབྱུང་བར་འགྱུ༵ར་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་བདེ་སྡུག་ལ་བླང་དོར་དུ་བྱེད་པའི་ ངལ་བའམ་དཀའ་སྤྱད་འདི་ཅི་ཡི་དོན་དུ་ཡི༵ན་ཏེ་བརྟགས་ན་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟོད་པས་དེ་སྤང་བའི་དོན་དུའོ་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་གང་གིས་ མྱོང་བ་པོ་གང་ལ་གནོད་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ་དཔྱད་ན་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ རོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ་ཚོར་བ་པོའི་བདག་འགའ་ཡང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་ཅི༵ང་ཉམས་ སུ་མྱོང་བར་བྱ་བའི་ཚོར་བའང་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན༵་དེའི་ཚེ་དོན་དམ་པའི་རིགས་པས་ དཔྱད་ན་མྱང་བྱ་མྱོང་བྱེད་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་གྲུབ་པའི་གནས་སྐབས་འདི་མཐོང་ན༵ས་ བདེ་སྡུག་ལ་བླང་དོར་གི་སྲེད་པ་ཅིས་ཕྱིར་ལྡོག་པར་མི་འགྱུ༵ར་ཏེ་ཅིས་ཀྱང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ དགོས་སོ། ། (བཞི་པ་)མཐོང་སོགས་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ་ནི། སྒོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ ཚོ

【現代漢語翻譯】 因為沒有不混合的接觸，所以沒有接觸是普遍的。如果沒有接觸，就沒有感覺。因此，感覺是不存在的。即使在認為原子沒有部分的學說中，如果探究任何一個方向的接觸如何可能，那也是不可能的，因為它會變成接觸和不接觸兩個部分。因此，一個方向既接觸又沒有部分是非常矛盾的，不可能存在。如果有人用量度看到這樣的東西，請指出它。但實際上，沒有任何東西可以指出。 (第二，)意識沒有接觸的方式：互相接觸必須建立在有形的基礎上。然而，對於作意和意識來說，它們不是身體或有形的。因此，與根源和對象的接觸是不可能的，因為沒有發現可以接觸的身體。 (第三，)聚集在究竟上也是不存在的方式：如果探究對像、根源和意識各自，它們之間沒有接觸。但如果說三者聚集在一起就有接觸，那麼，所有聚集在一起的事物，如果加以分析，實際上並不存在，因此互相接觸是不可能的。如同『因為是手指的聚集，所以手是什麼？』或者，『連續和聚集就像花環和軍隊一樣是虛假的』。正如之前通過推理分析並確定為無自性一樣。 （第三，）因此，斷除貪愛的方式是：如果這樣分析，對像、根源和意識三者的接觸是不存在的，那麼，快樂、痛苦和中性的感覺從何而來呢？因為沒有原因。因此，對於快樂和痛苦，採取接受和拒絕的態度有什麼意義呢？如果探究，沒有任何意義。然而，如果因為無法忍受痛苦而想要斷除它，那麼，痛苦的感覺由誰來體驗？會對誰造成傷害呢？如果探究，痛苦並沒有真實存在。因此，當體驗者沒有任何真實存在，並且所要體驗的感覺實際上也不存在時，如果通過究竟的理智來分析，看到所有體驗的主體和客體都無自性，那麼，為什麼不從對快樂和痛苦的貪愛中解脫出來呢？肯定會解脫出來。 （第四，）分析並駁斥見等：五種感官的意識和相應的

【English Translation】 Because there is no unmixed contact, the absence of contact is pervasive. If there is no contact, there is no feeling. Therefore, feeling is established as non-existent. Even in the doctrine that holds atoms to be without parts, if one examines how contact in any one direction could be possible, it is not reasonable, because it would become two parts, contact and non-contact. Therefore, being in contact in one direction and being without parts is extremely contradictory and impossible. If such a thing is seen by valid cognition, please point it out. But in reality, there is nothing to point out. (Second,) The way in which consciousness has no contact: Mutual contact must be established on a tangible basis. However, for mental activity and consciousness, they are not established as body or tangible. Therefore, contact with the faculties and objects is not reasonable, because the body for contact is not observed. (Third,) The way in which assembly is also non-existent in reality: If one examines the object, faculty, and consciousness individually, there is no contact. But if one posits contact in the assembly of the three, then all that is called an assembly, when examined, is not truly existent, therefore mutual contact is not reasonable. Like, 'Because it is an assembly of fingers, what is a hand?' Or, 'Continuity and assembly are false, like garlands and armies.' Just as before, it was analyzed by reasoning and determined to be without inherent existence. (Third,) Therefore, the way to abandon craving: If, through such analysis, the contact of object, faculty, and consciousness is non-existent, then from what do the feelings of pleasure, pain, and neutrality arise? Because there is no cause. Therefore, what is the point of the effort or hardship of accepting and rejecting pleasure and pain? If examined, there is no purpose. However, if one says it is for the purpose of abandoning suffering because it is unbearable, then who experiences the feeling of suffering? And who is harmed? If examined, suffering is not truly established. Therefore, when no self of the experiencer is truly established, and the feeling to be experienced is also not truly existent, then at that time, if one analyzes with ultimate reasoning and sees that all experiencing subject and object are established as without inherent existence, why would one not turn away from craving for acceptance and rejection of pleasure and pain? One must certainly turn away. (Fourth,) Analyzing and refuting seeing, etc.: The consciousness of the five senses and the corresponding

---

ར་བས་ཡུལ་ལྔ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། མིག་ཤེས་ཀྱི་མཐོང་བའམ་ནི་ལུས་ཤེས་ ཀྱིས་རེག་པའི་བར་ཡ༵ང་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་ ཀྱི༵ས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་ལ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པར་གཞག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་ དག་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཚོར་བ་དོན་དམ་དུ་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །ཡང་ཚོར་བ་ཡོད་པར་སེམས་ ཀྱིས་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་དུས་མཉམ་དང་སྔ་ཕྱི་ལ་བརྟགས་ན། མཐོང་བྱེད་ཀྱི་སེམས་ དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཕྱི༵ར་མཐོང་བྱའི་ཚོར་བ་དུས་མཉམ་པ་ནི་སེམས་དེ་ཡིས་མཐོང་བ་མ་ ཡི༵ན་ཏེ། རྫས་ཐ་དད་དུས་མཉམ་པ་ལ་བདག་གཅིག་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་མེད་ཅིང་། འབྲེལ་ མེད་དག་ནི་གཟུང་འཛིན་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོར་བ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྔ་མར་སྐྱེས་པ་ 2-363 དང་སེམས་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཕྱི་མར་སྐྱེས་པས་ཀྱ༵ང་སེམས་ལ་སྔར་གྱི་ཡུལ་དེ་དྲན་པ་ ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་དངོས་སུ་མྱོང་ཞིང་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡི༵ན་ཏེ། མྱང་བྱའི་ཚོར་བ་འདས་ནས་ མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (ལྔ་པ་)རང་གཞན་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ་ནི། ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། སྣང་ཙམ་དུ་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད། བརྟགས་ན་རང་རིག་བཀག་ཟིན་པས་ཚོར་ བ་རང་གིས་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ལ༵། དུས་མཉམ་མི་མཉམ་ལ་བརྟགས་ནས་ བཀག་ཟིན་པས་ཤེས་རིག་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་ཚོར་བ་ པོ་རང་གཞན་འགའ་ཡང་དོན་ལ་ཡོད་པ་མིན་ཏེ༵། མྱོང་བ་པོ་མེད་པ་དེས་ན་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ ནས་འཇོག་པས་མྱང་བྱའི་ཚོར་བའང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བདེན་པ་མི༵ན་པར་གྲུབ་པོ། དེ་ལྟར་ དོན་དམ་དུ་མྱང་བྱ་མྱོང་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་བདག་མེད་ཅིང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྟེན་འབྲེལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་ བུའི་ཚོགས་པ་ཙམ་འདི་ལ༵་དཔྱད་ན་སྡུག་བསྔལ་དུ་སྣང་བ་འདི་ཡིས་ཅི་སྟེ་གནོད་པ་བྱས་ཏེ་ ཅིའང་བྱས་པ་མེད་ཅིང་། བདེ་བར་སྣང་བས་ཕན་པ་བྱས་པའང་མེད་པས་དམིགས་མེད་ཀྱི་ ངང་དུ་མཉམ་པར་གཞག་པ་བྱ༵་སྟེ། མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་གང་གིས་ཚོར་བ་མི་དམིགས་ ན་དེ་ནི་ཚོར་བ་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའང་སེམས་ཡིད་རྣམ་ཤེས་སྟོང་ཉིད་དུ་རྟོགས་ ནས་མཉམ་པར་འཇོག་པ་སྟེ། དེ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ཡིད་ཤེས་བདེན་མེད་དུ་བསྟན་ པ་ནི། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གང་དུ་བཙལ་ཡང་མི་རྙེད་པས་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་ དེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་དབང་པོ་དྲུག་པོ་རྣམས་ལའང་མི་གན༵ས་ ཤིང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་དྲུག་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་གནས་པ་མིན་ལ། ཡུལ་ དབང་གཉིས་པོ་དེ་དག་གི་བར་ནའང་གནས་པ་མི༵ན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན

【現代漢語翻譯】 問：五種感官體驗是存在的嗎？ 答：眼識所見的，或者身識所觸的，從勝義諦上來說並非真實存在。如同夢幻泡影般的自性，僅在世俗諦上存在，並被安立為見等等。因此，與這些相應的感受，在勝義諦上並不成立。又問：感受的存在，是心所能見的嗎？ 答：這也需要考察同時性和先後性。如果說能見的心與所見的感受同時產生，那麼這個心就不能見那個感受，因為實體不同，同時產生的事物之間沒有一體的因果關係。沒有關係的事物，不能成為能取和所取。如果說感受作為境的行相先產生，而心作為有境的行相后產生，那麼心只能回憶起之前的境，而不能真實地體驗和見到，因為能體驗的感受已經過去不存在了。 （第五品）通過對自他的考察進行破斥：問：感受的體性不是體驗嗎？ 答：表面上看來是這樣，但如果進行考察，因為已經破斥了自證，所以感受自身不能體驗自身。通過考察同時性和非同時性，已經破斥了其他意識也不能體驗感受。因此，從究竟上來說，感受者（能感受的主體）和感受的對象（所感受的客體）都不存在。因為沒有體驗者，而體驗者和被體驗者是相互依存而安立的，所以被體驗的感受也不是真實存在的。這樣，在勝義諦上，沒有能體驗者和所體驗者等，都是無自性的。在世俗諦上，這只是如幻如夢的緣起聚合。如果對此進行觀察，那麼看似痛苦的感受並沒有造成任何損害，看似快樂的感受也沒有帶來任何利益，所以應該安住在無所緣的境界中。如經中所說：『文殊，如果不對感受進行執著，那就是對感受進行感受的隨念安住。』 （第三品）心的隨念安住，也是在證悟心、意、識為空性后安住于平等舍中。這又分為兩部分：（第一部分）揭示意意識的無實有：意的行相——意識，無論在哪裡尋找都找不到，因此不是真實存在的。這是因為，它既不住于眼等六內處，也不住於色等六外境，也不住于內外二者之間。同樣...

【English Translation】 Question: Are the five types of sensory experiences existent? Answer: What is seen by eye-consciousness or touched by body-consciousness does not truly exist in the ultimate sense. Like a dream or illusion, it exists only conventionally, and is established as seeing, etc. Therefore, the feelings associated with these are not established as truly existent. Question: Is the existence of feeling seen by the mind? Answer: This also needs to be examined in terms of simultaneity and sequence. If the mind that sees and the feeling that is seen arise simultaneously, then that mind does not see that feeling, because different entities arising simultaneously have no relationship of being a single cause and effect. Things without a relationship cannot be the grasper and the grasped. If the feeling arises first as the aspect of an object, and the mind arises later as the aspect of a subject, then the mind only remembers the previous object, and does not actually experience and see it, because the feeling that can be experienced has passed and no longer exists. (Fifth section) Refuting by examining self and other: Question: Isn't the characteristic of feeling experience? Answer: It seems so superficially, but if examined, because self-awareness has already been refuted, feeling itself cannot experience itself. By examining simultaneity and non-simultaneity, it has already been refuted that other consciousnesses cannot experience feeling either. Therefore, in reality, neither the feeler (the subject who feels) nor the object of feeling (the object that is felt) exists. Because there is no experiencer, and the experiencer and the experienced are established in dependence on each other, the feeling that is experienced is also not truly existent. Thus, in the ultimate sense, there is no experiencer or experienced, etc., all are without inherent existence. In the conventional sense, this is just an illusory aggregation of interdependent origination. If we examine this, the seemingly painful feeling has not caused any harm, and the seemingly pleasant feeling has not brought any benefit, so we should abide in a state of non-objectification. As it says in the sutra: 'Manjushri, if one does not fixate on feeling, that is the close placement of mindfulness that follows feeling.' (Third section) The close placement of mindfulness on the mind is also to abide in equanimity after realizing that mind, intellect, and consciousness are empty. This is divided into two parts: (First part) Revealing the non-reality of mental consciousness: The aspect of mind—consciousness—cannot be found no matter where one searches, therefore it is not truly existent. This is because it does not abide in the six internal sense faculties such as the eye, nor does it abide in the six external objects such as forms, nor does it abide between the two, internal and external. Similarly...

---

་དུ་ནང་ལུས་ 2-364 ཀྱི་དབུས་ནའང་སེམས་ཡོད་པ་མིན་ལ། ཕྱི་རོལ་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ལའང་ཡོད་པ་མིན་ ཞི༵ང་། ཕྱི་ནང་དེ་དག་ལས་གཞན་དུ་ཡང་ནི་བཙལ་ན་རྙེད་པ་མ་ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ སེམས་གང་ཞིག་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོར་ཡང་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། ལུས་ལས་གཞན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་ པོར་ཡང་ཡོད་པ་མི༵ན་ལ། ཕྱི་ནང་དེ་དག་འདྲེས་པའི་དངོས་པོར་ཡང་ཡོད་པ་མིན་ཞིང་དེ་ དག་ལོགས་སུ་འགར་བཙལ་ཡང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དེ། སེམས་ཀུན་རྫོབ་གློ་བུར་བ༵་ དེ་ནི་དཔྱད་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གྲུབ་པ་མིན་པ་དེའི་ཕྱི༵ར་དང་། དོན་དམ་ཆོས་ཉིད་ནི་ནམ་ཡང་ འགྱུར་བ་མེད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་མྱ་ངན་ལས་ འད༵ས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་དུ་གྲུབ་སྟེ། ཡུམ་ལས། སེམས་ནི་སེམས་མ་མཆིས་པ་སྟེ་སེམས་ཀྱི་ རང་བཞིན་ནི་འོད་གསལ་བའོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དབང་ཤེས་སྐྱེ་མེད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི། ཡིད་ཤེས་དོན་ལ་མེད་ནའང་གཟུགས་ སོགས་ཡུལ་ལྔ་ལས་སྐྱེས་པའི་དབང་ཤེས་ནི་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་དུས་གསུམ་ལ་བརྟགས་ ན་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་དེ། ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གཟུགས་སོགས་ལས་སྔ་བར་མིག་ ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན༵། དབང་ཤེས་དེ་ནི་ཡུལ་ཅི་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ༵་སྟེ། དམིགས་ ཡུལ་གཟུགས་སོགས་མ་སྐྱེས་ནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་ཤེས་ལ་སོགས་པ་དང་ཤེས་བྱ་ གཟུགས་སོགས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡོད་ན༵། དབང་ཤེས་དེ་ནི་ཡུལ་ཅི་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ༵་སྟེ་དུས་ མཉམ་དུ་གནས་པ་རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་དེ་ཤེས་བྱ་གཟུགས་ལ་སོགས་ པའི་ཕྱིས་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན༵་དེའི་ཚེ་དབང་བོའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཡུལ་གང་ལ་དམིགས་ ནས་སྐྱེ༵་སྟེ། དམིགས་ཡུལ་གཟུགས་སོགས་འདས་ནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གཙུག་ ན་རིན་པོ་ཆེས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། དེ་སེམས་ཀུན་ཏུ་ཚོལ་བ་ན་སེམས་དེ་ནི་ནང་དང་ཕྱི་དང་ དེ་གཉི་ག་དང་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་། ། 2-365 ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བཙལ་ནས་མ་རྙེད་པའི་ངང་དུ་གཞག་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ འབྱུང་བ་མེད་པ་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། འཇམ་དཔལ་གང་གིས་སེམས་མིང་ཙམ་དུ་ཤེས་ན་དེ་ ནི་སེམས་ལ་སེམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ། དཔྱད་ན་སྐྱེ་བ་མེད་ཚུལ། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་ བ། གཟུང་འཛིན་བདེན་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་ན་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ ཅད་ཀྱི༵་སྐྱེ་བ་དོན་དམ་དུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ནི་ནམ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡི༵ན་ཏེ། དུས་གསུམ་ལ་བརྟགས་ནས་གོང་དུ་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དབུ་མའི་རྩ་བར་ཡང་། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །གཉིས་ལས་མ་ཡི

【現代漢語翻譯】 同樣，內心之中也沒有心，外在身體的各部分也沒有心。 內外這些之外，如果尋找也找不到。心並非存在於身體的本質中，也不是身體之外的外在事物。 也不是內外混合的事物，即使分開尋找也無法真實成立。世俗的心是虛假的、暫時的，經過分析根本無法成立。 而究竟的法性是永不改變的，因此眾生具有心之自性，是光明、超越痛苦的精華。如《般若經》所說：『心無心，心之自性是光明。』 （二）論證根識無生：如果說，即使意識不存在，但由色等五境所生的根識是存在的。那麼，如果從三時進行觀察，究竟上也是無生的。在作為所識之境的色等之前，如果眼識等存在，那麼根識緣何而生？因為所緣之境的色等尚未產生。 如果眼識等與所識之境的色等同時存在，那麼根識緣何而生？因為同時存在的事物不能作為因果。如果眼識等在所識之境的色等之後產生，那麼此時根識緣何而生？因為所緣之境的色等已經過去。 因此，如《寶積經·頂生王請問經》所說：『若於心中遍尋求，內及外及二俱非，蘊處界中皆不見。』應于尋而不得的狀態中安住。如《顯一切法無生經》所說：『文殊，若知心唯是名，是名於心以心隨念住。』 （四）於法隨念住中，分析無生之理，破除爭論，遮破能取所取之真實性。首先，如果這樣，那麼內外諸法之生，究竟上真實成立是永遠無法證悟的，因為已經從三時進行觀察並加以遮破。如《中觀根本慧論》所說：『非自非從他，亦非自他。』

【English Translation】 Similarly, there is no mind within the body, nor is it in the external parts of the body. Apart from these internal and external locations, it cannot be found if searched for. The mind does not exist as the essence of the body, nor is it an external object outside the body. It is also not a mixture of internal and external things, and even if searched for separately, it cannot be truly established. The conventional mind is false and temporary, and after analysis, it cannot be established at all. The ultimate Dharma nature is immutable, therefore sentient beings have the nature of mind, which is the essence of luminosity and transcendence of suffering. As stated in the Prajnaparamita Sutra: 'Mind is no-mind, the nature of mind is luminosity.' (2) Establishing that sense consciousness is unborn: If it is said that even if mind consciousness does not exist, the sense consciousness arising from the five objects such as form exists. Then, if examined in the three times, it is not born in the ultimate sense. If eye consciousness and so on exist before the object of knowledge, form and so on, then what does the sense consciousness rely on to arise? Because the object of focus, form and so on, has not yet arisen. If eye consciousness and so on exist simultaneously with the object of knowledge, form and so on, then what does the sense consciousness rely on to arise? Because things that exist simultaneously cannot be cause and effect. If eye consciousness and so on arise after the object of knowledge, form and so on, then what does the sense consciousness rely on to arise? Because the object of focus, form and so on, has already passed. Therefore, as stated in the Sutra Requested by Tsugna Rinpoché: 'When searching everywhere in the mind, that mind is not truly seen within, without, both, aggregates, elements, and sense bases.' It should be placed in a state of searching and not finding. As stated in the Sutra on Showing the Unborn of All Dharmas: 'Manjushri, if one knows that mind is only a name, that is called mindfulness of following the mind with the mind.' (4) In the mindfulness of Dharma, analyze the reason for non-birth, refute disputes, and negate the truth of the apprehended and the apprehender. First, if so, then the birth of all internal and external dharmas, truly established in the ultimate sense, will never be realized, because it has already been examined and refuted from the three times. As stated in the Root Verses of the Middle Way: 'Not from self, not from other, nor from both.'

---

ན་རྒྱུ་མེད་མིན། །དངོས་པོ་གང་ དག་གང་ལ་ཡང་། །སྐྱེ་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གློ་བུར་བའི་ ཆོས་རྣམས་བརྟགས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་ རང་བཞིན་ནི་མྱ་ངན་འདས་པར་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་ལས། ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་རྟེན་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་ ནི་མེད་པ་ཡིན། །སྐྱེ་མེད་འགག་མེད་གཟོད་ནས་ཞི། །རང་བཞིན་མྱ་ངན་འདས་པ་འགྲུབ། ། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྩོད་པ་སྤང་བ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)བདེན་གཉིས་མི་འཐད་པར་ཐལ་བ་ སྤང་བ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་འགགས་མེད་པ་ཡིན་ན་སྐྱེ་འཇིག་ཅན་གྱི་ ཀུན་རྫོབ་མེ༵ད་པར་འགྱུར་བས། དེའི་ལུགས་ལ་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ག་ལ་ཡོ༵ད་ དེ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་། བདེན་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ་དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ནི་གཞན་འཁྲུལ་པའི་ བློ་ཅན་གྱིས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱིས་འཇོག་པ་ཡིན་ན༵། འཁྲུལ་སྣང་མ་འགགས་པའི་སེམས་ ཅན་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་ག་ལ་འད༵འ་སྟེ་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། (ལན་ནི་)སྐྱོན་མེད་དེ་རེ་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་འདི་ནི་མྱང་འདས་ལས་ 2-366 གཞན་འཁོར་བའི་སེམས་རྣམ་རྟོག་མ་འགགས་ཀྱི་བར་ཏུ་འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་ཙམ་ལ་གཞག་ པ་སྟེ༵། བརྟགས་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གྲུབ་པ་མེད་ལ། མྱ་ངན་ལ་འདས་པ་དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ ཀུན་རྫོབ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་འདི་མི༵ན་ཞིང་དོན་དམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་ བར་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་། མདོ་ལས། དགེ་སློང་དག་འདི་ཡོད་ན་ འདི་འབྱུང་སྟེ། འདི་སྐྱེས་པ་ལས་འདི་སྐྱེའོ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྒྱུ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ལས་ ཕྱིས་འབྲས་བུ་དེ་འབྱུང་བར་ངེས་ཤིང་རྟོགས་པ་རྣམས་ཡོད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་འབྲས་སྣང་ཙམ་ དུ་བདེན་པ་དེའང་ཡོད་པས་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ཀྱང་ཡོད་དེ༵། དེ་ལྟར་མིན་པར་རྒྱུ་ འབྲས་སུ་སྣང་བ་འདི་འགགས་ནས་མེད་པའི་དུས་ན་ཀུན་རྫོབ་མེད་པ་ཉི༵ད་ཡིན་ཡང་། མྱ་ ངན་འདས་པ་བདེན་གཅིག་པུ། །ཞེས་གྲུབ་པས་སྐྱོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེས་ན་དོན་ དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡོད་པ་ནི་མི་འགལ་ ཏེ། (འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་)སྟོང་པ་ཁོ་ནའི་ཆོས་རྣམས་ལ། །སྟོང་པའི་ཆོས་རྣམས་འབྱུང་བར་ འགྱུར། །ཞེས་པ་དང་། སྟོང་ལ་འདི་དག་ཀུན་འཐད་ཀྱི། །མི་སྟོང་པ་ལ་འཐད་མ་ཡིན། །ཞེས་ གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དཔྱོད་ཚུལ་མི་འཐད་པར་ཐལ་བར་སྤང་བ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ ཡིན་ན་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པས་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་དགག་ སྒྲུབ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའང་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན། དོན་དམ་དུ་བདེན་པ་མེད་ཀྱ

【現代漢語翻譯】 因為（佛）說：『並非無因，任何事物在任何時候都不會產生。』如果分析突發性的現象，因為它們沒有自性，所以通過無生等次第，自性就成立為寂滅。如《寶鬘論》中說：『後者是前者的所依，自性是沒有的。無生無滅，本來寂靜，自性成就為寂滅。』 （第二，）遣除諍論分二，（第一，）遣除真實二諦不合理的過失：如果一切法都沒有生滅，那麼有生滅的世俗就不存在了。按照你們的觀點，真實二諦的安立又在哪裡呢？那將不存在。二諦的區分，僅僅是其他迷惑者的心所安立的。如果迷惑的顯現沒有停止，眾生怎麼能從痛苦中解脫呢？那將不是自性寂滅。答：沒有過失。暫且，世俗諦的安立，是在未從痛苦中解脫，輪迴的分別念沒有停止之前，僅僅在迷惑的顯現上安立的。如果進行分析，絲毫也無法成立。從痛苦中解脫，不是自己的自性顯現為各種世俗，而是真如法界永遠不變的狀態。然而，如經中所說：『比丘們，如果這個存在，那麼這個就會產生；這個產生，那麼這個就會生起。』就像先有因，然後必然產生果一樣，在有證悟的時候，因果僅僅是顯現為真實的，所以二諦的安立也是存在的。如果不是這樣，當因果的顯現停止不存在的時候，雖然世俗不存在，但『寂滅是唯一的真諦』成立，所以沒有絲毫過失。因此，雖然勝義諦是空性，但世俗的緣起存在，這並不矛盾。（聖者龍樹）說：『僅僅是空性的諸法，空性的諸法才會產生。』以及『對於空性來說，這些都是合理的，對於非空性來說，則不合理。』 （第二，）遣除分析方式不合理的過失：如果一切法都是空性，那麼能取和所取沒有真實成立，因為沒有能分析的智慧，所以進行破立的分析也是不合理的。答：在勝義中沒有真實。

【English Translation】 Because (Buddha) said: 'It is not without cause, nothing ever arises at any time.' If we analyze sudden phenomena, because they have no intrinsic nature, through the sequence of no-birth, etc., the intrinsic nature is established as nirvana. As it says in the 'Garland of Jewels': 'The latter is the basis of the former, the intrinsic nature is non-existent. No birth, no cessation, originally peaceful, the intrinsic nature is accomplished as nirvana.' (Second,) refuting the argument is divided into two parts, (first,) refuting the fault that the two truths are unreasonable: If all phenomena have no arising or ceasing, then the conventional, which has arising and ceasing, does not exist. According to your view, where is the establishment of the two truths? That will not exist. The distinction between the two truths is merely established by the minds of other deluded beings. If the appearance of delusion has not ceased, how can sentient beings be liberated from suffering? That will not be intrinsically nirvana. Answer: There is no fault. For the time being, the establishment of the conventional truth is established only on the appearance of delusion before liberation from suffering and before the cessation of the thoughts of samsara. If analyzed, nothing can be established. Liberation from suffering is not the manifestation of one's own nature as various conventions, but the unchanging state of the true nature of reality. However, as it says in the sutra: 'Bhikkhus, if this exists, then this will arise; if this arises, then this will be born.' Just as there is a cause first, and then a result is bound to arise, when there is realization, the cause and effect are merely manifested as true, so the establishment of the two truths also exists. If it is not like this, when the appearance of cause and effect ceases to exist, although the conventional does not exist, 'Nirvana is the only truth' is established, so there is no fault at all. Therefore, although the ultimate truth is emptiness, the conventional dependent arising exists, which is not contradictory. (The noble Nagarjuna) said: 'Only the phenomena of emptiness, the phenomena of emptiness will arise.' And 'For emptiness, these are all reasonable, for non-emptiness, it is not reasonable.' (Second,) refuting the fault that the method of analysis is unreasonable: If all phenomena are emptiness, then the object and the subject are not truly established, because there is no wisdom to analyze, so the analysis of refutation and establishment is also unreasonable. Answer: There is no truth in the ultimate.

---

ང་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ དུ་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་བློ་དང་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ད༵ག་ནི་གཉིས་པོ་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་ གཅིག་བརྟེན་ནས་འཇོག་པ་ཡི༵ན་པས། རེ་ཞིག་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་སྣང་བ་དང་གྲགས་པ་ ཙམ་ལ་བརྟེན་ན༵ས་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཐམས་ཅད་བརྗོ༵ད་པ་ཡིན་པས་སྐྱོན་ མེད་དོ། །འོན་ཏེ་གང་གི་ཚེ་དང་པོར་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཡི༵ས་བཙལ་ནས་རྣམ་དཔྱོད་བདེན་ 2-367 པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡུལ་ལ་དཔྱོད་པར་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན་ན༵། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ནི༵་རྣམ་དཔྱོད་གཞན་ཞིག་གིས་རྣམ་པར་དཔྱོད་དགོས་པར་རིགས་ པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་དཔྱོད་བྱེད་ཐུག་པ་མེ༵ད་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། ། འདིར་ནི་བློའི་ངོ་བོ་ལ་མ་དཔྱོད་ཀྱང་དཔྱད་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ པར་བྱས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ན༵། རྣམ་པར་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་བློ་ལ་ནི་རྟེན་ནམ་ཡུལ་ ཡོད་པ་མི༵ན་ལ། རྟེན་དམིགས་ཡུལ་བདེན་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་མི་སྐྱེ་ སྟེ༵། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ ལས་འདས་པར་བརྗོ༵ད་དེ་གདོད་མ་ནས་སྤྲོས་པ་ཉི་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ། ། (གསུམ་པ་)གཟུང་འཛིན་དགག་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)སྒྲུབ་བྱེད་བརྟགས་ཏེ་དགག་པ་ ནི། དངོས་སྨྲ་པ་གང་གི་ལུགས་ལྟར་ན་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་འདི་གཉིས་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ ཚུལ་གྱིས་དོན་དམ་དུ་བདེ༵ན་པར་འདོད་པ་དེ་ཉིད་བསྐྱང་བ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བར་གན༵ས་ཏེ། སྒྲུབ་བྱེད་ཡང་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་གལ་ཏེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡོད་ པའི་དབང་ལས་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ལམ་དོན་བདེན་པར་གྲུ༵བ་པར་འདོད་ན་ཤེས་པ་དེ་རང་ཡོད་ པ་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་ལ་རྟེན་ནམ་སྒྲུབ་བྱེད་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅི་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ལམ་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བདེན་པར་གྲུ༵བ་པར་འདོད་ ན་ཤེས་བྱ་དེ་རང་ཡོད་པར་བཇོག་པ་ལའང་རྟེན་ནམ་སྒྲུབ་བྱེད་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅི་ཡང་མེད་ པས་སྒྲུབ་བྱེད་ཡང་དག་མེད་པར་གྲུབ་བོ། ། (གཉིས་པ་)ལྟོས་པས་དོན་ལ་མེད་ཚུལ་ནི། དེ་སྟེ་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་དང་ཡུལ་ཤེས་བྱ་དེ་ དག་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟོས་པའི་དབང་གིས་བདེན་པར་ཡོ༵ད་དོ་ཞེ་ན། སྣང་ཙམ་དུ་ དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉི་ག་ཡང་ནི་དོན་ལ་བདེན་པ་མེད་ 2-368 པར་འགྱུ༵ར་ཏེ། ལྟོས་བཅས་ཡིན་པས་གང་རུང་གཅིག་མ་གྲུབ་ན་གཉི་ག་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ རོ། །དཔེར་ན་གལ་ཏེ་བུ་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་ཕ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མིན་ན༵་སྐྱེད་བྱེད་མ་གྲུབ་ པས་བུ་ཉིད་གང་ལས་འབྱུང་བ་ཡི༵ན་ཏེ་མི་འབྱུང་ཞིང་། བུ་སྐ

【現代漢語翻譯】 當我說我僅僅是在如幻的世俗層面進行思考時，能進行思考的心識和作為思考對象的境，這兩者是互相依賴而存在的。因此，暫時來說，就像世俗顯現和名言那樣，所有基於取捨的分析判斷都是可以表達的，這並沒有什麼過失。然而，如果一開始就通過分析來尋求，並且通過真實的分析來確定境，那麼是否需要對境進行分析呢？如果那樣，能進行分析判斷的這個心識，也同樣需要另一個分析判斷來進行分析，這樣就會導致分析判斷無窮無盡的過失。 在這裡，即使不對心識的本體進行分析，僅僅通過理智來分析作為分析對象的境，並確定其為空性，那麼能進行分析判斷的心識就沒有所依賴的根基或境了。因為所依賴的根基或目標並非真實存在，所以具有目標的意識也不會產生。境和有境等一切法都是不生之自性，這也被稱為自性涅槃，因為從一開始就是寂滅的。 （三）破除能取所取分三： （一）觀察能立而破除： 按照實事師的觀點，境和有境這兩者以所依和能依的方式在勝義諦中真實存在，這實際上是非常難以成立的，因為沒有正確的能立。也就是說，如果認為通過有境的意識存在，就能成立所知的境或事物是真實存在的，那麼僅僅確定這個意識本身的存在，還需要什麼所依賴的根基或能立呢？實際上什麼也無法成立。反之，如果認為通過所知的境或事物存在，就能成立有境的意識是真實存在的，那麼僅僅確定這個所知本身的存在，還需要什麼所依賴的根基或能立呢？實際上什麼也沒有，因此沒有正確的能立。 （二）以觀待而說明無實： 如果說有境的意識和所知的境，它們是互相觀待而真實存在的，那麼在顯現上似乎是這樣，但如果進行分析，境和有境兩者在勝義中都不會真實存在，因為是觀待的緣故，任何一方不成立，雙方都無法成立。例如，如果沒有兒子，那麼這個人就不能成為父親，因為生者不成立，兒子又從何而來呢？兒子不成立，父親也無法成立。

【English Translation】 When I say that I am merely contemplating on the conventional level, the mind that contemplates and the object to be contemplated both depend on each other for their existence. Therefore, for the time being, just as in worldly appearances and expressions, all forms of examination based on acceptance and rejection can be expressed without fault. However, if one initially seeks through analysis and establishes the object through true analysis, then is it necessary to analyze the object? At that time, the consciousness that analyzes would also need to be analyzed by another analysis, and since the reasoning is the same, it would lead to the fault of endless analysis. Here, even if the essence of the mind is not analyzed, if the object to be analyzed is analyzed by reason and established as emptiness, then the mind that analyzes has no basis or object to rely on. Since the basis or object of reliance is not truly existent, the mind with an object does not arise. The nature of things, such as object and subject, that do not arise is also said to be naturally in nirvana, because it is primordially peaceful from the beginning. (3) Refuting the grasped and the grasper, divided into three: (1) Examining the proof and refuting it: According to the view of the realists, it is very difficult to maintain that the object and the subject exist truly in the ultimate sense in the manner of a basis and what depends on it, because there is no valid proof. That is, if one claims that the object of knowledge or thing is established as truly existent by virtue of the existence of the subject's consciousness, then what basis or proof is there to establish the existence of that consciousness itself? Nothing is established. Conversely, if one claims that the subject's consciousness is established as truly existent by virtue of the existence of the object of knowledge or thing, then what basis or proof is there to establish the existence of that object of knowledge itself? There is nothing, so it is established that there is no valid proof. (2) Explaining non-existence in reality through dependence: If the subject's consciousness and the object of knowledge exist truly by virtue of their mutual dependence, then although it may seem so in appearance, upon analysis, neither the object nor the subject exists truly in reality, because they are dependent. If one does not exist, neither can exist. For example, if a man has no son, he cannot become a father, because the one who begets does not exist, and from where does the son come? If the son does not exist, the father cannot exist either.

---

ྱེད་པ་མེད་པར་ནི་ཕ་ཡིན་པ་མི་ སྲིད་པས་དེ་གཉིས་གཅིག་གྲུབ་པ་མེད་ན་གཉིས་མི་འགྲུབ་པ༵་དེ་བཞིན་དུ། ཤེས་པ་དང་ ཤེས་བྱ་དེ་གཉིས་ཀྱང་ལྟོས་ནས་གཞག་པས་གཅིག་བདེན་པར་མེད་ན་གཉིས་ཀ་བདེན་པར་ མེད་པ་ཉི༵ད་དོ། ། (གསུམ་པ་)དཔེ་དང་སྦྱོར་བ་དགག་པ་ནི། ལྟོས་བཅས་ཡིན་ཡང་བདེན་པ་གྲུབ་པ་མི་ འགལ་ཏེ། དཔེར་ན་མྱུ་གུ་ནི་ས་བོན་ལས་སྐྱེས་ཤི༵ང་ལྟོས་པ་ཡིན་ཡང་ས་བོན་ཡོད་པར་མྱུ་གུ་ སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞི༵ན་དུ་ཤེས་པའང་ཤེས་བྱ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་ལྟོས་ པ་ཡིན་ཡང་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡི༵། རྟགས་ལས་ཡུལ་ཤེས་བྱ་དེ་ཡོད་པར་ནི་ཅིས་མི་ རྟོ༵གས་ཏེ། ཅིས་ཀྱང་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་དཔེ་དོན་མི་མཚུངས་ཏེ། མྱུ་གུ་ལས་ས་བོན་ རྟོགས་པ་ནི་མྱུ་གུ་རྐྱང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་མ་ཡིན་གྱི། མྱུ་གུ་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་ཡི༵ས་མྱུ་ གུ་མཐོང་པ་ན། སྔར་ས་བོན་དང་རྒྱུ་འབྲས་འབྲེལ་པར་ངེས་པའི་དབང་གིས་དེ་ལ་རྒྱུ་ས་བོན་ སྔོན་དུ་སོང་བ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བར་སྣང་ཙམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན༵། རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ ཕྱིར་ཤེས་བྱ་ཡུལ་དེ་བདེན་པར་ཡོད་པར་རྟོགས་པ༵ར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དོན་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ ནི་བློ་གང་ལས་རྟོ༵གས་ཞེས་དཔྱད་ན་གང་གིས་ཀྱང་མི་རྟོགས་ཏེ། རང་གིས་རང་མི་རིག་ཅིང་ གཞན་གྱིས་རྟོགས་དགོས་ན་སྒྲུབ་བྱེད་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཀུན་རྫོབ་ ཏུ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་བདེན་པར་ཡོད་པ་ལ་ཡང་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་ཞིང་། དོན་དམ་པར་གཟུང་ འཛིན་དང་དགེ་མི་དགེ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པའི་ངང་དུ་ མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ་སྟེ། མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་གང་གིས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ 2-369 ཆོས་མི་དམིགས་ན་དེ་ནི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ་ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། ། ༈ མཐར་འཛིན་མཐའ་དག་དགག་པ། ༆ (གསུམ་པ་)མཐར་འཛིན་མཐའ་དག་དགག་པ་ལ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཞེན་པ་དགག་ པ། ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་དག་ཞེན་པ་དགག་པ། སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་བའི་དོན་ལ་གདམས་ པའོ། ། ༈ རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཞེན་པ་དགག་པ། དང་པོ་ལའང་། རྒྱུ་མེད་དུ་འདོད་པ་དགག་པ། མི་མཐུན་པས་སྐྱེད་པ་དགག་པ། རྟེན་ འབྲེལ་གྱི་དོན་ལ་གདམས་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྒྱང་འཕན་པ་ལ་སོགས་པ་དག །ཉི་ཤར་ཆུ་ བོ་ཐུར་དུ་འབབ་པ་དང་། །སྲན་ཟླུམ་ཚེར་མ་གཟང་རིང་རྣོ་བ་དང་། །རྨ་བྱའི་མདོངས་ལེགས་ ལ་སོགས་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །སུས་ཀྱང་མ་བྱས་རང་གི་ངོ་བོས་བྱུང་། །ཞེས་པ་ལྟར་དངོས་ པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། རེ་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་འཇིག་ རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་དཔག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ རྣམས་རང་ར

【現代漢語翻譯】 如果不存在父親，兒子也不可能存在，如果兩者不能成立一個，那麼兩者都不能成立。同樣，知識和所知也是相互依存的，如果一個不真實，那麼兩者都不真實。 (第三部分)駁斥比喻和結合：即使是相互依存的，成立真實性也不矛盾。例如，幼苗從種子中生長出來，是相互依存的，但幼苗的生長證明了種子的存在。同樣，知識也從所知中產生，是相互依存的，但具有主體的知識是存在的。為什麼不能從作為標誌的客體所知中推斷出它的存在呢？如果回答說：當然可以推斷。那麼，這兩者在比喻和意義上並不相同。從幼苗推斷種子，並非僅僅依靠幼苗的力量，而是依靠不同於幼苗的知識，當看到幼苗時，由於先前對種子和因果關係的確定，才會顯現出幼苗之前存在作為原因的種子。那麼，依靠什麼理智來推斷作為客體的所知是真實存在的呢？如果進行考察，則無法推斷，因為自己不能認識自己，如果需要他人來認識，那麼證明就會無窮無盡。因此，即使在世俗層面，也應該相信因果報應是真實存在的。在勝義層面，應該安住于不執著能取和所取、善與非善等一切法的狀態中。正如經文所說：『文殊，如果有人不執著善與非善之法，那就是以法隨念法。』 駁斥一切執邊 (第三部分)駁斥一切執邊，包括：駁斥執著因果之邊，駁斥執著有無之邊，以及關於遠離生滅之義的教誨。 駁斥執著因果之邊 首先，包括：駁斥認為無因的觀點，駁斥由不相似之物產生，以及關於緣起之義的教誨。首先是：勝論派等認為，如同太陽升起，河流向下流淌，扁豆是圓的，荊棘是尖銳而細長的，孔雀的羽毛美麗等一切事物，都是沒有誰創造的，而是自然產生的。認為事物從無因而生是不合理的。暫且在世俗層面，僅憑世間人的現量和比量等，所顯現的各種果，都是各自...

【English Translation】 If there is no father, the son cannot exist, and if the two cannot establish one, then the two cannot be established. Similarly, knowledge and the knowable are interdependent, and if one is not true, then both are not true. (Third part) Refuting metaphors and combinations: Even if they are interdependent, establishing truth is not contradictory. For example, a seedling grows from a seed and is interdependent, but the growth of the seedling proves the existence of the seed. Similarly, knowledge also arises from the knowable and is interdependent, but knowledge with a subject exists. Why can't its existence be inferred from the object of knowledge as a sign? If the answer is: of course it can be inferred. Then, the two are not the same in metaphor and meaning. Inferring the seed from the seedling is not only based on the power of the seedling, but on knowledge different from the seedling. When the seedling is seen, due to the previous determination of the seed and the causal relationship, it will appear that there is a seed that preceded it as the cause. Then, what intellect is relied upon to infer that the knowable as an object is truly existent? If examined, it cannot be inferred, because one cannot know oneself, and if others are needed to know, then the proof will be endless. Therefore, even on the mundane level, one should believe that karma and causality are truly existent. On the ultimate level, one should abide in the state of not clinging to the grasper and the grasped, good and non-good, and all dharmas. As the sutra says: 'Manjushri, if someone does not cling to the dharmas of good and non-good, that is mindfulness of dharma following dharma.' Refuting all clinging to extremes (Third part) Refuting all clinging to extremes, including: refuting clinging to the extreme of cause and effect, refuting clinging to the extreme of existence and non-existence, and teachings on the meaning of being free from arising and ceasing. Refuting clinging to the extreme of cause and effect First, including: refuting the view of no cause, refuting production from dissimilar things, and teachings on the meaning of dependent origination. First is: the Vaisheshika school, etc., believe that just as the sun rises, rivers flow downwards, lentils are round, thorns are sharp and slender, peacock feathers are beautiful, etc., all things are not created by anyone, but arise naturally. It is unreasonable to think that things arise from no cause. For the time being, on the mundane level, only by the direct perception and inference of worldly people, etc., the various fruits that appear are all...

