tshalminpa0203_中觀法界贊廣釋明性要義
擦蒙巴·頌囊菘博大師教言集JTSZ8དབུ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྙིང་པོ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས། 2-56 ༄༅། །དབུ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྙིང་པོ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས། ༄༅། །དབུ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་ བཤད་པ་སྙིང་པོ་གསལ་བ་ ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས། ༄༅། །ན་མོ་གུ་རུ་བུད་དྷ་བོ་དྷི་སཏྭེ་བྷྱོ་ན་མོ་ན་མཿ དབུ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་ པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྙིང་པོ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་དགེ་སློང་དཔལ་ལྡན་ཞེས་གྲགས་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ ལོ། །ཟླ་རྒྱས་དབུས་སུ་མུན་པ་ཇི་བཞིན་སྐུ་ལ་འཁྲུལ་གཅོད་ཉེས་མི་མངའ། །ཉིན་བྱེད་ དབུས་སུ་གྲང་རེག་ཇི་བཞིན་གསུང་ལ་ཅ་ཅོའི་ཉེས་མི་མངའ། །རྣམ་ཐོས་བུ་ལ་དབུལ་ཕོངས་ ཇི་བཞིན་མཉམ་པར་མ་བཞག་ཐུགས་མི་མངའ། །འཕགས་ནོར་འཕགས་པ་ཀུན་ལ་མངའ་ མོད་མ་འདྲེས་ཆོས་རྫོགས་ཐུབ་དབང་རྒྱལ། །རྒྱལ་བས་ལུང་བསྟན་རབ་དགའི་ས་བརྙེས་ཀླུ་ བོས་གདེངས་ཅན་བློ་མུན་རབ་ཏུ་བསལ། །དྲུག་བརྒྱར་འཚོ་ཞིང་བསྟན་པ་རྒྱས་མཛད་དོན་ དུ་གཉེར་ལ་དབུ་ཡང་རབ་ཏུ་སྦྱིན། །བདེ་བ་ཅན་བྱོན་རྒྱལ་བ་མཉེས་མཛད་སླར་ཡང་འདིར་ བྱོན་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་གང་། །(སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་)རབ་དང་འོད་དུ་(རྒྱལ་བ་)ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ གནས་འོད་ཅེས་བྱ་བར་འཚང་རྒྱའི་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ལ་འདུད། །སྣ་ཚོགས་ཆོས་དོན་རྒྱ་ཆེན་ འབྱེད་ལ་གཏམ་གྱི་ཚོགས། །བར་པའི་དགོངས་དོན་ཟབ་མོ་འབྱེད་ལ་རིགས་པའི་ཚོགས། །ཐ་མའི་དགོངས་དོན་ཟབ་མོ་འབྱེད་ལ་བསྟོད་པའི་ཚོགས། །དེ་ལས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ བསྟོད་འདི་འཆད་ལ་སྤྲོ། །བདག་གི་བློ་གྲོས་ནུས་ཆུང་ཡང་། །དཔལ་ལྡན་བླ་མའི་ལེགས་ 2-57 བཤད་དང་། །རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་བྱིན་བརླབས་ལས། །གཞན་གྱིས་བསྐུལ་བཞིན་བྲི་བར་ བྱ། ། འདི་འཆད་པ་ལ་དོན་གསུམ་སྟེ། མཚན་གྱི་དོན་དང་གཞུང་གི་དོན་དང་། ཇི་ལྟར་བསྒྱུར་ ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ ༄། །མཚན་གྱི་དོན། མཚན་གྱི་དོན་ནི། རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་གྲགས་པའི། སཾ་སྐྲྀ་ཏའི་ སྐད་དུའམ་སྐད་ལ། དྷརྨྨཱ་དྷཱ་ཏུ་སྟོ་ཏྲ་ཞེས་བྱ་བ། བོད་ཀྱི་སྐད་དུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་ པ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། དེ་ལ་དྷརྨྨ་ནི་ཆོས་ཏེ། དེའི་ཁམས་དྷྲི་དྷ་ར་ཎ་ཞེས་པ་འཛིན་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་འཛིན་ པས་ན་ཆོས་སོ། །དྷཱ་ཏུ་ནི་དབྱིངས་ཏེ། དེ་ལ་སྒྲོ་མ་བཏགས་པར་ཡོན་ཏན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པའི་ ཚུལ་གྱིས་སྟོ་པ་ནི་བསྟོད་པའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་ པ་ཀུན་ལ་བྱམས་པས་ཁྱབ་ཅིང་། དཔལ་གྱི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་ལ། གཞོན་ནུའི་ས་བརྙེས་ པ་དེ་ལ་ལོ་པཎ་རྗེས་འཇུག་དང་བཅས་པས་གུས་པས་འདུད་པའོ། ། ག
【現代漢語翻譯】 擦蒙巴·頌囊菘博大師教言集JTSZ8《中觀法界贊釋·明心要》 2-56 ༄༅། །《中觀法界贊釋·明心要》 ༄༅། །《中觀法界贊釋·明心要》 ༄༅། །頂禮 गुरु (guru， गुरु， 上師) बुद्ध (buddha， बुद्ध， 佛陀) बोधिसत्त्व (bodhisattva， बोधिसत्त्व， 菩薩) भ्यः (bhyah， भ्यः， 們) 頂禮！頂禮！《中觀法界贊釋·明心要》。 頂禮文殊童子！ 頂禮聖者龍樹比丘，尊者具吉祥之名！ 如圓月當空，無有黑暗遮蔽，您亦無有絲毫謬誤。 如烈日當空，無有寒冷侵襲，您之言語毫無雜音。 如多聞天子，無有貧窮困擾，您之心胸平等無私。 聖者之財寶，諸聖者皆具足，然如您這般圓滿教法者，唯有釋迦牟尼佛！ 佛陀授記，證得極喜地，龍樹菩薩以智慧之光碟機散無明。 住世六百年，弘揚佛法，為眾生利益不惜生命。 曾往生極樂世界，令阿彌陀佛歡喜，復又降臨此世，利益一切有情。 （佛剎）名為極樂與光明（勝者），名為智慧藏光，于彼處成佛之龍樹足下敬禮！ 善於開顯浩瀚的各種佛法要義，言辭如海。 善於開顯甚深的中間意義，理智如林。 善於開顯究竟的甚深意義，讚頌如潮。 因此，我樂於講解這部《法界贊》。 我雖才疏學淺， 然憑藉具德上師的善說， 以及諸佛菩薩的加持， 應他人之請，我將盡力書寫。 講解此論，共有三義：名稱之義、正文之義，以及翻譯方式。 首先是： ༄། །名稱之義。 名稱之義：在印度聖地廣為人知的梵語中，稱為'Dharmadhatu Stotra'。 在藏語中，稱為《法界贊》。 其中，Dharma（धम्म，法）意為「ཆོས་（chos，法）」，其詞根dhridharana（धृ， धारण，執持）意為「執持」，因其執持自性，故稱為「法」。 Dhatu（धातु，界）意為「དབྱིངས་（dbyings，界）」，不加任何虛飾，如實展現功德之狀態，Stotra（स्तोत्र，贊）即為「བསྟོད་པ་（bstod pa，贊）」。 「頂禮文殊童子」：對一切眾生充滿慈愛，是功德之源，證得童子地者，羅扎瓦（藏語翻譯家）及追隨者皆以恭敬之心頂禮。 ག
【English Translation】 Tsangmonba Sonam Gyaltsen's Teachings JTSZ8 Commentary on Praise to the Dharmadhatu: Clarifying the Essence 2-56 ༄༅། །Commentary on Praise to the Dharmadhatu: Clarifying the Essence ༄༅། །Commentary on Praise to the Dharmadhatu: Clarifying the Essence ༄༅། །Namo Guru (guru, गुरु, Teacher) Buddha (buddha, बुद्ध, Buddha) Bodhisattvaye (bodhisattva, बोधिसत्त्व, Bodhisattva) Bhyo (bhyah, भ्यः, to the). Namo Namah (नमः नमः, Homage Homage)! Commentary on Praise to the Dharmadhatu: Clarifying the Essence. Homage to youthful Manjushri! Homage to the venerable Nagarjuna, the monk, famed for his glorious name! Like the full moon in the sky, free from the darkness of obscuration, you are without any faults of delusion. Like the sun at midday, free from the touch of cold, your speech is without any faults of idle chatter. Like Vaishravana, free from poverty, your mind is without any partiality. The wealth of the noble ones is possessed by all the noble ones, but the complete Dharma, unmixed, belongs to the King, the Sage, the Thubwang (Shakyamuni Buddha)! Foretold by the Victorious One, having attained the Ground of Great Joy, Nagarjuna dispelled the darkness of the arrogant minds. Living for six hundred years, expanding the teachings, attending to the benefit of beings, he even gave his head. Having gone to Sukhavati, pleasing the Victorious One, again he came here to benefit beings. To Nagarjuna, who will attain enlightenment in the Buddha-field (Buddha-field) named 'Supreme' and 'Light', called 'Source of Wisdom Light', I prostrate. He opens up the vast meaning of various Dharmas, a collection of words. He opens up the profound meaning of the intermediate, a collection of reasonings. He opens up the profound meaning of the ultimate, a collection of praises. Therefore, I am delighted to explain this 'Praise to the Dharmadhatu'. Although my intelligence is small, Through the excellent explanations of the glorious lama, And through the blessings of the Victorious Ones and their Sons, As urged by others, I will write. To explain this, there are three meanings: the meaning of the title, the meaning of the text, and how it was translated. First: ༄། །The meaning of the title. The meaning of the title: In the language of Sanskrit, well-known in the noble land of India, it is called 'Dharmadhatu Stotra'. In the Tibetan language, it is called 'Praise to the Dharmadhatu'. There, Dharma (धम्म) is 'chos (ཆོས་)', and its root dhridharana (धृ, धारण) means 'to hold'; because it holds its own characteristics, it is called 'Dharma'. Dhatu (धातु) is 'dbyings (དབྱིངས་)', without any embellishment, showing the state of qualities as they are; Stotra (स्तोत्र) is 'bstod pa (བསྟོད་པ་)'. 'Homage to youthful Manjushri': Filled with love for all beings, the source of glory, having attained the ground of youth, the Lotsawa (Tibetan translator) and his followers prostrate with reverence. ག
ཉིས་པ་ ༄། །གཞུང་གི་དོན། གཞུང་གི་དོན་ལ། བསྟོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལུས་རྣམ་པར་བཞག་པ་དང་། དེ་ དག་ཕྱེ་སྟེ་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། ༈ བསྟོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལུས་རྣམ་པར་བཞག་པ། དང་པོ་ནི། གང་ཞིག་ཀུན་ཏུ་མ་ཤེས་ན། །སྲི ད་པ་གསུམ་ དུ་རྣམ་འཁོར་བ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ངེས་གནས་པའི། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ འདུད། །ཞེས་པས་བསྡུས་པའི་དོན་བསྟན་ཏེ། རང་གིས་རང་ལ་གནས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་གང་ཞིག་མ་ཤེས་ཤིང་རྨོངས་ན་མ་རིག་པ་སྟེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཟག་པ་དང་ བཅས་པའི་བསོད་ནམས་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་མི་གཡོ་བའི་ལས་བསགས་ པས་རང་དབང་མེད་པར་སྲི ད་པ་གསུམ་དུ་སྐྱེ་འཆིའི་རྒྱུན། འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ གནས་ཤིང་། གནས་ཚུལ་ཡང་། ཕྱིར་སེམས་ཅན་ལ་མ་དག་པ་དང་། ལམ་པ་ལ་མ་དག་ དག་པ། སངས་རྒྱས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཚུལ་གྱིས། ནམ་མཁའ་ལྟར་ཀུན་ཁྱབ་ཏུ་ 2-58 གནས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ ཀྱིས་ཡོན་ཏན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་གུས་པས་འདུད་པའོ། །དེ་ ལ་འདུད་པའི་ཡུལ་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཉིད་ལ་ངོ་བོ་ལ་དབྱེ་བ་མེད་དེ། འགྲི བ་པ་དང་འཕེལ་ བ་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་དོན་དམ་པ་ནི་དད་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དྭགས་ སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་ ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། ཆོས་ཀྱི་ སྐུའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་དེའི་ཕྱིར་ན། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་གཞན་ལ། ཆོས་ ཀྱི་སྐུ་ཡང་གཞན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཉིད། ཆོས་ཀྱི་སྐུ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་ སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཏེ། འདི་ནི་དོན་གྱིས་གཉིས་སུ་མེད་དེ། ཡི་གེ་ཙམ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ ནོ། །ཞེས་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་ཅིག ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཡང་གཅིག་ཡིན་ན། ཇི་ ལྟར་ན་སྣོད་དང་སྣོད་མ་ཡིན་པར་གདགས། ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ལ་དབྱེ་བ་ མེད་མོད་ཀྱི། གནས་སྐབས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ནས་གསུངས་པ་ནི། རྒྱུད་བླར། སོ་སོ་སྐྱེ་འཕགས་ རྫོགས་སངས་ཀྱི། །དེ་བཞིན་ཉིད་དབྱེའི་འཇུག་པ་ལས། །དེ་ཉིད་གཟིགས་པ་སེམས་ཅན་ ལ། །རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་འདི་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་དང་། མ་དག་མ་དག་དག་པ་དང་། །ཤིན་ཏུ་ རྣམ་དག་གོ་རིམ་བཞིན། །སེམས་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ དེ་དག་ཕྱེ་སྟེ་རྒྱས་པར་བཤད་པ། གཉིས་པ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིང
【現代漢語翻譯】 第二部分 正文的意義 正文的意義包括：以讚頌的方式確立身體，以及將這些（內容）分開來詳細解釋。 以讚頌的方式確立身體： 首先：『如果有人對一切都不瞭解，那麼他將在三有中流轉。我對安住在一切眾生心中的法界頂禮膜拜。』 這句話概括地說明了要點：如果不瞭解安住在自身中的法界，也就是如來藏，那就是無明。依靠無明，積累了有漏的福德、非福德和不動業，從而不由自主地在三有中經歷生死的輪迴。法界安住在一切流轉的眾生心中。安住的方式是：在外，對於眾生來說是不清凈的；在道中，是不清凈和清凈的；在佛陀那裡，是完全清凈的。如同虛空般周遍一切的法界，偉大的聖者龍樹菩薩以如實見證其功德的方式，向如來藏頂禮膜拜。對於頂禮的對境——如來藏本身，其體性上是沒有差別的。如《不增不減經》所說：『舍利子，勝義諦是應由信仰來證悟的。舍利子，所謂的勝義諦，就是眾生界的異名。舍利子，所謂的眾生界，就是如來藏的異名。舍利子，所謂的如來藏，就是法身的異名。舍利子，因此，眾生界與法身並非他體，眾生界即是法身，法身即是眾生界。這在意義上是無二的，只是在文字上有所不同。』 以及，『法界也是一，真如也是一，怎麼會安立為有情和非有情呢？』等等。雖然體性上沒有差別，但分為三種狀態來說明，如《寶性論》所說：『異生聖者及圓滿佛，如是真如差別之體性，彼性見為有情，如來藏即此開示。』 以及，『不凈、凈與未凈，以及極凈次第為，有情、菩提薩埵與，如來如是而宣說。』 詳細解釋這些內容： 第二部分，法界
【English Translation】 The Second Part The Meaning of the Text The meaning of the text includes: establishing the body in the manner of praise, and explaining these (contents) separately and in detail. Establishing the Body in the Manner of Praise: Firstly: 'If someone does not understand everything, then he will revolve in the three realms. I prostrate and pay homage to the Dharmadhatu that dwells in the hearts of all sentient beings.' This sentence summarizes the main points: If one does not understand the Dharmadhatu that dwells within oneself, which is the Tathagatagarbha (如來藏), then that is ignorance. Relying on ignorance, one accumulates contaminated merit, non-merit, and unwavering karma, thereby involuntarily experiencing the cycle of birth and death in the three realms. The Dharmadhatu dwells in the hearts of all revolving sentient beings. The way it dwells is: externally, it is impure for sentient beings; in the path, it is impure and pure; in the Buddhas, it is completely pure. Like the sky, the Dharmadhatu pervades everything. The great saint Nagarjuna (龍樹菩薩), in the manner of truly witnessing its qualities, prostrates and pays homage to the Tathagatagarbha. For the object of prostration—the Tathagatagarbha itself—there is no difference in its essence. As stated in the Anunatva Apurnatva Sutra (《不增不減經》): 'Shariputra (舍利子), the ultimate truth is to be realized through faith. Shariputra, what is called the ultimate truth is another name for the realm of sentient beings. Shariputra, what is called the realm of sentient beings is another name for the Tathagatagarbha. Shariputra, what is called the Tathagatagarbha is another name for the Dharmakaya (法身). Shariputra, therefore, the realm of sentient beings and the Dharmakaya are not different entities; the realm of sentient beings is the Dharmakaya, and the Dharmakaya is the realm of sentient beings. This is non-dual in meaning, only different in words.' And, 'The Dharmadhatu is also one, Suchness is also one, how can it be established as sentient and non-sentient?' etc. Although there is no difference in essence, it is explained by dividing it into three states, as stated in the Uttaratantra Shastra (《寶性論》): 'Ordinary beings, noble ones, and perfect Buddhas, such is the nature of the difference of Suchness; seeing that nature in sentient beings, the Tathagatagarbha is thus revealed.' And, 'Impure, pure and not pure, and extremely pure in order, sentient beings, Bodhisattvas, and Thus Gone Ones are thus proclaimed.' Explaining these contents in detail: The second part, the Dharmadhatu
ས་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་དེ་གནས་སྐབས་གསུམ་དུ་གནས་ཚུལ་ སྟོན་པ་ལ། སྦྱང་བྱ་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས། སྦྱོང་བྱེད་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས། སྦྱངས་ འབྲས་ཆོས་སྐུའི་གནས་སྐབས་དང་གསུམ་ལས། ༈ སྦྱང་བྱ་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས། དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། ངོ་བོ་མདོར་བསྟན་པ་ 2-59 དང་། དཔེའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། ༈ ངོ་བོ་མདོར་བསྟན་པ། དང་པོ་ནི། གང་ཞིག་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། །དེ་ཉིད་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ལས། །དག་པ་ དེ་ཉིད་མྱ་ངན་འདས། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུང་སྟེ། གང་ཞིག་འཁོར་བའི་ རྒྱུར་གྱུར་པ། །ཞེས་པ་ནི། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ དང་གཞི་དང་རྟེན་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་ནས། དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ སྙིང་པོ་ནི། འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པ། བྲལ་མི་ཤེས་པ། འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ གནས་དང་གཞི་དང་རྟེན་ལགས་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི། མ་འབྲེལ་བ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་བྲལ་ཤེས་པ། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ ཀྱིའང་། གནས་དང་གཞི་དང་རྟེན་ལགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པས། འཁོར་བའི་ཡང་རྟེན་ ཡིན་པས་རྒྱུ་ཞེས་གསུངས་ལ། དེ་ཉིད་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ལས། ཞེས་གསུངས་པའི་སྦྱོང་ཚུལ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་མདོར། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ ན། ནོར་བུ་མཁན་མཁས་པ་ནོར་བུ་སྦྱོང་བའི་ཚུལ་ལེགས་པར་ཤེས་པ་དེས། ནོར་བུ་རིན་ པོ་ཆེའི་རིགས་ནས། ཡོངས་སུ་མ་དག་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བླངས་ཏེ། ལན་ཚའི་ཆུ་རྣོན་ པོས་སྦངས་ནས་སྐྲའི་རེ་བའི་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ བརྩོན་པ་འདོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་ཟས་ཀྱི་ཁུ་བ་རྣོན་པོས་སྦངས་ནས། བལ་ གྱི་ལ་བའི་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་བརྩོན་པ་འདོར་བ་ ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་སྨན་ཆེན་པོའི་ཁུ་བ་ལ་ཡང་སྦངས་ནས། རས་སྲབ་མོའི་ཡོངས་ སུ་སྦྱོང་བས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ཏེ། དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ནི། བཻ་ ཌཱུརྱའི་རིགས་ཆེན་པོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་མ་ དག་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་མཁྱེན་ནས་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་བདག་མེད་ 2-60 དང་། མི་གཙང་བ་དང་། ཡིད་འབྱུང་པའི་གཏམ་གྱིས་འཁོར་བ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་ཅན་ རྣམས་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་པར་མཛད་དེ་འཕགས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་འཛུད་པར་མཛད་དོ། །དེ་ ཙམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་པ་འདོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་ དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་གཏམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ
【現代漢語翻譯】 關於如來藏（梵文：Tathāgatagarbha，如來之胎）在三種狀態下的顯現：可凈化的有情眾生之狀態，凈化的道之狀態，以及凈化之果——法身（梵文：Dharmakāya，法性之身）之狀態，共有三種。 第一部分：可凈化的有情眾生之狀態。 此部分分為兩點：簡要揭示其本質，並通過比喻詳細解釋。 簡要揭示其本質： 第一點是：『任何成為輪迴之因者，通過凈化，其清凈狀態即是涅槃（梵文：Nirvāṇa，滅），那也是法身。』 如是說。『任何成為輪迴之因者』，指的是輪迴和涅槃一切諸法的處所、基礎和所依。正如《華嚴經》[原文為《寶鬘經》]中所說：『如來藏是不分離、不可分割、非複合之法的處所、基礎和所依。世尊，如來藏也是與分離、可分割之法相關聯，可分割，是複合之法的處所、基礎和所依。』 因此，它也是輪迴的所依，故被稱為『因』。至於『通過凈化』，如《如來大悲經》中所說：『善男子，譬如一位精通寶石的工匠，他深知寶石的凈化之法，從寶石礦中取出尚未完全凈化的寶石，先用濃鹽水浸泡，再用毛刷仔細刷洗。但他並不就此停止努力，之後再用濃肉汁浸泡，用細羊毛刷洗。他也不就此停止努力，之後再用藥汁浸泡，用細布擦拭。完全凈化，去除污垢后，就被稱為偉大的琉璃寶石。善男子，如來也同樣，知曉未完全凈化的眾生界，通過無常、痛苦、無我和不凈的教導，以及厭離之語，使喜愛輪迴的眾生生起厭離之心，從而引入神聖的律藏。』 如來並不就此停止努力，之後再用空性、無相和無愿的教導，來展示如來的狀態。
【English Translation】 Regarding the manifestation of the Tathāgatagarbha (Essence of the Thus-Gone) in three states: the state of sentient beings to be purified, the state of the path of purification, and the state of the result of purification—the Dharmakāya (Body of Truth), there are three. First: The state of sentient beings to be purified. This is divided into two points: briefly revealing its essence and explaining it in detail through examples. Briefly revealing its essence: The first is: 'Whatever becomes the cause of samsara (cyclic existence), through purification, its pure state is nirvana (cessation), that is also the Dharmakāya.' Thus it is said. 'Whatever becomes the cause of samsara' refers to the place, basis, and support of all dharmas (phenomena) of samsara and nirvana. As stated in the Garland Sutra [original text says Precious Garland Sutra]: 'The Tathāgatagarbha is the place, basis, and support of inseparable, indivisible, non-composite dharmas. O Blessed One, the Tathāgatagarbha is also associated with separable, divisible dharmas, divisible, and is the place, basis, and support of composite dharmas.' Therefore, it is also the support of samsara, hence it is called 'cause.' As for 'through purification,' as stated in the Sutra on the Great Compassion of the Thus-Gone: 'Noble son, for example, a skilled gem craftsman, who knows well the method of purifying gems, takes from a gem mine a precious gem that is not yet fully purified, first soaking it in strong salt water, then carefully scrubbing it with a hair brush. But he does not stop his efforts there, then soaking it in strong meat broth, scrubbing it with fine wool. He does not stop his efforts there either, then soaking it in medicinal juice, wiping it with fine cloth. Fully purified, free from impurities, it is called a great beryl gem. Noble son, the Thus-Gone is also the same, knowing the realm of sentient beings that is not yet fully purified, through the teachings of impermanence, suffering, selflessness, and impurity, and words of renunciation, causing sentient beings who delight in samsara to generate renunciation, thereby introducing them to the sacred Vinaya (discipline).』 The Thus-Gone does not stop his efforts there, then using the teachings of emptiness, signlessness, and wishlessness, to demonstrate the state of the Thus-Gone.
་ རྟོགས་པར་མཛད་དོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྩོན་པ་འདོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་གཏམ་འཁོར་གསུམ་དུ་ཡོངས་སུ་དག་ པའི་གཏམ་གྱིས་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་མཛོད་དོ། །ཞུགས་པར་གྱུར་ཅིང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ ཉིད་རྟོགས་ན་ནི། བླ་ན་མེད་པའི་ཡོན་གནས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དེ་ལྟར་ སྦྱངས་པས། དྲི་མ་མཐའ་དག་པའི་དབྱིངས་དེ་ཉིད་ལ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ དང་། འབྲས་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །འདིར་ཁ་ཅིག རྒྱན་སྟུག་པོ་བཀོད་པར། ཀུན་ གཞི་སྙིང་པོར་བསྒྲགས་པ་ནི། །རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་ལ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ ཤེས་བདེར་གཤེགས་སྙིང་པོའ་ོཞེས་བཞེད་པ་མི་འཐད་དེ། མདོ་དེ་ཉིད་དུ། ས་རྣམས་སྣ་ ཚོགས་ཀུན་གཞི་སྟེ། །བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དགེ་བའང་དེ། །སྙིང་པོ་དེ་ལ་ཀུན་གཞིའི་སྒྲས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་སྟོན་པར་མཛད། །སྙིང་པོ་ཀུན་གཞིར་བསྒྲགས་པ་ཡང་། །བློ་ ཞན་རྣམས་ཀྱི་མི་ཤེས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞིར་བསྒྲགས་པ་དང་། ཀུན་ གཞི་སྙིང་པོར་བསྒྲགས་ཞེས་པ། ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་གི་མིང་གིས་བཏགས་པ་ཡིན་ ལ། སྙིང་པོ་ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མ་ཡིན་ཞིང་། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་སྙིང་པོ་མ་ ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན། །དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ན་དེ་ལྡོག་གོ།ཞེས་གསུངས་ 2-61 ཤིང་། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ། གོང་དུ་དྲངས་པའི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དགེ་ བའང་དེ་ཞེས་དང་། ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དགེ། །རྟོག་གེ་ཅན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །ཞེས་དང་། སེམས་ནི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ཏེ། །དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དགེ། །ཞེས་དང་། མྱང་འདས་ཆེན་པོའི་མདོར། རིགས་ཀྱི་བུ་ ངས་འདི་སྐད་དུ་རྩ་བ་བཞི་ཉམས་པ་དང་། ལོག་སྲེད་ཅན་དང་། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་མདོ་ལ་ སྐུར་པ་དང་། མཚམས་མེད་པའི་སྡིག་པ་བྱས་པ་ལ་ཡང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ དེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་བྱས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་སྤོངས་མེད་མོད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ རང་བཞིན་ནི་དགེ་བའོ། །ཞེས་སོགས་སྒྲུབ་བྱེད་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་། །ཁ་ཅིག་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་ གྲགས་པ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་མི་བཞེད་ཅེས་པའང་མི་འཐད་དེ། གསང་འདུས་ཀྱི་འགྲེལ་ པ་སྒྲོན་གསལ་དུ། ཡི་གེ་ཨོཾ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟེ། དེས་རྣལ་འབྱོར་པའི་ལུས་ མི་ཕྱེད་པའི་ལུས་བསྐྱེད་པས་ན། རྡོ་རྗེའི་ལུས་ནི་ཐོབ་བྱེད་པའོ། །ཞེས་དང
【現代漢語翻譯】 證悟。僅僅如此，如來並沒有放棄精進，在那之後，以不退轉的法輪之語，以三清凈之語，使具有各種自性的眾生進入如來的境界，進入之後，如果證悟如來的法性，就被稱為無上的功德處。』如此宣說，如此修習，一切垢染的自性，即是不住于涅槃，果即是法身。此處有人在《寶性論》中說：『普遍的基礎被宣揚為精華，不是分別心的境界。』如此宣說，因此認為阿賴耶識本身被宣說為如來藏，認為阿賴耶識是如來藏是不合理的，因為在那部經中說：『各種地是普遍的基礎，如來藏也是善，那個精華以普遍的基礎之名，如來們如此宣說，精華被宣揚為普遍的基礎，是智慧淺薄者所不瞭解的。』如此宣說的精華被宣揚為普遍的基礎，以及普遍的基礎被宣揚為精華，是互相以對方的名字來稱呼，精華也不是阿賴耶識，阿賴耶識也不是精華，因為那是無覆無記，在阿羅漢時才會止息。』如此宣說，如來藏是善，如上面所引用的『如來藏也是善』，以及《楞伽經》中說：『如來藏是善，不是思辨者的境界。』以及『心是自性光明，是如來藏。』以及《大涅槃經》中說：『善男子，我如此說，失去四根本，具有邪見，誹謗甚深廣大的經典，造作五無間罪者，也有佛性，因為那些眾生沒有捨棄所作的善法，佛性是善。』等等，有非常多的論證。有些人說月稱論師不承認如來藏也是不合理的，因為在《密集金剛》的註釋《明燈論》中說：『字母嗡（藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡）是如來藏，因為他使瑜伽士的身體產生不壞之身，因此金剛身是可以獲得的。』以及 Realized it. Just that much, the Tathagata did not abandon diligence, and after that, with the words of the irreversible Dharma wheel, with the words of the three purities, those sentient beings with various natures are made to enter the realm of the Tathagata, and having entered, if they realize the Dharma nature of the Tathagata, it is called the supreme place of merit. 'Thus it is said, and thus having practiced, the nature of all defilements, that is, not abiding in Nirvana, and the fruit is also the Dharmakaya. Here, some say in the Ratnagotravibhāga: 'The universal basis is proclaimed as essence, it is not the object of discriminating mind.' Thus it is said, therefore, it is considered unreasonable to say that the Ālayavijñāna itself is proclaimed as the Tathagatagarbha, and to consider the Ālayavijñāna as the Tathagatagarbha, because in that very sutra it says: 'The various grounds are the universal basis, the Tathagatagarbha is also good, that essence with the name of the universal basis, the Tathagatas thus proclaim, the essence being proclaimed as the universal basis, is not understood by those of shallow wisdom.' The essence proclaimed as the universal basis, and the universal basis proclaimed as the essence, are mutually named by each other's names, and the essence is not the Ālayavijñāna, and the Ālayavijñāna is not the essence, because that is obscured and unindicated, and it ceases in the Arhat.' Thus it is said, the Tathagatagarbha is good, as quoted above 'the Tathagatagarbha is also good', and in the Laṅkāvatāra Sūtra it says: 'The Tathagatagarbha is good, it is not the realm of speculators.' And 'The mind is naturally luminous, it is the Tathagatagarbha.' And in the Mahāparinirvāṇa Sūtra it says: 'Good son, I say thus, those who have lost the four roots, have wrong views, slander the profound and vast sutras, and commit the five heinous crimes, also have Buddha-nature, because those sentient beings have not abandoned the virtuous Dharma they have done, the Buddha-nature is good.' And so on, there are very many proofs. Some say that Acharya Chandrakirti does not accept the Tathagatagarbha, which is also unreasonable, because in the commentary on the Guhyasamāja, the Pradīpoddyotana, it says: 'The letter Om (藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡) is the Tathagatagarbha, because it causes the yogi's body to produce an indestructible body, therefore the Vajra body can be obtained.' And
【English Translation】 Realized it. Just that much, the Tathagata did not abandon diligence, and after that, with the words of the irreversible Dharma wheel, with the words of the three purities, those sentient beings with various natures are made to enter the realm of the Tathagata, and having entered, if they realize the Dharma nature of the Tathagata, it is called the supreme place of merit. 'Thus it is said, and thus having practiced, the nature of all defilements, that is, not abiding in Nirvana, and the fruit is also the Dharmakaya. Here, some say in the Ratnagotravibhāga: 'The universal basis is proclaimed as essence, it is not the object of discriminating mind.' Thus it is said, therefore, it is considered unreasonable to say that the Ālayavijñāna itself is proclaimed as the Tathagatagarbha, and to consider the Ālayavijñāna as the Tathagatagarbha, because in that very sutra it says: 'The various grounds are the universal basis, the Tathagatagarbha is also good, that essence with the name of the universal basis, the Tathagatas thus proclaim, the essence being proclaimed as the universal basis, is not understood by those of shallow wisdom.' The essence proclaimed as the universal basis, and the universal basis proclaimed as the essence, are mutually named by each other's names, and the essence is not the Ālayavijñāna, and the Ālayavijñāna is not the essence, because that is obscured and unindicated, and it ceases in the Arhat.' Thus it is said, the Tathagatagarbha is good, as quoted above 'the Tathagatagarbha is also good', and in the Laṅkāvatāra Sūtra it says: 'The Tathagatagarbha is good, it is not the realm of speculators.' And 'The mind is naturally luminous, it is the Tathagatagarbha.' And in the Mahāparinirvāṇa Sūtra it says: 'Good son, I say thus, those who have lost the four roots, have wrong views, slander the profound and vast sutras, and commit the five heinous crimes, also have Buddha-nature, because those sentient beings have not abandoned the virtuous Dharma they have done, the Buddha-nature is good.' And so on, there are very many proofs. Some say that Acharya Chandrakirti does not accept the Tathagatagarbha, which is also unreasonable, because in the commentary on the Guhyasamāja, the Pradīpoddyotana, it says: 'The letter Om (藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡) is the Tathagatagarbha, because it causes the yogi's body to produce an indestructible body, therefore the Vajra body can be obtained.' And
་། རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ གནས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་ སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ནི། རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོའི་རྒྱུད་ལས། དེ་བཞིན་ གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དག །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་ཆེན་ཏེ། །ཉོན་མོངས་འདམ་གྱིས་མ་ གོས་པ། །རྡོ་རྗེ་པད་མའི་དབང་བསྐུར་ཡིན། །ཞེས་དང་། དག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་སྙིང་ པོ། །སེམས་དཔའ་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱར་བཤད། །ང་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་སྙིང་པོ། །སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་བདག་དང་མཚུངས། །ཞེས་སེམས་ཅན་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ སྙིང་པོར་བཞུགས་པར་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ན། མི་ མཐོང་པ་ཅི་ཞེ་ན། མྱང་འདས་ཆེན་པོར་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དེ། ཉོན་མོངས་པས་ཡོངས་སུ་ཁེབས་པས་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་དང་། 2-62 རྨུས་ལོང་གིས་གཟུགས་ཡོད་ཀྱང་མི་མཐོང་ལ། མིག་ཅན་གྱིས་མཐོང་བ་དཔེར་མཛད་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་མཐོང་མོད་ ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ས་བཅུ་པས་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་མཐོང་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པས་ནི་མ་ལུས་པར་གཟིགས་སོ། །ཞེས་དང་། ཞར་བས་གཟུགས་གསལ་བར་མི་མཐོང་བ་ ལ་སྨན་པས་བཅོས་ནས་གསལ་བར་མཐོང་བ་དཔེར་མཛད་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་ བཅུ་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཐོང་མོད་ཀྱི། མི་གསལ་ལོ། །དེ་ལ་ དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་གསལ་བར་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དང་། གཞན་ཡང་ཤེས་ལ་མི་མཐོང་བ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་ཤེས་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པར་ནི་ཤེས་ན་ཉོན་མོངས་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ཏེ། བསྒྲིབས་ནས་མི་མཐོང་བས་ན། དེ་ནི་ཤེས་ལ་མི་མཐོང་བ། ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཤེས་ལ་ ཅུང་ཟད་མཐོང་བ་ཡོད་དེ། ས་བཅུ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ནི་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པར་ཤེས་ཀྱང་གསལ་བར་མི་མཐོང་བ་ ནི། ཟླ་བ་ཉིན་མོ་མི་གསལ་བ་དང་འདྲ་སྟེ། གཞན་ཡང་ཤེས་ཀྱང་ཤེས་ལ་མཐོང་ཀྱང་མཐོང་ བ་ནི། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེ་ནི་གཟིགས་པ་དང་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཞེས་སོ། །ལང་ཀར་གཤེགས་པར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཞུས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་སྨྲ་བ་འདི་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི། བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་ཇི་ལྟར་མི་ འདྲ་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་། རྟག་པ་བྱེད་པོ་ཡོན་ཏན་མེད་ པ་ཁྱབ་པ་མི་འཇིག་པའོ། །ཞེས་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་སྟོན་པར་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ངའི་དེ་བཞིན་གཤེགས
【現代漢語翻譯】 因為經中說：『諸佛之居所，乃一切有情眾，是如來藏之故。』 因此，關於如來藏，《金剛頂經》中說：『如來之藏，乃法界之大性，不為煩惱之泥所染，是金剛蓮花之灌頂。』 又說：『清凈如來藏，名為菩薩藏。我乃如來藏，一切有情皆與我等同。』因此，一切有情和諸佛皆有如來藏。 若有情眾生皆具佛性，為何不能見？《大涅槃經》中說：『一切有情皆具佛性，然為煩惱所覆故不見。』 如盲人雖有物而不能見，有眼者則能見，以此為喻，佛性亦然，一切有情雖不能見，然菩薩和十地菩薩能見少分，如來則能盡見。 又如眼翳者不能明見，經醫治後方能明見，以此為喻，十地菩薩亦然，雖見佛性，然不明瞭。以勇猛行三摩地之力，方能明見。 此外，有知而不能見者。知者，即知一切有情皆具佛性，然為煩惱所勝，遮蔽而不見，此為知而不能見。 又有知而略見者，即安住於十地之菩薩，雖知一切有情皆具佛性，然不能明見，如白晝之月不明顯。又有知且見者，即佛世尊，此為見與知。 《楞伽經》中，大慧菩薩請問：『世尊，您所說的如來藏，與外道所說的我，有何不同？世尊，外道也說，我是常恒、作者、無 गुण（梵文天城體，梵文羅馬擬音，guna，功德）、遍一切處、不壞的。』他們也宣說我。 世尊回答說：『大慧，我的如來藏
【English Translation】 Because it is said in the sutra: 'The abode of all Buddhas is all sentient beings, because it is the Tathagatagarbha.' Therefore, regarding the Tathagatagarbha, the Vajrasekhara Sutra says: 'The Tathagatagarbha is the great nature of the Dharmadhatu, not stained by the mud of afflictions, it is the empowerment of the Vajra lotus.' It also says: 'The pure Tathagatagarbha is said to be the Bodhisattvagarbha. I am the Tathagatagarbha, all sentient beings are equal to me.' Therefore, all sentient beings and all Buddhas have the Tathagatagarbha. If sentient beings all have the Buddha-nature, why can't they see it? The Mahaparinirvana Sutra says: 'All sentient beings have the Buddha-nature, but they cannot see it because it is covered by afflictions.' Just as a blind person cannot see even if there is an object, but a sighted person can see, similarly, the Buddha-nature is like that, although all sentient beings cannot see it, Bodhisattvas and the Ten Bhumi Bodhisattvas can see a little, but the Tathagata can see it completely. Also, just as a person with cataracts cannot see clearly, but after being treated by a doctor, they can see clearly, similarly, the Ten Bhumi Bodhisattvas are like that, although they see the Buddha-nature, it is not clear. With the power of the Brave Conduct Samadhi, they can see it very clearly. Furthermore, there is knowing but not seeing. Knowing means knowing that all sentient beings have the Buddha-nature, but they are overcome by afflictions, obscured and not seen, this is knowing but not seeing. There is also knowing and seeing a little, that is, the Bodhisattvas who abide in the Ten Bhumis, although they know that all sentient beings have the Buddha-nature, they cannot see it clearly, like the moon during the day is not clear. There is also knowing and seeing, that is, the Buddha Bhagavan, this is called seeing and knowing. In the Lankavatara Sutra, Mahamati Bodhisattva asked: 'World Honored One, how is the Tathagatagarbha that you speak of different from the self spoken of by the heretics? World Honored One, the heretics also say that the self is permanent, the creator, without guna ( गुण，梵文天城體，guna，梵文羅馬擬音，attribute/quality，功德), all-pervading, and indestructible.' They also proclaim the self. The World Honored One replied: 'Mahamati, my Tathagatagarbha
་པའི་སྙིང་པོ་བསྟན་པ་ནི། མུ་སྟེགས་ བྱེད་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་དེ་ 2-63 བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི། མུ་སྟེགས་བྱེད་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལ། མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ དྲང་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བསྟན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་ པོ་སྟོན་ཏེ། ཞེས་མུ་སྟེགས་དྲང་བའི་ཕྱིར་དུ་གསུངས་ཀྱི། དྲང་དོན་དུ་གསུངས་པ་ནི་མ་ཡིན། གདུལ་བྱ་དྲང་བའི་དོན་དུ་གསུངས་པས་དྲང་དོན་དུ་འགྱུར་ན། རྒྱལ་བའི་བཀའ་ཐམས་ཅད་ དྲང་དོན་དུ་ཐལ་བ་དང་། མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་གསུངས་པའང་དྲང་དོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཁ་ཅིག་དག་ནི་དྲང་ཕྱིར་དང་། ཞེས་གདུལ་བྱ་དྲང་བའི་དོན་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ རྒྱུད་བླར། སྤྲིན་དང་རྨི་ལམ་རྒྱུ་བཞིན་དེ་དང་དེར། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་ཀུན་སྟོང་ པ་ཞེས། །གསུངས་ནས་ཡང་འདིར་རྒྱལ་རྣམས་སེམས་ཅན་ལ། །སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ཡོད་ ཅེས་ཅི་སྟེ་གསུངས། ཞེས་པའི་ལན་དུ། ཉེས་པ་ལྔ་དག་སྤང་བའི་ཕྱིར། །ཁམས་ཡོད་ཉིད་ ཅེས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དྲང་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཉེས་པ་ལྔ་ སྤང་བའི་དོན་དུ་གསུངས། ཞེས་པ་ནི། གསུངས་པའི་དགོས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། དྲང་དོན་ དུ་གསུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་སྔ་ཕྱི་འགལ་བ་ནི་མི་གསུང་ལ། དེའི་རྗེས་ སུ། ཡང་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྐབས་སུ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་ཡོན་ཏན་དྲི་མེད་གཏེར། །སེམས་ཅན་ ཀུན་ལ་ཁྱད་མེད་རྣམས་གཟིགས་ནས། །ཞེས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་སངས་ རྒྱས་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཁྱད་མེད་དུ་གཟིགས་ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན། དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོར། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདི་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སེམས་ཅན་ལ་བདེར་ གཤེགས་སྙིང་པོ་ཡོན་ཏན་ཅན་ཡོད་པར་གྲུབ་པོ། ། ༈ དཔེའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པ། གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་བདུན་གྱི་དང་པོ། ༈ འོ་མ་དང་མར་གྱི་དཔེས། ཆོས་ཉིད་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་ཚུལ། འོ་མ་དང་མར་གྱི་དཔེས། ཆོས་ཉིད་ 2-64 སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་ཚུལ་ནི། ཇི་ལྟར་འོ་མ་དང་འདྲེས་པས། །མར་གྱི་སྙིང་པོ་མི་སྣང་ བ། །དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་དང་འདྲེས་པས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འོ་མའི་དུས་ན་མར་ཡོད་ཀྱང་འོ་མ་དང་འདྲེས་པས་སྙིང་པོ་མར་དངོས་ སུ་མི་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ། འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་ན་དབྱིངས་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་བཞུགས་ ཀྱང་གཉེན་པོས་ཉོན་མོངས་མ་སྦྱངས་པའི་ཚེ་འདྲ
【現代漢語翻譯】 揭示如來藏的精髓，與外道所說的『我』（藏文：བདག་，梵文天城體：ātman，梵文羅馬擬音：ātman，漢語字面意思：自我）並不相同。』從『大智慧，如來爲了糾正那些執著于外道所說的『我』的人，才揭示如來藏，從而展示如來藏的精髓。』因為是爲了糾正外道才說的，所以並不是究竟的意義。如果說爲了引導所化眾生而說就是不了義，那麼所有佛陀的教言都會變成不了義，甚至最終宣說的一乘也會變成不了義，因為『有些人是爲了引導』，即爲了引導所化眾生而說。此外，《寶性論》中說：『如雲如夢之執行，一切諸法皆空性，如來說已於此說，有情具有佛藏性。』爲了回答這個問題，經中說：『為斷除五種過失，故說有界（藏文：ཁམས་，梵文天城體：dhātu，梵文羅馬擬音：dhātu，漢語字面意思：界）之自性。』如果說這是不了義，那麼『爲了斷除五種過失而說』，這只是說明了宣說的必要性，並不是說它是不了義。因為至尊彌勒不會前後矛盾。而且，在事業的章節中，他說：『佛陀是無垢功德之寶藏，平等看待一切眾生。』因此，佛陀以無垢的功德平等地看待一切眾生。因此，正如《如來藏經》中所說：『善男子，這是諸法的法性，如來出現與否，眾生恒常具有如來藏。』因此，可以確定眾生具有安樂逝（藏文：བདེར་གཤེགས་，梵文天城體：sugata，梵文羅馬擬音：sugata，漢語字面意思：善逝）的功德之藏。 詳細解釋的例子： 第二部分是詳細解釋，分為七個部分，第一部分： 以牛奶和酥油為例，說明法性顯現和不顯現的方式： 以牛奶和酥油為例，說明法性顯現和不顯現的方式，如經中所說：『如與牛奶相混合，酥油精華不顯現，如是煩惱相混合，法界亦復不能見。』也就是說，就像牛奶中存在酥油，但由於與牛奶混合，酥油的精華無法顯現一樣。同樣，在輪迴的狀態中，雖然法界如來藏存在，但在沒有通過對治力（藏文：གཉེན་པོ，梵文天城體：pratipakṣa，梵文羅馬擬音：pratipakṣa，漢語字面意思：對治）凈化煩惱時，也無法顯現。
【English Translation】 Revealing the essence of the Tathāgatagarbha (Womb of the Tathāgata), it is not the same as the 'self' (ātman) spoken of by the Tirthikas (non-Buddhists). From 'Great wisdom, the Tathāgatas reveal the Tathāgatagarbha in order to correct those who are attached to the 'self' spoken of by the Tirthikas, thereby demonstrating the essence of the Tathāgatagarbha.' Because it is said to correct the Tirthikas, it is not the ultimate meaning. If it is said that it is for the purpose of guiding the beings to be tamed, then it becomes provisional, then all the Buddha's teachings would become provisional, and even the final One Vehicle (Ekayana) would become provisional, because 'some are for the purpose of guiding,' that is, for the purpose of guiding the beings to be tamed. Furthermore, in the Ratnagotravibhāga (Uttaratantra), it says: 'Like the movement of clouds and dreams, all dharmas are empty, having said that, why do the Victorious Ones say here that sentient beings have the Buddha-nature?' In response to this question, the sutra says: 'To abandon the five faults, it is taught that there is the element (dhātu) of existence.' If it is said that this is provisional, then 'to abandon the five faults' is only explaining the necessity of the teaching, not saying that it is provisional. Because the venerable Maitreya would not contradict himself. Moreover, in the context of activities, he says: 'The Buddhas are a treasure of stainless qualities, looking upon all sentient beings without distinction.' Therefore, the Buddhas look upon all sentient beings equally with stainless qualities. Therefore, as it is said in the Tathāgatagarbha Sutra: 'Sons of the lineage, this is the nature of dharmas, whether the Tathāgatas appear or not, sentient beings always have the Tathāgatagarbha.' Therefore, it is established that sentient beings have the Sugata (Well-gone) essence of qualities. Examples of detailed explanations: The second part is the detailed explanation, divided into seven parts, the first part: Using the example of milk and butter, explain the way in which the Dharmata (nature of reality) appears and does not appear: Using the example of milk and butter, explain the way in which the Dharmata appears and does not appear, as it is said in the sutra: 'Just as when mixed with milk, the essence of butter does not appear, so too when mixed with afflictions, the Dharmadhatu (sphere of reality) is not seen.' That is, just as butter exists in milk, but because it is mixed with milk, the essence of butter cannot appear. Similarly, in the state of samsara, although the Tathāgatagarbha of the Dharmadhatu exists, it cannot appear when afflictions have not been purified through the antidote (pratipakṣa).
ེས་པ་སྟེ་སོ་སོར་མ་ཕྱེ་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་མ་མཐོང་གི སེམས་ཅན་ལ་མེད་ནས་མ་མཐོང་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕལ་ཆེན་ ལས། གང་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐའ་དག་རྗེས་སུ་མ་ཞུགས་པའི་སེམས་ ཅན་དེ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་རིགས་ན་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་འདུ་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་པས་ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མི་མཐོང་། འདུས་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བས་ནི་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་ བའི་སྲས་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཞེས་སྟོང་གསུམ་དར་ཡུག་ཆེན་པོའི་དཔེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །མྱང་འདས་ཆེན་པོར་ཡང་། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་ཟླ་བ་ཚེས་པ་ནི་མི་མཐོང་མོད་ཀྱི། མེད་ ཅེས་བྱ་བར་མི་རུང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། བུས་པ་མ་རབས་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་མཐོང་མོད་ཀྱི། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་ཅེས་བྱ་བར་མི་རུང་ ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོབས་བཅུ་དང་མི་འཇིགས་པ་བཞི་ དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་ པ་གསུམ་པོ་ཡོད་པ་ཡང་། ཉོན་མོངས་པ་ཡོངས་སུ་བཅོམ་ན། གདོད་མཐོང་བར་འགྱུར་ རོ། །ལོག་སྲེད་ཅན་ནི་ལོག་སྲེད་བཅོམ་ན་གདོད་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང་ སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་དེ་ལྟ་བས་ན། ངས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་ 2-65 སོ་ཞེས་དང་། སོར་ཕྲེང་གི་མདོར། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནན་ཏན་ཏུ་བསྩལ་ཀྱང་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྐྱེས་པ་མ་བརྙེས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ ཀྱི་དབྱིངས་མ་སྐྱེས་པ་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་མཐའ་ཡས་པའི་བརྒྱན་པའི་དབྱིངས་ ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའང་སྟོབས་སོགས་དང་། མཚན་དཔེ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་ནི། འདུས་མ་བྱས་པའི་སྟོབས་སོགས་ཡོད་པ་ལ་དགོངས་སོ། །ཁ་ཅིག་སྟོབས་སོགས་སོ་གཉིས་ བྲལ་འབྲས་ཡིན་པས་འདུས་མ་བྱས་ཁོ་ནར་འདོད་པའང་མི་རིགས་ཏེ། སྟོབས་སོགས་ འདུས་བྱས་ཀྱང་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡུམ་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་རྟག་པ་སྟེ་ གང་དང་བྲལ་བས་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ བར་དུ་མི་རྟག་པ་སྟེ་གང་དང་ཡང་བྲལ་བས་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྟོབས་སོགས་(སྟོབས་སོགས་ ཀྱི་མ་རིག་པ་འཇོམས་པའང་འདི་ལ་དགོངས)མི་རྟག་པའང་གསུངས་སོ། །མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་ གཉིས་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདུས་བྱས་སོ་ཞེ་ན་མ་ངེས་ཏེ། དངོས་བརྒྱད་ དོན་དྲུག་ཏུ་བསྡུས་ནས་བསྟན་པའི་ཚེ་ན། ཆོས་སྐུ་སྦ
【現代漢語翻譯】 由於不區分，所以無法看到法界（Chos kyi dbyings），即如來藏（Gyal bai snying po）。並非因為眾生沒有如來藏而看不到。在《大方廣佛華嚴經》（Phal chen）中說：『沒有一個眾生不具有如來的一切智慧。』然而，由於概念的執著，看不到如來的智慧。當脫離概念的執著時，便能無礙地顯現出一切智智的自生智慧。』 佛子啊，這就像用三千大千世界的絲綢來比喻一樣。」 在《大般涅槃經》（Myang 'das chen po）中也說：『善男子，譬如初一的月亮，雖然看不見，但不能說它不存在。佛性（Sangs rgyas kyi rang bzhin）也是如此，雖然所有惡劣的凡夫都看不見，但不能說他們沒有佛性。善男子，佛性是這樣的：十力（Stobs bcu）、四無畏（Mi 'jigs pa bzhi）、大慈悲（Snying rje chen po）和三念住（Dran pa nye bar bzhag pa gsum），所有眾生都具有這三種功德，當煩惱完全斷除時，才能顯現出來。當邪見者斷除邪見時，才能獲得十力、四無畏、大慈悲和三念住。』 因此，我常說一切眾生都具有佛性。 在《指鬘經》（Sor phreng gi mdo）中說：『即使諸佛慇勤勸導，也無法找到如來藏，因為一切眾生都具有未生的佛界（Sangs rgyas kyi dbyings），這佛界以無量好的相好（Mtshan dang dpe byad bzang po）莊嚴。』 說具有十力等和相好，是指具有非造作的十力等。有些人認為十力等是三十二相的果，因此完全是非造作的，這種觀點是不合理的，因為也說了十力等是造作的。《般若波羅蜜多經》（Yum）中說：『智慧的彼岸（Shes rab kyi pha rol tu phyin pa）是無常的，但不是與任何事物分離。』 從這裡到十八不共佛法（Sangs rgyas kyi chos ma 'dres pa bco brgyad），都是無常的，但不是與任何事物分離。』 也就是說，也說了十力等（摧毀十力等無明也指這個）是無常的。 如果說三十二相（Mtshan sum cu rtsa gnyis）是異熟果，因此是造作的，那是不確定的。因為在歸納為八十種好時，法身（Chos sku）...
【English Translation】 Because of non-discrimination, one cannot see the Dharmadhatu (Chos kyi dbyings), the essence of the Victorious Ones (Gyal bai snying po). It is not that sentient beings do not have the essence of the Victorious Ones and therefore cannot see it. In the Avatamsaka Sutra (Phal chen), it says: 'There is not a single sentient being who does not possess all the wisdom of the Tathagata.' However, due to the clinging to concepts, one cannot see the wisdom of the Tathagata. When one is free from the clinging to concepts, the self-arisen wisdom of omniscient awareness arises without obstruction. O son of the Victorious Ones, it is like the example of the great silk of three thousand worlds. In the Mahaparinirvana Sutra (Myang 'das chen po), it also says: 'Son of good family, for example, the waxing moon is not visible, but it cannot be said that it does not exist. The Buddha-nature (Sangs rgyas kyi rang bzhin) is also like that; although all inferior ordinary people do not see it, it cannot be said that they do not have the Buddha-nature. Son of good family, the Buddha-nature is like this: the ten powers (Stobs bcu), the four fearlessnesses (Mi 'jigs pa bzhi), great compassion (Snying rje chen po), and the three mindfulnesses (Dran pa nye bar bzhag pa gsum); all sentient beings have these three qualities, and when the afflictions are completely destroyed, they will become visible. When a heretic destroys heresy, they will attain the ten powers, the four fearlessnesses, great compassion, and the three mindfulnesses.' Therefore, I always say that all sentient beings have the Buddha-nature. In the Angulimaliya Sutra (Sor phreng gi mdo), it says: 'Even if all the Buddhas earnestly exhort, they cannot find the essence of the Tathagata, because all sentient beings have the unborn Buddha-realm (Sangs rgyas kyi dbyings), which is adorned with limitless good marks and characteristics (Mtshan dang dpe byad bzang po).' Saying that one has the ten powers, etc., and the marks and characteristics, refers to having the unconditioned ten powers, etc. Some people think that the ten powers, etc., are the result of the thirty-two marks, so they are completely unconditioned, but this view is unreasonable, because it is also said that the ten powers, etc., are conditioned. In the Prajnaparamita Sutra (Yum), it says: 'The perfection of wisdom (Shes rab kyi pha rol tu phyin pa) is impermanent, but it is not separate from anything.' From here to the eighteen unshared qualities of the Buddha (Sangs rgyas kyi chos ma 'dres pa bco brgyad), they are impermanent, but they are not separate from anything.' That is to say, it is also said that the ten powers, etc. (destroying the ignorance of the ten powers, etc., also refers to this) are impermanent. If it is said that the thirty-two marks (Mtshan sum cu rtsa gnyis) are the result of maturation, therefore they are conditioned, that is uncertain. Because when they are summarized into the eighty minor marks, the Dharmakaya (Chos sku)...
ྱོར་བཞིའི་རྣམ་སྨིན་དུ་གསུངས་པ་བཞིན་ ནོ། །སྟོབས་སོགས་དང་མཚན་དཔེ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་གཉིས་གཉིས་གསུངས་ པས། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་སྟོབས་སོགས་ཡོན་ཏན་དེ་དག་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ལ་གདོད་མ་ནས་ ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ལྡན་པའོ། །ཇི་ལྟར་འོ་མ་རྣམ་སྦྱངས་པས། །མར་གྱི་སྙིང་པོ་དྲི་མེད་འགྱུར། །དེ་ བཞིན་ཉོན་མོངས་རྣམ་སྦྱངས་པས། །ཆོས་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་དྲི་མེད་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འོ་མ་བསྲུབས་པ་ལས་དྲི་མ་མེད་པའི་མར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ། ཉོན་མོངས་གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་རྣམ་པར་སྦྱངས་ཏེ་དྲི་མ་མེད་པར་བྱས་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་དྲི་མ་མེད་ པ་དེ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། ། གཉིས་པ་ ༈ མར་མེ་དང་བུམ་པའི་དཔེ་དོན། མར་མེ་དང་བུམ་པའི་དཔེ་དོན་ནི། ཇི་ལྟར་མར་མེ་བུམ་ནང་གནས། །ཅུང་ 2-66 ཞིག་སྣང་བར་མི་འགྱུར་བ། །དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་བུམ་ནང་གནས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་ མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བུམ་ནང་གི་མར་མེ་རང་གི་ངོ་བོ་འོད་གསལ་ཡང་། བུམ་ པས་བསྒྲིབས་པས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མི་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བུམ་པའི་ནང་དུ་གནས་ པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ངོ་བོ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ཡང་། འཆིང་བ་མཐའ་དག་ཅན་གྱི་ སྐྱེས་བུའི་བློ་ངོར་བློ་བུར་དྲི་མས་བསྒྲིབས་པས་མ་མཐོང་ཞིང་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པའོ། ། ཕྱོགས་ནི་གང་དང་གང་དག་གནས། །བུམ་པ་བུ་ག་བཏོད་གྱུར་པ། །དེ་དང་དེ་ཡི་ཕྱོགས་ ཉིད་ནས། །འོད་ཀྱི་རང་བཞིན་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བུམ་པ་ལ་བུ་ག་ཆུང་ངུ་ དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་བཏོད་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་འོད་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོར་སྣང་བ་ལྟར་མཐོང་ ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་ས་བདུན་པའི་བར་དང་། དག་པ་ས་རྣམས་སུ་སྒྲིབ་པའི་ས་བོན་རིམ་ བཞིན་སྤངས་པ་ལས་ཆོས་དབྱིངས་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ རོ། །གང་ཚེ་ཏིང་འཛིན་རྡོ་རྗེ་ཡིས། །བུམ་པ་དེ་ཉིད་བཅག་གྱུར་པ། །དེ་ཚེ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་ ཡི། །མཐར་ཐུག་བར་དུ་སྣང་བར་བྱེད། །ཅེས་གསུང་སྟེ། གང་གི་ཚེ་ས་བཅུའི་རྒྱུན་གྱི་ཐ་མར། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱི་ལྷག་མ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་མ་ལུས་ པར་བཅོམ་པ་ལས། ནམ་མཁའི་མཐར་ཐུག་པར་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ པས་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །སྤྱོད་བསྡུས་སྒྲོན་མར། དོན་དམ་ པའི་བདེན་པ་ནི་ལུས་མེད་པ། དཔེ་མེད་པ། རྩོམ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། སོ་སོར་རང་གིས་ རིག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་བླ་མའི་ཁ་ལས་བསྟན་པ་མེད་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་ དུ་གསུངས་པའི་ཚིག་ལས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་མར་མེ་བུམ་ནང་གནས། །ཕྱི་རོལ་ཏུ་ནི་མི་སྣང་ འགྱུར། །བུམ་པ་དེ་
【現代漢語翻譯】 正如經中所說，四種成熟的顯現並非如此。 因為經中說了力量等和相好，有為法和無為法兩種，所以無為法的力量等功德，從一開始就自然具備于如來藏中。 如經中所說：『如何牛奶經提煉，變成無垢之酥油精，如是煩惱經提煉，法界清凈極無垢。』 就像攪拌牛奶顯現出無垢的酥油一樣，通過對治煩惱的智慧進行徹底凈化，使法界如來藏顯現出無垢的狀態。 第二 酥油燈和瓶子的比喻的意義： 酥油燈和瓶子的比喻的意義是：『如燈在瓶內，少許不顯現，如是煩惱在瓶內，法界亦不見。』 就像瓶子里的酥油燈，其自性是光明，但被瓶子遮蔽，所以在外面看不見一樣，安住在煩惱之瓶內的法界，其自性本來就是光明，但由於被一切束縛者的心識中的突發污垢所遮蔽，所以看不見，也沒有顯現。 『方向存在於何處，瓶子穿孔之處，從彼方向，光明之自性將顯現。』 就像在瓶子上開小、中、大孔，外面顯現出小、中、大的光一樣，在見道和修道七地之間，以及清凈地，逐漸斷除遮蔽的種子，從而使法界顯現為小、中、大三種。 『何時以金剛定，彼瓶被打破，彼時彼即是，直至虛空邊際顯現。』 當在十地相續的最後，以金剛般的禪定，將包括習氣在內的兩種障礙完全摧毀時，遍佈虛空邊際的法界，瑜伽士將完全顯現出來。 《入行論》中說：『勝義諦是無身、無喻、離一切造作、各自自證的，因此，不通過上師的口傳，無法瞭解。』 正如經文中所說：『如燈在瓶內，外面不顯現，瓶子那』
【English Translation】 As it is said in the scriptures, the four kinds of maturation do not appear as such. Because the scriptures speak of powers and so on, and both conditioned and unconditioned qualities, the unconditioned qualities such as powers are naturally and spontaneously present in the Essence of the Victorious One from the very beginning. As it is said: 'How milk is thoroughly purified, the essence of butter becomes immaculate, likewise, when afflictions are thoroughly purified, the Dharmadhatu becomes extremely immaculate.' Just as churning milk reveals immaculate butter, so too, by thoroughly purifying afflictions with the antidote of wisdom, the immaculate Dharmadhatu, the Essence of the Victorious One, becomes manifest. Second The meaning of the example of the butter lamp and the vase: The meaning of the example of the butter lamp and the vase is: 'As a lamp inside a vase, it does not appear at all, likewise, afflictions inside a vase, the Dharmadhatu is not seen either.' Just as a butter lamp inside a vase, its essence is clear light, but it is obscured by the vase, so it is not visible outside, likewise, the Dharmadhatu residing inside the vase of afflictions, its essence is naturally clear light, but it is obscured by the adventitious stains in the minds of beings with all kinds of bonds, so it is not seen and not manifested. 'In which direction does it exist, where the vase is pierced, from that direction, the nature of light will appear.' Just as making small, medium, and large holes in a vase causes small, medium, and large light to appear outside, so too, between the path of seeing and the seventh bhumi of the path of cultivation, and in the pure bhumis, gradually abandoning the seeds of obscuration causes the Dharmadhatu to be manifestly seen as small, medium, and large. 'When with the Vajra Samadhi, that vase is broken, at that time it is, manifest to the ultimate extent of space.' When, at the end of the continuum of the ten bhumis, with a Vajra-like Samadhi, all the remaining two obscurations, including their habitual tendencies, are destroyed, the Dharmadhatu, which pervades to the ultimate extent of space, is completely manifested to the yogi. In the Compendium of Practice it says: 'The ultimate truth is without body, without example, free from all fabrications, individually self-aware, therefore, without the oral instruction of a guru, it cannot be known.' As it is said in the scriptures: 'As a lamp inside a vase, it does not appear outside, that vase'
ཉིད་བཅག་གྱུར་ན། །དེ་འོག་མར་མེའི་འོད་སྣང་འགྱུར། །དེ་བཞིན་བུམ་ པ་རང་ལུས་ཉིད། །དེ་ཉིད་མར་མེ་ལྟ་བུ་ཉིད། །བླ་མའི་ཁ་ཡིས་ལེགས་བཅག་ནས། །སངས་ 2-67 རྒྱས་ཡེ་ཤེས་གསལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། གསུམ་པ་ ༈ ཆོས་དབྱིངས་སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་བའི་དོན། ཆོས་དབྱིངས་སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་བའི་དོན་ནི། མཐོང་ཚུལ་དེའང་ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་མཐོང་བའི་བློའི་རིམ་པ་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་གི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ནི་ མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་སྐྱེ་མ་ཡིན། །ནམ་ཡང་འགག་པར་འགྱུར་བ་མེད། །དུས་ རྣམས་ཀུན་ཏུ་ཉོན་མོངས་མེད། །ཐོག་མ་བར་མཐའ་དྲི་མ་བྲལ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ ཀྱི་དབྱིངས་སྐྱེ་འགག་ཏུ་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་ཟད་པ་གཉེན་པོས་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གདོད་མ་ ནས་ཟད་པས་དེ་ཕྱིར་གྲོལ་ཞེས་བསྟན། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དུས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་ངོ་བོ་ལ་ ཉོན་མོངས་མེད་ཅིང་། ཐོག་མ་གཞིའི་དུས་དང་། བར་ལམ་གྱི་དུས་དང་། མཐར་འབྲས་བུའི་ དུས་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་གདོད་མ་ནས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། རྒྱུད་བླར། ཇི་ལྟར་སྔར་ བཞིན་ཕྱིས་དེ་བཞིན། །འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང་། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ ནམ་མཁའ་ཡི། །ཁམས་ལྟར་རྒྱུ་མེད་རྐྱེན་མེད་དེ། །ཚོགས་པ་མེད་ཅིང་སྐྱེ་བ་དང་། །འཇིག་ དང་གནས་པའང་ཡོད་མ་ཡིན། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་ནམ་ མཁའ་བཞིན་དུ་འགྱུར་མེད་དེ། །ཡང་དག་མིན་རྟོག་ལས་བྱུང་འདོད་ཆགས་སོགས། །གློ་ བུར་དྲི་མས་དེ་ཉོན་མོངས་མི་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། བཞི་པ་ ༈ ནོར་བུ་འོད་གསལ་མི་གསལ་གྱི་དཔེས་བསྟན་པ། ནོར་བུ་འོད་གསལ་མི་གསལ་གྱི་དཔེས་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རིན་ཆེན་བཻ་དུརྱ། །དུས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་འོད་གསལ་ཡང་། །རྡོ་ཡི་ནང་ན་གནས་གྱུར་ན། །དེ་ཡི་འོད་ནི་གསལ་ མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བཻ་དུརྱ་ཆེན་པོ་རྡོའི་ནང་ན་གནས་པ་དང་། རྡོ་བསལ་ཏེ་ཕྱིས་ པ་གཉིས་ངོ་བོ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་རྡོ་ཡི་ནང་ན་གནས་པའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་འོད་མི་སྣང་བ་དེ་ བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པའི། །ཆོས་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་དྲི་མེད་པའང་། །འཁོར་བར་འོད་ནི་གསལ་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་ 2-68 བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་པས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ངོ་བོ་དྲི་མས་མ་གོས་ཀྱང་འཁོར་ བར་རྒྱུན་ལྡན་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་འོད་མི་གསལ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཡི་ཉེས་པའོ། །མྱ་ངན་འདས་ ན་འོད་གསལ་འགྱུར། །ཞེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་དེས་སྒྲིབ་པ་སྦྱངས་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ མཐར་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པ་ན། རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་དབྱིངས་དེའང་ཡོན་ཏན་དང་། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་འོད་ གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་མ
【現代漢語翻譯】 當它被打破時，它會變成燈的光芒。同樣，瓶子本身就像燈一樣。如果被上師的口訣打破，佛的智慧就會顯現。』正如所說。 第三 法界無生滅之義 法界無生滅之義是說，所見之相也是見法界之心的次第，但不是法界本身的體性。法界不生，永不滅，一切時中無有煩惱，無始無終，遠離垢染。』正如所說，法界不生不滅，不是用對治力來滅盡，而是從本以來就已滅盡，所以說解脫。正如所說，一切時中，體性上沒有煩惱，最初的根本之時，中間的道路之時，最後的果位之時，一切時中，其自性從本以來就遠離垢染。如《寶性論》所說：『如前一樣，後來也一樣，是不變的法性。』以及『心的自性如虛空，無因無緣，無聚集，無生，無滅，也無住。心的自性是光明，如虛空般不變。由非真實的妄想所生的貪慾等，不會被突如其來的垢染所染污。』正如所說。 第四 以寶珠光明與不光明為例 以寶珠光明與不光明為例是說：『如珍貴的琉璃寶珠，一切時中都光明，但在石頭中時，它的光芒就不顯現。』正如所說，琉璃寶珠在石頭中，和將石頭去除后，兩者體性上沒有差別，但在石頭中時，外面的光芒不顯現。同樣，『同樣，被煩惱遮蔽的，法界極其清凈，在輪迴中光芒不顯現。』正如所說，在眾生的時候，被無量無邊的煩惱遮蔽，所以法界的體性雖然沒有被垢染沾染，但在輪迴中，這種常態下，功德的光芒不顯現，這是那個人的過失。『涅槃時光明顯現。』正如所說，那個人清凈了遮蔽，獲得了究竟的涅槃，那麼，相續的法界也會顯現功德和事業的光芒。』這是《辨法法性論》的解釋。
【English Translation】 When it is broken, it turns into the light of a lamp. Similarly, the vase itself is like a lamp. If broken by the guru's words, the wisdom of the Buddha will become clear.' As it is said. Third The meaning of Dharmadhatu (ཆོས་དབྱིངས་, 法界) being free from arising and ceasing The meaning of Dharmadhatu being free from arising and ceasing is that the way of seeing is also the stage of mind that sees the Dharmadhatu, but it is not the nature of the Dharmadhatu itself. The Dharmadhatu does not arise, and will never cease. At all times, there are no afflictions. It is without beginning or end, and free from defilements.' As it is said, the Dharmadhatu does not change into arising and ceasing, and it is not exhausted by the antidote. It is exhausted from the beginning, therefore it is shown as liberation. As it is said, at all times, there are no afflictions in its essence. The initial ground time, the intermediate path time, and the final fruit time, at all times, its own essence is free from defilements from the beginning. As the Uttaratantra Shastra (རྒྱུད་བླ་མ, 寶性論) says: 'As before, so it is later, it is the unchanging Dharma nature.' And 'The nature of mind is like the sky, without cause or condition, without assembly, without birth, without destruction, and without abiding. The nature of mind is clear light, which is immutable like the sky. Desires, etc., arising from unreal thoughts, do not become afflicted by sudden defilements.' As it is said. Fourth Shown by the example of a jewel being bright and not bright The example of a jewel being bright and not bright is: 'Like a precious lapis lazuli jewel, it is always bright, but when it is in a stone, its light is not clear.' As it is said, there is no difference in nature between a lapis lazuli jewel being in a stone and removing the stone, but when it is in a stone, the outer light does not appear. Similarly, 'Similarly, the Dharmadhatu, which is obscured by afflictions, is extremely pure, but its light is not clear in samsara.' As it is said, when sentient beings are obscured by countless afflictions, the nature of the Dharmadhatu is not stained by defilements, but in samsara, the light of qualities is not clear in this constant state, which is the fault of that person. 'The light becomes clear in nirvana.' As it is said, when that person purifies the obscurations and attains the ultimate nirvana, then the Dharmadhatu of the continuum will also manifest the light of qualities and activities.' This is an explanation from the Discrimination of Dharma and Dharmata (རྣམ་པར་མི་, 辨法法性論).
ི་རྟོག་པར་འཇུག་པའི་མདོ་ལས། བྲག་གི་དབུས་ སུ་གནས་པའི་ནོར་བུའི་དཔེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་གོང་དུ་དྲངས་པ་དང་། ནོར་བུ་སྦྱོང་བའི་ དཔེས་དྲི་མ་སྦྱོང་ཚུལ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། གསུངས་པ་ ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། མང་པས་འཇིགས་ནས་མ་བྲིས་སོ། ། ལྔ་པ་ ༈ ཁམས་གསེར་གྱི་དཔེས་བཤད་པ། ཁམས་གསེར་གྱི་དཔེས་བཤད་པ་ནི། ཁམས་ཡོད་པས་ནི་ལས་བྱས་པས། །ས་ལེ་ སྦྲམ་དག་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཁམས་མེད་པས་ནི་ལས་བྱས་ཀྱང་། །ཉོན་མོངས་འབའ་ཞིག་ སྐྱེ་བར་ཟད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་གང་ན་གསེར་གྱི་ཁམས་ཡོད་པ་དེར་ལས་ བྱས་པས་ས་ལེ་སྦྲམ་མཐོང་བར་གྱུར་གྱི། གསེར་མེད་པའི་ས་ལ་རྐོས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཡོད་པས་ཉོན་མོངས་བསལ་ནས་སྣང་ བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། མེད་ན་ཉོན་མོངས་བསལ་ཡང་དོན་མེད་དུ་འགྱུར། ཞེས་པ་སྟེ། མདོ་ ལས། ཇི་ལྟར་རྡོ་ཡི་བྱེ་མ་ལས། །ས་ལེ་སྦྲམ་ནི་མི་མཐོང་བ། །ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པས་དེ་མཐོང་ བཞིན། །འཇིག་རྟེན་ལ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། རྒྱུད་བླར། གལ་ ཏེ་སངས་རྒྱས་ཁམས་མེད་ན། །སྡུག་ལ་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། །མྱ་ངན་འདས་ལ་འདོད་ པ་དང་། །དོན་གཉེར་སྨོན་པའང་མེད་པར་འགྱུར། །སྲི ད་དང་མྱ་ངན་འདས་ལ་དེའི། །སྡུག་ བདེའི་སྐྱོན་ཡོན་མཐོང་བ་འདི། །རིགས་ཡོད་ལས་ཡིན་གང་ཕྱིར་དེ། །རིགས་མེད་དག་ལ་ མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། 2-69 དྲུག་པ་ ༈ སྦུན་པ་དང་སྙིང་པོའི་དོན་བསྟན་པ། སྦུན་པ་དང་སྙིང་པོའི་དོན་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་སྦུན་པས་གཡོགས་གྱུར་པས། །སོ་བ་འབྲས་བུ་མི་འདོད་ལྟར། །ཞེས་སྦུན་མ་དང་བཅས་པའི་འབྲས་ལ་འདི་ནི་འབྲས་སོ་ བའོ་ཞེས་མིང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར། དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་གཡོགས་པས། །དེ་ནི་སངས་ རྒྱས་ཞེས་མི་བརྟགས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དུས་ན། ཉོན་མོངས་ཀྱིས་གཡོགས་ པས་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་བཞུགས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཞེས་མཚན་མ་བརྟགས་ཤིང་། སེམས་ཅན་ གྱི་ཁམས་ཞེས་འདོགས། ཇི་ལྟར་སྦུན་པ་ལས་གྲོལ་བས། །འབྲས་ཉིད་སྣང་བར་འགྱུར་ བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ལས་གྲོལ་ནས། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། སྦུན་པ་ལས་གྲོལ་ནས་འབྲས་བུ་སྣང་ཞིང་དོན་བྱེད་པ་ལྟར། སྒྲིབ་གཉིས་ལས་ གྲོལ་བ་ན། འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་སྟོབས་སོགས་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུད་བླར། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མ་རིག་སོགས་འབྲས་ཀྱི། །ལྤགས་སྦུབས་ནང་ཆུད་ཆོས་ ཁམས་དགེ་བ་ཡང་། །དེ་བཞིན་དགེ་བ་དེ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས། །རིམ་གྱིས་ཐུབ་པའི་རྒྱལ་པོའི་ དངོས་པོར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་མཐུན་ནོ། ། བདུན་པ་ ༈ ཆུ་ཤིང་གི་དཔེས་
【現代漢語翻譯】 在《入于思擇經》中，以巖石中寶珠的例子廣為闡述，如前所述。關於以寶珠的例子來凈化污垢的方法，如《持咒自在王請問經》中所說，應當瞭解。因為害怕人多，所以沒有寫太多。 第五 以礦藏黃金的例子來解釋： 以礦藏黃金的例子來說明，經中說：『因為有礦藏，所以經過開採，才能見到純金。如果沒有礦藏，即使開採，也只會產生煩惱。』意思是說，如果在某個地方有金礦，那麼經過開採就能見到純金；如果在沒有金礦的土地上挖掘，只會徒增痛苦。同樣，因為眾生具有如來藏（sangs rgyas kyi snying po，buddha-dhatu，buddha-nature，佛性），所以去除煩惱后才能顯現光明；如果沒有如來藏，即使去除煩惱也毫無意義。』如經中所說：『就像從石沙中，無法見到純金，但經過徹底提煉后就能見到一樣。如來（de bzhin gshegs，tathagata，thus-gone，如來）對於世間也是如此。』《寶性論》中說：『如果眾生沒有如來藏，就不會對痛苦感到厭倦，也不會渴望涅槃（mya ngan 'das，nirvana，extinguished，寂滅），更不會有尋求和嚮往涅槃的願望。對於輪迴（srid，samsara，existence，輪迴）和涅槃的痛苦和快樂的缺點和優點的認識，是因為具有佛性，而沒有佛性的人則不會有這些認識。』 第六 闡述穀殼和精華的意義： 闡述穀殼和精華的意義，經中說：『就像被穀殼覆蓋，人們不想要帶殼的稻米一樣。』就像對於帶著穀殼的稻米，人們會說這是稻米一樣。『同樣，被煩惱覆蓋，人們不會認為那是佛。』意思是說，在眾生階段，雖然如來藏存在，但由於被煩惱覆蓋，所以不會被認為是佛，而是被稱為眾生界。『就像從穀殼中脫離，稻米就會顯現一樣。同樣，從煩惱中解脫，法身（chos kyi sku，dharma-kaya，dharma-body，法身）就會完全顯現。』意思是說，就像從穀殼中脫離后，稻米就會顯現併發揮作用一樣，從二障中解脫后，果位法身的力量等功德就會顯現。《寶性論》中說：『眾生的無明等如同稻米的穀殼，覆蓋著法界（chos khams，dhatu，element，界）的善性，同樣，這種善性依靠它，逐漸成為佛陀的真實本體。』與此相符。 第七 以樹木的例子來說明：
【English Translation】 In the Sutra of Engaging in Reflection, the example of a jewel in the middle of a rock is extensively explained, as mentioned above. Regarding the method of purifying defilements using the example of a jewel, it should be understood as stated in the Sutra Requested by the King of Dhāraṇī Empowerment. Because of fear of the multitude, not much has been written. Fifth Explaining with the Example of Gold in Ore: Explaining with the example of gold in ore, it is said in the sutra: 'Because there is ore, by working on it, pure gold can be seen. Without ore, even if worked on, only afflictions arise.' This means that if there is gold ore in a certain place, then by working on it, pure gold can be seen; if digging on land without gold, it only increases suffering. Similarly, because sentient beings have the Tathāgatagarbha (sangs rgyas kyi snying po, buddha-dhatu, buddha-nature, Buddha Nature), they can remove afflictions and manifest light; if there is no Tathāgatagarbha, even removing afflictions is meaningless. As it is said in the sutra: 'Just as from sandy stone, pure gold cannot be seen, but after thorough refinement, it can be seen. The Tathāgata (de bzhin gshegs, tathagata, thus-gone, Thus Gone One) is the same for the world.' In the Ratnagotravibhāga it says: 'If sentient beings did not have the Tathāgatagarbha, they would not be weary of suffering, nor would they desire nirvāṇa (mya ngan 'das, nirvana, extinguished, Nirvana), and there would be no desire to seek and aspire to nirvāṇa. The recognition of the faults and virtues of suffering and happiness in samsara (srid, samsara, existence, Existence) and nirvāṇa is because of having the Buddha-nature, and those without the Buddha-nature do not have these recognitions.' Sixth Explaining the Meaning of Husk and Essence: Explaining the meaning of husk and essence, it is said in the sutra: 'Just as when covered by husk, people do not want unhusked rice.' Just as for rice with husk, people say this is rice. 'Similarly, when covered by afflictions, one does not consider that to be a Buddha.' This means that in the state of sentient beings, although the essence of the Victorious One resides, it is not considered a Buddha because it is covered by afflictions, but is called the realm of sentient beings. 'Just as when freed from the husk, the rice itself appears, similarly, when freed from afflictions, the Dharmakāya (chos kyi sku, dharma-kaya, dharma-body, Dharma Body) becomes completely clear.' This means that just as when freed from the husk, the rice appears and functions, when freed from the two obscurations, the qualities such as the power of the fruit Dharmakāya become clear. The Ratnagotravibhāga says: 'The ignorance of sentient beings, etc., is like the husk of rice, the element of dharma (chos khams, dhatu, element, Element) contained within is also virtuous. Similarly, that virtue, relying on that, gradually becomes the real essence of the King of Sages.' This is in accordance with that. Seventh Explaining with the Example of a Tree:
བསྟན་པ། ཆུ་ཤིང་གི་དཔེས་བསྟན་པ་ནི། ཆུ་ཤིང་སྙིང་པོ་མེད་དོ་ཞེས། །འཇིག་རྟེན་ན་ནི་ དཔེར་བྱེད་ཀྱང་། །དེ་ཡི་འབྲས་བུ་སྙིང་པོ་ཉིད། །དངར་པོ་ཟ་བར་བྱེད་པ་ལྟར། །སྙིང་པོ་མེད་ པའི་འཁོར་བ་ལས། །ཉོན་མོངས་གཟེབ་དང་བྲལ་གྱུར་ན། །དེ་ཡི་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་བདུད་རྩིར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཆུ་ཤིང་སྙིང་པོ་མེད་པའི་དཔེར་ གྲགས་ཀྱང་དེའི་འབྲས་བུ་སྨིན་ནས་ཟ་བར་ལྟར། བརྟགས་ན་སྙིང་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ པའི་འཁོར་བ་ལ་ཡང་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་བཞུགས་པ་ལས་སྒྲུབ་པ་པོས་ལམ་བསྒོམས་ཏེ་ཉོན་ མོངས་པའི་གཟེབ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ན། རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་དྲི་བཅས་དེའི་འབྲས་བུ་སངས་ རྒྱས་ཉིད་སྒྲུབ་པ་པོ་ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་བདུད་རྩིར་འགྱུར་རོ། །རྗེ་བཙུན་སྤྱན་རས་གཟིགས་ 2-70 ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས། འཁོར་བ་སྙིང་པོ་མེད་དེ་ཟད་གྱུར་པ། །དེ་ལས་སྐྱེས་བུའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ འབྲས་ཏེ། །ཆུ་ཤིང་གི་ནི་འབྲས་བུ་སྨིན་པ་རྣམས། །ཆུ་ཤིང་ཉམས་པས་ཡང་དག་འབྱུང་བ་ བཞིན། །སྡིག་པ་དང་ནི་ཤིང་སྲི ན་སེམས་ཅན་རྣམས། །གང་ལས་བྱུང་པ་དེ་ལས་དེ་ཉམས་ བྱེད། །དེ་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི། །སྒྱུ་མ་རྣམ་པར་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ སྦྱོང་བྱེད་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས། གཉིས་པ་སྦྱོང་བྱེད་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་གསུམ་སྟེ། དྲི་མ་སྦྱོང་བའི་ཚུལ། སྒོམ་པའི་ ཚུལ། ཐོབ་པའི་རིམ་པའོ། ། ༈ དྲི་མ་སྦྱོང་བའི་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། ༈ ཆོས་སྐུའི་ཁམས་དེ་ཉིད་རིགས་སུ་འཐད་པའི་ཚུལ། སྤྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚུལ་བསྟན་པ། དང་པོ་ཆོས་སྐུའི་ཁམས་དེ་ཉིད་རིགས་ སུ་འཐད་པའི་ཚུལ་ལ་གསུམ་ལས། སྤྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚུལ་བསྟན་པ་ནི། དེ་བཞིན་ ས་བོན་ཐམས་ཅད་ལས། །རྒྱུ་དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་། །ས་བོན་མེད་པར་འབྲས་ ཡོད་པར། །ཤེས་ལྡན་གང་གིས་སྒྲུབ་པར་ནུས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཆུ་ཤིང་ལས་འབྲས་བུ་ མངར་པོ་འབྱུང་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྒྱུ་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ལས་རྒྱུ་རང་དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་ འབྱུང་ལ། རྒྱུ་ས་བོན་མེད་པར་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཤེས་ལྡན་གང་གིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་ནུས་ ཏེ། མི་ནུས་སོ་ཞེས་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབས་ནས། ས་བོན་གྱུར་པ་ཁམས་དེ་ཉིད། །ཆོས་རྣམས་ ཀུན་གྱི་རྟེན་དུ་འདོད། །རིམ་གྱིས་སྦྱངས་པར་གྱུར་པ་ལས། །སངས་རྒྱས་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་ འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། མྱང་འདས་ཆེན་པོར་བདག་ལ་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བའི་ས་བོན་ བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ས་བོན་ནམ། རྒྱུར་གྱུར་པའི་ ཁམས་དེ་ཉིད་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་མཐར་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་དུ་འདོད་ཅེས་ པའམ། ཡང་ན་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅ
【現代漢語翻譯】 教法。 以水樹為例：『水樹沒有心，』世間作比喻，但它的果實是精華，可以甜美地食用。從無心的輪迴中，若能遠離煩惱的牢籠，其果實即是佛陀，成為一切有情眾生的甘露。』如是說，水樹雖以無心著稱，但其果實成熟后可供食用。若細察，即使在毫無意義的輪迴中，也存在著如來藏，修行者通過修持道路，得以遠離煩惱的牢籠，如來藏及其果實——佛陀，將成為修行者和一切有情眾生的甘露。 尊者觀世音菩薩曾說：『輪迴無心終將耗盡，從中生出的佛陀是果實。如同水樹的果實成熟，水樹衰敗而生出。罪惡、樹木和吝嗇的有情眾生，從何處產生，便從何處衰敗。同樣，瑜伽士的心，能使幻象徹底衰敗。』如是說。 修持道的階段。 第二，修持道的階段分為三：凈化垢染之方式、禪修之方式、獲得之次第。 凈化垢染之方式。 首先，分為三部分。 法身界本身即是種姓之合理性。總的來說，展示了因和果的關係。 首先，法身界本身即是種姓之合理性分為三部分。總的來說，展示了因和果的關係：『如同一切種子，產生與因相似的果實。沒有種子而有果實，有智慧的人誰能證明？』如是說，如同從水樹中產生甜美的果實一樣，從一切種子中產生與因自身相似的果實。沒有種子而有果實，有智慧的人誰也無法證明，這是確定的。『成為種子的界，被認為是萬法的所依。從逐漸凈化的過程中，將獲得佛陀的果位。』如是說，如《大涅槃經》中所說，『我具有能成佛的種子，名為如來藏』。成為種子或因的界，被認為是無漏功德圓滿的所依，或者說是輪迴和涅槃一切法的所依。
【English Translation】 The Teaching. The example of the water tree: 'The water tree has no heart,' though it is used as an example in the world, its fruit is the essence, which can be eaten sweetly. From the heartless samsara, if one is free from the prison of afflictions, its fruit is the Buddha, becoming the nectar for all sentient beings.' Thus it is said, though the water tree is known to have no heart, its fruit ripens and is eaten. Upon examination, even in the meaningless samsara, the essence of the Victorious One resides, and practitioners, through cultivating the path, become free from the prison of afflictions. The essence of the Victorious One, along with its fruit—the Buddha—becomes the nectar for the practitioner and all sentient beings. Lord Avalokiteshvara said: 'Samsara, being heartless, will eventually be exhausted, and the Buddha born from it is the fruit. Just as the fruits of the water tree ripen, the water tree decays and arises. Sins, trees, and stingy sentient beings, from where they arise, from there they decay. Likewise, the minds of yogis cause illusions to completely decay.' Thus it is said. The Stages of the Purifying Path. Secondly, the stages of the purifying path are threefold: the manner of purifying defilements, the manner of meditation, and the order of attainment. The Manner of Purifying Defilements. Firstly, there are three aspects. The Dharmakaya realm itself is suitable as a lineage. In general, it demonstrates the nature of cause and effect. Firstly, the Dharmakaya realm itself is suitable as a lineage, with three aspects. In general, it demonstrates the nature of cause and effect: 'Just as from all seeds, fruits similar to the cause arise. Without seeds, there is a fruit, who among the wise can prove it?' Thus it is said, just as sweet fruits arise from the water tree, from all seeds, fruits similar to the cause itself arise. Without seeds, there is a fruit, no wise person can prove it, this is certain. 'The realm that has become the seed is considered the basis of all dharmas. From the gradual purification, the state of Buddhahood will be attained.' Thus it is said, as stated in the Great Nirvana Sutra, 'I have the seed to become a Buddha, called the Tathagatagarbha.' The realm that has become the seed or cause is considered the basis of all perfect, undefiled qualities, or the basis of all dharmas of samsara and nirvana.