---

ང་གི་རྒྱུ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་བྱེད་པར་མཐོང་བ་ ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་པད་མའི་སྡོང་པོ་དང་ལོ་མ་དང་འདབ་མ་དང་ཟེའུ་འབྲུ་དང་ཁ་ དོག་དང་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་དབྱེ་བ་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ནི༵་རང་རང་གི་རྒྱུ་ཡི་དབྱེ་ བ་མི་འདྲ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོར་བསྐྱེད་པ་ཡི༵ན་ནོ། །འོ་ན་དེ་དག་གི་རྒྱུའི་དབྱེ་བ་དེ་ཡང་གང་ གིས་བྱས་ཏེ། སྔ་མས་བྱས་ན་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་ཞིང་བྱེད་པ་པོ་མེད་ན་རྒྱུ་མེད་དུ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ ན༵་རྒྱུའི་དབྱེ་བ་མི་འདྲ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རང་རང་གི་སྔ་མར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་དབྱེ་བ་ཉིད་ ལས་སྐྱེས་པས་དེ་དག་གིས་སོ་སོར་བྱས་སོ༵། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་སྔར་གྱིས་རྒྱུ་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ ཡིས་འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེད་པར་ནུ༵ས་ཞེ་ན། རང་རང་གི་སྔར་གྱི་རྒྱུ་ཡི་མཐུ་ཉིད་ ལ༵ས་དེ་དག་དང་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་སོ་སོར་འབྱུང་བ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པས་གྲུབ་ 2-370 ཅིང་། རྒྱུ་ཐུག་མེད་དུ་ཐལ་བ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་དེ་འཁོར་བ་ལ་ཐོག་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གཉིས་པ་)མི་མཐུན་པས་བསྐྱེད་པ་དགག་པ་ལ། དབང་ཕྱུག་དང་། རྡུལ་ཕྲན་དང་། གཙོ་ བོ་རྟག་པས་བསྐྱེད་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། བྱེ་བྲག་པ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་དབང་ ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་ལྷ་གཙང་བ་ཡང་པ་མཆོད་པར་འོས་པ་རྟག་པ་གཅིག་པུ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་ བྱེད་པ་པོ་རང་དབང་ཅན་ཡོད་པས་དེ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ༵། སྐྱེ་ལྡན་གཞན་ པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །རྒྱུ་ནི་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པར་བརྗོད། །སེམས་མེད་པར་ནི་རང་གི་འབྲས། ། རང་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རྩོམ་ནུས་མིན། །ཞེས་(འགྲེལ་བར་དྲངས་)པ་ལྟར་རོ་ཞེས་འདོད་ན། དེ་དགག་ པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)རང་བཞིན་པ་རྟགས་ཏེ་དགག་པ་ནི། དེ་ལྟ་བུའི་དབང་ཕྱུག་འགྲོ་ བ་མ་ལུས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་འདོད་ན་རེ་ཞིག་དང་པོར་དབང་ཕྱུག་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ གསལ་བར་སྨྲོ༵ས་ཤིག་ཅེས་དྲིས་པ་ལ། དེ་ནི་ས་དང་མེ་དང་ཆུ་དང་རླུང་སྟེ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ལྟ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོ༵ད་རྒྱུའི་གཟུགས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལས་འབྲས་ བུའི་གཟུགས་འབྱུང་འགྱུར་རྣམས་གྲུབ་པར་ངེད་ཀྱང་འདོད་པས་མིང་ཐ་དད་པ་ཙམ་ལ་ཡང་ དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཅི་ཞིག་ང༵ལ་ཏེ། ཁྱེད་ནི་དབང་ཕྱུག་ཅེས་ཟེར་ལ། ངེད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ ཟེར་བས་མིང་ལ་མི་རྩོད་དོ། །འོན་ཀྱང་དོན་ལ་བརྟགས་ན་ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་བཞི་ པོ་རྣམས་ནི་ཁྱེད་འདོད་པའི་དབང་ཕྱུག་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ནི་གཅིག་པུར་འདོད་པ་ལ་ འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ད༵ང་། དབང་ཕྱུག་ནི་རྟག་པར་འདོད་པ་ལ་འབྱུང་བ་ རྣམས་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དབང་ཕྱུག་ནི་བ

【現代漢語翻譯】 因為我看到一切事物都在有和無之間流轉變化。 就像蓮花的莖、葉、花瓣、花蕊、顏色和形狀等，各種不同的果實都是由各自不同的因所產生的。 那麼，這些因的差別又是如何產生的呢？如果是先前的因產生的，那就會無窮無盡；如果沒有造作者，那就成了無因。 這些不同的因，也是由各自先前存在的因的差別所產生的，所以是它們各自造成的。 又為什麼先前的許多不同之因能夠產生各種不同的果呢？ 這是因為各自先前之因的力量，自然法則就是如此，產生與它們相符的果。因無窮無盡也是我們所承認的，因為輪迴沒有開始。 （第二，駁斥由不相符之因產生果）駁斥自在天、微塵和自性常恒產生萬物。 首先，一些勝論派等認為，存在名為自在天（Īśvara，大自在天）的清凈、至高無上、值得供養、常恒唯一、無所不在的造物主，他具有自主能力，是一切事物的因。 如（經文中引用）：『一切有情眾，自在天所造。無心彼自體，不能自主造。』 如果他們這樣認為，爲了駁斥這種觀點，分為兩部分：（第一）以自性為理由進行駁斥。如果你們認為這樣的自在天是所有眾生的因，那麼首先請明確說明自在天的本質是什麼？ 如果你們說是地、火、水、風四大元素，那麼就算如此，我們也承認由作為因的四大元素產生作為果的四大元素。僅僅是名稱不同，又何必爭論不休呢？ 你們稱之為自在天，我們稱之為四大元素，我們不爭論名稱。然而，如果考察其本質，地等四大元素並非你們所認為的自在天。 因為你們認為自在天是唯一的，而四大元素是眾多的；你們認為自在天是常恒的，而四大元素是無常的；你們認為自在天是...

【English Translation】 Because I see all things moving and changing between existence and non-existence. Just like the lotus's stem, leaves, petals, stamens, colors, and shapes, etc., all the different fruits are produced by their respective different causes. Then, how do these differences in causes arise? If they are produced by previous causes, then it would be endless; if there is no creator, then it would become causeless. These different causes are also produced from the differences in their respective previously existing causes, so they are each caused by those. Furthermore, why can many different previous causes produce various different fruits? This is because of the power of their respective previous causes, and it is established by the principle of natural law that fruits that are in accordance with them arise separately. The endlessness of causes is also what we acknowledge, because samsara has no beginning. (Second, refuting production by dissimilar causes) Refuting that Īśvara, atoms, and the permanent Pradhāna produce things. First, some Vaiśeṣikas (a school of Indian philosophy) and others believe that there exists a pure, supreme, worthy of offering, permanent, unique, omnipresent creator called Īśvara (自在天，大自在天), who has autonomy and is the cause of all things. As (quoted in the commentary): 'All sentient beings are created by Īśvara. Without mind, that self cannot create autonomously.' If they think so, in order to refute this view, it is divided into two parts: (First) refuting by using nature as a reason. If you think that such an Īśvara is the cause of all beings, then first please clearly state what the essence of Īśvara is? If you say it is the four great elements of earth, fire, water, and wind, then even so, we also acknowledge that the four great elements as the cause produce the four great elements as the fruit. There is only a difference in names, so why bother arguing? You call it Īśvara, and we call it the four elements, we do not argue about names. However, if we examine its essence, the four elements of earth, etc., are not the Īśvara you believe in. Because you believe that Īśvara is unique, while the four elements are many; you believe that Īśvara is permanent, while the four elements are impermanent; you believe that Īśvara is...

---

ློ་དང་ལྡན་པར་འདོད་པ་ལ་འབྱུང་བ་ རྣམས་ནི་བློའི་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དབང་ཕྱུག་ནི་ལྷའི་འགྲོ་བར་འདོད་པ་ལ་འབྱུང་ བ་རྣམས་ནི་ལྷ་མིན་ཞི༵ང་བེམ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དབང་ཕྱུག་ནི་མཆོད་པར་འོས་པར་ འདོད་པ་ལ་འབྱུང་པ་རྣམས་ནི་རྐང་པ་ལ་སོགས་པས་འགོམ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ 2-371 དང་། དབང་ཕྱུག་ནི་གཙང་མར་འདོད་པ་ལ་འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་བཤང་གཅི་ལ་སོགས་པའི་ མི་གཙང་བ༵ས་སྦགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་ བ་བཞི་པོ་དེ་རྣམས་ནི་དབང་ཕྱུག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡི༵ན་པར་ངེས་སོ། །ས་ལ་སོགས་པ་དབང་ ཕྱུག་མིན་ནའང་ནམ་མཁའ་ནི་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དབང་ཕྱུག་ནི་ནམ་མཁའ་མིན་པ་ ཉིད་དེ། དེ་ནི་བློའི་གཡོ་བ་དང་བཅས་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པོར་འདོད་པ་ལ། ནམ་མཁའ་ ལ་ནི་བློའི་གཡོ་བ་མེད་ཅིང་བྱེད་པའང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱི༵ར་རོ། །ཅི་སྟེ་བདག་དབང་ ཕྱུག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་ནི་དབང་ཕྱུག་མིན་པ་ཉིད་དེ་སྔར་ནི་བཀག་ཟིན་ཞིང་དོན་ལ་གྲུབ་ པ་མེད་པའི་ཕྱི༵ར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བྱེད་པོར་འདོད་པ་དགག་པ་ནི། འོན་ཏེ་ཕལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་པར་ནུས་ པ་མིན་པ་ཡི་དབང་ཕྱུག་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་ཡ༵ང་དེ་ལྟར་ བསམ་པར་ནུས་པ་མིན་ཞིང་བློའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ན། གཞན་ལ་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་ བྱ༵་སྟེ། སུས་ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བྱེད་པ་པོ་ དབང་ཕྱུག་དེས་བསྐྱེད་ཅིང་སྤྲུལ་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུའང་གང་ཞིག་ཡི༵ན་ཞེས་དྲིས་པ་ ལ། བདག་དང་འབྱུང་བ་བཞི་དང་ནམ་མཁའ་དང་དུས་དང་ཕྱོགས་དང་ཡིད་ལ་སོགས་པ་ དང་དབང་ཕྱུག་གི་རིགས་རྒྱུན་ཕྱི་མ་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་ནི་དེ་དང་འབྱུང་བ་ས་ལ་ སོགས་པ་རྣམས་ད༵ང་དབང་ཕྱུག་རང་གི་ངོ་བོའང་རྟག་པར་ཁས་བླངས་པ་མིན་ན༵མ་སྟེ་ཡིན་ པས་དབང་ཕྱུག་གི་འབྲས་བུར་མི་རུང་སྟེ། རྟག་པ་ཡིན་པ་དང་སྐྱེད་འབྲས་ཡིན་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་པའང་དབང་ཕྱུག་གིས་ བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ལས་སྐྱེས་ པའི་ཕྱིར་ད༵ང་། རིག་པ་ཙམ་དུ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རིག་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ 2-372 དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་པ་ནི་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་ ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་བྱེད་པ་པོར་འདོད་པའི་དབང་ཕྱུག་དེ་ཡིས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ གང་ཞིག་བསྐྱེད་པ་སྨྲོ༵ས་ཞེས་དྲིས་ན་ཅིའང་སྨྲ་རྒྱུ་མེད་དེ། རྟག་པར་ཁས་བླངས་བའི་ཕྱིར་ དང་། ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པའི་ནུས་པའང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

【現代漢語翻譯】 那些想要將『自在』(藏語：དབང་ཕྱུག་，梵語：ईश्वर，羅馬轉寫：Īśvara，字面意思：主宰)視為具有智慧者，是因為『自在』不具備智慧的活動。 那些想要將『自在』視為神靈的活動者，是因為『自在』並非神靈，而是無生命的物體。 那些想要將『自在』視為值得崇拜者，是因為『自在』本身是可以被腳等踩踏的對象。 那些想要將『自在』視為純潔者，是因為『自在』被糞便等不潔之物所污染。 因此，由於這些性質上的不一致，這四種元素（地、水、火、風）可以肯定不是『自在』的本質。 如果有人說：『即使地等不是『自在』，虛空也是『自在』。』那麼，『自在』就不是虛空，因為『自在』被認為是具有智慧活動並創造一切的造物主，而虛空沒有智慧活動，也沒有任何創造。 如果有人說：『我就是『自在』。』那麼，『我』就不是『自在』，因為之前已經否定了，而且在意義上也是不成立的。 (第二部分)駁斥作為造物主的觀點：如果普通人認為，無法思考的『自在』是萬物的創造者，那麼，如果它是無法思考且超出思維範圍的，又何必向他人述說呢？因為沒有人能夠理解。 如果有人問：『那麼，不可思議的造物主『自在』所創造和變幻的結果是什麼呢？』如果有人回答說：『是我、四大元素、虛空、時間、方位、心等，以及『自在』的後代。』那麼，你不是已經承認『我』、地等元素以及『自在』本身是永恒的嗎？既然如此，它們就不能是『自在』的結果，因為永恒和被創造的結果是完全矛盾的。 同樣，知識、快樂和痛苦等也不是『自在』所創造的，因為顯現的知識是從具有事物形態的所知境中產生的，而僅僅是覺性是從無始以來的前一個覺性中產生的。 特別是，體驗快樂和痛苦是從善業和惡業中產生的。 因此，如果有人問：『那麼，你們所認為的作為造物主的『自在』，創造了什麼作為結果呢？』那麼，將無話可說，因為你們已經承認它是永恒的，而且它也沒有創造一切的能力。

【English Translation】 Those who wish to regard 'Īśvara' (藏語：དབང་ཕྱུག་，梵語：ईश्वर，羅馬轉寫：Īśvara，字面意思：Lord) as possessing intelligence do so because 'Īśvara' lacks the activity of intelligence. Those who wish to regard 'Īśvara' as the activity of gods do so because 'Īśvara' is not a god but an inanimate object. Those who wish to regard 'Īśvara' as worthy of worship do so because 'Īśvara' itself is something to be trampled upon by feet, etc. Those who wish to regard 'Īśvara' as pure do so because 'Īśvara' is defiled by impure things such as excrement and urine. Therefore, due to these inconsistencies in characteristics, these four elements (earth, water, fire, and wind) are definitely not the essence of 'Īśvara'. If someone says, 'Even if earth, etc., are not 'Īśvara', space is 'Īśvara',' then 'Īśvara' is not space, because 'Īśvara' is considered to be the creator of all things with the activity of intelligence, while space has no activity of intelligence and no creation whatsoever. If someone says, 'I am 'Īśvara',' then 'I' is not 'Īśvara', because it has already been negated and is not established in meaning. (Second part) Refuting the view of being a creator: If ordinary people think that 'Īśvara', which cannot be conceived, is the creator of all things, then if it is inconceivable and beyond the realm of thought, what is the point of telling others? Because no one can understand. If someone asks, 'Then, what are the results created and manifested by the inconceivable creator 'Īśvara'?' If someone answers, 'It is me, the four elements, space, time, direction, mind, etc., and the future lineage of 'Īśvara',' then haven't you already admitted that 'I', the elements such as earth, etc., and 'Īśvara' itself are eternal? Since that is the case, they cannot be the results of 'Īśvara', because being eternal and being a created result are completely contradictory. Similarly, knowledge, happiness, and suffering, etc., are not created by 'Īśvara', because the appearing knowledge arises from the knowable object that has the form of things, and merely awareness arises from the previous awareness that is without beginning. In particular, experiencing happiness and suffering arises from virtuous and non-virtuous actions. Therefore, if someone asks, 'Then, what result has that 'Īśvara', which you consider to be the creator, created?' then there will be nothing to say, because you have admitted that it is eternal, and it also does not have the power to create everything.

---

།ཡང་རྒྱུ་དབང་ཕྱུག་ལ་ཐོག་མ་ ཡོད་པ་མིན་ཞིང་དེས་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ན༵། འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཐོག་མ་ག་ ལ་ཡོ༵ད་དེ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལྟ་ན་ནི་འབྲས་བུ་གསར་བྱུང་མི་སྲིད་ པར་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའམ། ཡང་ན་བྱེད་པ་པོ་དབང་ཕྱུག་མེད་པའི་ལུགས་ལ་ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆགས་འཇིག་གང་ལས་བྱུང་ཞེ་ན། འཁོར་བའི་རྒྱུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ རྣམས་ལ་སྔོན་ཐོག་མ་འདི་ནས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མིན་ན། འབྲས་བུ་སྣོད་བཅུད་ཆགས་ འཇིག་གི་ཡང་ཐོག་མ་ངེས་པ་ག་ལ་ཡོད་དེ་མེད་པས་ཐོག་མེད་ནས་བརྒྱུད་པ་ལས་བྱུང་པ་ ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་གིས་བྱས་པ་ཡིན་ན། འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་དུས་རྟག་ཏུ་ཅིའི་ ཕྱིར་བྱེད་པ་མིན་ཏེ༵་བྱེད་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་མེད་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་ཕྱུག་རྟག་ ཀྱང་འབྲས་བུ་རྟག་ཏུ་སྐྱེད་པའི་ངེས་པ་མེད་དེ། རྐྱེན་གཞན་རེས་འགའ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ རོ་ཞེ་ན། དབང་ཕྱུག་དེ་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་འཐད་པ་མི༵ན་ཏེ། རྟག་ པ་ཡིན་པ་དང་། དེས་བྱས་པ་མིན་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མིན་པར་ཁས་ བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན༵་དབང་ཕྱུག་དེས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་འདི་རྐྱེན་གང་ལ་ལྟོས་ པར་འགྱུ༵ར་ཞེས་བརྟགས་ན་གང་ལ་ཡང་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་ པ་ནི་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ན་རྐྱེན་ཚོགས་པ་དེ་ཉི༵ད་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་དབང་ཕྱུག་ ནི་བྱེད་པ་པོ་མི༵ན་པ་ཉིད་དེ། རྒྱུ་ཚོགས་པ་གྲངས་ཚང་ཞིང་གེགས་མེད་ན་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་ 2-373 བའི་དབང་མེད་ཅི༵ང་རྒྱུ་ཚོགས་པ་དེ་མེད་པར་ནི་དབང་ཕྱུག་གིས་སྐྱེད་པའང་མེ༵ད་པའི་ཕྱིར་ རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་དེ་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་འདོད་བཞི༵ན་དུ་རྐྱེན་ཚོགས་ པས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་གཞན་གྱི་དབང་དུ་ཐ༵ལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། འོན་ཏེ་དབང་ ཕྱུག་གི་འདོད་པ་ལས་སྐྱེ་ནའང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་ལ་རག་ལས་པར་འགྱུ༵ར་ བས། དེ་ལྟར་འདོད་པའི་དབང་གིས་འབྲས་བུ་བྱེད་ན་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་དབང་ ཕྱུག་བརྟན་གཡོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ག་ལ་ཡི༵ན་ཏེ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ། ། (གཉིས་པ་)རྡུལ་ཕྲན་རྟག་པས་བསྐྱེད་པ་དགག་པ་ནི། དཔྱོད་པ་པ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ལས་བརྟན་གཡོའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་སྨྲ་བ༵་དེ་ དག་ཀྱང་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་རྟག་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ ཡང་། ཕྱོགས་དབྱེའང་ཆ་ཤས་དང་བྲལ་ཕྱིར། །མཁའ་བཞིན་དེས་ན་རྡུལ་ཡང་མེད། །ཅེས་ པ་ལ་ས

【現代漢語翻譯】 此外，如果自在天（藏文：དབང་ཕྱུག་，梵文：Īśvara，梵文羅馬擬音：Ishvara，漢語字面意思：主宰）是最初的，並且他創造了一切，那麼一切果（指現象）的最初又在哪裡呢？它們豈不都成了無始之物？如果這樣，新的果就不可能產生了。或者，如果按照沒有自在天的觀點，世界的形成和毀滅又是從何而來呢？輪迴的因，業和煩惱，它們最初是從哪裡開始的呢？果，即器情世界的形成和毀滅，又怎麼會有確定的開始呢？因為沒有開始，所以只能是從無始的傳承中產生。如果是由自在天所造，那麼為什麼不是一切果都恒時產生呢？因為自在天具有恒常存在且無礙的創造能力。如果說自在天雖然恒常，但果的產生並不一定是恒常的，因為還需要依賴其他的因緣，那麼自在天創造果就需要依賴其他因緣，這並不合理，因為你們已經承認自在天是恒常的，並且沒有任何事物不是他所創造的。因此，如果考察自在天創造果需要依賴什麼因緣，那麼他不需要依賴任何事物，因為依賴自己的果是不合理的，並且除了自己的果之外，也沒有其他事物存在。如果需要依賴因緣，那麼因緣的集合本身就成了果的因，而自在天就不是造作者了。因為如果因緣集合完整且沒有阻礙，果的產生是不可避免的；並且如果沒有因緣集合，自在天也無法創造果。此外，如果自在天不希望果產生，但因緣集合卻促使果產生，那麼自在天就成了被支配者。然而，如果果的產生是源於自在天的意願，那麼果的產生就依賴於意願本身。這樣，如果果是由於意願而產生，那麼恒常、唯一、自主的自在天又怎麼會是萬物的創造者呢？因此，自在天不是創造者的觀點就成立了。 （二）破斥常住微塵生萬物： 數論派等認為，萬物的產生是由於常住的、不可分割的微塵。這種觀點也不合理，因為微塵的常住性本身就無法成立。原因如下： 『有方分故有分，如空故無塵』

【English Translation】 Furthermore, if Īśvara (自在天) is the first cause and creates everything, where is the beginning of all effects? Wouldn't they all become beginningless? If so, it would be impossible for new effects to arise. Or, according to the view that there is no Īśvara, from where do the formation and destruction of the world come? Where do the causes of samsara, karma and kleshas (煩惱), originate? How can there be a definite beginning for the formation and destruction of the external world and its inhabitants? Since there is no beginning, it must arise from a beginningless continuum. If it is created by Īśvara, why aren't all effects produced constantly? Because Īśvara has the power to create constantly and without obstruction. If you say that although Īśvara is constant, the production of effects is not necessarily constant because it depends on other conditions, then it is not reasonable for Īśvara to depend on other conditions to create effects, because you have already admitted that Īśvara is constant and that there is nothing that he has not created. Therefore, if we examine what conditions Īśvara depends on to create effects, he does not depend on anything, because it is unreasonable to depend on his own effects, and there is nothing other than his own effects. If he needs to depend on conditions, then the collection of conditions itself becomes the cause of the effect, and Īśvara is not the creator. Because if the collection of causes is complete and there is no obstruction, the production of the effect is inevitable; and without the collection of causes, Īśvara cannot create the effect. Furthermore, if Īśvara does not want the effect to be produced, but the collection of conditions causes the effect to be produced, then Īśvara becomes dominated by others. However, if the production of the effect arises from the will of Īśvara, then the production of the effect depends on the will itself. Thus, if the effect is produced by the power of will, how can the constant, unique, and independent Īśvara be the creator of all things, both stable and moving? Therefore, the view that Īśvara is not the creator is established. (2) Refutation of the Production of All Things from Permanent Atoms: Those such as the Samkhyas (數論派) who say that all the stable and moving worlds arise from permanent, indivisible atoms are also not reasonable, because the permanence of the indivisible atoms themselves cannot be established. The reason is as follows: 'Because it has direction and parts, it has divisions; like space, therefore there are no atoms.'

---

ོགས་པའི་རིགས་པས་སྔར་བཟློག་ཟི༵ན་ཞིང་། གཞན་ཡང་། རྡུལ་ཕྲན་འདུས་ནས་ རགས་པ་རྩོམ་པ་ན་དབུས་རྡུལ་ལ་ཕྱོགས་དྲུག་ནས་སྦྱོར་ན་ཆ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སྦྱོར་བས་ཆ་མཉམ་ན་རགས་པ་རྩོམ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དཔྱད་ན་ བདེན་པར་གྲུབ་མ་མེད་དེ། ཉི་ཤུ་པར། དྲུག་གིས་གཅིག་ཅར་སྦྱར་བ་ན། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་ཆ་ དྲུག་ཏུ་འགྱུར། །དྲུག་པོ་དག་ནི་གོ་གཅིག་ན། །གོང་བུའང་རྡུལ་ཕྲན་ཙམ་དུ་འགྱུར། །ཞེས་པ་ ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)གཙོ་བོ་རྟགས་པ་བསྐྱེད་པ་དགག་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)འདོད་པ་བརྗོད་ པ་ནི། གྲངས་ཅན་པའི་ལུགས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་གྲངས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་ངེས་པར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་བདག་རྟག་པ་ཤེས་རིག་གི་སྐྱེས་བུ་ནི་རང་བཞིན་དང་རྣམ་འགྱུར་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་ དང་། གཙོ་བོ་རྟག་པ་གཅིག་པུ་བེམ་པོ་སྣང་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་ 2-374 པ་པོར་གྱུར་པ་ནི་འགྲོ་བ་བརྟན་གཡོ་མ་ལུས་པ་ཡི༵་རྒྱུ་ཡིན་པར་ནི་གྲངས་ཅན་རྣམས་འདོ༵ད་ ཅིང་། དེའི་ངོ་བོ་ལ་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པ་ཞེ༵ས་བྱ་བའི་མིང་ཅན་བདེ་སྡུག་བཏང་ སྙོམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཆ་མཉམ་པར་གནས་པ་ནི༵་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཡིན་པ་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་བརྗོད་དེ༵་དེ་གསུམ་ཆ་མི་མཉམ་པ་ལས་གནས་སྐབས་རྣམ་འགྱུར་ཁོ་ན་ ཡིན་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་ནི་ཐོག་མར་བློ་འམ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་ངོས་གཉིས་ པ་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་དྭངས་པར་གྱུར་པ་ལ་ནང་ནས་སྐྱེས་བུ་དང་ཕྱི་ནས་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ ཤར་བ་འདྲེས་པས་སྐྱེས་བུ་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་། དེ་ལས་ང་རྒྱལ་དང་། དེ་ལས་མིག་ལ་ སོགས་པ་ནང་བློའི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། ཁ་དང་རྐང་ལག་འདོམས་དང་བཤང་ལམ་སྟེ་ཕྱི་ལས་ ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། དེ་གཉིས་ཀའི་བདག་ཉིད་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་ དེ་ཙམ་ལྔ་སྟེ་ཚོགས་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་འབྱུང་ལ། དེ་ཙམ་ལྔ་ལས་ནམ་མཁའ་དང་བཅས་པའི་ འབྱུང་བ་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་འབྱུང་བས། (བདག་དང་གཙོ་བོ་མ་གཏོགས་པ་)ཕྱི་མ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ནི་འབྲས་ བུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པར་བརྗོ༵ད་དེ། རང་བཞིན་(གཙོ་བོ་)ལས་ཆེན་(པོ་)དེ་ལས་ང་རྒྱལ་ཏེ། །དེ་ལས་ (དབང་བོ་བཅུ་གཅིག་ཡུལ་ལྔ་སྟེ་)ཚོགས་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་འབྱུང་། །དེ་ལྟར་བཅུ་དྲུག་འབྱུང་བ་དེ་ཡི་ ཡང་། །དེ་ཙམ་ལྔ་ལས་འབྱུང་བ་རྣམ་ལྔ་འབྱུང་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)དེ་ཉིད་དགག་པ་ལ་ལྔ་ལས། (དང་པོ་)རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་རྣམ་འགྱུར་དགག་ པ་ནི། གཙོ་བོ་དེ་རྟག་པ་གཅིག་པུ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ལུགས་ལ་རྡུལ་མུན་པ་སྙིང་སྟོབས་ ཀྱི་རང་བཞིན་གསུམ་ཆ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བདེན་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་པ་ནི༵་རིགས་པ་མིན་པར་ འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ཡིན་པ་དང་གསུམ་ཡིན་

【現代漢語翻譯】 以成立之理早已駁斥。此外，如果微塵聚集形成粗大的事物，當中心微塵從六個方向結合時，就會變成有部分的；如果從一個方向結合，各部分相等，就無法形成粗大的事物。因此，經過分析，並沒有真實成立的。如《二十論》所說：『六者一時相聯結，極微細塵成六分，若此六者居一處，聚合物亦如微塵。』 (三)破斥主物生起作用，分二：(一)陳述對方觀點：數論派認為，一切所知事物必定是二十五種。也就是，常恒、具有覺性的補盧沙（梵文：Purusha，梵文羅馬擬音：puruṣa，漢語：人）既非自性，也非變異；常恒、唯一的冥性（梵文：Prakṛti，梵文羅馬擬音：prakṛti，漢語：自性），是物質性的，超出顯現和意識的對境，是所有事物的作者，是不動和動的一切眾生的因。數論派如此主張。其自性具有悅樂、痛苦、舍三種屬性，三者平等存在，這僅僅是自性，被稱為因的主物。當這三種屬性不平衡時，就會產生暫時的變異。首先產生覺（梵文：Buddhi，梵文羅馬擬音：buddhi，漢語：覺）或大（梵文：Mahat，梵文羅馬擬音：mahat，漢語：大），就像雙面鏡子一樣，非常清澈，內部顯現出補盧沙的影像，外部顯現出對境的影像，兩者混合，補盧沙因此享用對境。由此產生我慢，再由此產生眼等五種內意識的官能，以及口、足、手、生殖器和排泄器官這五種外作用的官能，以及作為這兩者的自性的意官能，還有聲等五種對境，總共產生十六種組合。從五種對境產生包括空在內的五種元素。因此，除了補盧沙和主物之外，其餘二十三種都是果，是眾生。如頌云：『從自性生大，從大生我慢，從我慢生十六組合（即十一官能和五對境），從這十六組合又生五唯生五大。』 (二)破斥上述觀點，分五：(一)破斥自性、屬性和變異：主張主物是常恒唯一的宗派認為，悅樂、痛苦、舍三種自性平等存在是真實的，這並不合理。因為，如果是一，又要是三

【English Translation】 It has already been refuted by the logic of establishment. Furthermore, if atoms combine to form coarse matter, when the central atom is joined from six directions, it becomes particulate; if it is joined from one direction, and the parts are equal, it cannot form coarse matter. Therefore, upon examination, there is no establishment of truth. As the Vimsatika states: 'When six are joined simultaneously, the subtle atom becomes six parts; if these six are in one place, the aggregate also becomes just a subtle atom.' (3) Refuting the production of effects by the Pradhana (Sanskrit: Pradhāna, Sanskrit romanization: pradhāna, Chinese: chief/primary matter), in two parts: (1) Stating the proponent's view: The Samkhya (Sanskrit: Sāṃkhya, Sanskrit romanization: sāṃkhya) school asserts that all knowable things are definitely twenty-five in number. That is, the eternal, conscious Purusha (Sanskrit: Purusha, Sanskrit romanization: puruṣa, Chinese: person/self) is neither Prakriti (Sanskrit: Prakṛti, Sanskrit romanization: prakṛti, Chinese: nature) nor Vikriti (Sanskrit: Vikṛti, Sanskrit romanization: vikṛti, Chinese: modification); the eternal, singular Pradhana, which is material and beyond the scope of appearance and consciousness, is the agent of all things, and the cause of all moving and unmoving beings. The Samkhyas assert this. Its essence, named Sattva (Sanskrit: Sattva, Sanskrit romanization: sattva, Chinese: essence/goodness), Rajas (Sanskrit: Rajas, Sanskrit romanization: rajas, Chinese: passion/activity), and Tamas (Sanskrit: Tamas, Sanskrit romanization: tamas, Chinese: darkness/inertia), possesses the three qualities of pleasure, pain, and equanimity in equal measure, which is solely Prakriti, and is highly regarded as the causal Pradhana. From the imbalance of these three qualities, only temporary modifications arise. Initially, Buddhi (Sanskrit: Buddhi, Sanskrit romanization: buddhi, Chinese: intellect/wisdom) or Mahat (Sanskrit: Mahat, Sanskrit romanization: mahat, Chinese: great) arises, like a double-sided crystal mirror, which is extremely clear. The image of Purusha appears from within, and the image of objects appears from without, and they are mixed, so Purusha enjoys the objects. From this arises Ahamkara (Sanskrit: Ahamkara, Sanskrit romanization: ahaṃkāra, Chinese: ego/I-maker), and from that arise the five internal sense organs, such as the eyes, and the five external action organs, namely the mouth, feet, hands, genitals, and anus, and the mind organ, which is the nature of both, and the five objects, such as sound, totaling sixteen groups. From the five objects arise the five elements, including space. Therefore, the latter twenty-three (excluding Purusha and Pradhana) are said to be the fruit, the beings. As it is said: 'From Prakriti comes Mahat, from Mahat comes Ahamkara, from that (eleven organs and five objects) sixteen groups arise. Likewise, from the arising of sixteen, from the five tanmatras, the five elements arise.' (2) Refuting that, in five parts: (1) Refuting Prakriti, qualities, and modifications: The school that asserts that Pradhana is eternal and singular believes that the equality of the three natures of Sattva, Rajas, and Tamas is truly existent, which is not logical. Because, if it is one, and also three

---

པ་ནི་ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ གཙོ་བོ་དེ་ནི་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མི༵ན་པས། དེ་ཁེགས་པ་ན་དེའི་འབྲས་བུར་འདོད་ པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཁེགས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་གཅིག་ཡིན་ཡང་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་ 2-375 མི་འགལ་ཏེ། རྡུལ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེའི་ངོ་བོར་གྲུབ་པའི་བེམ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ གསུམ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གཙོ་བོ་བདེན་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་ དུ་རྡུལ་མུན་པ་སྙིང་སྟོབས་ཞེས་བྱ་བའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པོ་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་གི་ངོ་བོ་རེ་ རེར་བདེན་པ་ཡོད་པ་མིན་པར་འགྱུར་ཏེ༵། དེ་དག་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་རྡུལ་གྱི་རྡུལ་དང་རྡུལ་གྱི་ མུན་པ་དང་རྡུལ་གྱི་སྙིང་སྟོབས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་རྣམ་པ་གསུམ་གསུམ་གྱི་བདག་ ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱི༵ར་རོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུར་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་ ན་འབྲས་བུར་འདོད་པའི་སྒྲ་སོགས་རྣམ་འགྱུར་རྣམས་ཀྱ༵ང་ཡོད་པ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྒྱང་རིང་ཞིང་ མེད་པར་འགྱུ༵ར་ཏེ། རྒྱུ་མེད་ན་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བ་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ། ། (གཉིས་པ་)བདེ་སོགས་དོན་དུ་གྲུབ་པ་དགག་པ་ནི། རྟག་ཏུ་བདེ་སོགས་སེམས་པ་མིན། ། འདི་ནི་གསལ་བར་ཡང་དག་མཐོང་། །ཞེས་(འགྲེལ་བར་གྲངས་པ་ལྟར་)གོས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་ ཀྱི་དོན་རྣམས་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འདོད་ན། སེམས་མེད་པའི་དངོས་པོ་གོས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རྣམས་ལ༵་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ ཚོར་བ་བདག་ཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་སྲིད་པའང་མི༵ན་པར་འགྱུར་ཏེ། སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་གོས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་བདེ་སོགས་དེའི་རྒྱུའི་ རང་བཞིན་ཡིན་པས་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་རྫས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན༵། གོས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་ གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་བདེ་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་ཡན་ལག་ཅན་དང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་ གཟུང་འཛིན་འགོག་པའི་སྐབས་སུ་རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་བདེན་མེད་དུ་གྲུབ་ཟིན་པ་མིན་ན༵མ་ སྟེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལ་རྣམ་འགྱུར་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ རྒྱུ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚོར་བ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡོན་ཏན་གསུམ་པོ་ཉི༵ད་ཡིན་པར་འདོད་ 2-376 ན། འཇིག་རྟེན་ན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལས་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་མཐོང་ བ་མེ༵ད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་སྣ་ཚོགས་སུ་ སྣང་བ་ལས་ནི་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བར་མཐོང་བ་དང་ཡང་འགལ་ བ་ཡི༵ན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ནི་རྒྱུ་རྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་དེ་དག་བདེན་པར་མེད་པའི་ ཕྱིར་ན་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་

【現代漢語翻譯】 因為這與正理完全相悖。因此，既然作為主體的『主』（Pradhāna，自性）並不真實存在，那麼隨之，所有被認為是它的結果的事物也都會被否定。如果說，一個東西變成三個並不矛盾，因為所有由微塵等組成的物質，都被認為是具有三種屬性的本質，那麼，就像『主』不存在一樣，被稱為微塵（Rajas，激性）、黑暗（Tamas，惰性）、勇氣（Sattva，悅性）的三種屬性，也都會變成各自的本質並不真實存在。因為它們中的每一個，又各自具有微塵之微塵、微塵之黑暗、微塵之勇氣等等，各自具有三種不同的形態。這樣，如果被認為是原因的三種屬性並不真實存在，那麼被認為是結果的聲音等各種變化，其存在性也將變得非常遙遠和不可能，因為沒有原因就不會有結果，這是事物的自然規律。 （第二，駁斥快樂等作為真實存在）『恒常的快樂等不是心識，這一點顯而易見』（如註釋中所列舉）。如果你們認為衣服等外在事物也具有快樂等三種屬性的本質，那麼，對於沒有心識的物體，如衣服等外在事物，擁有快樂等感受的主體也是不可能的，因為無法識別出平靜等的本質。如果說，衣服等事物是快樂等的原因的自性，因此結果在原因中以同一物質的形式存在，那麼，衣服等外在事物並不是快樂等的原因，因為在之前駁斥有肢分者、極微塵和能取所取時，已經通過分析證明了它們是不存在的。此外，按照你們的觀點，所有變化的結果事物的起因，都是快樂等三種感受的本質，也就是這三種屬性本身。但在世間，我們並沒有看到從快樂等之中產生布匹等事物，這與僅僅在世俗層面，布匹等對像顯現為各種令人愉快或不愉快的狀態，並從中產生各種快樂或痛苦的感受是相矛盾的。因為在勝義諦中，作為原因的布匹等對象並不真實存在，所以作為結果的快樂等也...

【English Translation】 Because it is completely contradictory to reason. Therefore, since the 'chief' (Pradhāna) is not established as truly existent, then all that is considered its result will also be negated. If it is said that it is not contradictory for one thing to become three, because all material objects composed of particles, etc., are considered to be of the nature of three qualities, then, just as the 'chief' does not exist, the three qualities called Rajas (passion), Tamas (inertia), and Sattva (goodness) will also become such that their respective essences do not truly exist. Because each of them also has three different forms, such as Rajas of Rajas, Rajas of Tamas, and Rajas of Sattva, etc. Thus, if the three qualities considered as causes are not truly established, then the existence of the various transformations such as sound, which are considered as results, will become very distant and impossible, because it is the nature of things that there is no result without a cause. (Second, refuting the establishment of happiness, etc., as real) 'Constant happiness, etc., are not mind, this is clearly seen' (as listed in the commentary). If you consider external objects such as clothes to also be of the nature of the three qualities of happiness, etc., then it is also impossible for objects without mind, such as external objects like clothes, to have a subject of feeling such as happiness, etc., because the essence of calmness, etc., cannot be identified. If it is said that objects such as clothes are the nature of the cause of happiness, etc., therefore the result exists in the cause in the form of the same substance, then external objects such as clothes are not the cause of happiness, etc., because it has already been proven that they do not exist through analysis in the previous refutation of those with limbs, extremely small particles, and the grasper and the grasped. Furthermore, according to your view, the cause of all transformed result objects is also the essence of the three feelings of happiness, etc., which are the three qualities themselves. But in the world, we do not see fabrics, etc., arising from happiness, etc., which contradicts the fact that only on the conventional level, objects such as fabrics appear in various pleasant or unpleasant states, and from them arise various feelings of happiness or suffering. Because in ultimate truth, objects such as fabrics, which are the cause, do not truly exist, therefore happiness, etc., which are the result, also...

---

ཡུལ་ཅན་ཡང་བདེན་པ་མེ༵ད་པར་གྲུབ་པོ། ། (གསུམ་པ་)བདེ་སོགས་རྟག་པར་འདོད་པ་དགག་པ་ནི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཡ༵ང་ནམ་ཡང་ཚད་མས་ དམིགས་ཤིང་མྱོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟག་ཏུ་ གསལ་བར་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན༵། གསལ་བའི་ངོ་བོ་དེ་མྱོང་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྟག་ཏུ་ཅིའི་ཕྱིར་ འཛིན་མ་ཡི༵ན་ཏེ་འཛིན་དགོས་པ་ལས། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཅིང་རེས་འགའ་བར་དམིགས་པའི་ ཕྱིར་ཡང་མི་རྟག་པར་གྲུབ་བོ། །རྟག་ཏུ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཉིད་རེས་འགའ་ཕྲ་མོར་གྱུར་པས་མྱོང་ བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེ་སོགས་དེ༵་དག་རེས་འགའ་རགས་པ་དང་རེས་འགའ་ཕྲ་བར་འགྱུར་ བའང་ཇི་ལྟར་ཡི༵ན་ཏེ་རྟག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྔར་གྱི་རགས་པའི་ངོ་བོ་དོར་ ནས་ཕྱིས་ཕྲ་མོའི་ངོ་བོར་གྱུར་བ༵ས་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། ཕྲ་རགས་སུ་སྣང་བ་དེ་ དག་ལ་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པ་ཉི༵ད་ཡིན་ནོ། །བདེ་སོགས་མི་རྟག་པར་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་ འགྱུར་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱ༵ང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཅིས་མི་འདོ༵ད་ཅེས་རྟགས་ན་ འདོད་དགོས་ཏེ། རྣམ་འགྱུར་རགས་པ་རྣམས་ནི་བདེ་སོགས་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལས་གཞན་ མིན་པར་འདོད་ན༵་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྲ་རགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་མི་རྟག་པ་ཉི༵ད་དུ་ གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (བཞི་པ་)རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་གནས་པ་དགག་པ་ནི། གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟག་ཏུ་མེད་ 2-377 ན་སྔར་ལས་འགགས་པའི་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་ནི༵་ཕྱིས་སྐྱེ་བ་མིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུའི་དུས་ ན་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གྲངས་ཅན་པ་འདོད་ན༵་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ན་གསལ་བ་ མེད་པར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ནི༵་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལའང་དངོས་སུ་མི་འདོད་ཀྱང་དོན་ལ་གནས་པ་ ཉི༵ད་དེ། སྔར་གསལ་བར་མེད་པ་ལས་ཕྱིས་གསལ་བར་སྐྱེ་བ་ཁས་བླངས་བའི་ཕྱིར་དང་། སྣང་ཙམ་དུ་ཡང་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་སྔར་མེད་གསར་དུ་སྐྱེ་བར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ གལ་ཏེ་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་གནས་ན༵་ཟན་བཟང་པོ་ཟ་བ་རྣམས་ཀྱང་མི་གཙང་ བ་ངན་པ་ཟ་བར་ཧ་ཅང་ཐལ་འགྱུ༵ར་ཏེ། རྒྱུ་ཟན་ལ་འབྲས་བུ་མི་གཙང་བ་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་ གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རས་བཟང་པོ་ཉོས་ནས་གོན་པར་འདོད་ནའང་རས་ཀྱི་ངོ་ བོ་ཉུང་ངུ་ལ་འཇལ་བའི་རིན་ཆེན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རས་བལ་གྱི༵་ས་བོན་མང་པོ་ ཉོས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་བགོ་བར་གྱི༵ས་ཤིག་དང་རྒྱུ་རས་བལ་གྱི་ས་བོན་ལ་འབྲས་བུ་རས་ཡུག་ བཟང་པོ་གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་ཡོད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ པ་རྨོངས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ས་བོན་ལ་རས་ཡུག་ཡོད་པར་མི་མཐོང་བས

【現代漢語翻譯】 境及有境亦成立為非真。 (三)破斥欲樂等為常： 欲樂等之體性，三種功德之自性，並非是常，因為恒常之體性，無論何時亦無有量度可衡量，亦無有體驗。 若謂欲樂等恒常顯現存在，何故顯現之體性不以體驗之方式恒常執持耶？應執持之，然非如是，且因有時間隔而見，故亦成立為無常。 若謂恒常存在，然彼有時轉為微細故不體驗耶？ 欲樂等彼等有時變粗，有時變細，又將如何耶？因非恒常故。 若謂捨棄先前粗大之體性，其後轉為微細之體性，故成多樣耶？ 顯現為粗細之彼等，定遍及無常。 欲樂等成立為無常，如是轉變之果之事物一切，何不欲為無常耶？若問，則應欲之，若謂轉變之粗大者等，非為欲樂等三種功德之外，則欲樂等以粗細之方式顯現，已成立為無常故。 (四)破斥果於因中存在： 若謂欲樂等恒常不存在，則先前已滅之事物，任何亦將不生，因於因位時不存在故，若數論師如是主張，則于因之狀態時，不顯現而生果，汝之宗派亦不欲如是，然實則存在，因承諾先前不顯現者，其後顯現而生故，且僅于顯現中，亦見果從因中新產生故。 又若謂果之體性于因中一體存在，則食美味佳餚者，亦將太過成為食不凈之惡物，因於因之食物中，果不凈物一體存在故。 如是，若欲購上好之布匹而穿，則以少量布匹之體性，衡量眾多珍寶者，亦應購買眾多棉花之種子，且長久穿之，因於因棉花之種子中，果上好之布匹一體存在故。 果於因中一體存在，然世間愚昧，不知彼真實者，故不見種子中有布匹。

【English Translation】 The object and the container are also established as untrue. (3) Refuting the desire for happiness, etc., as permanent: The nature of happiness, etc., the self-nature of the three qualities, is not permanent, because the nature of permanence is never measured or experienced by valid cognition. If it is said that happiness, etc., are always clearly present, why is the nature of clarity not always held in the manner of experience? It should be held, but it is not so, and because it is sometimes seen with intervals, it is also established as impermanent. If it is said that it always exists, but it is sometimes subtle, so it is not experienced, how can happiness, etc., sometimes become coarse and sometimes subtle? Because it is not permanent. If it is said that the previous coarse nature is abandoned, and later it becomes a subtle nature, so it becomes diverse? Those that appear as coarse and subtle are definitely pervaded by impermanence. Since happiness, etc., are established as impermanent, why not desire all the objects of the changing result to be impermanent as well? If asked, it should be desired. If it is said that the coarse changes, etc., are not other than the three qualities of happiness, etc., then happiness, etc., are manifested in the manner of coarse and subtle, and it has already been established as impermanent. (4) Refuting the existence of the result in the cause: If it is said that happiness, etc., do not always exist, then none of the objects that have ceased from before will be produced later, because they do not exist in the causal state. If the Samkhya school asserts this, then the production of the result without being manifest in the causal state is not desired by your system, but in reality it exists, because it is promised that what was not manifest before will be manifest and produced later, and even in mere appearance, it is seen that the result is newly produced from the cause. Furthermore, if it is said that the nature of the result exists as one in the cause, then those who eat good food will also excessively eat impure and bad things, because the impure result exists as one in the causal food. Similarly, if you want to buy good cloth and wear it, you should also buy many cotton seeds with the same amount of precious things that measure the small amount of cloth, and wear it for a long time, because the good cloth exists as one in the causal cotton seeds. The result exists as one in the cause, but the ignorant people of the world do not know that reality, so they do not see cloth in the seeds.

---

་ མི་གོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན༵། དེའང་ལན་དུ་མི་རིགས་ཏེ། མཁས་པར་འདོད་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ པ་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ལའང་ས་བོན་མི་གོན་པར་རས་གོན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གཞག་དེ་ཉི༵ད་ བྱེད་ཀྱི། བླང་དོར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བྱེད་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ལ་འབྲས་ བུ་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་དེ་རྒྱུ་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ཡང་ནི༵་ཡོད་དགོས་པས་ས་བོན་ལ་རས་ཡུག་ཡོད་ པ་ལ་སོགས་པའང་དེས་ཅི་སྟེ་མཐོང་མ་ཡི༵ན་ཏེ་མཐོང་བར་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་པ་ རྣམས་ནི་ཚད་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་མིན་པས་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་མི་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན༵། དེ་ལྟ་ ན་འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་དཔག་ལ་སོགས་པས་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་སྒྲ་ ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་མཐོང་བའང་བདེན་པར་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་འཁྲུལ་ 2-378 བའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པའམ། ཡང་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་བློ་ཚད་མ་མིན་ན་དེ་ཉིད་ ཤེས་པས་གསལ་བར་མཐོང་བའང་བདེན་པ་མིན་པར་རིགས་པ་མཚུངས་སོ། །ཞེས་ཀྱང་ སྦྱར་རོ། ། (ལྔ་པ་)གཉེན་པོའི་ཚུལ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱེད་དབུ་མ་བའི་ལུགས་ལ་ཡུལ་ འཇལ་བྱེད་ཀྱི་བློ་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ཚད་མ་མིན་ན༵། དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ རང་བཞིན་མེད་པར་གཞལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་བརྫུན་པར་མི་འགྱུར་ར༵མ་སྟེ་འགྱུར་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་གཉེན་པོ་སྟོང་པ་ཉི༵ད་སྒོམ་པའང་བདེན་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་མི་འཐད་པར་ འགྱུ༵ར་རོ་ཞེ་ན། དཔྱད་ན་བརྫུན་པ་ཡིན་ཡང་རེ་ཞིག་གཉེན་པོར་འགྱུར་བ་ནི་མི་འགལ་ཏེ་ དགག་བྱ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་མ་རེག་ཅིང་མ་དཔྱད་པ༵ར། དེ་ བཀག་པ་ཡིད་དངོས་མེད་འཛིན་པ་ནི་སྲིད་པ་མ་ཡི༵ན་ལ། དགག་བྱ་བདེན་པའི་དངོས་པོ་མ་ གྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་བརྫུན་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡི༵ན་པ་དེ་བཀག་པ་ཡིད་དངོས་མེད་སྟོང་བ་ཉིད་ ཀྱང་གསལ་བར་བརྫུ༵ན་པ་ཉིད་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་དེ་སྒོམ་པ་ནི་འཐད་དེ་བདེན་པར་འཛིན་ པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་དུ་བུ་སྐྱེས་ནས་ཤི་བ་རྨིས་ལ༵། བུ་དེ་ཤི་ནས་ མེད་དོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི༵་བུ་དེ་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡི༵་གེགས་ སམ་གཉེན་པོ་ཡིན་ཞིང་། གེགས་བྱེད་ཀྱི་རྟོག་པ་དེ་ཡང་བརྫུན་པ་ཡི༵ན་པ་ནི་མི་འགལ་བ་ བཞིན་དུ། རྟོག་པས་བཏགས་པའི་བདེན་དངོས་དང་དེ་བཀག་ཙམ་གྱི་སྟོང་ཉིད་ཀྱང་དོན་ལ་ མེད་པར་མཚུངས་ཀྱང་སྤང་གཉེན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འགལ་བ་མེད་དོ། ། (གསུམ་པ་)རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་ལ་གདམས་པ་ནི། རྒྱུ་མེད་དང་དབང་ཕྱུག་དང་གཙོ་བོ་ ལ་སོགས་པ་ལས་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་གོང་དུ་བསྟན་པའི་ཚུལ་དེ་ ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན། སྣང་ཙམ་དུ་རང་རང་གི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ༵ས་

【現代漢語翻譯】 如果有人問：『難道不穿衣服嗎？』回答說：『不是不穿衣服。』就像你們這些自詡聰明的人，即使知道實相，也會像不播種卻穿布衣一樣，做出各種各樣的行為。因為你們沒有看到顛倒的取捨。而且，按照你們的觀點，既然知道結果，那麼對於世俗的因也應該知道，就像知道種子上有布匹一樣，為什麼沒有看到呢？應該能看到才對啊！』如果回答說：『因為世俗之人不具備正確的認知，所以看不到因中存在果。』那麼，世俗之人的現量和比量等所清楚看到的果的狀態，比如聲音等，也就不可能是真實的了，因為它們是虛妄認知的對象。』或者說，如果世俗之人的認知不是正確的，那麼通過這種認知所清楚看到的事物也不可能是真實的，道理是一樣的。 （五）駁斥以對治方式進行辯論：如果你們中觀宗認為，所有衡量對象的意識在勝義諦上都不是正確的，那麼，用這種不正確的意識來衡量一切法無自性的空性，難道不會變成虛假的嗎？如果空性是虛假的，那麼修習作為對治的空性也就沒有意義了。』如果這樣問難，回答說：『即使是虛假的，暫時作為對治也是可以的，這並不矛盾。』因為對於尚未觸及和分析的所破之法，比如瓶子等，直接否定它，生起無有之想是不可能的。因為尚未成立真實的所破之法，所以否定任何虛假之法，顯現的空性也是虛假的。但是，修習這種空性是有意義的，因為它能對治執著實有的觀念。因此，就像夢中夢見生孩子又死去，然後認為孩子已經死了，這種分別念可以作為執著孩子存在的分別唸的障礙或對治一樣。雖然作為障礙的分別念也是虛假的，但這並不矛盾。同樣，由分別念安立的實有和僅僅是破除它的空性，在究竟上都是不存在的，但作為所斷和對治，這並不矛盾。 （三）關於緣起的教誨：萬法不是無因生，也不是由自在天或自性等所生。因此，如果按照前面所說的方式進行觀察，就會發現，一切顯現都只是從各自的因產生的。

【English Translation】 If someone asks: 'Don't you wear clothes?' The answer is: 'It's not that we don't wear clothes.' Just like you so-called wise people, even if you know the true nature, you still act like wearing cloth without sowing seeds. Because you have not seen the inverted taking and abandoning. Moreover, according to your view, since you know the result, you should also know the mundane cause, just like knowing that there is cloth on the seed, why haven't you seen it? You should be able to see it!' If you answer: 'Because mundane people do not have correct cognition, they cannot see the result existing in the cause.' Then, the state of the result that mundane people clearly see through direct perception and inference, such as sound, etc., would also not be true, because they are objects of false cognition.' Or, if the cognition of mundane people is not correct, then what is clearly seen through this cognition cannot be true either, the reasoning is the same. (5) Refuting the debate by means of antidote: If you Madhyamikas believe that all consciousnesses that measure objects are not correct in the ultimate truth, then, wouldn't the emptiness that measures all phenomena as being without inherent existence become false? If emptiness is false, then practicing emptiness as an antidote would be meaningless.' If this is questioned, the answer is: 'Even if it is false, it can temporarily serve as an antidote, which is not contradictory.' Because it is impossible to directly negate the object to be refuted, such as a vase, etc., which has not been touched and analyzed, and to generate the thought of non-existence. Because the true object to be refuted has not been established, the emptiness that appears by negating any false object is also false. However, practicing this emptiness is meaningful because it can counteract the concept of clinging to reality. Therefore, just as dreaming of giving birth to a child and then dying, and then thinking that the child has died, this conceptual thought can serve as an obstacle or antidote to the conceptual thought of clinging to the existence of the child. Although the conceptual thought that acts as an obstacle is also false, this is not contradictory. Similarly, the reality established by conceptual thought and the emptiness that merely negates it are both non-existent in the ultimate sense, but as what is to be abandoned and the antidote, this is not contradictory. (3) Instructions on dependent origination: Phenomena are not born without a cause, nor are they born from Ishvara or Prakriti, etc. Therefore, if you observe in the manner described above, you will find that all appearances arise from their respective causes.

---

དངོས་པོ་འགའ་ཡང་ 2-379 རྒྱུ་མེད་ལས་བྱུང་བའང་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་ལ། དོན་དམ་པར་བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་ མིན། གཉིས་ལས་མ་ཡིན་ཞེས་པ་ལྟར་རང་དང་གཞན་སོ་སོ་བའམ་ནི་རང་གཞན་གཉི་ག་ འདུས་པ་ཡི༵་རྐྱེན་རྣམས་ལ་ཡང་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྐྱེ་བ་མ་ཡི༵ན་ཞིང་། དུས་གསུམ་རྫས་ སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ལྟར་དུས་གཞན་ནས་འདིར་འོངས་པའང་མ་ཡིན་པས་དང་པོར་སྐྱེ་བ་ མེད་ལ༵། བར་དུ་གནས་པའང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། ཐ་མར་འགགས་ནས་གཞན་དུ་འགྲོ་ བའང་ཡོད་པ་མ་ཡི༵ན་ནོ། །དེ་ལྟར་བརྟགས་ན་མ་གྲུབ་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྨོངས་པའི་བྱིས་ པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན་པར་གང་བྱས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣང་བ་འདི༵་དག་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོ་ ལ་སོགས་པ་ལས་ནི་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པར་ མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སྣང་ཙམ་དུ་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་བའི་རྟ་གླང་ལ་སོགས་ པ་གང་ཡིན་པ་ད༵ང་། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གང་ སྤྲུལ་པ༵འི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་རིགས་པས་དང་པོར་སྐྱེ་བ་ན་གང་ནས་ འོངས་པར་གྱུར་ཅི༵ང་། ཐ་མར་འགག་པ་ན་གང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ལ། དེ་དག་གི་བར་གང་ ན་གནས་པའི་ཚུལ་ལའང་ལེགས་པར་བརྟག་པར་གྱི༵ས་ཤིག་དང་། བརྟགས་ན་ནི་ཅིར་ཡང་ གྲུབ་པ་མེད་དེ། ཡུམ་ལས། གཟུགས་ནི་གང་ནས་ཀྱང་འོང་བ་མེད་གང་དུ་ཡང་འགྲོ་བ་མེད་ གར་ཡང་གནས་པར་འགྱུར་བ་མེད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །གཞན་ ཡང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གང་ཞིག་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པ་གཞན་ནི་ཉེ་བར་ཡོད་པ་ཡི༵ས་མཐོང་ བར་འགྱུར་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་མེད་ན་མཐོང་བ༵་མིན་པའི་བཅོས་བུ་གློ་བུར་བ་མེ་ལོང་གི་གཟུགས་ བརྙན་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པ༵འི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྣང་བ་དེ་ལ་དོན་དམ་པར་བདེན་པ་ ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་པར་གྲུབ་བོ། །སྣང་ཙམ་དུ་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་ཡང་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་མ་གཏོགས་ 2-380 པའི། །ཆོས་འགའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པའི། །ཆོས་འགའ་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་དག་ཞེན་པ་དགག་པ། ༆ (གཉིས་པ་)ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཞེན་པ་དགག་པ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པ་ ཁོ་ན་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བདེན་པར་གྱུར་བར་འདོད་ན་དེ་ལ༵་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིས་དགོས་པ་ཅི་ ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཡོད་པར་གྲུབ་ཟིན་པ་རྣམས་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དངོས་ པོ་དེ་ནི་མེད་པ་ཁོ་ན་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ངེས་ན་ཡ༵ང་དེ་ལའང་རྒྱུ་ཡིས་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་ དེ། མེད་པ་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་ཕན་གདགས་བྱར་མ་ག

【現代漢語翻譯】 沒有任何事物是無因而生的，從究竟意義上講，既不是從自身產生，也不是從他者產生，也不是從二者共同產生。無論是自身、他者，還是二者的結合，都不是事物產生的條件。如同認為三時（過去、現在、未來）實有存在一樣，事物也不是從其他時間來到現在，因此最初沒有產生。中間沒有停留，最終也不會消逝到其他地方。如果這樣觀察，即使事物沒有真實存在，那些被無明遮蔽的孩童所執著的世俗顯現，與幻術師變出的馬和象等又有什麼區別呢？雖然顯現各異，但本質上都是空性的。因此，僅僅是顯現的幻術師所變的馬和象，以及由業和煩惱等各自的因所變現的世俗事物，從究竟理性的角度來看，最初產生時從何而來？最終消逝時又去向何方？它們之間又以何種方式存在？請仔細觀察。如果觀察，就會發現沒有任何事物是真實存在的。如《母經》所說：『色從何來，去向何方，又在何處停留？』等等。此外，當果的事物出現時，是因為其他因緣聚合而顯現，如果沒有這些因緣，就不會顯現，就像虛假的、偶然的鏡中影像一樣。這種緣起顯現，從究竟意義上講，又怎麼會有真實性呢？因此，可以確定它是空性的。僅僅因為依賴因緣而顯現，所以應該從究竟意義上證悟其空性。正如經文所說：『除了緣起，沒有任何法存在；因此，沒有不空之法存在。』 駁斥對有無二邊的執著 （第二）駁斥對有無二邊的執著：如果認為事物完全是實有，那麼還需要產生它的因做什麼呢？因為已經存在的事物不需要依賴因。如果認為事物完全是虛無，那麼也不需要因做什麼呢？因為虛無的事物無法被因緣所幫助。

【English Translation】 Nothing arises without a cause. In the ultimate sense, it is neither from itself, nor from another, nor from both. Neither self, nor other, nor a combination of both, are the conditions for the arising of things. Just as one believes that the three times (past, present, and future) truly exist, things do not come from other times to the present. Therefore, there is no initial arising. There is no abiding in the middle, and ultimately, there is no disappearing to another place. If one observes in this way, even if things do not truly exist, what difference is there between the conventional appearances clung to by children obscured by ignorance and the horses and elephants conjured by illusionists? Although they appear differently, they are the same in that they are empty in nature. Therefore, the horses and elephants transformed by illusionists that are merely appearances, and the conventional things transformed by their respective causes such as karma and afflictions, from the perspective of ultimate reason, where do they come from when they initially arise? Where do they go when they ultimately disappear? And in what way do they abide in between? Please observe carefully. If you observe, you will find that nothing is truly established. As the 'Mother Sutra' says: 'From where does form come, where does it go, and where does it abide?' and so on. Furthermore, when the object of the result appears, it is because other collections of causes and conditions are nearby and visible. If there are no such causes and conditions, it will not be visible, just like a false, accidental image in a mirror. How can there be truth in the ultimate sense in such a dependent arising appearance? Therefore, it can be determined that it is empty. Merely because it appears dependent on causes and conditions, one should realize its emptiness in the ultimate sense. As the scripture says: 'Apart from dependent arising, there is no dharma; therefore, there is no dharma that is not empty.' Refuting Attachment to the Extremes of Existence and Non-existence (Second) Refuting attachment to the extremes of existence and non-existence: If one believes that things are entirely and truly existent, then what need is there for a cause to produce them? Because things that already exist do not need to rely on a cause. If one believes that things are entirely and definitely non-existent, then what need is there for a cause? Because non-existent things cannot be helped by causes and conditions.

---

ྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་མེད་ལ་རྒྱུ་མི་ དགོས་ཀྱང་དེ་དངོས་པོར་སྒྱུར་པ་ལ་རྒྱུ་དགོས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཉུང་ ངུའི་སྒོ་ནས་ལྟ་ཞོག བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའི་རྒྱུ་ཡིས་ཀྱ༵ང་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ནམ་ཡང་དངོས་པོར་ བསྒྱུར་དུ་མེ༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དངོས་མེད་ཀྱི་གནས་སྐབས་དེ་མ་དོར་བར་དངོས་པོའི་ ངོ་བོ་ཇི་ལྟར་ཡི༵ན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞིང་དངོས་མེད་ཀྱི་གནས་སྐབས་དེ་དོར་ནས་དངོས་པོར་འགྱུར་ བ་གཞན་ཡང་གང་ཞིག་ཅེས་བརྟགས་ན་མ་ཡི༵ན་ཏེ། གཏན་ནས་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ དེ་ཚེ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་སྲིད་པ་མིན་ན༵་དེ་དངོས་པོ་ཡོད་པར་དུས་ནམ་ཞིག་ན་འགྱུ༵ར་ཏེ་ ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་སྐྱེས་པར་མ་གྱུར་ན༵་དངོས་མེད་ཀྱི་གནས་ སྐབས་དེ་དང་ནི་ནམ་ཡང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུ༵ར་ཞིང་། དངོས་མེད་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང་ནི་ མ་བྲལ་ན༵འང་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བའི་སྐབས་མི་སྲི༵ད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་ མེད་དངོས་པོར་མི་འགྱུར་བར་མ་ཟད། དངོས་པོའང་དངོས་པོ་མེད་པར་ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་ མི༵ན་ཏེ། གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་སྔར་དངོས་པོར་ཡོད་པ་དང་ཕྱིས་དངོས་པོ་ མེད་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་བདེན་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ལས། དེ་ལྟ་བུ་ནི་མི་ སྲིད་པའི་ཕྱི༵ར་རོ། །དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་ལ་བརྟགས་ནའང་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་ 2-381 བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད་པར་གྲུབ་པས་ཟབ་མོ་སྟོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་མོས་པར་བྱའོ། ། ༈ སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་བའི་དོན་ལ་གདམས་པ། ༆ (གསུམ་པ་)མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་དོན་ལ་གདམས་པ་ནི། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་ དེ་ལྟར་བརྟགས་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་འགག་པ་ཡོད་པ་མིན་ཞི༵ང་། སྔར་མེད་པ་གསར་དུ་སྐྱེ་བའི་དངོས་པོའང་ཡོད་པ་མིན་པ་དེ་ཡི་ཕྱི༵ར་དོན་དམ་པར་འགྲོ་བ་ འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི༵་དུས་རྟག་ཏུ་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་ འགགས་པ་ཉི༵ད་དེ། རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ ཀྱང་། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་ དེ་ནི་མི་སྐྱེ་མི་འགག་གོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་རང་བཞིན་སྟོང་ཉིད་ཡིན་ཞིང་ གནས་སྐབས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་འགྲོ་བ་འཇིག་རྟེན་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་རྨི་ལམ་ དུ་འགྲོ་འོང་དང་བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ༵། རིགས་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་ ཤིང་དཔྱད་ན་ཆུ་ཤིང་གི་སྡོང་པོ་ལ་སྲ་བའི་སྙིང་པོ་མེད་པ་དང་འདྲ༵་བར་བདེན་དངོས་སུ་གྲུབ་ པའི་སྙིང་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོར། ཇི་ལྟར་ཆུ་ཤིང་རློན་པའི་སྡོང་ པོ་ལ། །སྙིང

【現代漢語翻譯】 爲了轉變。如果說無事物不需要原因，但將其轉變為事物需要原因，這也是不合理的。別說少量的原因，即使是成百上千的原因，也不能將不存在的事物轉變為存在的事物。因為，如果無事物的狀態沒有被拋棄，事物的本質又怎麼會存在呢？如果拋棄了無事物的狀態而轉變為事物，又有什麼其他的轉變呢？如果考察，那是不可能的。因為，在完全不存在的狀態下，事物存在的本身是不可能的，那麼它什麼時候會轉變呢？永遠不會轉變。如果事物的本質沒有產生，那麼它永遠不會與無事物的狀態分離。如果與無事物的狀態沒有分離，那麼事物存在的本質也不會出現。不僅無事物不會轉變為事物，事物也永遠不會轉變為無事物。如果轉變，那麼一個事物本身，之前存在為事物，之後又成為無事物的兩種自性，就太過分了，那是不可能的。因此，如果考察事物存在與不存在的極端，那麼在勝義諦中，生和滅都是不存在的，所以應該信奉甚深的空性之理。 （第三）對遠離二邊的意義的教導是：如果按照前面所說的道理進行考察，那麼事物不會因為變成無事物而存在滅亡，也不會因為先前不存在而新產生事物。因此，在勝義諦中，所有這些輪迴世間的法性，都是恒常不生不滅的。因為自性是空性的。《正法集經》中也說：『善男子，所謂如是性，就是空性的異名，空性是不生不滅的。』就像那樣，自性是空性的，並且在各種情況下顯現的這些輪迴世間，就像在夢中經歷來來往往和苦樂等等一樣。如果用理智進行分析和研究，就像水樹的樹幹沒有堅硬的樹心一樣，沒有絲毫真實存在的樹心。《三摩地王經》中說：『就像潮濕的水樹的樹幹，』

【English Translation】 In order to transform. If it is said that non-things do not need causes, but that transforming them into things requires causes, that is also unreasonable. Let alone a small number of causes, even hundreds of thousands of causes cannot transform a non-existent thing into an existent thing. Because, if the state of non-thing is not abandoned, how can the essence of a thing exist? If the state of non-thing is abandoned and transformed into a thing, what other transformation is there? If examined, that is impossible. Because, in a state of complete non-existence, the very existence of a thing is impossible, so when will it transform? It will never transform. If the essence of a thing has not arisen, then it will never be separated from the state of non-thing. If it is not separated from the state of non-thing, then the essence of the existence of a thing will not appear. Not only will non-things not transform into things, but things will never transform into non-things. If it transforms, then one thing itself, previously existing as a thing, and later becoming two natures of non-thing, would be too extreme, which is impossible. Therefore, if the extremes of existence and non-existence of things are examined, then in the ultimate truth, birth and cessation do not exist, so one should have faith in the profound principle of emptiness. (Third) The instruction on the meaning of being free from the two extremes is: If one examines according to the reasoning just explained, then things do not cease because they become non-things, nor do things exist because they are newly born from non-existence. Therefore, in the ultimate truth, the nature of all these transmigratory worlds is constantly unborn and unceasing. Because their nature is emptiness. The Samadhiraja Sutra also says: 'Son of good family, what is called suchness is another name for emptiness; emptiness is unborn and unceasing.' Just like that, the nature is emptiness, and all these transmigratory worlds that appear in various states are like experiencing coming and going, happiness and suffering, etc. in a dream. If analyzed and examined with reason, just as a water tree's trunk has no solid heartwood, there is not the slightest heartwood that is truly established. In the King of Samadhi Sutra: 'Just like the trunk of a wet water tree,'

---

་པོ་འདོད་ཕྱིར་མི་ཡིས་དེ་བཤིག་ཀྱང་། །ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཀུན་ན་སྙིང་པོ་མེད། ། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བས་ན་འཆིང་བ་ མཐའ་དག་ལས་གྲོལ་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། འཆིང་ བ་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པས་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་པ༵་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ ལའང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ མེ༵ད་དེ། མདོ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ དོ། །ཞེས་པ་དང་། (ཁྱད་འཕགས་)བསྟོད་པར་ཡང་། སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་སེམས་ཅན་ཁམས། ། དོན་གྱི་དེ་དག་ཁྱད་པར་མེད། །བདག་ཉིད་དང་ནི་གཞན་དག་ཀྱང་། །དེས་ན་མཉམ་པར་ 2-382 ཁྱོད་བཞེད་ལགས། །ཞེས་(འགྲེལ་བར་དྲངས་)པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་བྱ་བ། ༆ (གསུམ་པ་)ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་བྱ་བ་ལ། རང་གིས་སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་ཚུལ་དང་། གཞན་ལ་ སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ལ་བརྟགས་ ཏེ་བསྒོམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ རྣམས་ལ༵་འབྱོར་བ་ཐོབ་པའམ་རྙེད་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅིང་ཤོར་བའམ་ཉམས་པའང་ཅི་ཞིག་ ཡོ༵ད་དེ་ཅི་ཡང་མེད་ལ། གང་གིས་ཡོན་ཏན་བསྒྲགས་ནས་བསྟོད་དེ་བཀུར་སྟི་དང་རིམ་གྲོ་ བྱས་པའ༵མ་སྐྱོན་བསྒྲགས་ནས་སྨད་ཀྱི་གནོད་པ་དང་ཡོངས་སུ་བརྙས་པ་བྱས་པའང་ཅི་ཞིག་ ཡོ༵ད་དེ་ཅིའང་མེད་ཅིང་། བདེ་བ་མྱོང་བའམ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའང་རྒྱུ་གང་ལས་ཡི༵ན་ཞེས་ དཔྱད་ན་བདེན་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་ཡིད་དུ་མི་འོང་ བ་ལ་ཁྲོ་ཞིང་མི་དགའ་བར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། ཡིད་དུ་འོང་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་དགའ་ བར་བྱ་བའང་ཅི་ཞིག་ཡོ༵ད་དེ་ཅི་ཡང་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་བླང་དོར་སྤངས་ ནས་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ་སྟེ། བཤེས་སྤྲིང་དུ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་ པ་རྙེད་དང་མ་རྙེད་དང་། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྲགས་དང་མ་གྲགས་དང་། །བསྟོད་སྨད་ ཅེས་བྱ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་པོ། །བདག་གི་ཡིད་ཡུལ་མིན་པར་མགོ་སྙོམས་མཛོད། །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་ཞེན་ཡུལ་བརྟགས་ཏེ་བསྒོམ་པ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ནི་ལེགས་པར་ ཡོངས་སུ་བཙལ་པ་བྱས་ན༵་བླང་དོར་གྱི་སྒོ་ནས་གང་ཟག་གང་ཞིག་སྲེད་ཅིང་ཡུལ་གང་ལ་ སྲེ༵ད་དེ་དེ་དག་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསོན་པ་དང་འཆི་བ་དག་ལའང་བླང་དོར་ དུ་སྲེད་དོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་དོན་དམ་པའི་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་གསོན་ པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྣང་བའི་སེམས་ཅན་འདི༵་དག་གང་ཞིག་འདིར་ནི་སྲོག་འགག་པའི་ཚུལ་ 2-

【現代漢語翻譯】 正如經文所說：'即使人們爲了獲得財富而摧毀它，內外皆無精華。應如是了知一切法。' 因此，從一切束縛中解脫而達到涅槃是佛陀的真如，而具有一切束縛而未從悲傷中解脫的眾生的真如，在真如中，由於自性空性平等，所以沒有任何差別。正如經文所說：'一切法皆平等，是般若波羅蜜多。' 讚頌（殊勝）中也說：'諸佛與眾生界，就意義而言無差別。自身與他者，因此您認為平等。' 正如（在註釋中引用）的那樣。 獲得智慧的行為： （第三）獲得智慧的行為包括：自己修習空性的方式，以及對他人修習慈悲的方式。首先，分為兩部分：（第一）通過觀察世間八法來修習。以如上所述的方式，對於已經成立為自性空性的事物，獲得或找到什麼，失去或失去什麼？什麼也沒有。誰讚揚並讚美，給予尊重和供養，或者宣揚過失，進行誹謗和完全的蔑視？什麼也沒有。體驗快樂或體驗痛苦又源於什麼？因為沒有真實的，所以對於那些以執著相的方式，對於不悅意的，有什麼可生氣和不喜歡的？對於悅意的，又有什麼可執著和喜歡的？什麼也沒有，所以應捨棄世間八法的取捨，而平等地安住于甚深空性中。正如《親友書》中所說：'世間智者，得與不得，樂與苦，名聲與無名，贊與謗，此世間八法，愿您平等對待，勿擾我心。' （第二）通過觀察特別執著的對境來修習。在真如中，如果善加尋找，對於取捨而言，會貪戀哪個補特伽羅，又會貪戀哪個對境呢？因為它們都不是真實成立的。如果認為對於生與死也應貪戀取捨，那也是不合理的。如果以勝義諦的理智來分析，那麼在顯現為生存世間的這些眾生中，當生命在此終結時，

【English Translation】 As it is said in the scripture: 'Even if people destroy it to gain wealth, there is no essence inside or outside. Know all dharmas in this way.' Therefore, liberation from all bonds and attainment of nirvana is the Suchness of the Buddha, and the Suchness of sentient beings who are endowed with all bonds and have not been liberated from sorrow, in Suchness, because of the equality of emptiness of self-nature, there is no difference whatsoever. As it is said in the scripture: 'All dharmas are equal, it is the Perfection of Wisdom.' In the praise (of the excellent) it is also said: 'Buddhas and the realm of sentient beings, in terms of meaning, there is no difference. Self and others, therefore you consider them equal.' As it is (quoted in the commentary). The activity of obtaining wisdom: (Third) The activity of obtaining wisdom includes: the way to meditate on emptiness oneself, and the way to meditate on compassion for others. First, it is divided into two parts: (First) Meditating by contemplating the eight worldly dharmas. In the way described above, for things that have been established as emptiness of self-nature, what is gained or found, and what is lost or diminished? There is nothing. Who proclaims virtues and praises, gives respect and offerings, or proclaims faults, inflicts harm and complete contempt? There is nothing. Experiencing happiness or experiencing suffering, what is the cause? Because it is not true, therefore, for those who cling to characteristics, for the unpleasant, what is there to be angry and dislike? For the pleasant, what is there to be attached and like? There is nothing, so one should abandon the acceptance and rejection of the eight worldly dharmas and remain equally in profound emptiness. As it is said in the 'Letter to a Friend': 'Worldly wise ones, gain and no gain, happiness and suffering, fame and no fame, praise and blame, these eight worldly dharmas, may you treat them equally and not disturb my mind.' (Second) Meditating by contemplating the object of particular attachment. In Suchness, if one searches well, for the sake of acceptance and rejection, which person will one crave, and which object will one crave? Because they are not truly established. If one thinks that one should also crave acceptance and rejection for life and death, that is also unreasonable. If one analyzes with the reasoning of ultimate truth, then among these sentient beings who appear as the world of the living, when life ends here,

---

383 གྱིས་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ༵་མི་འགྱུར་བས་དེ་དག་དོན་ལ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་ གསུམ་གྱི་འབྱོར་བ་ལ་སྲེད་དོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ་མངོན་པར་དགའ་བའི་ཡུལ་མ་ འོངས་པ་ན་འབྱུང་པར་འགྱུར་པ་ནི་གང་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཡུལ་སྔར་འདས་ པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བར་གྱུར་པའི་འབྱོར་བའང་ག༵ང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བརྟག་ན་དེ་དག་བདེན་ པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉེན་བཤེས་ཡིད་དུ་འོང་པ་ལ་སྲེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་ སྡུག་ཅིང་གཅེས་པར་བཟུང་བའི་གཉེན་ཉེ་དུ་དང་དེ་ལས་གཞན་པའི་གྲོགས་མཛའ་བཤེས་ སུ་སྣང་བ་རྣམས་ཀྱང་གང་ཞིག་ཡི༵ན་ཞེས་དཔྱད་ན་དོན་ལ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་ནི༵་ཞི་བའི་ ལྷ་བདག་ཉིད་དང་། དེ་དང་འདྲ་བའི་བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་ སུ་གཟུང་བར་གྱི༵ས་ཤིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་པ་ལ། དམིགས་ཡུལ་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་བསྒོམ་པ་དང་། རྣམ་ པ་ཕན་བདེ་འབྱུང་པའི་སྙིང་རྗེའོ། ། དང་པོ་ལ། ཚེ་འདིའི་དཀའ་སྤྱད་དང་། ཕྱི་མའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། འཁོར་བའི་ཉེས་ དམིགས་བསམས་ཏེ་བསྒོམ་པའོ། །དང་པོ་ནི། འཇིག་རྟེན་འཁྲུལ་བ་བདག་ཉིད་འབའ་ ཞིག་བདེ་བར་འདོད་པ་རྣམས་ནི༵་དེའི་ཐབས་ལ་རྨོངས་པའི་དགྲའི་ཕྱོགས་ལ་འཐབ་པ་ དང་གཉེན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་སྤྲོས་པའི་རྒྱུ་དག་གི༵ས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་འཐབ་པས་ཡིད་རབ་ཏུ་ འཁྲུགས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྤྲོ་བས་ཡིད་དགའ་ཞིང་གཡེང་བར་བྱེ༵ད་པ་དང་། གཉེན་བཤེས་ ལ་སོགས་པ་སྡུག་པ་དང་བྲལ་བའི་མྱ་ངན་དང་བདེ་སྡུག་ལ་བླང་དོར་བྱེད་པའི་འབད་རྩོལ་ གྱིས་ངལ་དུབ་དང་། འདོད་ཡོན་དང་བྲལ་བ་ལ་མི་དགའ་ཞིང་རྩོད་པ་ད༵ང་གཡུལ་དོར་ཕན་ ཚུན་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པས་གཅོད་པ་དང་མདུང་ཐུང་ལ་སོགས་པས་འབིགས་པ་ད༵ང་སླར་ 2-384 ཡང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའི་རྒྱུ་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱོད་བཞིན་པ་དག་གིས་ནི་ཚེ་འདིར་ཡང་ ཟས་གོས་ལ་སོགས་པ་མི་རྙེད་བཞིན་དུ་ཚོགས་ཆེན་པོས་འཚོ༵་བ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ པར་གནས་པ་མཐོང་པས་དེ་དག་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)ཕྱི་མའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བསམས་ཏེ་བསྒོམ་པ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་དགེ་བ་ ཟག་བཅས་འགའ་ཞིག་གི་དབང་གིས་འཁོར་བ་ཐོག་མེད་ཀྱི་བར་ལ་བདེ་འགྲོ་ལྷ་དང་མིའི་ གནས་མང་པོར་ཡང་དང་ཡང་འོངས་ཤིང་སྐྱེས་ཏེ༵། རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དཔལ་ལ་སོགས་པ་ཟག་ བཅས་ཀྱི་བདེ་བ་མང་པོའང་སྤྱད་སྤྱད་ཅིང་ཉམས་སུ་མྱོང་ན༵ས་དེའི་སྙིང་པོ་མ་བླངས་པར་ སྡིག་པའི་དབང་དུ་གྱུར་པས་ཤི་འཕོས་ནས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་ བསྔལ་ནི༵་དུས་ཡུན་རིང་པོར་མི་བཟད་ཅིང་

【現代漢語翻譯】 因此，死亡是不可避免的，因為它們不會改變，所以它們在本質上是毫無意義的。如果有人認為他們渴望三時的財富，那也是不合理的，因為在未來，什麼是令人愉悅的境界？如果審視過去的回憶和現在的財富，它們又是什麼呢？因為它們在本質上是不真實的。如果有人說他們渴望可愛的親戚朋友，那也是不合理的，因為那些被珍愛和喜愛的親戚，以及其他看似友好的朋友，如果審視他們又是什麼呢？因為他們在本質上是毫無意義的。因此，一切法皆是空性，毫無實體，如同虛空一般，寂靜的本尊和像他們一樣有智慧的人，也應該用三種智慧來完全理解。 (第二，)修習慈悲心：所緣境是所有眾生，行相是希望他們獲得利益和安樂的慈悲心。 第一，通過思考今生的苦難、來世的痛苦和輪迴的過患來修習。第一，那些沉迷於世間，只希望自己快樂的人們，因為不瞭解獲得快樂的方法，所以與敵對勢力爭鬥，對親友則過分親近，這些行為導致他們內心極度混亂，或者因為快樂而心生歡喜和散亂。與親戚朋友分離的悲傷，以及對苦樂的取捨，都讓他們感到疲憊。不滿意失去感官享受，爭吵和戰鬥，互相用刀劍砍殺，用短矛刺穿，這些行為只會導致他們造下更大的惡業，最終遭受痛苦。即使在今生，他們也難以獲得食物和衣服，只能靠大眾的供養來維持生活，看到他們生活在極度痛苦之中，應該對他們生起強烈的慈悲心。 (第二，)通過思考來世的痛苦來修習：眾生因為一些有漏的善業，在無始輪迴中多次往返于天人和人道的快樂境界，享受著王位的榮耀和其他有漏的快樂，但卻沒有從中獲得精華，反而受到惡業的支配，死後墮入地獄等三惡道，遭受長時間難以忍受的痛苦。

【English Translation】 Therefore, death is inevitable, because they do not change, so they are meaningless in essence. If someone thinks they crave the wealth of the three times, that is also unreasonable, because in the future, what is the realm of delight? If we examine the memories of the past and the wealth of the present, what are they? Because they are not real in essence. If someone says they crave lovely relatives and friends, that is also unreasonable, because those relatives who are cherished and loved, and other friends who seem friendly, if we examine them, what are they? Because they are meaningless in essence. Therefore, all dharmas are emptiness, without substance, like the sky, and the peaceful deities and those who are wise like them should also fully understand with the three wisdoms. (Second,) cultivating compassion: the object of focus is all sentient beings, and the aspect is the compassion of wishing them to have benefit and happiness. First, cultivate by contemplating the hardships of this life, the suffering of the next life, and the faults of samsara. First, those who are immersed in the world and only want to be happy themselves, because they do not understand the method of obtaining happiness, they fight with hostile forces and are overly intimate with relatives and friends, these behaviors cause their hearts to be extremely confused, or they become happy and distracted because of pleasure. The sorrow of separation from relatives and friends, and the acceptance and rejection of suffering and happiness, make them feel tired. Dissatisfied with the loss of sensory pleasures, quarreling and fighting, cutting each other with swords, piercing with short spears, these actions only lead them to create greater evil karma, and ultimately suffer. Even in this life, they have difficulty obtaining food and clothing, and can only rely on the offerings of the masses to maintain their lives. Seeing them living in extreme suffering, one should generate strong compassion for them. (Second,) cultivate by contemplating the suffering of the next life: sentient beings, because of some contaminated virtuous deeds, have repeatedly returned to the happy realms of gods and humans in the beginningless cycle of existence, enjoying the glory of kingship and other contaminated pleasures, but without obtaining the essence from them, they are instead dominated by evil karma, and after death, they fall into the three lower realms such as hell, suffering unbearable pain for a long time.

---

བཟོད་པར་དཀའ་བ་མྱོང་བ་རྣམས་སུ་ལྟུ༵ང་ པའང་ཤིན་ཏུ་སྙིང་རྗེ་བར་བསམ་མོ། ། (གསུམ་པ་)འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་བསམས་ཏེ་བསྒོམ་པ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)དེ་ ཉིད་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཉེས་དམིགས་ནི། ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་སྲིད་པ་ན་ནི་དམྱལ་ བ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་འབྱུང་བའི་གཡང་ས་ཤིན་ཏུ་མ༵ང་ལ། གཡང་ས་མང་པོ་ ཅན་གྱི་སྲིད་པ་དེར་ནི་མུ་བཞིའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ མིན་ཞིང་། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་བདེན་པར་འཛིན་པའི་རྨོངས་པ་འདི་འདྲ༵་བས་བསླུས་པ་ དང་། འཁོར་བ་དེར་ཡང་སྤང་བྱ་དང་གཉེན་པོ་ཕན་ཚུན་འགལ་ཞིང་རྒྱུན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ དང་ལས་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ལ་སྤྱོད་པས་ན༵་སྲིད་པ་འཁོར་བ་ན་གཉེན་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ རྟོགས་པ་འདི་འདྲ་བ་མེ༵ད་པའི་ཕྱིར་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་ལ་ཡང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པར་ བྱའོ། ། (གཉིས་པ་)སྡུག་བསྔལ་བརྒྱུད་མར་འབྱུང་བའི་ཉེས་དམིགས་ནི། སྲིད་པ་དེར་ཡང་དཔེས་ 2-385 མཚོན་དུ་མེད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པར་དཀའ་བས་མི་བཟའ་པ༵འི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་རྒྱ་མཚོ་ ཆེན་པོ་ལྟར་རྒལ་བར་མི་ནུས་པ་མཐའ་ལས་འད༵ས་ཤིང་ཟད་མི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་ལ། འཁོར་བ་དེར་ནི་སྔར་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་གཉེན་པོ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་རྣམས་ཀྱང་རེ་ཞིག་སྟོབས་ ཆུང་ཞི༵ང་དེར་ནི་གལ་ཏེ་བདེ་འགྲོར་སྐྱེས་ཀྱང་ཚེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཐུང་བ་ཉི༵ད་ཀྱིས་གཉེན་པོ་ སྒོམ་པའི་ལོང་མེད་པ་དང་། དེར་ཅུང་ཟད་གནས་པའི་བར་ལ་ཡང་གསོན་དུ་རེ་བ་དང་ནད་ མེད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་ཁྲུས་དང་བྱུག་པ་དང་སྨན་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བྱེད་ཀྱིས་ བྲེལ་བ་དང་། ཟས་སྐོམ་ལ་སོགས་པ་མ་རྙེད་པས་བཀྲེས་ཤིང་ཕོངས་པ་དང་། འཚོ་ཆིས་ཀྱི་ བྱ་བས་ངལ་ཞིང་དུབ་པ་ད༵ང་། རྨུགས་ཤིང་གཉིད་ཀྱིས་འཐིབས་པ་དང་། རྒོད་ཅིང་ཐོ་འཚམ་ པར་རྣམ་པར་འཚེ་བ་དང་དེ་བཞིན་དུ༵་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དང་འགྲོགས་པའི་དབང་ གིས་བདག་བསྟོད་གཞན་སྨོད་ལ་སོགས་པ་དོན་མེད་པའི་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི༵ས་ཚེ་ནི་འབྲས་ བུའི་དོན་གྲུབ་པ་མེད་པར་མྱུར་དུ་འདའ་ཡི༵་བླང་དོར་གྱི་གནས་ལུགས་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྣམ་ པར་དཔྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀ༵འ་འོ། །ཅུང་ཟད་རྙེད་ཀྱང་སྔར་བཤད་ པ་ལྟར་སྲིད་པ་དེར་ཡང་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་བྱ་བ་ལ་ཐོག་མེད་ནས་ འདྲིས་ཤིང་གོམས་ཆེས་པའི་སྟོབས་ནི༵་བཟློག་ཅིང་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་ནི་ག་ལ་ཡོ༵ད་དེ་ མེད་ལ། རྣམ་གཡེང་སྤོང་པར་འདོད་པའི་སྐབས་དེར་ཡང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངན་སོང་ ཆེན་པོར་ནི༵་ལྟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་དང་ལྷའི་བུའི་བདུད་ལ་སོགས་པ་ ནི་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེ༵ད་པས་དེ་དག་གི་དབང་དུ་འགྱུར

【現代漢語翻譯】 對於那些正在經歷難以忍受的痛苦的人們，也應當生起極大的慈悲心。 （三）思維輪迴的過患並進行禪修，分為三個部分：（一）未能證悟實相的過患：三界輪迴的生命中，地獄等痛苦劇烈之處如同深淵般眾多。在充滿眾多深淵的生命中，無法親眼見到遠離四邊戲論的真如實相，被如所顯現般執為真實的愚癡所欺騙。在輪迴中，應捨棄之物與對治之法相互矛盾，並且總是沉溺於煩惱、業和痛苦之中。因此，在輪迴的生命中，由於沒有證悟真如實相的對治之法，對於長期處於輪迴中的眾生，應當生起廣大的慈悲心。 （二）痛苦持續不斷的過患：在生命中，有無法用譬喻來形容、難以忍受的劇烈痛苦，如同無法跨越的巨大海洋般，無邊無際、無法窮盡地經歷著。在輪迴中，如前所述，善的對治力量暫時顯得微弱。即使投生於善趣，壽命也極其短暫，沒有時間修行對治之法。即使在其中稍微停留，也總是忙於希望活著、希望沒有疾病，忙於沐浴、涂香、服藥等行為。由於無法獲得食物等，而感到飢餓和貧困。爲了生計而疲憊不堪。昏沉、被睡眠所籠罩。散亂、爭吵不休，互相傷害。同樣，由於與年幼無知的孩童們交往，沉溺於自讚毀他等無意義的行為中，生命迅速流逝而無法成就果實。難以獲得如理作意、辨別取捨之處的智慧。即使稍微獲得，也如前所述，由於從無始以來就習慣於散亂于善法之外的事物，這種力量難以扭轉和止息。即使想要捨棄散亂，也會因為煩惱魔和天子魔等非常努力地使我們墮入地獄等惡道之中，而受到它們的控制。

【English Translation】 One should also feel great compassion for those who are experiencing unbearable suffering. (3) Meditating on the Faults of Samsara, which has three parts: (1) The Fault of Not Realizing Thatness: In the existence of the three realms of samsara, there are extremely many abysses where intense suffering such as hell arises. In that existence with many abysses, one does not directly see the suchness that is free from the elaborations of the four extremes, and one is deceived by such delusion that grasps as true what appears. Also, in samsara, what is to be abandoned and the antidotes contradict each other, and one continuously engages only in afflictions, karma, and suffering. Therefore, in the existence of samsara, since there is no such realization of thatness as an antidote, one should generate great compassion for remaining for a long time. (2) The Fault of Suffering Arising Continuously: In that existence, one experiences immeasurable and inexhaustible intense suffering that cannot be exemplified and is extremely difficult to endure, like a great ocean that cannot be crossed. In samsara, as previously shown, the virtuous aspects of the antidotes are also temporarily weak, and even if one is born in a happy realm, life is very short, so there is no time to meditate on the antidotes. Even while staying there for a short time, one is busy with activities such as bathing, anointing, and taking medicine, hoping to live and wanting to be without illness. One is hungry and impoverished from not finding food and drink, and one is tired and exhausted from the work of livelihood. One is drowsy and obscured by sleep, and one is scattered and quarrelsome, harming each other. Likewise, due to associating with individual children, one's life quickly passes without accomplishing the purpose of the fruit, engaging in meaningless activities such as praising oneself and disparaging others, and it is very difficult to find the wisdom to properly discern the place of what to accept and reject. Even if one finds it a little, as previously explained, the power of being accustomed and very familiar from beginningless time with activities that distract from the virtuous side is impossible to reverse and pacify. Even when one wants to abandon distraction, the demons of affliction and the sons of the gods are very diligent in causing one to fall into the great lower realms such as hell, so one becomes subject to their power.