ད་ཀྱི་རྟེན་དུ་འདོད་ཅེས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ རོ། །དེ་ལྟར་ན་ལམ་ལ་རིམ་གྱིས་ཞུགས་ཏེ་དྲི་མ་སྦྱངས་པར་གྱུར་པ་ལས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། 2-71 གཉིས་པ་ ༈ སྒྲིབ་པ་བསལ་བ་དཔེ་དོན་གྱིས་བསྟན་པ། སྒྲིབ་པ་བསལ་བ་དཔེ་དོན་གྱིས་བསྟན་པ་ནི། དྲི་མེད་ཉི་མ་ཟླ་བ་ཡང་། །སྤྲིན་ དང་དུ་བ་ཁུག་སྣ་དང་། །དགྲ་གཅན་གདོང་དང་རྡུལ་ལ་སོགས། །སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཡིས་བསྒྲིབས་ པར་འགྱུར། །ཞེས་དཔེ་བསྟན་ཅིང་། དོན་ནི། དེ་བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཡི་སེམས། །འདོད་ དང་གནོད་སེམས་ལེ་ལོ་དང་། །རྒོད་པ་དང་ནི་ཐེ་ཚོམ་སྟེ། །སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཡིས་བསྒྲིབས་པར་ གྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་སེམས། རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཡང་ འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་སྲི ད་པར་རླན་པར་བྱེད་པ་སྤྲིན་ལྟ་བུ་དང་། ཞེ་སྡང་གིས་བསྐྱེད་པའི་ གནོད་སེམས་དུ་བ་ལྟ་བུ་དང་། གཏི་མུག་གིས་མི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ལེ་ལོ་ཁུག་སྣ་ལྟ་བུ་ དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་སྒྲིབ་པའི་རྒོད་པ་དང་ང་རྒྱལ་དང་བཅས་པ་སྒྲ་གཅན་གདོང་ལྟ་བུ་ དང་། ལྟ་བ་སྣ་ཚོགས་པས་བསྐྱེད་པའི་ཐེ་ཚོམ་རྡུལ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྣམ་པ་ལྔ་ཡིས་བསྒྲིབས་པར་ གྱུར་པས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་འོད་གསལ་བའི་སེམས་མཐོང་བར་མ་གྱུར་ཏོ(མིག་ བཞིན)། ། གསུམ་པ་ ༈ སྤང་གཉེན་གྱི་ཚུལ། སྤང་གཉེན་གྱི་ཚུལ་ལ་ལྔ་སྟེ། དྲི་མ་སྦྱངས་པས་རང་བཞིན་དག་པ་སྟོང་ཉིད་ རྟོགས་པ་གཉེན་པོར་བསྟན་པ། ཡེ་ཤེས་རང་གིས་སྟོང་པ་མིན་པ། བདག་གཉིས་མེད་ཅིང་ བདག་འཛིན་སྤོང་ཚུལ། དེ་དག་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། ༈ དྲི་མ་སྦྱངས་པས་རང་བཞིན་དག་པ། དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་མེ་ཡི་དག་པའི་གོས། །སྣ་ཚོགས་དྲི་མས་དྲི་མ་ཅན། །ཇི་ལྟར་མེ་ཡི་ ནང་བཅུག་ན། །དྲི་མ་འཚིག་གྱུར་གོས་མིན་ལྟར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྡོ་རྒྱུས་ལ་བྱས་པའི་ གོས་དྲི་མས་གོས་པ་དེ། མེ་ཡི་ནང་དུ་བཅུག་པས་དྲི་མ་འཚིག་ཅིང་གོས་མི་འཚིག་པ་ལྟར། དེ་ བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཡི་སེམས། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་དྲི་མ་ཅན། །ཡེ་ཤེས་མེ་ཡིས་དྲི་མ་ བསྲེག །དེ་ཉིད་འོད་གསལ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་འོད་གསལ་བའི་ སེམས་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཆགས་དྲི་མ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེས་བསྲེགས་ཏེ་ 2-72 སྦྱངས་པ་ལས་དྲི་མ་མེད་པར་བྱེད་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་མེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ ནོ། །སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་གི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་རྡོ་དྲེག་སྐུད་པའི་གོས་དག་ ནི། །མེ་ཡིས་བསྲེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དག་འགྱུར་བ། །དེ་བཞིན་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་དམ་པ་ཡི། །སེམས་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དག་གིས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་ཡང་མཐུན་ནོ། ། ༈ སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་གཉེན་པོར
【現代漢語翻譯】 如前所述，現在想得到它。 這樣，逐漸進入道，凈化污垢，就能獲得遠離污垢的佛陀果位。 第二 遮蔽的消除通過例子和意義來展示 遮蔽的消除通過例子和意義來展示：『無垢的太陽和月亮，被云、煙、霧、羅睺（藏文：དགྲ་གཅན་གདོང་，梵文天城體：राहु，梵文羅馬擬音：Rāhu，漢語字面意思：羅睺星）和塵土等五種遮蔽所遮蔽。』這是通過例子來展示的。意義是：『同樣，光明的心，被慾望、嗔恨、懈怠、掉舉和懷疑這五種遮蔽所遮蔽。』這樣說是因為，自性光明的心的如來藏，被慾望的貪戀所潤濕，如同云；被嗔恨所產生的害心，如同煙；被愚癡所矇蔽的懈怠，如同霧；遮蔽智慧顯現的掉舉和傲慢，如同羅睺；被各種見解所產生的懷疑，如同塵土。這五種形態遮蔽了眾生，使他們無法見到自己光明的心（如同眼睛）。 第三 對治和對境的方式 對治和對境的方式有五種：通過凈化污垢，自性清凈，證悟空性作為對治；智慧不是自己空性的；沒有二我，以及捨棄我執的方式；這些的詳細解釋。 通過凈化污垢，自性清凈 第一種是：『如同火燒過的乾淨衣服，被各種污垢所沾染。如同放入火中，污垢燒盡而衣服不燒。』這樣說是因為，被污垢沾染的石棉布，放入火中，污垢燒盡而布不燒。同樣，『光明的心，被貪慾等污垢所染。用智慧之火燒盡污垢，那光明本身並沒有消失。』這樣說是因為，眾生光明的心，如來藏，被貪慾的污垢所染，用道的智慧之火燒盡並凈化，並不是使自性光明本身消失。觀世音自在面前也說過：『如同石棉布被火燒過一樣乾淨，同樣，眾生的清凈心，是通過智慧來達到的。』這也很一致。 證悟空性作為對治
【English Translation】 As mentioned above, now wanting to obtain it. In this way, gradually entering the path, purifying defilements, one will attain the state of Buddhahood free from defilements. Second The removal of obscurations is shown through examples and meanings The removal of obscurations is shown through examples and meanings: 'The stainless sun and moon are obscured by five obscurations such as clouds, smoke, fog, Rāhu, and dust.' This is shown through examples. The meaning is: 'Likewise, the mind of clear light is obscured by five obscurations: desire, malice, laziness, agitation, and doubt.' It is said that the Tathāgatagarbha (Buddha-nature) of the naturally clear light mind is moistened by the attachment of desire, like a cloud; the malice generated by hatred, like smoke; the laziness that obscures clarity due to ignorance, like fog; the agitation and pride that obscure the appearance of wisdom, like Rāhu; and the doubt generated by various views, like dust. These five aspects obscure sentient beings, preventing them from seeing their own clear light mind (like eyes). Third The manner of abandonment and antidote There are five aspects to the manner of abandonment and antidote: through purifying defilements, the nature is pure, realizing emptiness as the antidote; wisdom is not empty in itself; there is no duality of self, and the way to abandon self-grasping; a detailed explanation of these. Through purifying defilements, the nature is pure The first is: 'Like a clean cloth burned by fire, stained by various impurities. Like putting it in the fire, the impurities are burned away but the cloth is not.' It is said that the asbestos cloth stained with impurities, when put into the fire, the impurities are burned away but the cloth is not burned. Similarly, 'The mind of clear light is stained by defilements such as desire. Burning the defilements with the fire of wisdom, that clear light itself does not disappear.' It is said that the clear light mind of sentient beings, the Tathāgatagarbha, stained by the defilements of attachment, is burned and purified by the fire of wisdom on the path, but it does not make the nature of clear light itself disappear. In the presence of Avalokiteśvara, it was also said: 'Just as asbestos cloth is cleaned by being burned by fire, similarly, the noble mind of beings is achieved through wisdom.' This is also consistent. Realizing emptiness as an antidote
་བསྟན་པ། གཉིས་པ་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་དུ་མདོ་ལས་ གསུངས་པས། ཁམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་མི་(རང་གི་ངོ་བོས)སྟོང་བར་ཇི་ལྟར་ འགྱུར་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོན་པའི་མདོ། །རྒྱལ་བས་ཇི་སྙེད་གསུངས་པ་གང་། །དེ་དག་ ཀུན་གྱི་ཉོན་མོངས་ལྡོག །ཁམས་དེ་ཉམས་པར་བྱེད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་ ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་དུ་གསུངས་པའི་དགོངས་དོན་ནི། སེམས་ཅན་ རྣམས་ཀྱི་བདག་གཉིས་སུ་ལྟ་བའི་ཉོན་མོངས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཀྱི། རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ འོད་གསལ་བའི་ཁམས་དེ་ཉམས་པ་སྟེ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ་གྱི་ ལྟ་བའི་འདོད་པ་མདོར་བསྟན་པ་ལས། ཕུང་པོ་རྣམ་དཔྱད་སྟོང་པ་རྣམས། །ཆུ་ཤིང་ཇི་བཞིན་ སྙིང་པོ་མེད། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་ལྡན་པའི། །སྟོང་ཉིད་དེ་ལྟར་འགྱུར་མ་ཡིན། །སྐྱེ་ བ་མེད་པ་འགག་མེད་པའི། །ཤེས་པ་གང་ཞིག་འདིར་མཐོང་བ། །སྟོང་པའི་དངོས་པོ་སྟོང་ པ་ཉིད། །ཕུང་པོ་རྣམས་རྣམ་དཔྱད་མ་ཡིན། ཞེས་དང་། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ཇི་ལྟར་ ཟངས་ཀྱི་དྲི་མ་ནི། །རོ་ཡི་སྦྱོར་བས་ཉམས་པར་འགྱུར། །དེ་ཡི་ཡོད་ཉིད་ཉམས་པ་མེད། །དྲི་ མེད་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་གནས། །དེ་བཞིན་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་ནི། །སྟོང་ཉིད་སྦྱོར་བས་རྣམ་ ཉམས་འགྱུར། །དེ་ཡི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཉམས་མེད། །དྲི་མེད་ཉིད་ཀྱི་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་ གསུངས་ཤིང་། དེ་ལ་སྟོང་ཚུལ་གཉིས་ཏེ། ཡུམ་བར་མར། གཟུགས་ནི་གཟུགས་ཀྱིས་སྟོང་ ཞེས་སོགས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་དུ་སྦྱར་ནས་གསུངས་པ་ནི། བྱམས་ཞུས་སུ། ཀུན་བཏགས་ 2-73 པའི་གཟུགས། རྣམ་པར་བཏགས་པའི་གཟུགས། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ཞེས་གཟུགས་ནས་ རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ནས་གསུངས་པའི་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་གཟུགས་སོགས་ཀུན་ བཏགས་དང་། རྣམ་པར་བཏགས་པའི་གཟུགས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་གཞན་དབང་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ གཟུགས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་ཕྱེ་ནས་གསུངས་པའི་དགོངས་པ། ཕྱོགས་གླང་གིས། ཤེས་རབ་ ཕ་རོལ་ཕྱིན་པར་འདི། །བསྟན་པ་གསུམ་ལས་ཡང་དག་བརྟེན། །བཏགས་པ་དང་ནི་གཞན་ དབང་དང་། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །མེད་ཅེས་བྱ་ལ་སོགས་ཚིག་གིས། བཏགས་པ་ ཐམས་ཅད་འགོག་པར་བྱེད། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་དཔེ་རྣམས་ཀྱིས། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་བསྟན་ པ་ཡིན། །རྣམ་པར་བྱང་བ་བཞི་(སློབ་དཔོན་དཀོན་མཆོག་འབངས་ཀྱིས། རང་བཞིན་དང་། དྲི་བྲལ་དང་། དམིགས་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པའི་རྣམ་བྱང་སྟེ། བཞི་ཞེས་བཀྲལ་ལོ)ཡིས་ནི། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་རབ་ཏུ་གྲགས། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པར་ནི། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ ནི་གཞན་བསྟན་མེད། །ཅེས་གསུངས་པས། ཀུན་བཏགས་གཞན་དབང་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོང་ ཞིང་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ཀུན་བཏགས་གཞན
【現代漢語翻譯】 二者是：從色蘊到一切智之間，所有法在經中都說是空性，那麼，自性光明的界（自性）怎麼會變成空呢？經中說：『空性是佛陀所宣說的經，佛陀所說的一切，都是爲了止息眾生的煩惱，而不是爲了破壞那個界。』意思是說，從色蘊到一切智之間，一切都說是空性的用意是：爲了止息眾生執著二取的煩惱而說的，而不是爲了顯示佛陀的精華——光明的界會壞滅，不是這個意思。 簡述文殊菩薩的見解：『五蘊經過分析都是空性，就像水中的樹木一樣沒有實義。一切相都具足最勝的空性，不會變成那樣。』哪裡能見到無生無滅的智慧？空性的事物就是空性，五蘊不是分析的對象。』還有，《攝大乘論》中說：『就像銅上的污垢，用酸性的東西可以去除，但是銅的體性不會因此而消失，它仍然保持著純凈的狀態。同樣，心中的污垢，用空性的方法可以去除，但是智慧的體性不會因此而消失，它仍然保持著純凈的狀態。』 其中有兩種空性的方式：在《中觀根本慧論》中，『色蘊以色蘊空』等等，一直到一切智之間都是這樣說的。在《慈氏請問經》中，將色蘊分為三種：遍計所執的色蘊、依他起的色蘊、圓成實的色蘊。因此，從色蘊到一切智之間，分為三種來說明的用意是：遍計所執的色蘊等同於遍計所執，依他起的色蘊等同於如幻的現象，圓成實的色蘊等同於法性。法稱論師說：『般若波羅蜜多，真實地依賴於三種，即遍計所執、依他起和圓成實。』用『沒有』等詞語，是爲了破除一切遍計所執。用如幻等比喻，是爲了顯示依他起。四種清凈（教師功德光解釋說：自性清凈、離垢清凈、所緣清凈、因清凈，稱為四種清凈）是爲了說明圓成實。在般若波羅蜜多中，佛陀沒有宣說其他的。』因此，遍計所執和依他起自性是空的，而法性是圓成實。
【English Translation】 Secondly: It is said in the sutras that all dharmas, from form to omniscience, are emptiness. How can the realm of self-luminous nature (its own essence) become empty? It is said in the sutra: 'Emptiness is the sutra taught by the Victorious One. Whatever the Victorious One has spoken, all of that is to avert the afflictions of beings, not to destroy that realm.' The meaning of saying that everything from form to omniscience is emptiness is: it is said to avert the afflictions of beings who cling to the two selves, not to show that the essence of the Victorious One—the realm of luminous light—will be destroyed, that is not the meaning. A brief explanation of Mañjuśrī's view: 'The aggregates, when analyzed, are all emptiness, like trees in water, without essence. All aspects are endowed with the supreme emptiness, it will not become like that.' Where can one see the wisdom of no birth and no death? The object of emptiness is emptiness itself, the aggregates are not the object of analysis.' Also, in the Summary of the Mahayana, it is said: 'Just as the dirt on copper can be removed by acidic substances, but the nature of copper will not disappear because of this, it still maintains its pure state. Similarly, the dirt in the mind can be removed by the method of emptiness, but the nature of wisdom will not disappear because of this, it still maintains its pure state.' There are two ways of emptiness: In the Middle Way Treatise, 'Form is empty by form,' and so on, all the way to omniscience. In the Maitreya Question Sutra, form is divided into three types: the form of complete imputation, the form of dependence, and the form of perfect reality. Therefore, the intention of explaining from form to omniscience in three ways is: the form of complete imputation is equal to complete imputation, the form of dependence is equal to illusory phenomena, and the form of perfect reality is equal to the nature of reality. Dharmakīrti said: 'Prajñāpāramitā truly relies on three, namely complete imputation, dependence, and perfect reality.' The words 'there is not' are used to eliminate all complete imputations. The metaphors such as illusion are used to show dependence. The four purities (Teacher Guṇaprabha explains: self-nature purity, freedom from defilement purity, object purity, and cause purity, are called the four purities) are to explain perfect reality. In Prajñāpāramitā, the Buddha did not teach anything else.' Therefore, the self-nature of complete imputation and dependence is empty, while the nature of reality is perfect reality.
་དབང་དང་གློ་བུར་དྲི་མ་སྟོང་པས་སྟོང་ཚུལ་ གཉིས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་སེམས་ཙམ་པའི་ཆོས་སྐད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་ འདོད་པ་ནི་མི་འཐད་དེ། དབུ་མ་སྣང་བར། དབུ་མ་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་རྣམ་པར་ བཞག་པ་ཁས་མི་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཇི་ ལྟར་སྤོང་བར་འགྱུར། ཞེས་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དགོངས་པ་བསྟན་པས་ དབུ་མའི་ལམ་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ངེས་པའི་དོན་ཁོ་ན་ གཞུང་འཛུགས་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་ པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་དུ། མདོར་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ནི། །ཆོས་ཀུན་ཞེས་ནི་བཤད་པ་ ཡིན། །ཞེས་དང་། དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ་ཝེན་ཚེག་མར། ཆོས་ཐམས་ཅད་ 2-74 རང་བཞིན་མེད་ཅེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལུང་དྲངས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ དུ་གསུངས་ཏེ། ངས་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། གལ་ཏེ་ལ་ལ་ཞིག་དགྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ནས། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ ན། སྟོང་པ་ཉིད་ཉེ་བར་བཟུང་བ་དེ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཐམས་ ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ། སྤྱིར་བཏང་གི་ཚིག་དམིགས་ བསལ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་པ། ཀུན་རྫོབ་རྟེན་འབྲེལ་སྣ་ ཚོགས་སུ་སྣང་བ་འདི་དག་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་བདེན་པ་ནི། དོན་དམ་ བདེན་པས་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པར། གཞན་ཡང་གསུམ་སྟེ། དོན་དམ་པར་བདེན་པས་བདེན་པ་དང་། མི་བསླུ་བས་ཡང་དག་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་པས་ དེ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་དང་། ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་སོགས་སུ། གཅིག་ཁོ་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྟེ། མ་རྨོངས་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །ཞེས་དང་། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པར། མྱ་ངན་འདས་པ་བདེན་གཅིག་པུར། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ། །དེ་ཚེ་ལྷག་མ་ ལོག་པ་ཞེས། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་རྟོག་མི་བྱེད། །ཅེས་དང་། རྩ་ཤེའི་འགྲེལ་པ་ག་ལ་འཇིགས་ མེད་དུ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཐུགས་སུ་ ཆུད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་གཟིགས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་དག་ཉིད་ལ་ དོན་དམ་པར་བདེན་པ་ཉིད་པས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ་ཞེས་དང་། དགེ་སློང་དག་འདི་ ལྟ་སྟེ། མི་བསླུ་བའི་ཆོས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་བདེན་པའི་མཆོག་གོ།ཞེས་ལུང་དྲངས་ ཤིང་། ལུང་དེ་ཉིད་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་དང་། ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་རྩ་ཤེའི་ འགྲེ
【現代漢語翻譯】 二者為空性的方式是，自性空和由突發性的污垢而空。 又有一些人認為，三自性是唯識宗不共的術語，這種觀點是不合理的。在《中觀光明論》中說：『中觀派並非不承認三種自性的安立，否則，如何避免與所見等相違背呢？』通過揭示三種無自性的含義，可以充分表明中觀之道遠離兩種極端。因此，唯有究竟真實的意義才被用來建立宗義。 此外，關於『一切法』，在《菩提心釋》中說：『簡而言之，五蘊被稱為一切法。』在《解深密經》的註釋中，文殊菩薩說：『世尊引證說一切法無自性。』世尊這樣說：『我考慮到相似的自性，所以說一切法無自性。如果有人像對待敵人一樣執著，說一切染污和清凈的法都無自性，那麼執著空性本身就是一種邪見。』就像說『一切』也指阿羅漢的煩惱已盡一樣，一般來說，詞語的含義會受到特殊情況的限制。因此，『一切法』是指在世俗諦中顯現的各種緣起現象，它們在自性上是空性的。而勝義諦，因其勝義諦的本性，所以是勝義諦。在《慧海請問經》中說：『此外還有三種，因其在勝義上是真實的，所以是真實的；因其不欺騙，所以是正確的；因其是如是性，所以是唯一的。』在《廣大母經》等中說：『唯一的勝義諦是不迷惑的法性，即涅槃。』在《六十正理論》中說：『諸佛所說唯一的真理是涅槃，智者不會認為其他是真實的。』在《根本慧論》的註釋《無畏論》中說：『勝義諦是聖者們如實證悟，從而見到一切法不生不滅的境界，這對於他們來說是勝義諦的真實。』又引經說：『諸比丘，涅槃是不欺騙的法，是真諦中的至高者。』月稱和智藏在《根本慧論》的註釋中也引用了同樣的經文。
【English Translation】 The two ways of emptiness are emptiness of self-nature and emptiness by adventitious stains. Furthermore, some people think that the three self-natures are unique terms of the Mind-Only school, which is unreasonable. In the Madhyamaka-aloka: 'The Madhyamikas do not deny the establishment of the three self-natures, otherwise, how can they avoid contradicting what is seen, etc.?' By revealing the meaning of the three non-self-natures, it can fully show that the Madhyamaka path is far from the two extremes. Therefore, only the ultimate true meaning is used to establish the doctrine. In addition, regarding 'all dharmas', in the Bodhicitta-vrtti: 'In short, the five aggregates are said to be all dharmas.' In the commentary on the Samdhinirmocana Sutra, Manjushri said: 'The Blessed One quoted that all dharmas are without self-nature.' The Blessed One said: 'I said that all dharmas are without self-nature, considering the similar nature. If someone clings to it like an enemy, saying that all defiled and purified dharmas are without self-nature, then clinging to emptiness itself is a wrong view.' Just like saying 'all' also refers to the Arhat whose defilements are exhausted, in general, the meaning of words is limited by special circumstances. Therefore, 'all dharmas' refers to the various phenomena of dependent origination that appear in the relative truth, which are empty in nature. And the ultimate truth, because of its ultimate truth nature, is the ultimate truth. In the Sagaramati-pariprccha: 'In addition, there are three, because it is true in the ultimate sense, so it is true; because it does not deceive, so it is correct; because it is suchness, so it is the only one.' In the Large, Medium, etc. Prajnaparamita Sutras: 'The only ultimate truth is the non-delusive dharma nature, which is Nirvana.' In the Sixty Stanzas on Reasoning: 'The only truth spoken by the Buddhas is Nirvana, no wise person would think otherwise is true.' In the commentary on the Root Wisdom, Gala Ajime: 'The ultimate truth is that the noble ones truly realize and see that all dharmas are unborn, which is the ultimate truth for them.' Also quoting the sutra: 'Monks, Nirvana is the non-deceptive dharma, it is the supreme of truths.' Chandrakirti and Jnanagarbha also quoted the same sutra in their commentaries on the Root Wisdom.
ལ་པར་ལུང་དྲངས་པ་དང་། དེའི་འགྲེལ་བཤད། སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་ 2-75 མཛད་པར་ཡང་དྲངས་ནས་བཤད་ཅིང་། ཚིག་གསལ་འཇུག་ཏུ་ཡང་རང་ལུགས་སུ་བཤད་དོ་ གསུང་། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་དབུ་མ་སྒོམ་རིམ་དུ། དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་དག་པ་ཡིས། །རང་ གི་ངོ་བོའི་དོན་དམ་ནི། །ཤིན་ཏུ་ཡང་ནི་གྲུབ་པས་ན། །བཏགས་པའི་གཞན་དངོས་འབྱུང་བ་ ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དབུ་མ་འཇུག་པར་ཡང་། ཡང་དག་མཐོང་ཡུལ་གང་དེ་དེ་ཉིད་ དེ། །མཐོང་བ་བརྫུན་པ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་གསུངས། །ཞེས་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡང་དག་ མཐོང་བའི་ཤེས་ཡུལ་དུ་གྲུབ་པར་བཤད་པས་སོ། ། རྩ་ཤེར། ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་རྟག་པར་འཛིན། །མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཆད་པར་ལྟ། །དེ་ཕྱིར་ཡོད་ དང་མེད་པ་ལ། །མཁས་པས་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པར་ལྟ་བ་ རྟག་པའི་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐར་ལྟ་བ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ལ། ཡོད་པ་ ལ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་རྟག་པའི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། མེད་པ་ལ་མེད་པར་ལྟ་བ་ཆད་པའི་ལྟ་བ་མ་ ཡིན་ལ། (མདོ་ལས། ཡོད་པ་ལ་ཡོད་པར། མེད་པ་ལ་མེད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།)མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་དང་། མི་རྟག་པ་ ལ་རྟག་པར་ལྟ་བ་ལྟ་བུ་རྟག་ལྟ། ཡོད་པ་ལ་མེད་པར་ལྟ་ན་ཆད་ལྟར་འགྱུར་བ་ལ་དགོངས་ པ་ཡིན་གྱི། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་ཅེས་ལྟ་བ་དེ་ཆད་ལྟར་འགྱུར་བ་ ལས། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོར། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་གཉིས་ནི་ མཐར་ལྟ་བ་ཞེས་བགྱི་སྟེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། ཆད་པར་ལྟ་བ་དང་། རྟག་པར་ལྟ་བ་ལགས་ སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་མི་རྟག་པར་ལྟ་ན་དེ་ནི་དེ་ཡི་ཆད་པར་ ལྟ་བ་མ་ལགས་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྟག་པར་ལྟ་ན། དེ་ནི་དེའི་རྟག་པར་ལྟ་བ་མ་ལགས་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །རྣམ་དབྱེར་བཅས་པའི་མཚན་ 2-76 ཉིད་ཅན། །གློ་བུར་དག་གི་ཁམས་སྟོང་གི། །རྣམ་དབྱེར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །བླ་མེད་ ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་མ་ཡིན། །ཞེས་དང་།དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡོད་པ། བྲལ་ཤེས་པ། ཉོན་མོངས་པའི་སྦུབས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ ཡིན་ལ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པར་བྲལ་མི་ཤེས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ ཆོས་གང་གའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལས་འདས་པ་ནི་མི་སྟོང་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེའི་དོན་ཡང་ འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས། གང་ལ་གང་མེད་པ་དེ་ནི་དེས་སྟོང་ངོ་ཞེས་ཡང་དག་པར་རྗེས་ སུ་མཐོང་ལ། དེ་ལ་ལྷག་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེར་རྟག་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཡང་ད
【現代漢語翻譯】 還引用了《拉帕爾隆》及其註釋，以及觀世音菩薩的行爲規範，並對此進行了闡述。宗喀巴大師在《入中論釋》中也闡述了這一觀點。宗喀巴大師說，阿阇黎在《中觀修道次第》中也說：『如是清凈慧，自性之勝義，極度成立故，假立之他物生。』《入中論》中也說：『真實見境即彼性，所見虛妄名世俗。』因此，勝義諦也成立為真實見境的所知境。 《根本慧論》中說：『言「有」則執常，言「無」則視斷，是故智者不住有無。』如果說，認為『有』是常見，那麼，這是指執著于有無二邊的觀點。認為『有』是『有』，並非是常見；認為『無』是『無』，也並非是斷見。（如經中所說：『于有見有，于無見無，如實知之。』）認為『無』是『有』，或者認為『無常』是『常』，這才是常見。認為『有』是『無』，則會變成斷見。這並非是字面意思，認為『無自性』是斷見，也不是這樣。《寶鬘經》中說：『世尊，此二者稱為邊見，何為二？即斷見和常見。世尊，若於諸行觀為無常，則非彼之斷見，乃是彼之如實見。世尊，若於涅槃觀為常，則非彼之常見，乃是彼之如實見。』 具有分別之相，空于暫時的界；不具分別之相，不空于無上法。《寶鬘經》中說：『如來藏是可分別的，可分離的，空於一切煩惱之殼；不可分別的，不可分離的，不可思議的佛法，多於恒河沙數，是不空的。』 其含義是，聖者無著說：『於何處無何物，彼即以此為空，如實隨觀之；于彼處有餘物，彼即常在於彼。』
【English Translation】 It also quotes the 'Lapar Lung' and its commentary, as well as the conduct of Avalokiteśvara, and explains it. Tsongkhapa also explained this view in the 'Clear Words' commentary. Tsongkhapa said that Acharya also said in the 'Middle Way Meditation Gradual Stages': 'Thus, with pure wisdom, the ultimate truth of one's own nature is extremely established, therefore, the imputed other arises.' The 'Entering the Middle Way' also says: 'The object of true seeing is that very nature, what is seen falsely is called conventional truth.' Therefore, the ultimate truth is also established as the knowable object of true seeing. The 'Fundamental Wisdom' says: 'To say 'exists' is to grasp permanence, to say 'does not exist' is to view annihilation, therefore the wise do not dwell in existence or non-existence.' If it is said that to view 'existence' as permanence, then this refers to the view of clinging to the extremes of existence and non-existence. To view 'existence' as 'existence' is not to grasp permanence; to view 'non-existence' as 'non-existence' is not to view annihilation. (As the sutra says: 'To see existence as existence, to see non-existence as non-existence, to truly know it.') To view 'non-existence' as 'existence', or to view 'impermanence' as 'permanence', this is the view of permanence. To view 'existence' as 'non-existence' would become annihilation. This is not the literal meaning, to view 'no self-nature' as annihilation, it is not like that. The 'Garland of Jewels Sutra' says: 'Bhagavan, these two are called extreme views, what are the two? Namely, the view of annihilation and the view of permanence. Bhagavan, if one views phenomena as impermanent, then that is not the view of annihilation, but the true view of it. Bhagavan, if one views Nirvana as permanent, then that is not the view of permanence, but the true view of it.' Having characteristics of distinction, empty of temporary realms; not having characteristics of distinction, not empty of the supreme Dharma. The 'Garland of Jewels Sutra' says: 'The essence of the Tathagata is distinguishable, separable, empty of all shells of afflictions; indistinguishable, inseparable, the inconceivable Buddha Dharma, more than the sands of the Ganges, is not empty.' Its meaning is that the noble Asanga said: 'Where there is nothing, that is empty of it, truly follow and observe it; where there is something remaining, that is always there.'
ག་པར་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་ཤེས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི། གློ་བུར་ དྲི་མ་སྟོང་བས་གཞན་སྟོང་ཡིན་ལ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་སྟོབས་སོགས་ཀྱིས་དུས་ནམ་ཡང་མི་ སྟོང་པའོ། །གཞན་ཡང་། ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་ཅིང་། ཐ་སྙད་དུ་ ཡོད་ན་ཡོད་པར་འགལ་བའང་མི་འཐད་དེ། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ ཐམས་ཅད་ཡོད། །དམ་པའི་དོན་དུ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེས་ན་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ལ། །ཡོད་ དང་མེད་པ་ཇི་ལྟར་འགལ། །ཞེས་དང་། དབུ་མ་བདེན་གཉིས་ལས། རྩོད་ངག་གྲགས་པ་ཁ་ ཅིག་ནི། །ཡང་དག་པར་དངོས་མ་སྐྱེས་པ། །མོ་ཤམ་བུ་ལ་སོགས་བཞིན་དུ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ ཡང་མི་སྐྱེ་ཟེར། །ཞེས་དགག་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཁ་ཅིག སེམས་གསལ་རིག་ ཏུ་སྐྱེས་པ་འདི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་སོགས་སུ་ འདོད་པའང་མི་རིགས་ཏེ། དབུས་མཐའ་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུས་ན། །དེ་བཞིན་ ཉིད་དང་ཡང་དག་མཐའ། །མཚན་མ་མེད་དང་དོན་དམ་དང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམས་རྣམ་ གྲངས་སོ། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་ཉིད་ཀྱིས། བྱང་ཆུབ་སེམས་མཆོག་དེ་ཉིད་ནི། །དེ་བཞིན་ ཉིད་དང་ཡང་དག་མཐའ། །མཚན་མ་མེད་དང་དོན་དམ་དང་། །སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བཤད་པ་ 2-77 ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ཏེ། སེམས་གསལ་རིག་ཏུ་སྐྱེས་པ་དེ་འདུས་བྱས་སུ་ཁས་ བླངས་པས་སོ། ། ༈ ཡེ་ཤེས་རང་གིས་སྟོང་པ་མིན་པ། གསུམ་པ་ནི། ས་ཡི་དཀྱིལ་ན་ཡོད་པའི་ཆུ། །དྲི་མ་མེད་པར་གནས་པ་ལྟར། །ཉོན་མོངས་ ནང་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་། །དེ་བཞིན་དྲི་མ་མེད་པར་གནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ན། ས་ཡི་ དཀྱིལ་ན་ཆུ་ཡི་ངོ་བོ་དེ་རླན་པ་དང་། དྭངས་པ་དང་། དྲི་མ་མེད་པར་གནས་པ་ལྟར། ཉོན་ མོངས་པའི་དྲི་མ་ས་ལྟ་བུའི་ནང་ན། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་དྲི་མ་མེད་པར་ གནས་ཀྱང་མ་མཐོང་ལ། དྲི་མ་དང་བྲལ་ནས་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཇི་ལྟར་ཆུ་རྙོག་པ་ལས་དྭངས་མ་ནི། །དྭངས་མ་ཉིད་དེ་དེ་ལས་སྐྱེས་མིན་ཏེ། །དེ་ནི་དེ་ལས་དྲི་ མ་བྲལ་བར་ཟད། །དེ་བཞིན་རང་སེམས་དག་ལ་ཚུལ་དེ་ཉིད། །སེམས་ནི་རྟག་ཏུ་རང་བཞིན་ འོད་གསལ་འདོད། །དེ་ནི་གློ་བུར་ཉེས་པས་མ་རུངས་བྱས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ བདག་གཉིས་མེད་ཅིང་བདག་འཛིན་སྤོང་ཚུལ། བཞི་པ་ནི། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་གང་ཞིག་བདག་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་དབྱིངས་ གང་ཕྱིར་བདག་མ་ཡིན། །བུད་མེད་མ་ཡིན་སྐྱེས་པའང་མིན། །གཟུང་བ་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་ གྲོལ། །ཇི་ལྟར་བདག་ཅེས་བརྟག་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཆོས་དབྱིངས་རང་བཞིན་ གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཡོད་ན། མུ་སྟེགས་པའི་བདག་དང་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། མི་མཚུངས་ཏེ། ལང་
【現代漢語翻譯】 正如所說：『在何處以何種方式知曉。』如是，如來藏（Tathāgatagarbha）的體性是，因暫時的垢染空性而為他空（gzhan stong），又因不生不滅的力量等而永不空。此外，真實的世俗諦（saṃvṛti-satya）也存在於世俗中，如果在名言中存在卻否認其存在，這也是不合理的。如《楞伽經》（Laṅkāvatāra Sūtra）所說：『世俗中一切皆有，勝義諦中則無。因此，同一事物，有和無怎能相違？』又如《中觀二諦論》（Madhyamakadvayasatya）所說：『某些辯論者聲稱，真實中不生的事物，如石女兒等，在世俗中也不生。』這都是需要駁斥的。還有一些人認為，顯現為明覺的心識是如來藏、法界（dharmadhātu）、真如（tathatā）等，這也是不合理的。如《中邊分別論》（Madhyāntavibhāga）所說：『空性簡而言之，即是真如、真實邊際、無相、勝義和法界，這些都是不同的名稱。』導師本人也說：『殊勝菩提心即是真如、真實邊際、無相、勝義和空性。』這與認為顯現為明覺的心識是如來藏的觀點相違背，因為他們已經承認心識是因緣和合的。 並非智慧自性空 第三，如經中所說：『如地心之水，無垢而住。煩惱之中，智慧亦然，如是無垢而住。』例如，地心之水的體性是濕潤、清澈、無垢而住。同樣，在煩惱如大地般的內部，自性光明的智慧無垢而住，卻不被看見，一旦脫離垢染便會顯現。《經莊嚴論》（Sūtrālaṃkāra）中說：『猶如濁水中的清澈部分，清澈本身並非從濁水中產生，而是從濁水中分離出來。同樣，自心清凈的道理也是如此。心性恒常自性光明，只是被暫時的過失所染污。』 無我及斷除我執之理 第四，爲了說明智慧本身是無我的，經中說：『法界為何無我？非女非男亦非生，從一切所取中解脫，如何能被認為是「我」？』如果法界自性光明，那是否與外道的『我』相同呢？並不相同。《楞伽經》中說：
【English Translation】 As it is said: 'Knowing where and how.' Thus, the essence of the Tathāgatagarbha (如來藏) is other-empty (gzhan stong) because it is empty of adventitious defilements, and it is never empty because of the power of the unconditioned, etc. Furthermore, it is also unreasonable to contradict the existence of the true conventional truth (saṃvṛti-satya) in the conventional realm, and to deny its existence when it exists in name. As the Laṅkāvatāra Sūtra (楞伽經) says: 'In the conventional, everything exists; in the ultimate, nothing exists. Therefore, how can existence and non-existence contradict each other in the same entity?' Also, as the Madhyamakadvayasatya (中觀二諦論) says: 'Some debaters claim that what is not born in reality, such as the son of a barren woman, is not born even in the conventional.' This needs to be refuted. Furthermore, it is also unreasonable for some to consider the mind that arises as clear awareness to be the Tathāgatagarbha, the dharmadhātu (法界), the tathatā (真如), etc. As the Madhyāntavibhāga (中邊分別論) says: 'Emptiness, in brief, is suchness, the ultimate boundary, the signless, the ultimate meaning, and the dharmadhātu; these are different names.' The teacher himself also said: 'The supreme Bodhicitta (菩提心) itself is suchness, the ultimate boundary, the signless, the ultimate meaning, and emptiness.' This contradicts the view that the mind that arises as clear awareness is the Tathāgatagarbha, because they have already admitted that the mind is conditioned. Not Wisdom's Self-Emptiness Third, as it is said: 'Like water in the heart of the earth, abiding without impurity. In the midst of afflictions, wisdom also abides without impurity.' For example, the nature of water in the heart of the earth is that it abides wet, clear, and without impurity. Similarly, within the afflictions, like the earth, the naturally luminous wisdom abides without impurity, but it is not seen, and it becomes manifest when it is free from impurity. As the Sūtrālaṃkāra (經莊嚴論) says: 'Just as the clear part in muddy water, the clear itself is not born from the muddy water, but it is separated from the impurity in it. Similarly, the principle is the same for the purification of one's own mind. The mind is always naturally luminous, but it is corrupted by temporary faults.' The Reason for No-Self and Abandoning Self-Grasping Fourth, to explain that wisdom itself is without self, it is said: 'Why is the dharmadhātu without self? It is neither female nor male, nor born, and it is liberated from all that is grasped. How can it be considered 'self'?' If the dharmadhātu is naturally luminous, is it the same as the 'self' of the Tirthikas (外道)? It is not the same. The Laṅkāvatāra Sūtra (楞伽經) says:
ཀར་གཤེགས་པ་ལས། འདི་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་མི་འདྲ་ བ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ངའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བསྟན་པ་ནི། མུ་སྟེགས་ཀྱི་བདག་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་སྟོང་ཉིད་དང་ཡང་དག་ པའི་མཐའ་ལ་སོགས་པ་དེའི་སྙིང་པོར་བསྟན་ཅིང་། ཚིག་དང་ཡི་གེའི་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་ པས་སྟོན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོས་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་དེ། གང་ ཟག་གི་བདག་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་བཞིན་དུ། དོན་ལ་བུད་མེད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་སྐྱེས་པ་ཡང་ 2-78 ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར། འོ་ན་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་ སོགས་འགྲོ་བ་བཟང་ངན་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྣང་ཞེ་ན། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀུན་ལ། །བུད་ མེད་སྐྱེས་པ་དམིགས་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུང་སྟེ། ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ ལ། བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་བདེན་པར་དམིགས་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱིས། བྱིས་པ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ འཆིང་བས་བཅིངས་པ་རྣམས་ལ་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་གསུངས་པ་ནི། འདོད་ཆགས་ ཀྱིས་མདོངས་གདུལ་བྱའི་ཕྱིར། །བུད་མེད་སྐྱེས་པ་ཞེས་རབ་བསྟན། །ཞེས་གསུང་སྟེ། འདོད་ ཆགས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་ལྡོངས་ཤིང་། གདུངས་པ་རྣམས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བུད་མེད་སྐྱེས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། བདེན་པར་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་ པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དཔུང་བཟང་གིས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། གང་གི་རང་བཞིན་ཆགས་སྡང་རྣམ་ བྲལ་ཡང་། །ཆགས་སེམས་ཅན་ལ་ཆགས་པ་ལྟར་སྟོན་དང་། །གདུལ་བྱའི་དོན་ཕྱིར་ཁྲོ་ལ་ཁྲོ་ སྟོན་པའི། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་གནས་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །བདག་ འཛིན་དེ་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་དུ། མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་པ་ཞེས། །བྱ་བ་གསུམ་པོས་སེམས་ སྦྱོང་བྱེད། །མཆོག་ཏུ་སེམས་ནི་སྦྱོང་བྱེད་པའི། །ཆོས་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་ གསུང་སྟེ། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པའོ། །སྲེད་པར་སོང་བ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུམ་གསུངས་པ་ལྟར། ཕུང་པོ་གཙང་བདེ་རྟག་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་སོགས་གང་ཞིག་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སེམས་སྦྱོང་ བར་བྱེད་ཅིང་། མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་དུ་བདེན་པར་འཛིན་པ་སོགས་ཆོས་ ཀྱི་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སེམས་ནི་མཆོག་ཏུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་ མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་དངོས་ཀྱིས་སྟོང་པར་སྒོམ་པ་ཉིད་མཆོག་ཡིན་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ཏུ། ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡི། །མུན་པའི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཉིད། །ཅེས་ 2-79 དང་། རྣམ་འགྲེལ་ལས། སྟོང་ཉིད་ལྟ་བས་གྲོལ་བར་འགྱུར། །སྒོམ་པ་ལྷག་མ་དེ་དོན་ཡིན། །ཞེས
【現代漢語翻譯】 在《顯揚經》中提到：『這與聲稱有自我的外道有何不同呢？』佛陀回答說：『大智慧者，我所開示的如來藏，與外道的自我並不相同。因為佛陀開示的，是以空性、真如等作為其核心，並通過各種詞語和文字來闡述。』正如所說，法界自性光明，並非是人我的存在。同樣，實際上沒有女人，也沒有男人，因為已經從能取和所取中解脫出來。那麼，女人和男人等好壞眾生是如何顯現的呢？』經中說：『對於無染的諸法，男女不可得。』意思是說，對於遠離貪執的一切法，男女並非真實存在，但對於被孩童般分別念束縛的人來說，只是名言上存在而已。經中說：『爲了調伏貪慾者的心，才說有男女。』意思是說，爲了調伏那些因貪慾而使智慧之眼昏花，遭受痛苦的眾生，才有名言上的男女，並非是真實存在的。如《善臂請問經》所說：『對於自性遠離貪嗔者，也示現如貪心者一般；爲了調伏眾生，對嗔者也示現嗔怒相，向安住于殊勝菩提者頂禮！』爲了摧毀我執，通過觀修無常、痛苦、空性，以這三種方式調伏自心。對於調伏自心來說，最殊勝的法就是諸法無自性。』意思是說，一切有為法都是無常的，一切被貪慾所染都是痛苦的，一切法都是空性無我的。如經中所說，通過這三種方式，調伏將五蘊執為清凈、安樂、常恒、自我的心，以及將無常、痛苦、空性、無我執為真實的法執之心。最殊勝的調伏方法，就是觀修從色法到一切種智之間的一切法，皆是空性。正如《入行論》所說：『空性是能對治煩惱和所知二障的黑暗的良藥。』以及《釋量論》所說：『通過空性之見而解脫，其餘的禪修都是爲了這個目的。』 In the Kargyakpa it says: 'How is this different from the self claimed by the non-Buddhists?' The Buddha replied: 'Great wisdom, my teaching of the Tathāgatagarbha (如來藏， tathāgatagarbha， tathāgatagarbha， Womb of the Thus-Gone One) is not the same as the self of the non-Buddhists. Because the Buddha teaches emptiness and suchness as its essence, and shows it with various words and letters.' As it is said, the dharmadhātu (法界， dharmadhātu， dharmadhātu， the realm of phenomena) is naturally clear light, it is not the self of a person. Likewise, in reality there is no woman, and there is no man, because they are liberated from grasping and being grasped. So how do beings, good and bad, such as women and men, appear? It is said: 'In all undefiled dharmas, women and men are not observed.' It means that in all dharmas that are free from attachment, women and men are not truly observed, but for those who are bound by childish concepts, it is only nominally present. It is said: 'To tame those who are blinded by desire, it is taught that there are women and men.' It means that to tame those whose eyes of wisdom are blinded by desire and who are suffering, it is only nominally taught that there are women and men, but it is not taught in terms of being truly existent. As it is said in the Sagarmati Sutra: 'For those whose nature is free from attachment and aversion, they also show as if they are attached; to tame beings, they also show anger to those who are angry, I prostrate to those who abide in the supreme bodhi (菩提， bodhi， bodhi， enlightenment)!' To destroy self-grasping, by meditating on impermanence, suffering, and emptiness, one trains the mind in these three ways. For training the mind, the most supreme dharma (法， dharma， dharma， law/phenomenon) is that all dharmas are without self-nature.' It means that all conditioned phenomena are impermanent, all that is craved is suffering, and all dharmas are empty and without self. As it is said in the sutra, through these three ways, one trains the mind that grasps the aggregates as pure, happy, permanent, and self, and the mind that grasps impermanence, suffering, emptiness, and selflessness as true. The most supreme method of taming is to meditate on all dharmas from form to omniscience as empty of true existence. As it is said in the Bodhicaryāvatāra: 'Emptiness is the antidote to the darkness of the afflictions and the obscurations of knowledge.' And as it is said in the Pramāṇavārttika: 'One is liberated by the view of emptiness, the remaining meditations are for that purpose.'
【English Translation】 In the Exalted One it says: 'How is this different from the self claimed by the non-Buddhists?' The Buddha replied: 'Great wisdom, my teaching of the essence of the Thus-Gone One is not the same as the self of the non-Buddhists. Because the Buddha teaches emptiness and suchness as its essence, and shows it with various words and letters.' As it is said, the dharmadhātu (realm of phenomena) is naturally clear light, it is not the self of a person. Likewise, in reality there is no woman, and there is no man, because they are liberated from grasping and being grasped. So how do beings, good and bad, such as women and men, appear? It is said: 'In all undefiled dharmas, women and men are not observed.' It means that in all dharmas that are free from attachment, women and men are not truly observed, but for those who are bound by childish concepts, it is only nominally present. It is said: 'To tame those who are blinded by desire, it is taught that there are women and men.' It means that to tame those whose eyes of wisdom are blinded by desire and who are suffering, it is only nominally taught that there are women and men, but it is not taught in terms of being truly existent. As it is said in the Sagarmati Sutra: 'For those whose nature is free from attachment and aversion, they also show as if they are attached; to tame beings, they also show anger to those who are angry, I prostrate to those who abide in the supreme bodhi (enlightenment)!' To destroy self-grasping, by meditating on impermanence, suffering, and emptiness, one trains the mind in these three ways. For training the mind, the most supreme dharma (law/phenomenon) is that all dharmas are without self-nature.' It means that all conditioned phenomena are impermanent, all that is craved is suffering, and all dharmas are empty and without self. As it is said in the sutra, through these three ways, one trains the mind that grasps the aggregates as pure, happy, permanent, and self, and the mind that grasps impermanence, suffering, emptiness, and selflessness as true. The most supreme method of taming is to meditate on all dharmas from form to omniscience as empty of true existence. As it is said in the Bodhicaryāvatāra: 'Emptiness is the antidote to the darkness of the afflictions and the obscurations of knowledge.' And as it is said in the Pramāṇavārttika: 'One is liberated by the view of emptiness, the remaining meditations are for that purpose.'