---

་རོ། །ཅི་སྟེ་བདེ་འགྲོ་ཐོབ་ཀྱང་དེར་ ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་སོགས་པའི་ལམ་མང་ བས་དེར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞི༵ང་། ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་བ་ལས་ཀྱང་ཤིན་ ཏུ་རྒལ་བར་དཀའ་སྟེ༵་འདོར་བར་མི་ནུས་པས་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་སླར་ 2-386 ཡང་མི་ཁོམ་པའི་གནས་སྤང་བའི་དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པར་དཀའ་ཞི༵ང་སངས་ རྒྱས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀ༵འ་ལ། དེ་ དག་རྙེད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་འཁོར་བ་ངན་སོང་གི་རྒྱུན་ཕྱོགས་ སུ་འཁྱེར་བར་ཕྱེད་པས་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བ་རྣམས་ན་སྤང་བར་དཀའ་སྟེ༵་ཨེ་མ་སྡུག་ བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ལས་ངན་པ་སྤྱད་དེ། སླར་ཡང་སྡུག་ བསྔལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་བརྒྱུད་པས་མྱོང་བར་འགྱུ༵ར་བ་འདི་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་ སྙིང་རྗེ་བ་ཉིད་དོ། ། (གསུམ་པ་)དེ་ཡང་རིག་པ་མིན་པའི་ཉེས་དམིགས་ནི། གོང་དུ་བསྟན་པའི་ཚུལ་དེ་ལྟར་ སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་པས་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་ན་ཡ༵ང་མ་རིག་པའི་ རབ་རིབ་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་བསྒྲིབ་པས་རང་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པར་མི་མཐོང་ བ་གང་ཡིན་པ༵འི་སེམས་ཅན་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཆུ་བོ་ཆེན་པོར་ལྷུང་ ཞིང་གནས་པ་འདི་ད༵ག་ནི་ཀྱི་ཧུད་མྱ་ངན་བྱ་བར་འོ༵ས་པ་དག་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བར་ འཛིན་པ་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ ཏུ་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་ཆུ་བསིལ་བས་ཡང་ཡང་ཁྲུ༵ས་བྱས་ཏེ་གྲང་བས་ཉེན་པ་ན་ཡང་ཡང་ མེར་འཇུག་པ༵་དེ་ལྟར་ཚ་གྲང་རེ་མོས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བ༵ར་གནས་ཀྱང་བདག་ ཉིད་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་རློམ་པ་བཞི༵ན་ནོ། །བཤད་པའི་རིམ་པ་དེ་ལྟར་ འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པའི་གནས་ལུགས་མ་རིག་པར་ན་ཚོད་འགྱུར་བའི་རྒ་བ་དང་ སྲོག་འགྱུར་བའི་འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་འོང་བ་མེད་པ༵་བཞིན་དུ་བག་ཡངས་སུ་རོལ་ཞིང་སྤྱོད་ པས་ཅི་དགར་གནས་པ་རྣམས་ལ༵་དང་པོ་ཉིད་དུ་རྒ་བ་དང་ན་བ་འོང་ཞིང་ཕྱིས་བཅོས་སུ་མེད་ པའི་ཚུལ་གྱིས་འཆི་བ་འོངས་ཏེ་བསད་པར་བྱས་ན༵ས་སླར་ཡང་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བ་ལ་སོགས་ 2-387 པའི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་རྣམས་འོ༵ང་ཞིང་འཇོམས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྙིང་རྗེ་བ་ཉིད་དེ། རྒྱལ་ པོ་ལ་གདམས་པར། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རྒ་བ་ནི་དར་ལ་བབ་པ་འཇོམས་ཤིང་འོང་ངོ་། །ན་བ་ ནི་ནད་མེད་པ་འཇོམས་ཤིང་འོང་ངོ་། །རྒུད་པ་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཇོམས་ཤིང་འོང་ངོ་། ། འཆི་བ་ནི་སྲོག་འཇོམས་ཤིང་འོང་སྟེ། དེ་དག་མགྱོགས་པས་འབྲོས་པའམ། སྟོ

【現代漢語翻譯】 如果即使獲得了善趣， 也會因為許多邪見，如外道等，而誤入歧途， 對正道產生懷疑，難以擺脫，最終墮入惡趣。 之後，再次獲得脫離無暇處的閑暇圓滿非常困難， 獲得如佛陀出世等順緣圓滿也極其困難。 即使獲得了這些，貪慾等煩惱會將輪迴惡趣的延續引向一方， 如同大河一般難以阻擋，唉，即使在遭受劇烈痛苦的同時， 也會因煩惱的驅使而造作惡業，從而再次陷入痛苦的循環之中， 這些實在令人憐憫。 （三）非理作意的過患：如上所述， 即使身處各種痛苦之中， 由於無明的遮蔽，智慧之眼被矇蔽，以至於看不到自己身處痛苦之中， 這些沉溺於生老病死等痛苦之河中的眾生， 實在可悲可嘆，因為他們執苦為樂，受顛倒知見的影響。 例如，有些邪見者反覆用冷水沐浴， 當感到寒冷時，又反覆靠近火堆， 像這樣在冷熱交替中遭受劇烈痛苦， 卻自認為擁有圓滿的安樂。 如上所述，由於不瞭解諸行無常的真相， 如同沒有衰老和死亡一般，放逸享樂， 這些人最初會面臨衰老和疾病， 之後，無可避免地迎來死亡， 被死亡所擊敗，再次墮入惡趣等， 遭受難以忍受的痛苦，實在令人憐憫。國王教言中說： 『大國王，衰老會摧毀青春並降臨，疾病會摧毀健康並降臨， 衰敗會摧毀興盛並降臨，死亡會摧毀生命並降臨，' 『它們來勢洶洶，無法逃避或躲藏。』

【English Translation】 Even if one attains a good rebirth, They may enter wrong paths due to many wrong views, such as those of non-Buddhists, Doubting the right path, it is difficult to escape, and they will eventually fall into bad rebirths. After that, it is very difficult to obtain the leisure and endowments that abandon unfavorable conditions, It is also extremely difficult to obtain favorable conditions such as the emergence of the Buddha. Even if they are obtained, afflictions such as attachment will carry the continuation of samsara and bad rebirths in one direction, Like a great river, it is difficult to stop. Alas, even while experiencing intense suffering, Driven by afflictions, they commit evil deeds, thus falling back into the cycle of suffering. These are truly pitiable. (3) The Faults of Non-Wise Consideration: As stated above, Even if they dwell in various kinds of suffering, Because the eye of wisdom is obscured by the dimness of ignorance, they do not see that they are dwelling in suffering, These sentient beings who have fallen and dwell in the great river of suffering such as birth, old age, sickness, and death, Are truly worthy of lamentation, because they grasp suffering as happiness, influenced by inverted perceptions. For example, some with wrong views repeatedly bathe in cold water, And when they feel cold, they repeatedly approach the fire, Like this, dwelling in intense suffering through alternating hot and cold, They boast that they possess perfect happiness. As explained above, because they do not understand the truth of the impermanence of all conditioned things, They indulge and act carelessly as if there were no aging that changes youth and no death that changes life, For these people, aging and sickness come first, And later, death comes in an irreversible way and kills them, And then they fall into bad rebirths again, Experiencing unbearable suffering, which is truly pitiable. In the Advice to the King, it says: 'Great King, old age destroys youth and comes, sickness destroys health and comes, Decline destroys prosperity and comes, death destroys life and comes,' 'They come quickly, and there is no escape or hiding.'

---

བས་ཀྱིས་ བཟློག་པའམ། ནོར་གྱིས་བཟློག་པའམ། རྫས་དང་སྔགས་དང་སྨན་རྣམས་ཀྱིས་ཞི་བར་བྱ་བ་ ནི་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)རྣམ་པ་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ནི། གོང་ དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་ཚ་གྲང་དང་གཅོད་འབྲལ་དང་བཀྲེས་སྐོམ་དང་ངལ་དུབ་ལ་སོགས་ པ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་པའི་མེས་ཡུན་རིང་དུ་གདུངས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ༵། བདེ་ བའི་ཡོ་བྱད་ཀྱི་རྒྱུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསགས་པའི་སྤྲིན་ལས་ལེགས་པར་ བྱུང་བ༵འི་རང་རང་གི་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་དགོས་དང་རྒྱན་དང་ཟས་དང་ནོར་ལ་ སོགས་པའི་ཚོགས་ཆར་གྱི༵་རྒྱུན་བཞིན་དུ་བབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུང་བ་ཞི་ ཞིང་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པར་བདག་ནམ་ཞིག་འགྱུ༵ར་ཞེས་མངོན་པར་མཐོ་བའི་གོ་ འཕང་ཐོབ་པར་སྨོན་པའོ། ། (གཉིས་པ་)དམིགས་མེད་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ནི། དུས་ནམ་ཞིག་བསམ་པ་འཁོར་ གསུམ་དུ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དུ༵་སྦྱོར་པ་གུས་པ་ཆེན་པོས་རྒྱུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ རྒྱ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་བསགས་ཏེ༵། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་ནས། གདུལ་བྱ་དམིགས་ པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་བསྒྲིབས་ཤིང་ཕུང་བར་གྱུར་བའི་སེམས་ཅན་དངོས་འཛིན་ཅན་ རྣམས་ལ༵་ཆོས་ཟབ་མོ་མཐར་ཐུག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོན་པར་འགྱུ༵ར་ཞིང་བསྟན་པ་ལྟར་ བསྒྲུབ་པས་མྱུར་དུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ནི་ངེས་པར་ལེགས་པའི་གོ་ 2-388 འཕང་ཐོབ་པར་སྨོན་པའོ། །དེ་ལྟར་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་གོ་འཕང་ ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམསཀྱིས། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་ བ་རྣམས་ལ་ཞུགས་ན་ཡང་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་ཐོབ་མོད། དེ་བས་ཀྱང་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱི་གཉེན་ པོ་མཐར་ཐུག་པ་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་མཆོག་ཡིན་པས། དེ་སྐྱེད་པའི་ དོན་དུ་ཐོས་བསམ་རྣམ་དག་ལ་འབད་པར་རིག་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མར། གང་ཕྱིར་སྦྱིན་པས་ལོངས་ སྤྱོད་དག་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་ཅིང་། །ཁྲིམས་ཀྱིས་མཐོ་རིས་བསྒོམས་པས་ཉོན་མོངས་སྤོང་བྱེད་མོད། ། ཤེས་རབ་(ཀྱིས་)ཉོན་མོངས་(པ་དང་)ཤེས་བྱ(འི་སྒྲིབ་པ་)ཀུན་སྤོང་དེ་ཡི་ཕྱིར། །འདི་མཆོག་ཉིད་ དེ་དེ་ཡི་རྒྱུ་ཡང་འདི་ཐོས་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ ལ་འཇུག་པ་ལས་གཙོ་བོར་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་ཚུལ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་དགུ་པའི་རྣམ་ པར་བཤད་འོ༵།། །། ༈ ཞུགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱ་བ་ལ་སྤྱི་དོན། དེ་ལྟར་བསམ་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས། འཇུག་བྱ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་ བཞིན་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ནས། ད་ནི་(གསུམ་པ་)ཞུགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་ བསྔོ་བ

【現代漢語翻譯】 正如所說，用武力、財富、物品、咒語和藥物來平息痛苦並非易事。 （第二，關於種類）分為兩種。（第一）平息痛苦的慈悲是：如前所述，對於長期遭受各種痛苦之火（如寒熱、斷裂、飢渴和疲勞等）折磨的眾生，我何時才能變成那從積累廣大福德之雲中涌出的、能帶來利益和安樂的資具，如雨水般降下食物、財富等，從而平息痛苦，帶來安樂？我何時才能獲得顯赫的地位，實現這個願望？ （第二）證悟無緣空性的慈悲是：我何時才能以不執著三輪（能施者、所施物、受施者）的方式，以極大的恭敬積累廣大的福德資糧，從而獲得佛果？對於那些被對目標的執著所矇蔽和摧毀的、具有實物執著的眾生，我將宣講甚深究竟的空性之法，並通過如教修行，迅速獲得大菩提果位。我希望獲得決定性的善妙地位。 如是，對於那些渴望獲得顯赫和決定性善妙地位的人來說，即使參與佈施、持戒和禪修等善行，也能獲得巨大的利益。然而，最殊勝的還是證悟甚深空性的智慧，它是對治二障（煩惱障和所知障）的究竟對治法。因此，我們應該努力通過聽聞和思維來生起這種智慧。《寶性論》中說：『佈施能成辦受用，持戒能生天界，禪修能斷除煩惱。然智慧能斷除一切煩惱和所知障，因此，此（智慧）最為殊勝，聽聞是其因。』 《入菩薩行論》中主要講述了生起智慧的方法，第九品已經解釋完畢。 現在是圓滿結束時的總結。 如是，通過對發心和行為的圓滿闡述，已經詳細解釋了應修的論典之自性。現在是（第三）將圓滿結束時的功德完全迴向。

【English Translation】 As it is said, it is not easy to pacify suffering with force, wealth, objects, mantras, and medicines. (Second, regarding the types) there are two types. (First) The compassion that pacifies suffering is: As mentioned above, for sentient beings who have long been tormented by the fire of various sufferings such as heat and cold, cutting and separation, hunger and thirst, and fatigue, when will I become that which arises well from the clouds of accumulating vast merit, the means of benefit and happiness, like a rain of food, wealth, and so on, pacifying suffering and bringing happiness? When will I attain an eminent position and fulfill this wish? (Second) The compassion that realizes emptiness without objectification is: When will I, in a manner that does not objectify the three spheres (giver, object given, and recipient), accumulate a vast collection of merit with great reverence, and thereby attain Buddhahood? For those sentient beings who are obscured and destroyed by clinging to objects, who possess clinging to reality, I will teach the profound and ultimate Dharma of emptiness, and by practicing as taught, may they quickly attain great Bodhi. I hope to attain a definitive and excellent position. Thus, for those who desire to attain eminent and definitively excellent positions, even engaging in virtuous deeds such as generosity, ethics, and meditation can bring great benefits. However, the most supreme is the wisdom that realizes the profound emptiness, which is the ultimate antidote to the two obscurations (afflictive obscurations and cognitive obscurations). Therefore, we should strive to generate this wisdom through hearing and contemplation. In the Uttaratantra it says: 'Generosity accomplishes enjoyment, ethics leads to higher realms, meditation eliminates afflictions. But wisdom eliminates all afflictions and cognitive obscurations; therefore, this (wisdom) is the most supreme, and hearing is its cause.' The Bodhicharyavatara mainly explains the method of generating wisdom, and the ninth chapter has been explained. Now is the summary at the end of the completion. Thus, through the perfect explanation of intention and action, the nature of the treatise to be practiced has been explained in detail. Now is (third) the complete dedication of the merit at the end of the completion.

---

འི་དོན་ལ། སྤྱི་དོན་དྲུག་སྟེ། བསྔོ་རྒྱུ་བསྔོ་ས་དགོས་ཆེད་དང་། བྱེད་ལས་རྣམ་པ་ཆོ་ག་ འོ། །དེ་ལ། (དང་པོ་)བསྔོ་རྒྱུའི་དགེ་བ་ནི། རང་དང་གཞན་གྱིས་དུས་གསུམ་དུ་བསགས་པའི་ བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་དེ། ཕལ་ པོ་ཆེ། འགྲོ་ཀུན་དགེ་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང་། བྱས་དང་བྱེད་འགྱུར་དེ་བཞིན་བྱེད་པ་དང་། ། བཟང་པོ་ཇི་བཞིན་དེ་འདྲའི་ས་དག་ལ། །ཀུན་ནས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོར་རེད་གྱུར་ཅིག །ཅེས་ པ་ལྟར་རོ། ། (གཉིས་པ་)བསྔོ་སའི་འབྲས་བུ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་བླ་ན་ མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ 2-389 དང་ལྡན་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་སྟེ། ཡུམ་ལས། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སའམ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་ བསྔོར་མི་འཇུག་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (གསུམ་པ་)ཆེད་དུ་བྱ་བ་ནི། འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ལ་དགོད་པའི་ དོན་དུ་སྟེ། མདོ་(སྡུད་པ་)ལས། འགྲོ་བའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ནི་ཐམས་ཅད་བསྔོ། །ཞེས་པ་ དང་། (ཁྱད་འཕཊ་)བསྟོད་པར། བསོད་ནམས་བྱས་པའི་ཚོགས་དག་ནི། །སེམས་ཅན་རྣམས་ ལ་ཡོངས་བསྔོ་བར། །བཅོམ་ལྡན་ཁྱོད་ཀྱི་གང་གསུངས་པ། །དེ་གཞན་བསྟན་བཅོས་ལས་མ་ བསྟན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (བཞི་པ་)བྱེད་ལས་འགྲུབ་ཚུལ་ནི། ཆུའི་ཐིགས་པ་རྒྱ་མཚོར་ལྷུང་བ་རྣམས་དེ་གནས་ཀྱི་ བར་དུ་མི་ཟད་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་དགེ་བ་ཡང་དེ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་ དུ་མི་ཟད་ཅིང་འཕེལ་བའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་མི་ ཟད་པའི་མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་ཆུ་ཐིགས་རྒྱ་མཚོ་ཆེ་ནང་ལྷུང་། །རྒྱ་མཚོ་མ་ཟད་བར་དུ་དེ་མི་ ཟད། །དེ་བཞིན་བྱང་ཆུབ་ཡོངས་བསྔོས་དགེ་བ་ཡང་། །བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་བར་དུ་དེ་མི་ཟད། ། ཅེས་པ་དང་། ཡུམ་གྱི་རྒྱན་དུ། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཁྱད་པར་ཅན། །དེ་ཡི་བྱེད་པ་མཆོག་ཡིན་ ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (ལྔ་པ་)བློའི་རྣམ་པ་ནི། བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་དང་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་ པར་མི་རྟོག་ཅིང་མི་དམིགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་དུ། དེ་ནི་ དམིགས་མེད་རྣམ་པ་ཅན། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་དང་། རྒྱན་ལས་ཀྱང་། རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལས་ཅན་ལས་མིན་ཞིང་། །ལས་ཀྱི་བྱ་བ་དང་རྣམ་གསུམ་ལ་མི་ལྟ་ སྟེ། །དེས་ན་འདིས་ནི་དེ་ཐབས་ཡང་དག་གཟུང་བའི་ཕྱིར། །ལས་རྣམས་དག་པ་མཐའ་ཡས་ 2-390 དེ་ཡི་ཕ་རོལ་འགྲོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། (དྲུག་པ་)བསྔོ་བའི་ཆོ་ག་ནི། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག །ཀུན་ཏུ

【現代漢語翻譯】 關於迴向的意義，有六個總的方面：迴向的所緣、迴向之處、迴向的目的、迴向的作用、迴向的方式和迴向的儀軌。 （第一）迴向的所緣之善根：是指自己和他人於過去、現在、未來三時所積累的福德和智慧資糧所攝持的一切善根。如《普賢行愿品》所說：『所有眾生有多少善，已作、正作、將作諸善根，以及所有如好品質之功德，愿皆成就如普賢菩薩之圓滿。』 （第二）迴向之處的果：是指證得諸佛菩薩的究竟涅槃，獲得無上正等正覺的大菩提，以及具足一切種智的果位。如《般若經》所說：『一切善根，除了迴向一切種智之外，不能迴向于聲聞或緣覺的果位。』 （第三）迴向的目的：是爲了安置無邊無際的眾生於大菩提之中。如《攝頌》中說：『為利有情諸眾生，迴向一切菩提果。』又如《讚揚殊勝》中說：『世尊您所說的，將所作的福德之聚，完全迴向給眾生，這在其他的論典中是沒有宣說的。』 （第四）迴向的成辦方式：就像水滴落入大海，在海未枯竭之前不會消失一樣，迴向于菩提的善根，在未證得菩提之前也不會窮盡，並且會不斷增長，最終將我們與殊勝的菩提連線起來。如《無盡慧經》中說：『如水滴落入大海中，在海未枯竭之前不會消失。同樣，迴向于菩提的善根，在未證得菩提之前也不會窮盡。』又如《般若經莊嚴論》中說：『殊勝的迴向，是最好的行為。』 （第五）智慧的方式：以不分別能作者、所作和作用的三輪體空之智慧來攝持迴向。如《般若經》中說：『這是無所緣的行相，是不顛倒的體性。』又如《莊嚴論》中說：『恒常不分別作者、行為和作用，不執著於三者。因此，以這種方法正確地把握，一切清凈無邊的業，都能到達彼岸。』 （第六）迴向的儀軌：諸佛菩薩……

【English Translation】 Regarding the meaning of dedication, there are six general aspects: the object of dedication, the place of dedication, the purpose of dedication, the function of dedication, the manner of dedication, and the ritual of dedication. (First) The merit of the object of dedication: It refers to all the roots of virtue accumulated by oneself and others in the three times—past, present, and future—gathered by the accumulations of merit and wisdom. As stated in the Samantabhadra's Aspiration Prayer: 'Whatever merit all beings have, the roots of virtue that have been done, are being done, and will be done, as well as all such qualities of goodness, may they all be accomplished as perfectly as Samantabhadra.' (Second) The fruit of the place of dedication: It refers to attaining the ultimate nirvana of the Buddhas and Bodhisattvas, obtaining the Great Bodhi of unsurpassed perfect enlightenment, and the state of omniscience. As stated in the Prajnaparamita Sutra: 'All roots of virtue, except for dedicating them to omniscience, cannot be dedicated to the state of Shravakas or Pratyekabuddhas.' (Third) The purpose of dedication: It is to place limitless beings in the Great Bodhi. As stated in the Compendium of Sutras: 'For the benefit of all sentient beings, dedicate everything to Bodhi.' Also, as stated in the Praise of the Excellent: 'What you, the Bhagavan, have said, that the accumulation of merit done is completely dedicated to sentient beings, is not taught in other treatises.' (Fourth) The manner of accomplishing dedication: Just as a drop of water falling into the ocean does not disappear until the ocean dries up, the roots of virtue dedicated to Bodhi will not be exhausted until Bodhi is attained, and will continue to grow, ultimately connecting us with the supreme Bodhi. As stated in the Inexhaustible Intelligence Sutra: 'Just as a drop of water falls into the great ocean, it does not disappear until the ocean is exhausted. Similarly, the virtue dedicated to Bodhi does not disappear until Bodhi is attained.' Also, as stated in the Ornament of the Prajnaparamita: 'Excellent dedication is the best action.' (Fifth) The manner of wisdom: Dedication is to be accompanied by the wisdom of non-conceptualization and non-apprehension of the three spheres—the agent, the action, and the object. As stated in the Prajnaparamita Sutra: 'This is the aspect of non-objectification, the nature of non-perversion.' Also, as stated in the Ornament Treatise: 'Constantly not distinguishing the agent, the action, and the deed, not clinging to the three. Therefore, by correctly grasping this method, all pure and boundless actions go to the other shore.' (Sixth) The ritual of dedication: Buddhas and Bodhisattvas...

---

་ཐོགས་མེད་ གཟིགས་པར་ལྡན། །ཞེས་པའི་དོན་ཡིད་ལ་དྲན་པའི་སྒོ་ནས། ཕྱོགས་བཅུ་ན་བཞུགས་པའི་ སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་བདག་ཅག་རྣམས་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ་ ཞེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས། (བཟང་སྤྱོད་ལས་)འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་མཁྱེན་ཅིང་དཔའ་བ་དང་། ། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། །དེ་དག་ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་བདག་སློབ་ཅིང་། །དགེ་བ་ འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྔོ། ཞེས་པའམ། དུས་གསུམ་གཤེགས་པ་རྒྱལ་བ་ཐམས་ ཅད་ཀྱིས། །བསྔོ་བ་གང་ལ་མཆོག་ཏུ་བསྔགས་གྱུར་པ། །བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་ཀུན་ ཡང་། །བཟང་པོའི་སྤྱོད་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བགྱི། །ཞེས་པའམ། (རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པར་)དགེ་ བ་འདི་ཡིས་སྐྱེ་བོ་ཀུན། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་བསགས་ཏེ། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ ལས་བྱུང་བའི། །དམ་པ་གཉིས་ནི་ཐོབ་པར་ཤོག །ཅེས་པའམ། (སྐྱེས་རབས་སུ་)བསོད་ནམས་ འདི་ཡིས་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ཡི། །གོ་འཕང་ཐོབ་ཕྱིར་སྐྱོན་གྱི་དགྲ་བཏུལ་ཏེ། །རྒ་ནད་ འཆི་བའི་རྦ་ཀློང་འཁྲུགས་པ་ཡི། །སྲིད་པའི་མཚོ་ལས་འགྲོ་བ་སྒྲོལ་བར་ཤོག །ཅེས་པའམ། (འདུལ་བ་ལུང་དུ་)སྦྱིན་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་འདི་ཡིས་ནི། །འགྲོ་བའི་ནང་ནས་རང་བྱུང་སངས་ རྒྱས་ཤོག །སྔོན་གྱི་རྒྱལ་དབང་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྒྲལ་བའི། །སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་རྣམས་བདག་ གིས་སྒྲོལ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གྲགས་ཆེ་བ་གང་ཡང་རུང་ བ་ལན་གསུམ་དུ་བརྗོད་པའི་མཐར། དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་དག་ལ་བརྟེན་ནས་དཔལ་ལྡན་བླ་ མ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གོང་ནས་གོང་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ པ(ར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་། ཕན་བདེའི་འབྱུང་གནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ དར་ཞིང་རྒྱས་པ་དང་། བསྟན་པའི་རྩ་ལག་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་སྐུ་ཁམས་བཟང་ཞིང་སྐུ་ 2-391 ཚེ་རིང་བ་དང་། དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྤྱོད་བཅུའི་སྒྲུབ་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་ཞིང་ རྒྱས་པར་གྱུར་ཅིག །ཅེས་པ་དང་། དེ་དག་གི་བྱིན་རླབས་ལ་བརྟེན་ནས་སྦྱིན་བདག་ལ་ སོགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཚོགས་གཉིས་མྱུར་དུ་རྫོགས་པ(ར་གྱུར་ཅིག་) དང་། སྒྲིབ་པ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་བྱང་ཞིང་དག་པ་དང་མྱུར་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག སངས་ རྒྱས་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་རྟེན་དལ་འབྱོར་གྱི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པ་དང་གནས་འཇིག་རྟེན་ གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། གྲོགས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་ གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དང་། བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་ ལྡན་པ་དང་། སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ

【現代漢語翻譯】 通過憶念『無礙普見』之義，首先祈請十方諸佛菩薩垂念我等。 （出自《普賢行愿品》）『文殊師利勇猛智，普賢慧行亦復然，我今隨學彼等賢，迴向善根皆隨彼。』或者，『三世諸佛所稱歎，如是最勝諸大愿，我今迴向諸善根，為得普賢殊勝行。』 （出自《六十正理論》）『以此善根愿一切，眾生圓滿福智聚，由此福智所生起，獲得二種勝妙身。』或者，（出自《本生傳》）『以此福德愿速得，成就一切智者位，降伏一切過失敵，從老病死海濤中，救度眾生出有海。』 （出自《律藏）以此廣大之佈施，于有情中成自生佛，昔時諸勝者未度者，愿我能度脫彼等。』 唸誦以上任何廣為人知的偈頌三遍后，祈願：以此善根，祈願具德上師的殊勝意旨，更上層樓地圓滿實現；祈願利樂之源的珍寶佛法，弘揚光大；祈願佛法的支柱——殊勝的修行者們，身體安康，長久住世；祈願僧眾的十種法行，日益增上廣大。 祈願依仗這些的加持力，佈施者等一切有情相續中，二資糧迅速圓滿；祈願二障及其習氣得以清凈；祈願迅速獲得圓滿正等覺的珍寶果位。乃至未成佛之前，亦能獲得暇滿人身，轉生於清凈的剎土，為大乘善知識所攝受，具足殊勝菩提心，如理修持六度。

【English Translation】 By recalling the meaning of 'unobstructed and all-seeing,' first, we beseech all Buddhas and Bodhisattvas residing in the ten directions to heed us. (From the Samantabhadra's Prayer of Good Conduct) 'Just as Manjushri has wisdom and courage, and just as Samantabhadra is the same, I now follow and learn from all of them, and dedicate all these virtues accordingly.' Or, 'All the Buddhas of the three times praise the most excellent of all dedications. I dedicate all my roots of virtue for the sake of Samantabhadra's conduct.' (From the Sixty Stanzas of Reasoning) 'By this virtue, may all beings accumulate the collections of merit and wisdom, and from the merit and wisdom that arise, may they attain the two supreme bodies.' Or, (From the Jataka Tales) 'By this merit, may I quickly attain the state of omniscience, subdue the enemy of all faults, and liberate beings from the ocean of existence, which is turbulent with the waves of old age, sickness, and death.' (From the Vinaya Pitaka) 'By this great generosity, may I become a self-born Buddha among sentient beings. May I liberate the beings who were not liberated by the previous Victorious Ones.' After reciting any of the well-known verses like these three times, pray: 'Through these roots of virtue, may the special intentions of the glorious and holy Lamas be completely fulfilled more and more; may the precious Buddha's teachings, the source of benefit and happiness, flourish and spread; may the pillars of the teachings, the noble practitioners, have good health and long lives; may the ten practices of the Sangha increase and expand more and more.' Pray that through the blessings of these, the two accumulations quickly become complete in the minds of all sentient beings, including the patrons; may the two obscurations, along with their imprints, be purified and cleansed; and may they quickly attain the precious state of complete and perfect enlightenment. Until Buddhahood is attained, may they obtain the precious body of leisure and endowment, be born in pure realms, be cared for by great vehicle spiritual friends, possess the supreme aspiration for enlightenment, and properly practice the six perfections.

---

་སློབ་པར་གྱུར་ཅིག གནས་ སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་། (མི་འབྲལ་བར་གྱུར་ཅིག) དམ་པའི་ཆོས་ ཐོས་པ་དང་། འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་ལ་བཀུར་སྟི་བྱེད་པ་དང་མི་འབྲལ་བར་གྱུར་ཅིག དེ་ དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་(ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ དང་ཤེས་རབ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པའི་ཕུང་པོ་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། རང་བྱུང་(གི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་སྦྱར་བ་)དང་ ཟག་པ་མེད་པ་དང་མི་སློབ་པ་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་ སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་དུ། སྦྱིན་བདག་ལ་སོགས་ པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཐར་བའི་སྒོ་བཞི་ལ་འཇུག་པ(ར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་)དང་། ཚངས་པའི་གནས་བཞི་ལ་གནས་པ་དང་། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་ པ་དང་། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་ རིག་པ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞིའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དང་དེ་ 2-392 བཞིན་གཤེགས་པ་སྐུ་བཞིའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག གནས་སྐབས་སུ་ཡང་། (ཡོན་ཏན་ བདུན་བརྗོད་པའི་གཏམ་དུ་)ཚེ་རིང་(བ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་དང་)དེ་བཞིན་ནད་མེད་ དང་། །གཟུགས་དང་སྐལ་བ་བཟང་དང་རིགས། །ནོར་དང་ཤེས་རབ་དག་དང་བདུན། །ཡོན་ ཏན་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས་གསུངས། །ཞེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་ པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་དགའ་བ་དང་ བཏང་སྙོམས་ཚད་མེད་པ་ལ་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཚངས་པའི་གནས་བཞི་ལ་གནས་པ་ དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་(ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་མཚན་མ་ མེད་པ་དང་སྨོན་པ་མེད་པ་དང་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་བཞི་ལ་འཇུག་པ་དང་། སྦྱིན་པ(ས་གཞན་ལ་ཕན་ཐོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་) དང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་དོན་སྤྱོད་པ་དང་དོན་མཐུན་པ་དང་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་ སུ་ཤེས་པ(ར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་ཀུན་འབྱུང་མཐའ་དག་སྤོང་བ་དང་། འགོག་པ་མངོན་དུ་ བྱེད་པ་དང་། ལམ་གྱི་བདེན་པ་སྒོམ་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་གྱུར་ཅིག གནས་སྐབས་སུ་ཡང་། དད་(པའི་ནོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོས་དང་གཏོང་བ་དང་། །དྲི་མེད་ངོ་ཚ་ཤེས་དང་ ཁྲེལ་ཡོད་དང་།

【現代漢語翻譯】 愿成為學習者。愿在一切時處都能見到佛陀，(永不分離)。愿聽聞正法，恭敬聖僧，永不分離。依靠這些，愿圓滿具足戒律(之蘊)，以及禪定、智慧、解脫和解脫知見的蘊。愿圓滿具足自生(之法)，以及無漏、無學和一切種智之法。或者，同樣地，愿施主等一切眾生進入四解脫門，安住於四梵住，以四攝事利益他人，現證四聖諦，具足四無礙解之智慧，具足四無畏之功德，獲得如來四身之果位。愿暫時(在宣說七功德之語中)，長壽(者中最為殊勝)，以及無病、美貌、好運、高種姓、財富和智慧等七功德，如經中所說，愿成為這些功德中最殊勝者。或者，同樣地，愿一切眾生安住于慈、悲、喜、舍四無量心，如此則安住於四梵住。愿獲得空性(之禪定)，以及無相、無愿和無作之禪定，如此則進入四解脫門。愿佈施(能利益他人)，以及愛語、利行和同事，如此則以四攝事利益他人。愿完全瞭解痛苦(之實相)，斷除一切集，現證滅，修習道，如此則現證四聖諦之法性。愿暫時具足信心(之財富)，以及戒律、聽聞、佈施， 清凈的慚、愧和

【English Translation】 May [they] become learners. May [they] always see the Buddhas (and never be separated from them). May [they] hear the sacred Dharma and respect the noble Sangha, and never be separated from them. Relying on these, may [they] fully accomplish the aggregate of discipline (and so forth), and the aggregates of samadhi, wisdom, liberation, and the wisdom of liberation. May [they] fully accomplish the self-originated (dharmas, and so forth), and the undefiled, the unlearning, and the dharmas of omniscience. Or similarly, may all sentient beings, such as benefactors, enter the four doors of liberation, abide in the four abodes of Brahma, benefit others through the four objects of attraction, directly realize the four noble truths, possess the wisdom of the fourfold perfect knowledge, possess the qualities of the four fearlessnesses, and attain the state of the four bodies of the Thus-Gone One. Temporarily, too, (in the speech that recounts the seven qualities) may [they] be supreme among the long-lived (and so forth), as well as the seven qualities of health, beauty, good fortune, noble birth, wealth, and wisdom, as stated in the sutras. May [they] be supreme among these. Or similarly, may all sentient beings abide in immeasurable love, compassion, joy, and equanimity, and thus abide in the four abodes of Brahma. May [they] attain the emptiness (samadhi), as well as the signless, wishless, and uncompounded samadhis, and thus enter the four doors of liberation. May giving (benefit others), as well as kind speech, beneficial action, and concordant action, thus benefit others through the four objects of attraction. May [they] fully understand suffering (and so forth), abandon all arising, realize cessation, and cultivate the path, and thus directly realize the nature of the four noble truths. Temporarily, too, may [they] possess abundant faith (and so forth), as well as discipline, learning, giving, pure shame, and

---

།ཤེས་རབ་ནོར་བདུན་ལགས་པར་ཐུབ་པས་གསུངས། །ཞེས་པ་(དེ་)ལྟར་(ན་) འཕགས་པའི་ནོར་བདུན་གྱི་འབྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག ཅེས་པ་ ལ་སོགས་པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མི་ཁོམ་པའི་གནས་བརྒྱད་སྤང་ པའི་དལ་བ་(ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ པའི་འབྱོར་བ་དང་། རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པར་སེམས་པའི་བསམ་པ་དང་། ཅི་བྱས་གཞན་ 2-393 ལ་ཕན་པར་འགྱུར་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་བལྟ་ བ་དང་། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་སྒོམ་པ་དང་། ཐབས་ལ་མཁས་པས་ ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་སྤྱོད་པ་དང་། འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་ཕན་པར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་ལན་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མི་རེ་བའི་སྦྱིན་པ་གཏོང་ནུས་པ(ར་གྱུར་ཅིག་སོགས་) དང་། ཡང་སྲིད་མི་འདོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་བསྲུང་ནུས་པ་དང་། སུ་དང་ཡང་ ཞེ་འགྲས་པ་མེད་པའི་བཟོད་པ་རླབས་པོ་ཆེ་སྒོམ་ནུས་པ་དང་། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་མཐའ་ དག་སྡུད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྩོམ་ནུས་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་རྣམ་ པར་སྤངས་པའི་བསམ་གཏན་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་ནུས་པ་དང་། ཐབས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ མ་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་སྒོམ་ནུས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། ཡང་ དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཞི་དབུ་མ་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་གི་གནས་ལུགས་ ལེགས་པར་རྟོགས་པ(ར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་། ལམ་དབུ་མ་ཚོགས་གཉིས་ཟུང་འཇུག་གི་ སྦྱོར་བ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་དང་། འབྲས་བུ་དབུ་མ་སྐུ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་གི་གོ་འཕང་མྱུར་དུ་ ཐོབ་པ་དང་། གཞུང་ལུགས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ འཇུག་པ་དང་། གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་དཔྱོད་པའི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ ལ་འཇུག་པ་དང་། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་འབྲེལ་བའི་སྒོམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ པ་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཀུན་བརྟགས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་ལ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། གཞན་དབང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་དང་། ཡོངས་གྲུབ་ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་མངོན་དུ་ཕྱེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་ སོགས་པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དཀོན་མཆོག་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ལ་ 2-394 མི་ཕྱེད་པའི་དད་པ་ཐོབ་པ་དང་། ཐེག་པ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ལ་རིམ་པ་བཞིན་འཇུག་པ་དང་། སྡེ་སྣོད་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་གྱི་དོན་ལ་མཁས་པ་དང་། བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ལ་ཚུལ་ བཞིན་དུ་སློབ་པ་དང་། འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ཡང་རིམ་གྱིས་

{ "translations": [ '釋迦牟尼佛說，『擁有七聖財』。像這樣，愿一切眾生都具備圓滿的七聖財。或者同樣地，愿一切眾生都遠離八無暇處，獲得暇滿人身。愿他們擁有具足十種功德之法的財富，恒常懷有利他之心，所作所為皆能利益他人，證悟二諦之實相，修持止觀雙運之禪定，以善巧方便攝持一切行為，並具足能帶來暫時和究竟利益的圓滿果報。或者同樣地，愿一切眾生都能行持不求果報的佈施，嚴守不貪戀輪迴的清凈戒律，修持不與任何人爭執的大忍辱，精進修持積累一切善法的廣大精進，安住于遠離無色界的禪定，以及修持不離大悲的殊勝智慧。', '或者同樣地，愿一切眾生都能善巧通達基——中觀二諦雙運之實相，修持道——中觀二資糧雙運之行，迅速獲得果——中觀二身雙運之果位，精進于與清凈正法相關的圓滿聞法，精進于如實辨析實相的圓滿思維，精進于方便與智慧雙運的圓滿禪修，了知一切萬法皆無有遍計所執的能取和所取，徹底斷除依他起的不實分別，以及證悟圓成實性——法界自性清凈。或者同樣地，愿一切眾生都能對三寶生起不退轉的信心，次第進入三乘，精通三藏之義，如理修學三學，並次第……' ], "english_translations": [ 'The Thus-gone One said, \'Possessing the seven noble riches.\' Like that, may all sentient beings be endowed with the abundance of the seven noble riches. Or similarly, may all sentient beings abandon the eight states of unfreedom and possess the leisure and endowments. May they have the wealth of being endowed with the ten qualities, always think of benefiting others, have actions that benefit others, realize the nature of the two truths, meditate on shamatha and vipashyana united, have conduct that is completely grasped by skillful means, and be endowed with the perfect result that will benefit both temporarily and ultimately.', 'Or similarly, may all sentient beings be able to give charity without expecting returns or fruition, be able to keep pure morality without desiring existence, be able to cultivate great patience without quarreling with anyone, be able to exert great effort in gathering all white qualities, be able to abide in samadhi that has completely abandoned the formless realms, and be able to cultivate special wisdom that is inseparable from skillful means and great compassion.', 'Or similarly, may all sentient beings be able to perfectly realize the ground—the nature of the union of the two truths of Madhyamaka, practice the path—the union of the two accumulations of Madhyamaka, quickly attain the result—the state of the union of the two kayas of Madhyamaka, engage in the perfect hearing associated with pure doctrine, engage in the perfect thought that examines the nature without distortion, engage in the perfect meditation that unites skillful means and wisdom, know that there is no conceptualized object and subject, completely abandon the dependent arising that is not truly perfect, and realize the perfectly established nature—the dharmadhatu, which is naturally pure. Or similarly, may all sentient beings obtain unwavering faith in the Three Jewels, enter the three precious vehicles in order, be skilled in the meaning of the three precious pitakas, properly train in the three precious trainings, and also gradually the three precious wheels...' ] }

---

སྐོར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་གྱི་མཐར་ཐུག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་ དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དད་པ་(ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་)དང་བརྩོན་ འགྲུས་དང་དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་ མཐོང་དང་གཟུངས་དང་སྤོབས་པ་དང་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་དང་། སྤངས་པ་དང་རྟོགས་ པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། ཡང་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་བདེ་སྐྱིད་(ཀྱི་དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སོགས་) དང་། ཚོགས་གཉིས་དང་། དགེ་ལེགས་དང་། ཕན་བདེ་དང་། སྲིད་ཞི་དང་། དོན་གཉིས་ཀྱི་ དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག རྒྱལ་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་མི་ནད་དང་ ཕྱུགས་ནད་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། མུ་གེ་དང་དབུལ་ཕོངས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ དང་། བསམ་ངན་དང་སྦྱོར་རྩུབ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། འཁྲུག་ལོང་དང་གནོད་འཚེ་ ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། གདོན་བགེགས་དང་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་ སྡིག་པ་དང་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བར་གྱུར་ཅིག སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་ བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཉིན་མཚན་རྟག་ཏུ་ དམ་པའི་ཆོས་སྤྱོད་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། འབྱུང་བོ་ གང་འདིར་ནི་ལྷགས་གྱུར་ཏམ། །ས་འམ་འོན་ཏེ་བར་སྣང་འཁོད་ཀྱང་རུང་། །སྐྱེ་རྒུ་ཀུན་ལ་ རྟག་ཏུ་བྱམས་བྱེད་ཅིང་། །ཉིན་མཚན་རྟག་ཏུ་ཆོས་ལ་སྤྱོད་པར་ཤོག །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ ཇི་ལྟར་རིགས་པའི་ཚིག་གིས་བསྔོ་བ་དང་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པ་རྒྱས་བསྡུས་སྐབས་དང་ 2-395 སྦྱར་བ་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་སྐུ་གསུམ་བརྙེས་པའི་བྱིན་རླབས་དང་། །ཆོས་ཉིད་མི་འགྱུར་ བདེན་པའི་བྱིན་རླབས་དང་། །དགེ་འདུན་མི་ཕྱེད་མཐུན་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས། །བསྔོས་ཤིང་ སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་འགྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་བདེན་པའི་སྟོབས་བརྗོད་ པར་བྱའོ། ། ༈ ཞུགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱ་བ་ལ་གཞུང་དོན། གཞུང་དོན་ལ། བསགས་པའི་དགེ་བ་བསྔོ་བ་དང་། བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་ཕྱག་འཚལ་ བའོ། ། ༈ བསགས་པའི་དགེ་བ་བསྔོ་བ། ༆ (དང་པོ་)བསྔོ་བ་ལ། གཞན་གྱི་དོན་དང་། རང་གི་དོན་དང་། བསྟན་པའི་དོན་དུ་བསྔོ་ བའོ། །(དང་པོ་)གཞན་དོན་ལ། ཕལ་བའི་དོན་དང་། མཆོག་གི་དོན་དུ་བསྔོ་བའོ། །(དང་པོ་)ཕལ་ བའི་དོན་ལ། སྤྱིའི་དོན་དང་། ངན་འགྲོའི་དོན་དང་། བདེ་འགྲོའི་དོན་དུ་བསྔོ་བའོ། །(དང་པོ་) སྤྱིའི་དོན་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)ལམ་ལ་འཇུག་པར་བསྔོ་བ་ནི། རྩོམ་པ་པོ་བདག་གིས་བྱང་ ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་སྤྱོད་པ་བསམ་པ་སེམས

【現代漢語翻譯】 例如，'愿一切眾生獲得圓滿的皈依和珍寶三寶'等等。或者，同樣地，'愿一切眾生具備信心（圓滿具足），精進，正念，禪定，智慧，慈悲，止觀，總持，無畏，意樂，行持，斷證圓滿具足'等等。或者，同樣地，'愿一切眾生的相續中生起安樂（的吉祥圓滿），二資糧，善妙，利益安樂，寂靜，二利之吉祥圓滿。愿一切國土中的人疾和畜疫全部平息，饑荒和貧困全部平息，惡意和粗暴行為全部平息，戰亂和損害全部平息，邪魔和障礙全部平息，罪業和業障全部平息。愿一切眾生安住于彼此的大慈愛中，具備大悲心，日夜恒常具有修持正法的機會'等等。以及，'無論何種地神降臨於此，或居於土地或安住虛空，愿其恒常慈愛一切眾生，日夜恒常行持正法'等等。根據情況，以適當的語言進行迴向和清凈的祈願，或繁或簡，結合時機。 憑藉佛陀三身的加持，憑藉不變法性的真諦加持，憑藉僧伽不離的和諧加持，愿所作迴向和祈願得以成就。'等等，也應以真實語的力量來宣說。 正行完結之事業的論義： 論義包括：積聚的善根迴向，以及憶念恩德的頂禮。 積聚的善根迴向： （第一）迴向分為：為他眾之利益，為自身之利益，為教法之利益而回向。（第一）為他眾之利益，又分為：為共同之利益，為惡趣之利益，為善趣之利益而回向。（第一）為共同之利益分為兩種：（第一）為趣入道而回向：作者我爲了獲得大菩提，思維行持

【English Translation】 For example, 'May all sentient beings attain the ultimate refuge and the three precious jewels,' and so on. Or, similarly, 'May all sentient beings possess faith (complete and perfect), diligence, mindfulness, samadhi, wisdom, compassion, shamatha and vipashyana, dharani, fearlessness, intention, action, abandonment and realization, complete and perfect,' and so on. Or, similarly, 'May the continuum of all sentient beings generate happiness (of auspicious perfection), the two accumulations, goodness, benefit and happiness, peace, and the auspicious perfection of the two benefits. May all diseases of humans and livestock in all kingdoms be completely pacified, may all famine and poverty be completely pacified, may all malice and harsh actions be completely pacified, may all conflicts and harms be completely pacified, may all evil spirits and obstacles be completely pacified, and may all sins and obscurations be completely pacified. May all sentient beings abide in great mutual love, possess great compassion, and always have the opportunity to practice the holy Dharma day and night,' and so on. And, 'Whatever earth deity has come here, whether dwelling on the land or abiding in space, may they always cherish all beings and always practice the Dharma day and night,' and so on. According to the situation, dedicate and make pure aspirations with appropriate words, either extensively or concisely, combining with the occasion. 'By the blessing of the three kayas of the Buddha, by the blessing of the unchanging truth of Dharma, and by the blessing of the undivided harmony of the Sangha, may the dedication and aspirations be accomplished.' And so on, one should also speak of the power of truth. The subject matter of the activity of completing the practice: The subject matter includes: dedicating the accumulated merit and prostrating in remembrance of kindness. Dedicating the accumulated merit: (First) Dedication is divided into: dedicating for the benefit of others, for the benefit of oneself, and for the benefit of the teachings. (First) For the benefit of others, it is further divided into: dedicating for the common benefit, for the benefit of the lower realms, and for the benefit of the higher realms. (First) For the common benefit, there are two divisions: (First) Dedicating to enter the path: The author, I, in order to attain great Bodhi, thinking of the practice

---

་བསྐྱེད་དང་། སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ པ་ལ༵་འཇུག་པའི་ཚུལ་ལ་རྣམ་པར་བསམ་ཤིང་བརྩམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡི༵་དགེ་བའི་རྩ་བ་ རྣམ་པར་དག་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ཀུ༵ན། བྱང་ ཆུབ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་བསམ་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་རྣམ་པར་བརྒྱན་ཞིང་གཞུང་ལུགས་ རྣམ་པར་དག་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ཕན་བདེ་ཐོབ་པར་བསྔོ་བ་ནི། ཕྱོགས་བཅུ་མཐའ་ཡས་རྣམས་ཀུན་ན་ལུས་དང་ སེ༵མས་སྡུག་བསྔལ་དང་ཡིད་མི་བདེའི་ནད་ཀྱིས་མནར་བ་ཇི་སྙེད་པ༵འི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་བདག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱི༵་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་སེམས་ དགའ་བ་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པ་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག སེམས་ཅན་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་འཁོར་བར་ཇི་སྲིད་གནས་ཤིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེ་བ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ༵་དུས་ ནམ་ཡང་ལུས་སེམས་བདེ་བ་དང་དགའ་བ་ཐོབ་པ་དེ་ལས་ཉམས་པར་མ་གྱུ༵ར་ཅིག འགྲོ་བ་ 2-396 མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི༵་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ་གཞན་ཕན་བླ་ན་ མེད་པ་གྲུབ་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ངན་འགྲོའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ལ། དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དྭགས་ཀྱི་ དོན་དུ་བསྔོ་བའོ། །(དང་པོ་)དམྱལ་བའི་དོན་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ ན་མི་དགེ་བ་བཅུ་ཤས་ཆེར་སྤྱད་པའི་དབང་གིས་ཚ་གྲང་དང་གཅོད་འདྲལ་ལ་སོགས་པ་ དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མྱོང་བ་རྣམས་ནི་ཤིན་ཏུ་སྙིང་རྗེ་བའི་གནས་ཡིན་ པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཆེད་དུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ལ། དེའི་སྤྱི་དོན་ལ། ཚ་ དམྱལ་བརྒྱད་དང་ཉེ་འཁོར་བ། །གྲང་དམྱལ་བརྒྱད་དང་ཉེ་ཚེ་བ། །དམྱལ་བའི་གནས་ནི་ བཅོ་བརྒྱད་པོ། །སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་ལྡན། །ཞེས་པ་(བར་སྐབས་ཀྱི་སྡོམ་དུ་བྱས་པ་)རྣམས། གནས་དང་ལུས་དང་ཚ་གྲང་དང་ཚེ་ཚད་རྣམས་ཀྱིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཚད་དམྱལ་རྣམས་ ནི། མཛོད་ལས། འདི་འོག་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ན། །མནར་མེད་པ་འོ་དེ་ཙམ་མོ། །དེ་ཡི་སྟེང་ན་ དམྱལ་བ་བདུན། །ཞེས་པ་ལྟར་གླིང་འདིའི་འོག་ནའང་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལྕགས་བསྲེགས་ ཀྱི་ས་གཞི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལྕགས་ཀྱི་ར་བས་ཀུན་ནས་བསྐོར་ཞིང་མེ་ལྕེ་དཔག་ཚད་དུ་མ་ འཕྲོ་བའི་ནང་དུ། ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་(དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ཏུ་)མཚམས་མེད་ལྔ་བྱས་པའི་ལུས་ལ་ དཔག་ཚད་ལྔ་ཡོད་པ་དང་། (མྱང་འདས་ཆེན་པོར་)མཚམས་མེད་བརྒྱད་བྱས་པའི་ལུས་ལ་དཔག་ ཚད་བརྒྱད་ཁྲི་ཡོད་པ་དང་། (དཀོན་མཆོག་ཏ་ལ་ལར་)ཐེག་ཆེན་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པའི་ལྕེ་ལའང་ དཔག་ཚད་འབུམ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གཞོན་ཤ་ཅན་རེག་ཏུ་མི་བཟོད་པ་བརྫུ

【現代漢語翻譯】 通過觀想和創作進入圓滿波羅蜜多之法所產生的清凈善根，愿它使所有與虛空同等無餘的眾生，以圓滿的菩提行愿莊嚴，並如理進入如此清凈的法理之中。 (第二部分)為獲得利益和安樂而回向：愿遍佈十方無垠世界中，所有身心遭受痛苦和不悅之疾病折磨的眾生，皆因我之福德力，獲得身感安樂、心生歡喜如大海般無垠的境界。愿所有這些眾生，在輪迴中存在期間，直至獲得佛陀的安樂之前，永遠不失身心之安樂與歡喜。愿無垠的眾生皆能進入菩薩的行持，獲得成就利他無上之樂的無間斷大樂。 (第二部分)為惡趣眾生迴向，包括為地獄、畜生和餓鬼道眾生迴向。(第一部分)為地獄道眾生迴向：在無垠的世界中，那些因多行十不善業而遭受寒熱、切割等無量地獄之苦的眾生，實乃極度可悲憫之處，為使彼等之痛苦得以平息而作迴向。其總義為：八熱地獄與近邊地獄，八寒地獄與短命地獄，十八地獄處，具足極難忍受之痛苦。(作為中間總結)這些地獄之苦，應從處所、身體、寒熱和壽命等方面去理解。其中，熱地獄的情況是：如《俱舍論》所說：『此下二萬由旬處，即是無間地獄。』此洲之下，因處所之別，有鐵燒之地，烈火燃燒，鐵柵欄環繞，火焰延伸至無數由旬之內。身體的差別在於，（《念住經》中說）造作五無間罪者的身體有五由旬高，（《大涅槃經》中說）造作八無間罪者的身體有八萬由旬高，（《寶積經》中說）誹謗大乘者的舌頭也有百萬由旬長等等，其身體鮮嫩，難以忍受觸控。

【English Translation】 May the pure root of virtue arising from contemplating and composing the method of entering the perfection of giving and other perfections, adorn all beings equal to the sky with the complete practice of great enlightenment, and may they properly enter such a pure doctrine. (Second part) Dedication for obtaining benefit and happiness: May all sentient beings in the ten directions of the boundless realms, who are tormented by physical and mental suffering and diseases of unhappiness, obtain, through the power of my merit, a state of physical well-being and mental joy as vast as the ocean. May all these sentient beings, as long as they remain in samsara and until they attain the bliss of Buddhahood, never be deprived of the physical and mental well-being and joy they have obtained. May boundless beings enter the practice of Bodhisattvas and continuously obtain the great bliss of accomplishing unsurpassed benefit for others. (Second part) Dedication for the sake of beings in the lower realms, including dedication for the hells, animals, and hungry ghosts. (First part) Dedication for the hell realms: In the boundless realms, those beings who have largely engaged in the ten non-virtuous deeds and experience immeasurable suffering of the hells, such as heat, cold, cutting, and dismemberment, are truly objects of great compassion, and this dedication is made to pacify their suffering. The general meaning is: The eight hot hells and the neighboring hells, the eight cold hells and the short-lived hells, the eighteen hell realms, are endowed with extremely unbearable suffering. (As an intermediate summary) These sufferings of the hells should be understood in terms of location, body, heat and cold, and lifespan. Among them, the hot hells are as follows: As stated in the Treasury of Knowledge: 'Twenty thousand yojanas below this is the Avici hell.' Below this continent, due to the difference in location, there is a ground of burning iron, blazing fire, surrounded by iron fences, with flames extending to countless yojanas. The difference in body is that (in the Mindfulness Sutra) the body of those who commit the five inexpiable sins is five yojanas high, (in the Great Nirvana Sutra) the body of those who commit the eight inexpiable sins is eighty thousand yojanas high, and (in the Jewel Heap Sutra) the tongue of those who slander the Great Vehicle is also one hundred thousand yojanas long, etc., their bodies are tender and unbearable to touch.

---

ས་སྐྱེས་སུ་ མངོན་པར་གྲུབ་ནས། མེའི་ཁྱད་པར་བསྐལ་པ་འཇིག་དུས་ཀྱི་མེ་བས་ཀྱང་ཡང་སོས་ཀྱི་མེ་ཚ་ ཞིང་། དེ་བས་འོག་མ་འོག་མ་རྣམས་བཞི་འགྱུར་གྱི་ཚ་བས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྲེག་པའི་སྡུག་ བསྔལ་དྲག་པོ་མྱོང་ལ། ཁྱད་པར་དུའང་། ཡང་སོས་ཐིག་ནག་བསྡུས་འཇོམས་དང་། །ངུ་ 2-397 འབོད་ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དང་། །ཚ་བ་རབ་ཏུ་ཚ་བ་དང་། །མནར་མེད་ཅེས་བྱ་ཚ་དམྱལ་བརྒྱད། ། ཅེས་(བར་སྐབས་ཀྱི་སྡོམ་དུ་བྱས་)པའི་ཡང་སོས་པ་རྣམས་ནི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་རལ་གྲི་ལ་སོགས་ པའི་མཚོན་ཆ་རྣོན་པོ་སྣ་ཚོགས་པ་ལག་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་དགྲའི་འདུ་ཤེས་སུ་ གྱུར་ནས་བསྣུན་རེས་བྱས་པས་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ནས་བརྒྱལ་ཞིང་ས་ལ་འགྱེལ་བ་ན། ནམ་ མཁའ་ལས་ཁྱེད་རྣམས་ཡང་སོས་པར་གྱུར་ཅིག ཅེས་པའི་སྒྲ་བྱུང་བའམ། རླུང་གྲང་མོ་ ལངས་པས་སླར་ཡང་སོས་ཏེ། སྔ་མ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་ལས་མ་ཟད་ཀྱི་བར་དུ་འབྱུང་ བ་དང་། ཐིག་ནག་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་དམྱལ་སྲུང་རྣམས་ཀྱི་ཐིག་ཆ་བཞི་འམ་བརྒྱད་དམ་ བཅུ་དྲུག་ལ་སོགས་པ་དུ་མར་བཏབ་ནས་ལྕགས་ཀྱི་སེག་ལེ་མེ་འབར་བས་གཤོག་པ་དང་། སྟེའུ་དང་སྟ་རེ་ལ་སོགས་པས་འཇོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། བསྡུས་འཇོམས་པ་རྣམས་ཀྱི་ ལུས་གཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་ན་དམྱལ་སྲུང་རྣམས་ཀྱི་ལྕགས་ཀྱི་རི་རའི་གདོང་པ་ལྟ་བུ་དང་། ལུག་ དང་རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་སེང་གེ་དང་སྟག་གི་གདོང་པ་ལྟ་བུའི་བར་དུ་འཇུག་ཅིང་། དེ་མ་ ཐག་རི་དེ་དག་གིས་བཙིར་བས་བུ་ག་ཐམས་ཅད་ནས་ཁྲག་གི་རྒྱུན་འབབ་པ་དང་ཡང་འདུས་ པ་ན་ལྕགས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་ཆེན་པོས་བུར་ཤིང་ལྟར་འཚིར་བ་དང་། ཡང་འདུས་པ་ན་ ལྕགས་བསྲེགས་ཀྱི་གཞི་ལ་ལྕགས་ཀྱི་ཕ་བོང་གི་ཆར་འབབ་པས་རྡུང་ཞིང་འཇོམས་པའི་ སྡུག་བསྔལ་དང་། ངུ་འབོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཚོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ན་ལྕགས་ཀྱི་ཁང་བ་རྙེད་དེ་ དེའི་ནང་དུ་ཞུགས་མ་ཐག་སྒོ་འགགས་ཤིང་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ནས་མེ་འབར་བས་བསྲེགས་ པས་ངུ་ཞིང་ཉམ་ཐག་པས་འབོད་ཀྱང་སྐྱབས་མི་རྙེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་ པས་གཞན་སྔར་དང་འདྲ་བ་ལ་ལྕགས་ཀྱི་ཁང་པ་ཉིས་རིམས་ལ་སོགས་པར་ཆུད་པས་སྡུག་ བསྔལ་ཤིན་ཏུ་དྲག་པར་མྱོང་བ་དང་། ཚ་བ་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལྕགས་ཀྱི་ཕྲུ་བ་དཔག་ཚད་དུ་ མ་ཡོད་པ་མེ་འབར་བའི་ནང་དུ་བཅུག་ནས་ཉ་བཞིན་དུ་འཚེད་པ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་གསལ་ 2-398 ཤིང་མེ་འབར་བས་གཤམ་ནས་སྤྱི་བོར་ཕུག་སྟེ། བུ་ག་དང་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ནས་ མེ་འབར་བ་དང་། ལྕགས་བསྲེགས་ཀྱི་ས་གཞི་ལ་བསྒྱེལ་ནས་ལྕགས་ཀྱི་ཐོ་བ་ཆེན་པོ་མེ་ འབར་བས་རྡུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། རབ་ཏུ་ཚ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་ལྕགས་ཀྱི་གསལ་ ཤིང་རྩེ་གསུམ་མེ་འབར་བས་བཤང་ལམ་ནས་སྤྱི་བོ་དང་ཕྲག་པ་གཉིས་སུ་ཕུག་སྟེ།

【現代漢語翻譯】 在『薩杰』（sa skyes，新生地獄）中，罪業成熟顯現，那裡的火焰比劫末之火還要熾熱。因此，越往下層，熱度就以四倍遞增，永不停歇地焚燒，感受劇烈的痛苦。特別地，有『yang sos』（復活地獄）、『thig nag』（黑繩地獄）、『bsdus 『joms』（堆壓地獄）和『ngu 『bod』（號叫地獄）、『ngu 『bod chen po』（大號叫地獄）、『tsha ba rab tu tsha ba』（極熱地獄）和『mnar med』（無間地獄），這被稱為八熱地獄。 （作為過渡總結）在復活地獄中，由於業力的作用，罪人手中會出現各種鋒利的武器，如刀劍等。他們互相視為仇敵，互相砍殺，痛苦至極而昏厥倒地。這時，從空中傳來聲音：『愿你們復活！』或者寒風吹拂，他們又重新復活。像之前一樣，遭受劇烈的痛苦，直到業力耗盡。在黑繩地獄中，獄卒會在罪人的身體上畫出四條、八條或十六條等許多黑線，然後用燃燒的鐵鋸或斧頭等工具切割，感受痛苦。在堆壓地獄中，罪人的身體聚集在一起，獄卒會將他們夾在鐵山的獅子、老虎、大象頭形狀的山崖中。隨即，山崖擠壓，所有孔竅都流出鮮血。當他們再次聚集時，巨大的鐵輪會像榨甘蔗一樣擠壓他們。再次聚集時，在燒熱的鐵地上，降下鐵錘的暴雨，捶打摧毀他們，感受痛苦。在號叫地獄中，罪人四處尋找住所，找到鐵房子後進入，門立刻關閉，四面八方燃起火焰焚燒，他們哭號呼救，卻找不到救助，感受痛苦。在大號叫地獄中，情況與之前類似，但他們會被關進兩層或多層的鐵房子里，遭受更加劇烈的痛苦。在熱地獄中，罪人的身體被放入許多『dpag tshad』（由旬）長的燃燒鐵管中，像煮魚一樣烹煮。或者，用燃燒的鐵串從下往上穿透身體，火焰從所有毛孔中噴出。或者，將他們扔在燒熱的鐵地上，用燃燒的鐵錘猛擊，感受痛苦。在極熱地獄中，獄卒用燃燒的三叉鐵串從肛門穿入，從頭頂和雙肩穿出。

【English Translation】 In 『Saskyes』 (sa skyes, rebirth hell), when karma ripens and manifests, the fire there is hotter than the fire at the end of a kalpa. Therefore, the lower the level, the heat increases fourfold, continuously burning and experiencing intense suffering. In particular, there are 『yang sos』 (reviving hell), 『thig nag』 (black line hell), 『bsdus 『joms』 (crushing hell), 『ngu 『bod』 (crying hell), 『ngu 『bod chen po』 (great crying hell), 『tsha ba rab tu tsha ba』 (extremely hot hell), and 『mnar med』 (uninterrupted hell), which are known as the eight hot hells. (As an interim summary) In the reviving hell, due to the power of karma, various sharp weapons such as swords appear in the hands of the sinners. They regard each other as enemies and kill each other, suffering greatly and fainting to the ground. At this time, a voice comes from the sky: 'May you be revived!' Or a cold wind blows, and they are revived again. Like before, they endure intense suffering until their karma is exhausted. In the black line hell, the hell guards draw four, eight, or sixteen, or many black lines on the bodies of the sinners, and then cut them with burning iron saws or axes, experiencing suffering. In the crushing hell, the bodies of the sinners gather together, and the hell guards clamp them in iron mountains shaped like the heads of lions, tigers, and elephants. Immediately, the mountains squeeze, and blood flows from all the orifices. When they gather again, huge iron wheels squeeze them like squeezing sugarcane. When they gather again, on the heated iron ground, a rain of iron hammers falls, pounding and destroying them, experiencing suffering. In the crying hell, the sinners search for a place to live, find an iron house and enter it, the door closes immediately, and flames burn from all directions, they cry and call for help, but cannot find any help, experiencing suffering. In the great crying hell, the situation is similar to before, but they are confined in two-story or multi-story iron houses, suffering even more intense pain. In the hot hell, the bodies of the sinners are placed in many 『dpag tshad』 (yojana) long burning iron tubes and cooked like fish. Or, a burning iron skewer is inserted from the bottom up, and flames erupt from all the pores. Or, they are thrown on the heated iron ground and struck with burning iron hammers, experiencing suffering. In the extremely hot hell, the hell guards insert a burning three-pronged iron skewer from the anus, piercing through the top of the head and both shoulders.

---

དབང་ པོའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དང་། ལྕགས་ཀྱུ་ལེབ་མ་མེ་ཆེན་པོ་འབར་བས་ ལུས་ལ་ཀུན་ནས་འཁྲི་བ་དང་། ལྕགས་ཟངས་འགྱུར་བྱེད་ཁོལ་བས་གང་བ་སྤྱིའུ་ཚུགས་སུ་ བཅུག་ནས་འཚེད་པ་དང་། ཤ་ཁྲག་ཟད་ནས་ཀེང་རུས་ཙམ་ལུས་པ་ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་ལ་ བཀྲམ་བས་ཤ་ཁྲག་འཕྲལ་དུ་སྐྱེ་མ་ཐག་སླར་ཡང་འཚེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། མནར་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་ལས་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ནས་མེ་རབ་ཏུ་ འབར་བ་འོངས་ཏེ་དེའི་པགས་པ་དང་ཤ་དང་རྒྱུས་པ་དང་རུས་པ་དང་རྐང་གི་བར་དུ་སྲེག་ ཅིང་། མེའི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་སྣང་བ་ལ། ཉམ་ཐག་པའི་སྐད་འབྱིན་པ་ལས། སེམས་ཅན་ དུ་མངོན་ཙམ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་ཞིབ་མ་ཆེན་པོར་ལྕགས་ཀྱི་མདག་མ་མེ་འབར་བ་དང་། བསྲེས་ནས་རྔོད་པ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་རི་མེ་ཆེན་པོ་འབར་བ་ལ་འབབ་འཛེག་བྱེད་དུ་འཇུག་པ། ལྕེ་ཕྱུང་སྟེ་ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་ལ་བརྒྱངས་ནས་ལྕགས་ཀྱི་ཕུར་བ་མང་པོ་འདེབས་པ་དང་། པགས་པ་བཤུས་ཏེ་ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་ལ་གན་རྒྱལ་དུ་བསྒྱེལ་ནས། ཁ་ ལྕགས་ཀྱི་འབྱེད་སྤྱད་ཀྱིས་ཕྱེ་བར་ལྕགས་ཀྱི་ཐོ་ལུམ་འབར་བ་དང་ཟངས་ཞུན་བསྐོལ་བ་ བླུགས་པས། ཁ་དང་ལྐོག་མ་དང་ནང་ཁྲོལ་རྣམས་སྲེག་ཅིང་། སྨད་ནས་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ལ་ སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་ཅིང་རྩུབ་ལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མྱོང་བ་སྟེ། འདི་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་ བསྔལ་ཡས་མན་དུའང་ཡོད་ལ། གོང་མ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི་འོག་མ་འོག་མ་ རྣམས་ལའང་ཚང་བར་ཡོད་ཅིང་། ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་པོ་ཐམས་ཅད་ཚང་བས་ཀྱང་སྡུག་ 2-399 བསྔལ་བར་གསུངས་སོ། །ཉེ་འཁོར་བ་ནི། བརྒྱད་པོ་ཀུན་ལས་ལྷག་བཅུ་དྲུག །དེ་དག་གི་ནི་ ངོས་བཞི་ན། །མེ་མ་མུར་དང་རོ་མྱགས་འདམ། །སྤུ་གྲིའི་ལམ་སོགས་ཆུ་བོ་ཡིན། །ཞེས་པ་ ལྟར་ཚ་དམྱལ་བརྒྱད་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་བཞི་པོར་རེ་རེ་ནའང་མེ་མ་མུར་ལ་སོགས་པ་ བཞི་བཞི་ཡོད་པས་བཅུ་དྲུག་སྟེ། དེ་ཡང་། མེ་མ་མུར་གྱི་ཐང་ཆེན་པོ་པུས་མོ་ནུབ་ཙམ་ལ་ཕྱིན་ པ་ན། རྐང་པ་བཞག་མ་ཐག་པགས་པ་དང་ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་སྲེག་ཅིང་བཏེག་མ་ཐག་འཚོ་ བ་དང་། རོ་མྱགས་ཕྱི་སའི་འདམ་རྫབ་ཤིན་ཏུ་དྲི་ང་བར་ལུས་བྱིང་བ་ན་སྲིན་བུ་མཆུ་རྣོན་པོ་ ཅན་རྣམས་ཀྱིས་པགས་པ་ནས་རྐང་གི་བར་དུ་ཕུག་སྟེ་ཟ་བ་དང་། སྤུ་གྲིའི་སོ་གྱེན་དུ་བསྟན་ ནས་བསླང་སྟེ་གཏམས་པའི་ལམ་ལ་ཕྱིན་པ་ན། རྐང་པ་བཞག་མ་ཐག་གཅོད་ཅིང་གཏེགས་ མ་ཐག་འཚོ་བ་དང་། རལ་གྲི་ལོ་མའི་ནགས་ཚལ་དུ་གྲིབ་མ་ལ་འཁོད་པ་ན་རལ་གྲི་རྣམས་ ལྷུང་བས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་གཅོད་ཅིང་། དེར་བརྒྱལ་ཏེ་འགྱེལ་བ་ན་ཁྱི་ སྲེ་བོ་དག་ལྷགས་ནས། བཤུལ་ཤ་འཐོག་ཅིང་ཟ་བ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་ཤིང་ཤལ་མ་ལིའི་ ནགས་ཚལ་དུ་ཕྱིན་པ་ན་ཚེར་མ་ར

【現代漢語翻譯】 從所有感官之門燃起熊熊烈火，巨大的燃燒鐵鉤緊緊纏繞身體；將人放入裝滿沸騰的鐵銅熔液的容器中烹煮；血肉耗盡，只剩下骨架，被鋪在鐵地上，剛一長出血肉又再次被烹煮，諸如此類的痛苦。 無間地獄（Avīci，梵文：अवीचि，羅馬轉寫：avīci，字面意思：無間）中的眾生，從鐵地四面八方涌來熊熊烈火，焚燒他們的面板、血肉、筋腱、骨骼，直至骨髓。他們看起來就像一堆燃燒的火焰，發出痛苦的哀嚎，僅僅顯現出眾生的形態。他們被放在巨大的鐵臼中，與燃燒的鐵屑混合研磨。他們被迫攀登燃燒著熊熊烈火的鐵山。他們的舌頭被拔出，釘在鐵地上，釘上許多鐵釘。他們的面板被剝掉，然後仰面朝天地扔在燃燒的鐵地上。用鐵鉗撬開他們的嘴巴，灌入燃燒的鐵錘和沸騰的熔銅，焚燒他們的嘴巴、喉嚨和內臟，從下身流出。他們遭受著劇烈、殘酷且永無止境的痛苦。這些痛苦有輕有重，上面的地獄所受的痛苦，下面的地獄也全部都有。佛陀說，集中了四百零四種疾病的痛苦。 近邊地獄（Upa Niraya）：比八大熱地獄（Eight Hot Hells）更加痛苦十六倍。這十六個地獄位於八大熱地獄的四面，每一面都有四個：『焦石坑、腐尸泥、利刃道等河流。』正如所說，所有八個熱地獄的四個方向，每個方向都有四個地獄，總共十六個。它們是： 當走到沒膝深的焦石大平原時，腳剛一放下，面板、血肉和血液就被燒焦，抬起腳時又恢復原狀。當身體沉入散發著惡臭的腐尸泥沼中時，長著鋒利喙的蟲子會從面板到骨髓地啃噬他們。當走在佈滿向上豎立刀刃的道路上時，腳剛一放下就被切斷，抬起腳時又恢復原狀。當在劍葉林中休息時，劍會落下，切斷所有的肢體。當他們在那裡昏倒時，鬣狗會聚集起來，撕咬併吞噬他們的血肉。當他們走到鐵樹林時，樹上長滿了荊棘。

【English Translation】 From all the gates of the senses, fierce fires blaze, and huge burning iron hooks entwine the body. They are placed in vats filled with boiling molten iron and copper and cooked. Flesh and blood are exhausted, leaving only bones, which are spread on the iron ground. As soon as flesh and blood grow again, they are cooked again, and so on. The beings in Avīci (Sanskrit: अवीचि, Romanization: avīci, literal meaning: without waves) suffer as fierce fires blaze from all directions of the iron ground, burning their skin, flesh, tendons, bones, and marrow. They appear as mere heaps of fire, uttering cries of despair, barely manifesting as sentient beings. They are placed in huge iron mortars and ground with burning iron filings. They are made to ascend and descend mountains of burning iron. Their tongues are pulled out and stretched on the iron ground, and many iron nails are hammered into them. Their skin is peeled off, and they are laid face up on the burning iron ground. Their mouths are pried open with iron tongs, and burning iron hammers and molten copper are poured in, burning their mouths, throats, and entrails, and flowing out from below. They experience intense, cruel, and unceasing suffering. These sufferings vary in intensity, and the sufferings of the upper hells are all present in the lower hells. The Buddha said that they suffer from all four hundred and four diseases. The Peripheral Hells (Upa Niraya): Sixteen times more painful than all eight hot hells. These sixteen hells are located on the four sides of the eight hot hells, with four on each side: 'Burning pits, rotting corpses, paths of blades, and rivers.' As it is said, all four directions of the eight hot hells each have four hells, totaling sixteen. They are: When walking on the great plain of burning embers, which is knee-deep, as soon as the foot is placed, the skin, flesh, and blood are burned, and as soon as it is lifted, they are restored. When the body sinks into the extremely foul mud of rotting corpses, worms with sharp beaks pierce and eat them from the skin to the marrow. When walking on the path filled with blades pointing upwards, as soon as the foot is placed, it is cut off, and as soon as it is lifted, it is restored. When resting in the shade of the sword-leaf forest, swords fall and cut off all limbs. When they faint and fall there, jackals gather and tear and devour their flesh. When they go to the iron tree forest, the trees are covered with thorns.

---

ྣོན་པོ་སོར་བཅུ་དྲུག་བ་ཡན་མན་དུ་ལྟ་བ་ལ་འབབ་འཛེག་ བྱས་པས་ལུས་ཀུན་ནས་འབིགས་ཤིང་། དེར་ཁྭ་ཏ་ལྕགས་ཀྱི་མཆུ་ཅན་འོངས་ཏེ་ཕྲག་པ་ལ་ འཁོད་ནས་མིག་འབྲས་འཐོག་ཅིང་ཟ་བ་རྣམས་མཚོན་ཆར་འདྲ་བས་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་དང་། ཆུ་བོ་རབ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཐལ་ཚན་ནམ། འགྱུར་བྱེད་ཀྱི་ཆུ་ཁོལ་བས་གང་བར་ལུས་ལྷུང་སྟེ། ངོས་གཉིས་ནས་སྐྱེས་བུ་མཚོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་ཐོགས་པས་སྲུང་ཞིང་། ཤ་ཁྲག་ཐམས་ཅད་ཟད་ ནས་རུས་གོང་རྣམས་མེ་ཏོག་ཀུན་ད་ལྟར་གྱུར་གྱི་བར་དུ་འཚེད་ལ། བར་བར་དུ་མིག་ལྕགས་ ཀྱུས་ཕྱུང་ནས་གན་རྐྱལ་དུ་བཞག་སྟེ། ཅི་འདོད་ཅེས་དྲིས་པ་ན། བདག་ཅག་གིས་ནི་ཅིའང་མི་ ཤེས་མི་མཐོང་མོད། འོན་ཀྱང་བཀྲེས་སོ་སྒོམ་མོ་ཞེས་པ་ལ། ཐོ་ལུམ་འབར་བ་དང་ཟངས་ ཞུན་ཁོལ་བ་ཁར་ལྡུགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའོ། །ཚེ་ཚད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་། 2-400 མི་རྣམས་ཚེ་ལོ་ལྔ་བཅུ་ལ། །འདོད་ལྷ་འོག་མའི་ཉིན་ཞག་སྟེ། །དེ་ཡིས་ཚེ་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་འོ། ། གོང་མ་གཉི་ག་ཉིས་འགྱུར་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རྒྱལ་ཆེན་རིས་བཞི་བས། མི་ལོ་ལྔ་བཅུ་ལ་ ཉིན་ཞག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་ཐུབ་པ་ནས། གཞན་འཕྲུལ་དབང་ཕྱེད་པས་མི་ལོ་ སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ལ་ཞག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ལོ་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་ཐུབ་པ་རྣམས་གཞིར་བྱས་ཏེ། ཡང་ སོས་ལ་སོགས་དྲུག་རིམ་བཞིན། །འདོད་ལྷའི་ཚེ་དང་ཉིན་ཞག་མཉམ། །དེས་ན་དེ་དག་ རྣམས་ཀྱི་ཚེ། །འདོད་པའི་ལྷ་དང་མཉམ་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་ཡང་སོས་བས་རྒྱལ་ཆེན་རིས་ བཞིའི་ཚེ་ཚད་ལ་ཞག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ལོ་ཆེན་པོ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་ལ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ ནས། ཚ་བ་བས་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་པའི་ཚེ་ཚད་ལ་ཞག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ལོ་ཆེན་པོ་ ཁྲི་དྲུག་སྟོང་གི་བར་ལ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་གསུངས་ཞིང་། རབ་ཏུ་ཚ་ཕྱེད་མནར་མེད་ནི། བར་གྱི་བསྐལ་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རབ་ཏུ་ཚ་བ་བས་བར་བསྐལ་ཕྱེད་དང་། མནར་མེད་པས་ བར་བསྐལ་གཅིག་གི་བར་ལ་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མྱོང་བར་གསུངས་སོ། ། གྲང་དམྱལ་རྣམས་ནི་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གླིང་འདིའི་འོག་རྒྱ་མཚོ་དང་ཉེ་བ་རྣམས་ནའང་ཉི་ ཟླ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་དང་བྲལ་བ་མུན་པའི་ཁྲོད། འཁྱག་རུམ་གྱི་སྦུབས་ཆེན་པོ་རྣམས་ སུ། ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་གཞོན་ཤ་ཅན་རེག་ཏུ་མི་བཟོད་པ་གྲུབ་ནས། གྲང་བའི་ཁྱད་ པར་འོག་མ་འོག་མ་རྣམས་ཆེས་དྲག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་མིང་དུ་བཏགས་པ་ནི། ཆུ་ བུར་ཆུ་བུར་རྡོལ་བ་ཅན། །སོ་ཐམ་ཨ་ཆུ་ཀྱི་ཧུད་ཟེར། །ཨུཏྤལ་པདྨ་ལྟར་གས་པ། །པདྨ་ལྟ་ བུར་ཆེར་གས་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་(སྡོམ་དུ་བྱས་)ས་དེ་ཉིད་ན་ཡོད་པའི་རླུང་ཆེན་པོས་བཏབ་པ་ ན་གྲང་བས་ཉེན་བས། ལུས་ཐམས་ཅད་ཆུ་བུར་དུ་གྱུར་པ་ཅན་དང་། དེ་བས་ཀྱང་གྲང་བར་ གྱ

【現代漢語翻譯】 罪人被置於一個上下襬動的、有十六指長的尖刺的刑具上，全身被刺穿。然後，一隻鐵嘴烏鴉飛來，落在他們的肩膀上，啄食他們的眼珠。這些刑罰與兵器無異，被視為一體。 他們還被扔進名為『無邊河』的沸水中，這水是灰燼和腐蝕性物質的混合物。手持各種武器的獄卒守護著他們。他們的血肉被煮干，只剩下骨頭，直到骨頭像昆達花（一種白色茉莉花）一樣。然後，獄卒用鐵鉤挖出他們的眼睛，讓他們仰面朝天，問他們想要什麼。罪人回答說：『我們什麼也不知道，什麼也看不見，只是感到飢餓和口渴。』作為迴應，他們被迫吞下燃燒的鐵丸和沸騰的熔銅，遭受極大的痛苦。 關於壽命的長短，經文說：『人類的五十年，是欲界下層天的一天一夜；他們的壽命是五百年。上面的兩層天，壽命是其兩倍。』因此，四大天王天的眾生，以人間五十年為一日，壽命五百年。而他化自在天的眾生，以人間一千六百年為一日，壽命一萬六千年。根據『從復活地獄等六處，與欲界天人的壽命和日夜相同。因此，他們的壽命與欲界天人相同』的說法，從復活地獄到四大天王天的眾生，所受的痛苦相當於五百年的壽命（以四大天王天的一日為一年）。而熱地獄的他化自在天眾生，所受的痛苦相當於一萬六千年的壽命（以他化自在天的一日為一年）。經文中還說：『極熱地獄的半個中劫，無間地獄的一個中劫。』因此，極熱地獄的眾生要遭受半個中劫的痛苦，而無間地獄的眾生要遭受一個中劫的痛苦，永無止息。 寒冷地獄的位置在南贍部洲（ Jambudvipa）之下，靠近海洋，那裡沒有日月的光芒，一片黑暗。在巨大的冰窟中，眾生的身體非常嬌嫩，無法忍受寒冷。他們遭受著越來越強烈的寒冷，因此有了不同的名稱，如：『丘布地獄』（chu bur，水泡），『丘布多瓦陳』（chu bur rdo lba can，水泡破裂），『索譚地獄』（so tham，牙關緊閉），『阿秋地獄』（a chu，發抖），『吉呼地獄』（kyi hud，呼喊），『烏特巴瑪地獄』（ut pal，像烏巴拉花一樣裂開），『白瑪地獄』（pad ma，像蓮花一樣裂開），『白瑪陳布地獄』（pad ma lta bur cher gas pa，像巨大的蓮花一樣裂開）。 （總結）在那些地方，當強風吹來時，由於寒冷的侵襲，他們的身體都變成了水泡。更冷的地方...

【English Translation】 Sinners are placed on a spiked instrument with sixteen-finger-length points that moves up and down, piercing their entire bodies. Then, a crow with an iron beak comes and sits on their shoulders, pecking out and eating their eyeballs. These punishments are like weapons, considered as one. They are also thrown into boiling water called 'Boundless River,' which is filled with ashes and corrosive substances. Guards holding various weapons protect them. Their flesh and blood are boiled away, leaving only bones, until the bones become like Kunda flowers (a type of white jasmine). Then, the guards pull out their eyes with iron hooks, lay them face up, and ask them what they want. The sinners reply, 'We know nothing, see nothing, but feel hunger and thirst.' In response, they are forced to swallow burning iron balls and boiling molten copper, experiencing immense suffering. Regarding the duration of life, the scriptures say: 'Fifty years of humans is one day and night of the lower desire realm gods; their lifespan is five hundred years. The two upper realms, their lifespan is twice that.' Therefore, the beings of the Four Great Kings heaven (Caturmaharajika), with fifty human years as one day, live for five hundred years. And the beings of the Paranirmita-vasavartin heaven, with sixteen hundred human years as one day, live for sixteen thousand years. According to the statement 'From the Reviving Hell and so on, the lifespan and days and nights are the same as the desire realm gods. Therefore, their lifespans are the same as the desire realm gods,' the suffering experienced by beings from the Reviving Hell to the Four Great Kings heaven is equivalent to a lifespan of five hundred years (with one day of the Four Great Kings heaven as one year). And the suffering experienced by beings in the Hot Hell's Paranirmita-vasavartin heaven is equivalent to a lifespan of sixteen thousand years (with one day of the Paranirmita-vasavartin heaven as one year). The scriptures also say: 'Half a middle kalpa for the Extremely Hot Hell, one middle kalpa for the Avici Hell.' Therefore, the beings of the Extremely Hot Hell suffer for half a middle kalpa, and the beings of the Avici Hell suffer for one middle kalpa, without ceasing. The location of the Cold Hells is below Jambudvipa (this continent), near the ocean, where there is no light from the sun and moon, and it is completely dark. In the large ice caves, the bodies of the beings are very tender and cannot endure the cold. They experience increasingly intense cold, hence the different names, such as: 'Chu Bur Hell' (chu bur, Blister), 'Chu Bur Dorwa Chen' (chu bur rdo lba can, Blister Bursting), 'So Tham Hell' (so tham, Chattering Teeth), 'A Chu Hell' (a chu, Shivering), 'Kyi Hud Hell' (kyi hud, Crying Out), 'Utpalma Hell' (ut pal, Like a Blue Lotus Cracking), 'Pema Hell' (pad ma, Like a Lotus Cracking), 'Pema Chenbu Hell' (pad ma lta bur cher gas pa, Like a Huge Lotus Cracking). (In summary) In those places, when strong winds blow, due to the cold, their bodies all turn into blisters. Even colder places...