་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ དེ་དག་རྒྱས་པར་བཤད་པ། ལྔ་པ་ལ་བརྒྱད་དེ། རང་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། དེའི་སྒྲིབ་བྱེད་བསྟན་པ། ཡེ་ཤེས་ བརྟག་པའི་ཚུལ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་དོན། གཞན་དབང་གི་དོན། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན། ཡོངས་ གྲུབ་ཀྱི་དོན། དོན་བསྡུ་བའོ། ། ༈ རང་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་སྦྲུམ་མའི་ལྟོ་ན་བུ། །ཡོད་ཀྱང་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ། །དེ་བཞིན་ཉོན་ མོངས་ཀྱིས་གཡོགས་པས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་མཐོང་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོར། ཇི་ལྟར་དབུལ་མོ་མགོན་མེད་པའི་ལྟོ་ན། འཁོར་ལོས་ སྒྱུར་བ་ཡོད་ཀྱང་དེ་མ་ཤེས་པས་སྡུག་བསྔལ་བ་ལྟར། ཉོན་མོངས་ཀྱི་སྦུབས་ན་སངས་རྒྱས་ ཀྱི་སྙིང་པོ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བས་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ དེའི་སྒྲིབ་བྱེད་བསྟན་པ། གཉིས་པ་ནི། བདག་དང་བདག་གི་རྣམ་རྟོག་དང་། །མིང་གི་འདུ་ཤེས་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། །རྣམ་རྟོག་བཞི་པོ་འབྱུང་བ་ཡང་། །འབྱུང་དང་འབྱུང་ལས་གྱུར་པས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། དབྱིངས་ལ་གཡོགས་པའི་ཉོན་མོངས་ཏེ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་ཤེས་ལ་བདག་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། གཟུགས་སོགས་ལ་བདག་གི་རྟོག་པ་དང་། ཚོར་བ། འདུ་བྱེད་འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ སྟེ་མིང་བཞིའི་ངོ་བོ་ལ་རྟོག་པ་དང་། བདེ་སྡུག་ཏུ་སྤྱོད་པས་ཚོར་བ་འབྲས་བུ་འཕེན་པས་ འདུ་བྱེད། མཚན་མར་འཛིན་པས་འདུ་ཤེས། ཡུལ་འཛིན་པས་རྣམ་ཤེས་ཞེས་མིང་བཞི་འམ་ རྒྱུ་མཚན་ལ་རྟོག་པ་སྟེ་རྣམ་རྟོག་བཞི་པོ་ལ་བརྟེན་ནས། སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བར་འཛིན་པ་ དང་། མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པར་འཛིན་པ་དང་། བདག་གིས་སྟོང་པ་ལ་བདག་གི་བར་མཚན་ མར་འཛིན་པ་དང་། བདག་མེད་པ་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་རྟོག་བཞི་ པོ་འབྱུང་བ་ཡང་། རྒྱུའི་ཆ་ནས་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འབྲས་བུའི་ཆ་ནས་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་ 2-80 སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲིབས་པ་ལ་མ་མཐོང་བའོ། ། ༈ ཡེ་ཤེས་བརྟག་པའི་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ཡང་། །སྣང་བ་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད། །སོ་སོ་རང་རིག་སྦྱོར་ལྡན་ཉིད། །སངས་རྒྱས་རྟག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གྱུར་ ཅིག་པའི་སྨོན་ལམ་ཡང་བདག་དང་བདག་གིར་སྣང་བ་མེད་ཅིང་། གཟུང་འཛིན་གྱི་མཚན་ ཉིད་མེད་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ འབྱུང་བ་དང་། མཉམ་བཞག་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྒོ་ནས། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་ གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་ཞིང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ འཇིག་མེད་དུ་གནས་པས་ན་སྐུ་གསུམ་དང་། རང་བཞིན
【現代漢語翻譯】 如是說。 詳細解釋這些： 第五部分有八個方面：自身擁有卻未曾見到；揭示其遮蔽之物；檢驗智慧的方式；遍計所執的意義；依他起的意義；緣起的意義；圓成實的意義；總結要義。 自身擁有卻未曾見到： 第一點是：『如同孕婦腹中的胎兒，雖然存在卻無法看見，同樣，被煩惱所覆蓋，也無法看見法界。』如是說。在《如來藏經》中說：『如同貧窮無依的婦女腹中，雖然有轉輪王，但她不知道而痛苦，同樣，在煩惱的包裹中，雖然有佛的如來藏，但因為看不見而痛苦。』如是說。 揭示其遮蔽之物： 第二點是：『我與我所的分別念，以及名稱的概念和原因，四種分別唸的生起，也是由生起和生起所轉化而來。』如是說。什麼是遮蔽法界的煩惱呢？就是對蘊的執著，即對識執著為我，對色等執著為我所，對受、想、行、識這四種名稱的本體執著，以及對苦樂的感受（受），推動果報的造作（行），執著相狀的概念（想），執取對境的意識（識），這四種名稱或原因的執著。依賴於這四種分別念，將痛苦執著為快樂，將無常執著為常，將無我的執著為我所，將無我的執著為我，即四種顛倒的分別唸的生起，也是從因的角度來說是『生起』，從果的角度來說是『生起所轉化』，被痛苦所遮蔽而無法看見。 檢驗智慧的方式： 第三點是：『諸佛的願力，也是無顯現且無相狀，各自自證且具足結合，佛陀具有恒常的法性。』如是說。諸佛爲了無量眾生之事能夠毫不費力地自然成就，所發的願力也是沒有對我和我所的執著顯現，也沒有能取所取的相狀，圓滿具足，因此眾生之事自然成就，持續不斷。通過各自自證的禪定之門，與法界自性清凈的狀態恒常結合，並且法性身安住于不朽之中，因此具足三身和自性。
【English Translation】 As it was said. To explain these in detail: The fifth has eight aspects: having it within oneself yet not seeing it; revealing its obscuration; the way of examining wisdom; the meaning of the completely imputed; the meaning of the dependent arising; the meaning of the perfectly established; and summarizing the meaning. Having it within oneself yet not seeing it: The first point is: 'Just as a fetus in a pregnant woman's womb, although it exists, is not seen, similarly, being covered by afflictions, the realm of Dharma is also not seen.' As it was said. In the Essence of the Thus-Gone One Sutra, it says: 'Just as in the womb of a poor, helpless woman, although there is a wheel-turning king, she suffers because she does not know it, similarly, in the husk of afflictions, although there is the essence of the Buddha, one suffers because one does not see it.' As it was said. Revealing its obscuration: The second point is: 'The thoughts of self and what belongs to self, and the concept of names and reasons, the arising of the four thoughts, also arise from arising and what has been transformed from arising.' As it was said. What are the afflictions that obscure the realm of Dharma? They are the clinging to the aggregates, that is, clinging to consciousness as self, clinging to form, etc., as what belongs to self, clinging to the nature of the four names—feeling, discrimination, compositional factors, and consciousness—and clinging to the reasons, that is, feeling pleasure and pain (feeling), propelling the results of actions (compositional factors), clinging to characteristics (discrimination), and the consciousness that grasps objects (consciousness). Relying on these four thoughts, one clings to suffering as happiness, clings to impermanence as permanence, clings to what is empty of self as what belongs to self, and clings to what is without self as self, that is, the arising of the four inverted thoughts, also from the perspective of the cause, it is 'arising,' and from the perspective of the result, it is 'what has been transformed from arising,' obscured by suffering and not seen. The way of examining wisdom: The third point is: 'The aspirations of the Buddhas are also without appearance and without characteristics, each self-aware and endowed with union, the Buddhas have the nature of constant Dharma.' As it was said. The aspirations of the Buddhas, so that the affairs of countless beings may effortlessly and spontaneously be accomplished, are also without the appearance of self and what belongs to self, and without the characteristics of grasper and grasped, being perfectly complete, therefore the affairs of beings are naturally accomplished, continuously and without ceasing. Through the gate of meditative equipoise, each self-aware, constantly united with the naturally pure state of the realm of Dharma, and because the Dharma nature body abides in the indestructible, therefore possessing the three bodies and the nature.
་དང་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད། །རྒྱུན་གྱིས་ དེ་དག་རྟག་པ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་དོན། བཞི་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རི་བོང་མགོ་ཡི་རྭ། །བཏགས་པ་ཉིད་དེ་མེད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་ རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །བཏགས་པ་ཉིད་དེ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རི་ བོང་གི་མགོ་ལ་རྭ་མེད་པ་ལ། རི་བོང་གི་རྭ་ཞེས་མིང་བཏགས་ཀྱང་རི་བོང་གི་རྭ་གཏན་མེད་ པ་ལྟར། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོགས་པས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུང་བ་ དང་འཛིན་པ་དང་། བདག་དང་བདག་གི་སོགས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཀུན་བཏགས་པའི་ཀུན་ བཏགས་ནི་གཏན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ༈ གཞན་དབང་གི་དོན། ལྔ་པ་ནི།ཕྲ་རབ་རྡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིས། །གླང་གི་རྭ་ཡང་དམིགས་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། འོ་ན་བཏགས་པའི་ཆོས་མེད་ཀྱང་། གླང་གི་རྭ་ཡོད་པ་ལྟར། སྒྲོ་གདགས་གཞི་ཕུང་པོ་ སོགས་སྣང་བ་ལྟར་ཡོད་ལ། མེད་ན་ལས་དང་འབྲས་བུ་དང་ལམ་དང་། ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། གླང་གི་རྭ་ཡང་བཏགས་ན་རགས་པ་ནི་རྫས་ 2-81 སུ་མེད་ལ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལྟར་བྱས་ན། ཕྲ་རབ་རྡུལ་ཆ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལྟར། རྡུལ་ ཕྲན་ཆ་མེད་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པས། བེམ་པོར་བདེན་པར་མ་གྲུབ་ལ། ཤེས་པ་རྭ་ལྟ་བུར་སྣང་ ཡང་རྭའི་དོན་དུ་མི་རུང་བས་བཏགས་ན་གླང་གི་རྭ་ཡང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །དེ་ བཞིན་དུ། ཤེས་པ། དབང་པོ། དམིགས་རྐྱེན་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས། ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ལྟ་བུའི་ གཞན་དབང་ཡང་བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པར། ཆ་ ཤས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་མེད། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་རྣམས་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཇི་ ལྟར་སྔོན་བཞིན་ཕྱིས་དེ་བཞིན། །དེ་ལ་ཅི་ཞིག་བརྟག་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་ སོགས་གདོད་མ་ནས་མངོན་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཕྱེ་སྟེ་འགག་པ་མེད་ལ། སྐྱེ་འགག་མེད་ པས་བར་དུ་གནས་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་སྐྱེ་འགག་ལ་སོགས་ཇི་ལྟར་བརྟག་སྟེ་བརྟགས་ ན་བདེན་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ༈ རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན། དྲུག་པ་ནི། བརྟེན་ནས་འབྱུང་པར་འགྱུར་བ་དང་། །བརྟེན་ནས་འགག་པར་འགྱུར་བས་ ན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདི་འབྱུང་། དེ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འདི་སྐྱེ། ཞེས་ གསུངས་པ་ལྟར། སྐྱེ་འགག་བདེན་པར་མེད་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་འཁྲུལ་ངོར་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་ འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དང་ཕྱིས་འགག་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་འཁྲུལ་བ་བཞིན་ནོ། །གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །བྱིས་པ་ཇི་ལྟར་བརྟག་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དོན་ལ་ སྐྱེ་འགག་གཅིག་ཀྱང་མེད་ནའང་། བྱིས་པ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་སྐྱེ་འགག་སོགས་སུ་ཇི་ལྟར་བརྟག་ པར་བྱེད་དེ་བྱེད་པར་མི་ར
【現代漢語翻譯】 並且不會中斷。正如所說，通過持續不斷地這樣做，它們將是永恒的。 關於遍計所執的意義： 第四個是：'正如兔子頭上沒有角一樣，只是被安立，實際上並不存在。同樣，一切諸法也只是被安立，實際上並不存在。'正如兔子頭上沒有角，即使安立了『兔角』這個名稱，但兔角根本不存在一樣。由於非真實的遍計所執，一切諸法也被執著為能取和所取，以及我與我所等，這種遍計所執根本不存在。 關於依他的意義： 第五個是：'即使是極微塵的自性，也無法見到牛角。'如果安立的法不存在，那麼就像牛角存在一樣，作為安立的基礎，蘊等顯現存在。如果不存在，那麼業和果、道和道的果將不存在。並非如此，即使安立牛角，粗大的部分也不是實物。如果像分析極微塵一樣，極微塵會分成六個部分。正如所說，由於無法成立無分微塵，因此物質不是真實成立的。雖然知識顯現得像角一樣，但不能作為角的用途，因此安立的牛角也不是真實成立的。同樣，依靠知識、根、境三個條件，顯現為境的依他也不是真實成立的。在《攝大乘論》中說：'沒有叫做有分的東西，極微塵也不存在。'正如過去一樣，後來也是一樣，對此有什麼可觀察的呢？'正如色等從一開始就沒有顯現，沒有生起一樣，分開后也沒有滅亡。由於沒有生滅，因此中間的住留也不存在。因此，如何觀察生滅等呢？如果觀察，就不是真實存在的。 關於緣起的意義： 第六個是：'依靠而生起，依靠而滅亡。'正如所說：'因為有這個，所以有那個；因為這個生起，所以那個生起。'雖然生滅不是真實存在的，但在名言中，在迷惑的顯現中，依靠因產生果，後來像滅亡一樣顯現，就像將海市蜃樓誤認為水一樣。'即使一個也不存在，孩子們如何觀察呢？'實際上，即使一個生滅也不存在，但孩子們，也就是凡夫，如何觀察生滅等呢？他們無法觀察。
【English Translation】 And it will not cease. As it is said, by constantly doing so, they will be eternal. Regarding the meaning of Parikalpita (Completely Imagined): The fourth is: 'Just as a rabbit's head has no horns, it is merely imputed and does not exist. Similarly, all dharmas are merely imputed and do not exist.' Just as a rabbit's head has no horns, even if the name 'rabbit's horn' is imputed, the rabbit's horn does not exist at all. Due to the unreal Parikalpita, all dharmas are also grasped as the grasper and the grasped, as well as self and what belongs to self, etc. This Parikalpita is fundamentally non-existent. Regarding the meaning of Paratantra (Other-Powered): The fifth is: 'Even with the nature of the finest dust particle, a bull's horn cannot be seen.' If the imputed dharma does not exist, then just as a bull's horn exists, the aggregates, etc., which are the basis of imputation, appear to exist. If they do not exist, then karma and its result, the path and the result of the path, will not exist. It is not so, even if a bull's horn is imputed, the coarse part is not a substance. If it is analyzed like a subtle dust particle, the subtle dust particle will be divided into six parts. As it is said, since indivisible particles cannot be established, matter is not truly established. Although knowledge appears like a horn, it cannot serve the purpose of a horn, so the imputed bull's horn is not truly established. Similarly, relying on knowledge, the senses, and the object as conditions, the Paratantra that appears as an object is also not truly established. In the Compendium of Wisdom Essence it says: 'There is nothing called having parts, and subtle dust particles do not exist.' Just as before, so it is later, what is there to examine in this?' Just as form, etc., have not manifested from the beginning, without arising, so too, there is no cessation after being separated. Since there is no arising or ceasing, there is also no dwelling in between. Therefore, how can one examine arising and ceasing, etc.? If one examines, it is not truly existent. Regarding the meaning of Pratītyasamutpāda (Dependent Arising): The sixth is: 'Arising dependently, ceasing dependently.' As it is said: 'Because this exists, that arises; because this arises, that arises.' Although arising and ceasing are not truly existent, in conventional terms, in the appearance of delusion, relying on the cause, the result arises, and later it appears to cease, just like mistaking a mirage for water. 'Even if one does not exist, how do children examine?' In reality, even if a single arising or ceasing does not exist, how do children, that is, ordinary beings, examine arising and ceasing, etc.? They cannot examine.
ིགས་སོ། །རི་བོང་བ་ལང་རྭ་ཡི་དཔེས། །ཇི་ལྟར་བདེ་གཤེགས་ ཆོས་རྣམས་ཉིད། །དབུ་མ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། བྱིས་པ་རྣམས་རི་ བོང་ལ་རྭ་མེད་པར་ཞེན་པ་དང་། བ་ལང་ལ་རྭ་ཡོད་པར་ཞེན་པ་འདི་ནི་བདེན་གྱི་གཞན་ནི་ བརྫུན་པའོ། །ཞེས་རྟོག་ཅིང་མཚན་མར་འཛིན་ཀྱང་། བརྟགས་ན་གཉིས་ཀའང་བདེན་པ་ 2-82 མེད་པར་མཚུངས་ལ། ཡོད་མེད་གཉིས་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ཡང་མཚུངས་ན། རྟོག་པས་ མཐར་འཛིན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཁས་པས་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པའི་ ཆོས་དང་མཐུན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་འགག་སོགས་སུ་མཐར་འཛིན་པ་རྣམས་དོར་ནས། དབུ་མ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་རིགས་སོ། །འོ་ན་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ཡང་མ་གྲུབ་བམ་ ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཉི་ཟླ་སྐར་མའི་གཟུགས། །དྭངས་པའི་སྣོད་ཀྱི་ཆུ་ནང་དུ། །གཟུགས་བརྙན་ མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། །མཚན་ཉིད་རྫོགས་པའང་དེ་དང་འདྲ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྣོད་ ཀྱི་ཆུ་དྭངས་པའི་ནང་དུ། ཉི་ཟླ་སྐར་མའི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་མཐོང་བ་ལྟར། གཟུགས་ སོགས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། དོན་དམ་པར་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པས་སྣང་ སྟོང་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའང་སྣང་ཡང་བདེན་པས་སྟོང་བ་ཆུ་ ནང་དུ་ཉི་ཟླའི་གཟུགས་ཤར་བ་དེ་དང་འདྲའོ། །གཟུགས་སྟོང་པའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་གཟུགས་ སོ། །གཟུགས་ལས་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་གཟུགས་གཞན་ མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཡོངས་གྲུབ་ཀྱི་དོན། བདུན་པ་ནི།ཐོག་མ་བར་དང་མཐར་དགེ་བ། །བསླུ་བ་མེད་ཅིང་རྟག་པ་ཡི། །གང་ཞིག་ དེ་ལྟར་བདག་མེད་པ། །ཇི་ལྟར་བདག་དང་བདག་གིར་བརྟག །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྒྱལ་ བའི་སྙིང་པོ་དེ། ཐོག་མ་སེམས་ཅན་དང་། བར་ལམ་པ་དང་མཐར་སངས་རྒྱས་པའི་སྐབས་ ཐམས་ཅད་དུ། རང་གི་ངོ་བོ་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་བླར། རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་། །དགེ་དང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་གསེར་གྱི་ནི། །གཟུགས་དང་མཚུངས་ པར་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་དགེ་བ་དང་། སྐྱབས་གནས་མཐར་ཐུག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ བསླུ་བ་མེད་ཅིང་། འགྱུར་བ་མེད་པས་རྟག་པ་ཡི་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་གང་ཞིག་ཆུ་ནང་དུ་ཤར་ བའི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ལྟར་བདག་གཉིས་མེད་པ་ཡིན་ལ་བདག་དང་བདག་གི་བར་ཇི་ལྟར་ 2-83 བརྟག་ཏེ། བརྟག་པར་མི་རིགས་སོ། ། ༈ དོན་བསྡུ་བ། བརྒྱད་པ་ནི། ཇི་ལྟར་སོས་ཀའི་དུས་སུ་ཆུ། །དྲོ་འོ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པར་བྱེད། །དེ་ཉིད་ གྲང་བའི་དུས་སུ་ནི། །གྲང་ངོ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཉོན་མོངས་དྲ་བས་གཡོགས་པས་ན། །སེམས་ཅན་ཞེས་ནི་བརྗོད་པར་བྱེད། །དེ་ཉིད་ཉོན་མོངས་བྲལ་གྱུར་ན། །སངས་རྒྱས་ཞེས་ ནི་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར
【現代漢語翻譯】 世尊說：『以兔子、牛角為例，如何能證明如來之法即是中觀呢？』這是因為，孩子們執著于兔子沒有角，牛有角，認為這是真實的，其他的都是虛假的。他們這樣分別並執著于相狀，但如果加以考察，就會發現兩者都沒有真實性，都是一樣的。有和無兩種概念都只是虛妄的顯現，這也是一樣的。因此，以分別念執著于極端是錯誤的。所以，智者應當捨棄對生滅等的執著，與如來教法相符，從而證明中觀的道理。那麼，僅僅是名言上的顯現也不成立嗎？世尊說：『如同日月星辰的影像，顯現在清澈的器皿之水中，圓滿的體性也是如此。』如同在清澈的器皿之水中，顯現出日月星辰的影像一樣，顯現也並非完全不存在，但從勝義諦的角度來看，它又是空性的。因此，顯現和空性是雙融的，這種圓滿的體性，就像水中顯現的日月一樣，雖然顯現，但本質是空性的。色即是空，空即是色，色不異空，空不異色，正如經中所說。 第七，關於圓成實性：『最初、中間和最後都是善的，不欺騙且是常恒的，像這樣無我的，如何能執著為我與我所呢？』如來的佛性，無論是在最初的眾生階段，中間的修行階段，還是最後的成佛階段，其自性都是善良的。正如《寶性論》中所說：『自性不變異，故善且極清凈，真如如黃金，體性相同故。』因為它是善良的，是究竟的皈依處，所以不會欺騙；因為它不變異，所以是常恒的。像這樣如水中月影般無我的佛性，怎麼能執著為我和我所呢？不應該執著啊！ 第八，總結：『如同夏天的時候，水被稱為熱的，同樣在寒冷的時候，水被稱為冷的。同樣，被煩惱之網覆蓋時，被稱為眾生，當脫離煩惱時，則被稱為佛。』例如，
【English Translation】 The Lord said, 'How can the teachings of the Sugata (Tathagata, 善逝) be established as Madhyamaka (中觀) by the example of a rabbit and a bull's horns?' It is because children are attached to the fact that rabbits have no horns and bulls have horns, believing this to be true and the other to be false. They discriminate and cling to characteristics, but if examined, both are equally without truth. The appearance of existence and non-existence as mere concepts is also the same. Therefore, clinging to extremes through conceptualization is a mistake. Thus, wise individuals should abandon clinging to arising and ceasing, etc., and speak in accordance with the teachings of the Sugata, thereby establishing the Madhyamaka. Then, is it not established that even what appears as mere convention? The Lord said, 'Just as the images of the sun, moon, and stars appear in the clear water of a vessel, so too is the perfection of characteristics.' Just as the images of the sun, moon, and stars appear in the clear water of a vessel, appearance is not entirely non-existent, but from the perspective of ultimate truth, it is emptiness. Therefore, appearance and emptiness are united, and this perfection of characteristics is like the appearance of the sun and moon in water, which, although appearing, is empty in essence. Form is emptiness; emptiness is form. Emptiness is not other than form, and form is not other than emptiness, as it is said in the scriptures. Seventh, regarding the meaning of Parinispanna (圓成實性): 'That which is virtuous in the beginning, middle, and end, is unfailing and eternal, how can such a selflessness be conceived as self and what belongs to self?' The essence of the Victorious One (Jina-garbha, 如來藏) is virtuous in its own nature at all times: in the beginning as sentient beings, in the middle as practitioners, and in the end as Buddhas. As stated in the Uttaratantra (寶性論): 'Because its nature is immutable, it is virtuous and utterly pure. Suchness (Tathata, 真如) is like gold in its essence.' Because it is virtuous and the ultimate refuge, it is unfailing; because it is immutable, it is eternal. How can such a Jina-garbha, which is like a reflection in water and is without self, be conceived as self and what belongs to self? It is not appropriate to conceive it that way! Eighth, summarizing: 'Just as water is said to be warm in the summer, so too is it said to be cold in the winter. Similarly, when covered by the net of afflictions, it is called a sentient being; when freed from afflictions, it is called a Buddha.' For example,
་ན་སོས་ཀའི་དུས་སུ་ཆུ་དྲོ། དགུན་གྱི་དུས་སུ་ གྲང་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར། རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་དེ་དྲི་བཅས་ཀྱི་དུས་སུ་སེམས་ཅན། མ་དག་དག་ པའི་སྐབས་སུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ། དྲི་མ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཞེས་ མིང་གསུམ་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ་། རྒྱུད་བླར། ཁམས་ནི་གནས་སྐབས་གསུམ་དག་ཏུ། །མིང་ གསུམ་གྱིས་ནི་བསྟན་པ་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ སྒོམ་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ་སྒོམ་པའི་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཉམས་སུ་བླང་པའི་ཚུལ་དང་། རྐྱེན་དཀོན་ མཆོག་སྣང་བའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ ཉམས་སུ་བླང་པའི་ཚུལ། དང་པོ་ལ་བདུན་ཏེ། སྒོ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པའི་ཚུལ། ཡིད་ དང་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པའི་ཚུལ། རང་ངོ་གསལ་སྟོང་དུ་རྟོགས་པའི་ཚུལ། འཁོར་ འདས་སེམས་རྟོགས་མ་རྟོགས་སུ་བསྟན་པ། གཟུགས་སྐུའི་དོན་བཤད་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དོན་ བཤད་པ། མདོའི་དོན་བཤད་པའོ། ། ༈ སྒོ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པའི་ཚུལ། དང་པོ་ནི། མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །དྲི་མ་མེད་པའི་སྣང་བ་འབྱུང་། །སྐྱེ་ མེད་འགག་པ་མེད་ཉིད་ལས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྣལ་ འབྱོར་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གོམས་པ་བརྟན་པོ་ཅན་དག་ལ། མིག་དང་གཟུགས་དང་། ཡིད་བྱེད་ ལ་བརྟེན་ནས། མིག་གི་ཤེས་པས་གཟུགས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ན། མཐོང་མ་ཐག་སྣང་ སྟོང་གསལ་སྟོང་། རིག་སྟོང་དུ་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་གནས་ལུགས་མངོན་སུམ་དུ་ མཐོང་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ལྷག་མཐོང་རང་ཤར་དུ་འབྱུང་ཞིང་། 2-84 དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སྣང་བ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ་བདེན་མེད་དུ་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་། །འདི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་དང་རྒྱས་པ་ཤེས་ པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །སྒྲ་དང་རྣ་བ་ལ་བརྟེན་ནས། །རྣམ་པར་དག་པའི་ཤེས་ པ་གསུམ། །མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །རྟོག་དང་བཅས་པ་ཐོས་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྐྱེན་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས། རྣ་བའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲ་ཐོས་མ་ཐག་སྒྲའི་ ངོ་བོ་སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ། གནས་ལུགས་རྟོགས་ནས། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སྒྲ་སྒྲ་བརྙན་ལྟར་ཤེས་པའི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་འབྱུང་། སྣ་དང་དྲི་ལ་བརྟེན་ ནས་སྣོམས། །དེ་ནི་གཟུགས་སུ་མེད་པའི་དཔེས། །དེ་བཞིན་སྣ་ཡི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །ཆོས་ ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྟོག་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། རྐྱེན་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་སྣའི་རྣམ་ཤེས་ ཀྱིས་དྲི་ཚོར་མ་ཐག་དྲིའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ། གནས་ལུགས་རྟོགས་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་དྲི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོག་ཅིང་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །ལྕེ་ཡི་ རང་བཞིན་སྟོང་པ་
【現代漢語翻譯】 就像人們說，夏天水是暖的，冬天水是冷的。同樣的，如來藏（རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་，buddha-dhatu，buddha-dhatu，佛性）在有垢染時稱為眾生，在不清凈但正在凈化的階段稱為菩薩，當完全脫離一切垢染時則稱為佛，這三種名稱是這樣安立的。正如《寶性論》（རྒྱུད་བླ་མ，Uttaratantra Shastra，Uttaratantra Shastra，無上續論）所說：『體性於三種狀態中，以三種名稱來表示。』 修習之理 第二，修習之理分為兩種：實際修習之理和緣起顯現聖妙之理。 實際修習之理 第一，實際修習之理有七種：依賴五根修習之理，依賴意和法修習之理，證悟自性光明空性之理，開示輪涅為心之證悟與未證悟，解釋色身之義，解釋菩提之義，解釋經之義。 依賴五根修習之理 第一，『依賴眼和色，生起無垢之顯現，從無生無滅之中，了知法界自性。』如是說。對於瑜伽士，那些已經習慣並穩固於三摩地的人，依賴眼、色和作意，當眼識直接看到色時，立即會顯現空性光明，明空不二，覺性空明，從而直接見到無生無滅的實相，因此，自生現觀會顯現，從而直接見到法界。並且，在此基礎上，后得時會了知顯現如幻城般無實。正如所說：『如是了知色之如實性，則能知一切法之綱要與廣義。』『依賴聲和耳，生起三種清凈之識，于無相之法界，生起尋伺與聽聞。』如是說。依賴三種緣起，當耳識聽到聲音時，立即會證悟聲音的自性，即遠離生、住、滅三者的法界，從而在後得時，會生起如聞幻響般的尋伺。『依賴鼻和香而嗅，此為無形之譬喻，如是鼻識，於法界生起尋伺。』如是說。依賴三種緣起，當鼻識嗅到氣味時，立即會證悟氣味的自性，即遠離生、住、滅三者的法界，從而在後得時，會尋伺並了知氣味如幻。舌之自性為空性。
【English Translation】 Just as it is said that water is warm in summer and cold in winter, similarly, the essence of the Victorious One (རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་，buddha-dhatu，buddha-dhatu，buddha-dhatu) is called sentient beings when it is with defilements, Bodhisattva when it is impure but in the process of purification, and Buddha when it is completely free from all defilements. These three names are thus shown. As it is said in the Uttaratantra: 'The essence, in three states, is shown by three names.' How to Meditate Second, how to meditate has two aspects: how to actually practice, and how to perceive the auspicious circumstances. How to Actually Practice First, there are seven aspects to how to actually practice: how to meditate based on the five senses, how to meditate based on mind and Dharma, how to realize one's own nature as clear emptiness, showing samsara and nirvana as realization and non-realization of mind, explaining the meaning of the Form Body, explaining the meaning of Bodhi, and explaining the meaning of the Sutras. How to Meditate Based on the Five Senses First, 'Relying on the eye and form, stainless appearances arise. From the unborn and unceasing, the very nature of the Dharmadhatu is fully known.' It is said. For yogis who are accustomed to and stable in samadhi, relying on the eye, form, and attention, when the eye consciousness directly sees form, immediately clear emptiness appears, clarity and emptiness are inseparable, awareness is empty and clear, and thus the state of unborn and unceasing is directly seen, and therefore, self-arisen insight arises, directly seeing the Dharmadhatu. And based on this, in the post-meditation state, one knows that appearances are unreal like a mirage. As it is said: 'Thus knowing the suchness of form, one will know the essence and expanse of all dharmas.' 'Relying on sound and ear, three pure consciousnesses arise. In the Dharmadhatu without characteristics, conceptualization and hearing occur.' It is said. Relying on the three conditions, when the ear consciousness hears sound, immediately the nature of sound, the Dharmadhatu that is free from arising, abiding, and ceasing, is realized, and thus in the post-meditation state, conceptualization arises, knowing sound to be like an echo. 'Relying on the nose and smell to smell, this is an example of the formless. Likewise, the nose consciousness conceptualizes the Dharmadhatu.' It is said. Relying on the three conditions, when the nose consciousness smells a scent, immediately the nature of the scent, the Dharmadhatu that is free from arising, abiding, and ceasing, is realized, and thus in the post-meditation state, one conceptualizes and knows the scent to be like an illusion. The nature of the tongue is emptiness.
ཉིད། །རོ་ཡི་ཁམས་ཀྱང་དབེན་པ་སྟེ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིས། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་མེད་པ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྐྱེན་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྕེའི་རྣམ་ ཤེས་ཀྱིས་རོ་མྱོང་མ་ཐག་རོའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་དབྱིངས་ ཏེ། གནས་ལུགས་རྟོགས་ནས་རྗེས་ཐོབ་སྔར་བཞིན། དག་པའི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི། །རེག་བྱའི་ རྐྱེན་གྱིས་མཚན་ཉིད་དག །རྐྱེན་དག་ལས་ནི་གྲོལ་གྱུར་པ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྒོམ་པར་ བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྐྱེན་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་རེག་བྱ་ཚོར་མ་ ཐག་རེག་བྱའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ་གནས་ལུགས་ རྟོགས་ནས་རྗེས་ཐོབ་སྔར་བཞིན་ནོ། ། ༈ ཡིད་དང་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། ཡིད་གཙོར་གྱུར་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ། །རྟོག་དང་བརྟགས་པ་རྣམ་སྤངས་ 2-85 ནས། །ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དབང་ཤེས། བདག་རྐྱེན་ཡིད་དབང་དང་། དམིགས་རྐྱེན་ གཟུགས་སོགས་ཏེ། རྐྱེན་གསུམ་ལས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་རྟོག་བྲལ་དུ་སྐྱེས་པ་ན། གཟུགས་ སོགས་ཆོས་རྣམས་ལ་འདིའོ་ཞེས་རྟོག་པ་དང་། སྒྲོ་བཏགས་པ་དང་བྲལ་ནས་དེ་མ་ཐག གཟུགས་སོགས་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཤེས་ནས་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞིང་། རྗེས་ཐོབ་སྔར་བཞིན་ནོ། ། ༈ རང་ངོ་གསལ་སྟོང་དུ་རྟོགས་པའི་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། མཐོང་དང་ཐོས་དང་སྣོམས་པ་དང་། །མྱངས་དང་རེག་པར་གྱུར་པ་ དང་། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས། །ཤེས་ནས་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པ་ཡིན། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། དེ་མ་ཐག་སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་བར་རྟོགས་པའི་ རྣལ་འབྱོར་པས་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་ནས། རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་རྫོགས་པ་སྟེ་ཐོབ་ པའོ། །མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་དག་དང་། །ལྕེ་དང་ལུས་དང་དེ་བཞིན་ཡིད། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་རྣམ་ དག་པ། །དེ་ཉིད་དེ་ཉིད་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཀྱང་། རང་ གི་ངོ་བོ་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་བདེན་མེད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་པ་ན་ཆོས་ ཀྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་རྟོགས་པ་རབ་ཏུ་གྱུར་པའི་འཆར་ཚུལ་ དང་། སྒོམ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ འཁོར་འདས་སེམས་རྟོགས་མ་རྟོགས་སུ་བསྟན་པ། བཞི་པ་ནི། སེམས་འདི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་མཐོང་། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་འཇིག་རྟེན་ འདས། །ཞེས་མདོར་བསྟན་ནས། བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་འཁོར་བ་སྟེ། །སོ་སོར་རིག་ན་དེ་ ཉིད་དོ། །འདོད་ཆགས་ཟད་པས་མྱ་ངན་འདས། །ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ཟད་པ་དང་། །དེ་དག་ འགགས་པས་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐྱབས་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུང
【現代漢語翻譯】 彼（指舌識）的界也是空性的，以法界（Dharmadhatu）的自性。 『識』無處可住。』如是說，依靠三種緣，舌識在體驗味道時，味道的自性是遠離生、滅、住三者的法界，即證悟實相后，后得智亦如前。 清凈之身的自性是，因觸覺之緣而顯現特徵，從諸緣中解脫，於法界中修習。』如是說，依靠三種緣，身識在體驗觸覺時，觸覺的自性是遠離生、滅、住三者的法界，即證悟實相后，后得智亦如前。 依靠意和法來修習的方式： 第二，對於以意為主的諸法，完全捨棄分別和臆測，諸法自性本空，於法界中修習。』如是說，隨即是緣起識，自我之緣是意根，所緣之緣是色等，從三種緣中，意的識無分別地生起時，對於色等諸法，捨棄『這是什麼』的分別和妄加執著，隨即了知色等自性本空的法界，並於其中修習，后得智亦如前。 證悟自性光明空性的方式： 第三，見、聞、嗅、嘗、觸及法，瑜伽士如是了知，即是圓滿其特徵。』如是說，當識作用於對境時，瑜伽士隨即證悟其遠離生滅，從而了知法的實相，即是獲得殊勝的證悟。眼、耳、鼻等，舌、身以及意，六處皆清凈，即是彼性，即是其特徵。』如是說，內在的六處，其自性顯現而無自性，如夢一般無有真實，如是現量了知時，即是了知法的實相。瑜伽士證悟達到極致的顯現方式和修習方式。 顯示輪迴涅槃在於是否證悟心： 第四，此心可見為二，如世間和出世間。』如是簡要地顯示，執著於我的輪迴，各自了知即是彼性。貪慾止息即是涅槃，嗔恨愚癡止息，彼等止息即是成佛，是眾生的救護者。』如是說。
【English Translation】 Its (referring to taste consciousness) realm is also emptiness, with the essence of Dharmadhatu (the realm of phenomena). 'Consciousness has nowhere to dwell.' Thus it is said, relying on the three conditions, as soon as the tongue consciousness experiences taste, the nature of taste is the Dharmadhatu, which is free from the three aspects of arising, ceasing, and abiding, that is, after realizing the true nature, the subsequent attainment is as before. The nature of the pure body is, characteristics appear due to the condition of touch, liberated from all conditions, meditate in the Dharmadhatu.' Thus it is said, relying on the three conditions, as soon as the body consciousness experiences touch, the nature of touch is the Dharmadhatu, which is free from the three aspects of arising, ceasing, and abiding, that is, after realizing the true nature, the subsequent attainment is as before. The way to meditate by relying on mind and phenomena: Second, for all phenomena that are dominated by mind, completely abandon discrimination and speculation, all phenomena are inherently empty, meditate in the Dharmadhatu.' Thus it is said, immediately following is the consciousness of dependent origination, the condition of self is the mind faculty, the condition of object is form, etc., from the three conditions, when the mind's consciousness arises without discrimination, for phenomena such as form, abandon the discrimination of 'what is this' and false attachments, immediately realize the Dharmadhatu where phenomena such as form are inherently empty, and meditate in it, the subsequent attainment is as before. The way to realize the nature of clear emptiness: Third, seeing, hearing, smelling, tasting, touching, and phenomena, the yogi knows them in this way, which is to perfect their characteristics.' Thus it is said, when consciousness acts on an object, the yogi immediately realizes that it is free from arising and ceasing, thereby knowing the true nature of phenomena, which is to obtain extraordinary realization. Eye, ear, nose, etc., tongue, body, and mind, the six sense bases are all pure, that is their nature, that is their characteristic.' Thus it is said, the inner six sense bases, their nature appears but is without inherent existence, like a dream, without reality, when this is directly known, it is called knowing the true nature of phenomena. The yogi's manifestation and practice of realization reach the extreme. Showing that samsara and nirvana depend on whether or not the mind is realized: Fourth, this mind can be seen as two, like the mundane and the supramundane.' Thus it is briefly shown, the samsara of clinging to self, knowing each separately is that nature. The cessation of desire is nirvana, the cessation of hatred and ignorance, their cessation is becoming a Buddha, is the protector of beings.' Thus it is said.
ས་ཏེ། འཇིག་ རྟེན་པ་འཁོར་བ་པའི་སེམས་ནི། ང་ཞེས་བདག་ཏུ་འཛིན་ལ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བླང་དོར་དང་། 2-86 བདག་གཞན་དུ་བཟུང་བ་ལས་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བས་འཁོར་བར་འཁོར་བ་སྟེ། རྣམ་ འགྲེལ་ལས། གང་ཞིག་བདག་མཐོང་དེ་ལས་ནི། །ང་ཞེས་བདག་ཏུ་འཛིན་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་དང་། བདག་ཡོད་ན་ནི་གཞན་འདུ་ཤེས། །བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་ སྡང་། །འདི་དག་དང་ནི་ཡོངས་འབྲེལ་ལས། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་ པ་ལྟར་རོ། །ཆོས་ཉིད་མཉམ་བཞག་སོ་སོ་རང་རིག་གིས་མངོན་སུམ་དུ་རིག་པ་ན། དེ་ཉིད་ འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སེམས་དེ་ཡིན་ལ་གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ གཏི་མུག་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་ཉོན་སྒྲིབ་དང་། འཁོར་གསུམ་དུ་རྟོག་པ་སོགས་ཤེས་སྒྲིབ་ དང་། བྱིང་རྒོད་སོགས་སྙོམས་འཇུག་གི་སྒྲིབ་པ་སྟེ་སྒྲིབ་པ་གསུམ་ཟད་ཅིང་གཏན་འགགས་ པར་བྱས་པ་ལས་མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་ཅིང་། དེ་ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་ གཏན་གྱི་སྐྱབས་གནས་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱ་སྙོམས་འཇུག་གི །སྒྲིབ་གསུམ་ལས་ནི་ ངེས་པར་གྲོལ། །ཞེས་དང་། དམ་པའི་དོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡི། །སྐྱབས་ནི་སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་ ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་མཐུན་ནོ། ། ༈ གཟུགས་སྐུའི་དོན་བཤད་པ། ལྔ་པ་ནི། ཤེས་དང་མི་ཤེས་དག་པ་ལས། །ལུས་འདི་ཉིད་ལས་ཐམས་ཅད་དེ། །རང་ གི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཅིངས། །བདག་ཉིད་ཤེས་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་པ་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་ལས་ ལུས་འདི་ཉིད་ལ་ཡང་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཚང་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པར་ རྟོག་པས་བཅིངས་པའི་དུས་དེ་སྲི ད་འཁོར་བའི་ལུས་དང་། ལུས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དམ། རིན་ ཆེན་གནས་ལུགས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ན། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའི་ལུས་སུ་ འགྱུར་རོ། ། ༈ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དོན་བཤད་པ། དྲུག་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཉེ་མིན་རིང་བ་མིན། །འགྲོ་མིན་འོང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། །ཉོན་མོངས་ 2-87 གཟེབ་གྱུར་འདི་ཉིད་ལ། །མཐོང་བ་དང་ནི་མ་མཐོང་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ནི་ སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་ལ་ཉེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། (གདུལ་བྱ་དག་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཉེ་བ་དང་། མ་དག་པ་ལ་རིང་བ་མིན། ཞེས་ཀྱང་)འཁོར་བ་པ་ལ་རིང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཉེ་རིང་མེད་ ཀྱང་། སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་པའི་གཟེབ་སྟེ་དབང་དུ་གྱུར་པས་མ་མཐོང་ལ། སེམས་ཅན་ སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ནས་མཐོང་བས་ཉེ་རིང་ལྟ་བུར་སྣང་བའོ། ། ༈ མདོའི་དོན་བཤད་པ། བདུན་པ་ནི། ཤེས་རབ་མར་མེ་ལ་གནས་ནས། །མཆོག་ཏུ་ཞི་བར་གྱུར་པ་ཡིས། །བདག་ ལ་བརྟགས་པས་གནས་བྱ་ཞེས། །མདོ་སྡེའི་ཚོགས་ལས་གསུངས་པ་ལགས། །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣ
【現代漢語翻譯】 地，輪迴眾生的心，執著于『我』為實有，並因此產生取捨和自他的分別，一切過患皆由此而生，故而流轉于輪迴。《釋量論》中說：『凡見有我者，則執著於我。』等等。若有我，則生起他想，由自他之分，產生執著與嗔恨，由此等關聯，一切過患皆生。如是等等。當以自證智現量證悟法性平等時，此即是超越世間之心，並以對治智慧徹底斷除以貪嗔癡為代表的煩惱障、以三輪執著為代表的所知障、以及以掉舉和昏沉為代表的等持障，即斷除三障，從而獲得究竟的果位——佛陀，他是所有眾生的究竟皈依處。如雲：『煩惱所知等持之，三障之中定解脫。』又云：『為求勝義之，皈依唯佛陀。』與此所說相符。 五者，知與不知清凈故，此身之中一切有，自之分別所繫縛，若知自性得解脫。』如是說，從以智慧瞭解身體的實相，以及以分別心不瞭解身體的實相的差別中，此身之中也具備輪迴和涅槃兩種狀態。被自己的分別念所束縛之時，即是輪迴之身；當徹底以智慧瞭解身體的自性或珍貴的實相時，則會轉變為從輪迴中解脫之身。 六者，菩提非近亦非遠，非去非來亦非至，煩惱牢籠此身中，見與不見實如是。』如是說，菩提並非靠近佛陀的色身（對於可調伏的眾生來說，菩提非近，對於不可調伏的眾生來說，菩提非遠），也並非遠離輪迴的眾生。雖無遠近之分，但眾生被煩惱的牢籠所束縛，故而不得見；當衆生遠離了障礙，得以見到時，則顯現出遠近之別。 七者，安住于智慧之燈，達于最極寂靜者，以自性而觀察處，經部集合如是說。』如是說，精進修持佛法。
【English Translation】 The mind of sentient beings in samsara clings to 'I' as real, and based on that, arises acceptance and rejection, and the differentiation between self and others. All faults arise from this, thus revolving in samsara. As stated in Pramanavarttika (Commentary on Valid Cognition): 'Whoever sees a self, will cling to 'I'.' etc. If there is a self, then the thought of others arises. From the division of self and others, clinging and hatred arise. From these connections, all faults will arise. As such. When the equality of dharmata is directly realized through individual self-awareness, that is the mind that transcends the world. And through the antidote of wisdom, afflictive obscurations, represented by attachment, hatred, and ignorance; cognitive obscurations, represented by the conceptualization of the three spheres; and obscurations of meditative absorption, represented by dullness and excitement, are exhausted and completely ceased. From this, the ultimate result, Buddhahood itself, is attained, and that is the ultimate refuge for all embodied beings. As it says: 'From the three obscurations of afflictions, knowable objects, and meditative absorption, one is definitely liberated.' And: 'For those who go to the ultimate meaning, the only refuge is the Buddha.' This is in accordance with what is said. Fifth: 'From knowing and not knowing purity, everything is in this body. Bound by one's own conceptualization, knowing one's own nature leads to liberation.' It is said that from the difference between knowing the state of the body through wisdom and not knowing it through consciousness, this body itself contains both samsara and nirvana. When bound by one's own conceptualization, it is the body of samsara. When the nature of the body, or the precious state, is completely known through wisdom, it transforms into a body liberated from samsara. Sixth: 'Enlightenment is neither near nor far, neither going nor coming. In this very cage of afflictions, seeing and not seeing are thus.' It is said that enlightenment is neither near the form body of the Buddha (enlightenment is not near for those who can be tamed, and not far for those who cannot be tamed), nor far from sentient beings in samsara. Although there is no near or far, sentient beings are bound by the cage of afflictions, so they do not see it. When sentient beings are free from obscurations and are able to see it, it appears as near or far. Seventh: 'Abiding in the lamp of wisdom, having become supremely peaceful, contemplating the place through self-nature, the collection of Sutras says thus.' It is said that diligently practicing the Dharma.
མ་འབྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་རྨོངས་པའི་མུན་པ་བསལ་བའི་མར་མེ་ལ་གནས་ ནས་གཏི་མུག་ཉེ་བར་ཞི་བའི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བདག་ལ་བརྟགས་ཤིང་ དཔྱད་པས་སངས་རྒྱས་གདོད་ནས་གནས་པར་ཤེས་སོ། །ཞེས་མདོ་སྡེ་ཐམས་ཅད་(དེ་བཞིན་ གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་དང་། དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོ་སོགས་ངེས་དོན་གྱི་)ལས་གསུངས་ སོ། ། ༈ རྐྱེན་དཀོན་མཆོག་སྣང་བའི་ཚུལ། གཉིས་པ་རྐྱེན་དཀོན་མཆོག་སྣང་བའི་ཚུལ་ལ། མདོར་བསྟན་པ་དང་། རྒྱས་པར་བཤད་ པའོ། ། ༈ མདོར་བསྟན་པ། དང་པོ་ནི། སྟོབས་བཅུའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱིས་པ་རྣམས། །བྱིན་རླབས་ཟླ་བ་ཚེས་པ་ བཞིན། །ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་གྱིས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་ གསུངས་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་བཅུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚོགས་ ལམ་ཆེན་པོ་པ་(ཆོས་རྒྱུན་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་)ལྟ་བུའི་བྱིས་པ་ལས་ཅུང་ཟད་དག་པ་ རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཟླ་བ་ཚེས་པ་ཙམ་དུ་མཐོང་ལ། ཉོན་མོངས་ཅན་ འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཅིངས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་ བརྙན་ཙམ་ཡང་མི་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཆུ་ཡི་སྣོད་ཆག་ན། །ཟླ་བའི་གཟུགས་ཀྱང་མི་སྣང་བ། 2-88 །དེ་བཞིན་སེམས་ཅན་དམན་པ་ལ། །སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཀྱང་མི་སྣང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་ པ་ལྟར་རོ། ། གཉིས་པ་ལ་བཞི་སྟེ། སངས་རྒྱས་མི་མཐོང་བའི་ཚུལ། མཐོང་བའི་ཚུལ། ཕྲིན་ལས་ བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཚུལ། བྱང་ཆུབ་ཉེ་རིང་མེད་པའི་ཚུལ་བཤད་པའོ། ། ༈ རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། སངས་རྒྱས་མི་མཐོང་བའི་ཚུལ། དང་པོ་ནི།ཇི་ ལྟར་ཡི་དྭགས་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །རྒྱ་མཚོ་སྐམས་པར་མཐོང་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་མི་ཤེས་པ་ བསྒྲིབས་པའི། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མེད་པར་བརྟགས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཡི་དྭགས་སུ་ སྐྱེས་པ་ན། བལྟས་པ་ཙམ་གྱིས་རླུང་ཡང་སྐམས་པར་འགྱུར། ཞེས་པ་ལྟར། མི་ཤེས་པ་ཉོན་ མོངས་ཀྱི་མེས་ཤེས་རྒྱུད་བསྲེགས་པའི་འཆིང་བ་ཀུན་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་(དང་སྣང་སེམས་ ཀྱིས་ཆོས་དང་བླ་མ་ལ་འཁུ་ཞིང་སྨོད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་)ཡོད་པའི་སངས་རྒྱས་མེད་པར་ བརྟགས་པ་རྣམས་ལ་ནི། དམན་དང་བསོད་ནམས་དམན་པ་ལ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཅི་ བགྱིར་མཆིས། །ཇི་ལྟར་དམུས་ལོང་ལག་པ་རུ། །རིན་ཆེན་མཆོག་ནི་བཞག་པ་འདྲ། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། དམན་པ་སྟེ་བླུན་པ་ངན་འགྲོ་དང་། བདེ་འགྲོ་ཡིན་ཡང་བསོད་ནམས་དམན་ པ། ཀླ་ཀློ་སོགས་ལ་ཕྲིན་ལས་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ལ། དངོས་སུ་ཕན་པ་ཅི་བགྱིར་ མཆིས་ཏེ་མ་མཆིས་སོ། །དཔེར་ན་དམུས་ལོང་གི་ལག་པ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་བཞག་ཀྱང་མི་མཐོང་ ཞིང་མི་ཕན་པ་བཞིན་ནོ། །ལྷ་ཡི་རྒྱལ་པོས་ཆར་ཕབ་ཀྱང་། །ས་བོན་མི་རུང་མི་འཁྲུང་ལྟར། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བྱོན་གྱུར
【現代漢語翻譯】 安住于破除無明黑暗的智慧明燈中，以寂滅愚癡的辨別智慧觀察和分析自身，從而知曉佛陀本自存在。所有經部（如《如來藏經》、《華鬘經》等了義經典）中都如此宣說。 第二，關於因緣顯現本尊的方式，分為總說和廣說。 首先是總說：'以十力之威力，如新月般加持孩童，然煩惱眾生，不得見如來。' 這是說，通過佛陀十力的加持力，那些比證得資糧道（獲得禪定者）的孩童稍微清凈的人，能夠像看到新月一樣見到如來。然而，被所有煩惱束縛的眾生，甚至連佛陀的影像都無法見到。正如'器破水已漏，月影亦不現，如是劣眾生，佛影亦不見'所說。 第二部分分為四點：不見佛之方式，見佛之方式，不可思議之事業，以及證悟遠近無別之方式。 首先，不見佛之方式：'如餓鬼見大海，視之如枯竭，如是不知者，遮蔽視佛無。' 這是說，如同轉生為餓鬼，僅僅是看一眼，風也會乾涸一樣。對於那些被無明煩惱之火焚燒知見，被所有束縛所困的人（以及那些以庸俗之心誹謗佛法和上師的人），他們會認為本自存在的佛陀並不存在。正如'於劣慧薄福者，世尊有何能為？如盲者手中，置最勝珍寶'所說，對於愚笨的惡趣眾生，以及雖然是善趣眾生但福報淺薄的人，或者對於沒有接受佛陀事業之因緣的邊地之人，實際上也無法利益他們。例如，即使將珍寶放在盲人的手中，他們也看不見，也無法從中受益。正如'天王降雨亦無用，不適種子不萌芽，如是諸佛雖降臨'
【English Translation】 Dwelling in the lamp of wisdom that dispels the darkness of ignorance, through the discriminating wisdom that pacifies delusion, I examine and analyze myself, thereby knowing that the Buddha has always been present. This is stated in all Sutras (such as the Tathagatagarbha Sutra and the Srimālādevi Sutra, which are definitive in meaning). Secondly, regarding how the circumstances reveal the deity, there is a summary and a detailed explanation. First is the summary: 'With the power of the ten strengths, like the waxing moon blessing children, sentient beings with afflictions do not see the Tathagata.' This means that through the power of the blessings of the ten strengths of the Buddha, those who are slightly purified from children like those on the great accumulation path (those who have attained samadhi) see the Tathagatas as just a waxing moon. However, sentient beings bound by all afflictions do not even see the image of the Buddha. Just as 'When a vessel of water is broken, the image of the moon does not appear, similarly, the image of the Buddha does not appear to inferior sentient beings.' The second part has four points: the way of not seeing the Buddha, the way of seeing the Buddha, the way of inconceivable activities, and the way of explaining that enlightenment is neither near nor far. First, the way of not seeing the Buddha: 'Just as pretas see the ocean, they see it as dried up, similarly, those obscured by ignorance, regard the Buddhas as non-existent.' This means that when one is born as a preta, just by looking, even the wind becomes dry. Like those who are burned by the fire of ignorance and afflicted with all bonds (and those who slander Dharma and gurus with ordinary minds), they regard the existing Buddhas as non-existent. As it is said, 'To the inferior and those with little merit, what can the Bhagavan do? It is like placing the best of jewels in the hand of a blind man.' For the inferior, that is, foolish beings in the lower realms, and even those in the higher realms but with little merit, or those in remote areas who do not have the cause to receive the activities of the Buddha, there is actually nothing that can benefit them. For example, even if a jewel is placed in the hand of a blind man, they cannot see it and cannot benefit from it. Just as 'Even if the king of gods rains, unsuitable seeds do not sprout, similarly, even if the Buddhas come'
་ཀྱང་། །སྐལ་བ་མེད་པས་བཟང་མི་མྱོང་། །ཞེས་བྱམས་པས་ གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །(ཆོས་འདི་ལ་སྡང་བླ་མ་སྨོད། །བོད་འདིར་བསྟན་པ་རྣལ་མ་མེད། །ཁོ་ བོ་བསྟན་འཛིན་དགེ་སློང་ལོ། །བསྟན་མེད་བསྟན་པ་འཛིན་པ་མཚར། །མཚམས་མེད་ལྔ་པོ་ བྱེད་པ་ཡང་། །ཆོས་ཉིད་བསམས་ན་གྲོལ་གྱུར་ནའང་། །ཡིད་ནི་ཆོས་ལ་སྡང་བ་ལ། །ཐར་པ་ མེད་ཅེས་ལུང་བསྟན་ནོ། །མཁས་དང་མི་མཁས་ཐམས་ཅད་ལ། །སྨད་པར་མི་བྱ་རྒྱལ་བས་ 2-89 གསུངས། །བླ་མ་སྨོད་བརྩོན་མ་རུངས་པ། །དེ་ལ་དེ་འབྲས་མི་སྨིན་ཤོག །དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ ཡང་། གསང་འདུས་སྒྲོན་གསལ་དུ། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་བྱེད་པ་དང་། རྩ་བ་བཞི་ཉམས་ པས་ཀྱང་། འདིར་བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་འདི་ཐོབ་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ དུ་འགྱུར་བར་གསུངས་པ་ལ། འགའ་ཞིག གལ་ཏེ་སློབ་དཔོན་ལ་འཁུ་བར་བྱེད་པ་ཡང་ འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དེ་དགག་པའི་ཕྱིར། སྙིང་ནས་སློབ་དཔོན་སྨོད་པ་དག །ཞེས་ བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དང་པོར་སློབ་དཔོན་ལས་ཐོས་བསམ་གྱི་རིམ་གྱིས་དེ་ཉིད་རྟོགས་ཏེ། དེ་ ནས་འདི་ཡིས་ཅི་ཞིག་བྱ། །ཞེས་བླ་མ་བརྙས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སློབ་དཔོན་ལ་སྨོད་པ་སྟེ། དེ་ དང་ལྷན་ཅིག་ཟང་ཟིང་གི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་དགའ་བར་བྱེད་པ་ཡང་སློབ་དཔོན་ལ་སྨོད་པ་སྟེ། དེས་ཀྱང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ན། སློབ་དཔོན་སྨོད་པ་ཉིད་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཏེ། ནམ་ ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངེས་པར་མཛོད་དོ། །དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ། སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བའི་ རྒྱུད་ལས། སློབ་དཔོན་སྨོད་པར་བྱེད་པ་དག །རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མཐོང་མི་བྱ། །སློབ་དཔོན་སྨོད་ པ་གང་ཡིན་དེ། །བགེགས་དང་ལོག་འདྲེན་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་། །ངན་པ་གཏུམ་པོའི་ལས་ བྱེད་པ། །མཁས་པས་རྟག་ཏུ་སྤང་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའོ། །ཞེས་པའི་ སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་གསུངས་འདིའི་ཕྱིར། བླ་མ་སྨོད་བརྩོན་མ་རུངས་པ། །དེ་ལ་ ཐར་པ་ག་ལ་ཡོད། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་། །གསོ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་གྱུར་ མོད། །འོན་ཀྱང་མཁའ་མཉམ་སེམས་ཅན་ཀུན། །གྲོལ་ན་དེ་ཡང་གྲོལ་སྲི ད་དོ། །སྡང་པའི་ སེམས་ཀྱིས་བྲིས་མིན་ཏེ། །འདི་མཐོང་བླ་མ་ལ་སྡང་བ། །ལྡོག་ཕྱིར་ཕན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སོ། །དགེ་འདིས་འགྲོ་ཀུན་སངས་རྒྱས་ཤོག) ༈ མཐོང་བའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། སེམས་ཅན་བསོད་ནམས་བྱས་པ་ལ། །འོད་ཀྱི་རང་བཞིན་དཔལ་ལྡན་ པའི། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མཚན་འབར་བ། །སངས་རྒྱས་དེ་ཡི་མདུན་ན་གནས། །ཞེས་ 2-90 གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་དམིགས་པའི་དད་པ་བརྩོན་འགྲུས་དྲན་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་ རབ་ལ་སོགས་པའི་བསོད་ནམས་བྱས་པ་རྣམས་ལ་འོད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐུ་མདོག་དང་གཟི་ བརྗིད་དང་དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐུ། ཕྱ
【現代漢語翻譯】 正如慈悲者（彌勒菩薩）所說：『沒有福分之人，無法體驗美好。』 (憎恨佛法，誹謗上師，此藏地沒有真正的佛法。我雖是持教比丘，但無教可持，持教實為奇談。即使犯下五無間罪，若能領悟法性，亦可解脫。然而，心懷對佛法的憎恨，則無解脫之日。佛陀曾說，無論賢愚，皆不應誹謗。那些熱衷於誹謗上師的惡人，愿他們得不到善果。正如《密集金剛續·燈明》中所說：即使犯下五無間罪，或違犯四根本戒，若能憑藉上師的恩德，獲得圓滿次第，亦可成佛。然而，有些人或許會想，即使誹謗上師，也能成就嗎？爲了駁斥這種想法，經中說：『從內心深處誹謗上師。』首先，通過從上師處聽聞、思維，逐漸證悟真理。然後，心想：『這（上師）又能做什麼呢？』從而輕蔑上師，這就是誹謗上師。與此人一同享受世俗的歡樂，也是誹謗上師。即使這樣也不能成就，更何況是直接誹謗上師呢？因此，務必確信，誹謗上師絕不可能成就。爲了證明這一點，《幻化網續》中說：『誹謗上師之人，即使在夢中也無法見到（吉祥的景象）。凡是誹謗上師之人，都會被邪魔和邪靈所控制。智者應當時刻遠離那些行惡之人。』這些都是字面意思。 因此，爲了迴應月稱論師的教言：『熱衷於誹謗上師的惡人，怎能獲得解脫？』即使是諸佛菩薩，也無法將你變成被調伏的對象。然而，如果所有眾生都能解脫，或許你也能得到解脫。寫下這些文字，並非出於憎恨之心，而是爲了讓那些看到這些文字，並對上師懷有憎恨之心的人，能夠回心轉意，生起利益之心。愿以此功德，令一切眾生皆成佛！) ༈ 見道之相 第二種是：對於眾生所做的功德，具有光明的自性，莊嚴，具有三十二相，佛陀安住在他的面前。經中說：對於佛陀的信心，精進，憶念，禪定，智慧等等所做的功德，具有光明的自性，身色，光輝，莊嚴，圓滿的身相。佛陀安住在他的面前。
【English Translation】 As the Compassionate One (Maitreya Bodhisattva) said, 'Those without merit cannot experience goodness.' (Hating the Dharma, slandering the Guru, there is no true Dharma in this Tibet. Although I am a Dharma-holding Bhikshu, there is no Dharma to hold, holding the Dharma is truly absurd. Even if one commits the five heinous crimes, if one can realize the nature of reality, one can also be liberated. However, with hatred for the Dharma in one's heart, there is no day of liberation. The Buddha once said that whether wise or foolish, one should not slander. Those evil people who are keen on slandering the Guru, may they not receive good results. As it is said in the Guhyasamaja Tantra Lamp, even if one commits the five heinous crimes or violates the four root vows, if one can obtain the Completion Stage through the grace of the Guru, one can also become a Buddha. However, some may think, even if one slanders the Guru, can one still achieve it? To refute this idea, the sutra says, 'Slandering the Guru from the depths of one's heart.' First, through hearing and thinking from the Guru, one gradually realizes the truth. Then, thinking, 'What can this (Guru) do?' thereby despising the Guru, this is slandering the Guru. Enjoying worldly pleasures together with this person is also slandering the Guru. Even this cannot be achieved, let alone directly slandering the Guru? Therefore, be sure to believe that slandering the Guru can never be achieved. To prove this, the Mayajala Tantra says, 'Those who slander the Guru cannot see (auspicious signs) even in dreams. Whoever slanders the Guru will be controlled by demons and evil spirits. The wise should always stay away from those who do evil.' These are all literal meanings. Therefore, in response to Nagarjuna's teachings: 'How can evil people who are keen on slandering the Guru attain liberation?' Even the Buddhas and Bodhisattvas cannot turn you into an object to be tamed. However, if all beings can be liberated, perhaps you can also be liberated. Writing these words is not out of hatred, but to allow those who see these words and harbor hatred for the Guru to turn back and generate a mind of benefit. May this merit cause all beings to attain Buddhahood!) ༈ The Aspect of Seeing The second is: For the merit done by sentient beings, having the nature of light, glorious, having the thirty-two marks, the Buddha abides in front of him. It is said in the sutra: For the merit done with faith, diligence, mindfulness, samadhi, wisdom, etc. towards the Buddha, having the nature of light, body color, radiance, glory, a perfect body. The Buddha abides in front of him.
ག་ཞབས་འཁོར་ལོས་མཚན་ པ་ལ་སོགས་པའི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་མཚན་པ་འབར་བ་སྟེ། མཛེས་པའི་སངས་རྒྱས་ རྣམས་གདུལ་བྱ་དག་པ་དེའི་མདུན་ན་(རང་སེམས་དད་པས་བསྒོམ་པ་ལ། །སྣང་བ་རྫོགས་ པའི་སངས་རྒྱས་ནི། །མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ལྡན་པ་དང་། །འཆག་པ་དང་ནི་བཞེངས་པ་དང་། །བཞུགས་པ་དང་ནི་གཟིམས་པ་དང་། །སྤྱོད་ལམ་སྣ་ཚོགས་མཛད་པ་ཅན། །ཞི་བའི་ཆོས་ ནི་གསུང་བ་དང་། །མི་གསུང་མཉམ་པར་བཞག་གྱུར་པ། །ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག །མཛད་པས་གཟི་མདངས་ཆེན་པོ་ཅན། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར། །རྒྱུད་ བླར་)གནས་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་ཡིད་བྱེད་པ། །དེ་ཡི་མདུན་ན་ཐུབ་ པ་བཞུགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། མགོན་པོ་དེ་ཡི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ། །བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་ནས་ཀྱང་། །གདུལ་བྱ་ རྣམས་ནི་འདུལ་བའི་ཕྱིར། །དབྱིངས་ཉིད་ཐ་དད་གྱུར་པ་ལགས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྒྱལ་ བའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་ནས་གདུལ་བྱ་གདུལ་བའི་ཕྱིར་དུ་ངོ་བོ་ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་མ་གཡོས་ཀྱང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་གཟུགས་སྐུའི་རྣམ་པར་སྣང་ བའོ། །རྒྱུད་བླར། དེ་བཞིན་ཐུབ་པ་ཆོས་སྐུ་ལས། །བསྐྱོད་པ་མེད་པར་ཁམས་ཀུན་ཏུ། །སྐལ་ ལྡན་རྣམས་ལ་འབད་མེད་པར། །སྤྲུལ་པ་དག་གིས་སྟོན་པར་མཛད། །ཅེས་སོ། ། སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་ངེས་རྟོགས་ནས། །དེར་ནི་ཤེས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར། །སོ་སོ་རང་ རིག་རྣམ་དག་ན། །ས་རྣམས་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་གནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ རྒྱུ་མཚན་ནི། གདུལ་བྱའི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་གང་ལ་གང་མོས་ངེས་པར་རྟོགས་ནས་གདུལ་བྱའི་ 2-91 བསམ་པ་དང་མཐུན་པར། དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། རྒྱུ་ནི་ ཡོངས་སུ་སྨིན་གྱུར་ནས། །གང་དང་གང་ལ་གང་དང་ནི། །གང་ཚེ་བྱ་བ་ཕན་གྱུར་པ། །དེ་དང་ དེ་ལ་དེ་སྣང་ངོ་། །ཞེས་བྱམས་པས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །མཉམ་བཞག་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དྲི་མ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱས་པ་ན། ས་དང་ལམ་རྣམས་ཆོས་ཉིད་དེའི་བདག་ ཉིད་དུ་གནས་པས། ངོ་བོ་ལ་དབྱིངས་རིག་དབྱེར་མེད་པ་ཡིན་ལ། གདུལ་བྱའི་ངོར་ཐ་དད་པ་ ལྟ་བུར་སྣང་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་གནས་མཆོག་དང་། །འོག་མིན་ཉིད་དེ་ རྣམ་མཛེས་པ། །ཤེས་པ་གསུམ་པོ་གཅིག་ཉིད་དུ། །མཛེས་པར་གྱུར་པ་བདག་སྨྲའོ། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་གནས་མཆོག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ན་རྣམ་པར་མཛེས་པ་ཆོས་ ཀྱི་སྐུ་དང་། འོག་མིན་དེ་ཉིད་ན་རྣམ་པར་མཛེས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། དེ་དག་ གི་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་ཤེས་པའམ། སྐུ་གསུམ་པ་སྟེ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་བདག་སྨ
【現代漢語翻譯】 佛陀以具足輪相為首的三十二相莊嚴其身，光芒四射。爲了調伏那些純凈的弟子，美麗的諸佛會顯現在他們面前（通過以虔誠之心觀想自心，圓滿顯現的佛陀，具足妙相與隨好，行走、站立、端坐、臥眠，示現種種威儀，宣說寂靜之法，或默然安住，示現種種神變，以大光明照耀，令眾生得見。安住在自心之中）。正如《入行論》所說：『何人于佛作意念，彼之面前恒有佛。』 怙主的身色之身，即使住世 বহু劫，爲了調伏所化眾生，其體性也各不相同。』 如是說，諸佛的色身即使住世 বহু劫，爲了調伏所化眾生，雖然本體未曾離開法界，卻以色身之相顯現。 《寶性論》中說：『如是能仁於法身，無有動搖於一切界，為有緣者不費力，以化身而作開示。』 『心的對境若能確定，彼處識便會生起。各自本覺若清凈，則地即彼之自性。』 如是說，顯現的原因是：如果能確定所化眾生心中所喜愛的對境，並與所化眾生的想法相符，那麼能起作用的智慧便會生起。如彌勒菩薩所說：『因已完全成熟，於何處、對何人、何時，何事能帶來利益，則于彼處、對彼人、彼時，彼事便會顯現。』 當 சமதா（藏文：མཉམ་བཞག，梵文天城體：समथा，梵文羅馬擬音：samatha，漢語字面意思：奢摩他）各自清凈本覺的智慧之垢時，地與道便安住於法性之中，本體上法界與覺性無二無別，但在所化眾生面前則顯現為不同的相。 『大自在天的殊勝處，以及 अतिष्ठ（藏文：འོག་མིན，梵文天城體：अतिष्ठ，梵文羅馬擬音：atiṣṭha，漢語字面意思：色究竟天）自身，三智合一，即是殊妙之我。』 如是說，大自在天的殊勝處，即法界中殊妙的法身，以及 अतिष्ठ（藏文：འོག་མིན，梵文天城體：अतिष्ठ，梵文羅馬擬音：atiṣṭha，漢語字面意思：色究竟天）自身中殊妙的報身，以及由它們的力量所顯示的化身，這三身或三智融為一體，即是智慧一體的龍樹菩薩所說。
【English Translation】 The Buddha is adorned with the thirty-two major marks, starting with the wheel-marked feet, radiating light. To tame those pure disciples, the beautiful Buddhas appear before them (through contemplating one's own mind with devotion, the perfectly manifested Buddha, endowed with excellent marks and signs, walking, standing, sitting, sleeping, displaying various postures, proclaiming the peaceful Dharma, or remaining silently, manifesting various miracles, shining with great light, allowing sentient beings to see. Abiding within one's own mind). As stated in the 'Bodhicaryāvatāra': 'Whoever directs their mind towards the Buddha, the Buddha always abides before them.' 'The Protector's form body, even after residing for many eons, its nature differs in order to tame those to be tamed.' Thus it is said, the form body of the Buddhas, even after residing for many eons, in order to tame those to be tamed, although the essence has never moved from the Dharmadhatu, it appears in the form of a form body as if distinct from it. In the 'Ratnagotravibhāga' it is said: 'Thus the Muni, from the Dharmakaya, without moving in all realms, effortlessly, to those with fortune, reveals through manifestations.' 'If the object of the mind is determined, then awareness will arise there. If individual self-awareness is purified, then the grounds abide as its very nature.' Thus it is said, the reason for the appearance is: if one can ascertain the object desired in the minds of those to be tamed, and if it matches the thoughts of those to be tamed, then the wisdom that can act will arise. As Maitreya Bodhisattva said: 'When the cause has fully matured, in what place, to whom, at what time, what action can bring benefit, then in that place, to that person, at that time, that action will appear.' When Samatha (藏文：མཉམ་བཞག，梵文天城體：समथा，梵文羅馬擬音：samatha，漢語字面意思：calm abiding) has purified the defilements of the wisdom of individual self-awareness, then the grounds and paths abide in the nature of Dharma, in essence, the Dharmadhatu and awareness are inseparable, but in front of those to be tamed, it appears as if they are different. 'The supreme abode of the Great自在天, and अतिष्ठ（藏文：འོག་མིན，梵文天城體：अतिष्ठ，梵文羅馬擬音：atiṣṭha，漢語字面意思：Akaniṣṭha） itself, the three wisdoms united, is the beautiful self of me.' Thus it is said, the supreme abode of the Great自在天, which is the beautiful Dharmakaya in the Dharmadhatu, and the beautiful Sambhogakaya in अतिष्ठ（藏文：འོག་མིན，梵文天城體：अतिष्ठ，梵文羅馬擬音：atiṣṭha，漢語字面意思：Akaniṣṭha） itself, and the Nirmanakaya shown by their power, these three bodies or three wisdoms merged into one, is what the noble Nagarjuna said, the self of one wisdom.
ྲའོ། །ཞེས་པའོ། ། ༈ ཕྲིན་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། བྱིས་པའི་ནང་ན་ཡོངས་མཁྱེན་དང་། །འཕགས་པའི་ནང་ན་སྣ་ཚོགས་ ཉིད། །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད། །བསྐལ་པ་ཚེ་ཡི་རྒྱུ་གང་ཡིན། །ཕྱི་རོལ་སེམས་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། །དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བསྐལ་པར་ནི། །ཚེ་ཡང་གང་གིས་བསྲུང་པར་ནི། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གནས་པའི། །རྒྱུ་གང་མི་ཟད་པ་དེ་ཉིད། །གང་གིས་འབྲས་བུ་མི་ ཟད་གང་། །སྣང་བ་མེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས། །ཤེས་རབ་དོན་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་ཤིང་བཞུགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བྱིས་ པ་སོ་སྐྱེའི་འཁོར་གྱི་ནང་ན་ཡོངས་མཁྱེན་ཏེ་སྤྲུལ་སྐུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་པ་དང་། འཁོར་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ལོངས་སྐུ་མཚན་དང་སྐུ་མདོག་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྟན་པའི་ དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་བཞུགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་རྒྱུ་ 2-92 གང་ཡིན་ན། སྔོན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་ཚེ་ཡང་བསྲུངས་པ་སྟེ། སྲོག་ གཅོད་པ་སྤངས་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གནས་པའི་རྒྱུ། འཕྲོད་པའི་སྨན་དང་ཁ་ ཟས་བྱིན་པ་སོགས་ཟད་མི་ཤེས་པ་བྱིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཚེ་བསྐལ་པར་མ་ཟད་པར་གནས་ པའི་རྒྱུ་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །གསེར་འོད་ལས་ཚེ་རིང་བའི་རྒྱུ་ནི་གཉིས་ཏེ། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ ལ་ཁ་ཟས་བྱིན་པ་དང་། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱུ་དེ་དག་ཀྱང་ སྣང་བ་སྟེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་པ་རིག་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ རབ་ཏུ་འཇུག་པ་སྟེ་སྦྱོར་བའོ། ། ༈ བྱང་ཆུབ་ཉེ་རིང་མེད་པའི་ཚུལ་བཤད་པ། བཞི་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་རིང་བར་མི་བསམ་ཞིང་། །ཉེ་བར་ཡང་ནི་བསམ་མི་བྱ། །ཡུལ་དྲུག་ སྣང་བ་མེད་པར་ནི། །ཡང་དག་ཇི་བཞིན་རིག་གྱུར་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཤེས་རབ་དེས་ བྱང་ཆུབ་རིང་བ་དང་ཉེ་བར་མི་བསམ། མི་རྟོག་ཅིང་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ཀྱང་། དོན་ ལ་སྣང་བའམ་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་། ངོ་བོས་སྟོང་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་ པར་འགྱུར་རོ། ། ༈ ཐོབ་པའི་རིམ་པ། གསུམ་པ་ཐོབ་པའི་རིམ་པ་ལ་ལྔ་སྟེ། བླང་དོར་གྱི་ཚུལ། སྲི ད་པའི་གཉེན་པོ། ཡེ་ཤེས་ ལེན་ཅིང་མི་ཤེས་པ་འདོར་བའི་རྒྱུ་མཚན། ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས། ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྒྱས་པའི་ རིམ་པའོ། ། ༈ བླང་དོར་གྱི་ཚུལ། དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་འོ་མ་དང་འདྲེས་ཆུ། །སྣོད་གཅིག་ལ་ནི་གནས་པ་ལས། །ངང་པས་ འོ་མ་འཐུང་བྱེད་ཅིང་། །ཆུ་ནི་མ་ཡིན་དེ་བཞིན་གནས། །དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་གཡོགས་ པས། །ཡེ་ཤེས་ལུས་འདི་གཅིག་གནས་ཀྱང་། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་ཡེ་ཤེས་ལེན། །མི་ཤེས་ པ་ནི་འདོར་བར་བྱེད། །ཅེས་གསུ
【現代漢語翻譯】 འོ། །ཞེས་པའོ། །(這是結尾語) ༈ ཕྲིན་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཚུལ། 第三，是關於不可思議之事業的方面： གསུམ་པ་ནི། བྱིས་པའི་ནང་ན་ཡོངས་མཁྱེན་དང་། །འཕགས་པའི་ནང་ན་སྣ་ཚོགས་ཉིད། ། 如於孩童之中，示現一切智者；于聖者之中，示現種種化身。 དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད། །བསྐལ་པ་ཚེ་ཡི་རྒྱུ་གང་ཡིན། ། 大自在者無量壽，劫壽之因緣為何？ ཕྱི་རོལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། །དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བསྐལ་པར་ནི། ། 于外道眾生，于無量劫中。 ཚེ་ཡང་གང་གིས་བསྲུང་པར་ནི། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གནས་པའི། ། 以何守護其壽命？眾生生命存續之 རྒྱུ་གང་མི་ཟད་པ་དེ་ཉིད། །གང་གིས་འབྲས་བུ་མི་ཟད་གང་། ། 不竭之因緣為何？以何能得不竭之果？ སྣང་བ་མེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས། །ཤེས་རབ་དོན་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག ། 以無相之差別，精進于智慧之義。 ཞེས་གསུངས་ཏེ། གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་ཤིང་བཞུགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བྱིས་པ་སོ་སྐྱེའི་འཁོར་གྱི་ནང་ན་ཡོངས་མཁྱེན་ཏེ་སྤྲུལ་སྐུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་པ་དང་། 如是說，為調伏眾生，于多劫中安住，安住之因是，于凡夫眷屬中，示現一切智者，即化身於多劫中安住。 འཁོར་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ལོངས་སྐུ་མཚན་དང་སྐུ་མདོག་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་བཞུགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་རྒྱུ་ 于聖者眷屬中，示現報身，名號與身色種種不同，此乃大自在力。大士安住于無量壽，其壽命之因 2-92 གང་ཡིན་ན། སྔོན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་ཚེ་ཡང་བསྲུངས་པ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གནས་པའི་རྒྱུ། འཕྲོད་པའི་སྨན་དང་ཁ་ཟས་བྱིན་པ་སོགས་ཟད་མི་ཤེས་པ་བྱིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཚེ་བསྐལ་པར་མ་ཟད་པར་གནས་ 為何？乃往昔于無量劫中，亦守護眾生之壽命，即斷除殺生，以及眾生生命存續之因，施予適宜之醫藥與食物等，無盡施予，故其果報壽命無盡。 པའི་རྒྱུ་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །གསེར་འོད་ལས་ཚེ་རིང་བའི་རྒྱུ་ནི་གཉིས་ཏེ། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་ཁ་ཟས་བྱིན་པ་དང་། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པའོ། ། 此乃其因。如《金光明經》所說，長壽之因有二：施予眾生食物，以及斷除殺生。 ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱུ་དེ་དག་ཀྱང་སྣང་བ་སྟེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་པ་རིག་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་སྟེ་སྦྱོར་བའོ། ། 如是說，此等因亦以無相之門，為獲得如所有性與盡所有性之智慧而精進修持。 ༈ བྱང་ཆུབ་ཉེ་རིང་མེད་པའི་ཚུལ་བཤད་པ། 第四，宣說菩提無遠近之理： བཞི་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་རིང་བར་མི་བསམ་ཞིང་། །ཉེ་བར་ཡང་ནི་བསམ་མི་བྱ། ། 莫思菩提遙遠，亦莫思菩提 নিকট。 ཡུལ་དྲུག་སྣང་བ་མེད་པར་ནི། །ཡང་དག་ཇི་བཞིན་རིག་གྱུར་པའོ། ། 若能於六境不起執著，則能如實證悟。 ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཤེས་རབ་དེས་བྱང་ཆུབ་རིང་བ་དང་ཉེ་བར་མི་བསམ། མི་རྟོག་ཅིང་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ཀྱང་། དོན་ལ་སྣང་བའམ་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་། ངོ་བོས་སྟོང་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་ 如是說，以智慧不思菩提之遠近，不起分別念，且於色等六境，不起執著，于其自性空性，如實證悟。 པར་འགྱུར་རོ། ། 即能證悟。 ༈ ཐོབ་པའི་རིམ་པ། 獲得之次第： གསུམ་པ་ཐོབ་པའི་རིམ་པ་ལ་ལྔ་སྟེ། བླང་དོར་གྱི་ཚུལ། སྲི ད་པའི་གཉེན་པོ། ཡེ་ཤེས་ལེན་ཅིང་མི་ཤེས་པ་འདོར་བའི་རྒྱུ་མཚན། ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས། ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྒྱས་པའི་ 第三，獲得之次第有五：取捨之理，有之對治，取智慧舍無明之因，增長界之法，以及如何增長之次第。 རིམ་པའོ། ། 此等。 ༈ བླང་དོར་གྱི་ཚུལ། 取捨之理： དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་འོ་མ་དང་འདྲེས་ཆུ། །སྣོད་གཅིག་ལ་ནི་གནས་པ་ལས། ། 初者，如水乳相融，共存於一器之中。 ངང་པས་འོ་མ་འཐུང་བྱེད་ཅིང་། །ཆུ་ནི་མ་ཡིན་དེ་བཞིན་གནས། ། 天鵝飲乳，不飲水，如是安住。 དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་གཡོགས་པས། །ཡེ་ཤེས་ལུས་འདི་གཅིག་གནས་ཀྱང་། ། 如是被煩惱所覆，智慧與身雖共處。 རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་ཡེ་ཤེས་ལེན། །མི་ཤེས་པ་ནི་འདོར་བར་བྱེད། ། 瑜伽士取智慧，捨棄無明。 ཅེས་གསུངས་
【English Translation】 འོ། །ཞེས་པའོ། །(This is an ending remark) ༈ ཕྲིན་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཚུལ། Third, the aspect of inconceivable activities: གསུམ་པ་ནི། བྱིས་པའི་ནང་ན་ཡོངས་མཁྱེན་དང་། །འཕགས་པའི་ནང་ན་སྣ་ཚོགས་ཉིད། ། Like appearing as all-knowing among children; appearing in various forms among the noble ones. དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད། །བསྐལ་པ་ཚེ་ཡི་རྒྱུ་གང་ཡིན། ། The great powerful one, Amitayus (無量壽), what is the cause of the eon of life? ཕྱི་རོལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། །དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བསྐལ་པར་ནི། ། Also, for external sentient beings, in immeasurable eons. ཚེ་ཡང་གང་གིས་བསྲུང་པར་ནི། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གནས་པའི། ། By what is life protected? What is the cause of the life of living beings? རྒྱུ་གང་མི་ཟད་པ་དེ་ཉིད། །གང་གིས་འབྲས་བུ་མི་ཟད་གང་། ། What is that inexhaustible cause? By what does one obtain the inexhaustible fruit? སྣང་བ་མེད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས། །ཤེས་རབ་དོན་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག ། With the distinction of non-appearance, one intensely engages in the meaning of wisdom. ཞེས་གསུངས་ཏེ། གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་ཤིང་བཞུགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བྱིས་པ་སོ་སྐྱེའི་འཁོར་གྱི་ནང་ན་ཡོངས་མཁྱེན་ཏེ་སྤྲུལ་སྐུ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བཞུགས་པ་དང་། It is said that, for the sake of taming beings, one dwells for many eons, and the reason for dwelling is that, among the retinue of ordinary children, one dwells as the all-knowing, that is, the nirmanakaya (化身) dwells for many eons. འཁོར་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ལོངས་སྐུ་མཚན་དང་སྐུ་མདོག་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་བཞུགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་རྒྱུ་ Among the retinue of noble ones, the sambhogakaya (報身) shows various names and body colors, by the great power. The great being dwells immeasurably long, the cause of his life 2-92 གང་ཡིན་ན། སྔོན་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་ཚེ་ཡང་བསྲུངས་པ་སྟེ། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གནས་པའི་རྒྱུ། འཕྲོད་པའི་སྨན་དང་ཁ་ཟས་བྱིན་པ་སོགས་ཟད་མི་ཤེས་པ་བྱིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཚེ་བསྐལ་པར་མ་ཟད་པར་གནས་ is that in the past, in immeasurable eons, he also protected the lives of sentient beings, that is, he abandoned killing, and the cause of the life of living beings, giving suitable medicine and food, etc., giving inexhaustibly, from which the fruit of life dwells without end in eons. པའི་རྒྱུ་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །གསེར་འོད་ལས་ཚེ་རིང་བའི་རྒྱུ་ནི་གཉིས་ཏེ། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་ཁ་ཟས་བྱིན་པ་དང་། སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པའོ། ། Those are the causes. According to the Golden Light Sutra, there are two causes of long life: giving food to living beings and abandoning killing. ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱུ་དེ་དག་ཀྱང་སྣང་བ་སྟེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་པ་རིག་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་སྟེ་སྦྱོར་བའོ། ། As it is said, those causes are also intensely engaged, that is, applied, for the sake of obtaining the wisdom that knows the suchness and the extent, through the door of non-appearance, that is, without objectification. ༈ བྱང་ཆུབ་ཉེ་རིང་མེད་པའི་ཚུལ་བཤད་པ། Fourth, explaining the aspect of enlightenment being neither near nor far: བཞི་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་རིང་བར་མི་བསམ་ཞིང་། །ཉེ་བར་ཡང་ནི་བསམ་མི་བྱ། ། Do not think of enlightenment as being far away, nor should you think of it as being near. ཡུལ་དྲུག་སྣང་བ་མེད་པར་ནི། །ཡང་དག་ཇི་བཞིན་རིག་གྱུར་པའོ། ། When the six objects have no appearance, then one truly knows as it is. ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཤེས་རབ་དེས་བྱང་ཆུབ་རིང་བ་དང་ཉེ་བར་མི་བསམ། མི་རྟོག་ཅིང་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་ཀྱང་། དོན་ལ་སྣང་བའམ་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་། ངོ་བོས་སྟོང་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རིག་ It is said that, with that wisdom, one does not think of enlightenment as being far or near. One does not conceptualize, and the six objects, such as form, have no appearance or objectification in reality, and one truly knows as it is, empty in essence. པར་འགྱུར་རོ། ། One will know. ༈ ཐོབ་པའི་རིམ་པ། The order of attainment: གསུམ་པ་ཐོབ་པའི་རིམ་པ་ལ་ལྔ་སྟེ། བླང་དོར་གྱི་ཚུལ། སྲི ད་པའི་གཉེན་པོ། ཡེ་ཤེས་ལེན་ཅིང་མི་ཤེས་པ་འདོར་བའི་རྒྱུ་མཚན། ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས། ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྒྱས་པའི་ Third, there are five stages of attainment: the manner of acceptance and rejection, the antidote to existence, the reason for taking wisdom and abandoning ignorance, the Dharma that expands the elements, and the order of how the manner expands. རིམ་པའོ། ། These are the orders. ༈ བླང་དོར་གྱི་ཚུལ། The manner of acceptance and rejection: དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་འོ་མ་དང་འདྲེས་ཆུ། །སྣོད་གཅིག་ལ་ནི་གནས་པ་ལས། ། Firstly, just as water mixed with milk, dwells in one container. ངང་པས་འོ་མ་འཐུང་བྱེད་ཅིང་། །ཆུ་ནི་མ་ཡིན་དེ་བཞིན་གནས། ། The swan drinks the milk, but not the water, it dwells in that way. དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་གཡོགས་པས། །ཡེ་ཤེས་ལུས་འདི་གཅིག་གནས་ཀྱང་། ། Likewise, although this body of wisdom dwells together, covered by afflictions. རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་ཡེ་ཤེས་ལེན། །མི་ཤེས་པ་ནི་འདོར་བར་བྱེད། ། The yogi takes wisdom, and abandons ignorance. ཅེས་གསུངས་
ངས་ཏེ། དཔེར་ན་ངང་པས་ཆུ་ལས་འོ་མ་འབྱེད་ཅིང་འཐུང་ བ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པའི་དྲ་བས་གཡོགས་པས་ཉོན་མོངས་མི་ཤེས་པས། ཡེ་ཤེས་ལུས་ཏེ་ 2-93 ཆོས་སྐུ་རྒྱུད་གཅིག་ལ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་ཀྱང་། རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་ཡེ་ཤེས་ལེན་ཅིང་། མི་ ཤེས་པའི་དྲི་མ་འདོར་བར་བྱེད་དོ། ། ༈ སྲིད་པའི་གཉེན་པོ། གཉིས་པ་ནི། བདག་དང་བདག་གིས་ཞེས་འཛིན་པས། །ཇི་སྲི ད་ཕྱི་རོལ་རྣམ་བཏགས་ པ། །བདག་མེད་རྣམ་པ་གཉིས་མཐོང་ནས། །སྲི ད་པའི་ས་བོན་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ལ་བདག་དང་། ཕུང་པོ་གཞན་ལ་བདག་གི་ཞེས་འཛིན་པས་གང་ ཟག་དང་། དེའི་ཡོད་པ་ཇི་སྲི ད་དུ། གཟུང་བ་ཕྱི་རོལ་དང་། དེས་མཚོན་ནས་འཛིན་པ་སྟེ། གཟུང་འཛིན་བདེན་པས་སྒྲོ་བཏགས་ནས། བདག་གཉིས་སུ་རྟོགས་པས་འཁོར་བར་འཁོར་ ལ་བདག་དེ་གཉིས་མེད་པར་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བས་སྲིད་པའི་ས་བོན་རིམ་གྱིས་འགག་ པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ནི་གང་ཞིག་བདག་མེད་པར་མཐོང་ བས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པར་མཐོང་ བས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། ། ༈ ཡེ་ཤེས་ལེན་ཅིང་མི་ཤེས་པ་འདོར་བའི་རྒྱུ་མཚན། གསུམ་པ་ནི། གང་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་འདས། །གཙང་པ་རྟག་པ་དགེ་བའི་གཞི། །གང་ཕྱིར་གཉིས་འདིར་བྱིས་པས་བཏགས། །དེ་ཡིས་གཉིས་མེད་རྣལ་འབྱོར་གནས། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ལེན་ཅིང་མི་ཤེས་པ་འདོར་བའི་རྒྱུ་མཚན་སྟོན་པ་ནི། རྣལ་འབྱོར་པ་ ཡེ་ཤེས་ལེན་པ་གང་གི་ཕྱིར། ཞེ་ན་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འདི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ། ཉོན་ མོངས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གཙང་བ། འཁོར་འདས་བདེན་མེད་ མཉམ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཤིང་མི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ། རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་ཞིང་རྣམ་པར་ དག་པས་དགེ་བའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལེན་པའོ། །དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོ་ལས། སེམས་ཅན་ རྣམས་ནི་ཟིན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་མི་ རྟག་པ་ལ་རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ། སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བར་འདུ་ཤེས་པ། བདག་མེད་པ་ལ་ 2-94 བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ། མི་གཙང་པ་ལ་གཙང་པར་འདུ་ཤེས་པ་ལགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ པ་ལྟར། བྱིས་པ་རྣམས་ཕུང་པོ་གཙང་བདེ་རྟག་བདག་ཏུ་འཛིན་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ལ། ཉན་རང་རྣམས་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ནི་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ ནི་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཀྱང་། རྒྱལ་བའི་ཆོས་སྐུ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་ ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ ཤེས་ཀྱིས་སྔར་མ་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་ཆོས་ཀྱི
【現代漢語翻譯】 例如，就像天鵝能從水中分離並飲用牛奶一樣。由於被煩惱之網覆蓋，人們不瞭解煩惱，因此，智慧之身，即 法身（chos sku，धर्मकाय，dharmakāya，法身）雖然與傳承合一而存在，瑜伽士卻能獲取智慧，並去除無知的污垢。 ༈ 對治有（srid pa）之法： 第二點是：『由於執著于「我」和「我的」，只要對外境進行分別，通過證悟二種無我，有之種子便會止息。』 如是說，由於對蘊執著于『我』，對其他法執著于『我的』，眾生以及他們的存在，只要對外境進行執著，並由此引申出能取和所取， 通過對能取和所取的真實性進行虛構，並執著於二我，便會輪迴。當直接證悟到這二我並不存在時，有的種子便會逐漸止息。 因此，大智慧者通過證悟無我而得以清凈，所知障通過證悟法無我而得以清凈。 ༈ 獲取智慧並去除無知的原因： 第三點是：『因為佛陀已入涅槃，是清凈、常恒、善之本。因為凡夫執著於此二者，因此瑜伽士安住于無二之中。』 如是說，闡釋了獲取智慧並去除無知的原因：瑜伽士獲取智慧的原因是，佛陀的法身（chos sku，धर्मकाय，dharmakāya，法身）已超越涅槃， 斷除了煩惱及其習氣，因此是清凈的；證悟到輪迴與涅槃在勝義諦中平等且不可毀滅，因此是常恒的；自性本善且完全清凈，因此是善之本。 《華嚴經》中說：『眾生顛倒執取五取蘊，認為無常為常，痛苦為快樂，無我為我，不凈為凈。』 如是說，凡夫執著于蘊為凈、樂、常、我，因此是顛倒的。聲聞乘和緣覺乘之人認為五取蘊是無常、痛苦、空、無我， 相對於前者來說不是顛倒，但相對於諸佛的法身（chos sku，धर्मकाय，dharmakāya，法身）來說，仍然是顛倒的。世尊說，所有的聲聞乘和緣覺乘， 都以空性的智慧作為先前未見之境，作為一切智智的對境，如來（de bzhin gshegs pa，तथागत，tathāgata，如來）的法...