---

ུར་པས་ཆུ་བུར་དེ་ཡང་རྡོལ་བ་ཅན་དང་། ཤིན་ཏུ་གྲང་ཆེས་པས་སོ་ཐམ་ཐམ་པ་དང་། དེ་ བས་ཀྱང་གྲང་བས་ཨ་ཆུ་ཟེར་བ་དང་ཀྱི་ཧུད་ཅེས་ཟེར་ཞིང་ཉེན་སྐད་དྲག་པོ་འདོན་པ་དང་། 2-401 དེ་དག་ལས་ཀྱང་ཆེས་གྲང་བས་པགས་པ་སྔོན་པོར་གྱུར་ནས་ཁ་ལྔའམ་དྲུག་ཏུ་གྱེས་པ་ ཨུཏྤལ་ལྟར་གས་པ་དང་། སྔོ་བ་ལས་ཀྱང་ཐལ་ནས་དམར་བོར་གྱུར་ཅིང་ཁ་བཅུའམ་ཏེ་བས་ ཀྱང་ལྷག་པར་གྱེས་པ་པདྨ་ལྟར་གས་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་དམར་བར་གྱུར་ནས་བརྒྱའམ་སྟོང་ལ་ སོགས་པར་གྱེས་པ་པདྨ་ལྟར་ཆེར་གས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཉི་ཚེ་ བ་ནི་གནས་ངེས་པ་མེད་པར་གཤེད་མ་འགའ་ཞིག་ཐལ་གོང་དང་ཁ་སྣ་ལ་བྱ་གཅན་གྱིས་ འཐོག་པར་སྐྱེས་པ་དང་། ཤན་པའི་སློབ་མ་རུས་གོང་དྲི་ང་བ་ལ་བྱ་རོག་ལ་སོགས་པས་ འཐོག་བར་སྐྱེས་པ་དང་། ཉ་བ་འགའ་ཞིག་ལུས་ལྕགས་ཀྱིས་དཀྲིས་པར་སྐྱེས་པ་སོགས་ པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའོ། །ཚེ་ཚད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་། ཏིལ་སྦྱང་ནང་ནས་ལོ་བརྒྱ་ཞིང་། ། ཏིལ་གཅིག་ཕྱུང་བས་ཟད་གྱུར་པ། །ཆུ་བུར་ཅན་གྱི་ཚེ་ཡིན་ཏེ། །གཞན་གྱི་ཚེ་ནི་ཉི་ཤུར་ བསྒྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་མ་ག་དྷཱའི་ཏིལ་ཁལ་བརྒྱད་ཅུས་གང་པའི་བང་བ་ནས། ལོ་བརྒྱ་བརྒྱ་ན་ ཏིལ་རེ་རེ་ཕྱུང་བས་ཟད་པར་གྱུར་པ་ནི་ཆུ་བུར་ཅན་གྱི་ཚེ་ཚད་ཡིན་ལ། ཆུ་བུར་རྡོལ་པ་ལ་ སོགས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཉི་ཤུ་འགྱུར་གྱིས་རིང་པ་སྟེ། ཉེ་འཁོར་བ་དང་ ཉི་ཚེ་བའི་ཚེ་ཚད་ནི་མ་ངེས་པར་གསུངས་མོད། དེ་རྣམས་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་སྡུག་ བསྔལ་བར་གནས་པས། ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་པ་ལས་རྣམ་པར་ གྲོལ་ནས་མྱུར་དུ་མཐོ་རིས་དང་ཐར་བའི་བདེ་བ་བླ་ན་མེད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པའི་ དོན་ཏོ། ། གཞུང་དོན་ལ། སྡུག་བསྔལ་རང་ཞི་བར་བསྔོ་བ་དང་། གཞན་གྱི་མཐུ་ཡིས་ཞི་བར་བསྔོ་ བའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)སྤྱིའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། ཕྱོགས་བཅུའི་ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་མཐའ་ཡས་རྣམས་ན་ཚ་གྲང་དང་གཅོད་འདྲལ་ལ་ སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མྱོང་བའི་དམྱལ་བ་ད༵ང་ནི་རིས་མི་འདྲ་བ་གང་དག་ 2-402 ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་རྣ༵མས་གནས་དེ་དག་ཏུ་ནི་དམྱལ་བའི་ལུས་ཅན་མཐའ་ཡས་པ་རྣ༵མས་སངས་ རྒྱས་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་ཁམས་བདེ་བ་ཅན་ལྟ་བུར་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་ སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སུ་གྲོགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སངས་ རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཅི་ འདོད་པ་ཐམས་ཅད་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལས་འབྱུང་བ་ལ་སོཊ་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོས་ཆོས་ དང་མཐུན་པའི་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)ཁྱད་པར་ཚ་གྲང་ཞི་བར

【現代漢語翻譯】 再者，因寒冷而生水泡，水泡破裂；因極度寒冷而牙齒打顫；甚至因寒冷而發出『阿秋』、『奇呼』的聲音，發出強烈的求救聲。 比這些更甚者，因極度寒冷，面板變成青色，裂成五六瓣，如烏 উৎপལ་（藏文：ཨུཏྤལ་，梵文天城體：utpala，梵文羅馬擬音：utpala，漢語字面意思：青蓮花）般裂開；從青色變為灰色，再變為紅色，裂成十瓣或更多，如蓮花（藏文：པདྨ，梵文天城體：padma，梵文羅馬擬音：padma，漢語字面意思：蓮花）般裂開；變得非常紅，裂成一百或一千瓣等，如蓮花般大大裂開，承受著難以忍受的痛苦。有些眾生死後，沒有固定的去處，一些劊子手在灰燼堆和垃圾堆上啄食；屠夫的學徒在散發著惡臭的骨堆上被烏鴉等啄食；一些漁夫轉生為身體被鐵鏈纏繞的眾生，遭受著各種痛苦。壽命的長短也有差別：『芝麻倉中百年度，取出芝麻一顆盡。水泡地獄壽如是，餘者倍增二十年。』就像在摩揭陀國（Magadha）一個裝滿八十卡爾（khala）芝麻的倉庫里，每過一百年取出一顆芝麻，直到取完，這是水泡地獄的壽命。而水泡破裂等地獄的壽命，依次比前一個地獄長二十倍。近邊地獄和短暫地獄的壽命則不確定。無論轉生到哪裡，都處於極度的痛苦之中。愿所有眾生從各自的痛苦中解脫，迅速獲得天界的快樂和無上的解脫之樂。 經文的要義在於：發願平息痛苦，以及發願藉助他力平息痛苦。前者分為四部分：（第一部分）發願平息普遍的痛苦：在十方無量無邊的世界中，所有正在遭受寒熱、切割等無量痛苦的地獄眾生，愿他們都轉生到像阿彌陀佛（藏文：འོད་དཔག་མེད，梵文天城體：Amitābha，梵文羅馬擬音：Amitābha，漢語字面意思：無量光）的極樂世界（藏文：བདེ་བ་ཅན，梵文天城體：Sukhavati，梵文羅馬擬音：Sukhavati，漢語字面意思：極樂）那樣，具備圓滿功德、由各種珍寶組成的清凈剎土中，與圓滿的善友——諸佛和菩薩們在一起，享受如意寶樹所出的一切所需之物，擁有與佛法相應的廣大喜悅。 （第二部分）發願平息寒熱之苦：

【English Translation】 Furthermore, there are those who suffer from cold-induced blisters that burst; those who chatter their teeth due to extreme cold; and those who cry out 'Achu' and 'Kyi-hud' due to the cold, uttering loud cries of distress. Worse than these, some, due to extreme cold, have their skin turn blue and split into five or six parts, like the cracking of an উৎপལ་ (Tibetan: ཨུཏྤལ་, Sanskrit Devanagari: utpala, Sanskrit Romanization: utpala, Literal meaning: blue lotus); others turn from blue to gray and then to red, splitting into ten or more parts, like the cracking of a པདྨ (Tibetan: པདྨ, Sanskrit Devanagari: padma, Sanskrit Romanization: padma, Literal meaning: lotus); and some become extremely red, splitting into a hundred or a thousand parts, like a lotus that has cracked open greatly, enduring unbearable suffering. Some beings, after death, have no fixed abode, with some executioners born to peck at ash heaps and garbage heaps; butchers' apprentices are born to be pecked at by crows and other creatures on foul-smelling bone heaps; and some fishermen are born with their bodies entwined in iron chains, experiencing various sufferings. The duration of life also varies: 'In a sesame store, a hundred years pass, with one sesame seed removed. The life of a blister hell is like this, the others increase twentyfold.' Just as in Magadha, from a warehouse filled with eighty khalas of sesame, one sesame seed is removed every hundred years until they are all gone, this is the lifespan of the blister hell. The lifespans of the blister-bursting and other hells are twenty times longer than the preceding one. The lifespans of the neighboring and short-lived hells are said to be uncertain. Wherever they are born, they remain in extreme suffering. May all beings be liberated from their respective sufferings and quickly attain the bliss of heaven and the unsurpassed bliss of liberation. The essence of the text lies in: wishing for the pacification of suffering, and wishing for the pacification through the power of others. The former is divided into four parts: (First part) Wishing for the pacification of universal suffering: In the boundless and limitless realms of the ten directions, may all hell beings who are experiencing immeasurable suffering such as heat, cold, cutting, etc., be reborn in pure lands like the Sukhavati (Tibetan: བདེ་བ་ཅན, Sanskrit Devanagari: Sukhavati, Sanskrit Romanization: Sukhavati, Literal meaning: Blissful) realm of Amitābha (Tibetan: འོད་དཔག་མེད, Sanskrit Devanagari: Amitābha, Sanskrit Romanization: Amitābha, Literal meaning: Immeasurable Light), which are endowed with perfect qualities and made of various jewels, together with perfect friends—the Buddhas and Bodhisattvas, enjoying all desired things from wish-fulfilling trees and possessing great joy in accordance with the Dharma. (Second part) Wishing for the pacification of the suffering of heat and cold:

---

་བསྔོ་བ་ནི། ཆུ་བུར་ཅན་ལ་སོགས་པ་གྲང་བས་ཤིན་ ཏུ་ཉམ་ཐག་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ནི་ཡིད་དུ་འོང་བའི་མེ་དང་། ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་འོད་ཟེར་ལ་བརྟེན་ནས་དྲོ་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེའི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་ལ༵ས་བྱུང་བའི་ཆུ་བོ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལྟར་ མཐའ་ཡས་པའི་ཆར་བ་རྣམས་ཀྱི༵ས་ཡང་སོས་ལ་སོགས་པ་ཚ་བས་ཤིན་ཏུ་ཉམ་ཐག་ཅིང་ སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་རྟག་ཏུ་བསིལ་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)ས་ཕྱོགས་ཡིད་དུ་འོང་བར་བསྔོ་བ་ནི། དམྱལ་བ་ཉེ་འཁོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡན་ ལག་དང་ཉིང་ལག་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་རལ་གྲིའི་ལོ་མའི་ནགས་ཚལ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ དེ་ཡ༵ང་ད་ནི་དམྱལ་བ་དེ་རྣམས་ལ་ལྷའི་དབང་པོའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལྟ་བུའི་དགའ་ཚལ་སྡུག་ གུ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ཤལ་མ་ལིའི་ནགས་ཚལ་གྱི་སྡོང་བོ་ ལྕགས་ཀྱི་ཚེར་མ་རྣོན་པོས་ལུས་ཡན་མན་དུ་འབིགས་པ་དེ་ཡ༵ང་། ད་ནི་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་ འདོད་ཡོན་གྱི་བདེ་བ་སྟེར་བར་བྱེད་པའི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་ཉིད་དུ་འཁྲུངས་བར་ ཤོ༵ག་ཅིག ཁྭ་ལྕགས་ཀྱི་མཆུ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་གནོད་བྱེད་དག་ཀྱང་། ཡིད་དུ་འོང་བའི་བྱ་ 2-403 མཐིང་རིལ་དང་ངུར་བ་ཕོ་མོ་དག་དང་ངང་བ་ད༵ང་བྱ་གཞད་ལ་སོགས་པ་སྐད་སྙན་པ་འབྱིན་ པར་གྱུར་ནས་གནས་ཐམས་ཅད་མཛེས་པར་གྱུར་ཅི༵ང་མེ་ཏོག་པདྨ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་བསུང་ ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་མཚོ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དག་གི༵ས་དམྱལ་བའི་ས་ཕྱོགས་དག་ནི་ཉམས་རབ་ ཏུ་དགའ་བ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)སྡུག་བསྔལ་བདེ་བར་འགྱུར་བ་བསྔོ་བ་ནི། མེ་མ་མུར་ལ་སོགས་པའི་སོལ་ཕུང་ འབར་བ་དེ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་དང་པདྨ་རཱ་ག་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོར་གྱུ༵ར་ཅིང་། ལྕགས་ཀྱི་ས་གཞི་མེས་བསྲེགས་པས་ཤིན་ཏུ་ཚ་བ་དེ་ཡང་ཤེལ་གྱི་ས་གཞི་བསིལ་ཞིང་ཡིད་ དུ་འོང་བ་བྱི་དོར་བྱས་ནས་ལེགས་པར་བསྟར་བར་ཤོ༵ག་ཅིག ལྕགས་ཀྱི་རི་ར་དང་ལུག་གི་ གདོང་པ་ཅན་རྣམས་བསྡུས་ནས་འཇོམས་པའི་རི་བོ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་མཆོད་པའི༵་ཚོགས་ དཔག་ཏུ་མེད་པས་གང་བའི་གཞལ་མེད་ཁང་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏེ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྲས་ དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་བས་དམྱལ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག མེའི་ མདག་མའི་ཆར་དང་རྡོ་བསྲེགས་པའི་ཆར་དང་མཚོན་ཆ་རྣོན་པོ་མེ་འབར་བའི་ཆར་བ་ འབབ་པ་ད༵ག་ནི་དུས་དེང་ནས་བཟུང་སྟེ་དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མགོ་ལ་མེ་ཏོག་མཛེས་པ་སྣ་ ཚོགས་ཀྱི་ཆར་ཏུ་འབབ་པར་གྱུ༵ར་ཅིག གནོད་སེམས་དྲག་པོས་ཕན་ཚུན་འཐབ་ཅིང་མཚོན་ ཆ་རྣོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་ལ་འདེབས་པ་དེ་ཡང་ནི༵་དུས་དེང་ནས་བཟུང་སྟེ་རྩེད་མ

【現代漢語翻譯】 迴向：愿水泡地獄等因寒冷而極度痛苦的地獄眾生，依靠令人愉悅的火焰和太陽等的光芒，獲得溫暖的巨大幸福。愿菩薩們的大悲云所降下的如大河大海般無邊無際的雨水，使復甦地獄等因炎熱而極度痛苦的地獄眾生，恒時獲得清涼的巨大幸福。 (第三部分)迴向土地變得令人愉悅：愿地獄近鄰眾生中，用於砍斷肢體和枝幹的刀葉林，那令人恐懼的景象，現在對於那些地獄眾生來說，變成如天帝的遊樂園般的喜悅園林，具備令人愉悅的幸福。愿尸林中的鐵刺樹，那尖銳的鐵刺刺穿身體各處的景象，現在變成能賜予符合正法的欲妙之樂的如意樹。 愿鐵嘴烏鴉等有害之物，變成發出美妙聲音的藍鳥、鴛鴦、天鵝和喜鵲等，使所有地方都變得美麗，並且充滿蓮花等花朵的巨大香氣，愿令人愉悅的湖泊，使地獄的土地充滿極度的喜悅。 (第四部分)迴向痛苦轉為快樂：愿焦炭地獄等的燃燒煤堆，變成珍貴的藍寶石和紅寶石等的堆積。愿被火燒烤的鐵地面，變成清涼、令人愉悅、擦拭乾凈並精心排列的水晶地面。愿聚集並摧毀鐵山和羊面山的巨大山峰，變成充滿無量供品的巨大宮殿，充滿著善逝及其眷屬，利益地獄眾生。愿從現在開始，火焰灰燼之雨、燒石之雨和燃燒的利器之雨，變成落在地獄眾生頭上的各種美麗鮮花之雨。愿因強烈的惡意而互相爭鬥，並用鋒利的武器互相攻擊身體的行為，從現在開始變成嬉戲。

【English Translation】 Dedication: May the hell beings in the Blister Hell and others, who are extremely afflicted and suffering from the cold, obtain great happiness of warmth by relying on the light rays of pleasing fire and the sun. May the immeasurable rain, like a great river and ocean, that arises from the great clouds of compassion of the Bodhisattvas, constantly grant the great happiness of coolness to the hell beings in the Revival Hell and others, who are extremely afflicted and suffering from the heat. (Third part) Dedication for the land to become pleasing: May the terrifying forest of sword leaves that cuts off limbs and branches of the hell beings in the surrounding hells now become a delightful pleasure grove like the pleasure garden of the lord of the gods, possessing pleasing happiness for those hell beings. May the iron thorn trees in the Shalmali forest, where sharp iron thorns pierce the body in various places, now be born as wish-fulfilling trees that bestow the happiness of desirable objects in accordance with the Dharma. May harmful creatures such as iron-beaked crows become bluebirds, mandarin ducks, swans, and magpies that emit beautiful sounds, making all places beautiful, and may the pleasing lakes filled with the great fragrance of lotus flowers and other flowers make the hellish lands full of extreme joy. (Fourth part) Dedication for suffering to transform into happiness: May the burning coal piles of the Embers Hell and others become piles of precious indranila (藍寶石) and padmaraga (紅寶石) and others. May the iron ground, scorched by fire, become a cool and pleasing crystal ground, wiped clean and well-arranged. May the great mountains that gather and crush the Iron Mountain and Sheep-Faced Mountain become great immeasurable palaces filled with immeasurable offerings, filled with the Sugatas (善逝) and their retinues, benefiting the hell beings. From this time forward, may the rain of fiery embers, the rain of burnt stones, and the rain of burning sharp weapons become a rain of various beautiful flowers falling on the heads of the hell beings. May the act of fighting each other with intense malice and striking the body with sharp weapons, from this time forward, become playful games.

---

ོའི་དགའ་ བདེ་ལ་རོལ་པའི་ཕྱིར་མེ་ཏོག་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་སུ་གྱུར་ནས་ཕན་ཚུན་འཕེན་པར་ཤོ༵ག་ ཅིག ཐལ་ཚན་གྱི་ཆུ་བོ་གཏིང་ཟབ་པས་རབ་མེད་པ་མེ་དང་འདྲ་བའི་ནང་དུ་ལུས་བྱིང་བ་ ད༵ག་ཤ་ཀུན་ཚིག་ནས་ཞིག་པར་གྱུར་ཏེ་རུས་གོང་མེ་ཏོག་ཀུན་དའི་མདོ༵ག་ལྟར་དཀར་བར་ གྱུར་བའི་དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱང་བདག་གི་དགེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྷ་ཡི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ པ་ཐོབ་ན༵ས་ལྷའི་བུ་མོ་མཛེས་མ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཁྲུས་གྱི་རྫིང་བུ་དལ་གྱིས་འབབ་ལ་ 2-404 སོགས་པར་དགའ་བ་དང་བདེ་བའི་དཔལ་འབྱོར་ལ་རྩེ་ཞིང་གནས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)གཞན་གྱི་མཐུས་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ལ་བཞི་ལས། (དང་པོ་)རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་མཐུས་ ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་འཕྲུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གློ་བུར་དུ་མཐོང་བ་ ན་རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་དམྱལ་བའི་གནས་འདིར་ནི་གཤིན་རྗེའི་མིའམ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ད༵ང་ཁྭ་ ཏ་འདབ་འཇིགས་ལ་སོགས་པ་དང་བྱ་རྒོད་མི་བཟད་པ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་རྣམས་རྣམ་པར་ སྐྲག་ནས་འབྱེར་བར་བྱེ༵ད་ཅིང་། ཤ་ཁྲག་དང་རྐང་མར་དང་ཚིལ་བུ་ལ་སོགས་པའི་བསྲེགས་ པའི་དུ་བས་ཀུན་ནས་དཀྲིགས་པའི་མུན་པ་རྣམས་ཐུགས་རྗེའི་འོད་ཟེར་གྱིས་བསལ་ཏེ། ལུས་དང་སེམས་ལ་བདེ་བ་དང་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་སྟོབས་བཟང་པོ་འདི་ ད་ཀོ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་སུ་ཡི་མཐུ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ༵། མིག་གྱེན་ཏུ་བལྟས་བས་མདུན་གྱི་ནམ་ མཁའི་དཀྱིལ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་འོད་ཟེར་འབར་བ་ བཞུགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གསལ་བར་མཐོང་ན༵ས། དེ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་དང་བ་ཁྱད་ པར་ཅན་སྐྱེས་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་སྡིག་པ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་ནས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་དེ་ དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་ཤིང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་རྟག་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་མཐུས་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ནམ་ མཁའ་ལས་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆར་བ་སྤོས་ཀྱི་ཆུ་དྲི་ཞིམ་པོ་ཅན་དང་འདྲེས་པ་འབབ་པ་ ཡི༵ས་དམྱལ་བའི་མེ་མདག་མི་བཟད་པ་རྣམས་སྒྲ་ཆིལ་ཆིལ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་འཕྲལ་ ལ་གསོད་པ་མཐོང་བར་གྱུར་ན༵ས་བདག་ཅག་རྣམས་གློ་བུར་དུ་སྔར་མ་མྱོང་བའི་བདེ་བས་ ཚིམ་པ་མྱོང་བ་འདི་ལྟ་བུ་ནི་ཅི་ཞིག་གི་མཐུ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ཏུ་བསམས་ཏེ་ཀྱེན་དུ་བལྟས་པ་ 2-405 ད༵ང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་ན་པདྨ་བསྣམས་པའི་མགོན་པོ་སྤྱན་རས་ གཟིགས་དབང་ཕྱུག་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ནས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱོད་པར་ ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་མཐུས་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། ཡང་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ ཀྱིས་འཇམ་དབྱངས་མཐོང་བ་དང་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་

【現代漢語翻譯】 愿我變成令人愉悅的花朵，爲了享受快樂，互相投擲。 愿我沉入深不見底的灰燼之河中，在如同火焰的河水中，所有血肉都燃燒殆盡，化為灰燼，骨頭變得像昆達花（藏文，梵文天城體，kunda，漢語字面意思：白色茉莉花）一樣潔白，愿所有地獄眾生都因我的善行之力，獲得圓滿的天人身體，與美麗的天女們一同在緩緩流淌的沐浴池中嬉戲，享受快樂和幸福的榮耀。 （第二部分）通過他力息滅痛苦的祈願分為四部分。（第一部分）通過金剛持（藏文：རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ，含義：持有金剛杵者，象徵堅不可摧的智慧和力量）的力量息滅痛苦的祈願：當所有地獄眾生突然看到圓滿的化現時，心想：『為什麼在這個地獄之處，閻羅王的使者或人們，以及烏鴉、蝙蝠等令人恐懼的鳥類和禿鷲會如此驚恐地逃離呢？』 被血肉、骨髓和脂肪等燃燒的煙霧籠罩的黑暗，被慈悲的光芒驅散，生起身心巨大的快樂和喜悅，心想：『這強大的力量是誰的功德呢？』 當他們抬頭仰望時，看到在面前的虛空中，菩薩（藏文：བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ，含義：追求覺悟的勇士）金剛手（藏文：ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ，含義：手持金剛杵者）閃耀著光芒，清晰地顯現， 因極度的喜悅和信心，擺脫了過去所有的罪業，愿我與金剛持一同，恒常享受偉大的幸福。 （第二部分）通過觀世音（藏文：སྤྱན་རས་གཟིགས，含義：以慈悲的目光注視眾生）的力量息滅痛苦的祈願：如同先前一樣，從天空中降下各種花朵的雨，混合著散發著香味的香水， 看到地獄中無法忍受的火焰，發出噼啪的聲響，立即熄滅， 我們突然體驗到前所未有的快樂，心想：『這力量來自何處呢？』抬頭仰望， 地獄眾生親眼目睹了手持蓮花的怙主（藏文：མགོན་པོ，含義：保護者）觀世音自在（藏文：དབང་ཕྱུག，含義：自在者），愿我與他一同享受偉大的幸福。 （第三部分）通過文殊（藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས，含義：妙音）的力量息滅痛苦的祈願：地獄眾生見到文殊菩薩，互相...

【English Translation】 May I become delightful flowers, to revel in joy, and be thrown at each other. May I sink into the deep river of ashes, in the river like fire, all flesh and blood burn away, turning to ashes, and the bones become as white as kunda flowers (藏文，梵文天城體，kunda，梵文羅馬擬音，kunda，漢語字面意思：white jasmine), may all hell beings, through the power of my virtue, obtain perfect deva bodies, and together with beautiful goddesses, play in the slowly flowing bathing ponds, enjoying the glory of joy and happiness. (Second part) The aspiration to pacify suffering through the power of others is divided into four parts. (First part) The aspiration to pacify suffering through the power of Vajradhara (藏文：རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ，meaning: Holder of the Vajra, symbolizing indestructible wisdom and power): When all hell beings suddenly see the perfect manifestation, they think: 'Why in this hellish place are the messengers or people of Yama, and the terrifying birds such as crows and bats, and vultures, so terrified and fleeing?' The darkness enveloped by the smoke of burning flesh, blood, marrow, and fat is dispelled by the rays of compassion, giving rise to great joy and happiness in body and mind, thinking: 'Whose merit is this great power?' When they look up, they see in the middle of the sky in front of them, the Bodhisattva (藏文：བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ，meaning: Warrior pursuing enlightenment) Vajrapani (藏文：ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ，meaning: Holder of the Vajra) blazing with light, Due to the extreme joy and faith, having been freed from all past sins, may I always enjoy great happiness together with Vajradhara. (Second part) The aspiration to pacify suffering through the power of Avalokiteśvara (藏文：སྤྱན་རས་གཟིགས，meaning: One who gazes upon beings with compassion): As before, a rain of various flowers falls from the sky, mixed with fragrant perfume, Seeing the unbearable flames of hell extinguished immediately with a crackling sound, We suddenly experience unprecedented joy, thinking: 'From where does this power come?' Looking up, The hell beings directly witness the Lord (藏文：མགོན་པོ，meaning: Protector) Avalokiteśvara (藏文：དབང་ཕྱུག，meaning: The Independent One) holding a lotus in his hand, may I enjoy great happiness together with him. (Third part) The aspiration to pacify suffering through the power of Manjushri (藏文：འཇམ་པའི་དབྱངས，meaning: Gentle Voice): When the hell beings see Manjushri, they...

---

གཅིག་ལ་སྦྲན་ཏེ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་ དང་ད་ནི་དམྱལ་བའི་འཇིགས་པ་པོར་ལ་རིངས་པ་རིངས་པར་ཚུར་ཤོག་བདག་ཅག་རྣམས་ ནི་དོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་འུ་བུ་ཅག་མང་པོའི་ཐད་དུ་ནི༵་འཕགས་པ་གང་ གི་མཐུ་ཡིས་གཅོད་འདྲལ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་དང་བྲལ་ཞིང་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ ཤུགས་ཕྱིན་པར་མཛད་ལ༵། ངན་སོང་ལ་སོགས་པའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ཀུན་གནོད་པ་མཐའ་ དག་ལས་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་རང་རང་གི་ མ་ལྟ་བུར་ཐུགས་བརྩེ་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ༵འི་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་རལ་པའི་ཟུར་ ཕུད་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཅན་འོད་ཟེར་གྱི་གཟི་བརྗིད་འབར་བས་དམྱལ་བའི་འཇིགས་པ་མེད་ པར་བྱེད་པ་འདི་ཇི་ཞིག་ལྟར་ཕྱི༵ན་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་ལྟོས་ ཤིག གང་ལ་ཞེ་ན། ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་ལྷའི་ཚོགས་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའི་མགོ་ བོའི་ཅོད་པན་དག་གིས་གང་གི་ཞབས་ཀྱི་པད་མོ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་གུས་པས་རྒྱུན་མི་འཆད་ པར་མཆོད་པ་ཕྱེད་ཅི༵ང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བརླན་པར་གྱུར་པའི་ སྤྱན་རབ་ཏུ་མཛེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དབུ་ལ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པའི་མེ་ཏོག་དུ་མའི་ཚོགས་ ཀྱི་ཆར་ཆེན་པོ་འབབ་པར་གྱུར་པ༵་གཞལ་མེད་ཁང་བརྩེགས་མ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དུ་མའི་ནང་ན་ ལྷའི་བུ་མོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོས་བསྟོད་པའི་དབྱངས་སྙན་པ་སྒྲོགས་པ་དང་ལྡན་པ་འདི་ལ་ལྟོས་ ཤིག་ཅེ༵ས་སྨྲས་པ་དང་། མགོན་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་རྣམ་འཕྲུལ་ཏེ་འདྲ་བ་མངོན་སུམ་ 2-406 དུ་མཐོང་ནས། ད་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་དགའ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཀུ་ཅོ་འདོན་ ཞིང་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱོད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)རྒྱལ་སྲས་གཞན་གྱི་མཐུས་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི། དེ་ལྟར་གཞུང་ལུགས་རྣམ་པར་ དག་པ་བརྩམས་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འཕགས་པ་ཀུན་ ཏུ་བཟང་པོ་དང་སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ་དང་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང་སའི་སྙིང་པོ་དང་བྱམས་པ་ ལ་སོ༵གས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ས་བཅུའི་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་སྤྲིན་གྱི་ཚོགས་དང་ འདྲ་བ་རྣམས་ལས་མཐོང་ན་བདེ་བ་ད༵ང་རེག་བྱ་བསིལ་ཞིང་དྲི་ཞིམ་པོའི་ངད་དང་ལྡན་པའི་ ཆར་པ་འབེབས་པ་མཐོང་ན༵ས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་མཐོ་ བ་དང་། ངེས་པར་ལེགས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་མྱུར་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་ པའོ། ། (གཉིས་པ་)དུད་འགྲོའི་དོན་དུ་བསྔོ་བའི་སྤྱི་དོན་ལའང་། གནས་ལུས་སྡུག་བསྔལ་ཚེ་ཚད་ བཞི་ལས། (དང་པོ་)དེ་དག་གི་རྩ་བའི་གནས་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་དང་འཕྲོས་པའི་གནས་ནི། ཆུ་ དང་ཐང་དང་ནམ་མཁའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་མན་

【現代漢語翻譯】 聚集在一起，說道：『朋友們，現在趕快到地獄的恐怖之處來吧，我們擁有偉大的意義！』 這是因為，在眾多的我們面前，憑藉著聖者的力量，使我們脫離了諸如斷截等一切痛苦，並獲得了極大的喜悅。 使我們從惡趣等一切輪迴中，完全解脫了一切損害，生起了菩提心，並且對一切眾生如同自己的母親一般，生起了偉大的慈悲心。 這位具足五髻，光芒四射，以光輝驅散地獄恐怖的文殊童子，是如何前來的呢？ 地獄的眾生啊，你們看啊！是誰呢？是梵天和帝釋天等成百上千的天神，用頭上的寶冠，恭敬地不停地頂禮他的無垢蓮足，並且以大悲滋潤一切眾生，具有極其美麗的眼睛，天神們在他的頭上降下無數供養鮮花的大雨。 你們看啊，在那無數令人愉悅的樓閣中，有成千上萬的天女發出美妙的讚歌。』 當他們這樣說的時候，見到了怙主文殊菩薩的化身，於是地獄的眾生們歡喜地喧鬧起來，並且與他一起享受偉大的安樂吧！ （第四）以其他王子（菩薩）的力量來息滅痛苦的祈願：像這樣，憑藉著我造作清凈論典等善根，愿聖者普賢菩薩、除蓋障菩薩、虛空藏菩薩、地藏菩薩以及慈氏菩薩等十地無垢，如同云聚一般的菩薩們，凡是見到就能獲得安樂，觸碰就能感到清涼，並且散發出芬芳香氣的雨水。 愿地獄的眾生們，都能迅速獲得增上生和決定勝的喜樂與大安樂！ （第二）為旁生利益而回向的共同內容也包括：處所、身體、痛苦、壽命四種。 （第一）這些旁生根本的處所是大海，以及大海延伸出來的處所，如水、旱地和天空的行境等，直到他化自在天。

【English Translation】 Gathered together, they said, 'Friends, hurry now to the terrors of hell, for we possess great meaning!' This is because, before many of us, by the power of the Noble One, we have been freed from all suffering such as cutting and severing, and have attained great joy. He has completely liberated us from all harm in all realms of existence, such as the lower realms, and has generated the mind of enlightenment, and has developed great compassion for all sentient beings, like their own mothers. How has this Manjushri Kumara, who possesses five tufts of hair, radiates light, and dispels the terrors of hell with his brilliance, come forth? Sentient beings of hell, look! Who is it? It is hundreds and thousands of gods, such as Brahma and Indra, who constantly and respectfully worship his immaculate lotus feet with the crowns on their heads, and whose eyes, filled with great compassion for all sentient beings, are extremely beautiful, and upon whose head the gods shower great rains of countless offering flowers. Look at this, in the midst of countless delightful multi-storied mansions, where thousands of goddesses sing sweet songs of praise. When they said this, they saw the emanation of the Lord Manjushri, and now the sentient beings of hell rejoiced and clamored, and may they enjoy great bliss together with him! (Fourth) The aspiration to pacify suffering through the power of other princes (Bodhisattvas): Like this, relying on my roots of virtue, such as composing pure treatises, may the Noble Samantabhadra, the Noble Nivarana-Vishkambhin, the Noble Akashagarbha, the Noble Kshitigarbha, and the Noble Maitreya, and other great Bodhisattvas, who are free from the obscurations of the ten bhumis, like a gathering of clouds, cause rain that is pleasant to see, cool to the touch, and filled with fragrant scents to fall. May all those sentient beings in hell quickly attain the joy and great bliss of higher realms and definite goodness! (Second) The general meaning of dedicating merit for the benefit of animals also includes: place, body, suffering, and lifespan. (First) The fundamental place of these animals is the great ocean, and the places extending from the great ocean, such as water, dry land, and the realm of the sky, up to Paranirmita-vasavartin.

---

ཆད་དུ། ལུས་ ཆུང་བ་ལ་སྐྲའི་རྩེ་མོ་ལ་བཅུ་ཆ་ཙམ་དང་། ཉི་ཟེར་ཀྱི་རྡུལ་ཙམ་དང་རྒྱ་ཤུག་གི་ཚི་གུ་ཙམ་དང་། ཆེ་བ་ལ་དཔག་ཚད་ཁྲི་ཡོད་པ་དང་། གླང་པོ་ཆེ་འགའ་ཞིག་ལ་དཔག་ཚད་བདུན་ཡོད་པ་ དང་། ཆུ་སྲིན་ཆེ་བ་ལ་དཔག་ཚད་ཉེས་སྟོང་བདུན་བརྒྱ་ཡོད་པ་དང་། ཀླུ་འགའ་ཞིག་རི་རབ་ དང་མཉམ་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་ནས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཉ་དང་ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པ་ ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆུང་ངུ་མང་པོ་མིད་དེ་ཟ་བ་དང་། སྲིན་བུ་ལ་སོགས་པ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཆེ་ བ་མང་པོའི་ལུས་ཕུག་སྟེ་ཟ་བ་དང་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་གསོད་ཅིང་འཚེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་ཀླུ་རྣམས་ཉིན་རེ་ཞིང་བྱེ་ཚན་གྱི་ཆར་པས་ཤ་ཐམས་ཅད་རུས་པ་ལ་ཐུག་པར་སྲེག་ 2-407 པ་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡི ང་གཏུམ་པོས་ཟ་བ་དང་། ཁ་འཐོར་བ་རྣམས་ཀྱང་རང་དབང་མེད་ པར་བཀོལ་བ་དང་ཤ་ཁྲག་དང་པགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་གསོད་པ་དང་། ལྕག་ཚན་ དང་ལྕགས་ཀྱུ་ལ་སོགས་པས་རྡེག་པ་དང་འཚོག་པ་དང་འཁོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གདུང་ བ་དྲག་པོ། (ཉི་མའི་སྙིང་པོར་)ཚེ་ཐུང་བས་ཡུད་ཙམ་དང་རིང་བས་བསྐལ་པའི་བར་དུ་མྱོང་བར་ གསུངས་པས། དེ་རྣམས་རང་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་བདེ་ བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ཡང་གཞུང་ལ་སྦྱར་ན་དུད་འགྲོའི་ཚོགས་མཐའ་ ཡས་པ་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅི༵ག་ཟ་བ་དང་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་ ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནས། གནས་སྐབས་སུ་མཐོ་རིས་ཀྱི་བདེ་བ་དང་། མཐར་ཐུག་ཐར་པའི་ བདེ་བ་བླ་ན་མེད་པར་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)ཡི་དྭགས་ཀྱི་དོན་དུ་བསྔོ་བའི་སྤྱི་དོན་ལའང་སྔ་མ་ལྟར་བཞི་ལས། (དང་པོ་) དེ་དག་གི་རྩ་བའི་གནས་ནི་གླིང་འདིའི་དཔག་ཚད་ལྔ་བརྒྱའི་འོག་ལ་སོགས་པ་དང་འཕྲོས་ པའི་གནས་མིའི་ཡུལ་དང་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་དང་(མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་རྣམས་)ནམ་མཁའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ སོགས་པ་རྣམས་སུ། (ཉི་མའི་སྙིང་པོར་)ལུས་ཆུང་བ་ལ་མཐོ་གང་དང་། ཆེ་བ་ལ་དཔག་ཚད་སྟོང་ ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་ནས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པས་ཉམ་ཐག་ པས་པགས་པ་དང་ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་སྐམས་ནས་ལུས་སྡོང་དུམ་མེས་ཚིག་པ་ལྟར་གྱུར་ཏེ། ཁ་སྐམས་པ་ལ་ལྕེས་ལྡག་ཅིང་རྫིང་བུ་ལ་སོགས་པར་བརྒྱུགས་པ་ན། མཚོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་ ཐོགས་པས་བསྲུངས་ནས་འཐུང་དུ་མི་འཇུག་ལ། གལ་ཏེ་མ་བསྲུངས་ཀྱང་རྣག་ཁྲག་ལ་ སོགས་པར་མཐོང་ནས་བཏུང་དུ་མི་རུང་བར་འགྱུར་བ་ཕྱིའི་སྒྲིབ་པ་ཅན་དང་། གལ་ཏེ་ཟས་ སྐོམ་ཅུང་ཟད་རྙེད་ཀྱང་། ཁ་ཁབ་མིག་ལྟར་དོག་པ་དང་། མགྲིན་པ་གཞུ་རྒྱུད་ལྟར་ཕྲ་བ་ནས་ མི་ཤོང་བ་དང་། ལྟོ་བ་རྒྱ་མཚོ་ལྟར་ཡངས་པ་མི་ཁེངས་པ་དང་། ཡན་ལག་གྲོ་སོག་ལྟར་ཕྲ་ 2-408 བས་མི་ཐེག་པར་འགྱུར་བ་ནང་གི་སྒྲིབ་པ་ཅ

【現代漢語翻譯】 簡而言之，關於畜生道，它們的身體： 小的如毛髮尖端的十分之一，如陽光中的微塵，如芥菜籽； 大的有十萬由旬（梵文：yojana，古印度長度單位），有些大象有七由旬， 大的鱷魚有兩千七百由旬，有些龍與須彌山一樣大等等。形成之後，痛苦的差別在於，魚和鱷魚等大的動物吞食許多小的動物， 蟲子等小的動物鉆入許多大的動物體內吞食，互相殘殺和烹煮， 特別是龍，每天被沙礫般的雨燒灼，直到肉全部燒到只剩骨頭， 被空行母（梵文：ḍākinī）兇猛地吞食，四處逃散的也被迫役使，爲了血肉和皮等而被殺害， 被鞭子和鐵鉤等抽打、鉤住和烹煮等，感受劇烈的痛苦。（在《日藏經》中）說，壽命短的感受片刻，長的感受到劫（梵文：kalpa，時間單位）的時間。 因此，愿它們從各自的一切痛苦中解脫，獲得安樂。意思是說，如果結合經文，那麼無邊無際的畜生道眾生，從互相吞食和損害等一切恐懼中解脫出來， 暫時獲得天界的安樂，究竟獲得無上的解脫之樂。愿他們獲得！ （三）為餓鬼道迴向的共同意義也如前一樣有四種。（第一） 它們根本的處所是此贍部洲（梵文：Jambudvīpa，指我們所居住的這個世界）五百由旬之下等等，以及其餘的處所，如人間和海邊，（空中游蕩的）如虛空的活動範圍等等。 （在《日藏經》中）身體小的有一拃（zhǎ，量詞，指張開的大拇指和中指之間的距離）長，大的有一千由旬等等。形成之後，痛苦的差別在於，因飢渴而衰弱，面板、肉和血都乾枯，身體像被火燒焦的樹樁一樣。 口渴時用舌頭舔舐，奔向水池等處，卻被手持各種武器的人守護著，不讓飲用。即使沒有守護，也會看到膿血等而無法飲用，這是外在的障礙。即使找到少許食物和飲料， 嘴巴卻像針眼一樣狹窄，喉嚨像弓弦一樣細，無法容納，肚子像大海一樣寬廣，卻無法填滿，四肢像乾草一樣細弱，無法支撐，這是內在的障礙。

【English Translation】 In short, regarding the animal realm, their bodies: Small ones are like one-tenth of a hair tip, like dust in sunlight, like mustard seeds; Large ones are ten thousand yojanas (Sanskrit: yojana, an ancient Indian unit of length), some elephants are seven yojanas, Large crocodiles are two thousand seven hundred yojanas, some nāgas (serpent beings) are as large as Mount Meru, and so on. After formation, the difference in suffering is that large animals such as fish and crocodiles swallow many small ones, Small creatures such as worms bore into the bodies of many large ones to eat, killing and cooking each other, Especially the nāgas, every day they are scorched by rain like gravel, until all the flesh is burned to the bone, They are devoured by fierce ḍākinīs (Sanskrit: ḍākinī, female spirit), and those who scatter are also forced into servitude, killed for their flesh and skin, etc., They are beaten, hooked, and cooked with whips and iron hooks, etc., experiencing intense suffering. (In the 'Essence of the Sun') it is said that those with short lives experience it for a moment, and those with long lives experience it for a kalpa (Sanskrit: kalpa, a unit of time). Therefore, may they be liberated from all their respective sufferings and attain happiness. It means that if we combine the scriptures, then the boundless assembly of animals, free from all fears such as mutual devouring and harm, May they temporarily attain the happiness of the heavens, and ultimately attain the unsurpassed bliss of liberation. May they attain it! (3) The general meaning of dedicating merit for the sake of the pretas (ghosts) is also fourfold as before. (First) Their fundamental places are five hundred yojanas below this Jambudvīpa (Sanskrit: Jambudvīpa, referring to the world we live in), etc., and the remaining places, such as the human realm and the seashore, (those who roam in the sky) such as the realm of activity in the sky, etc. (In the 'Essence of the Sun') small bodies are a span long, large ones are a thousand yojanas, etc. After formation, the difference in suffering is that they are weakened by hunger and thirst, their skin, flesh, and blood are dried up, and their bodies become like tree stumps burned by fire. When thirsty, they lick with their tongues and run to pools, etc., but are guarded by people holding various weapons, not allowing them to drink. Even if there is no guarding, they will see pus and blood, etc., and be unable to drink, which is an external obscuration. Even if they find a little food and drink, Their mouths are as narrow as needle eyes, their throats are as thin as bowstrings, unable to contain it, their stomachs are as wide as the ocean, unable to fill it, and their limbs are as thin as straw, unable to support it, which is an internal obscuration.

---

ན་དང་། གལ་ཏེ་བཟའ་བཏུང་ནུས་ཀྱང་དེ་དག་ མེ་ལྕེའི་ཕྲེང་བ་ལ་སོགས་པར་གྱུར་པས་སྲེག་པ་དང་། བཤང་གཅི་དྲི་ང་བ་དང་དུག་དང་ མཆིལ་མ་དང་ངར་སྣབས་དང་ལྗན་ལྗིན་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་སྤྱོད་པ་ཟས་སྐོམ་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཅན་ལ་ སོགས་པའི་གདུང་བ་དྲག་པོ། ཚེའི་ཚད། ཟླ་བ་ཉིན་ཞག་གིས་ལྔ་བརྒྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་མིའི་ ཟླ་བ་ལ་ཉིན་ཞག་ཏུ་བྱས་པའི་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་ལ་སོགས་པར་མྱོང་བར་གསུངས་པས། དེ་དག་ བཀྲེས་སྐོམ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པའི་དོན་ ཏེ། དེ་ཡང་གཞུང་ལ་སྦྱར་བ་ནི། དཔེར་ན་བྱང་སྒྲ་མི་སྙན་པའི་མི་རྣམས་སུས་ཀྱང་བདག་ གིར་མ་བཟུང་ཞིང་། མ་རྨོས་པའི་ལོ་ཏོག་དང་། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་འབྱོར་ པ་བཟང་པོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་བཞིན་དུ༵། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་ན་གནས་པའི་ ཡི་དྭགས་རྣམས་ནི་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ལ་ ལོངས་སྤྱོད་པའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུ༵ར་ཅིག གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་གི༵་ཕྱག་ནས་འབབ་པའི་ བདུད་རྩི་འོ་མའི་རྒྱུན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི༵ས་འབྱུང་པོ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་ པ་རྣམས་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་ཚིམ་པར་བྱས་ཤི༵ང་བདུད་རྩིའི་ཆུ་ལ་ཁྲུས་བྱས་པས་ དུས་རྟག་ཏུ་བསིལ་བའི་བདེ་བ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)བདེ་འགྲོའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ལ། རྒུད་པ་བཞི་པར་བསྔོ་བ་དང་། འབྱོར་བ་ཐོབ་ པར་བསྔོ་བའོ། །དང་པོ་ནི། མི་རྣམས་ལའང་ཚ་གྲང་དང་བཀྲེས་སྐོམ་དང་འགྲོ་འོང་དང་ ངལ་དུབ་དང་འཐབ་རྩོད་དང་གནོད་འཚེ་དང་ཡོད་པ་སྲུང་པ་དང་མེད་པ་ཚོལ་བ་དང་དབང་ པོ་མ་ཚང་བ་དང་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡོད་པས་དེ་དག་ ཞི་བའི་དོན་ལ་གཉིས་ལས། (དང་པོ་)སྤྱིའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། མིའི་ནང་དུའང་ལོང་བ་རྣམས་ 2-409 ཀྱིས་མིག་གསལ་བོ་ཐོབ་སྟེ་གཟུགས་མཛེས་པ་རྣམས་མཐོང་བར་ཤོ༵ག་ཅིག འོན་པ་རྣམས་ ཀྱིས་ཀྱང་རྣ་བ་གསོང་པོ་ཐོབ་སྟེ་རྟག་ཏུ་སྒྲ་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་ཐོས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ཡུམ་ ལྷ་མོ་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་ལས་སྲས་གཞོན་ནུ་དོན་གྲུབ་བཙས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ༵་ནི་སྦྲུམ་མ་ རྣམས་ལའང་ན་བའི་གནོད་པ་མེད་པར་སྲས་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་བདེ་བའི་སྒོ་ནས་བཙའ་ བར་ཤོ༵ག་ཅིག གཅེར་བུར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་གོས་སྲབ་འཇམ་ཡང་བ་རེག་ན་བདེ་བ་དག་ ད༵ང་། བཀྲེས་པས་ཉེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཟས་ཞིམ་པོ་རོ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་དང་ནི༵། སྐོམ་པས་ གདུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཆུ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་དག་ད༵ང་། སྦྲང་ཆང་དང་རྒུན་ཆང་ལ་ སོགས་པའི་སྨན་གྱི་བཏུང་བ་ཞིམ་པོ་དག་ཀྱང་ཐོ

【現代漢語翻譯】 此外，即使他們能獲得食物和飲料，這些食物和飲料也會變成火焰鏈等，焚燒他們；或者他們只能享用糞便、尿液的惡臭之物，毒藥、唾液、鼻涕和污垢等不凈之物，遭受食物和飲料的障礙等劇烈痛苦。他們的壽命，如經中所說，以人間的月份換算成日夜來計算，是五百年等等。因此，愿他們遠離所有飢渴等痛苦。這就是其含義。如果將其與經典結合起來，就像北方那些聲音難聽的人，無人認領，享用未經耕種的莊稼和如意樹等美好財富一樣，愿居住在無邊世界中的餓鬼們，都能享用食物、飲料等一切 desired qualities，擁有圓滿的安樂。此外，愿大菩薩聖觀自在手中流出的無量甘露乳汁，能讓無量餓鬼眾生如願以償地飽足，並通過沐浴甘露之水，恒時擁有清涼舒適的快樂。 (第三部分)為善趣而回向，包括為四種衰敗迴向和為獲得財富迴向。首先，對於人類來說，也有寒熱、飢渴、行走、疲勞、爭鬥、傷害、守護已有之物、尋求沒有之物、感官不全、生老病死等無量痛苦，爲了平息這些痛苦，分為兩部分。(第一部分)為普遍利益而回向：愿人類中的盲人重見光明，看到美麗的景象；愿聾人重獲聽力，恒時聽到悅耳的聲音；就像佛母摩耶夫人誕下童子 सिद्धार्थ (Siddhartha，悉達多，梵文：सिद्धार्थ，Siddhārtha，成就者)一樣，愿孕婦們沒有疾病的痛苦，順利分娩可愛的孩子；愿赤身裸體的人們獲得輕柔舒適的衣物；愿受飢餓折磨的人們獲得具有百味的美味食物；愿受乾渴折磨的人們獲得具有八功德水；以及蜂蜜酒、葡萄酒等美味的藥用飲品。

【English Translation】 Furthermore, even if they could obtain food and drink, these would turn into chains of flames, etc., burning them; or they could only consume the foul-smelling things of feces and urine, poison, saliva, snot, and filth, suffering intense torment from the obscurations of food and drink, etc. Their lifespan, as stated in the scriptures, is five hundred years, etc., when human months are converted into days and nights. Therefore, may they be free from all suffering such as hunger and thirst. This is the meaning. If we connect it to the scriptures, just as those with unpleasant voices in the north are unclaimed and enjoy uncultivated crops and wish-fulfilling trees, etc., may the pretas (hungry ghosts) dwelling in the boundless realms of the world enjoy all the desired qualities such as food and drink, possessing perfect bliss. Furthermore, may the immeasurable stream of nectar milk flowing from the hand of the great Bodhisattva, the noble Avalokiteśvara (Lord of Compassion), satisfy the immeasurable beings of the preta realm as they wish, and by bathing in the water of nectar, may they always possess the pleasing bliss of coolness. (Part 3) Dedication for the sake of happy migrations, including dedication for the four declines and dedication for obtaining wealth. First, for humans, there are also immeasurable sufferings such as heat and cold, hunger and thirst, walking, fatigue, strife, harm, guarding what is possessed, seeking what is not, incomplete senses, birth, old age, sickness, and death. To pacify these sufferings, it is divided into two parts. (Part 1) Dedication for the general benefit: May the blind among humans regain their sight and see beautiful forms; may the deaf regain their hearing and always hear pleasing sounds; just as Queen Māyā gave birth to the young prince Siddhartha (Siddhartha, 'One Who Achieves His Goal'), may pregnant women be free from the pain of illness and give birth to lovely children easily; may those who are naked obtain soft and comfortable clothes; may those afflicted by hunger obtain delicious food with a hundred flavors; may those tormented by thirst obtain water with eight qualities; and also delicious medicinal drinks such as honey wine and grape wine.

---

བ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག བཀྲེན་ཞིང་ཕོངས་པར་ གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསེར་དང་དངུལ་དང་རྟ་དང་གླང་པོ་དང་ཞིང་དང་འབྲུ་ལ་སོགས་པའི་ ནོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ཡིད་མྱ་ངན་དྲག་པོས་གདུངས་ཤིང་ཉམ་ ཐག་པ་རྣམས་ཀྱང་མྱ་ངན་དང་བྲལ་ནས་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག འདོད་པ་བཙལ་ཏེ་མ་རྙེད་པས་ཡི་ཆད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཅི་འདོད་པ་རྙེད་པས་ཡིད་སོས་ཤི༵ང་ བློ་བརྟན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག སེམས་ཅན་ནད་པ་ནད་ སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གཟིར་བ་ཇི་རྙེད་པ༵་དེ་དག་ཀྱང་མྱུར་དུ་ཚ་བ་དང་གྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་ནད་ རྣམས་ལས་ཐར་བར་གྱུར་ཅི༵ག འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་ནད་ནི་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་ལ་ སོགས་པ་མ་ལུས་པ༵་རྣམས་དུས་རྟག་ཏུ་སུ་ལའང་འབྱུང་བ་མེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག རྒྱལ་པོ་དང་ ཆོམ་རྐུན་དང་ཤ་ཟ་དང་མེ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པ་རྣམས་ལ་ནི་འཇིགས་ པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མེད་ཅིང་མི་འབྱུང་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ལྕགས་སྒྲོག་ ལ་སོགས་པས་བཅིངས་པ་རྣམས་ནི་འཆིངས་པ་སྣ་ཚོགས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་གྱུ༵ར་ཅིག མཐུ་དང་སྟོབས་མེད་པའི་དམན་པ་རྣམས་ནི་ཕྱི་ནང་གི་མཐུ་སྟོབས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ 2-410 ལྡན་ཞི༵ང་ཕན་ཚུན་སེམས་ནི་ཁེངས་པ་དང་བྲལ་ནས་མཉེན་ཞིང་འཇམ་པ་དང་ལྡན་པར་ གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)འགྲོན་པོའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། ཁྱད་པར་ལམ་དུ་ཞུགས་པའི་འགྲོན་པོ་དག་ནི་ ཐམས་ཅད་ལ༵་ཡང་གང་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱོགས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པའི་ འགལ་རྐྱེན་མེད་པས་ལམ་བདེ་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་ པར་ཤོ༵ག་ཅིག དགོས་པ་གང་གི་དོན་དུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པ༵འི་བྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ འབད་པ་དང་རྩོལ་བ་གང་ཡང་མི་དགོས་པར་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྒོ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ པར་གྱུར་ཅི༵ག ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་བགྲོད་པའི་གྲུ་དང་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་བགྲོད་པའི་གྲུ་ ཆེན་དང་གཟིངས་སུ་ཞུགས་པ་རྣ༵མས་ནོར་བུ་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིད་ལ་བསམས་ པའི་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པར་གྱུར་ཏེ༵། ཆུ་ཡི་ངོགས་དང་འགྲམ་རྣམས་སུ་བདེ་བར་ཕྱིན་ ན༵ས་རང་རང་གི་གཉེན་བཤེས་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་དགའ་བ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག མྱ་ ངན་གྱི་ཐང་དང་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་ལམ་གོལ་ནས་གོང་དུ་འགྲོ་གཏོལ་མེད་ པར་འཁྱམས་པ་རྣ༵མས་ལམ་སྟོན་པའི་འགྲོན་པོ་དག་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་ན༵ས་ཆོམ་རྐུན་དང་ སྟག་དང་དོམ་དང་དྲེད་དང་དུག་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་མེད་པ༵ར་ལམ་དུ་མི་ངལ་ བར་བདེ་བླག་ཏུ་འདོད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག འཇིགས་པ་དང་བཅས་པའི་འབྲོག་དགོན་པ་ལ་ སོགས་པ་ལམ་མེད་ཅིང་ཉམ་ང་བ༵་དང་བཅས་པའི་སར་བྱིས་པ་དང་རྒན་པོ་ལ་སོགས་པ་ འཇིགས་

【現代漢語翻譯】 愿他們富裕起來！愿那些貧窮和匱乏的人們，獲得充滿黃金、白銀、馬匹、大象、田地和穀物等財富！愿那些因極度悲傷而痛苦和沮喪的人們，脫離悲傷，獲得廣大的喜悅和幸福！ 愿那些尋求願望卻未能如願而失望的人們，因如願以償而精神煥發，並擁有充滿堅定信念的幸福！愿所有被各種疾病折磨的眾生，迅速從發燒和寒冷等疾病中解脫出來！愿無邊無際眾生的疾病，如風、膽、痰等，永遠不會發生在任何人身上！愿那些因國王、盜賊、食肉者、火和水等而恐懼和害怕的人們，消除所有這些恐懼，不再發生！愿那些手腳和四肢被鐵鏈等束縛的人們，從各種束縛中完全解脫出來！愿那些沒有力量和能力的人們，擁有內外圓滿的力量和能力，彼此的心遠離傲慢，變得溫順和柔和！ （第二部分）為旅客的利益而回向：特別是，愿所有在旅途中的旅客，無論去往何方，都能在所有方向上免受盜賊等的障礙，擁有平安的道路和吉祥的順緣！無論他們爲了什麼目的而旅行，愿所有這些事情都能通過巧妙的方法毫不費力地完成！愿那些乘坐渡過大河的船隻和渡過大海的大船和船舶的人們，所有心中所想的事情，如獲取珍寶等，都能實現！愿他們平安到達河岸和海邊，與各自的親友們一起充滿喜悅！愿那些在悲傷的荒野和森林等地方迷路，無法前進的人們，遇到指路的旅客，免受盜賊、老虎、熊、棕熊和毒蛇等的恐懼，輕鬆愉快地到達目的地！愿那些在充滿恐懼的偏遠寺院等沒有道路且令人恐懼的地方，以及在充滿恐懼的地方的兒童和老人等...

【English Translation】 May they become prosperous! May those who are poor and destitute obtain abundant wealth of gold, silver, horses, elephants, fields, and grains! May those who are afflicted and disheartened by intense sorrow be free from sorrow and obtain great joy and happiness! May those who seek desires but are disappointed by not finding them be refreshed by finding what they desire and be endowed with the happiness of perfect steadfastness! May all sentient beings afflicted by various diseases quickly be liberated from diseases such as fever and cold! May the diseases of limitless beings, such as wind, bile, and phlegm, never occur to anyone at any time! May those who are frightened and terrified by kings, thieves, carnivores, fire, and water be free from all those fears and may they not occur! May those who are bound by limbs and fetters, such as iron chains, be completely liberated from various bonds! May those who are powerless and weak be endowed with perfect inner and outer power and strength, and may their minds be free from arrogance and be gentle and mild! (Second part) Dedication for the benefit of travelers: In particular, may all travelers who are on a journey, wherever they go, be free from obstacles such as thieves in all directions, and may they have peaceful roads and auspicious favorable conditions! Whatever tasks they undertake for whatever purpose, may all those things be accomplished effortlessly through skillful means! May those who embark on boats to cross great rivers and great ships and vessels to cross the great ocean, have all their wishes fulfilled, such as obtaining jewels! May they safely reach the riverbanks and seashores and be filled with joy together with their relatives and friends! May those who are lost in sorrowful wildernesses and forests, unable to proceed, meet travelers who show the way, be free from the fear of thieves, tigers, bears, brown bears, and poisonous snakes, and easily and happily reach their destinations! May children and the elderly in fearful and desolate monasteries and other places without roads and filled with dread...

---

པ་ལས་སྐྱོབ་པའི་མགོན་མེད་པ༵་དག་ལམ་གྱིས་དུབ་པས་གཉིད་ལོག་པ་དང་མྱོས་ ཏེ་དྲན་པ་ཉམས་ཤིང་རབ་ཏུ་མྱོས་བས་བག་མེད་པར་གྱུར་པ་རྣ༵མས་དེ་ན་གནས་པའི་ལྷ་དག་ གིས་བར་ཆད་ལས་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)འབྱོར་བ་ཐོབ་པར་བསྔོ་བ་ལ་དྲུག་ལས། (དང་པོ་)ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་འབྱོར་ 2-411 བར་བསྔོ་བ་ནི། ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་མི་དལ་ཞིང་མི་ཁོམ་པའི་གནས་བརྒྱད་པོ་ཀུན་ལས་ ཐར་ནས་དལ་བའི་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པ་ད༵ང་། དེར་ཡང་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ དང་དང་བ་དང་འདོད་པའི་དད་པ་གསུམ་དང་། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་རྟོགས་པའི་ཤེས་ རབ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་ཞི༵ང་ཟས་དང་གཟུགས་དང་ཚུལ་ ཁྲིམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན༵ས། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ དུ་རྟག་ཏུ་ཚེ་རབས་དྲན་པ་ལ་སོགས་པའི་མངོན་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅི༵ག སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་ལ་ནམ་མཁའི་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ན་ཅི་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ནམ་ མཁའ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ༵་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ནམ་ཡང་ཟད་པ་ མེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཕན་ཚུན་འཐབ་པ་དང་རྩོད་པ་མེད་ཅིང་གནོད་པ་ དང་འཚེ་བ་མེད་པ༵ར། རང་རང་གིས་དབང་ཐོབ་པ་ཉིད་དུ་ནི་ཅི་བདེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པར་ ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)གཟུགས་དང་གཟི་བརྗིད་ལྡན་པར་བསྔོ་བ་ནི། སེམས་ཅན་གཟི་བརྗིད་དང་ གཟི་མདངས་ཆུང་ངུར་གྱུར་པ་ག༵ང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་ བལྟ་ན་སྡུག་པ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག དཀའ་ཐུབ་ཅན་གྱི་གང་ཟག་གང་ཞིག་དཀའ་ཐུབ་ ཀྱི་དབང་གིས་གཟུགས་རིད་ཅིང་ངན་པར་གྱུར་པ༵་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་བཟང་ པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག འཇིག་རྟེན་ཀྱི་ཁམས་ན་བུད་མེད་ཀྱི་འགྲོ་བ་ གང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ༵་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་དབང་པོ་སྤངས་ནས་སྐྱེས་བའི་ལུས་ ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅི༵ག རིགས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་དམན་པས་ མ་རབས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་རིགས་བཟང་བོ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པས་མཐོན་ པོའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅི༵ང་། དེ་དག་གི་དྲེགས་པ་དང་ང་རྒྱལ་དག་ཀྱང་བཅོམ་ནས་ཞི་ 2-412 ཞིང་དུལ་བ་དང་ལྡན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)དགེ་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བསྔོ་བ་ནི། བདག་གིས་དུས་གསུམ་དུ་ གསགས་པའི་བསོད་ནམས་འདི་ཡིས་ནི༵་ནམ་མཁའི་མཐར་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པ༵་རྣམས་སྡིག་པ་མི་དགེ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ ནི༵་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འབའ་ཞིག་བྱེད་པར་ཤོ༵ག་ ཅིག ཁྱད་པར་དུ་བསམ་པ་བྱང

【現代漢語翻譯】 愿那些無依無靠，在道路上疲憊不堪而入睡的人，以及那些因醉酒而失去知覺，因極度陶醉而變得放蕩不羈的人，受到居住在那裡的神靈的保護和拯救。 (第二部分)為獲得財富而回向，分為六個部分。(第一部分)為身體和享受的迴向：愿一切眾生從不閑暇和不自由的八種狀態中解脫出來，獲得閑暇且圓滿的身體。在那裡，愿他們擁有信賴、喜悅和渴望這三種信心，以及證悟世俗和勝義的智慧，並懷著對一切眾生的慈悲心，擁有圓滿的食物、形貌和戒律。愿他們在一切生世中，始終擁有宿命通等神通。當一切眾生獲得虛空藏三摩地時，愿他們如從虛空中涌出一般，獲得一切與法相應的享受，永不枯竭。愿他們爲了享受而相互爭鬥和爭吵，沒有傷害和侵犯，各自獲得自主權，隨心所欲地享受。 (第二部分)為擁有美貌和威嚴而回向：愿那些威嚴和光彩黯淡的眾生，都擁有偉大而令人愉悅的威嚴。愿那些苦行者因苦行而變得憔悴和醜陋的人，都擁有美好而圓滿的形貌。愿世間所有女性眾生，都捨棄女性的身份，獲得圓滿的男性之身。愿那些因出身和享受等低劣而變得卑微的人，都獲得高貴的出身和巨大的享受等，獲得崇高的地位。愿他們的傲慢和自大被摧毀，變得寂靜而調順。 (第三部分)為善良和圓滿而回向：愿我三世所積累的功德，使所有與虛空同等的一切眾生，都捨棄一切不善業，永遠不斷地行持一切圓滿的善行。特別是發菩提心……

【English Translation】 May those who are helpless and without protectors, who fall asleep exhausted on the road, and those who are intoxicated and lose their senses, becoming unrestrained due to extreme intoxication, be protected and saved from obstacles by the deities residing there. (Second part) Dedication for obtaining wealth, divided into six parts. (First part) Dedication for body and enjoyment: May all sentient beings be liberated from all eight states of being unfree and without leisure, and may they obtain a body of leisure and endowment. There, may they possess the three kinds of faith: trust, joy, and aspiration, as well as the wisdom to realize the conventional and ultimate truths, and be endowed with compassion for all sentient beings, and possess perfect food, form, and ethical conduct. May they always possess clairvoyance and other superknowledges, such as the recollection of past lives, in all lifetimes. When all sentient beings attain the Samadhi of the Treasury of Space, may all enjoyments in accordance with the Dharma arise from space, just as things arise from space, and may they never be exhausted. May there be no fighting or quarreling with each other for the sake of enjoyment, and may there be no harm or violence. May each of them enjoy as they please, having obtained their own authority. (Second part) Dedication for possessing beauty and splendor: May all sentient beings whose splendor and radiance are diminished possess great and pleasing splendor. May all those ascetics who have become emaciated and ugly due to asceticism possess a beautiful and perfect form. May all female beings in the world renounce their female form and obtain a perfect male body. May those who have become inferior due to low birth and enjoyment, etc., obtain a noble birth and great enjoyment, etc., and attain a high position. May their arrogance and pride be destroyed, and may they become peaceful and subdued. (Third part) Dedication for goodness and perfection: May this merit that I have accumulated in the three times cause all sentient beings, equal to the extent of space, to abandon all evil and unwholesome actions and always and continuously perform only perfect good deeds. In particular, generating the mind of enlightenment...

---

་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་མི་འབྲལ་ཞི༵ང་སྦྱོར་ བ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་གཞོལ་བ་ད༵ང་གྲོགས་ སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ཞི༵ང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ འདུ་འཛི་དང་རྣམ་གཡེང་ལ་སོགས་པ་བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤངས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག བདེ་འགྲོར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི༵་ཚེ་ཡང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཐུབ་ཅིང་ ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག གནས་པའི་བར་ལ་ཡང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པས་དུས་ རྟག་ཏུ་བདེ་བས་འཚོ་བར་འགྱུར་ཞི༵ང་། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བའི་སྒྲ་ཡང་གྲགས་པར་མ་ གྱུ༵ར་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)ཞིང་ཁམས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བསྔོ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ ཅི་འདོད་པ་འབྱུང་བའི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་གི་སྐྱེད་མོས་ཚ༵ལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་སངས་ རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲ༵ས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ སྙན་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་འབའ་ཞིག་སྒྲོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡི༵ས་སའི་ཕྱོགས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ གང་བར་ཤོ༵ག གནས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་སའི་གཞི་ད༵ག་ནི་གསེག་མ་དང་གྱོ་མོ་དང་ངམ་ གྲོག་དང་གཅོང་རོང་དང་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ད༵ང་། ལག་མཐིལ་ལྟར་མཉམ་ཞིང་ ཐ་གྲུ་ཡངས་པ་ལྟ་ན་སྡུག་པ་བཻཌཱུརྱ༵འི་རང་བཞིན་ལས་གྲུབ་པ། ཚོན་སྣ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་ལ་ 2-413 སོགས་པས་མིག་མངས་རིས་སུ་བྲིས་པ་ཀ་ཙ་ལིན་དའི་གོས་ལྟར་རེག་ན་འཇམ་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་གནས་པར་གྱུ༵ར་ཅིག སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱི ལ་འཁོར་ ཆེན་པོ་ཡོད་རྒུ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡ༵ང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མང་ པོ་ད༵ག་རང་གི་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་གཞན་དོན་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པས་སའི་སྟེང་མཐའ་ད༵ག་ བརྒྱན་པར་མཛད་པའི་སྒོ་ནས་ཡུན་རིང་པོར་བཞུགས་པར་གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་པའོ། ། (ལྔ་པ་)ཆོས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་བར་བསྔོ་བ་ནི། ལུས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱིས་བྱ་ཡིད་ དུ་འོང་བ་རྣམས་དང་ནི༵་ཤིང་གི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་པ་དང་། ཉི་ཟླ་ལ་སོགས་པའི་འོད་ཟེར་ ཐམས་ཅད་ད༵ང་བར་སྣང་གི་ནམ་མཁའ་ལས་ཀྱང་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ༵་རྒྱུན་མི་ འཆད་པར་ཐོས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ལུས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དུས་རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་རྣམས་ད༵ང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་ཕྲད་ པར་གྱུར་ཅི༵ག ཕྲད་ནས་ཀྱང་མཆོད་པའི་སྤྲིན་གྱི་ཕུང་པོ་ནི་མཐའ་ཡས་པ༵ས་འགྲོ་བའི་བླ་ མ་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་བྱེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་ པའོ། ། (དྲུག་པ་)འཇིག་རྟེན་དར་ཞིང་དགེ་བར་བསྔོ་བ་ནི། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྷའི་ཚོགས་ མང་པོ་ཡང་དུས་དུས་

【現代漢語翻譯】 愿我不離菩提心之殊勝生起，並以般若波羅蜜多的結合，致力於利益他人的菩薩行，並被諸佛菩薩攝受，遠離一切違緣、喧囂和散亂等魔業。 愿所有生於善趣的眾生，皆能獲得無量壽命，長久安住。在安住期間，愿他們生活富足，恒時安樂，不聞非時而死的惡名。 （第四部分）迴向清凈剎土：愿一切世間界，皆充滿如意寶樹的宜人園林，諸佛世尊以及佛子菩薩們，以悅耳動聽的妙法之音，充滿一切大地。 愿一切處所，地面皆無瓦礫、沙礫、險壑、溝壑、荊棘等，平坦如掌，寬廣悅目，由毗琉璃自性所成，以百零一種色彩繪成精美圖案，觸感如卡扎林達（一種布料）般柔軟，具足一切功德。 愿一切佛陀眷屬之大壇城中，充滿行持大乘之菩薩眾，他們以自身之殊勝功德，唯行利他之事，以此莊嚴大地，長久安住。 （第五部分）迴向具足修法順緣：愿一切有情眾生，恒時聽聞悅耳之鳥鳴、各種樹木之聲，以及日月等一切光明之聲，聽聞深廣如虛空般的妙法之音，永不間斷。 愿一切有情眾生，恒時與諸佛世尊以及佛子大菩薩相遇。相遇之後，以無量供云，持續不斷地供養一切眾生之導師——諸佛菩薩。 （第六部分）迴向世間興盛安樂：愿眾多白凈方的天神，恒時...

【English Translation】 May I never be separated from the supreme arising of Bodhicitta (enlightenment mind), and through the union of Prajnaparamita (perfection of wisdom), may I be devoted to the Bodhisattva conduct of accomplishing the welfare of others, and may I be embraced by the Buddhas and Bodhisattvas, and may I abandon all adverse conditions, distractions, and all the works of Mara (demon). May all those sentient beings born in happy realms obtain immeasurable life and abide for a long time. And while abiding, may they live in happiness always with possessions and may the sound of untimely death not be heard. (Fourth part) Dedication for the purification of the Buddha-field: In all the realms of the world, may delightful groves of wish-fulfilling trees arise, and may all the directions of the earth be filled with Buddhas, Bhagavan (Blessed Ones), and the sons of the Buddhas, Bodhisattvas, who proclaim only pleasing and delightful sounds of Dharma. In all places, may the ground be pure, without gravel, pebbles, ravines, gorges, thorns, and so forth, level like the palm of the hand, broad and beautiful, made of the nature of beryl, adorned with a hundred and one colors and patterns like the cloth of Kacalinda, soft to the touch, and endowed with all qualities. In all the great mandalas of the Buddha's retinue, may many Bodhisattvas who practice the Great Vehicle, adorn the surface of the earth by accomplishing only the welfare of others with their own excellent qualities, and may they abide for a long time. (Fifth part) Dedication for the completion of the conditions for Dharma: May all embodied beings constantly hear the pleasing sounds of birds, various kinds of trees, and all the rays of the sun and moon, and may they hear the profound and vast sound of the Dharma, deeper and wider than the sky, without interruption. May all those embodied beings always meet with the Buddhas, the Bhagavan (Blessed Ones), and the great Bodhisattvas, the sons of the Buddhas. And having met them, may they continuously make offerings to the Buddhas and Bodhisattvas, the leaders of beings, together with their sons, with an infinite mass of clouds of offerings. (Sixth part) Dedication for the flourishing and virtue of the world: May the many hosts of white-sided deities always...

---

སུ་ཆར་བའི་རྒྱུན་རན་པར་འབེབས་ཤི༵ང་། དེའི་རྒྱུས་རྩི་ཤིང་དང་ལོ་ ཏོག་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྨིན་པར་ཤོ༵ག་ཅིག འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་པའི་རྒྱལ་པོའང་ ཆོས་བཞིན་དུ་ཆོས་སྲིད་ཞི་བས་སྐྱོང་བར་བྱེད་པར་གྱུར་ཅི༵ང་། དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་ རྟེན་པ་དག་ཀྱང་རྒུད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ་བདེ་བ་དང་འབྱོར་བ་ཆེན་པོས་དར་ཞིང་ རྒྱས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག སྨན་རྣམས་ཀྱང་ནད་སེལ་བའི་མཐུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ ད༵ང་གསང་སྔགས་ཀྱི་བཟླས་བརྗོད་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཕན་ཡོན་རྣམས་ 2-414 མྱུར་དུ་འགྲུབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག མཁའ་ལ་རྒྱུ་ཞིང་འགྲོ་བའི་འབྱུང་པོ་དང་མིའི་ཤ་ཁྲག་ལ་སྤྱོད་ པའི་སྲིན་པོ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ༵འི་གདུག་པ་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱམས་པ་ དང་སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅི༵ག སེམས་ཅན་གྱི་རིས་འགའ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ མྱོང་བར་མ་གྱུ༵ར་ཅིང་། དེའི་རྒྱུ་སྡིག་པ་ལ་སྤྱོད་པར་ཡང་མ་གྱུར་ལ་ན་བས་གདུང་བར་མ་ གྱུར་ཏེ། འཇིགས་པ་སྣ་ཚོགས་དང་གཞན་གྱིས་བརྙས་པའང་མི་འབྱུང་ཞི༵ང་སེམས་ཅན་ འགའ་ཡང་ཡིད་མི་བདེ་བར་ཡང་མ་གྱུ༵ར་ནས་རྟག་ཏུ་བདེ་ཞིང་དགེ་བ་ལ་གནས་པར་གྱུར་ ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)མཆོག་གི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ལ་བདུན་ལས། (དང་པོ་)དགེ་འདུན་གནས་དང་བཅས་ པའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། སྡེ་སྣོད་གསུམ་བཞུགས་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ཀུན་དགའ་ར་ བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྡེ་སྣོད་ཟབ་མོའི་ལུང་ཀློག་པ་ད༵ང་། ཁ་ཏོན་བྱེད་པ་དང་འཛིན་པ་ དང་། དོན་སེམས་པ་དང་སྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱས་ཤིང་གང་བས་ལེགས་པར་ ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག དུས་རྟག་ཏུ་དགེ་འདུན་ཐམས་ཅད་བདུད་ལ་སོགས་པས་ མི་ཕྱེད་ཅིང་དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་ཐུགས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཐུན་པ་ད༵ང་། དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱིས་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཡང་གོང་ ནས་གོང་དུ་ཡང་བཞེད་པ་བཞིན་འགྲུབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)དགེ་སློང་ཕ་མའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་ལ་ཚུལ་བཞིན་ དུ་སློབ་པར་འདོད་པའི་དགེ་སློང་རྣ༵མས་ཀྱིས་གནས་དབེན་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དག་ཀྱང་ཐོབ་ པར་ཤོ༵ག་ཅིག དེར་ཡང་རྣམ་གཡེང་དང་འདུ་འཛིའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ནི༵་སེམས་ ནི་ལས་སུ་རུང་ཞིང་སྤྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་དག་པ་སྒོམ་པར་གྱུར་ཅི༵ག དགེ་ སློང་མ་རྣམས་ཀྱང་ཆོས་གོས་དང་ཁ་ཟས་ལ་སོགས་པ་ཚེགས་ཆུང་ངུས་རྙེད་པ་དང་ལྡན་ཞི༵ང་ 2-415 ཕན་ཚུན་འཐབ་པ་དང་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ཞི་བ་དང་དུལ་བས་དམ་པའི་ཆོས་ ལ་གནས་པར་ཤོ༵ག་ཅིག ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)རབ་བྱུང་སྤྱིའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ ཁྱི མ

【現代漢語翻譯】 愿及時降下甘霖，使一切植物和莊稼都豐收成熟。愿統治世界的君王也能如法地以正法和安寧來治理國家。愿依仗這些，世間之人遠離一切衰敗，在安樂和富饒中興盛繁榮。愿藥物具有充分的療效，通過唸誦密咒，也能迅速成就如上所說的利益。愿在空中游走的眾生、以及食用人肉和鮮血的羅剎、夜叉、食肉鬼等一切惡毒之輩，都具有慈悲之心。愿任何種類的眾生都不遭受痛苦，也不造作痛苦之因的罪業，不被疾病所困擾，不發生各種恐懼和被人輕賤之事，愿任何眾生都不心懷不悅，恒常安樂，安住于善法之中。 (第二部分)為殊勝之義迴向，共有七個方面。(第一)為僧團及其處所迴向：愿三藏經典所在的寺廟和僧院等處，通過誦讀深奧的三藏、唸誦、受持、思維其義、以及禪修等方式，興盛圓滿，長久住世。愿一切僧團恒常不被邪魔所擾，一心一意地致力於善行，愿僧團所要成就的、超越輪迴涅槃之路的殊勝功德，也能如所期望般，越來越增上成就。 (第二)為比丘父母迴向：愿希求如法修學的比丘們，也能獲得如意的寂靜處所。在那裡，遠離一切散亂和喧囂之事，內心調柔且充滿喜悅地修習清凈的禪定。愿比丘尼們也能輕易獲得衣食等資具，遠離彼此間的爭鬥和傷害，以寂靜調柔之心安住于正法之中。 (第三)為出家眾普遍迴向：同樣，愿希求獲得解脫的出家眾...

【English Translation】 May the rain fall in due season, so that all plants and crops may ripen in abundance. May the kings who rule the world also govern their countries righteously with Dharma and peace. Relying on these, may the people of the world be free from all decline, and flourish and prosper in happiness and wealth. May medicines be endowed with full healing power, and through the recitation of secret mantras, may the benefits mentioned above be quickly achieved. May all malicious beings who roam in the sky, and rakshasas, yakshas, flesh-eating demons, etc., who consume human flesh and blood, possess loving-kindness and compassion. May no kind of sentient being suffer, nor engage in sinful deeds that cause suffering, nor be afflicted by disease, nor experience various fears and contempt from others. May no sentient being be unhappy, but always be happy and abide in virtue. (Second part) Dedication for the sake of supreme meaning, in seven aspects. (First) Dedication for the sake of the Sangha and its places: May the monasteries and Sangharama where the three pitakas reside, flourish and remain long through reading the profound three pitakas, reciting, upholding, thinking about its meaning, and meditating. May all the Sangha always be undisturbed by demons, and wholeheartedly united in good deeds, and may the special qualities of the path of transcendence that the Sangha is to accomplish also increase and be accomplished as desired. (Second) Dedication for the sake of the parents of monks: May the monks who desire to study the precepts properly also obtain pleasant secluded places. There, abandoning all distractions and noisy activities, may their minds be pliable and joyfully cultivate pure samadhi. May the nuns also easily obtain clothing, food, and other necessities, and abandoning all fighting and harm to each other, may they abide in the Dharma with peace and gentleness. (Third) Dedication for the sake of the general Sangha: Likewise, may the Sangha who desire to attain liberation...

---

་ནས་ཁྱི མ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་མ་ལུས་པ་ཀུ༵ན་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་བསིལ་བར་ བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་རྣམས་ནམ་ཡང་ཉམས་པ་མེད་པར་སྲུང་ནུས་ པར་གྱུར་ཅི༵ག གལ་ཏེ་ལྟུང་བ་བྱུང་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་སྲིད་ནའང་། དེ་ལ་འགྱོད་པ་ དྲག་པོས་ཡིད་བྱུང་ན༵ས་ཕྱིར་བཅོས་ཏེ་དུས་རྟག་ཏུ་སྡིག་པ་མཐའ་དག་ཟད་ཅིང་བྱང་བར་ བྱེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག གནས་སྐབས་སུ་ཡང་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀྱི་གོ་འཕང་དག་ཀྱང་ཐོབ་ པར་གྱུར་ན༵ས་དེར་ཡང་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་བཞུགས་རྣམ་པར་དག་པ་མི་ ཉམས་པར་སྲུང་བར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (བཞི་པ་)ཁྱད་པར་མཁས་པའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། རིག་པའི་གནས་ལྔ་དང་བྱེ་བྲག་ཏུ་ ནང་རིག་པའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་མཁས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ནི། གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་ འཕགས་པའི་གོ་འཕང་ལ་འཇོག་པའི་སྒོ་ནས་བཀུར་བ་ད༵ང་། ཆོས་གོས་དང་ལྷུང་བཟེད་ དང་ཞལ་ཟས་ལ་སོགས་པའི་བསོད་སྙོམས་དག་ཀྱང་འབད་རྩོལ་མེད་པར་བདེ་བླག་ཏུ་རྙེད་ པར་ཤོ༵ག་ཅིག རང་གི་ཡོན་ཏན་ལ་ང་རྒྱལ་དང་སེར་སྣ་མེད་ཅིང་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ ཕྲག་དོག་དང་འགྲན་སེམས་མེད་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུད་ནི་ཡོངས་སུ་དག་པར་གྱུར་པ་ད༵ང་ཕྱོགས་ རྣམས་ཀུན་ཏུ་སྙན་པའི་གྲགས་པ་ཆེན་པོས་ཁྱབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག གནས་སྐབས་སུ་ཕྱི་མ་ལ་ ངན་སོང་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནམ་ཡང་མི་མྱོང་ཞི༵ང་དཀའ་བ་དང་ངལ་བ་དྲག་ པོ་སྤྱད་པ་མེད་པར་ཡ༵ང་ཐར་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་ལྷ་བས་ཀྱང་ཆེས་ལྷག་པར་གྱུར་པའི་དལ་འབྱོར་ གྱི་ལུས་གཅིག་པུ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི༵་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་མཐར་ཐུག་བླ་ 2-416 ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་རིན་པོ་ཆེ་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པར་ ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (ལྔ་པ་)སངས་རྒྱས་རྒྱུན་དུ་མཆོད་པར་བསྔོ་བ་ནི། ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་ སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱིས་ལན་གྲངས་མང་པོའི་བར་དུ༵་ཕྱོགས་བཅུ་ན་བཞུགས་པའི་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ལ་ཟང་ཟིང་དང་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཆོད་པར་བྱེད་ཅི༵ང་། དེ་དག་གི་བྱིན་རླབས་ལ་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་ ཀྱི་བདེ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅིང་མཐའ་ཡས་པ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱི༵ས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ དུས་རྟག་ཏུ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་པའོ། ། (དྲུག་པ་)དམ་པའི་དགོངས་པ་འགྲུབ་པར་བསྔོ་བ་ནི། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི༵་འགྲོ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྨིན་པ་དང་གྲོལ་བའི་དོན་ཐུགས་ལ་ ཇི་ལྟར་དགོངས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་སུ་ཡང་འགྲུབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ མགོན་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡིས་ནི་ཐུགས་ལ་གང་དགོངས་པ༵་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ ཅན་

【現代漢語翻譯】 愿所有從在家生活出家的人，都能守護好自己所受持的清凈戒律，以此平息煩惱的痛苦，永不違犯。即使不慎犯戒，也能以強烈的懺悔心加以彌補，從而恒時清凈一切罪業。愿他們暫時獲得善趣和天界的果位，並在那裡繼續出家，毫不退失地守護清凈的戒律和苦行。這是第四部分。 （第四部分）特別為智者回向：愿精通五明，特別是精通內明三藏的智者們，因其卓越的地位而受到尊敬，並能毫不費力地獲得衣食等資具。愿他們內心清凈，不驕傲自滿，不吝嗇自己的功德，也不嫉妒或攀比他人的功德，愿他們的美名傳遍四方。愿他們暫時和究竟都不遭受三惡道的痛苦，無需經歷艱辛，僅憑暇滿人身，就能比天神更容易地成就解脫，愿這些善巧方便之士迅速獲得無上圓滿正等覺的珍貴果位。這是第五部分。 （第五部分）為恒常供養諸佛迴向：愿無量無邊的眾生，都能無數次地以財物和實修供養十方諸佛世尊，並依靠諸佛的加持，獲得不可思議、無邊無際的佛陀之樂，從而恒時擁有大安樂。這是第六部分。 （第六部分）為成就聖者心願迴向：愿諸佛之子大菩薩們，能夠如其所愿地成熟和解脫無量眾生。愿一切眾生的怙主一切智者，能夠如其所愿地利益一切有情。

【English Translation】 May all who have renounced the household life and become fully ordained be able to protect the precepts they have taken, which cool the suffering of all afflictions, and never violate them. Even if a transgression occurs and the precepts are violated, may they be able to make amends with strong remorse, thus constantly exhausting and purifying all sins. May they also attain the temporary states of happiness and the heavens, and there also become fully ordained, protecting the pure precepts and ascetic practices without decline. This is the fourth part. (Fourth part) Especially dedicating to the wise: May those who are skilled in the five sciences, and especially in the three pitakas of inner science, be honored by placing them in a position of distinction from others, and may they easily obtain alms such as robes, begging bowls, and food without effort. May their minds be completely pure, without pride in their own qualities or stinginess, and without jealousy or competitiveness towards the qualities of others, and may their fame spread throughout all directions. May they never experience the suffering of the three lower realms, either temporarily or ultimately, and without having to endure hardship and toil, may they attain a precious human body with leisure and opportunity, which is even more conducive to achieving liberation than the gods, and may those skilled individuals quickly attain the precious state of unsurpassed, perfect, and complete Buddhahood. This is the fifth part. (Fifth part) Dedicating to constantly offering to the Buddhas: May all sentient beings, as vast as the sky, constantly offer material and practical offerings to all the Buddhas, the Bhagavad-Tathagatas, who reside in the ten directions, and through the blessings of those Buddhas, may they attain inconceivable and boundless bliss of Buddhahood, thus constantly possessing great happiness. This is the sixth part. (Sixth part) Dedicating to the fulfillment of the holy ones' intentions: May the sons of the Buddhas, the great Bodhisattvas, actually accomplish the maturation and liberation of immeasurable beings as they intend. May the omniscient protector of all beings benefit all sentient beings as he intends.