【English Translation】 For example, just as a swan can separate and drink milk from water. Because they are covered by the net of afflictions, people do not understand afflictions. Therefore, the body of wisdom, Dharmakaya (chos sku, धर्मकाय, dharmakāya, Dharma Body) although existing together in a single lineage, the yogi obtains wisdom and removes the impurities of ignorance. ༈ Antidote to Existence: The second point is: 'Because of clinging to 'I' and 'mine,' as long as external appearances are conceptualized, through seeing the two aspects of selflessness, the seed of existence will cease.' It is said that because of clinging to 'I' in consciousness and to 'mine' in other aggregates, as long as the individual and their existence persist, grasping at external objects and, by extension, the grasper, by fabricating the truth of the grasped and the grasper, and clinging to the two selves, one revolves in samsara. When it is directly seen that these two selves do not exist, the seed of existence gradually ceases. Therefore, the great wise one becomes purified by seeing selflessness, and the obscuration of knowledge becomes purified by seeing the selflessness of phenomena. ༈ Reasons for obtaining wisdom and abandoning ignorance: The third point is: 'Because the Buddha has passed into nirvana, he is the basis of purity, permanence, and virtue. Because children cling to these two, therefore the yogi abides in non-duality.' It is said, explaining the reason for obtaining wisdom and abandoning ignorance: The reason why the yogi obtains wisdom is that the Dharmakaya (chos sku, धर्मकाय, dharmakāya, Dharma Body) of the Buddha has passed beyond nirvana, having abandoned afflictions and their imprints, therefore it is pure; having realized that samsara and nirvana are equal in true nature and indestructible, therefore it is permanent; being virtuous by nature and completely pure, therefore it is the basis of virtue. The Sutra of Garland says: 'Sentient beings are inverted in relation to the five aggregates of clinging, perceiving permanence in impermanence, happiness in suffering, self in selflessness, and purity in impurity.' As it is said, children cling to the aggregates as pure, pleasurable, permanent, and self, therefore they are inverted. Those of the Hearer Vehicle and Solitary Realizers perceive the five aggregates of clinging as impermanent, suffering, empty, and selfless, which is not inverted compared to the former, but is inverted in relation to the Dharmakaya (chos sku, धर्मकाय, dharmakāya, Dharma Body) of the Buddhas. The Blessed One said that all Hearers and Solitary Realizers, use the wisdom of emptiness as the object of the wisdom of omniscience, which was previously unseen, the Dharma of the Tathagata (de bzhin gshegs pa, तथागत, tathāgata, Thus Come One)...
་སྐུ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལགས་སོ་ཞེས་གསུངས་ལ། ཆོས་སྐུ་རྟག་བདེ་ བདག་དང་གཙང་བར་འདུ་ཤེས་པ་ནི། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གསུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ། བདེ་བར་འདུ་ཤེས་པ། བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ། གཙང་བར་འདུ་ཤེས་ པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མཐོང་བ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད། རྟག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ པ། བདེ་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། བདག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། གཙང་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ པའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཆོས་སྐུ་བདག་ཏུ་མི་འཐད་དེ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་ མེད་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེ་ན། ཆོས་དང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ལ་དགོངས་ཀྱི། བདག་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་དབྱིངས་དམ་པའི་བདག་ཏུ་གསུངས་ཏེ། བདག་ དང་བདག་མེད་སྤྲོས་པ་དག །ཉེ་བར་ཞི་བ་དམ་པའི་བདག །ཅེས་རྒྱུད་བླ་མར་གསུངས་པ་ དང་། མྱང་འདས་ཆེན་པོའི་མདོར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བདག་ཡོད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་ བཞིན་ནོ་ཞེས་པ་དང་། བདག་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་སྙིང་པོའོ། །དེ་ལྟར་གསང་བའི་སྙིང་པོ་དེ་ནི། གང་གིས་ཀྱང་འཇིག་ཅིང་མེད་པར་བྱེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་ 2-95 ཏེ། ཞེས་སོགས་དང་། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རྣམ་དག་ན། །བདག་མེད་མཆོག་ གི་བདག་ཐོབ་པས། །སངས་རྒྱས་དག་པའི་བདག་ཐོབ་ཕྱིར། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་བདག་ ཐོབ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དག་དམ་པའི་བདག །ཅེས་སོགས་ཤེས་ བྱེད་ཀྱི་ལུང་མང་ངོ་། །མི་ཤེས་པ་འདོར་བ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ གཉིས་ནི། བྱིས་པ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་མེད་བཞིན་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར། མི་ཤེས་ པ་འདོར་བའོ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན། བདག་གཉིས་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ གནས་སོ། ། ༈ ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས། བཞི་པ་ལ་གསུམ་ཏེ། ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས། དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་ཚུལ། བྱང་ སེམས་བསྲུང་བར་གདམས་པའོ། ། ༈ ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཀྱི་ཆོས། དང་པོ་ནི། དཀའ་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་བྱིན་པ་དང་། །ཚུལ་ ཁྲིམས་སེམས་ཅན་དོན་བསྡུད་དང་། །སེམས་ཅན་ཕན་ཕྱིར་བཟོད་པ་སྟེ། །གསུམ་པ་འདི་ ནི་ཁམས་རྒྱས་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། མགོ་དང་རྐང་ལག་སྟེར་བ་སོགས་སྦྱིན་པ་དང་། སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས། སེམས་ཅན་དོན་བྱེད། དགེ་བ་ཆོས་བསྡུད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། གནོད་བྱེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། གསུམ་པོ་འདིས་ཁམས་ རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །ཁམས་ནི་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཡིན་ལ། དེ་རྒྱས་
【現代漢語翻譯】 他說，執著于與實相顛倒的『我』。而認為法身（chos sku，Dharmakaya）是常、樂、我、凈，則是不顛倒的。世尊！那些認為如來是常、樂、我、凈的眾生，是如來心中所生的兒子。世尊！那些眾生是如實見者。為什麼呢？因為世尊，如來法身本身，就是常的彼岸、樂的彼岸、我的彼岸、凈的彼岸。如經中所說。如果說，法身不應有『我』，因為一切法都說是無我的緣故。那麼，這是指對法和補特伽羅的無我而說的，是指遠離有我無我的戲論的，勝義諦的『我』。如《寶性論》所說：『我與無我諸戲論，寂滅即是勝義我。』以及《大涅槃經》中說：『佛之法有我，即是佛性。』又說：『我』是指如來的秘密藏。這個秘密藏，任何人都不能摧毀和消滅。等等。還有《經莊嚴論》中說：『空性若清凈，得無我勝我，佛凈得我故，得大我之我。』如是等等，『真如清凈勝義我』，有很多可以作為依據的教證。為什麼要捨棄無知呢？因為補特伽羅和我二者，是凡夫異生本來沒有卻妄加執著的。因此，要捨棄無知。因此，瑜伽士安住于證悟二我空性的智慧中。 第四部分有三點：自性增長之法，由此成就菩提之方式，以及勸誡守護菩提心。 第一點是：『佈施種種難行施，持戒利樂諸有情，為利有情而忍辱，此三能令自性增。』意思是說，佈施頭、手、足等，持守律儀戒，利益有情，行善積德之戒，以及對損害自己的有情行饒益的忍辱，這三者能使自性增長。自性是如來藏，它會增長。
【English Translation】 He said that clinging to the 'I' that is inverted from reality. And considering the Dharmakaya (chos sku) as permanent, blissful, self, and pure is not inverted. World Honored One! Those beings who consider the Tathagata as permanent, blissful, self, and pure are the sons born from the heart of the Tathagata. World Honored One! Those beings are those who see reality as it is. Why? Because, World Honored One, the Dharmakaya of the Tathagata itself is the other shore of permanence, the other shore of bliss, the other shore of self, and the other shore of purity. As it is said in the sutras. If it is said that the Dharmakaya should not have a 'self', because all dharmas are said to be without self. Then, this refers to the selflessness of phenomena and persons, and refers to the ultimate 'self' that is free from the proliferation of self and no-self. As it is said in the Ratnagotravibhāga: 'The proliferation of self and no-self, pacification is the ultimate self.' And in the Mahaparinirvana Sutra it is said: 'The Dharma of the Buddha has self, which is the Buddha-nature.' It is also said: 'Self' refers to the secret essence of the Tathagata. This secret essence cannot be destroyed or annihilated by anyone. And so on. Also, in the Ornament of the Sutras it is said: 'If emptiness is pure, one obtains the self of no-self, because the Buddha obtains the pure self, one will obtain the self of the great self.' Thus, and so on, 'Suchness is pure, the ultimate self', there are many scriptural proofs that can be used as evidence. Why abandon ignorance? Because both the person and the self are falsely imputed and clung to by ordinary beings, even though they do not exist. Therefore, ignorance must be abandoned. Therefore, the yogi abides in the wisdom that realizes the emptiness of the two selves. The fourth part has three points: the Dharma that increases the essence, the way to achieve enlightenment from it, and the exhortation to protect Bodhicitta. The first point is: 'Giving various difficult gifts, upholding morality to benefit beings, being patient for the benefit of beings, these three can increase the essence.' It means giving away one's head, hands, feet, etc., upholding the vows of morality, benefiting sentient beings, the morality of accumulating virtue, and practicing patience that benefits sentient beings who harm oneself. These three increase the essence. Essence is the essence of the Victorious Ones, and it increases.
པར་བྱེད་པ་ནི། དཔེར་ ན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འདམ་གྱིས་གཡོགས་དུས། ཡོན་ཏན་མི་གསལ་བ། འདམ་བཀྲུས་པ་ ན་གསལ་ཞིང་དོན་བྱེད་པ་ལྟར། རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཡང་ཉོན་མོངས་ཀྱི་སྦུབས་ན་བཞུགས་ དུས། ཡོན་ཏན་གཞན་ལ་མི་གསལ་ཡང་། ཉོན་མོངས་ཀྱི་དྲི་མ་མཐའ་དག་བསལ་བའི་ཚེ་ ཡོན་ཏན་གསལ་ཞིང་ཕན་འདོགས་པར་འགྱུར་བས་རྒྱས་པ་ཞེས་གསུངས་ཀྱི། ངོ་བོ་འཕེལ་ རྒྱས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོག་མ་རྣམས་ལའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ བརྩོན་འགྲུས་དང་། །བསམ་གཏན་སེམས་ལ་འཇུག་པ་དང་། །རྟག་ཏུ་ཤེས་རབ་བསྟེན་པ་ 2-96 སྟེ། །འདིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་རྒྱས་བྱེད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དགེ་ལ་སྤྲོ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ དང་། །རྩེ་གཅིག་པའི་བསམ་གཏན་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་སྟེ་ཕར་ཕྱིན་ གསུམ་པོ་འདིའང་། བྱང་ཆུབ་ཏེ། ཁམས་རྒྱས་བྱེད་ཡིན་ནོ། །ཡང་ནི་སྔ་མར་མ་ཟད། ཅེས་ པའོ། །ཐབས་དང་བཅས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། །སྨོན་ལམ་རྣལ་འབྱོར་སྦྱང་བ་དང་། །སྟོབས་ ལ་ངེས་གནས་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །ཁམས་རྒྱས་བྱེད་པའི་ཆོས་བཞིའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཕར་ཕྱིན་ དང་པོ་ལྔ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ། ཕྱིན་དྲུག་གི་དགེ་བ་བསྔོ་བའི་ཐབས་སྐྱེ་བ་ཐམས་ ཅད་དུ་ཕྱིན་དྲུག་ལ། སྤྱོད་པར་སྐྱེ་བའི་སྨོན་ལམ་སྦྱངས་པ་དང་། ཉིན་བཞིན་ཕྱིན་དྲུག་ལ་ སྤྱོད་པའི་སྟོབས་དང་། དེ་ལ་གནས་ནས། དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་དོན་ཇི་བཞིན་ཤེས་པའི་ ཡེ་ཤེས་ཏེ། བཞི་པོ་དེས་ཀྱང་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁམས་སྦྱོང་བྱེད་ཕར་ཕྱིན་ བཅུའོ། ། ༈ དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཕྱག་མི་བྱ་ཞེས། །སྨྲ་བ་ངན་པས་སྨྲ་བ་སྟེ། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་མ་བྱུང་བར། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་འབྱུང་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ལ་མི་གུས་ཤིང་ཕྱག་མི་བྱེད་པར། བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་སྨྲ་བ་ནི། ངན་ པ་འགལ་བར་སྨྲ་བ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་བྱུང་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་ བ་སྟེ། ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་བྱུང་ན། ཆོས་ཀྱི་ སྐུའམ་སངས་རྒྱས་མི་འབྱུང་བ་སྟེ། མི་འཐོབ་སྟེ། རྒྱུ་མེད་པར་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེ་དཔེས་སྟོན་པ་ནི། བུར་ཤིང་ས་བོན་ལ་སྡང་གང་། །ཁ་ར་སྤྱོད་པར་འདོད་པ་དེས། །བུར་ ཤིང་ས་བོན་མེད་པར་ནི། །ཁ་ར་འབྱུང་བར་འགྱུར་མ་ཡིན། །བུར་ཤིང་ས་བོན་གང་བསྲུངས་ ནས། །ཉེ་བར་གནས་ཤིང་བསྒྲུབས་པ་ལས། །བུ་རམ་ཁ་ར་ཧགས་རྣམས་ནི། །དེ་ལས་འབྱུང་ བར་འགྱུར་བ་ལྟར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བུར་ཤིང་གི་ས་བོན་ལ་སྡང་ཞིང་། ཁ་ར་ཟ་འདོད་པ་ 2-97 མི་རིགས་ཏེ། བུར་ཤིང་ས་བོན་མེད་པར་ཁ་ར་མི་འབྱུང་བས་སོ། །བུར་ཤིང་
【現代漢語翻譯】 所謂『增長』，例如，當珍貴的寶珠被泥土覆蓋時，它的功用不會顯現。當泥土被洗凈時，寶珠就會顯現併發揮作用。同樣，如來藏（རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ།，Tathāgatagarbha，如來藏）也處於煩惱的包裹之中，它的功德對他人並不明顯。但是，當所有的煩惱塵垢都被清除時，功德就會顯現並帶來利益，所以稱為『增長』。但這並不是指其本體會增長。其餘的也應如此理解。 經中說：『諸法之精進，禪定入於心，恒常依智慧，於此亦增菩提。』 意思是說，對於善法的歡喜精進，一心專注的禪定，以及能徹底辨別諸法的智慧，這三者，也就是三波羅蜜多（ཕར་ཕྱིན་，Pāramitā，度，到彼岸），也能增長菩提，也就是增長自性。這與之前所說的一樣。經中又說：『方便與智慧，願行勤修習，于力安住智，四法增自性。』 意思是說，與前五度結合的智慧，也就是六波羅蜜多（ཕྱིན་དྲུག་，Ṣaṭpāramitā，六度）的迴向，發願生生世世都能行持六度，日日行持六度的力量，以及安住於此，如實了知甚深密意的智慧，這四者也能增長自性。如此說來，能調伏自性的就是十波羅蜜多。 二、從那之中獲得菩提的方式： 經中說：『莫輕菩提心，惡語如是說，若無菩提薩，法身則不生。』 意思是說，不恭敬菩薩（བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་，Bodhisattva，菩提薩埵），不行禮敬，卻想獲得菩提，這是在說邪惡矛盾之語。如果沒有菩薩，就不會有法身佛（ཆོས་ཀྱི་སྐུ།，Dharmakāya，法身）的出現。為什麼呢？如果沒有菩薩，就不會有法身或佛的出現，因為沒有因就不會有果。下面用比喻來說明： 經中說：『甘蔗種子若憎恨，欲食砂糖彼愚夫，無有甘蔗種子者，終不生出彼砂糖。甘蔗種子善守護，親近安住勤精進，蔗糖砂糖冰糖等，是從彼生真實理。』 意思是說，憎恨甘蔗的種子，卻想吃砂糖是不合理的，因為沒有甘蔗的種子就不會有砂糖。甘蔗
【English Translation】 The term 'increase' is used as an example: when a precious jewel is covered by mud, its qualities are not apparent. When the mud is washed away, the jewel becomes clear and functional. Similarly, when the Tathāgatagarbha (རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ།) resides within the husk of afflictions, its qualities are not visible to others. However, when all the stains of affliction are removed, its qualities become clear and beneficial, hence it is called 'increase'. But this does not mean that its essence actually grows. The same understanding should be applied to the following. It is said: 'The diligence of all dharmas, meditation entering the mind, constantly relying on wisdom, here too increases enlightenment.' This means that the joyful diligence towards virtue, the one-pointed meditation, and the wisdom that thoroughly distinguishes dharmas, these three, which are the three Pāramitās (ཕར་ཕྱིན་), also increase Bodhi, that is, increase the essence. This is the same as what was said before. It is also said: 'Skillful means and wisdom, aspiration and practice diligently cultivated, abiding in strength and wisdom, these four dharmas increase the essence.' This means that the wisdom combined with the first five perfections, that is, the dedication of the six Pāramitās (ཕྱིན་དྲུག་), the aspiration to practice the six perfections in every lifetime, the strength to practice the six perfections daily, and abiding in this, the wisdom that knows the meaning of profound secrets as they are, these four also increase the essence. Thus, what tames the essence is the ten Pāramitās. 2. How to achieve enlightenment from that: It is said: 'Do not despise the Bodhicitta, speaking evil words like this, if there is no Bodhisattva, the Dharmakāya will not arise.' This means that not respecting the Bodhisattva (བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་), not paying homage, but wanting to attain enlightenment, is speaking evil and contradictory words. If there is no Bodhisattva, the Dharmakāya Buddha (ཆོས་ཀྱི་སྐུ།) will not arise. Why? If there is no Bodhisattva, there will be no Dharmakāya or Buddha, because there is no result without a cause. The following is an analogy: It is said: 'If one hates the sugarcane seed, and desires to eat sugar, that fool, without the sugarcane seed, will never produce that sugar. The sugarcane seed is well protected, closely abiding and diligently cultivated, sugarcane, sugar, rock sugar, etc., arise from it, this is the true principle.' This means that it is unreasonable to hate the sugarcane seed and want to eat sugar, because without the sugarcane seed there will be no sugar. Sugarcane
ས་བོན་ཆུད་མ་ ཟོས་པར་བསྲུངས་ཤིང་བསྐྱངས་པ་ལས། བུ་རམ་དང་། ལི་ཁ་ར་དང་། ཧགས་ལ་སོགས་ པ་འབྱུང་བ་ལྟར། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་རབ་བསྲུངས་ནས། །ཉེ་བར་གནས་ཤིང་བསྒྲུབས་ པ་ལས། །དགྲ་བཅོམ་རྐྱེན་རྟོགས་སངས་རྒྱས་རྣམས། །དེ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་ཉམས་པར་བསྲུངས་ ཤིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་གནས་ཤིང་ལམ་བསྒྲུབས་པས་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་དང་། སྨོན་ ལམ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་གྱི་བྱང་ཆུབ་རྟོགས་པས་རྐྱེན་རྟོགས་རང་རྒྱལ་དང་། རྫོགས་པའི་ སངས་རྒྱས་རྣམས་བྱང་སེམས་དེ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ཏེ། དབུ་མ་འཇུག་པར་ ཉན་ཐོས་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཐུབ་དབང་དབྱངས་སྐྱེས་བཅས། །རྫོགས་པའི་བྱང་སེམས་ དང་པོ་ལ་གནས་པས། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ བྱང་སེམས་བསྲུང་བར་གདམས་པ། གསུམ་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ས་ལུའི་ས་བོན་ཚོགས། །ཞིང་པས་བསྲུང་བར་བྱེད་པ་ལྟར། །དེ་ བཞིན་ཐེག་མཆོག་མོས་རྣམས་ལ། །འདྲེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྲུང་བར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་ ཏེ། དཔེར་ན་འབྲས་ས་ལུའི་ས་བོན་སོགས་ཞིང་ལ་བཏབ་པ་ཞིང་པས་ལེགས་པར་བསྲུངས་ པ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་བཞིན། ཐེག་པ་མཆོག་ལ་མོས་པ་ནི། ས་བོན་ཡིན་པས་དེ་དང་ ལྡན་པ་ནི། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བསྲུང་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། ༈ ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྒྱས་པའི་རིམ་པ། ལྔ་པ་ལ། མདོར་བསྟན་རྒྱས་བཤད་གཉིས་ལས། ༈ མདོར་བསྟན་པ། དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་མར་ངོའི་བཅུ་བཞི་ ལ། །ཟླ་བ་ཅུང་ཟད་མཐོང་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཐེག་མཆོག་མོས་རྣམས་ལ། །སངས་རྒྱས་སྐུ་ ནི་ཅུང་ཞིག་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ན་མར་ངོའི་བཅུ་བཞི་སྟེ་ཉི་ཤུ་དགུའི་ཟླ་བ་ ཅུང་ཞིག་མཐོང་བ་ལྟར། ཐེག་པ་མཆོག་ལ་མོས་པ་སྟེ། མོས་སྤྱོད་པ་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པ་ 2-98 རྣམས་ལ། སངས་རྒྱས་ཆོས་སྐུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་མཐོང་བ་ཡོད་དེ། ཆོས་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་ཅུང་ ཟད་ཡོད་པས་སོ། །རྒྱན་ལས། སྐུ་མེད་པ་དང་བཅས་དང་སྐུ་ཐོབ་དང་། །སྐུ་ཡོངས་རྫོགས་ དང་ང་རྒྱལ་མང་པ་དང་། །ང་རྒྱལ་ཕྲ་དང་ང་རྒྱལ་མེད་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་ རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཙམ་མོ། ། ཇི་ལྟར་ཚེས་པའི་ཟླ་བ་ལ། །སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་རྒྱས་པར་མཐོང་། །དེ་བཞིན་ས་ལ་ བཞུགས་རྣམས་ཀྱིས། །རིམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་འཕེལ་བར་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ ན་ཟླ་བ་རང་གི་ངོ་ལ་འཕེལ་འགྲི བ་མེད་ཀྱང་། ཡར་ངོའི་ཟླ་བ་ལ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཇེ་ཆེར་ མཐོང་བ་ལྟར། ས་དང་པོ་སོགས་ལ་བཞུགས་པའི་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། ཆོས་ སྐུ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་འཕེལ་འགྲི བ་མེད་ཀྱང་། ཆོས་སྐུ་རིམ་གྱིས་འཕེལ་བ་ལྟ་བུར་མཐོང་སྟེ། དེའང་མཐོང་བའི་བློ་འཕེལ་བ་ཡིན་གྱ
【現代漢語翻譯】 正如保護和照料未被浪費的種子，從中產生糖蜜、荔枝和哈噶等物一樣。菩提心若得到妥善守護，安住並修持，從中將誕生阿羅漢、緣覺佛和圓滿佛陀。』據說，菩薩（Byang chub sems dpa，菩提薩埵）和菩提心（Byang chub kyi sems，菩提之心）在未退失的情況下，守護菩提心並安住于菩提心而修持道，因此，聲聞阿羅漢和通過祈願等因緣證悟菩提的緣覺（rkyen rtogs rang rgyal，因緣覺自生佛），以及圓滿佛陀都將從菩提心中誕生和出現。正如《入中論》所說：『聲聞、緣覺諸聖者，以及具足妙音之勝者，皆依最初菩提心而住。』等等。 守護菩提心的教誨： 第三點是：『如同農夫守護稻種一樣，引導者們也應守護對殊勝乘有信者。』據說，例如，農夫妥善守護播種在田地裡的稻種，從中產生果實。同樣，對殊勝乘有信者，因為他們是種子，所以與他們相應的佛陀和菩薩們會守護他們。 如何增長的次第： 第五點，分為總說和廣說兩部分。 總說： 第一點是：『如同新月十四日，人們看到少許月亮一樣，對殊勝乘有信者，也能稍微見到佛身。』據說，例如，如同新月十四日，即二十九日，人們看到少許月亮一樣，對殊勝乘有信者，即信行菩薩（mos spyod pa byang sems，信行菩薩）和資糧道（sbyor lam pa，加行道）的菩薩們，能夠稍微見到佛陀的法身（chos sku，法身），因為對法性（chos nyid，法性）有少許顯現。正如《現觀莊嚴論》所說：『無身與具身，得身及圓滿，多慢與少慢，無慢如是知。』這與此略微相似。 『如同初一的月亮，人們看到它剎那剎那增長一樣，安住于地上的菩薩們，也看到它逐漸逐漸增長。』據說，例如，雖然月亮本身的體性沒有增減，但人們看到上弦月越來越大。同樣，安住于初地等地的菩薩們，雖然法身本身的體性沒有增減，但也看到法身逐漸增長，這是因為他們見到的智慧在增長。
【English Translation】 Just as protecting and cherishing seeds without wasting them produces molasses, lychees, and hags, etc., if the Bodhicitta (Byang chub sems, Mind of Enlightenment) is well-protected, dwells, and is cultivated, Arhats, Pratyekabuddhas, and Perfect Buddhas will be born and arise from it.』 It is said that Bodhisattvas (Byang chub sems dpa, Enlightenment Warrior) and the Mind of Enlightenment, without degenerating, protect the Mind of Enlightenment and abide in the Mind of Enlightenment while cultivating the path. Therefore, Shravaka Arhats, Pratyekabuddhas (rkyen rtogs rang rgyal, Self-realized Buddha through conditions) who realize enlightenment through conditions such as aspirations, and Perfect Buddhas will be born and arise from that Bodhicitta. As it is said in the Madhyamakavatara: 『Shravakas, Pratyekabuddhas, and the Conqueror with the voice of Brahma, all abide in the first Bodhicitta.』 Etc. Instructions on guarding the Bodhicitta: The third point is: 『Just as farmers protect a collection of rice seeds, leaders should protect those who are devoted to the supreme vehicle.』 It is said that, for example, just as farmers carefully protect rice seeds sown in the field, from which fruits arise, those who are devoted to the supreme vehicle, because they are seeds, are protected by Buddhas and Bodhisattvas. The order of how it increases: The fifth point has two parts: a brief explanation and a detailed explanation. Brief explanation: The first point is: 『Just as on the fourteenth day of the dark moon, one sees a little of the moon, so too, those who are devoted to the supreme vehicle see a little of the Buddha's body.』 It is said that, for example, just as on the fourteenth day of the dark moon, that is, the twenty-ninth, one sees a little of the moon, so too, those who are devoted to the supreme vehicle, that is, Bodhisattvas of faith (mos spyod pa byang sems, believing Bodhisattva) and those on the path of joining (sbyor lam pa, path of union), see a little of the Dharmakaya (chos sku, Dharma Body) of the Buddha, because there is a little clarity of the Dharma nature (chos nyid, Dharma-nature). As it is said in the Ornament of Clear Realization: 『Without a body and with a body, obtaining a body and complete, much pride and little pride, and without pride are known.』 This is only slightly similar to that. 『Just as on the first day of the month, one sees the moon increasing moment by moment, so too, those who dwell on the ground see it gradually increasing.』 It is said that, for example, although the nature of the moon itself does not increase or decrease, people see the waxing moon as getting bigger. Similarly, the Bodhisattvas who dwell on the first ground and so on, although the nature of the Dharmakaya itself does not increase or decrease, see the Dharmakaya as gradually increasing, because the wisdom that sees it is increasing.
ི། ཆོས་སྐུ་འཕེལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། ཇི་ལྟར་ཡར་ངོའི་བཅོ་ལྔ་ལ། །ཟླ་བ་རྫོགས་པར་མཐོང་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ས་ཡི་མཐར་ ཐུག་ནི། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་རྫོགས་ཤིང་གསལ། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཡར་ངོའི་ བཅོ་ལྔ་ལ། ཟླ་བ་སྒྲིབ་པའི་རྡུལ་བསལ་བ་རྫོགས་པས་ཟླ་བ་རྫོགས་པར་སྣང་བ་ལྟར། ས་ བཅུ་རྫོགས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སྒྲིབ་པའི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དག་པས། ཆོས་ སྐུ་རྫོགས་ཤིང་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའི་རྣམ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་པ་འབྱུང་ངོ་། ། 2-99 དུ་བྱས་པའོ།།)སྤྱོད་ཀྱི་ས་ནི། སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ། །རྟག་ཏུ་མོས་པ་བརྟན་ པོ་ཡིས། །སེམས་དེ་ཡང་དག་བསྐྱེད་བྱས་ནས། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཞེས་ གསུངས་ཏེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མི་སླུ་བའི་སྐྱབས་གནས་སུ། མོས་པ་བརྟན་པོའི་སྒོ་ ནས། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ལམ་བསྒྲུབས་པས། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་ མི་ལྡོག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚོགས་ལམ་དུ་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི། ཡང་དག་སྤོང་བཞི། རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་བཞི་དང་། སྦྱོར་ལམ་དུ་དབང་པོ་ལྔ་དང་། སྟོབས་ལྔ་འཐོབ་ཅིང་། རྟོགས་པ་ གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བས་སོ། ། ༈ འཕགས་ལམ་གྱི་ས་བཅུ། གཉིས་པ་འཕགས་ལམ་ལ་བཅུ་ལས། ༈ ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ། དང་པོ་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ནི། ནག་པོའི་གཞི་ ནི་ཡོངས་སྤངས་ནས། །དཀར་པོའི་གཞི་ནི་རབ་བཟུང་བས། །དེ་ཚེ་དེ་ནི་ངེས་རྟོགས་པ། །དགའ་བ་ཞེས་ནི་མངོན་པར་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། ནག་པོ་མི་དགེ་བའི་གཞི་མཐོང་ སྤང་སྤངས་ནས། དཀར་པོ་དགེ་བའི་གཞི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་བཟུང་ནས། ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བས་དགའ་བ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་དགའ་བའོ། །མདོ་སྡེ་ རྒྱན་ལས། བྱང་ཆུབ་ལ་ནི་ཉེ་བ་དང་། །སེམས་ཅན་དོན་སྒྲུབ་མཐོང་བ་ལས། །རབ་ཏུ་དགའ་ བ་སྐྱེ་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་རབ་དགའ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་ཉིད་ཀྱིས། རིན་ ཆེན་ཕྲེང་བར། དེ་ལ་དང་པོ་རབ་དགའ་བ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བྱེད་ཅིང་། །ཀུན་ ཏུ་སྦྱོར་བ་གསུམ་སྤངས་ཤིང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སྐྱེའི་ཕྱིར། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་ སྨིན་པས་ནི། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཆོག་འགྱུར། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་བརྒྱ་གཡོ་ཞིང་། །འཛམ་གླིང་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ ས་གཉིས་པ་དྲི་མ་མེད་པ། ས་གཉིས་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ནི། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་སྣ་ཚོགས་པའི། །དྲི་མས་རྟག་ཏུ་དྲི་མ་ཅན། །དྲི་མ་མེད་པར་གང་དག་ པ། །དྲི་མ་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་སྣ་ཚོགས་ 2-100 པའི་དྲི་མས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་པའི་སེམས་དེ་
【現代漢語翻譯】 證悟法身並非是逐漸增長的。 正如上弦月的十五，月亮圓滿可見一樣，同樣，到達地的究竟時，法身也圓滿而光明。如是說，例如上弦月的十五，遮蔽月亮的塵垢完全清除，所以月亮顯得圓滿一樣。當十地圓滿究竟時，法身上遮蔽的污垢全部清除，所以稱為法身圓滿而光明。從此，以色身的種種化現來利益眾生。 修道之地的意思是：對於佛、法、僧三寶，以恒常堅定的信心，生起正確的發心，從而獲得不退轉的果位。如是說，對於三寶不虛妄的皈依處，以堅定的信心，發起菩提心之後，修持道，從而獲得不退轉的圓滿菩提。在資糧道中獲得四念住、四正斷、四神足，在加行道中獲得五根和五力，證悟越來越增上。 殊勝道之十地。 第二，殊勝道有十地， 初地，極喜地。 初地，極喜地是：完全捨棄黑業的基礎，完全接受白業的基礎，那時才能確定證悟，稱為極喜。如是說，捨棄黑業，也就是捨棄見道所斷的煩惱，完全接受白業的基礎，也就是如理作意，現見法性而生起喜悅，所以稱為極喜地。在《經莊嚴論》中說：『對於菩提的親近，以及見到成辦眾生利益，會生起極大的喜悅，因此稱為極喜。』而且導師本人在《寶鬘論》中說：『對於初地極喜地，菩薩會感到歡喜，斷除三種一切行，因此而生如來家。由於它的異熟果，成為殊勝的佈施波羅蜜多，世界會震動一百次，成為贍部洲的大自在主。』 二地，離垢地。 二地，離垢地是：貪慾等種種煩惱，總是充滿垢染，能夠清凈無垢，稱為離垢。如是說，被貪慾等種種煩惱的垢染所染污的心，
【English Translation】 The increase of Dharmakaya is not something that happens gradually. Just as on the fifteenth day of the waxing moon, the moon is seen as full, similarly, when the ultimate of the grounds is reached, the Dharmakaya is also complete and clear. It is said that, for example, on the fifteenth day of the waxing moon, the dust that obscures the moon is completely removed, so the moon appears full. When the ten grounds are completely perfected, all the stains that obscure the Dharmakaya are removed, so it is called the Dharmakaya complete and clear. From this, the benefit of beings arises through various manifestations of the Rupakaya (form body). The ground of practice means: For the Buddha, Dharma, and Sangha, with constant and firm faith, generating the correct intention, thereby obtaining the state of non-retrogression. It is said that, for the three jewels, the non-deceptive refuge, with firm faith, after generating Bodhicitta, practicing the path, thereby obtaining the non-retrogressive perfect Bodhi. In the path of accumulation, obtaining the four mindfulnesses, the four right abandonments, the four miraculous feet, and in the path of preparation, obtaining the five faculties and the five powers, and the realization increases more and more. The ten grounds of the noble path. Second, there are ten grounds to the noble path, The first ground, the Joyful Ground. The first ground, the Joyful Ground, is: Completely abandoning the basis of black deeds, completely accepting the basis of white deeds, at that time one can definitely realize, it is called Joyful. It is said that abandoning black deeds, that is, abandoning the afflictions to be abandoned by the path of seeing, completely accepting the basis of white deeds, that is, properly attending to the mind, directly seeing the nature of reality and generating joy, therefore it is called the Joyful Ground. In the Ornament of the Sutras it is said: 'For the closeness to Bodhi, and seeing the accomplishment of the benefit of beings, great joy will arise, therefore it is called Joyful.' And the teacher himself said in the Garland of Jewels: 'For the first Joyful Ground, the Bodhisattva will be joyful, abandoning the three all-actions, and thus be born into the family of the Tathagatas. Due to its fully ripened result, it becomes the supreme perfection of generosity, the world will shake a hundred times, and become the great sovereign of Jambudvipa.' The second ground, the Stainless Ground. The second ground, the Stainless Ground, is: Attachment and other various afflictions, always full of defilement, able to purify without defilement, it is called Stainless. It is said that the mind defiled by the defilement of attachment and other various afflictions,
དྲི་མ་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྒོམ་སྤངས་དགུའི་ནང་ ནས་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་དག་པ་དང་། འཆལ་ཚུལ་གྱི་དྲི་མ་མེད་པས། ས་གཉིས་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ སྟེ། འཆལ་ཚུལ་རྩོལ་བའི་དྲི་བྲལ་ཕྱིར། །དྲི་མ་མེད་པའི་ས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་དང་། གཉིས་པ་ དྲི་མ་མེད་ཅེས་བྱ། །ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་ལས། །བཅུ་ཆར་དྲི་མ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ནི། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཆོག་འགྱུར། །དཔལ་ལྡན་རིན་ཆེན་ བདུན་གྱི་བདག །འགྲོ་ཕན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ ས་གསུམ་པ་འོད་བྱེད་པ། ས་གསུམ་ པ་འོད་བྱེད་པ་ནི། ཉོན་མོངས་དྲི་མ་རབ་འགགས་ནས། །དྲི་མེད་ཡེ་ཤེས་རབ་གསལ་བ། །ཚད་མེད་པ་ཡི་མུན་པ་དག །སེལ་བར་བྱེད་པས་འོད་བྱེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྒོམ་ སྤངས་དང་པོའི་ཉོན་མོངས་འགགས་ནས་དྲི་མ་མེད་དེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་གསལ་ བས། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པའི་ཚད་མེད་པའི་སྒོམ་སྤངས་ཆེན་ པོའི་འབྲིང་དང་། སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བློའི་མུན་པ་སེལ་བར་བྱེད་པས་འོད་བྱེད་ པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་ནི། །བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་འོད་བྱེད་པའོ། །ཞེས་དང་། ས་གསུམ་པ་ ནི་འོད་བྱེད་པ། །ཡེ་ཤེས་ཞི་བའི་འོད་འབྱུང་ཕྱིར། །བསམ་གཏན་མངོན་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ཡོངས་ཟད་ཕྱིར། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ན། །བཟོད་དང་བརྩོན་ འགྲུས་ལྷག་པར་སྤྱོད། །ལྷ་ཡི་དབང་ཆེན་མཁས་པ་སྟེ། །འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ལྡོག་པ་ ཡིན། །ཞེས་སོ། ། ༈ ས་བཞི་པ་འོད་འཕྲོ་བ། ས་བཞི་པ་འོད་འཕྲོ་བ་ནི། རྟག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་འོད་ཀྱིས་གསལ། །འདི་འཛི་རྣམ་པར་སྤངས་ པ་ཡི། །ཡེ་ཤེས་འོད་ཀྱིས་རབ་བསྐོར་བས། །ས་དེ་འོད་འཕྲོ་ཅན་དུ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ ཏེ། སྒོམ་སྤངས་ཆེན་པོའི་འབྲིང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་ཤེས་བྱའི་གནས་ རྣམས་གསལ་ཞིང་། སྒོམ་སྤངས་ཆེན་པོའི་ཆུང་ངུའི་འདུ་འཛི་རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ་འཇོམས་ 2-101 པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་སྐོར་ཏེ། འོད་འཕྲོ་བས་འཕྲོ་བ་ཅན་ནོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ ཕྱོགས་མཐུན་ཆོས། །རབ་ཏུ་སྲེག་བྱེད་འོད་ལྟ་བུ། །དེ་དང་ལྡན་ཕྱིར་ས་དེ་ནི། །གཉིས་པོ་ སྲེག་པས་འོད་འཕྲོ་ཅན། །ཞེས་དང་། ཞི་བ་འོད་འཕྲོ་ཅན་ཞེས་པ། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ པའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་མཐུན་མ་ལུས་པ། །ཁྱད་པར་དུ་ནི་སྒོམ་པའི་ལམ། །དེ་ཡི་རྣམ་ པར་སྨིན་པས་ནི། །མཐའ་བྲལ་གནས་ལྷའི་བདག་པོར་འགྱུར། །འཇིག་ཚོགས་ལྟ་བར་རབ་ འབྱུང་བ། །ཀུན་ནས་འཇོམས་བྱེད་མཁས་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། ། ༈ ས་ལྔ་པ་སྦྱང་དཀའ་བ། ས་ལྔ་པ་སྦྱང་དཀའ་བ་ནི། རིག་དང་སྒྱུ་རྩལ་བཟོ་གནས་དང་། །བསམ་གཏན་རྣམ་ པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད། །ཉོན་མོངས་ཤི
【現代漢語翻譯】 在三界煩惱的九種斷除中，最偉大的是清凈，沒有不凈的污垢。因此，二地是離垢地，因為斷除了不凈的勤作之垢。因此稱為『離垢地』。第二地稱為『離垢』，因為身、語、意的一切行為都沒有污垢。它的成熟導致成為持戒波羅蜜多的至尊，成為擁有吉祥七寶的轉輪聖王，利益眾生。 第三地是發光地。第三地發光，是因為煩惱的污垢完全止息，無垢的智慧完全顯現，驅散無邊的黑暗，所以是發光地。從第一個斷除的煩惱止息而變得無垢，由於無漏智慧的完全顯現，驅散從無始輪迴以來傳遞下來的無邊廣大斷除的中間部分，以及無量眾生的心識黑暗，所以是發光地。因為能帶來偉大的佛法光明，所以是發光地。第三地是發光地，因為生起寂靜智慧之光，生起禪定和神通，貪嗔完全止息。它的成熟導致更加實踐忍辱和精進，成為天界的大自在天，精通並能逆轉對慾望的貪執。 第四地是焰慧地。第四地焰慧，是因為恒常以智慧之光照亮，完全捨棄了憒鬧，被智慧之光所圍繞，所以此地被稱為焰慧地。從斷除的廣大中間部分清凈的智慧之光照亮所知之處，完全捨棄並摧毀斷除的微小部分的憒鬧，被智慧之光所圍繞，因此焰慧地具有光芒。如此，菩提分法如同燃燒的光芒，因為具備這些，所以此地能焚燒二者，因此是焰慧地。寂靜是焰慧地，因為生起正確的智慧，所有菩提分法，特別是禪修之道。它的成熟導致成為遠離邊際之地的天神之主，精通並能徹底摧毀對有身見的執著。
【English Translation】 Among the nine abandonments of the three realms' defilements, the greatest is purity, without the stain of impurity. Therefore, the second ground is the Immaculate Ground, because it is free from the defilement of impure effort. Therefore, it is called the 'Immaculate Ground.' The second is called 'Immaculate,' because all actions of body, speech, and mind are without defilement. Its maturation leads to becoming the supreme of the discipline pāramitā (perfection), becoming a wheel-turning monarch possessing the seven glorious jewels, benefiting beings. The third ground is the Illuminating Ground. The third ground illuminates because the defilements of afflictions are completely stopped, the immaculate wisdom is fully manifest, dispelling the boundless darkness, therefore it is the Illuminating Ground. From the cessation of the afflictions of the first abandonment, it becomes immaculate. Because of the full manifestation of uncontaminated wisdom, it dispels the boundless intermediate part of the great abandonment that has been transmitted from beginningless saṃsāra (cyclic existence), and the darkness of the minds of immeasurable beings, therefore it is the Illuminating Ground. Because it brings about the great light of the Dharma, it is the Illuminating Ground. The third ground is the Illuminating Ground, because the light of peaceful wisdom arises, generating dhyāna (meditative absorption) and abhijñā (higher knowledge), and attachment and hatred are completely exhausted. Its maturation leads to practicing patience and diligence even more, becoming the great powerful lord of the gods, skilled and able to reverse the attachment to desire. The fourth ground is the Radiant Ground. The fourth ground is radiant because it is always illuminated by the light of wisdom, having completely abandoned busyness, and being surrounded by the light of wisdom, therefore that ground is considered the Radiant Ground. The light of wisdom, purified from the intermediate part of the great abandonment, illuminates the objects of knowledge, completely abandoning and destroying the busyness of the small part of the great abandonment, being surrounded by the light of wisdom, therefore the Radiant Ground possesses radiance. Thus, the dharmas (phenomena) in harmony with bodhi (enlightenment) are like a burning light. Because it possesses these, that ground can burn both, therefore it is the Radiant Ground. Peace is called the Radiant Ground, because correct wisdom arises, all dharmas in harmony with bodhi, especially the path of meditation. Its maturation leads to becoming the lord of the gods in a place free from extremes, skilled and able to completely destroy attachment to the view of the aggregates.
ན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་ལས། །རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་སྦྱང་དཀར་ གསུངས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཞན་དོན་དུ་རིག་པའི་གནས་ལྔ་དང་། སྒྱུ་རྩལ་དང་བཟོ་ གནས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་ཡང་བྱེད་ལ། ཟག་མེད་ཀྱི་བསམ་གཏན་སྣ་ཚོགས་ པ་སྟེ་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་ཡང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དུས་གཅིག་ཆར་འགྲུབ་ཅིང་། སྦྱང་ དཀའ་བ་སྒོམ་སྤངས་འབྲིང་གི་ཆེན་པོ་འཇོམས་ཤིང་དེ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའོ། །སེམས་ ཅན་རྣམས་ཡོངས་སྨིན་བྱེད་ཅིང་། །རང་གི་སེམས་ནི་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། །བློ་ལྡན་རྣམས་ ཀྱིས་སྦྱང་དཀའ་བ། །དེ་ཕྱིར་སྦྱང་དཀའ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་དང་། ལྔ་པ་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་ བ། །བདུད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ཐུབ་དཀའི་ཕྱིར། །འཕགས་པའི་བདེན་སོགས་ཕྲ་མོའི་དོན། །ཤེས་ ལ་མཁས་པ་འབྱུང་བ་ཉིད། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ནི། །དགའ་ལྡན་གནས་པའི་ལྷ་རྒྱལ་ འགྱུར། །མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །ཉོན་མོངས་ལྟ་ནས་ཟློག་བྱེད་པའོ། །ཞེས་སོ། ། ༈ ས་དྲུག་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ། ས་དྲུག་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དང་། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་ ཀུན་བསྡུ་བ་དང་། །སྐྱེ་དང་འཇིག་པ་ཟབ་པ་དང་། །ས་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པར་འདོད། །ཅེས་ གསུངས་ཏེ། ཤེར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་བྱང་ཆུབ་གསུམ་དང་། འཇིག་རྟེན་ 2-102 གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཀུན་ཡར་ལྡན་དུ་བསྡུ་ཞིང་། དབང་འབྱོར་བ་དང་། དོན་ལ་སྐྱེ་འཇིག་ མེད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེས་ཙམ་ནས་འཇིག་པ་སྟེ། རྟོགས་དཀའ་བས་ཟབ་པའི་དོན་མངོན་ དུ་གྱུར་ཅིང་། སྒོམ་སྤངས་འབྲིང་གི་འབྲིང་འཇོམས་པས་དྲུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་འདོད་ དོ། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་བརྟེན་ནས། །འཁོར་བ་དང་ནི་མྱ་ངན་འདས། །གཉིས་འདིར་ མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། །མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་དང་། དྲུག་པ་མངོན་ཕྱོགས་ ཞེས་བྱ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་ལ་མངོན་ཕྱོགས་ཕྱིར། །ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་གོམས་པ་ཡིས། །འགོག་པ་ཐོབ་པར་རྒྱས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡིས་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ནི། །ལྷ་ཡི་རྒྱལ་པོ་རབ་ འཕྲུལ་འགྱུར། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོག་པས། །ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཞི་བྱེད། །ཞེས་སོ། ། ༈ ས་བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ། ས་བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ་ནི། འཁོར་ལོའི་བཀོད་པས་རྣམ་ཀུན་ཏུ། །འོད་ཀྱི་དྲ་བས་རྩེ་ བ་དང་། །འཁོར་བའི་མཚོ་ཡི་འདམ་རྒལ་བས། །དེ་ལ་རིང་དུ་སོང་ཞེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་འོད་ཀྱི་དྲ་བའི་འཁོར་ལོའི་བཀོད་པས་ཀུན་ཏུ་རྩེ་ཞིང་རོལ་ བ་དང་། འཁོར་བ་དུཿཁའི་མཚོ་ལས་རྒལ་དཀའ་བ་སྒོམ་སྤངས་འབྲིང་གི་འབྲིང་རྒལ་ཞིང་ འབྲིང་གི་ཆུང་ངུ་འཇོམས་པས་རིང་དུ་སོང་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྒྲོད་གཅིག་ལམ་དང་འབྲེལ་པའི་ ཕྱིར། །རིང་དུ་སོང་པའི་སར་
【現代漢語翻譯】 此外，通過努力修行難以修習的行持，可以戰勝修習道上的中等障礙，並從中獲得勝利。如經文所說：『通過努力修行難以修習的行持，可以獲得殊勝的勝利。』爲了利益他人，可以從事五明（聲明，工巧明，醫方明，因明，內明）和各種藝術、工藝等事業，同時也能毫不費力地進入各種無漏禪定，即四禪的境界。因此，這種努力修行能夠戰勝修習道上的中等障礙，並從中獲得殊勝的勝利。爲了使眾生完全成熟，並守護自己的心，有智慧的人會努力修行難以修習的行持。因此，這被稱為『難以修習』。』 第五個階段是極難修習的階段，因為極難被魔所勝。能夠理解聖者的真諦等細微之處，並精通於此。通過它的成熟，可以成為兜率天的天王。能夠通過觀察煩惱來阻止所有外道。』 第六地，現證地： 第六地，現證地，如經文所說：『三種菩提之相，圓滿聚集一切，生滅甚深之相，此地名為現證地。』 依靠般若波羅蜜多（智慧到彼岸），將三乘（聲聞乘，緣覺乘，菩薩乘）的菩提（覺悟）和世間的一切圓滿都聚集在一起，獲得自在。雖然在勝義諦上沒有生滅，但在世俗諦上，從產生到壞滅，難以理解，因此證悟了甚深的意義。通過戰勝中等障礙中的中等，這被稱為第六地，現證地。 如經文所說：『依靠般若波羅蜜多，輪迴和涅槃，二者在此顯現，因此稱為現證地。』 第六地被稱為現證地，因為趨向于佛法。通過串習止觀（奢摩他，毗婆舍那），能夠證得滅盡定。通過它的成熟，可以轉生為自在天的天王。由於不會被煩惱所奪，能夠平息傲慢。 第七地，遠行地： 第七地，遠行地，如經文所說：『以輪的莊嚴，在光網中嬉戲，超越輪迴之海的泥潭，因此被稱為遠行地。』 在輪的壇城中，以光網的輪的莊嚴而嬉戲玩樂，超越難以超越的輪迴痛苦之海，戰勝中等障礙中的中等，並摧毀中等障礙中的小者，因此被稱為遠行地。因為與唯一的道路相連，所以是遠行地。
【English Translation】 Furthermore, by diligently practicing what is difficult to practice, one can overcome the intermediate obstacles on the path of practice and gain victory over them. As the scripture says: 'By diligently practicing what is difficult to practice, one can attain supreme victory.' To benefit others, one can engage in the activities of the five sciences (grammar, logic, medicine, fine arts, and inner science) and various arts and crafts, while also effortlessly entering various undefiled samadhis, namely the four dhyanas (meditative absorptions). Therefore, this diligent practice can overcome the intermediate obstacles on the path of practice and gain supreme victory over them. To fully mature sentient beings and protect one's own mind, wise individuals will diligently practice what is difficult to practice. Therefore, this is called 'Difficult to Practice.' 'The fifth stage is the Extremely Difficult to Practice stage, because it is extremely difficult to be overcome by demons. One can understand the subtle points of the noble truths and become proficient in them. Through its maturation, one can become the king of the gods in Tushita Heaven. One can prevent all non-Buddhists by observing their afflictions.' The Sixth Bhumi, Manifestation Bhumi: The Sixth Bhumi, Manifestation Bhumi, as the scripture says: 'The aspects of the three Bodhis (Awakening), the complete gathering of all perfections, the profound aspects of arising and ceasing, this bhumi is called the Manifestation Bhumi.' Relying on the Prajnaparamita (Perfection of Wisdom), gathering together the three Bodhis (Awakening) of the three vehicles (Shravaka Vehicle, Pratyekabuddha Vehicle, Bodhisattva Vehicle) and all the perfections of the world, one gains freedom. Although there is no arising or ceasing in ultimate truth, in conventional truth, from arising to destruction, it is difficult to understand, therefore one realizes the profound meaning. By overcoming the intermediate of the intermediate obstacles, this is called the Sixth Bhumi, Manifestation Bhumi. As the scripture says: 'Relying on the Prajnaparamita, Samsara and Nirvana, both manifest here, therefore it is called the Manifestation Bhumi.' The Sixth Bhumi is called the Manifestation Bhumi because it is oriented towards the Dharma of the Buddha. Through familiarizing oneself with Shamatha and Vipassana (calm abiding and insight), one is able to attain cessation. Through its maturation, one can be reborn as the king of the gods in Paranirmita-vasavartin Heaven. Since one is not robbed by afflictions, one is able to pacify arrogance. The Seventh Bhumi, Far Gone Bhumi: The Seventh Bhumi, Far Gone Bhumi, as the scripture says: 'With the adornment of the wheel, playing in the net of light, transcending the mud of the ocean of Samsara, therefore it is called the Far Gone Bhumi.' In the mandala of the wheel, playing and rejoicing with the adornment of the wheel of the net of light, transcending the difficult-to-transcend ocean of suffering of Samsara, overcoming the intermediate of the intermediate obstacles, and destroying the small of the intermediate obstacles, therefore it is called the Far Gone Bhumi. Because it is connected to the one and only path, it is the Far Gone Bhumi.
འདོད་དོ། །ཞེས་དང་། བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ་སྟེ། །གྲངས་ ནི་རིང་དུ་སོང་ལྡན་ཕྱིར། །དེ་ནི་འགོག་པར་སྙོམས་པར་འཇུག །དེ་ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི། །དབང་བསྒྱུར་ལྷ་ཡི་བདག་པོར་འགྱུར། །འཕགས་པའི་བདེན་རྟོགས་ཤེས་པ་ཡིས། །སློབ་ དཔོན་ཁྱུ་མཆོག་ཆེན་པོར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ། ༈ ས་བརྒྱད་པ་མི་གཡོ་བ། ས་བརྒྱད་པ་མི་གཡོ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ངེས་འདི་བཟུང་ཞིང་། །ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོར་ ཞུགས་པ་དང་། །འབད་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་གྱུར་པས། །བདུད་ཀྱི་འཁོར་གྱིས་མི་གཡོ་བའོ། 2-103 །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དངོས་སུ་རྗེས་སུ་བཟུང་ཞིང་། བྱ་བ་བསྒྲུབ་ལ་རྟག་ཏུ་ བློས། །མེ་བཞིན་དུ་ནི་འབར་བ་དང་། །ཞི་བའི་བསམ་གཏན་སྙོམས་འཇུག་ལ། །རྟག་ཏུ་ སྙོམས་པར་ཞུགས་པའང་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར། མི་རྟོགས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོར་བཞུགས་པ་ དང་། གཞན་དོན་དུ་འབད་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱི་འཁོར་གྱིས་ཏེ་བདུད་ སྡེ་དང་བཅས་པས་མི་གཡོ་ཞིང་། བསྐྱོད་པར་མི་ནུས་པས་ས་བརྒྱད་པ་མི་གཡོ་བའོ། །འདུ་ ཤེས་གཉིས་ཀྱིས་མི་གཡོའི་ཕྱིར། །མི་གཡོ་བ་ཞེས་ངེས་པར་བརྗོད། །ཅེས་དང་། དེ་བཞིན་ བརྒྱད་པ་གཞོན་ནུའི་ས། །མུ་སྟེགས་སོགས་ཀྱིས་མི་གཡོའི་ཕྱིར། །མི་གཡོ་དེ་བཞིན་ལུས་ དང་ནི། །ངག་སེམས་སྤྱོད་ཡུལ་བསམ་མི་ཁྱབ། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི། །སྟོང་གི་བདག་ པོ་ཚངས་པར་འགྱུར། །སེམས་ཅན་བསམ་པ་དྲིས་པ་ལ། །དགྲ་བཅོམ་སོགས་ཀྱིས་འཕྲོག་པ་ མེད། །ཞེས་སོ། ། ༈ ས་དགུ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས། ས་དགུ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ནི། སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་ཀུན་ལ། །ཆོས་སྟོན་པ་ཡི་འབེལ་ བའི་གཏམ། །རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་མཐར་སོན་པས། །ས་དེ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་འདོད། །ཅེས་ གསུངས་ཏེ། སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་བཞི་ཐོབ་པས། དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་པའི་འབེལ་བའི་ གཏམ་མཐར་སོན་ཅིང་ཐོབ་པས། ས་དགུ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱའོ། །སོ་སོ་ཡང་དག་ རིག་བློ་བཟང་། །ས་དེ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་འདོད། །ཞེས་དང་། ས་དགུ་ལ་ནི་ལེགས་པ་ཡི། །བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་རྒྱལ་ཚབ་བཞིན། །གང་ཕྱིར་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག །ཐོབ་པ་འདི་ལ་བློ་གྲོས་ བཟང་། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ནི། །སྟོང་གཉིས་བདག་བློའི་ཚངས་པར་འགྱུར། །ཞེས་ གསུངས་སོ། ། ༈ ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན། ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན། ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་འདི་ཡི་སྐུ། །དྲི་མེད་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་ པར། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་པ་ལས། །ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ནི་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་། །ཞེས་ 2-104 གསུངས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་དྲི་མ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པ། ནམ་མཁའ་ཇི་ སྙེད་ཁྱབ་གྱུར་པ། །སྐུ་ཡིས་ཀྱང་ནི་དེ་སྙེད་ཁྱབ། །ཅེས་པ་ལྟར། ནམ་མཁའ་ལྟར་མཉམ་
【現代漢語翻譯】 『想要』。第七個是長遠的，因為數字是長遠的。那是進入寂滅的等持。它的異熟果是，成為自在天（Vaśavartin）的主人。通過對聖諦的證悟，成為偉大的導師領袖。 第八地，不動地：佛陀已經掌握了這個確定的，進入智慧的海洋，毫不費力地自然成就，因此不會被魔的眷屬所動搖。如經中所說：『佛陀親自攝受，並且總是以智慧來完成事業，像火焰一樣燃燒，並且進入寂靜的禪定等持，總是處於等持之中。』因此，進入了不可思議的智慧之海，並且爲了他人的利益而毫不費力地自然成就，因此不會被魔的眷屬，即魔軍及其隨從所動搖和移動，所以第八地是不動地。因為不被兩種概念所動搖，所以肯定地說是不動地。』同樣，第八地是童真地，因為不被外道等所動搖，所以是不動地。同樣，身、語、意三者的行為範圍是不可思議的。它的異熟果是，成為千世界的主人，大梵天。當被問及眾生的想法時，不會被阿羅漢等所奪走。 第九地，善慧地：在所有個別正知（Pratisaṃvidā）上，善於說法，瑜伽士達到頂峰，因此這個地被稱為善慧地。』如經中所說：『因為獲得了四種個別正知，所以善於說法，達到了說法的頂峰，因此第九地被稱為善慧地。』『個別正知是好的智慧，這個地被稱為善慧地。』同樣，『第九地被稱為善慧地，就像王儲一樣。因為獲得了所有個別正知，所以這個人有好的智慧。』它的異熟果是，成為二千世界的主人，智慧的大梵天。 第十地，法雲地：這個智慧自性的身，與無垢的虛空相同，從諸佛的掌握中，法雲普遍產生。』如經中所說：『智慧自性的身，無垢且完全清凈，就像虛空一樣廣闊。身體也像虛空一樣廣闊。』就像虛空一樣平等。
【English Translation】 'Wanting.' And the seventh is long-lasting, because the number is long-lasting. That is entering into cessation. Its resultant maturation is becoming the master of the Vaśavartin gods. Through the realization of the noble truths, one becomes a great teacher leader. The eighth bhūmi, the Immovable: The Buddha has grasped this certainty, entered the ocean of wisdom, and effortlessly spontaneously accomplished, therefore it is not shaken by the retinue of Māra. As it is said in the scriptures: 'The Buddha personally takes hold, and always with wisdom accomplishes deeds, blazing like fire, and enters into the samādhi of peaceful contemplation, always being in samādhi.' Therefore, having entered the ocean of inconceivable wisdom, and effortlessly spontaneously accomplished for the benefit of others, therefore it is not shaken and moved by the retinue of Māra, that is, the army of Māra and its followers, so the eighth bhūmi is the Immovable. Because it is not shaken by two concepts, it is definitely said to be the Immovable.' Similarly, the eighth is the Youthful bhūmi, because it is not shaken by heretics etc., so it is the Immovable. Similarly, the scope of activities of body, speech, and mind is inconceivable. Its resultant maturation is becoming the Brahmā, the master of a thousand worlds. When asked about the thoughts of sentient beings, it is not taken away by Arhats etc. The ninth bhūmi, the Good Intelligence: On all individual perfect knowledges (Pratisaṃvidā), being skilled in teaching the Dharma, the yogi reaches the peak, therefore this bhūmi is called the Good Intelligence.' As it is said in the scriptures: 'Because one has obtained the four individual perfect knowledges, one is skilled in teaching the Dharma, reaching the peak of teaching, therefore the ninth bhūmi is called the Good Intelligence.' 'Individual perfect knowledge is good intelligence, this bhūmi is called the Good Intelligence.' Similarly, 'The ninth bhūmi is called the Good Intelligence, like a crown prince. Because one has obtained all individual perfect knowledges, this person has good intelligence.' Its resultant maturation is becoming the Brahmā of wisdom, the master of two thousand worlds. The tenth bhūmi, the Cloud of Dharma: This body of the nature of wisdom, being equal to the stainless sky, from the holding of the Buddhas, the Cloud of Dharma universally arises.' As it is said in the scriptures: 'The body of the nature of wisdom, being stainless and completely pure, is as vast as the sky. The body is also as vast as the sky.' Being equal like the sky.
པར་ཁྱབ་པ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆུ་འཛིན་པ་ལས། གདུལ་བྱ་ ལ་ཆོས་ཀྱི་ཆར་འབེབས་པའི་སྤྲིན་ཡིན་པས། ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྤྲིན་བཞིན་ གཉིས་ཀྱིས་ནམ་མཁའི་ཆོས། །ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ན་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན། །ཞེས་དང་། བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་ སྤྲིན་ཡིན་ཏེ། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆར་འབེབས་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །འོད་ཟེར་དབང་གིས་དབང་བསྐུར་ཕྱིར། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་ན། །གནས་གཙང་ལྷ་ཡི་ བདག་པོར་འགྱུར། །བསམ་ཡས་ཡེ་ཤེས་ཡུལ་གྱི་བདག །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་མཆོག་ཡིན་ ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ༈ སྦྱངས་འབྲས་ཆོས་སྐུའི་གནས་སྐབས། གསུམ་པ་སྦྱངས་འབྲས་ཆོས་སྐུའི་གནས་སྐབས་ལ་གསུམ་སྟེ། གནས་གྱུར་ཆོས་སྐུའི་ངོ་ བོ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། ཡོན་ཏན་དང་ཕྲིན་ལས་བཤད་པའོ། ། ༈ གནས་གྱུར་ཆོས་སྐུའི་ངོ་བོ། དང་པོ་ནི། སངས་རྒྱས་ རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་གནས། །སྤྱོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་འཛིན་པ། །གནས་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་ པ་དེ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྤངས་ རྟོགས་མཐར་ཐུག་པའི་གནས། གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་ནས། རྡོ་ རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས། གནས་ངན་ལེན་གྱི་དྲི་མ་ཕྲ་མོ་བཅོམ་པས། བྲལ་བ་དང་རྣམ་ པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཅིང་། དྲི་བཅས་ལ་དྲི་མེད་དུ་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་ པ་མཐར་ཐུག་པ་དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གནས་གྱུར་ལ། གསེར་འོད་ལས། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གྱུར་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །ཀུན་གཞི་ལ་གནས་པའི་ཡིད་ ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའོ། །དངོས་པོ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་ པས་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ་ཞེས་དང་། ཙན་ཏྲ་གོ་མིས། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་གང་ཡིན་པའང་། །མེ་ 2-105 ལོང་ཡེ་ཤེས་ཉིད་གྱུར་པ། །དེའང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགའ་ཞིག་འདོད། །ཅེས་དང་། ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིད་གནས་གྱུར་པ། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་བརྗོད་པར་བྱ། །སོ་ སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དེ་འོ། །དེ་དག་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ཉིད། །ཅེས་དང་། དབང་པོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་གང་། །དེ་ནི་དོན་ཀུན་ཡོངས་འཛིན་ཕྱིར། །སེམས་ཅན་ ཀུན་གྱི་དོན་དུ་ནི། །བྱ་བ་གྲུབ་པ་ཙམ་ཉིད་ཐོབ། །ཅེས་དང་། རྒྱུད་བླར། གཏེར་དང་འབྲས་ བུའི་ཤིང་བཞིན་དུ། །རིགས་དེ་རྣམ་གཉིས་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ཐོག་མེད་རིང་བཞིན་གནས་པ་དང་། །ཡང་དག་བླངས་པ་མཆོག་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང་། རིགས་འདི་གཉིས་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །སྐུ་ གསུམ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ཡིན། །དང་པོས་སྐུ་ནི་དང་པོ་སྟེ། །གཉིས་པ་ཡི་ནི་ཕྱི་མ་
【現代漢語翻譯】 如同遍佈各處的佛陀教法，是神聖佛法的雲朵，是為應化眾生降下佛法之雨的雲彩，因此，十地菩薩被稱為『法雲地』。如同雲彩一般，『以二者遍佈虛空之法，故名為法雲』。第十地是法雲地，因為能降下神聖佛法的雨水。菩薩受到佛陀光芒的加持，因此，其成熟的結果是成為凈居天之主。是無量智慧之境的主宰，是偉大的自在之王。 以上是關於修習成果——法身的描述。 第三部分是關於修習成果——法身的階段，分為三個方面：轉依之法身的體性、不可思議性、功德與事業的闡述。 首先是轉依之法身的體性：『諸佛之法處，受持行之果，彼處即轉依，名為法身』。這是說，諸佛證悟的究竟之法處，是經過無數劫修持二資糧（福德資糧和智慧資糧），以金剛喻定摧毀了細微的所知障，從而受持解脫和圓滿的果位，從有垢轉為無垢的究竟之處，即被稱為法身。關於轉依，《金光明經》中說：『阿賴耶識轉依即是法身，阿賴耶識所依之意轉依即是報身，入於事物之意識轉依即是化身。』旃扎·果彌說：『阿賴耶識轉為大圓鏡智，彼亦有人認為，是法界之體性。』『染污意轉依，當說是平等性智，分別意識即是意識之轉依，彼等即是報身。』『五根之意識，爲了完全受持諸義，爲了所有眾生的利益，僅僅獲得成就事業。』《寶性論》中說：『如寶藏與果樹般，當知此二種姓，無始以來即存在，以及如實獲得之殊勝。』『從這兩種姓中，欲獲得佛陀之三身，初者為最初之身，二者為最後之身。』
【English Translation】 Like the teachings of the Buddhas that pervade everywhere, it is the cloud of the sacred Dharma, the cloud that rains down the Dharma for those to be tamed. Therefore, the tenth Bhumi (stage of a Bodhisattva) is called 'Dharma Cloud Bhumi'. Like clouds, 'because it pervades the Dharma of the sky with two, it is called Dharma Cloud'. The tenth is the Dharma Cloud, because it rains down the sacred Dharma. Bodhisattvas are empowered by the light of the Buddhas, therefore, the result of its maturation is to become the lord of the Pure Abode Heavens. It is the master of the realm of immeasurable wisdom, the supreme of the great powerful king. The above is a description of the result of practice - the Dharmakaya. The third part is about the stage of the Dharmakaya as the result of practice, which is divided into three aspects: the nature of the transformed Dharmakaya, the incomprehensibility, and the explanation of the merits and activities. First is the nature of the transformed Dharmakaya: 'The Dharma place of the Buddhas, holding the fruit of practice, that place is transformation, called Dharmakaya'. This means that the ultimate Dharma place of the Buddhas' enlightenment, after practicing the two accumulations (accumulation of merit and accumulation of wisdom) for countless eons, destroying the subtle obscurations of knowledge with the Vajra-like Samadhi, thereby holding the fruit of liberation and perfection, the ultimate place that transforms from defiled to undefiled, is called Dharmakaya. Regarding transformation, the 'Golden Light Sutra' says: 'The transformation of the Alaya consciousness is the Dharmakaya, the transformation of the mind that relies on the Alaya consciousness is the Sambhogakaya, and the transformation of the consciousness that enters into things is the Nirmanakaya.' Chandra Gomi says: 'The Alaya consciousness that transforms into the Great Mirror Wisdom, some also consider it to be the nature of the Dharmadhatu.' 'The transformation of the afflicted mind should be said to be the Equality Wisdom, the discriminating consciousness is the transformation of the mind consciousness, these are the Sambhogakaya.' 'The consciousness of the five senses, in order to fully hold all meanings, for the benefit of all sentient beings, only achieves the accomplishment of activities.' The 'Ratnagotravibhāga' says: 'Like a treasure and a fruit tree, these two lineages should be known, existing since beginningless time, and the supreme that is truly obtained.' 'From these two lineages, one desires to obtain the three bodies of the Buddha, the first is the first body, the second is the last.'
གཉིས། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན། རང་བཞིན་དུ་གནས་པའི་རིགས་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། རྒྱས་པ་ ལས་གྱུར་པའི་རིགས་ལས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་ཐོབ་པར་གསུངས་པའི་དོན་གྱིས་སྤངས་པ་ གནས་གྱུར་དང་། ངོ་བོ་གནས་གྱུར་གཉིས་གསུངས་ཤིང་། ཀུན་གཞི་སོགས་ཀྱི་གནས་གྱུར་ ནི་ངོ་བོ་གནས་གྱུར་རོ། །ཁ་ཅིག བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་དུ་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་ནས་དག་ པའི་སེམས་སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་བརྗོད། འདས་པ་གང་ཡིན་དེ་ཡོད་མིན། །མ་འོངས་ པ་ནི་ཐོབ་པ་མེད། །ད་ལྟ་བ་ནི་གནས་པའི་ཕྱིར། །གནས་ཡོངས་གྱུར་པ་ག་ལ་ཡོད། །ཅེས་ གསུངས་པས། སློབ་དཔོན་གནས་གྱུར་མི་བཞེད་དོ་ཞེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་གྱི་གཞུང་ འདི། སེམས་ཙམ་པ་འདོད་པའི་གནས་གྱུར་ལ་བརྟགས་ན་མི་འཐད་ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ གྱི། གནས་གྱུར་གཏན་མི་བཞེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞུང་འདིར། གནས་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། ཡང་ཁ་ཅིག དབུ་མ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མི་བཞེད་ལ། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་འདོད་ པ་སེམས་ཙམ་གྱི་ལུགས་ཡིན་པས་སྐབས་འདིར་ཀུན་གཞི་སོགས་ཀྱི་གནས་གྱུར་སྟོན་པ་མི་ 2-106 འཐད་དོ་ཞེ་ན། དེ་མི་རིགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་དུ། དེ་བཞིན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ ནི། །བརྫུན་ཡང་བདེན་པ་ལྟ་བུར་ནི། །འགྲོ་དང་འོང་བ་རྣམས་གཡོ་ཞིང་། །རྟག་ཏུ་སྲི ད་པ་ གསུམ་པོ་ལེན། །དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོའི་མཐའ་གཏུགས་པའི། །ས་ཡང་གཡོ་བར་བྱེད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་། །རྟེན་གྱི་ལུས་ནི་གཡོ་བར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པས། རྣམ་རིག་པ་འདོད་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་བདེན་པ་བ་བཀག་ནས། བརྫུན་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་ བུས་སྲི ད་པ་གསུམ་པོ་ལེན་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབུ་མ་འཇུག་པར་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ ཤེས་འདོད་པ་ནི། མུ་སྟེགས་དབང་ཕྱུག་པ་དབང་ཕྱུག་འདོད་པ་དང་འདྲ་ལ། འོན་ཀྱང་དབང་ ཕྱུག་རྟག་ལ། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མི་རྟག་གོ། ཞེས་པ་འདི་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཞེས་གསུངས་ པའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མི་བཞེད་དོ་ཞེས་གྲག་སྟེ། རྣམ་ རིག་པ་འདོད་པ་ལྟར་གྱི་རྣམ་ཤེས་བདེན་དངོས་མི་བཞེད་པ་ཡིན་གྱི། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ གཏན་མེད་པར་བཞེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གསང་བ་འདུས་པའི་ལྷ་གཙོ་བོ་ཡབ་ཡུམ་གྱི་འཁོར་ གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་སྤྲོ་བ་ན་བྱང་སེམས་བརྒྱད་སྤྲོས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་ ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་སྦྱངས་མངོན་ཤེས་བརྒྱད་ལ་འགོད་པར་མཛད་པའི་ནང་ནས། བྱམས་ པ་སྤྲོས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྩ་རྒྱུས་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་སྦྱངས། རྡོ་རྗེའི་རྩ་ རྒྱུས་དང་། ཟག་ཟད་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ལ་འགོད་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་སྤྲོས་སོ།
【現代漢語翻譯】 二、關於『獲得』的意義：從自性安住的種姓中獲得法身（Dharmakāya），從廣大轉變的種姓中獲得色身（Rūpakāya），這表明了捨棄的處所轉變和本體轉變。阿賴耶識（Ālaya-vijñāna）等的處所轉變是本體轉變。 有些人說，《菩提心釋》中說：『處所完全轉變后，清凈的心各自成為自證的行境。已逝去的不再存在，未來尚未獲得，現在安住，處所如何能完全轉變？』因此，論師不承認處所轉變。但《菩提心釋》的論述，是針對唯識宗所承認的處所轉變進行駁斥，並非完全不承認處所轉變。因為該論中說：『處所完全轉變，即稱為法身。』 又有些人說，中觀宗不承認阿賴耶識，而承認八識聚是唯識宗的觀點，因此在此處闡述阿賴耶識等的處所轉變是不合理的。但這是不合理的，因為《菩提心釋》中說：『如是阿賴耶識，虛假卻似真實，去來搖動，恒常取三有（Tridhātu）。譬如大海的邊際，大地也隨之搖動，如是阿賴耶識，也搖動所依之身。』 因此，這是爲了破斥唯識宗所承認的真實的阿賴耶識，而說以虛假的幻化的方式取三有。中觀宗在《入中論》中承認阿賴耶識，這類似於外道自在天派（Maheśvara）承認自在天（Īśvara），但自在天是常恒的，而阿賴耶識是無常的，這就是區別。』 因此，據說論師月稱（Candrakīrti）不承認阿賴耶識，這是因為他不承認唯識宗所承認的真實存在的識，並非完全不承認阿賴耶識。在《密集金剛》（Guhyasamāja）中，主尊父續本尊及其眷屬的壇城諸尊向外開展時，八大菩薩開展，將眾生的八識聚轉化為八種清凈的現觀。其中，慈氏（Maitreya）開展，凈化眾生的根本因和染污的意，安立於金剛根本因和無漏的現觀中；普賢（Samantabhadra）開展……
【English Translation】 Two, the meaning of 'obtaining': From the lineage of inherent nature, one obtains the Dharmakāya (法身，body of truth), and from the lineage of vast transformation, one obtains the Rūpakāya (色身，form body). This indicates the transformation of the abandoned place and the transformation of the essence. The transformation of the Ālaya-vijñāna (阿賴耶識，storehouse consciousness) and others is the transformation of the essence. Some say that in the 'Commentary on the Bodhicitta', it is said: 'After the place is completely transformed, the pure minds each become the object of self-awareness. What has passed is no longer present, what is to come has not yet been obtained, and the present abides, so how can the place be completely transformed?' Therefore, the teacher does not accept the transformation of place. However, the discussion in the 'Commentary on the Bodhicitta' refutes the transformation of place accepted by the Yogācāra school, and does not completely deny the transformation of place. Because it is said in the commentary: 'The place is completely transformed, which is called the Dharmakāya.' Some also say that the Madhyamaka school does not accept the Ālaya-vijñāna, and that accepting the eight consciousnesses is the view of the Yogācāra school, so it is unreasonable to explain the transformation of the Ālaya-vijñāna and others here. But this is unreasonable, because in the 'Commentary on the Bodhicitta' it is said: 'Thus, the Ālaya-vijñāna, false yet seeming true, moves back and forth, constantly taking the three realms (Tridhātu). Just as the edge of the ocean causes the earth to shake, so too does the Ālaya-vijñāna shake the body it relies on.' Therefore, this is to refute the true Ālaya-vijñāna accepted by the Yogācāra school, and to say that it takes the three realms in a false, illusory way. The Madhyamaka school accepts the Ālaya-vijñāna in the 'Entering the Middle Way', which is similar to the Maheśvara (自在天派，Lord of Power) school accepting Īśvara (自在天，the Lord), but Īśvara is permanent, while the Ālaya-vijñāna is impermanent, which is the difference.' Therefore, it is said that the teacher Candrakīrti (月稱) does not accept the Ālaya-vijñāna, because he does not accept the truly existing consciousness accepted by the Yogācāra school, but he does not completely deny the Ālaya-vijñāna. In the Guhyasamāja (密集金剛，Secret Assembly), when the main deity of the father tantra and the deities of his retinue in the mandala are expanded outward, the eight Bodhisattvas are expanded, transforming the eight consciousnesses of sentient beings into eight pure manifest cognitions. Among them, Maitreya (慈氏) expands, purifying the root cause and afflicted mind of sentient beings, establishing them in the vajra root cause and the uncontaminated manifest cognition; Samantabhadra (普賢) expands...
།སེམས་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚིགས་དང་། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་སྦྱངས། རྡོ་རྗེའི་ཚིགས་དང་སྔོན་གྱི་གནས་ རྗེས་སུ་དྲན་པའི་མངོན་ཤེས་ལ་འགོད་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསང་འདུས་མི་བསྐྱོད་ ལུགས་འདི་ནི། སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ཐུགས་དམ་གྱི་མཐིལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་བཞེད་པར་འདིས་འགྲུབ་པོ། །སློབ་དཔོན་སེང་གེ་བཟང་པོས་སྡུད་ འགྲེལ་དུ། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ 2-107 བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་པ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མི་འདོད་ པས་མ་ཁྱབ་པོ། །ཡང་སེམས་འགྲེལ་ཉིད་དུ། དེ་ཡི་སོ་སོ་རང་རིག་ཉིད། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ པར་སྨྲོས། །ཞེས་པ་དང་། སྤྱོད་འཇུག་ཏུ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་མགོན་པོས་ཀྱང་། །སེམས་ཀྱིས་ སེམས་མི་མཐོང་ཞེས་གསུངས། །རལ་གྲི འི་སོ་ནི་རང་ལ་རང་། །དེ་ལྟར་མི་གཅོད་དེ་བཞིན་ ཡིད། །ཅེས་གསུངས་པས། དབུ་མ་པའི་ལུགས་ལ་རང་རིག་མི་འདོད། ཅེས་སྨྲ་ན། དེ་ནི་རྣམ་ རིག་པ་རྣམ་ཤེས་བདེན་པ་བ་རང་གིས་རང་རིག་པར་འདོད་པ་འདི་འགོག་པ་ཡིན་གྱི། དབུ་ མ་པ་རང་རིག་གཏན་ནས་མི་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སློབ་དཔོན་གྱིས་གཞུང་འདིར། སེམས་ ཀྱི་ཡུལ་ནི་ངེས་རྟོགས་ན། །དེར་ནི་ཤེས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར། །སོ་སོ་རང་རིག་རྣམ་དག་པ། །ས་རྣམས་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་གནས། །ཞེས་པས་སོ། ། ༈ བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། གཉིས་པ་ནི། བག་ཆགས་ལས་གྲོལ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་བའི་ རྩ་བ་བག་(ཀུན་གཞིའི་སྟེང་གི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དང་། ས་བོན་གྱི་ཆའི་)ཆགས་ཡིན་པས། དེ་ ལས་གྲོལ་བ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །ཞེས་མདོར་བསྟན་ནས། རྒྱས་པར་བཤད་པ་ ནི། འཁོར་བའི་བག་ཆགས་བསམ་དུ་ཡོད། །ཁྱོད་ནི་ཀུན་ཏུ་བསམ་མི་ཁྱབ། །གང་གིས་ ཁྱོད་ནི་ཤེས་པར་ནུས། །ངག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཀུན་ལས་འདས། །དབང་པོ་ཀུན་གྱིས་སྤྱོད་ཡུལ་ མིན། །ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པས་རྟོགས་བྱ་བ། །གང་ཡང་རུང་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། འཁོར་བར་འཕེན་པའི་རྒྱུ་བག་ཆགས་ནི་(རྒྱན་མཁན་པོས། རྣམ་ཤེས་སྔ་མས་བཞག་པ་ ཡིས། །ནུས་པ་བག་ཆགས་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས། སློབ་དཔོན་ཆོས་བཤེས། ཡང་ དང་ཡང་དུ་གོམས་པས་སེམས་དེའི་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་ནི་བག་ཆགས་སོ་ཞེས་གསུངས་)སོ་ སོ་སྐྱེ་བོ་བློ་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་བསམ་དུ་ཡོད་མོད་ཀྱི། ཁྱོད་དེ།ཆོས་ ཀྱི་སྐུ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྟེ། །དང་པོ་སེམས་ཅན་ལ་ཡོད་དུས་མ་དག་པ། བར་དུ་ལམ་ས་ལ་ཡོད་དུས་ 2-108 མ་དག་དག་པ། མཐར་དག་ཏུ་གྱུར་ཀྱང་། མི་སྐྱེ་ཞིང་འདུས་མ་བྱས་པས་ངག་དང་། དབང་པོ་ ལྔའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞིང་། འཇིག་རྟེན་པའི་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུ
【現代漢語翻譯】 爲了凈化眾生的煩惱和阿賴耶識，以及安住于金剛句和憶念前世的現觀智慧，所以這樣說。秘密集會的不動金剛法，是導師聖父子（指寂天菩薩及其弟子）的心髓所在。因此，通過此法可以成就八識聚。獅子賢論師在《攝釋》中說：『阿賴耶識是作為因的自性，是如明鏡般的智慧之身。』因此，不承認阿賴耶識的中觀宗並不包括在內。此外，在《心釋》中問道：『那各自的自證是如何的呢？』在《入行論》中說：『世間的怙主也說，心不能見心。劍刃不能自己斬斷自己，心也是如此。』因此，如果說中觀宗不承認自證，那是因為唯識宗認為識是真實的，並且自己可以認識自己，這是爲了破斥這種觀點，而不是說中觀宗完全不承認自證。導師在本論中說：『如果確定了心的對境，那麼識就會在那裡產生。清凈的自證，存在於各個地中。』 不可思議 第二，從習氣中解脫是不可思議的。如經中所說：『從習氣中解脫是不可思議的。』輪迴的根本是習氣（指阿賴耶識上的異熟分和種子分），從習氣中解脫是不可思議的。』簡略地說明之後，詳細解釋說：『輪迴的習氣是可以思議的，但您是完全不可思議的。誰能瞭解您呢？超越了一切言語的範圍，不是一切感官的對象，是意識所能認識的。向任何一位頂禮讚嘆！』輪迴的推動因素是習氣（寶鎧論師說：『先前的識所留下的能力就是習氣。』法友論師說：『反覆串習所產生的心的狀態就是習氣。』），凡夫通過思考和分析是可以理解的。但是，您，法身是普遍存在的。最初眾生具有不凈，中間在道位時具有不凈和清凈，最終完全清凈。由於不生不滅，不是造作的，所以不是言語和五根的對象，也不是世間聞思修的對象。
【English Translation】 It is said that in order to purify the afflictions of sentient beings and the alaya-vijñana (kun gzhi'i rnam shes, 阿賴耶識, ālaya-vijñāna, storehouse consciousness), and to establish them in the vajra-sentences and the abhijñā (mngon shes) of remembering past lives. This Guhyasamaja-Akshobhya system is the heart essence of the noble father and son (referring to Shantideva and his disciples). Therefore, this accomplishes the eight consciousness aggregates. The teacher Simhabhadra said in the 'Collection Commentary': 'The alaya-vijñana is the nature that is the cause, the body of mirror-like wisdom.' Therefore, the Madhyamikas who do not accept the alaya-vijñana are not included. Furthermore, in the 'Heart Commentary' itself, it is asked: 'What is the nature of its self-awareness?' And in the 'Bodhicharyavatara', it is said: 'Even the protector of the world said, the mind does not see the mind. The edge of a sword does not cut itself, and so it is with the mind.' Therefore, if one says that the Madhyamikas do not accept self-awareness, it is to refute the view of the Vijnanavadins who believe that consciousness is real and can know itself, not that the Madhyamikas completely deny self-awareness. The teacher said in this text: 'If the object of the mind is definitely understood, then consciousness will arise there. Pure self-awareness, the grounds abide in its nature.' Inconceivable Secondly, liberation from habitual tendencies is inconceivable. As it is said in the sutra: 'Liberation from habitual tendencies is inconceivable.' The root of samsara is habitual tendencies (referring to the vipaka-bhaga and bija-bhaga on the alaya-vijñana), and liberation from them is inconceivable.' After briefly explaining, it is explained in detail: 'The habitual tendencies of samsara are conceivable, but you are completely inconceivable. Who can understand you? Transcending all realms of speech, not the object of all senses, knowable by consciousness. I prostrate and praise to anyone!' The driving force of samsara is habitual tendencies (Ratnakara Shanti said: 'The ability left by the previous consciousness is considered habitual tendency.' Dharmamitra said: 'The state of mind arising from repeated familiarity is habitual tendency.'), which ordinary beings can understand through thinking and analysis. However, you, the Dharmakaya, are universally present. Initially, sentient beings have impurity, in the middle, on the path, they have impurity and purity, and finally, they become completely pure. Because it is unborn and unceasing, not fabricated, it is not the object of speech and the five senses, nor the object of worldly hearing, thinking, and meditation.
མ་གང་གིས་ཀྱང་རྫོགས་ པར་ཤེས་པར་མི་ནུས་པས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །རྒྱུད་བླར། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ ཡེ་ཤེས་ཡུལ། །སངས་རྒྱས་ཤེས་གསུམ་ཡུལ་མིན་ཕྱིར། །ཡེ་ཤེས་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །བསམ་མི་ཁྱབ་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཕྲ་ཕྱིར་ཐོས་པའི་ཡུལ་མིན་ཏེ། །དོན་དམ་ཕྱིར་ན་བསམ་ མི་ཁྱབ། །ཆོས་ཉིད་ཟབ་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི། །བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་ཡུལ་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ གཟུགས་ལ་དམུས་ལོང་བཞིན། །བྱིས་པས་དེ་མངོན་མཐོང་མ་མྱོང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ ལྟར་རོ། །འོ་ན་གཏན་མི་རྟོགས་སམ་ཞེ་ན། རང་བྱུང་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་ནི། །དད་པ་ཉིད་ ཀྱིས་རྟོགས་བྱ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར། དོན་དུ་གཉེར་བའི་ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལུང་ལ་ བརྟེན་ནས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དད་པའམ་མོས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ རྟོག་པའི་དངོས་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ཆོས་སྐུ་གང་ཡང་རུང་སྟེ། གང་ཡིན་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ བསྟོད། །ཅེས་པའོ། ། ༈ ཡོན་ཏན་དང་ཕྲིན་ལས་བཤད་པ། གསུམ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། དབང་བསྐུར་བ་པོ་རྒྱལ་བའི་ཕྲིན་ལས་དབང་བསྐུར་ཐོབ་པའི་ ཡོན་ཏན་ཕྲིན་ལས། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་བཤད་པའོ། ། ༈ དབང་བསྐུར་བ་པོ་རྒྱལ་བའི་ཕྲིན་ལས། དང་པོ་ལ། བསྐུར་བྱ་སེམས་ དག་པ་བསྒྲུབ་པ། འོད་ཟེར་ཆེན་པོའི་དབང་བསྐུར་དངོས། ༈ བསྐུར་བྱ་སེམས་དག་པ་བསྒྲུབ་པ། དང་པོ་ནི། རིམ་གྱིས་འཇུག་ པའི་ལུགས་ཉིད་ཀྱིས། །སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་གྲགས་ཆེན་རྣམས། །ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས། །ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་མཐོང་འགྱུར་ན། །གང་ཚེ་སེམས་ནི་རབ་བཀྲུས་པས། །འཁོར་བའི་ གཟེབ་ལས་འདས་གྱུར་ནས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ས་ལམ་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ལུགས་ སྔར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཞུགས་ཤིང་ཐོབ་པའི་སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་སངས་རྒྱས་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྔགས་པས་གྲགས་པ་ཆེན་པོ་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ས་ 2-109 བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ནས། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་རྫོགས་ པར་མཐོང་བར་གྱུར་ནས། གང་གི་ཚེ་སེམས་ནི་དྲི་མ་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་བཀྲུས་པས་དག་ སྟེ། འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གཟེབ་ལས་འདས་པར་གྱུར་ནས་སེམས་དག་པ་དེ་ལ། སངས་ རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བའོ། ། ༈ འོད་ཟེར་ཆེན་པོའི་དབང་བསྐུར་དངོས། གཉིས་པ་ནི། པད་མ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་གྱི། །སྟན་ལ་དེ་ནི་རབ་གནས་འགྱུར། །འདབ་མ་རིན་ཆེན་དུ་མའི་འོད། །འདོད་པར་བྱ་བའི་ཟེ་འབྲུ་ཅན། །པད་མ་བྱེ་བ་དུ་མ་ཡིས། །རྣམ་པ་ཀུན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྐོར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ས་བཅུ་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་དེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་རྗེས་ལ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ ཤེས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་དབང་བསྐུར་བ་དང་ལྡན་པ་ཞ
【現代漢語翻譯】 沒有什麼是可以完全理解的，因此是不可思議的。《續部》中說：『一切智者的智慧境，非佛陀三智之境。有智慧境者，應知其不可思議。』因其微細，非聽聞之境；因其勝義，故不可思議。因法性深奧，非世間禪定等之境。如盲人不見色，孩童未曾見其顯現。』如是說。那麼，是否永遠無法證悟呢？如雲：『自生者的勝義，唯以信心可證悟。』如是說。對於真正尋求意義的初學者來說，只能依靠經文，以意識的分別識通過信仰或虔誠來證悟。任何超越分別唸對境的法身，無論是誰，我都向其頂禮讚嘆。 接下來講述功德和事業。 第三部分分為三點：灌頂者（上師）的利生事業，獲得灌頂者的功德和事業，以及事業的自性。 灌頂者（上師）的利生事業。 第一部分包括：使所灌頂者（弟子）的心清凈，以及大光明灌頂的實際內容。 使所灌頂者（弟子）的心清凈。 第一點是：『依次第進入之理，佛子大名者，以法雲之智慧，若見法性空。何時心極凈，超越輪迴苦。』如是說。如前所示，以次第進入道位之理，進入並獲得果位的佛子，即受到一切諸佛讚歎、具有大名聲的菩薩們，獲得十地法雲地的智慧后，以該智慧圓滿地見到法性空性。當他們的心完全洗凈一切垢染時，就超越了輪迴痛苦的牢籠，對於心已清凈者，諸佛即給予灌頂。 大光明灌頂的實際內容。 第二點是：『大蓮花之自性，于彼座上善安住，花瓣多寶之光明，具足所欲之花蕊。無數百千蓮花，于諸方所皆圍繞。』如是說。獲得十地菩薩果位的菩薩，在獲得十萬三摩地之後，以與一切智智無別的三摩地，具足灌頂。
【English Translation】 Nothing can be fully understood, therefore it is inconceivable. The Tantra says: 'The wisdom realm of the all-knowing is not the realm of the three wisdoms of the Buddha. Those with a wisdom realm should know it to be inconceivable.' Because it is subtle, it is not an object of hearing; because it is ultimate, it is inconceivable. Because the nature of reality is profound, it is not an object of worldly meditation, etc. Like a blind man not seeing form, a child has never seen its manifestation.' Thus it is said. Then, is it never possible to realize? As it says: 'The ultimate of the self-born is to be realized only through faith.' Thus it is said. For beginners who truly seek meaning, they can only rely on the scriptures, and realize through faith or devotion with the consciousness of the mind. Any Dharmakaya that transcends the object of conceptual thought, whoever it may be, I prostrate and praise them. Next, the qualities and activities are discussed. The third part is divided into three points: the enlightened activities of the empowerer (Guru), the qualities and activities of the empowered (disciple), and the nature of the activities. The enlightened activities of the empowerer (Guru). The first part includes: purifying the mind of the one to be empowered (disciple), and the actual content of the Great Light Empowerment. Purifying the mind of the one to be empowered (disciple). The first point is: 'According to the principle of entering gradually, the famous sons of the Buddha, with the wisdom of the cloud of Dharma, if they see the emptiness of Dharma nature. When the mind is extremely pure, transcending the suffering of samsara.' Thus it is said. As shown before, according to the principle of entering the stages of the path gradually, the sons of the Buddha who enter and attain the fruit, that is, the Bodhisattvas who are praised by all the Buddhas and have great fame, after obtaining the wisdom of the tenth Bhumi, the cloud of Dharma, with that wisdom, they fully see the emptiness of Dharma nature. When their minds are completely cleansed of all defilements, they transcend the prison of the suffering of samsara. For those whose minds are pure, the Buddhas give empowerment. The actual content of the Great Light Empowerment. The second point is: 'The nature of the great lotus, on that seat is well established, the light of the petals of many jewels, possessing the desired pistil. Countless hundreds of thousands of lotuses, completely surround in all directions.' Thus it is said. The Bodhisattva who has attained the tenth Bhumi, after obtaining ten hundred thousand Samadhis, with the Samadhi that is no different from the wisdom of all-knowing, is endowed with empowerment.