---

རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མྱུར་དུ་འབྱོར་བར་ཤོ༵ག་ ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (བདུན་པ་)ཉན་རང་རྣམས་ཀྱང་བདེ་བར་བསྔོ་བ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་རྟེན་འབྲེལ་ཟབ་མོ་ རྟོགས་པའི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རང་ཉིད་གཅིག་པུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རང་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་རྣམས་ད༵ང་། སྲིད་པ་ཐ་མ་པའི་ཚེ་ཡང་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ གཞན་ལས་ཐོས་ཤིང་སྒྲོགས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་འཁོར་བའི་སྐྱོན་མཐའ་ དག་ཉེ་བར་ཞི་བའི་བདེ་བ་དང་ཡང་ལྡན་ཞིང་མཐར་ཐུག་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེ་ བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅི༵ག་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་། ལྷ་དང་ལྷ་མིན་མི་རྣམས་ཡིད། །གུས་ 2-417 བཅས་རྟག་ཏུ་མཆོད་པར་ཤོག །ཅེས་རྒྱ་དཔེ་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང་མི་ རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དག་ལ་ཡིད་གུས་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་དུས་རྟག་ཏུ་མཆོད་ པའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པ་བྱེད་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གཉིས་པ་)རང་གི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ལ་གསུམ་ལས། (དང་པོ་)ཚེ་རབས་མང་པོའི་དོན་དུ་བསྔོ་ བ་ནི། རྩོམ་པ་པོ་བདག་ཀྱང་ལྷག་པའི་ལྷ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་གྱི༵ས་ཉེ་བར་ བསྐྱངས་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་གནས་པ་ཐོབ་ ཀྱི་བར་དུ༵་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཚེ་རབས་སྔ་མ་སྔ་མ་རྣམས་རྗེས་སུ་དྲན་པས་ལས་ རྒྱུ་འབྲས་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ད༵ང་། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ་རབ་ ཏུ་འབྱུང་བའི་སྡོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའང་ཐོབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག དེར་ཡང་བདག་ནི་བསོད་ སྙོམས་ལ་སོགས་པའི་ཁ་ཟས་ཀྱི་ནའམ་ངན་ངོན་ཙམ་གྱིས་ཀྱ༵ང་ལུས་ཉམས་སྟོབས་དང་ལྡན་ ཞིང་བདེ་བར་འཚོ་བར་ཤོ༵ག་ཅིག སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་གྱི་ཚེ་རབས་བརྒྱུད་མ་ཀུན་ཏུ་ དགེ་བ་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་འདུ་འཛི་དང་རྣམ་གཡེང་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ་ སྒོ་གསུམ་དབེན་པར་གནས་པ༵་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་ པ་སྟེ། འགྲེལ་པ་རྣམས་སུ་སློབ་དཔོན་འདི་ཉིད་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཏུ་གསུངས་པས། ས་རབ་དགའ་བ་ཐོབ་པར་དུ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྗེས་འཇུག་གི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལམ་ལ་ བསླབ་པའི་དོན་ཏོ། ། (གཉིས་པ་)མགོན་དང་བཅས་པའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། དུས་གང་གི་ཚེ་སྐུ་བལྟ་བར་འདོད་ པའ༵མ་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཅུང་ཟད་ཙམ་དྲི་བར་འདོད་ན་ཡ༵ང་། དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ མགོན་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་དེ་ཉིད་ནི༵་གེགས་དང་སྒྲིབ་པ་གང་ཡང་མེད་པར་ཡང་མངོན་ སུམ་དུ་མཐོང་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་འཛིན་ཅིང་སྐྱོང་བར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། 2-418 (གསུམ་པ་)གཞན་དོན་འགྲུབ་པའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ རབ་འབྱམས་

【現代漢語翻譯】 愿所有能利益和帶來安樂的殊勝功德，迅速降臨。 （第七）為聲聞緣覺迴向：同樣，愿那些憑藉證悟甚深緣起的自生智慧，獨自證得圓滿菩提的獨覺種姓者，以及在最後有生中，聽聞並宣說由其他處聽聞的果位差別的聲聞種姓者，也能遠離輪迴的一切過患，獲得寂滅之樂，並最終獲得圓滿佛陀的大樂。即使在暫時，也如印度範本所說：『愿天、非天、人，常懷敬意作供養。』愿所有天、非天和人，都能以恭敬之心，恒時以供養之物來供養他們。 （第二）為自身利益迴向，分三部分。（第一）為多生多世的利益迴向：愿作者我，憑藉殊勝本尊文殊菩薩的恩德加持，直至獲得菩薩初地極喜地果位之間，恒常不間斷地憶念前世，從而深信業果；並獲得作為一切功德之基的清凈出家戒律。愿我在那裡，即使只靠少許粗劣的食物，也能身體健康、充滿活力地生活。在未成佛之前的所有生世中，都能遠離世間俗務和一切散亂，在三門寂靜處修行，獲得圓滿的順緣。 因為註釋中說這位作者是聖者，所以『獲得極喜地』等等，是爲了引導後來的修行者學習。 （第二）為獲得本尊攝受而回向：無論何時想要瞻仰本尊儀容，或者想要請教少許佛法，愿那時能無礙地親見一切世間怙主文殊菩薩，並以各種方式得到他的攝受和護佑。 （第三）為成就利他事業而回向：愿十方無量世界

【English Translation】 May all those distinctions of benefit and happiness quickly arrive. (Seventh) Dedication of happiness to the Hearers and Solitary Realizers: Likewise, may those of the Solitary Realizer lineage, who through the self-arising wisdom of realizing profound dependent origination, alone manifestly awaken to perfect enlightenment, and those of the Hearer lineage, who even in their last existence hear and proclaim the distinctions of results from others, also be endowed with the happiness of completely pacifying all faults of cyclic existence, and may they attain the great happiness of ultimate, complete Buddhahood. Even temporarily, as it says in the Indian text: 'May gods, demigods, and humans always worship with reverence.' May all gods, demigods, and humans always make offerings to them with assemblies of offerings, with minds of reverence. (Second) Dedication for one's own benefit, in three parts. (First) Dedication for the benefit of many lifetimes: May I, the author, relying on the kindness of the supreme deity Manjushri, constantly and without interruption, until I attain the first bodhisattva ground, the Joyful One, remember my previous lives, thereby having manifest faith in the law of cause and effect; and may I also attain the perfectly pure ordination vows, which are the basis of all qualities. There, may I also live healthily and happily, even with just a little bit of coarse food such as alms. In all successive lifetimes until I attain Buddhahood, may I abandon all worldly affairs and distractions and abide in solitude in the three doors, and may I also attain the perfection of complete endowments. Since the commentaries state that this teacher is an Arya being, 'attaining the Joyful Ground' and so forth is for the sake of guiding future individuals to learn the path. (Second) Dedication for the sake of being accompanied by the Protector: At whatever time I desire to see his form or ask about even a little bit of the meaning of the Dharma, may I at that time directly see the Protector of all the worlds, Manjushri himself, without any obstacles or obscurations, and may he in every way hold and protect me. (Third) Dedication for the sake of accomplishing the benefit of others: May the boundless realms of the ten directions

---

ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པར་ཁྱབ་པ༵འི་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ཀུན་གྱི་ གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ཐམས་ཅད་བདེ་བླག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱི༵ར་ཇི་ལྟར་ འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རླབས་པོ་ཆེ་གཞན་ལ་ ཕན་པ་འབའ་ཞིག་མཛད་པ༵་བཞིན་དུ་བདག་གི་སྤྱོད་པའང་དེ་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་གཞན་ལ་ཕན་ པ་འབའ་ཞིག་འགྲུབ་པར་ཤོ༵ག་ཅིག དེ་ཡང་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་ནམ་མཁའ་གནས་པར་གྱུར་ པ་ད༵ང་ཡུལ་འགྲོ་བ་མ་ལུས་ཇི་སྲིད་གནས་པར་གྱུར་པ༵འི་བར་དེ་སྲིད་དུ་གཞན་དོན་བྱེད་པ་ པོ་བདག་ནི་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན༵ས་བྱེད་ལས་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་ པའི་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་སེལ་བར་བྱེད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག དམྱལ་ བ་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་གང་ཅིའང་རུ༵ང་བ་ཡོད་པ་དེ་ དག་མ་ལུས་པ་ཀུན་བདག་ལ་སྨིན་ནས་བྱང་ཞིང་དག་པར་གྱུར་ཅི༵ག བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཀུན་གྱི༵་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲོ་བ་ཐམས་ ཅད་འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་ཤོ༵ག་ཅིག་ཅེས་པའོ། ། (གསུམ་པ་)བསྟན་པའི་དོན་དུ་བསྔོ་བ་ནི། འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་ གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནད་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་སྨན་གྱི་མཆོག་གཅིག་པུ༵ར་གྱུར་ཅིང་། མཐོ་རིས་ དང་ཐར་པའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཀུན་འབྱུང་བའི་གན༵ས་དམ་པར་གྱུར་པ་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་འཆད་ཉན་དང་སྒྲུབ་པའི་ སྒོ་ནས་བཟུང་ཞིང་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟིའི་མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ད༵ང་བཅས་ཏེ་དུས་ཡུན་རིང་ པོའི་བར་དུ་འཇིག་རྟེན་འདིར་གནས་པར་གྱུར་ཅི༵ག་ཅེས་པའོ། ། ༈ བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་ཕྱག་འཚལ་བ། ༆ (གཉིས་པ་)བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་ཕྱག་འཚལ་བ་ནི། ལྷག་པའི་ལྷ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ 2-419 ལྡན་པ་གང་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་བདག་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་སྙིང་ པོ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་སྤངས་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་ བྱ་བ་ཁོ་ན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བའི་བློ་གྲོས་ཁྱད་པར་ཅན་བྱུ༵ང་བར་མཛད་པ་དེ་ནི་བཅོམ་ ལྡན་འདས་མགོན་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཡིན་པས་དེ་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་ འཚལ་ལོ༵་ཞེས་པ་སྟེ། མཆོག་སྦྱིན་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ཁྱོད་འདུད། །ཡང་དག་མཐར་གྱུར་ཁྱོད་ལ་ འདུད། །སྟོང་ཉིད་སྙིང་པོ་ཁྱོད་ལ་འདུད། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ཁྱོད་ལ་འདུད། །ཅེས་པ་ ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་གང་དག་གི་གདམས་པ་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་ པའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་བདག་གི་རྒྱུད་ལ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྒུད་པ་རྣམས་བསལ་ནས་ ལུང་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཡ

【現代漢語翻譯】 爲了圓滿實現遍佈虛空的一切眾生的暫時和究竟利益，如同聖者妙吉祥（འཇམ་དཔལ་，文殊菩薩）等菩薩們所行持的偉大行為，完全利他一樣，愿我的行為也同樣完全利他。並且，在虛空存在的時間裡，以及所有眾生存在的時間裡，我將不入涅槃，爲了利益無邊眾生，愿我能消除輪迴和惡趣的一切痛苦。愿地獄等所有眾生的所有痛苦差別都成熟於我，得以清凈。愿憑藉菩薩積累的二資糧（福德資糧和智慧資糧）的所有善根的力量，一切眾生都能享受當下和長遠的圓滿安樂。以上是第三部分，為教法而回向。 爲了教法的緣故而回向：愿能成為消除無邊眾生輪迴和惡趣一切痛苦疾病的唯一殊勝之藥，愿能成為生起天界和解脫一切圓滿安樂的殊勝之源，愿具足教證二法的珍寶佛法，通過講修的方式，伴隨著廣大的利養和恭敬供養，長久住世。以上是為教法而回向。 頂禮感恩頌： 第二部分，頂禮感恩頌：以殊勝本尊大悲者（ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་，觀世音菩薩）的加持，使我捨棄對世間無意義之事的貪執，一心專注于聞思修等善行，生起殊勝智慧，您是薄伽梵怙主妙音（འཇམ་པའི་དབྱངས་，文殊菩薩），我以身語意恭敬頂禮您。如頌：『勝施金剛勝，我敬禮您！真實至極者，我敬禮您！空性心髓者，我敬禮您！佛陀菩提者，我敬禮您！』等等。同樣，憑藉諸位聖者大德的教誨和追隨，消除我相續中的業和煩惱的衰損，使我相續中生起教法和證悟的功德。

【English Translation】 In order to easily accomplish all the temporary and ultimate benefits of all sentient beings pervading the extent of space, just as the noble Manjushri (འཇམ་དཔལ་, Mañjuśrī) and other Bodhisattvas perform great deeds that solely benefit others, may my actions also be the same, solely benefiting others. Moreover, for as long as space exists, and for as long as all beings exist, may I, who works for the benefit of others, not pass into Nirvana, but remain to eliminate the suffering of endless beings in Samsara and the lower realms. May all the various sufferings of all beings, such as those in hell, ripen upon me and be purified. Through the power of all the roots of virtue gathered by the two accumulations of Bodhisattvas (accumulation of merit and accumulation of wisdom), may all beings enjoy abundant happiness, both immediately and in the long term. This is the third part, dedicating for the sake of the teachings. Dedication for the sake of the teachings: May it become the sole supreme medicine for eliminating all the suffering and diseases of endless beings in Samsara and the lower realms, may it become the sacred source for the arising of all the perfect happiness of the higher realms and liberation, may the precious Buddha Dharma, possessing both scriptural and realized qualities, be maintained through teaching, learning, and practice, along with vast offerings of gain and respect, and may it remain in this world for a long time. This is the dedication for the sake of the teachings. Homage of Remembering Kindness: Second part, Homage of Remembering Kindness: By the blessing of the supreme deity, the Great Compassionate One (ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་, Mahākaruṇā), who has the kindness to make me abandon attachment to meaningless worldly affairs and wholeheartedly devote myself to virtuous activities such as listening, contemplating, and meditating, and to generate extraordinary wisdom, you are the Bhagavan, the protector Manjughosha (འཇམ་པའི་དབྱངས་, Mañjughoṣa), I prostrate to you with reverence in body, speech, and mind. As the verse says: 'Supreme Giver, Vajra Supreme, I bow to you! The ultimate truth, I bow to you! Essence of Emptiness, I bow to you! Buddha, Enlightenment, I bow to you!' and so on. Similarly, by the kindness of the instructions and guidance of those holy beings, eliminating the decline of karma and afflictions in my being, may the qualities of teachings and realizations arise in my being.

---

ོན་ཏན་རྣམས་གོང་ནས་གོང་དུ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད་ པའི་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས་པ་བླ་མ་དམ་པ༵་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ ལའང་བདག་ཉིད་གུས་པས་ཕྱག་འཚ༵ལ་ལོ་ཞེས་པ་སྟེ། གང་གི་བཀའ་དྲིན་འོད་ཀྱིས་གསལ་ བྱས་བདག་ཉིད་ཀྱི། །དེ་ཉིད་རིན་ཆེན་འོད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་མུན་བཅོམ་སྟེ། །མིག་སྐྱོན་མེད་ རྣམས་རོལ་བར་བཅས་ཏེ་སྟེང་དུ་ནི། །ལྟ་གྱུར་བླ་མ་ཉི་མ་དེ་ལ་ཕྱག་འདི་བགྱིད། །ཅེས་པ་ ལ་སོགས་པས་སོ། །མདོར་ན་བླ་མ་ཡི་དམ་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་དྲིན་ ཆེན་པོ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །ཐེག་ པ་ཆེན་པོའི་བསམ་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་པའི་གཞུང་ལུགས་རྣམ་པར་དག་པ་འདི་ལྟ་ བུ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དང་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་ ཕན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་ འཇུག་པ་ལས་གཙོ་བོར་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཚུལ་གསལ་བར་བསྟན་ པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལེའུ་བཅུ་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ༵།། །། 2-420 དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་ གསལ་བར་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཤཱནྟ་དེ་ཝ་སྟེ་ཞི་བའི་ལྷས་ འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད་པ་དེ་ཉིད་འགྲེལ་བ་རྣམས་དང་ མཐུན་པར་ཚིག་དང་དོན་མཐའ་དག་གསལ་བར་བཤད་པ་གྲུབ་ཅིང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ༵་ ཞེས་པའོ། ། ༈ དོན་དེ་ལེགས་པར་བསྒྱུར་བའི་ཚུལ། ༆ (བཞི་པ་)དོན་དེ་ལེགས་པར་བསྒྱུར་བའི་ཚུལ་ནི། བསྟན་བཅོས་དེ་ཉིད་ལེགས་པར་སྦྱར་ བའི་སྐད་དུ་བརྩམས་ཤིང་། རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་ལས། སྔོན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ཡུལ་དུའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད་ པའི་དུས་སུ། རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཆེན་པོ་སརྦ་ཛྙཱ་དེ་བ་སྟེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ལྷ་ད༵ང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བན་དེ་དཔལ་བརྩེགས་ཀྱིས་ཁ་ཆེའི་དཔེ་ལས་བོད་ཀྱི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་ ཞུས་དག་ཀྱང་མཛད་དེ་འཆད་ཉན་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་ན༵ས་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ ཕན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཛད་པའོ། །སླར་ཡང་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་དྷརྨ་ཤྲཱི་བྷ་དྲ་སྟེ་ཆོས་དཔལ་ བཟང་པོ་ད༵ང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་ད༵ང་། ཤཱཀྱ་བློ་གྲོས་ཀྱིས་ཡུལ་དབུས་ ཀྱི་དཔེ་དང་འགྲེལ་བ་རྣམས་དང་མཐུན་པར་བཅོས་ཤིང་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ༵། །ཡང་སླད་ ཀྱིས་བལ་པོའི་པཎྜི་ཏ་སུ་མ་ཏི་ཀཱིརྟི་སྟེ་མཁས་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་གྲགས་པ་ད༵ང་། བོད་ ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོ་ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་རྔོག་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོས

【現代漢語翻譯】 向那些使功德日益增長的堪布（Khenpo，住持）和阿阇黎（Acharya，導師）等上師，以及神聖的善知識們，我以恭敬之心頂禮。正如詩中所說：『因您的恩德，光明照亮了我自己；那珍貴的光芒驅散了黑暗；愿無眼疾者歡欣鼓舞地向上仰望；我向那如太陽般的上師致敬。』等等。總之，我以銘記大恩的方式，時時向上師、本尊、諸佛及其眷屬頂禮並皈依。愿憑藉這般殊勝的大乘思想和行持的純凈論典，能對珍貴的佛法和無量眾生帶來廣大的利益。這是《入菩薩行論》中主要對善根進行迴向之方式的闡釋，即第十章的解釋。 如是，這部清晰闡釋進入菩薩清凈行持之道的論著，由偉大的阿阇黎聖天（Shantideva，寂天）依憑文殊菩薩（Manjushri）的恩德而著成，現已依據諸釋論，圓滿且清晰地闡釋了其所有詞句和意義。 第四，關於如何善加翻譯此論：此論最初以梵文寫成，並在印度的聖地流傳。在過去，那些聖潔之人爲了使佛法在西藏弘揚光大，曾多次將此論翻譯成藏文。印度的大堪布薩瓦吉那提婆（Sarvajnatideva，一切智天），以及校對譯師班德達貝策（Bande Palste），他們從克什米爾的範本將其翻譯成藏文，並進行了校對，通過講授和研習確定了其內容，從而為有緣者帶來了巨大的利益。之後，印度的堪布達摩室利跋陀羅（Dharmasribhadra，法吉祥賢），校對譯師仁欽桑波（Rinchen Zangpo，寶賢），以及釋迦洛哲（Shakya Lodro），他們依據中部地區的範本和註釋，對此論進行了修訂和確定。後來，尼泊爾的班智達蘇瑪提吉提（Sumatikirti，善慧稱），以及藏族的大譯師釋迦比丘俄洛丹謝饒（Ngok Loden Sherab），也對此論進行了修訂。

【English Translation】 To the Khenpos (abbots) and Acharyas (teachers), etc., who cause the qualities to flourish and increase, and to all the holy and virtuous spiritual friends, I prostrate with reverence. As it is said in the verse: 'By the kindness of your light, I have illuminated myself; that precious light has dispelled the darkness; may those without eye defects rejoice and look upwards; I pay homage to that lama who is like the sun.' And so on. In short, with the remembrance of great kindness, I prostrate and take refuge at all times in the Lama, Yidam, Buddhas, and their retinues. May this pure doctrine of the Great Vehicle's thought and practice bring vast benefit to the precious Buddha's teachings and immeasurable sentient beings. This is the explanation of how to primarily dedicate the roots of virtue from the Engaging in the Bodhisattva's Conduct, which is the explanation of the tenth chapter. Thus, this treatise that clearly shows the way to engage in the pure conduct of a Bodhisattva, composed by the great Acharya Shantideva (Peaceful God) through the grace of Manjushri, has now been completely and clearly explained in all its words and meanings, in accordance with the commentaries. Fourth, concerning how to translate this treatise well: This treatise was originally composed in Sanskrit and existed in the sacred land of India. In the past, those holy beings, in order to spread and develop the Buddha's teachings in Tibet, translated this treatise into Tibetan many times. The great Indian Khenpo Sarvajnatideva (All-Knowing God), and the revising translator Bande Palste, translated it from the Kashmiri manuscript into Tibetan and proofread it, establishing its content through teaching and study, thereby bringing great benefit to those who were fortunate. Later, the Indian Khenpo Dharmasribhadra (Good Fortune of Dharma), the revising translator Rinchen Zangpo (Good Treasure), and Shakya Lodro, revised and established this treatise in accordance with the central region's manuscripts and commentaries. Furthermore, the Nepalese Pandit Sumatikirti (Fame of Good Intelligence), and the great Tibetan translator, the Shakya monk Ngok Loden Sherab, also revised it.

---

་ཤིང་ཞུས་ཏེ་དག་ པར་བྱས་པ༵འོ་ཞེས་པ་སྟེ། བར་སྐབས་སུ་ཅུང་ཟད་མ་དག་པར་སོང་བ་རྣམས་བདག་གིས་ ཀྱང་རྒྱ་དཔེ་དང་འགྲེལ་བ་ལ་གཏུགས་ཏེ་དག་པར་བགྱིས་པའོ།། །། རྣམ་དག་གཞུང་འདི་རྣམ་པར་འཆད་མཁས་མང་པོས་བཤད་མོད་དེ་ལྟ་ནའང་། ། རྣམ་མང་དོན་མཆོག་རྣམ་གསལ་ཚིག་གིས་བདེ་བླག་ཉིད་དུ་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། ། 2-421 རྣམ་བཤད་འདི་ཡང་རྣམ་དཔྱོད་གསལ་ལྡན་དོན་གཉེར་མང་པོས་བསྐུལ་བའི་ངོར། ། རྣམ་དག་བསམ་སྦྱོར་རྣམ་པར་སྤེལ་ཕྱིར་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་དཔལ་གྱིས་སྦྱར། ། ཟབ་མོའི་ལུང་དང་རིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ། ཟབ་མོའི་ཆོས་འདི་འབད་པས་ལེགས་བཤད་མོད། ། ཟབ་མོའི་དོན་ལ་ཉེས་པའི་ཆ་མཆིས་ན། ། ཟབ་མོའི་ཐུགས་མངའ་རྣམས་ལ་བཟོད་པར་གསོལ། ། རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་གཅེས་པར་འཛིན་ཞིང་དམ་ཆོས་ཆེད་ཆེར་མི་འཛིན་པའི། ། ཕྲག་དོག་ཕྱོགས་ཞེན་གཏི་མུག་ཅན་དག་ལེགས་བཤད་ཟབ་མོས་མགུ་དཀའ་མོད། ། རྣམ་གཡེང་འདུ་འཛི་མ་ལུས་སྤངས་ནས་ཆོས་ཚུལ་ཟབ་མོ་དོན་གཉེར་བའི། ། རྣམ་དག་བློ་དང་སྐལ་བཟང་དང་ལྡན་སྐྱེས་བུ་མཆོག་རྣམས་དགྱེས་བར་མཛོད། ། དམ་པ་མང་པོའི་ལེགས་བཤད་ལ་བརྟེན་ནས། ། དམ་པའི་ཆོས་འདི་རྣམ་བཤད་ལས་བྱུང་བའི། ། དམ་པའི་དགེ་བ་བདག་གིས་གང་བསྐྲུན་དེས། ། དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་དོན་གྲུབ་གྱུར་ཅིག ། གང་གི་དྲིན་ལས་བདག་འདྲའི་བློས་ཀྱང་ཟབ་མོའི་གནས་ལུགས་རྟོགས་གྱུར་པ། ། མཁྱེན་རབ་རྣམ་དག་ཐུགས་རྗེའི་སྟོབས་མངའ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ ཞིང་། ། གང་ལ་བརྟེན་ན་སྲིད་དང་ཞི་བའི་རྒུད་པ་བསལ་ནས་ཕན་བདེ་ཡི། ། དཔལ་འབྱོར་རྒྱས་མཛད་བཤེས་གཉེན་རབ་མཆོག་བླ་མ་རྣམས་ལའང་བདག་སྐྱབས་ མཆི། ། 2-422 རང་བཞིན་རྣམ་དག་མཁའ་མཉམ་སེམས་ཅན་རྣམས། ། བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ། སྦྱོར་བ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་ལེགས་སྤྱད་ནས། ། འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་མྱུར་ཐོབ་ཤོག ། གནས་སྐབས་སུ་ཡང་ཐུབ་བསྟན་ཉི་ཟླ་གདུལ་བྱའི་གླིང་ལ་གསལ་བ་ཡིས། ། མི་ཤེས་མུན་པའི་རབ་རིབ་བསལ་ནས་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་དཔལ་བསྐྱེད་ཅིང་། ། སྐྱེ་རྒུ་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་གནོད་པའི་བསམ་སྦྱོར་ངན་པ་རབ་སྤངས་ནས། ། བྱམས་དང་སྙིང་རྗེས་ཉིན་མཚན་ཀུན་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད་གྱུར་ཅིག ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་གཞུང་དོན་རབ་ གསལ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ། བླ་མ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་ནས། རིག་པའི་ གནས་ལྔ་ལ་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཅུང་ཟད་ཐོབ་པ། བོད་ཀྱི་པཎྜི་ཏ་འཇམ་དབྱངས་བློ་གྲོས་ ཀྱིས་བཟང་ལྡན་ཡང་དགོན་བྱམས་པའི་གླིང་དུ་སྦྱར་བའོ།། །། བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དང་ སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་ཕན་ཐོགས་པར་གྱུར་ཅིག ། ༀ་སྭ་སྟི་སིདྡྷཾ། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་འཁོར་ལོས

【現代漢語翻譯】 所謂『經過校對而變得純正』，是指我參考了漢文版本和註釋，對其中一些稍有不準確的地方進行了修正。 雖然有許多善於講解的智者對這部純正的論典進行了解釋，但爲了用清晰明瞭的語言，輕鬆理解眾多殊勝的意義， 這部註釋也是應眾多具有清晰智慧和渴求真理者的請求，爲了弘揚純正的思考和實踐，由洛哲嘉燦巴（Blo-gros rgyal-mtshan dpal）所著。 依靠甚深的經文和理證， 我努力地闡釋了這甚深的佛法。 如果對這甚深的意義有理解不當之處， 懇請具有甚深智慧的諸位寬恕。 對於那些珍視名利供養，不重視正法， 心懷嫉妒、偏見和愚癡的人來說，甚深的講解難以使他們滿意。 希望那些放下一切散亂和喧囂，尋求甚深佛法真諦， 具有純正智慧和良好根器的賢士們能夠歡喜。 依靠眾多聖者的善說， 這部對聖法的註釋得以完成， 我所創造的聖善功德， 愿能成就聖者們的意願。 我等庸才也能因您的恩德而領悟甚深之理， 向您——擁有清凈智慧和慈悲之力的文殊菩薩頂禮。 依靠您能消除輪迴和寂滅的衰敗，增盛利益安樂的 吉祥，我向最殊勝的善知識——上師們祈求庇護。 愿自性清凈、如虛空般無邊的眾生， 發起無上菩提心， 精進修持六度波羅蜜， 迅速獲得大菩提果位。 愿暫時也能讓佛陀的教法如日月般照亮可調伏的眾生世界， 消除無知的黑暗，增益智慧的光芒， 愿眾生都能斷除相互傷害的惡念和行為， 日夜以慈愛和悲憫之心行持正法。 《入菩薩行論釋·顯明論義》是依靠諸位上師的恩德，略微獲得五明之智的藏族班智達蔣揚·洛哲（'Jam-dbyangs blo-gros）于桑丹揚寺（bZang-ldan yang-dgon）彌勒洲（Byams-pa'i gling）所著。愿利益佛法和無量眾生！ 嗡，愿吉祥圓滿！般若波羅蜜多之輪（ༀ་སྭ་སྟི་སིདྡྷཾ། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་འཁོར་ལོས། Om Svasti Siddham. Prajñāpāramitācakre. 嗡 斯瓦斯德 悉殿。 般若波羅蜜多 輪。 嗡，吉祥，成就。般若波羅蜜多的法輪）

【English Translation】 The phrase 'having been corrected and purified' means that I have consulted the Han versions and commentaries to correct some of the inaccuracies. Although many wise scholars who are skilled at explaining have explained this pure treatise, in order to easily understand the many supreme meanings with clear and lucid words, This commentary was also written at the request of many who have clear wisdom and seek the truth, in order to promote pure thought and practice, by Lodrö Gyaltsen Pal (Blo-gros rgyal-mtshan dpal). Relying on profound scriptures and reasoning, I have diligently explained this profound Dharma. If there are any errors in the understanding of this profound meaning, I ask for forgiveness from those who possess profound wisdom. For those who cherish fame and offerings, do not value the Dharma, And are filled with jealousy, prejudice, and ignorance, profound explanations are difficult to please them. May those noble individuals who have abandoned all distractions and busyness, seek the profound truth of the Dharma, And possess pure wisdom and good fortune be pleased. Relying on the good words of many holy beings, This commentary on the holy Dharma has been completed, May the holy virtue that I have created, Fulfill the intentions of the holy beings. Even ordinary people like me can understand the profound truth through your kindness, I prostrate to you—Mañjuśrī, who possesses pure wisdom and the power of compassion. Relying on you, one can eliminate the decline of samsara and nirvana and increase the glory of benefit and happiness, I seek refuge in the most supreme spiritual friends—the Lamas. May all sentient beings, whose nature is pure and as boundless as space, Generate the supreme mind of enlightenment, Diligently practice the six perfections, And quickly attain the great enlightenment. May the Buddha's teachings, like the sun and moon, illuminate the world of those to be tamed, Eliminate the darkness of ignorance, and increase the glory of the light of wisdom, May all beings abandon evil thoughts and actions of harming each other, And practice the holy Dharma with love and compassion day and night. The Commentary on Entering the Bodhisattva's Way of Life, called 'Illuminating the Meaning of the Text,' was written by the Tibetan Paṇḍita Jamyang Lodrö ('Jam-dbyangs blo-gros), who has slightly attained the wisdom of the five sciences, at Samten Yang Monastery (bZang-ldan yang-dgon) Maitreya Island (Byams-pa'i gling), thanks to the kindness of the venerable Lamas. May it benefit the Dharma and countless sentient beings! Om, may there be auspiciousness and accomplishment! The wheel of the Perfection of Wisdom (ༀ་སྭ་སྟི་སིདྡྷཾ། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་འཁོར་ལོས། Om Svasti Siddham. Prajñāpāramitācakre. 嗡 斯瓦斯德 悉殿。 般若波羅蜜多 輪。 Om, Svasti, Siddham. The Wheel of Prajñāpāramitā)

---

་སྒྱུར། །ཐབས་མཆོག་བསོད་ ནམས་མང་པོས་མདུན་བདར་ཏེ། །ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱའི་གཡུལ་རྣམས་སྤ་གོང་མཁན། །ཆོས་ ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཤཱཀྱ་སེང་གེར་འདུད། །གང་དེའི་ཉེ་བའི་སྲས་མཆོག་རྒྱུ་སྐར་ཁྲོད། །རྨོངས་པའི་ མུན་གསོད་ཤེས་རབ་རལ་གྲི་ཅན། །འཇམ་དབྱངས་བཅུ་དྲུག་ཆ་རྫོགས་ཟླ་བ་དེས། །སྐལ་ བཟང་སྙིང་གི་དགའ་ཚལ་ཕྱེ་བར་མཛོད། །རྒྱལ་བའི་གཞུང་ལུགས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དབྱིག ། ལྟ་དང་སྤྱོད་པའི་མཛོད་དུ་འདུས་དེ་ལས། །རྣམ་དཔྱོད་ཚད་མར་སོང་བའི་འཕགས་རྣམས་ ཀྱིས། །དགོངས་པ་སོ་སོར་བཀྲལ་བའི་བློ་གྲོས་འགྲན། །འདི་ནི་རྨད་བྱུང་སློབ་དཔོན་ཞི་བ་ 2-423 ལྷས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་གཉིས་གྲུབ་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་བཅས། །རང་གི་རྟོགས་པ་སྙིང་རྗེས་ སྐྱུགས་པའི་ངག །རྒྱལ་སྲས་སྤྱོད་ལ་འཇུག་པའི་གཞུང་དུ་བསྟན། །དེ་ཡི་དགོངས་པ་འགྲེལ་ སླད་འཕགས་བོད་ཀྱི། །སྨྲ་དབང་རྣམས་ཀྱི་ལུང་རིགས་བརྒྱར་སྤྲོས་མོད། །དོན་གསལ་སྡེབ་ སྦྱོར་ལེགས་པའི་རྒྱུད་མངས་ཅན། །ས་བཟང་ལེགས་བཤད་སྙན་པའི་གྲགས་པ་འབར། །དེ་ ཚུལ་གཟིགས་པ་དག་པའི་མེ་ལོང་དུ། །ཤར་བ་འཇམ་དབྱངས་སྒྱུ་འཕྲུལ་མཁྱེན་བརྩེའི་རྗེས། ། ཡོངས་རྫོགས་བསྟན་ལ་རི་མོར་མཛད་པའི་རླབས། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སྤྲིན་དུ་འཕྱུར་བའི་ ཚེ། །བསོད་ནམས་སུམ་རྩེན་གྲོང་ནས་འོངས་པའི་རྒྱུད། །མཐོ་རིས་ཡོན་ཏན་དོ་ཤལ་འཛིན་ པ་ཅན། །སྡེ་བཞིའི་དགེ་ལེགས་སྐྱེད་བའི་བཙུན་མོ་དེ། །ལེགས་བྱས་འདི་ཡི་འབབས་སྟེགས་ གཅིག་ཏུ་དགོངས། །རྟེན་འབྱུང་དེ་དག་ཚོགས་པས་བསྐུལ་བ་བཞིན། །འཇམ་མགོན་བཀའ་ ལུང་ས་སྤྱོད་དབང་མོ་དེས། །བདག་གིར་མཛད་ལས་ཆོས་སྦྱིན་མི་མཛད་འཕྲུལ། །ཐུགས་ བསྐྱེད་དག་པ་གཟུགས་སུ་ཤར་འདྲར་བསྐྲུན། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྟེ་བ་བརླིང་པ་ནས། ། གཙུག་ལག་རྩིབས་སྟོང་བཀྱེ་བ་སའི་ཐིག་ལེར། །མཚོ་ལ་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་བཀོད་པ་ན། ། དཔལ་ལྡན་ལྷུན་གྲུབ་སྟེང་ཞེས་དོན་ལྡན་བྱས། །བསོད་ནམས་ཚོགས་ལས་དམ་ཆོས་འཛིན་ པ་དེའི། །ལེགས་བྱས་རྒྱ་མཚོ་གཏིང་མཐའ་དཔག་དཀའ་བར། །དུས་གསུམ་དགེ་བའི་ཀླུང་ རྒྱུན་ཀུན་བསྲེས་ཏེ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གཞིར་བསྟབས་མཐུས། །དཔལ་ལྡན་ སྟོབས་བཅུ་མངའ་བའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི། །བསྟན་པ་རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་ཕུལ་གྱུར་པ། །ལྷར་ བཅས་གདུལ་བྱའི་མོས་དགེའི་རྒྱལ་མཚན་རྩེར། །བཤད་སྒྲུབ་དཔུང་པས་བཟུང་བཞིན་ བརྟན་གྱུར་ཅིག །དེ་ཡི་རྩ་ལག་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས། །ཡངས་པའི་ས་ཆེན་སྐལ་ བ་དགེ་བྱས་ལས། །དཔལ་ལྡན་བླ་མ་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་རྣམས། །ལྷུན་པོ་བཞིན་དུ་མངོན་ མཐོར་བཞུགས་གྱུར་ཅིག །ལུགས་དང་མཐུན་པའི་བཀའ་ལུང་བསྒྲགས་པའི་འོག །ཚུལ་ 2-424 མིན་སྤྱོད་པའི་གོ་སྐབས་མེད་བགྱིད་པ། །ས་སྐྱོང་དམ་པའི་ཕ

【現代漢語翻譯】 以殊勝方便和眾多福德為前導，摧毀煩惱和所知二障的戰場，我頂禮正法之王釋迦獅子（Shakya Sengge）。 愿那位勝者的近侍之子，眾星中最殊勝者，以智慧之劍斬斷無明黑暗者，擁有十六分圓滿的妙音（Jamyang），如圓月般，開啟吉祥者心中的喜悅花園。 彙集了勝者教義，大乘的精髓，見地和行持的寶藏，從那之中，以正量衡量一切的聖者們，各自闡釋其意，智慧相互輝映。 這乃是奇妙的導師寂天（Shantideva），具備成就二菩提心的神變，以慈悲之心傾吐自己的證悟，顯現為《入菩薩行論》的論著。 爲了詮釋其意，印藏的雄辯者們，以成百上千的教理和理證加以闡述，其中薩迦班智達（Sapan）的《善說寶藏論》具有清晰的意義和優美的文辭，其美名如大地般廣為人知。 如同在清凈的鏡子中照見那一切，妙音（Jamyang）幻化的智慧與慈悲的足跡，將圓滿的教法描繪成一幅畫卷，當普賢云（Kuntuzangpo）般涌現之時。 從福德的三善道而來的血統，持有高貴的功德瓔珞，生育四種美德的賢淑女子，請將此善行視為她的一個臺階。 如同聚集的緣起所推動，妙音（Jamyang）的教言如同大地般被權勢者所用，她不將正法佈施視為己有，而是創造出如同清淨髮心的化身。 從穩固的正法之基開始，到展開千根論典之柱的大地中心，如同海中之寶般安立，因此得名為吉祥成就頂（Lhün Drub Teng），名副其實。 愿從福德之聚中守護正法者，其善行如大海般深不可測，將三世的善德之流全部彙集，憑藉將其作為一切智智之基的力量。 愿具足十力的吉祥者，其教證二法的珍寶，成為一切中最殊勝的，在天神和所化有情的虔誠之頂，以講修之臂高舉並穩固。 愿那裡的根本和支分，善良的善知識們，在廣闊的大地上創造吉祥的緣分，愿吉祥的上師，教法的明燈們，如須彌山般顯赫高聳。 在符合正理的教言宣說之下，杜絕不如法行為的機會，神聖的統治者們啊！

【English Translation】 Having perfected the supreme method with abundant merit, crushing the battlefields of afflictions and knowable obscurations, I prostrate to the King of Dharma, Shakya Sengge (Lion of the Shakyas). May that supreme son, the closest to the Victorious One, the most excellent among the stars, with the sword of wisdom that slays the darkness of ignorance, Jamyang (Manjushri), the moon with sixteen parts complete, open the garden of joy in the hearts of the fortunate. Gathering the Victorious One's teachings, the essence of the Great Vehicle, the treasury of view and conduct, from that, the noble ones who have gone to the measure of valid cognition, each explaining their meaning, their wisdom competing. This is the marvelous teacher Shantideva, possessing the miraculous powers of accomplishing the two Bodhicittas, vomiting his own realization with compassion, shown as the treatise 'Engaging in the Bodhisattva's Deeds'. In order to explain its meaning, the eloquent ones of Tibet and India, elaborated with hundreds of scriptures and reasonings, among them, Sapan's 'Treasury of Good Sayings' has clear meaning and excellent composition, its fame blazing like the good earth. Like seeing that manner in a pure mirror, the traces of Jamyang's (Manjushri's) illusory wisdom and compassion, making the complete teachings into a painting, when the clouds of Kuntuzangpo (Samantabhadra) surge. The lineage that came from the city of the three virtues of merit, holding the necklace of noble qualities, that virtuous woman who gives birth to the four virtues, please consider this good deed as one of her steps. As urged by the gathering of those interdependent origination, Jamyang's (Manjushri's) words are used by the powerful one who uses the earth, she does not consider the Dharma as her own, but creates as if the pure intention has manifested as a form. From the firm foundation of the holy Dharma, to the center of the earth where a thousand pillars of treatises are spread, placing it like a jewel in the ocean, therefore it is named Lhün Drub Teng (Spontaneously Accomplished Summit), making it meaningful. May the one who holds the holy Dharma from the gathering of merit, his ocean of good deeds immeasurable in depth, mixing all the streams of virtue of the three times, by the power of establishing it as the basis of omniscience. May the precious teachings of the glorious one possessing the ten powers, the most excellent of all, be held high and firm on the crest of the banner of devotion of the beings to be tamed, together with the gods, with the arms of explanation and practice. May the root and branches of that, the virtuous spiritual friends, create auspicious fortune on the vast earth, may the glorious lamas, the lamps of the teachings, be manifestly high like Mount Meru. Under the proclamation of the teachings that are in accordance with the system, preventing the opportunity for improper conduct, O holy rulers!

---

ུན་ཚོགས་གང་ཇི་སྙེད། །སྐྱེ་རྒུ་ བདེ་བའི་གཉེན་དུ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །རྣམ་འགྱུར་གདུང་བ་མེད་པའི་ལང་ཚོའི་ལྗོན། །འཆི་མེད་ ཚེ་ཡི་རྩ་བ་བརྟན་ཚུགས་ཤིང་། །ཆོས་སྲིད་ཡལ་འདབ་རབ་རྒྱས་ཡོན་ཏན་དཔལ། །སྒྲོལ་མ་ དཀར་མོའི་ངོ་མཚར་འཛིན་གྱུར་ཅིག །བཀྲ་ཤིས་ཀུན་གྱི་རབ་མཆོག་དཀོན་མཆོག་གསུམ། ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་དགེ་ལེགས་ཆར་འབེབས་བཞིན། །སྨོན་པའི་ངག་ལ་བདེན་པས་བྱིན་ བརླབས་ཏེ། །ཕུན་ཚོགས་རྒྱ་མཚོས་ཀུན་ནས་འབྱོར་གྱུར་ཅིག །ཅེས་དཔལ་སའི་ཚངས་པ་ སྡེ་དགེ་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བཙུན་མོ་དམ་པ་འགྱུར་མེད་ཚེ་བརྟན་སྒྲོལ་དཀར་གྱིས་རྗེ་འཇམ་ པའི་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་ཞབས་ཀྱི་བཀའ་སྩལ་ལྷུར་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྦྱིན་གྱི་མ་མོར་ འདུ་མཛད་པའི་ཚེ་བཀའ་སྩལ་ལྟར་རྗེ་བླ་མའི་ཞབས་འབྲིང་པ་འཇམ་དབྱངས་ལེགས་པའི་ བློ་གྲོས་ཀྱིས་སྨྲས་པ་སརྦ་དཱ་མངྒ་ལཾ་བྷ་བ་ཏུ། །

【現代漢語翻譯】 所有功德如何積，愿眾生安樂之友得以增長！ 愿這無有苦痛的青春之樹，紮下不死壽命的根基！ 愿政教枝繁葉茂，功德圓滿，成就度母白尊之奇蹟！ 吉祥中最殊勝的三寶，如於三界降下善妙之雨！ 以真實之語加持所愿，愿一切圓滿如海般涌現！ 此乃華美大地之梵天，德格法王之王妃，殊勝的འགྱུར་མེད་ཚེ་བརྟན་སྒྲོལ་དཀར（Gyurme Tseten Dolkar），為遵從འཇམ་པའི་དབྱངས（Jampelyang，妙音）智悲之足的教誨，於行佈施之時，遵照教言，由上師的侍者འཇམ་དབྱངས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས（Jamyang Lekpai Lodro）所說。愿一切時中吉祥圓滿！

【English Translation】 May all merits accumulate, and may they grow to be the friend of beings' happiness! May this tree of youth, free from suffering, firmly establish the root of immortal life! May Dharma and politics flourish with abundant branches, may virtues be glorious, and may it hold the wonders of White Tara! May the supreme Three Jewels of all auspiciousness, like rain, shower goodness in the three realms! May the words of aspiration be blessed with truth, and may all perfections arise like an ocean! This was spoken by Gyurme Tseten Dolkar, the noble queen of the great Dege Dharma King, the Brahma of the beautiful earth, as she took to heart the instructions of Jampelyang (Manjushri, embodiment of wisdom) and, while engaging in the act of giving, as instructed, it was spoken by Jamyang Lekpai Lodro, the attendant of the master. Sarva Da Mangalam Bhava Tu (May there be auspiciousness always)!

---