ེས་བྱ་བ་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ། སྟོང་ གསུམ་བྱེ་བའི་རྒྱ་དང་མཉམ་པའི་པད་མ་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་དུ་མས་སྤྲས་པའི་གདན་དང་། དེའི་འཁོར་དུ་སྟོང་གསུམ་དང་མཉམ་པའི་པད་མ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གིས་གང་བར་སྣང་བའོ། །དེ་ཉིད་སྟན་དེ་ལ་འཚམ་ཞིང་། རྐྱེན་དུ་བབ་པར་གནས་པ་ལ་འཁོར་གྱི་པད་མ་ལ་ས་དགུ་པ་ མན་གྱི་བྱང་སེམས་བཞུགས་པས་བསྐོར་དེ་མདུད་པར་སྣང་བའོ། །བྱང་སེམས་དེའི་ཞབས་ མཐིལ་གཉིས་དང་། པུས་མོའི་ལྷ་ང་གཉིས་དང་། ལྟེ་བ་དང་། རྩིབས་ལོགས་དང་། ཕྱག་ མཐིལ་གཉིས་ལས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྤྲོས་པས། རིམ་པ་བཞིན་ དུ། དམྱལ་བ་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། ཡི་དྭགས། མི། ལྷ། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ སྣང་བར་བྱས་ནས། སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ཕྲག་པ་གཉིས་དང་། རྒྱབ་དང་། མགུལ་དང་། ཞལ་ནས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྤྲོས་པས། ཕྱོགས་བཅུའི་ ཉན་ཐོས་དང་། རང་རྒྱལ་དང་། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་ས་དགུ་པའི་བར་གྱི་གནས་ རྣམས་སྣང་བར་བྱས་ཤིང་། རིམ་པ་བཞིན་ཆོས་སྣང་བའི་སྒོ་ཞི་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ། 2-110 ཐབསཤེས་རབ་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པོ། །བྱང་སེམས་དེའི་མཛོད་སྤུ་ནས། འོད་ཟེར་ གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྤྲོས་པས། ཕྱོགས་བཅུའི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་ མནན་ཏེ། དབང་བསྐུར་ཐོབ་པའི་བྱང་སེམས་རྣམས་སྣང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་ལུས་སུ་ནུབ་ པར་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་དེ་དག་གིས་བྱང་སེམས་དབང་བསྐུར་བའི་དུས་ལ་བབ་ པར་གཟིགས་ནས། ཕྱོགས་བཅུ་ནས། ས་དགུ་པ་མན་གྱི་བྱང་སེམས་མཐའ་ཡས་པ་འོངས་ ཏེ། བྱང་སེམས་དེ་ལ་ལྟ་ཞིང་མཆོད་ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་བཅུ་ལ་སྙོམས་པར་ འཇུག་གོ།བྱང་སེམས་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་དཔལ་བེའུ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་། བཀྲ་ ཤིས་ལས་བདུད་ཀྱི་དགྲ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་གཅིག །འཁོར་འོད་ ཟེར་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་དང་བཅས་པ་བྱུང་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུ་སྣང་བར་བྱས། ཆོ་ འཕྲུལ་མུ་མེད་པ་བསྟན་ཏེ། བྱང་སེམས་དེའི་དཔལ་བེའུ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་། བཀྲ་ཤིས་སུ་ནུབ་ པས་མཐུ་སྟོབས་ལྷག་པར་འཕེལ་ལོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པའི་མངོན་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་འོད་ཟེར་གཅིག་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ ཕྲག་བཅུ་དང་བཅས་པ་བྱུང་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས། འཇིག་རྟེན་ལན་ བཅུར་བསྐོར། ངན་སོང་ཞི་ཞིང་སྦྱངས་ཏེ། བདུད་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས། བྱང་སེམས་དེའི་སྤྱི་ བོར་ནུབ་ལ། འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་རྣམས་ནི་འཁོར་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་བོར་ནུབ་པའོ། ། ༈ དབང་བསྐུར་ཐོབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྲིན་ལས། གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏ
【現代漢語翻譯】 剛剛獲得灌頂時，顯現出與三千大千世界微塵數相等，以無數珍寶嚴飾的大蓮花座，其周圍顯現出充滿與三千大千世界相等微塵數的蓮花。 他安住于適合自己的蓮花座上，成為因緣，周圍被九地以下（的）菩薩圍繞，呈現出纏繞的景象。菩薩的兩個腳底、兩個膝蓋、肚臍、肋部、兩個手掌中，涌現出無數百千俱胝的光芒，次第照亮地獄、畜生、餓鬼、人、天、非天等一切處所，平息（眾生的）痛苦。從兩個肩膀、背部、頸部和麵部，涌現出無數百千俱胝的光芒，照亮十方聲聞、緣覺，以及從初發心到九地之間的處所，次第開啟顯現佛法的門、寂滅的禪定之門、方便智慧之門。 從菩薩的白毫相中，涌現出無數百千俱胝的光芒，鎮伏十方一切魔眾，照亮獲得灌頂的菩薩們，融入他們的身體。諸佛及佛子們見到灌頂菩薩的因緣成熟時，從十方來無數九地以下的菩薩，瞻仰、供養這位菩薩，安住於十千禪定之中。獲得灌頂的菩薩們的吉祥結、金剛杵、吉祥物中，出現名為『從戰勝魔眾之敵』的光芒，以及無數百千俱胝的眷屬光芒，照亮十方，示現無數神變，融入菩薩的吉祥結、金剛杵、吉祥物中，使其威力更加強大。如來們的白毫相中，出現具有一切智智的明智之光，以及無數百千俱胝的眷屬光芒，照亮一切十方，繞世界十匝，平息並凈化惡趣，鎮伏魔眾，融入菩薩的頂輪，眷屬的光芒則融入眷屬們的頂輪。 灌頂獲得的功德事業： 第二部分分為兩部分：
【English Translation】 Immediately upon receiving the empowerment, a great lotus seat adorned with countless jewels, equal to the dust motes of a thousand-million world system, appears. Around it, a vision arises of countless billions of lotuses, equal to the dust motes of a thousand-million world system. He dwells appropriately on that seat, becoming the condition, surrounded by bodhisattvas from the ninth ground downwards, appearing as an entanglement. From the two soles of the feet, the two kneecaps, the navel, the ribs, and the two palms of that bodhisattva, countless hundreds of thousands of tens of millions of rays of light emanate, illuminating in sequence all the realms of hell beings, animals, hungry ghosts, humans, gods, and demigods, pacifying their sufferings. From the two shoulders, the back, the neck, and the face, countless hundreds of thousands of tens of millions of rays of light emanate, illuminating the realms of the shravakas, pratyekabuddhas, and those from the first generation of bodhicitta up to the ninth ground, opening the doors of the appearance of the Dharma, the door of the samadhi of peace, and the door of the method of wisdom in sequence. From the urna hair of that bodhisattva, countless hundreds of thousands of tens of millions of rays of light emanate, subduing all the maras of the ten directions, illuminating the bodhisattvas who have received empowerment, and dissolving into their bodies. When the Buddhas and their heirs see that the time has come for the bodhisattva to receive empowerment, countless bodhisattvas from the ninth ground downwards come from the ten directions, gazing upon and making offerings to that bodhisattva, and entering into ten thousand tens of thousands of samadhis. From the auspicious emblems, vajras, and auspicious signs of those who have received bodhisattva empowerment, there arises a single ray of light called 'completely victorious over the enemy of the maras,' together with countless hundreds of thousands of tens of millions of surrounding rays of light, illuminating the ten directions, displaying limitless miracles, and dissolving into the auspicious emblems, vajras, and auspicious signs of that bodhisattva, increasing their power even more. From the urna hair of the Thus-Gone Ones, there arises a single ray of light endowed with the omniscience of perfect enlightenment, together with countless hundreds of thousands of tens of millions of rays of light, illuminating all the ten directions, circling the world ten times, pacifying and purifying the lower realms, subduing the maras, and dissolving into the crown of the bodhisattva, while the surrounding rays of light dissolve into the crowns of the surrounding beings. The qualities and activities of empowerment: The second part has two sections:
ེ། དབང་བསྐུར་ཐོབ་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། སླར་རྒྱལ་སྲས་དབང་ བསྐུར་བའོ། ། ༈ དབང་བསྐུར་ཐོབ་པའི་ཡོན་ཏན། དང་པོ་ནི། སྟོབས་བཅུ་པ་ཡིས་ཡོངས་སུ་གང་། །མི་འཇིགས་པ་ཡིས་ཡང་ དག་ངོམས། །བསམ་མི་ཁྱབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས། །སྤྲོས་མེད་རྣམས་ལ་ཉམས་མི་མངའ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པའི་ས་བཅུ་པའི་བྱང་སེམས་དེས། མཐར་ བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མཉེས་ཏེ། ཐབས་ལ་བསླུ་བའི་བདུད་རྩི་འཇོམས་པ་ལ་སོགས་པ་ 2-111 སྟོབས་བཅུ་པོ་ཡིས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་གང་ཞིང་། རང་དོན་སྤངས་རྟོགས་དམ་བཅས་པ་དང་། གཞན་དོན་ངེས་འབྱུང་གི་ལམ་དང་། བར་ཆད་ཀྱི་ཆོས་དམ་བཅས་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྟེ། བཞི་པོ་ཐོབ་པ་ཡིས་ཚིམ་པར་གྱུར་ནས། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྤྲོས་ པ་དང་མཚན་མ་མེད་པ་རྣམས་ཐོབ་པས་ན། མ་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་ཉམས་པ་མི་མངའ་བའོ། །ལེགས་པར་སྤྱད་པའི་ལམ་ཀུན་གྱིས། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་རབ་རྫོགས་པའི། །ཟླ་བ་ཉ་ ལ་སྐར་མ་ཡི། །འཁོར་དུ་རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་བསྐོར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱིས་ ལེགས་པར་སྤྱད་པའི་རྣམ་པར་དཀར་བའི་ལས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས། རབ་ ཏུ་རྫོགས་པས་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོས་བརྒྱན་པའི་སྐུ་ཟླ་བ་ཉ་བ་ལྟ་བུ། འཁོར་རྣམ་ པར་དག་པ་སྐར་མའི་ཚོགས་ལྟ་བུས་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བསྐོར་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་སོགས་ཀྱི་ཕྲིན་ ལས་མཛད་པའི་ཚུལ་ནི། རྒྱུད་བླར། ཇི་ལྟར་སྤྲིན་མེད་སྟོན་ཀའི་ཟླ་བའི་གཟུགས། །སྟོན་ ཀའི་ཆུ་སྔོན་མཚོར་ནི་མཐོང་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་རྒྱལ་སྲས་ཚོགས་ཀྱིས་ཁྱབ་བདག་གཟུགས། །རྫོགས་སངས་དཀྱིལ་འཁོར་ནང་དུ་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ སླར་རྒྱལ་སྲས་དབང་བསྐུར་བ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྒྱལ་སྲས་རྒྱལ་ཚབ་དུ་དབང་བསྐུར་བ། འཁོར་བ་ཕྲིན་ལས་ མཛད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། སངས་རྒྱས་ཕྱག་གི་ཉི་མ་ལྟར། །དྲི་མེད་རིན་ཆེན་འབར་འགྱུར་ ཏེ། །སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོར་དབང་བསྐུར་བས། །དབང་བསྐུར་བ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྩོལ། །ཞེས་གསུངས་ ཏེ། དེ་ལྟར་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ན། མཛད་པ་ཕྲིན་ལས་དཔག་ཏུ་མེད་མོད་ཀྱི། གཙོ་ བོར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་མ་གཡོས་པར། འོག་མིན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུར་བསྟན་ཅིང་། དེ་ལས་སྐྱེ་བའི་སྤྲུལ་པ་དགའ་ལྡན་དུ་དམ་པ་ཏོག་དཀར་པོ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་དང་། དེ་ལས་ འཕོས་ཏེ་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་ལྷུམས་སུ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཛད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ པ་ལས། འཕོ་བའི་ཐོག་མར། གཙོ་བོར་བྱམས་པའི་སྤྱི་བོ་དེར། རྨོངས་པའི་མུན་པ་སེལ་ 2-112 བའི་ཕྱག་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་འོད་འབར་བ་ལྟ་བུ་དེ་བཞག་ནས་བྱམས་པ་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོར་དབང་ བསྐུར་བས་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བ་སྩོལ་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའ
【現代漢語翻譯】 是的，關於獲得灌頂的功德，以及再次給予菩薩灌頂。 獲得灌頂的功德： 首先，經中說：'以十力完全充滿，以無畏完全展現，不可思議的佛法，對於無所事事者沒有衰退。' 如是，獲得灌頂的十地菩薩，最終證得無上菩提，摧毀以方便欺騙的魔鬼甘露等十力完全充滿身心。發誓捨棄自利，證悟真諦；對於利益他人的解脫之道和障礙之法毫不畏懼，獲得四種無畏而感到滿足。由於獲得了不可思議的佛法，這些佛法沒有造作和分別，因此不會因未獲得而衰退。 經中說：'以善妙的行為之道，圓滿積累福德與智慧，如滿月被眾星圍繞。' 以身語意行持善妙的清凈之業，圓滿積累福德與智慧之資糧，以殊勝的相好莊嚴之身如滿月，被清凈的眷屬如眾星圍繞，以各種方式說法等行持事業。如《寶性論》所說：'如無雲秋月的影像，顯現在秋季清澈的湖水中，同樣，佛子們將能于圓滿佛陀的壇城中，得見遍主之身。' 再次給予菩薩灌頂： 其次分為兩部分：給予菩薩作為攝政王的灌頂，以及行持事業的方式。 首先，經中說：'如佛舵手中的太陽，閃耀著無垢的珍寶，給予長子灌頂，賜予一切灌頂。' 如是，雖然顯現成佛時，所作的事業不可思議，但主要是不動搖於法身，在色究竟天顯現圓滿報身，並從那裡化生為兜率天的白幡。從那裡降生到贍部洲，示現入胎等不可思議的事業。在降生之初，主要是在彌勒菩薩的頭頂上，放置消除愚昧黑暗的如太陽般閃耀的珍寶之手，給予彌勒菩薩長子灌頂，如同賜予顯現的灌頂一般。如同普賢菩薩一樣。
【English Translation】 Yes, regarding the merits of receiving empowerment and the subsequent empowerment of the prince. The merits of receiving empowerment: Firstly, it is said: 'Completely filled with the ten powers, perfectly displaying fearlessness, the inconceivable Dharma of the Buddha, those without elaboration have no decline.' Thus, the Bodhisattva of the tenth ground who has received empowerment, ultimately pleases the unsurpassed Bodhi, destroys the nectar of deceiving demons with skillful means, and the ten powers completely fill the mindstream. Having vowed to abandon self-interest and realize the truth, and being fearless of the path of liberation for the benefit of others and the obstacles, he is satisfied with obtaining the four fearlessnesses. Because he has obtained the inconceivable Dharma of the Buddha, which is without fabrication and characteristics, he does not decline due to not having obtained it. It is said: 'With all the paths of excellent conduct, the accumulation of merit and wisdom is perfectly complete, like the full moon surrounded by stars.' With body, speech, and mind, practicing excellent pure actions, the accumulation of merit and wisdom is perfectly complete, adorned with excellent marks and signs, like the full moon. The pure retinue is like a collection of stars, completely surrounded, teaching the Dharma and performing other activities. As stated in the Uttaratantra: 'Just as the image of the cloudless autumn moon is seen in the clear autumn lake, so too will the sons of the Buddhas see the form of the Lord of the Universe within the mandala of the complete Buddha.' The subsequent empowerment of the prince: Secondly, there are two parts: empowering the prince as regent, and the manner of performing activities. Firstly, it is said: 'Like the sun in the hand of the Buddha, shining with immaculate jewels, empowering the eldest son, bestowing all empowerments.' Thus, although the activities are immeasurable when manifesting enlightenment, the main thing is not to move from the Dharmakaya, but to show the complete Sambhogakaya in Akanishta, and from there to emanate as a white banner in Tushita. From there, he descends to Jambudvipa, showing inconceivable activities such as entering the womb. At the beginning of the descent, mainly on the crown of Maitreya's head, he places the hand of a jewel shining like the sun, dispelling the darkness of ignorance, empowering Maitreya as the eldest son, as if bestowing manifest empowerment. Just like Samantabhadra.
ི་སྤྱི་བོར་ཕྱག་ བཞག་སྟེ། དབང་བསྐུར་བ་སྩོལ་བར་མཛད་པ་ལྟ་བུའོ། ། གཉིས་པ་ནི། རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་དེར་གནས་ནས། །རྨོངས་པས་དམན་པའི་འཇིག་རྟེན་ རྣམས། །སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཡེངས་འཇིགས་པ་ལ། །ལྷ་ཡི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་གྱུར་ནས། །དེ་ཡི་སྐུ་ལས་འོད་ཟེར་རྣམས། །འབད་པ་མེད་པར་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །རྨོངས་པའི་མུན་པར་ ཞུགས་དེ་ཡི། །སྒོ་རྣམས་འབྱེད་པར་མཛད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཞི་ལྷག་ཟུང་འཇུག་ མཐར་སོན་པས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་དེར་གནས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི། རང་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ སྙིང་པོ་བཞུགས་པར་མི་ཤེས་པའི་རྨོངས་པ་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱིས་གཡེངས་ཤིང་གཟིར་ བས་འཇིགས་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་ལྷ་ཡི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་ནས་སྐུ་ལས་འོད་ཟེར་བྱེ་ བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དྲུག་ཅུ་འབད་པ་མེད་པར་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། བྱུང་བར་གྱུར་ནས་རྨོངས་ པར་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞི་སོགས་བསྟན་ནས་ཐར་པའི་ལམ་ གྱི་སྒོ་ཕྱེ་སྟེ། སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་ཞི་བའི་ལམ་དུ་འགོད་པར་མཛད་དོ། །རྒྱུད་བླར། མི་ རྟག་སྡུག་བསྔལ་བདག་མེད་དང་། །ཞི་བའི་སྒྲ་ཡི་ཐབས་མཁྱེན་ནས། །མྱ་ངན་འདས་ལ་རབ་ འཛུད་མཛད། །ཅེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་བཤད་པ། གསུམ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཞི་བར་གནས་པ་བསྐུལ་ཚུལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དོན་ བསྟན་པ། འབད་མེད་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་དོན་བསྟན་པའོ། ། ༈ ཞི་བར་གནས་པ་བསྐུལ་ཚུལ། དང་པོ་ནི། ལྷག་བཅས་མྱ་ངན་འདས་ རྣམས་ལ། །ལྷག་མེད་མྱ་ངན་འདས་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ལྷག་བཅས་ལྷག་ མེད་ནི། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམས་ལས། མ་འགགས་པ་ཡི་ལུས་ཀྱིས་སུ། །ཚོར་བ་དང་དུ་ ལེན་པ་ན། །མར་མེ་ཤི་བར་གྱུར་པ་བཞིན། །དེ་ཡི་སེམས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་པ་ལྟར། 2-113 སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་ཕུང་པོ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ། ལས་ཉོན་འགགས་ཀྱང་། ཉོན་མོངས་མེད་ཀྱང་དེ་དག་ ལ། །ལས་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར། སྔ་མའི་ལས་ཉོན་གྱིས་འཕངས་པའི་ཕུང་ པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་ ནི། ལྷག་བཅས་ཀྱི་མྱང་འདས་ཞེས་བྱ་ལ། ལུས་ཞིག་ཚོར་བ་བསིལ་བར་གྱུར། །འདུ་ཤེས་ འགགས་ཤིང་འདུ་བྱེད་ཞི། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནུབ་གྱུར་པ། །འདི་འདྲ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ མཐའ། །ཞེས་པ་ལྟར། ལྷག་བཅས་དགྲ་བཅོམ་དེ། ཚེའི་འདུ་བྱེད་བཏང་ནས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་ འགགས་པའི་འགོག་པ་ནི། ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་སུ་འདོད་ཅིང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་འཇུག་པ་ རྒྱུན་ཆད་པར་འདོད་ཀྱང་། མྱང་འདས་མཚན་ཉིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་བླར། ཇི་སྲི ད་སངས་ རྒྱས་མ་ཐོབ་པ། །དེ་སྲི ད་མྱང་འདས་མི་ཐོབ་སྟེ། །འོད་དང་འོད་ཟེར་སྤངས་ནས་ནི།
【現代漢語翻譯】 猶如以手觸碰其頭頂，給予灌頂。 第二點是：『安住于偉大的瑜伽中，對於因愚癡而低劣的世間眾生，被痛苦所困擾，充滿恐懼，以天眼觀照。從他的身體中，自然而然地散發出光芒，開啟那些陷入愚昧黑暗之人的門戶。』 如是說。圓滿了止觀雙運，安住于偉大瑜伽中的佛陀，對於那些不瞭解自身具有佛性，被愚癡和三種痛苦所困擾和折磨而感到恐懼的眾生，以天眼觀照，從身體中毫不費力地散發出百千俱胝的光芒。顯現之後，為陷入愚癡的眾生開示四法印等，開啟通往解脫之路的門戶，並根據他們的根器，引導他們走向寂靜的道路。《寶性論》中說：『了知無常、痛苦、無我和寂靜之聲的方便，能使眾生入于涅槃。』 等等。 宣說事業的自性： 第三部分分為三點：勸請安住于寂靜，開示涅槃的意義，以及開示無勤事業的意義。 勸請安住于寂靜的方式： 第一點是：『對於有餘涅槃，希望其入于無餘涅槃。』 如是說。其中，有餘和無餘涅槃，《攝異門品》中說：『未斷絕身體，感受諸受時，如燈火熄滅般，其心獲得解脫。』 如是說。雖然產生來世蘊的因，業和煩惱已經斷絕，雖然沒有煩惱，但對於這些，仍然能見到業的力量。如是說。被先前的業和煩惱所牽引，具有剩餘蘊的阿羅漢，以及他相續中的個別觀察的滅盡，被稱為有餘涅槃。如《入楞伽經》所說：『身體毀壞，感受止息，想念斷絕，行蘊寂滅，識蘊消失，如此這般，乃是痛苦的終結。』 如是說。有餘阿羅漢捨棄壽命的行蘊，蘊的剩餘滅盡的滅盡，被認為是無餘涅槃。雖然認為有為法的止息是斷滅，但並非如此。《寶性論》中說：『乃至未獲得佛陀之果位，彼時不得涅槃，猶如捨棄光明和光芒。』
【English Translation】 It is like placing a hand on the crown of the head and bestowing empowerment. The second point is: 'Dwelling in the great yoga, for the beings of the world who are inferior due to ignorance, troubled by suffering, and full of fear, he gazes with divine eyes. From his body, rays of light naturally arise, opening the doors of those who have entered the darkness of ignorance.' Thus it is said. Having perfected the union of tranquility and insight, the Buddha dwelling in the great yoga, for those beings who do not know that the essence of Buddhahood resides within them, who are troubled and tormented by ignorance and the three sufferings, and who are fearful, he gazes with divine eyes, and from his body, hundreds of thousands of kotis of rays of light effortlessly arise. Having arisen, he teaches the four seals of Dharma, etc., to beings who have entered into ignorance, opening the doors to the path of liberation, and guides them to the path of peace according to their capacity. The Ratnagotravibhāga states: 'Knowing the means of impermanence, suffering, selflessness, and the sound of peace, he causes beings to enter into Nirvana.' etc. Explaining the nature of activity: The third part is divided into three points: encouraging to abide in peace, explaining the meaning of Nirvana, and explaining the meaning of effortless activity. The way to encourage abiding in peace: The first point is: 'For those with remainder Nirvana, it is hoped that they will enter into Nirvana without remainder.' Thus it is said. Among them, remainder and without remainder Nirvana, the Samgīti-paryāya states: 'When the body is not interrupted, and one experiences feelings, like the extinguishing of a lamp, his mind is liberated.' Thus it is said. Although the cause of generating the aggregates of the next life, karma and afflictions, have ceased, although there are no afflictions, one can still see the power of karma. Thus it is said. The Arhat who is drawn by previous karma and afflictions, with the remaining aggregates, and the cessation of individual examination in his continuum, is called remainder Nirvana. As the Lankavatara Sutra says: 'When the body is destroyed, feelings cease, thoughts are cut off, formations are pacified, and consciousness disappears, such is the end of suffering.' Thus it is said. The cessation of the remaining aggregates of the Arhat with remainder, having abandoned the formation of life, is considered Nirvana without remainder. Although it is thought that the cessation of conditioned phenomena is annihilation, it is not so. The Ratnagotravibhāga states: 'Until the attainment of Buddhahood, Nirvana is not attained, like abandoning light and rays.'
།ཉི་མ་ ལྟ་བར་མི་ནུས་བཞིན། །ཞེས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས། བྱང་ཆུབ་དམ་པ་གཉིས་ ཐོབ་ནས། །སྲི ད་པར་སྐྲག་ཡིད་དེ་དག་ནི། །ཚེ་ཟད་ལ་དགའ་མྱ་ངན་ལས། །འདས་ཐོབ་འདུ་ ཤེས་ཅན་དུ་གྱུར། །དེ་ལ་མྱ་ངན་འདས་ཡོད་མིན། །འོན་ཀྱང་སྲི ད་གསུམ་ཁམས་སུ་ནི། །སྐྱེ་ བའང་དེ་ལ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཟག་མེད་དབྱིངས་གནས་དེ་དག་ཀྱང་། །མི་ཤེས་ཉོན་མོངས་མིན་ ཡང་ཕྱིར། །ཕྱིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྐུལ་ནས། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་ཚོགས་བསགས་ཏེ། །དེ་ ཡང་འཇིག་རྟེན་འདྲེན་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་དོན། ལྷག་མེད་དུ་མྱ་ངན་ ལས་འདས་ནས། ཟག་མེད་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་པ་ན་དུས་ལ་བབ་པའི་ཚེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ འོད་ཟེར་གྱིས་བསྐུལ་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པར་འགྱུར་ ཏེ། སེམས་འགྲེལ་དུ། ཇི་སྲི ད་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མ་བསྐུལ། །དེ་སྲི ད་ཡེ་ཤེས་ལུས་མངོན་ཅན། །ཏིང་འཛིན་ཉོས་པས་བརྒྱལ་བར་འགྱུར། །བསྐུལ་ནས་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཀྱིས་ནི། །སེམས་ ཅན་དོན་ལ་ཆགས་གྱུར་པ། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་བསགས་ནས། །སངས་རྒྱས་བྱང་ 2-114 ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དོན་བསྟན་པ། གཉིས་པ་ནི། འདིར་ནི་མྱ་ངན་འདས་པ་ཉིད། །དྲི་མ་མེད་པར་གནས་གྱུར་པའི། །སེམས་ ཅན་ཀུན་གྱི་དངོས་མེད་པའི། །ངོ་བོ་དེ་ཡང་དེ་སྤྱོད་ཡུལ། །དེ་མཐོང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དབང་ པོ། །ཤིན་ཏུ་དྲི་མེད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཉན་རང་གི་ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་ཀྱི་ མྱང་འདས་ཏེ་མྱང་འདས་མཚན་ཉིད་པ་མ་ཡིན་ན། མྱང་འདས་མཚན་ཉིད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདིར་ནི་མྱང་འདས་མཚན་ཉིད་པ་གང་ཡིན་ན། གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ཕྲ་མོ་དང་ བཅས་པ་ཐམས་ཅད། གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བཅོམ་ནས་མེད་པར་གྱུར་པའི་སེམས་སྐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་མྱང་འདས་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ལ། དེ་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་ སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་བསམ་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདག་དང་ བདག་གི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་དོན་གྱི་དངོས་པོ་བདེན་པར་མེད་པ་དང་། གཟུང་ འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེའང་། དེ་དང་དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་ གདུལ་བྱའི་བསམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་མཐོང་ནས། བསམ་པ་དང་མཐུན་པར་ཆོས་བསྟན་ པས། སྨིན་གྲོལ་ལ་འགོད་པར་མཛད་ཅིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དབང་པོ་སྟེ་མཆོག དོན་ དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པར་གྱུར་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་ སྐུ་སྟེ། གསེར་འོད་ལས། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཙམ་དུ་གནས་པ་དེ་ ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ༈ འབད་མེད་ཕྲིན་ལས་ཀྱི
【現代漢語翻譯】 就像無法直視太陽一樣。』此外，《菩提心釋》中說：『獲得兩種殊勝菩提后，那些畏懼輪迴的心，喜歡壽命耗盡，從寂滅中，獲得解脫之想。對於他們來說，沒有寂滅。然而，在三有界中，他們也沒有出生。那些安住于無漏法界者，雖然不是無明煩惱，但後來在佛陀的勸請下，積累菩提資糧，他們也將引導世間。』等等所說的意義是，從無餘涅槃中解脫后，安住于無漏法界時，當時機成熟，受到佛陀光芒的勸請，進入大乘，利益眾生。《心釋》中說：『只要佛陀沒有勸請，他們的智慧身就會顯現，禪定會讓他們昏厥。受到勸請后，以各種形象，執著于利益眾生，積累福德智慧資糧，最終獲得佛陀菩提。』等等所說的那樣。 涅槃的意義： 第二點是：『在此，涅槃本身，安住于無垢狀態，一切眾生的無實有，其自性也是其行境。見此菩提心自在者，是極度無垢的法身。』這裡說的是，聲聞緣覺的有餘涅槃和無餘涅槃不是涅槃的自性。那麼，什麼是涅槃的自性呢？ 在大乘中，什麼是涅槃的自性呢？所有暫時的細微垢染，都被對治智慧摧毀而消失的心和智慧的自性就是涅槃的自性。顯現之後，與一切眾生的想法相符，按照乘的次第，無我與我所，外境的無實有，以及能取所取的無實有等等，也看到那些是各自的行境，與調伏者的各種想法相符，宣說佛法，安置於成熟解脫。菩提心自在，即至高無上的，勝義菩提心，真俗二諦雙運，變得極其無垢，就是法身。如《金光明經》所說：『僅僅安住于如是性和真實智慧，那就是法身。』
【English Translation】 『Just as one cannot look directly at the sun.』 Furthermore, the Bodhicitta Commentary says: 『Having attained the two supreme bodhis (藏文：བྱང་ཆུབ，梵文：बोध，羅馬轉寫：bodhi，漢語：菩提，覺悟), those minds that fear samsara (藏文：སྲི ད་པ，梵文：संसार，羅馬轉寫：saṃsāra，漢語：輪迴), delight in the exhaustion of life, and from nirvana (藏文：མྱ་ངན་ལས，梵文：निर्वाण，羅馬轉寫：nirvāṇa，漢語：寂滅) have the notion of attaining liberation. For them, there is no nirvana. However, in the three realms, there is no birth for them either. Those who abide in the stainless realm, although not ignorance and afflictions, later, urged by the Buddha (藏文：སངས་རྒྱས，梵文：बुद्ध，羅馬轉寫：buddha，漢語：佛陀), accumulate the accumulations of bodhi, and they will also lead the world.』 Etc., the meaning of what is said is that, having passed into nirvana without remainder, when abiding in the stainless realm, when the time is ripe, urged by the rays of light of the Buddha, they enter the Great Vehicle and benefit sentient beings. The Heart Commentary says: 『As long as the Buddha has not urged them, their wisdom body will manifest, and samadhi (藏文：ཏིང་འཛིན，梵文：समाधि，羅馬轉寫：samādhi，漢語：三摩地，等持) will cause them to faint. Having been urged, with various forms, they become attached to benefiting sentient beings, accumulate the accumulations of merit and wisdom, and attain Buddhahood (藏文：སངས་རྒྱས，梵文：बुद्ध，羅馬轉寫：buddha，漢語：佛陀) and bodhi.』 Etc., as it is said. The Meaning of Nirvana (藏文：མྱ་ངན་ལས，梵文：निर्वाण，羅馬轉寫：nirvāṇa，漢語：寂滅) Explained: The second point is: 『Here, nirvana itself, abiding in a stainless state, the non-reality of all sentient beings, its nature is also its field of activity. Seeing this bodhicitta (藏文：བྱང་ཆུབ་སེམས，梵文：बोधचित्त，羅馬轉寫：bodhicitta，漢語：菩提心) sovereign, is the extremely stainless dharmakaya (藏文：ཆོས་ཀྱི་སྐུ，梵文：धर्मकाय，羅馬轉寫：dharmakāya，漢語：法身).』 Here it is said that the nirvana with remainder and without remainder of the shravakas (藏文：ཉན་རང，梵文：श्रावक，羅馬轉寫：śrāvaka，漢語：聲聞) and pratyekabuddhas (藏文：རང་རྒྱས，梵文：प्रत्येकबुद्ध，羅馬轉寫：pratyekabuddha，漢語：緣覺) is not the nature of nirvana. So, what is the nature of nirvana? In the Great Vehicle, what is the nature of nirvana? The mind and the nature of wisdom in which all temporary subtle stains have been destroyed and disappeared by the antidote wisdom is the nature of nirvana. Having manifested, in accordance with the thoughts of all sentient beings, according to the order of the vehicle, the absence of self and what belongs to self, the non-reality of external objects, and the non-reality of the grasper and the grasped, etc., also seeing that those are the respective fields of activity, in accordance with the various thoughts of the trainees, teaching the dharma, placing them in maturation and liberation. The bodhicitta sovereign, that is, the supreme, ultimate bodhicitta, the union of the two truths, becoming extremely stainless, is the dharmakaya. As the Golden Light Sutra says: 『Merely abiding in suchness and true wisdom, that is the dharmakaya.』
་དོན་བསྟན་པ། གསུམ་པ་ནི། དྲི་མ་མེད་པའི་ཆོས་སྐུ་ལས། །ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོར་གནས་གྱུར་ནས། །སྣ་ ཚོགས་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་དུ། །དེ་ལས་སེམས་ཅན་དོན་རྣམས་མཛད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དྲི་ མ་མེད་པའི་ཆོས་སྐུ་ལས་ཕྲིན་ལས་འབྱུང་པའི་ཚུལ་ནི། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ རྒྱ་མཚོར་གནས་གྱུར་པའི་སྒོ་ནས། ཅིར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་ 2-115 མེད་པར་ཕྲིན་ལས་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་བཞིན་དུ། ཆོས་སྐུའི་བདག་རྐྱེན་ལས་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས། སེམས་ཅན་གྱི་ དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཛད་དེ། རྒྱུད་བླར། གདུལ་བྱའི་ཁམས་དང་ གདུལ་བའི་ཐབས་དང་ནི། །གདུལ་བྱའི་ཁམས་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བྱ་བ་དང་། །དེ་ཡི་ཡུལ་དང་ དུས་སུ་གཤེགས་པ་ལ། །ཁྱབ་བདག་རྟག་ཏུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག །ཅེས་དང་། གཞན་ གྱི་དབང་གིས་ངེས་འབྱུང་དང་། །བདག་དང་སེམས་ཅན་མཚུངས་གཟིགས་དང་། །མཛད་པ་ ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་ཕྱིར། །འཁོར་བ་སྲི ད་དུ་མཛད་མི་འཆད། །ཅེས་དང་། དེ་བཞིན་འཁོར་ བ་ཇི་སྲི ད་འདིའི། །ལས་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། ༄། །ཇི་ལྟར་བསྒྱུར་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་པ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ མཛད་པ། ཞེས་སོགས་འགྱུར་བྱང་དང་བཅས་པའོ། །རིན་ཆེན་གླིང་ནས་བསམ་འཕེལ་ནོར་ བུ་བཞིན། །གསུང་རབ་ནང་ནས་མཐར་ཐུག་ངེས་པའི་དོན། །ལེགས་པར་སྟོན་མཛད་ཆོས་ དབྱིངས་བསྟོད་པའི་གཞུང་། །སློབ་མས་བསྐུལ་ཕྱིར་བདག་གིས་རྣམ་བཤད་བྱས། །འདབ་ ཆགས་རྐང་དྲུག་ལྡན་པ་ཞིག །མཁའ་ལ་ལྡིང་ཞིང་བསྐོར་བ་བཤོལ། །འདབ་སྟོང་ལྡན་པའི་ ནང་ཞུགས་ནས། །ཟེ་འབྲུའི་བཅུད་ལ་རོལ་བས་སོ། །ཟླ་བས་མཚན་མོ་མུན་སེལ་ཡང་། །ཆ་ ཤས་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་དང་། །སྤྲིན་གྱི་དྲ་བའི་ནང་ཆུད་ནས། །མུན་པའི་ཆ་ཤས་འདུག་ན་ བཤགས། །འདི་བརྩམས་དགེ་བས་འགྲོ་བ་ཀུན། །ཆོས་ལ་མི་སྐྲག་བཟོད་པ་ཐོབ། །སྲི ད་ ཞིའི་མཐའ་ལ་མི་གནས་པར། །ཀུན་མཁྱེན་རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཐོབ་ཤོག །དབུ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ སུ་བསྟོད་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྙིང་པོ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། ལུང་དང་རྟོགས་པའི་ དབང་ཕྱུག་ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་རི་ཁྲོད་པས་ནན་ཏན་དུ་བསྐུལ་བའི་ངོར། དགེ་སློང་བསོད་ནམས་ བཟང་པོས། རྣམ་འཕྱང་ཞེས་བྱ་བ། ས་ཕོ་ཁྱིའི་ལོ། ས་གའི་ཟླ་བ། སྟོན་པ་མངོན་པར་བྱང་ 2-116 ཆུབ་པའི་ཚེས་ཀྱི་ཉིན། མཚལ་མིན་གྱི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སྦྱར་བའི་ཡི་གེ་པ་ནི། བློ་ལྡན་ བཟང་པོའོ། །འདིས་ཀྱང་བསྟན་པ་དང་སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བར་ གྱུར་ཅིག། །མཾགལཾབྷཝཏུ།། ཤུབྷཾ།། གཅིག་ཞུ
【現代漢語翻譯】 第三，關於意義的闡釋： 如經文所說：『從無垢法身中，轉為安住于智慧海，如各種珍寶一般，從中利益一切眾生。』 從無垢法身中生起事業的方式是：通過安住于如所有智和盡所有智的智慧海，不作任何分別，不依賴任何努力，事業如意寶和如意樹般自然成就。 從法身的自性因中，顯現色身的二身，從而自然成就利益眾生的事業，並且永不間斷。如《寶性論》所說：『調伏之界與調伏之方便，調伏之界所行調伏之事業，以及彼之境與時，遍主恒時任運成就。』 此外，由於受他者支配而生起出離心，以及平等看待自己和眾生，並且爲了事業未圓滿，所以在輪迴中永不停止。如經文所說：『如是輪迴盡此際，業即恒常不間斷。』 如何翻譯： 第三，法界贊，由偉大的聖者龍樹（Nāgārjuna）所著，包括題記等。如同從珍寶島中取出如意寶，從經藏中取出究竟的意義。善妙地闡釋法界讚的論典，是應弟子的請求，我所作的解釋。 一隻擁有六足的昆蟲，在空中飛翔盤旋，進入擁有千瓣的花朵中，享受花蜜的精華。 月亮在夜晚驅散黑暗，但當其光芒不完全，或者被雲層遮蔽時，我懺悔黑暗的部分。 愿以此著作的功德，使一切眾生對佛法不恐懼，獲得安忍，不住于輪迴和寂滅的邊際，獲得遍知佛陀的果位。 這部名為《中觀法界贊釋·明心要》的論著，是應具足教證功德的喀且班欽日確巴的懇請，由比丘索南桑波，在名為『遍揚』的地方，于土狗年薩嘎月，佛陀成道日的彩敏寺所著。書寫者為羅丹桑波。愿此舉能對佛法和眾多眾生帶來廣大的利益！吉祥圓滿！
【English Translation】 Third, the explanation of the meaning: As the text says: 'From the stainless Dharmakāya, transforming into dwelling in the ocean of wisdom, like various jewels, from which all beings are benefited.' The way in which activity arises from the stainless Dharmakāya is: through dwelling in the ocean of wisdom that knows all that is and how it is, without any conceptualization and without relying on any effort, activities are naturally accomplished like wish-fulfilling jewels and wish-fulfilling trees. From the self-nature cause of the Dharmakāya, the two forms of the Nirmāṇakāya and Sambhogakāya appear, thereby naturally accomplishing the benefit of sentient beings, and never ceasing. As the Uttaratantra says: 'The realm to be tamed and the means of taming, the activity of taming performed by the realm to be tamed, and its object and time, the pervasive lord is always spontaneously accomplished.' Furthermore, because of arising renunciation due to being controlled by others, and viewing oneself and sentient beings equally, and because the activities are not completely fulfilled, therefore never ceasing in samsara. As the text says: 'Likewise, as long as samsara exists, this activity is considered to be continuous.' How to translate: Third, the Praise of Dharmadhātu, composed by the great master Nāgārjuna, including the colophon, etc. Like taking a wish-fulfilling jewel from a treasure island, taking the ultimate meaning from the scriptures. The treatise that excellently explains the Praise of Dharmadhātu is the explanation that I have made at the request of my disciples. An insect with six legs, flying and circling in the sky, enters a flower with a thousand petals, enjoying the essence of the nectar. The moon dispels the darkness at night, but when its light is not complete, or when it is covered by clouds, I confess the part of darkness. May all beings, through the merit of this composition, not be afraid of the Dharma, obtain patience, not abide in the extremes of samsara and nirvana, and obtain the state of omniscient Buddha. This treatise called 'Essence of Clarity, Commentary on the Praise of Dharmadhātu' was written at the earnest request of the Kashmiri Paṇchen Ritröpa, who possesses the power of scripture and realization, by the monk Sönam Zangpo, in a place called 'Namyang', in the Earth Dog year, Saga month, on the day of the Buddha's enlightenment, in the Tshelmin Temple. The scribe was Lodan Zangpo. May this bring great benefit to the Dharma and many sentient beings! May there be auspiciousness! Shubham!
ས་སོ།། མ་ཡིག་འབྲས་སྤུངས་དཔེ་རྙིང་། ཕྱི་ཞ། ༡༩ ཆོས་དབྱིངས་བསྟོད་པའི་རྩ་བ་དཔེ་གཞན་དང་བསྡུར་ཚེ་འགྱུར་རམ་མི་འདྲ་ བའི་ཁྱད་པར་མང་བས་དཔྱད་གཞིའི་ལེགས་ཆ་ཆེ་བར་སྣང་ངོ་། །
【現代漢語翻譯】 薩索（地點名）。 母本為哲蚌寺舊版。外形。19.《法界贊》的根本，與其他版本相比，存在許多翻譯或不同的特點，因此似乎具有很大的研究價值。
【English Translation】 Saso (place name). The original text is an old edition from Drepung Monastery. Outer form. 19. The root text of 'In Praise of Dharmadhatu' has many differences in translation or characteristics compared to other versions, so it seems to have great research value.